KİLLİK Rüzgar Enerji Santrali Bu doküman, Killik Rüzgar Enerji Santralinin Gold Standard prosedürlerine uygun şekilde sertifikalandırılması sürecinin bir parçası olarak hazırlanmıştır ve projeye ait Proje Tanımlama Dokümanı, Gold Standard Pasaportu ve Bölge Halkı Bilgilendirme Raporu"nun genel bir özetidir. Bu özet, Geri Bildirim Süreci içerisinde bölge halkının ve diğer paydaşların proje hakkında yorumlarını almak maksadıyla hazırlanmıştır. Lütfen varsa proje hakkındaki görüş ve önerilerinizi İletişim bölümünde belirtilen iletişim bilgilerini kullanarak aşağıda belirtilen tarihler arasında bizlere iletiniz. Geri Bildirim Süreci 1 Nisan 2011 3 Haziran 2011
BÖLÜM 1: Projenin Genel Tanıtımı Projenin Konumu Killik Rüzgâr Santrali, ülkemizin kuzeydoğusunda Tokat İli Merkez İlçesi sınırları içerisinde inşa edilecektir. Projeye en yakın yerleşim alanları 750 mt. ile 2.0 km arasında değişen mesafelerde olmak üzere Killik, Çayören ve Tekneli köyleridir. Projede, Çayören köyüne en yakın türbin 1.260 m, Tekneli köyüne en yakın türbin 1.950 m, ve Killik köyüne 750 m mesafededir. Proje kapsamında 16 adet rüzgar türbini yer almaktadır. Projenin Türkiye haritası üzerindeki konumu aşağıda gösterildiği gibidir: Şekil 1: Projenin Türkiye Haritası Üzerindeki Konumu
Şekil 2: Killik RES Genel Yerleşim
Toplam 16 adet 80 m yükseklik ve 100 m kanat çapına sahip rüzgar türbininden oluşan projede, herbir türbinin kurulu gücü 2,5 MW olcaktır (Toplam 40,0 MW). Rüzgar enerjisini elektrik enerjisine dönüştürecek olan santral yılda toplam 95.912 MWh elektrik üretecek ve ürettiği bu elektriği Türkiye nin elektrik şebekesine iletecektir. Üretmiş olduğu elektrik enerjisi miktarı ile paralel bir şekilde, yılda yaklaşık 52.300 tonluk bir CO2 azaltımı sağlayacak proje, dünyanın gündemindeki en önemli konu olan Küresel ısınmayla mücadeleye katkı sağlayacaktır. Projenin Çevresel, sosyal ve Ekonomik Yönden Faydaları - Proje elektrik üretimi ile orantılı olarak sera gazı emisyonlarının azaltılmasına katkı sağlayacaktır. - Türkiye nin artan enerji ihtiyacının karşılanmasına katkı sağlayacaktır. - Proje ülkenin enerjide dışa bağımlılığının azaltılmasını ve enerji kaynaklarının çeşitlendirilmesini sağlayacaktır. - İnşaat aşamasında geçici olarak 20 kişilik ve tesisin işletmesinde kalıcı olarak 5 kişilik bir istihdam yaratacaktır. - Tesisin ihtiyacı olan malzemeler ve iaşe ihtiyacı bölgeden karşılanacaktır. Ayrıca tesisin taşeron işleri için bölgeden bir firmayla anlaşılmıştır. Projenin Sebep Olacağı Emisyon Azaltımları Projenin, tahmini devreye alınma tarihi olan 2011 yılı Eylül ayından itibaren ilk 7 yıllık kredi döneminde sebep olacağı emisyon azatlımı miktarı aşağıdaki tabloda gösterildiği şekildedir: Yıllar Tahmini Yıllık Emisyon Azaltımı Miktarı (tco2e) 2011 17.439 2012 52.316 2013 52.316 2014 52.316 2015 52.316 2016 52.316 2017 52.316 2018 34.878 Toplam Emisyon Azaltımı (t CO2e) 366.215 Tablo 2: Projenin Yıllara göre sebep olacağı Emisyon azaltımları BÖLÜM 2: Referans Senaryo ve İzleme Planı Metodolojisinin Uygulanması Killik RES projesinin yol açacağı sera gazı emisyon azatlımlarının esaplanmasında ve izleme planlarını hazırlanmasında Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi tarafından onaylanmış metodolojiler 1, 2, 3 kullanılmıştır. Bu metodolojilere göre oluşturulan referans senaryo aşağıda gösterildiği gibidir: 1 http://cdm.unfccc.int/eb/052/eb52_repan07.pdf
