Coca-Cola İçecek Anonim Şirketi 30 Haziran 2009 Tarihli Ara Dönem Konsolide Finansal Tablolar ve Bağımsız İnceleme Raporu
Sayfa Ara Dönem Konsolide Finansal Tablolar Hakkında Bağımsız İnceleme Raporu 1 Ara Dönem Konsolide Bilanço 2 Ara Dönem Konsolide Gelir Tablosu 3 Ara Dönem Konsolide Kapsamlı Gelir Tablosu 4 Ara Dönem Konsolide Özkaynak Değişim Tablosu 5 Ara Dönem Konsolide Nakit Akım Tablosu 6 Ara Dönem Konsolide Finansal Tablo Dipnotları 7-48 Not 1 - Şirket in Organizasyonu ve Faaliyet Konusu 7-10 Not 2 - Finansal Tabloların Sunumuna İlişkin Esaslar 10-21 Not 3 - İşletme Birleşmeleri 21-22 Not 4 - İş Ortaklıkları 23 Not 5 - Bölümlere Göre Raporlama 23-24 Not 6 - Nakit ve Nakit Benzerleri 24-25 Not 7 - Finansal Yatırımlar 25 Not 8 - Finansal Borçlar 25-26 Not 9 - Diğer Finansal Yükümlülükler 26 Not 10 - Ticari Alacak ve Borçlar 26-27 Not 11 - Diğer Alacak ve Borçlar 27 Not 12 - Finans Sektörü Faaliyetlerinden Alacak ve Borçlar 27 Not 13 - Stoklar 28 Not 14 - Canlı Varlıklar 28 Not 15 - Devam Eden İnşaat Sözleşmelerine İlişkin Varlıklar 28 Not 16 - Özkaynak Yöntemiyle Değerlenen Yatırımlar 28 Not 17 - Yatırım Amaçlı Gayrimenkuller 28 Not 18 - Maddi Duran Varlıklar 29-30 Not 19 - Maddi Olmayan Varlıklar 30 Not 20 - Pozitif / Negatif Şerefiye 31 Not 21 - Devlet Teşvik ve Yardımları 31 Not 22 - Karşılıklar, Koşullu Varlık ve Yükümlülükler 32 Not 23 - Taahhütler 33 Not 24 - Çalışanlara Sağlanan Faydalar 33-34 Not 25 - Emeklilik Planları 34 Not 26 - Diğer Varlık ve Yükümlülükler 34-35 Not 27 - Özkaynaklar 35-36 Not 28 - Sürdürülen Faaliyetler 37 Not 29 - Faaliyet Giderleri 37 Not 30 - Niteliklerine Göre Giderler 38 Not 31 - Diğer Faaliyetlerden Gelir / Giderler 38 Not 32 - Finansal Gelirler 38 Not 33 - Finansal Giderler 39 Not 34 - Satış Amacıyla Elde Tutulan Duran Varlıklar ve Durdurulan Faaliyetler 39 Not 35 - Vergi Varlık ve Yükümlülükleri 39-40 Not 36 - Hisse Başına Kar / (Zarar) 40 Not 37 - İlişkili Taraf Açıklamaları 41 Not 38 - Finansal Araçlardan Kaynaklanan Risklerin Niteliği ve Düzeyi 42-47 Not 39 - Finansal Araçlar 47 Not 40 - Bilanço Tarihinden Sonraki Olaylar 48 Not 41 - Diğer Hususlar 48
COCA-COLA İÇECEK ANONİM ŞİRKETİ 1 OCAK - 30 HAZİRAN 2009 ARA HESAP DÖNEMİNE AİT KONSOLİDE FİNANSAL TABLOLAR HAKKINDA BAĞIMSIZ İNCELEME RAPORU Coca-Cola İçecek Anonim Şirketi Yönetim Kurulu na; Giriş Coca-Cola İçecek Anonim Şirketi (Şirket), bağlı ortaklıkları ve müşterek yönetime tabi ortaklıklarının (birlikte Grup olarak anılacaktır) ekte yer alan 30 Haziran 2009 tarihli konsolide bilançosu, aynı tarihte sona eren altı aylık konsolide gelir tablosu, konsolide kapsamlı gelir tablosu, konsolide özkaynak değişim tablosu, konsolide nakit akım tablosu ve önemli muhasebe politikalarının özeti ile dipnotları tarafımızca incelenmiştir. Grup yönetiminin sorumluluğu, söz konusu ara dönem konsolide finansal tablolarının Sermaye Piyasası Kurulu nca yayımlanan