Büyükdere Cd. Nevtron İşhanı No:119 K /6 Gayrettepe-İST TEL: 0212/ 211 99 01-02-04 FAX: 0212/ 211 99 52 MALİ MEVZUAT SİRKÜLERİ SİRKÜLER NO : 2005/102 İstanbul, 26 Aralık 2005 KONU : Çevre Temizlik Vergisi Tarifesinde Yer Alan Bina Gruplarının Tespiti Hk. Bilindiği üzere, 24 Temmuz 1993 tarih ve 21647 Sayılı Gazete de yayımlanan 3914 sayılı Kanunla Belediye Gelirleri Kanunu na eklenen 44 üncü madde hükmü ile Çevre Temizlik Vergisi ihdas edilmiş ve bina gruplarını belirleyen 93/5105 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesinin yayımlanması ile de 01.01.1994 tarihinden itibaren uygulanmaya başlanmıştır. Mükelleflerce 1994 yılında bir defaya mahsus olmak üzere, binaların bulunduğu yer belediyesine, binalarının girdiği grup ve dereceye göre Çevre Temizlik Vergisi Bildirimi verilerek mükellefiyet tesis ettirilmiş olup, grup derece veya mükellefiyette değişiklik olmadığı müddetçe yeniden bildirim verilmesine gerek görülmemiştir. Tesis ettirilen mükellefiyete ilişkin vergi her yılın Ocak ayında kendiliğinden tahakkuk etmiştir. Yıllık olarak tahakkuk eden vergi 4444 Sayılı Kanunla yapılan düzenleme uyarınca mükelleflerce her yıl Emlak Vergisi taksit süreleri esas olmak üzere iki eşit taksitte ödenmiştir. Öte yandan 2 Ocak 2004 tarihli Resmi Gazete de yayımlanan 5035 sayılı Kanunla Belediye Gelirleri Kanununun bahse konu 44. maddesi yeniden düzenlenmiştir. Ayrıca maddenin dördüncü ve beşinci fıkraları 31.12.2004 tarihli Resmi Gazete de yayımlanan 5281 sayılı Kanunla yeniden değişikliğe uğramıştır. (Bakınız 2004/11 ve 2005/1 Sayılı Sirkülerimiz.) Maddenin son hali aşağıya alınmıştır. Mükerrer Madde 44.- Belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binalar çevre temizlik vergisine tabidir. Genel ve katma bütçeli idareler, il özel idareleri, belediyeler, köyler, bunların kuracakları birlikler, darülaceze ve benzeri kuruluşlar ve üniversiteler tarafından münhasıran hizmetlerinde kullanılan binalar, Kızılay Genel Merkezi ile şubeleri ve kampları, Kredi ve Yurtlar Kurumuna ait öğrenci yurtları ile umuma açık ibadet yerleri, karşılıklı olmak şartıyla elçilik ve konsolosluk hizmetlerinde kullanılanlarla elçilerin ikametine mahsus olan binalar, milletlerarası kuruluşlar ve bunların temsilcilikleri tarafından kullanılan binalar ile bunların müştemilatı vergiye tabi değildir. 1
Verginin mükellefi, binaları kullananlardır. Mükellefiyet binanın kullanımı ile başlar. Konutlara ait çevre temizlik vergisi, su tüketim miktarı esas alınmak suretiyle metreküp başına büyükşehirlerde 15 YKr, diğer yerlerde 12 YKr olarak hesaplanır. İşyerleri ve diğer şekilde kullanılan binalara ait Çevre Temizlik Vergisi, aşağıdaki tarifeye göre alınır ve büyükşehirlerde % 25 artırımlı uygulanır. Yıllık vergi tutarı (YTL) Bina Grupları 1. Derece 2. Derece 3. Derece 4. Derece 5. Derece 1. Grup 1.400 1.120 840 700 560 2. Grup 850 670 500 420 340 3. Grup 560 450 340 280 225 4. Grup 280 225 170 140 115 5. Grup 170 140 100 85 70 6. Grup 85 70 50 40 30 7. Grup 30 25 18 15 12 Belediyenin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan ancak, su ihtiyacını belediyece tesis edilmiş su şebekesi haricinden karşılayan konutlara ilişkin çevre temizlik vergisi, yukarıdaki tarifenin yedinci grubunun belediye meclisince belirlenecek derecesi üzerinden hesaplanır. Su tüketim miktarı esas alınmak suretiyle hesaplanan çevre temizlik vergisi, su faturasında ayrıca gösterilmek suretiyle tahakkuk etmiş sayılır. Bu suretle tahakkuk eden vergi, su tüketim bedeli ile birlikte belediyelerce tahsil edilir. Su ve kanalizasyon hizmetleri ayrı bir kanunla düzenlenmiş bulunan büyük şehir belediye sınırları ve mücavir alanlardaki çevre temizlik vergisi ise 20.11.1981 tarihli ve 2560 sayılı Kanun hükümlerine göre kurulan su ve kanalizasyon idarelerince tahsil edilir. 2