Referans Senaryo Referans senaryo projenin yapılmaması durumunda, yani projenin üreteceği elektriğin Türkiye nin elektrik şebekesinden karşılanması durumunda ortaya çıkacak sera gazı emisyonu miktarıdır. Bu miktarı belirlerken tüm veriler Türkiye Elektrik İletim A.Ş. nin (TEİAŞ) internet sitesinden alınmıştır. Elde edilen sonuçlar göstermektedir ki, Türkiye nin elektrik şebekesi MWs elektrik başına 0,6108 ton CO2 emisyonuna sebep olmaktadır. Fakat Killik RES projesi 95.912 MWs/yıl elektrik üretimi ile yıllık 52.316 tco 2 emisyonunun atmosfere yayılmasına engel olmaktadır. Referans Senaryo Emisyon Miktarı: 0,6108 x 95.912 = 52.316 tco 2 İzleme Planı Projenin elektrik üretimi, kurulu gücü, gibi temel veriler her yıl izlenerek düzenli bir kontrol sağlanacaktır. Projenin İzleme Planı kapsamındaki parametreler aşağıdaki gibidir: 1. Elektrik Üretim Miktarı: Tesisin santral binasında bulunan sayaçlar üretilen elektriği sürekli olarak ölçecektir. Ölçülen elektrik miktarı aylık dönemlerde kayıt altına alınacaktır. Alınan bu kayıtlar üzerinden projenin toplamda ürettiği yıllık elektrik miktarı kontrol edilecektir. 2. Kurulu Güç: Santralin kurulu gücü sabit bir değer olmakla birlikte, ekipmanların yenilenmesi ya da yeni ekipman eklenmesi gibi bir durum söz konusu olduğunda, tesisin kurulu gücünün değişmesi durumunda yıllık İzleme Raporunda bu durum belirtilecektir. 3. Emisyon Faktörü: Proje için emisyon faktörü uygun metodolojiler kullanılarak hesaplanmıştır. Bu hesaplama 7 yıllık ilk kredi dönemi için geçerlidir. 7 yılın sonunda emisyon faktörü o gün için mevcut metodolojiler ve veriler ışığında yeniden hesaplanacaktır. BÖLÜM 3: Proje Süresi / Proje Takvimi PEM enerji A.Ş., proje için Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu ndan 24 Temmuz 2008 tarihinde 49 yıllık elektrik üretim lisansı almıştır. (Lisans No: EU/1690-4/1226) Projenin inşaatı 2010 yılı Eylül ayında başlamıştır. Tesisin 1 yıllık inşaat dönemi ardından 2011 yılı Eylül ayında devreye alınması beklenmektedir. BÖLÜM 4: Çevresel Etkiler Orta ölçekli bir rüzgar enerji santrali olması nedeniyle Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından ilgili yönetmelikler gereğince proje için detaylı bir Çevresel Etki Değerlendirme Raporu hazırlanmasına gerek görülmemiştir. 2009 yılı Aralık ayında bir Proje Tanıtım dosyası hazırlanmış ve 28 Aralık 2009 da bakanlıktan ÇED Gerekli Değildir Kararı alınmıştır. Firma tarafından bu zamana kadar projenin olası çevresel etkilerini azaltmak maksadıyla gerekli tüm önlemler alınmıştır ve bu önlemler alınmaya devam etmektedir. 2 http://cdm.unfccc.int/eb/016/eb16repan1.pdf 3 http://cdm.unfccc.int/methodologies/pamethodologies/tools/am-tool-07-v2.pdf