finansal raporlama standartlarına uygun olarak hazırlanması ve dürüst bir şekilde sunumudur. Bizim sorumluluğumuz bu ara dönem konsolide finansal tabloların incelenmesine ilişkin ulaşılan sonucun açıklanmasıdır. İncelemenin Kapsamı İncelememiz Sermaye Piyasası Kurulunca yayımlanan bağımsız denetim standartları düzenlemelerine uygun olarak yapılmıştır. Ara dönem konsolide finansal tabloların incelenmesi, ağırlıklı olarak finansal raporlama sürecinden sorumlu kişilerden bilgi toplanması, analitik inceleme ve diğer inceleme tekniklerinin uygulanmasını kapsamaktadır. Bir incelemenin kapsamı Sermaye Piyasası Kurulun ca yayımlanan bağımsız denetim standartları çerçevesinde yapılan bağımsız denetim çalışmasına göre daha dar olduğundan, inceleme, bağımsız denetimde farkında olunması gereken tüm önemli hususları ortaya çıkarabilme konusunda güvence sağlamaz. Dolayısıyla, incelememiz sonucunda bir bağımsız denetim görüşü açıklanmamıştır. Sonuç İncelememiz sonucunda, ara dönem konsolide finansal tablolarının Grup un 30 Haziran 2009 tarihi itibarıyla finansal pozisyonunu ve aynı tarihte sona eren altı aylık döneme ilişkin finansal performansını ve nakit akımlarını, Sermaye Piyasası Kurulu nca yayımlanan finansal raporlama standartları çerçevesinde doğru ve dürüst bir biçimde yansıtmadığı konusunda herhangi bir hususa rastlanılmamıştır. Güney Bağımsız Denetim ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik Anonim Şirketi A member firm of Ernst & Young Global Limited Ethem Kutucular, SMMM Sorumlu Ortak, Başdenetçi 26 Ağustos 2009 İstanbul, Türkiye
İncelemeden Geçmiş 30 Haziran 2009 Tarihli Konsolide Bilanço VARLIKLAR Dipnot Referansları Bağımsız İncelemeden Geçmiş 30 Haziran 2009 Bağımsız Denetimden Geçmiş 31 Aralık 2008 Dönen Varlıklar 1.075.662 838.256 Nakit ve Nakit Benzerleri 6 199.912 250.114 Finansal Yatırımlar 7 31.710 4.245 Ticari Alacaklar 10 394.240 198.360 İlişkili Taraflardan Alacaklar 37 14.692 4.425 Diğer Alacaklar 11 4.453 8.742 Stoklar 13 297.667 230.923 Diğer Dönen Varlıklar 26 132.988 141.447 Duran Varlıklar 1.668.607 1.609.091 Diğer Alacaklar 580 513 Özkaynak Yöntemiyle Değerlenen Yatırımlar 16-3.928 Maddi Duran Varlıklar 18 1.226.153 1.181.913 Maddi Olmayan Duran Varlıklar 19 351.009 334.204 Şerefiye 20 74.645 65.679 Ertelenmiş Vergi Varlığı 35 1.193 1.302 Diğer Duran Varlıklar 26 15.027 21.552 Toplam Varlıklar 2.744.269 2.447.347 KAYNAKLAR Kısa Vadeli Yükümlülükler 1.073.265 392.843 Finansal Borçlar 8 692.978 142.216 Ticari Borçlar 10 139.769 120.211 İlişkili Taraflara Borçlar 37 54.065 37.085 Diğer Borçlar 11 121.627 66.730 Dönem Karı Vergi Yükümlülüğü 26.721 1.758 Çalışanlara Sağlanan Faydalara İlişkin Karşılıklar 24 15.719 11.495 Diğer Kısa Vadeli Yükümlülükler 26 22.386 13.348 Uzun Vadeli Yükümlülükler 488.885 946.303 Finansal Borçlar 8 433.751 886.731 Çalışanlara Sağlanan Faydalara İlişkin Karşılıklar 24 26.489 27.933 