İş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binalara ait çevre temizlik vergisi, belediyelerce binaların tarifedeki derecelere intibak ettirilmesi üzerine her yılın Ocak ayında yıllık tutarı itibarıyla tahakkuk etmiş sayılır. Tahakkuk eden vergi, bir defaya mahsus olmak üzere, belediyelerin ilan mahallerinde bir ay süreyle topluca ilan edilir. İş yeri ve diğer şekilde kullanılan binalarla ilgili olarak tahakkuk eden bu vergi, her yıl, emlak vergisinin taksit sürelerinde ödenir. Su ve kanalizasyon idareleri büyük şehir dahilindeki her ilçe veya ilk kademe belediyesinin belediye ve mücavir alan sınırları içinde bulunan konutlara ilişkin olarak tahsil ettiği çevre temizlik vergisi ile bu verginin süresinde ödenmemesi nedeniyle tahsil ettiği gecikme zammının yüzde seksenini tahsilatı takip eden ayın yirminci günü akşamına kadar bir bildirim ile ilgili belediyeye bildirerek aynı süre içinde öder. Tahsil edilen vergi ve gecikme zammının yüzde yirmisini ise münhasıran çöp imha tesislerinin kuruluş ve işletmelerinde kullanılmak üzere büyük şehir belediyesinin hesabına tahsilatı takip eden ayın yirminci günü akşamına kadar aktarır. Büyük şehir belediye sınırları içinde bulunan belediyelerin kendileri tarafından tahsil edilen çevre temizlik vergisinin yüzde yirmisi aynı esaslar çerçevesinde büyük şehir belediyelerine aktarılır. Tahsil ettiği vergiyi veya gecikme zammını yukarıda belirtilen süre içinde ilgili belediyeye yatırmayan idarelerden, bu tutarlar 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek tahsil edilir. Bu maddenin dördüncü ve beşinci fıkralarında yer alan tutarlar, her yıl yeniden değerleme oranında artırılır. Bu tutarların belirlenmesinde, vergi tutarlarının yüzde beşini aşmayan kesirleri dikkate alınmaz. Bakanlar Kurulu; beşinci fıkradaki tarifede yer alan bina gruplarını belirlemeye ve bu maddenin dördüncü ve beşinci fıkralarında yer alan tutarları yöreler, belediyelerin nüfusları ve bina grupları itibarıyla ayrı ayrı dörtte birine kadar indirmeye veya yarısına kadar artırmaya yetkilidir. 5035 Sayılı Kanunla yapılan düzenleme ile ilgili ayrıntılı açıklamalar ise konu ile ilgili olarak hazırlanan ve 10 Ocak 2003 tarihli Resmi Gazete de yayımlanan 30 Seri Nolu Belediye Gelirleri Kanunu Genel Tebliği ile açıklanmıştır. (Bakınız 2004/13 Sayılı Sirkülerimiz.) Bu defa 26 Aralık 2005 tarihli Resmi Gazete de yayımlanan Çevre Temizlik Vergisi Tarifesinde Yer Alan Bina Gruplarının Tespitine İlişkin 2005/9817 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile, Belediye Gelirleri Kanununun bahse konu mükerrer 44. maddesinde yer alan Çevre Temizlik Vergisi Tarifesindeki bina grupları aşağıdaki şekilde yeniden belirlenmiştir. 3
BİNA GRUPLARI 1-Öğrenci sayısı: (Okul,yurt,kreş,dershane, kurs,eğitim merkezi, anaokulu, yuva vb. eğitim ve öğretim faaliyeti yapılan LİSTE 2- Yatak kapasitesi: (Konaklama tesisleri ile hastahaneler ve diğer yataklı sağlık tesislerine ait 3- Kullanım alanı (m2): a) Her türlü yeme, içme ve eğlence yerleri. I.GRUP 750 den 500 den 1000 den b)daimi surette faaliyet gösteren lunapark, panayır, fuar, stadyum, hipodrum, spor salonu gibi yerler ile eşya depolamaya mahsus olan yerler. 5000 den 4-Koltuk sayısı: (Sinema, tiyatro, opera, bale vb. biletle girilen koltuklu eğlence yerleri.) 