BÖLÜM 5: Paydaş Yorumları / Toplantı Tutanağı Projenin kurulu gücünün küçük olması nedeniyle detaylı bir ÇED raporu hazırlanmamış ve dolayısıyla ÇED Sürecine Halkın Katılımı Toplantısı düzenlenmemiştir. Bununla beraber, 10 Ağustos 2010 tarihinde Gold Standard Enstitüsü ihtiyaçlarına uygun bir Bölge Halkı Bilgilendirme Toplantısı düzenlenmiştir. Resim 1: Bölge Halkı Bilgilendirme Toplantısından Görüntüler Toplantıda proje tüm yönleriyle bölge halkına ve diğer ilgililere anlatılmış, katılımcıların görüş ve önerilerine başvurulmuştur. Özet olarak toplantının soru cevap bölümü şu şekildedir: S1: Projeyi neden Killik Köyü yakınlarına inşa ediyorsunuz? Başka bir yere inşa etme şansınız yok mu? C1: Türkiye nin çeşitli bölgelerinde birçok rüzgar santrali bulunmaktadır. Bu projelerin yerleri uzun süreli ölçümlerin ardından belirlenmektedir. Şirketler santral için uygun yerleri araştırmakta ve ardından enerji Piyasası Düzenleme Kurumu na lisans almak üzere başvurmaktadırlar. PEM Enerji olarak bizbiz de bölgede ölçümler yaptık ve enerji üretimi için bu bölgenin uygun olduğu sonucuna vardık. Ayrıca, proje sahası sizin yerlerim birimlerinize çok yakın değildir. Proje sizin günlük yaşamınızı etkilemeyecektir. S2: Mustafa Yarılan (TEMA Temsilcisi): Proje sahasının arazi durumu nedir? Proje sahası meraları içermekte midir? C2: Proje sahasi çin hazine ve orman arazileri tercih edilmiştir. Mümkün olduğu kadar mera ve tarım alanları tercih edilmemiştir. Proje sahasının %80 i hazine arazisidir. S3: Bizler meralarımız konusunda endişeliyiz. Bölgenin temel geçim kaynağı hayvancılıktır.
C3: Tokat rüzgar bakımından çok zengin bir yer. Bu yüzden bu civardaki dağlara rüzgar santrali kurabilmek için lisans başvurusunda bulunmuş bir çok firma var. Biz de bu yüzden bu bölgeyi tercih ettik. Bununla birlikte, emin olabilirsiniz ki, bizim projemizde mera alanlarınız kesinlikle zarar görmeyecektir. Hayvanlarınız bu alanlarda otlamaya devam edecektir. Santral içi,n geniş akesinlikle geniş alanlar çevirmeyeceğiz. S4: Proje arazisinin boyutu nedir? C4: Proje sahası 23.000 hektardır. Bu arazi Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından bize tahsis edilmiştir. Fakat, biz bu arazinin tamamını kullanmayacağız. Biz sadece türbinlerin yerleşeceği yerlerde küçük bir hafriyat yapacağız. Ayrıca, şalt sahası ve türbin yerleri dışında da araiziyi çevirmeyeceğiz. Sadece türbin yerlerinde ve şalt sahası telle çevrilecektir. S5: Murat Boylu (Emniyet Müdür): Projenin bölge halkına faydaları nelerdir? C5: Proje her şeyden önce inşaat ve işletme aşamasında bölge halkına istihdam sağlayacaktır. Örneğin bu projede 20-25 kadar güvenlik görevlisi bulunacaktır. Ayrıca proje sahası yakınlarındaki köylere yardımlarımız da olacaktır. Mevcut köy yolları genişletilecektir. İnşaat işleri olan köylülere inşaat ekipmanlarımızla yardımda bulunacağız. Bunun dışında, bu bölgede cep telefonu şebekesi bulunmamaktadır. Gerekli başvurularda bulunduk ve GSM operatörlerinden şebeke yatırımı bekliyoruz. PEM Enerji olarak her konuda bölge halkına yardım için hazırız. S6: Murat Boylu (Emniyet Müdürü): Sebep olduğunuz atıklar ne olacak? C6: İş sağlığı ve güvenliği için bir damla bile yakıtı toprağa dökmeyeceğiz. Çevre ve Orman Bakanlığı nın ilgili birimleri düzenli olarak proje sahasını denetleyecekler. Atıklar proje sahasında ayrıştırılacak ve depolanacak. Ardından bu atıklar belediye ekipleri tarfından toplanacaktır. S7: Proje nedeniyle yüksek voltaj olacak mı? Elektrik çarpma riski var mı? C7: Şalt sahasında yüksek voltaj olacak. Ancak, bu bölge tellerle çevrilecek ve bu tür olayların olmaması için güvenlik görevleri bulunacak. Türbin yerlerinde ise böyle bir risk bulunmamaktadır. S8: Radyasyon riski var mı? Rüzgar türbinlerinin sağlık üzerine olumsuz bir etkisi var mı? C8: Hayır. Rüzgar türbinlerinden yayılan radyasyon cep telefonlarından yayılan radyasyondan fazla değildir. Ayrıca tüzgar türbinlerinin insan sağlığı üzerine herhangi bir olumsuz etkisi bulunmamaktadır.
BÖLÜM 6: Sürdürülebilirlik İzleme Planı Bölüm 2 de belirtilen temel parametrelere ek olarak projenin sürdürülebilir kalkınmaya katkısını izleyebilmek adına aşağıda listelenen belli başlı temel parametreler de İzleme Raporunun bir parçası olarak ilk izleme döneminde ya da sürekli olarak kontrol edilecektir: a. Toprak Kalitesi: Projenin inşaatı esnasında yapılan kazı çalışmalarının toprak üzerindeki etkisi Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından düzenli kontroller ile izlenmektedir. (Depolama alanlarının uygun kullanımı, hafriyatın kaldırılması gibi) Proje sahasının ziyaret edilmesi ve tutanakların kontrol edilmesi ile projenin toprak kalitesi de ilk izleme döneminde takip edilecektir. Bu izleme dönemi de sadece inşaat dönemini kapsamaktadır. b. Gürültü: Proje kapsamında seçilen türbinler ve bu türbinlerin yerleri gürültüyü azaltmak adına özenle seçilmiştir. Yine de herhangi bir şikayet olması durumunda bakanlıkça yetkilendirilmiş üçüncü taraf bir kuruma sahada gürültü ölçümü yaptırılarak bu parametre izlenecektir. c. Biyolojik Çeşitlilik: Rüzgar türbinlerine kuş ve yarasaların çarpması sonucu oluşabilecek ölümleri engellemek için türbin kanatları rahatça seçilebilecek bir renge boyanacak ve gece görüşü için de türbinlerin tepesine ışıklı işaretler yerleştirilecektir. d. Çalışan Kalitesi: Proje çalışanlarına iş sağlığı ve güvenliği gibi konularda eğitim verilmektedir. e. İstihdam Miktarı ve Gelire Katkı: Firma bölge halkından kişileri projede çalıştırarak istihdamı artırmakta ve böylelikle bölge gelirine katkı sağlamaktadır. SGK kayıtları ile bu durum izlenecektir. f. Teknoloji Transferi ve Teknolojik Özgüven: Proje teknolojisi yurtdışından ithal edilecektir. Böylelikle ülkeye yeni bir teknolojinin gelmesi sağlanmaktadır. Ayrıca tedarikçi firma tarafından çalışanlara eğitim verilerek teknoloji hakkında bilgi edinmeleri sağlanacaktır. Bunlar anlaşma ve eğitim kayıtları ile izlenecektir. BÖLÜM 7: İLETİŞİM Gaia Finansal Danışmanlık Hizmetleri Tic. Ltd. Şti. Adres :Halaskargazi Cad. Zafer Sok. Manuel Apt. No: 11/4 Pangaltı 34371 Şişli İSTANBUL Tel : 0212 224 04 50 Faks : 0212 224 04 66 E-mail : info@gaiacf.com