Ertelenmiş Vergi Yükümlülüğü 35 25.034 31.639 Diğer Uzun Vadeli Yükümlülükler 26 3.611 - ÖZKAYNAKLAR 1.182.119 1.108.201 Ana Ortaklığa Ait Özkaynaklar 1.175.620 1.097.470 Ödenmiş Sermaye 27 254.371 254.371 Özkaynaklar Enflasyon Düzeltmesi Farkları (8.559) (8.559) Hisse Senedi İhraç Primleri 214.241 214.241 Değer Artış Fonları 352 471 Yabancı Para Çevrim Farkları 89.820 83.658 Kardan Ayrılan Kısıtlanmış Yedekler 27 83.068 69.652 Geçmiş Yıllar Karı / (Zararı) 454.220 402.262 Net Dönem Karı / (Zararı) 88.107 81.374 Azınlık Payları 6.499 10.731 Toplam Kaynaklar 2.744.269 2.447.347 İlişikteki 7 ile 48'inci sayfalar arasında yer alan muhasebe politikaları ve dipnotları, bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır. (2)
İncelemeden Geçmiş 30 Haziran 2009 Tarihinde Sona Eren Altı Aylık Döneme Ait Konsolide Gelir Tablosu Dipnot Referansları Bağımsız İncelemeden Geçmiş 1 Ocak - 30 Haziran 2009 1 Nisan - 30 Haziran 2009 Bağımsız İncelemeden Geçmiş 1 Ocak - 30 Haziran 2008 1 Nisan - 30 Haziran 2008 SÜRDÜRÜLEN FAALİYETLER Satış Gelirleri (net) 28 1.184.260 744.957 1.055.539 664.103 Satışların Maliyeti (-) 28 (738.629) (447.774) (609.291) (378.698) Brüt Kar 445.631 297.183 446.248 285.405 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri (-) 29 (270.285) (161.311) (272.303) (159.709) Genel Yönetim Giderleri (-) 29 (54.554) (26.809) (44.489) (25.088) Diğer Faaliyet Gelirleri 31 19.656 17.436 8.923 7.541 Diğer Faaliyet Giderleri (-) 31 (7.732) (5.241) (2.734) (1.815) Faaliyet Karı 132.716 121.258 135.645 106.334 Özkaynak Yöntemiyle Değerlenen Yatırımların Kar / Zararındaki Paylar 16 - - 68 164 Finansal Gelirler 32 114.075 79.809 66.278 51.539 Finansal Giderler (-) 33 (136.349) (30.182) (102.502) (42.526) Sürdürülen Faaliyetler Vergi Öncesi Karı 110.442 170.885 99.489 115.511 Sürdürülen Faaliyetler Vergi Gelir / (Gideri) Dönem Vergi Gideri 35 (29.525) (27.325) (29.723) (23.251) Ertelenmiş Vergi Gelir / (Gideri) 35 6.436 3.300 7.728 3.947 Sürdürülen Faaliyetler Dönem Karı 87.353 146.860 77.494 96.207 Dönem Karı / (Zararı) 87.353 146.860 77.494 96.207 Dönem Karı / (Zararı)nın Dağılımı Azınlık Payları (754) (4) 566 954 Ana Ortaklık Payları 36 88.107 146.864 76.928 95.253 87.353 146.860 77.494 96.207 Hisse Başına Kar / (Zarar) (tam TL) 36 0,0035 0,0058 0,0030 0,0037 İlişikteki 7 ile 48 inci sayfalar arasında yer alan muhasebe politikaları ve dipnotları, bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır. (3)
İncelemeden Geçmiş 30 Haziran 2009 Tarihinde Sona Eren Altı Aylık Döneme Ait Konsolide Kapsamlı Gelir Tablosu Bağımsız İncelemeden Geçmiş 1 Ocak - 30 Haziran 2009 1 Nisan - 30 Haziran 2009 Bağımsız İncelemeden Geçmiş 1 Ocak - 30 Haziran 2008 1 Nisan - 30 Haziran 2008 Dönem Karı / (Zararı) 87.353 146.860 77.494 96.207 Diğer Kapsamlı Gelir: Finansal varlıklar değer artış fonundaki değişim (119) 124 (437) (106) Yabancı para çevrim