2000 den II.GRUP 750-500 500-300 1000-500 5000-4000 2000-1500 III.GRUP 499-250 299-150 499-250 3999-3000 1499-1000 5-Personel sayısı: (1, 2, 3 ve 4 üncü sıradakiler hariç, ticari, sınai, zirai ve mesleki faaliyetler için kullanılan binalar ile bunlar dışında kalan faaliyetlere mahsus 300 den 300-200 199-100 IV.GRUP 249-100 149-50 249-100 2999-2000 999-500 99-50 V.GRUP 99-50 49-20 99-50 1999-1000 499-250 49-10 VI.GRUP 49-20 20 den az 50 den az 999-500 249-100 9-4 VII.GRUP 20 den az - - 500 den az 100 den az 3 ve daha az, konutlar Kararnamede yukarıya çıkarılan listenin uygulanmasında aşağıdaki hususların da dikkate alınacağı açıklanmıştır. a) Öğrenci sayısı ve yatak kapasitesi esas alınan binalar, yürütülen hizmetlerin bütünlüğü bakımından birlikte dikkate alınır. Buna göre hizmet bütünlüğünün gerektirdiği bina grupları tek bina olarak değerlendirilir. Ancak bunlardan hizmet bütünlüğü dışında kullanılanlar ile ayrı ayrı ya da bölümleri itibariyle hizmet bütünlüğü içinde veya dışında başka kişiler tarafından kullanılanlar ayrı bina olarak, dahil oldukları gruplar ve kriterler dikkate alınarak vergilendirilir. b) Yatak kapasitesi ve koltuk sayısı dikkate alınarak vergilendirilecek binalarda kapasite doluluğu aranmaz. c) Kullanım alanı dikkate alınarak belirlenen yerlerde metrekare ölçüsü kapalı ve açık alanların toplamı için dikkate alınır. d) Personel sayısı dikkate alınarak vergilendirilecek binalar için mükellef ya da mükellefler, personel sayısına dahil edilir. 4
Kararnamede yer alan diğer hususlar ise aşağıdadır. i) 1 ton/gün ve daha evsel atığı olan işyeri ve diğer şekillerde kullanılan binalar I inci grup bina olarak değerlendirilecektir. ii) Atıklarını arıtma, geri kazanma veya imha tesisi olan ve bu tesisleri faaliyette bulunan binalar, bu durumları belgelendirilmek şartıyla iki alt bina grubunda değerlendirilecektir. Bu tür yerlerin altıncı ve yedinci grupta yer alması halinde en son grup dikkate alınacaktır. iii) Belediye meclislerince, mükellefler dikkate alınmaksızın bina grupları itibariyle derecelere intibak yapılacaktır. Bu intibak ve derecelere isabet eden vergi tutarlarını ihtiva eden liste, Ocak ayının ilk gününden itibaren bu ay süresince ilgili belediyenin ilan koymaya mahsus mahallerinde bir defaya mahsus olmak üzere ilan edilecektir. Takip eden yıllarda, bina grupları ve derecelerdeki değişiklikler ile vergi tutarlarını ihtiva eden liste her yıl Ocak ayı süresince yeniden ilan edilecektir. iv) İlgili belediyeler tarafından 1994 yılı Ocak ayında ilan edilen listelerde intibak ettirildikleri grup ve derecelere göre, mükellefler binalarına ilişkin bir bildirimde bulunacaklar ve verginin ilk taksitini bu sürede ödeyeceklerdir. Binalara ait grup ve derecelerde veya mükellefiyette değişiklik olmadığı sürece mükellef tarafından yeniden bildirimde bulunulmayacak ve vergi her yıl Ocak ayından itibaren tahakkuk etmiş sayılacaktır. v) Belediye Gelirleri Kanununun mükerrer 44 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan ve konutlara ait çevre temizlik vergisinin hesabında esas alınan tutarlar ile beşinci fıkrasında yer alan işyerleri ve diğer şekilde kullanılan binalara ait çevre temizlik vergisi tarifesindeki yıllık vergi miktarları; büyükşehir belediye sınırları içinde bulunanlar hariç olmak üzere, kalkınmada öncelikli yörelerdeki belediyeler ile nüfusu 5000 den az olan belediyelerde %50 indirimli uygulanacaktır. 2005/9817 Sayılı B.K.K. ile Çevre temizlik vergisi tarifesinde yer alan bina gruplarının tespitine ilişkin 93/5105 sayılı eski B.K.K. da yürürlükten kaldırılmıştır. 2005/9817 sayılı B.K.K. hükümlerinin 01.01.2006 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlüğe girmesi öngörülmüştür. Bu itibarla işyerlerince 2006 yılında Çevre Temizlik Vergisi ödemelerinde bu Kararname hükümleri dikkate alınacaktır. Saygılarımızla 5