farklarındaki değişim 6.139 (69.905) 18.550 (18.766) Diğer Kapsamlı Gelir Toplamı 6.020 (69.781) 18.113 (18.872) Toplam Kapsamlı Gelir 93.373 77.079 95.607 77.335 Toplam Kapsamlı Gelirin Dağılımı: Azınlık payları (777) (2.655) 2.928 1.824 Ana ortaklık payları 94.150 79.734 92.679 75.511 İlişikteki 7 ile 48'inci sayfalar arasında yer alan muhasebe politikaları ve dipnotları, bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır. (4)
İncelemeden Geçmiş 30 Haziran 2009 Tarihinde Sona Eren Altı Aylık Döneme Ait Konsolide Özkaynak Değişim Tablosu Konsolide Özkaynaklar Değişim Tablosu Sermaye Sermaye Enflasyon Düzeltmesi Farkları Hisse Senedi İhraç Primleri Değer Artış Fonları Yabancı Para Çevrim Farkları Kardan Ayrılmış Kısıtlanmış Yedekler Geçmiş Yıl ve Net Dönem Karı / (Zararı) Ana Ortaklığa Ait Özkaynaklar Toplamı Azınlık Payları Özkaynaklar Toplamı 1 Ocak 2008 bakiyeleri 254.371 (8.559) 214.241 1.001 (54.469) 47.451 456.963 910.999 13.421 924.420 Ödenen temettü - - - - - - (32.500) (32.500) - (32.500) Ana ortaklık dışı paylardaki değişim - - - - - - - - (7.421) (7.421) Yedeklere transferler - - - - - 22.201 (22.201) - - - Diğer kapsamlı gelir / (gider) - - - (437) 16.188 - - 15.751 2.362 18.113 Net dönem karı - - - - - - 76.928 76.928 566 77.494 30 Haziran 2008 bakiyeleri 254.371 (8.559) 214.241 564 (38.281) 69.652 479.190 971.178 8.928 980.106 1 Ocak 2009 bakiyeleri 254.371 (8.559) 214.241 471 83.658 69.652 483.636 1.097.470 10.731 1.108.201 Ödenen temettü - - - - - - (16.000) (16.000) - (16.000) İşletme birleşmesi kapsamında oluşan ana ortaklık dışı pay - - - - - - - - 3.345 3.345 Ana ortaklık dışı payların satın alınması - - - - - - - - (6.800) (6.800) Yedeklere transferler - - - - - 13.416 (13.416) - - - Diğer kapsamlı gelir / (gider) - - - (119) 6.162 - - 6.043 (23) 6.020 Net dönem karı - - - - - - 88.107 88.107 (754) 87.353 30 Haziran 2009 bakiyeleri 254.371 (8.559) 214.241 352 89.820 83.068 542.327 1.175.620 6.499 1.182.119 İlişikteki 7 ile 48 inci sayfalar arasında yer alan muhasebe politikaları ve dipnotları, bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır. (5)
İncelemeden Geçmiş 30 Haziran 2009 Tarihinde Sona Eren Altı Aylık Döneme Ait Konsolide Nakit Akım Tablosu Dipnot Referansları Bağımsız İncelemeden Geçmis 30 Haziran 30 Haziran 2009 2008 Faaliyetlerden sağlanan nakit akımı Vergi ve azınlık payları öncesi kar / (zarar) 110.442 99.489 Net dönem karı ile işletme faaliyetlerinden sağlanan nakit arasındaki mutabakat Amortisman ve itfa gideri 18, 19, 30 65.366 50.995 Maddi varlıkların satışından doğan (kar) / zarar 31 (13.904) (1.908) Maddi varlıklar değer düşüklüğü karşılığı - 96 Kıdem tazminatı, yönetim primi ve diğer karşılıklar 24 13.388 12.309 Stok değer düşüklüğü karşılığı / (iptali), net 13 (295) 120 Şüpheli alacak karşılığı, net 10 1.519 382 Özkaynak yöntemiyle muhasebeleşen iştirak karı 16 - (68) Faiz gideri 33 17.641 20.184 Gerçekleşmeyen kur farkı gideri 7.494 14.685 Türev işlemlerinden kaynaklanan gider / (gelir) 33 324 (2.833) İşletme sermayesindeki değişikliklerden önceki faaliyet karı 201.975 193.451 Ticari, diğer ve ilişkili taraflardan alacaklar (203.147) (180.831) Stoklar (57.390) (137.489) Diğer dönen varlıklar (24.471) (71.460) Diğer duran varlıklar 6.525 13.731 Ticari, diğer ve ilişkili taraflara borçlar 77.941 76.894 Ödenen faiz (15.959) (14.800) Kıdem tazminatı, yönetim primi ve uzun vadeli teşvik planı ödemeleri 24 (10.751) (5.777) Ertelenmiş vergi ve ödenen vergiler 28.790 2.830 Çalışanlara sağlanan faydalar (6) 8.185 Diğer yükümlülükler 9.035 18.180 İşletme faaliyetlerinden sağlanan net nakit 12.542 (97.086) Yatırım faaliyetleri ile ilgili nakit akımları: Maddi ve maddi olmayan varlık yatırımları 18,19 (113.183) (132.236) Maddi varlık satış hasılatı 18,19 23.416 2.568 Finansal yatırımlar (27.584) 1.298 Satın alınan bağlı ortaklık için net nakit çıkışı (15.066) (27.240) Yatırım faaliyetlerinde kullanılan net nakit (132.417) (155.610) Finansman faaliyetleri ile ilgili nakit akımları: Banka kredilerinden sağlanan nakit 192.340 592.487 Banka kredilerinin ödemeleri (104.058) (334.038) Ödenen temettüler (16.000) (32.500) Finansman faaliyetlerinde sağlanan net nakit 72.282 225.949 Yabancı para çevrim farkları (2.609) (6.373) Nakit ve nakit benzeri değerlerdeki net artış / (azalış) (50.202) (33.120) Dönem başı itibariyle nakit ve nakit benzeri değerler 6 250.114 141.362 Nakit ve nakit eşdeğerleri, dönem sonu 199.912 108.242 İlişikteki 7 ile 48 inci sayfalar arasında yer alan muhasebe politikaları ve dipnotları, bu konsolide finansal tabloların tamamlayıcı parçalarıdır. (6)
Konsolide Finansal Tablolara İlişkin Açıklayıcı Notlar 1. ŞİRKET İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU Genel Coca-Cola İçecek Anonim Şirketi ( CCİ - Şirket ), Türkiye, Pakistan, Orta Asya ve Ortadoğu da faaliyet gösteren bir alkolsüz içecek üretim, satış ve dağıtım şirketidir. CCİ nin faaliyeti esas olarak The Coca-Cola Company ( TCCC ) markalarından oluşan gazlı ve gazsız alkolsüz içeceklerin üretim, satış ve dağıtımından oluşmaktadır. Şirket in Türkiye nin değişik bölgelerinde 8 (2008-7) adet üretim tesisi bulunmakta olup faaliyet gösterdiği ülkelerde 12 (2008-13) üretim tesisine daha sahiptir. Şirket merkezinin adresi Esenşehir Mah. Erzincan Cad. No:36 Ümraniye 34776 İstanbul, Türkiye dir. Şirket in halka açık hisseleri İstanbul Menkul Kıymetler Borsası ( İMKB ) ve depo sertifikaları ise Londra Borsası nda ( LSE ) işlem görmektedir. Grup; Şirket, bağlı ortaklıkları ve müşterek yönetime tabi ortaklıklarından oluşmaktadır. Grup un, ara dönem konsolide finansal tabloları, Mali İşler Direktörü tarafından 26 Ağustos 2009 tarihinde yayımlanmak üzere onaylanmıştır. Genel Kurul ve belirli düzenleyici kurullar, mali tabloların yayımlanmasının ardından değişiklik yapma yetkisine sahiptir. Şirket in Hissedarları 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle Şirket in ortaklık yapısı ve ortakların payları aşağıda özetlendiği gibidir: Tutar Oran Tutar Oran Anadolu Efes Biracılık ve Malt Sanayi A.Ş. ( Anadolu Efes ) 102.047 %40,12 102.047 %40,12 The Coca-Cola Export Corporation ( TCCEC ) 51.114 %20,09 51.114 %20,09 Efes Pazarlama ve Dağıtım Ticaret A.Ş. ( Efpa ) 25.788 %10,14 25.788 %10,14 Özgörkey Holding A.Ş. 12.771 %5,02 12.771 %5,02 Halka açık kısım 62.640 %24,63 62.640 %24,63 Diğer 11 %0,00 11 %0,00 254.371 %100,00 254.371 %100,00 Enflasyon düzeltme etkisi (8.559) - (8.559) - Grup un Faaliyet Alanları 245.812 245.812 CCİ ve Türkiye'de faaliyette bulunan bağlı ortaklıklarından Coca-Cola Satış ve Dağıtım A.Ş. ( CCSD ), Türkiye nin alkolsüz içecek üreten ve dağıtan en büyük şirketlerindendir. Şirket in tek faaliyet alanı alkolsüz içeceklerin üretimi, satışı ve dağıtımıdır. Şirket, ortağı konumunda bulunan TCCEC ile imzalamış olduğu şişeleme ve dağıtım sözleşmeleri neticesinde The Coca-Cola Company ( TCCC ) adına tescilli Coca-Cola, Coca-Cola Zero, Coca-Cola light, Fanta, Sprite, Cappy, Sen Sun, Powerade, Burn ve Turkuaz markalı içeceklerin TCCC nin onayladığı ambalajlarda Türkiye de üretim, satış ve dağıtımında tek yetkilidir. Grup'un TCCEC ile imzalamış olduğu söz konusu şişeleme ve dağıtım sözleşmelerinin süresi, 30 Haziran 2016 tarihinde sona erecektir. 29 Ağustos 2008 tarihinde TCCC nin bağlı ortaklığı olan Doğadan Gıda Ürünleri Sanayi ve Pazarlama A.Ş. ( Doğadan ) ile imzalanan satış ve dağıtım sözleşmesi çerçevesinde, Eylül 2008 den itibaren Doğadan ürünlerinin Türkiye deki satış ve dağıtımı konusunda CCSD tek yetkilidir. CCİ nin yurt dışında faaliyet gösteren diğer bağlı ortaklıkları Türkiye dışında TCCC markalarından oluşan gazlı ve gazsız alkolsüz içeceklerin üretim, satış ve dağıtımını yapmakta olup ayrıca Şirket hissedarlarından Anadolu Efes in sahibi olduğu Efes ürünlerinin dağıtımını yapmaktadır. CCİ nin, 16 Mart 2006 tarihinde satın aldığı bağlı ortaklığı Mahmudiye Kaynak Suyu Limited Şirketi ( Mahmudiye ) ise CCİ adına tescilli Damla markalı doğal kaynak suyunun TCCC'nin onayladığı ambalajlarda Türkiye'de üretimi ile iştigal etmektedir. Grup, Schweppes Holdings Limited ile imzalanan şişeleme ve dağıtım sözleşmesi çerçevesinde Schweppes markalı ürünlerin şişeleme ve dağıtımı konusunda Türkiye, Kazakistan ve Ürdün'de tek yetkilidir. (7)
1. ŞİRKET İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU (devamı) Bağlı Ortaklıklar ve Müşterek Yönetime Tabi Teşebbüsler 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle CCİ nin bağlı ortaklıkları ve müşterek yönetime tabi teşebbüsleri ile, nihai hisse oranları aşağıda sunulduğu gibidir: Bağlı Ortaklıklar Kurulduğu Ülke 1) CCSD Türkiye Ana Faaliyet Konusu Coca-Cola, Doğadan ve Mahmudiye ürünlerinin satışı ve dağıtımı İştirak ve Oy Hakkı 30 Haziran 31 Aralık 2009 2008 %99,96 %99,96 2) Mahmudiye Türkiye Kaynak suyu dolumu %99,99 %99,99 3) J.V. Coca-Cola Almaty Bottlers Limited Liability Partnership ( Almaty CC ) 4) Azerbaijan Coca-Cola Bottlers LLC ( Azerbaijan CC ) 5) Coca-Cola Bishkek Bottlers Closed Joint Stock Company ( Bishkek CC ) Kazakistan Azerbaycan Kırgızistan Coca-Cola ürünlerinin üretimi, dağıtımı ve satışı %99,72 %99,65 Coca-Cola ürünlerinin üretimi, dağıtımı ve satışı %99,86 %89,90 Coca-Cola ürünlerinin üretimi, dağıtımı ve satışı %100,00 %100,00 6) CCI International Holland B.V. ( CCI Holland ) Hollanda Holding şirketi %100,00 %100,00 7) Tonus Joint Stock Co. ( Tonus ) Kazakistan Holding şirketi %94,18 %94,18 8) The Coca-Cola Bottling Company of Jordan Ltd. ( TCCBCJ ) 9) Efes Sınai Dış Ticaret A.Ş. ( Efes Sınai Dış Ticaret ) 10) Turkmenistan Coca-Cola Bottlers Ltd. ( Turkmenistan CC ) Ürdün Türkiye Türkmenistan Coca-Cola ürünlerinin üretimi, dağıtımı ve satışı %90,00 %90,00 Tuzla Serbest Bölge de dış ticaret şirketi %99,00 %99,00 Coca-Cola ürünlerinin üretimi, dağıtımı ve satışı %59,50 %33,25 Müşterek Yönetime Tabi Teşebbüsler Kurulduğu Ülke Ana Faaliyet Konusu Şirket in Şirket in Nihai Oran Nihai Oran ve Oy Hakkı ve Oy Hakkı 1) The Coca-Cola Bottling of Iraq FZCO ( CCBI ) 2) CC Beverage Limited Irak Birleşik Arap Emirlikleri ("BAE") Holding Şirketi %50,00 %50,00 Coca-Cola ürünlerinin üretimi, dağıtımı ve satışı %30,00 %30,00 3) Syrian Soft Drink Sales and Distribution L.L.C. ( SSDSD ) Suriye Coca-Cola ürünlerinin dağıtımı ve satışı %50,00 %50,00 4) Coca-Cola Beverages Pakistan Ltd. ( CCBPL ) Pakistan Coca-Cola ürünlerinin üretimi, dağıtımı ve satışı %49,22 %48,99 (8)
1. ŞİRKET İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU (devamı) Grup Yapısındaki Değişiklikler Şirket'in 25 Aralık 2007 tarihli Yönetim Kurulu toplantısında TCCEC nin sahibi bulunduğu Almaty CC hisselerinin %12,04 ünün, Bishkek CC hisselerinin %10 unun, Azerbaijan CC hisselerinin %9,96 sının, Turkmenistan CC hisselerinin %13,75 inin toplam 30,4 milyon USD karşılığında satın alınmasına karar verilmiştir. Şirket in 27 Mayıs 2008 tarihli Yönetim Kurulu toplantısında, Day Investments Ltd in %25 sermaye payına sahip olduğu Turkmenistan CC hisselerinin, %12,50 sine isabet eden payın 2 milyon USD karşılığında satın alınmasına karar verilmiş olup, hisse devir tescil işlemleri Ocak 2009 da tamamlanmıştır. Söz konusu satın alımı müteakiben, 2007 yılı sonunda onaylanan TCCEC nin Turkmenistan CC de sahip olduğu hisselerin %13,75 nin alım işlemleri de Ocak 2009 da gerçekleşmiş böylece CCİ nin Turkmenistan CC deki payı Ocak 2009 da %59,5 e yükselmiş ve 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle tam konsolidasyon yöntemiyle konsolide edilmiştir (Not 3). Yukarıda bahsedilen Yönetim Kurulu kararı çerçevesinde Almaty CC, Bishkek CC ve Azerbaijan CC nin hisse devir tescil işlemleri sırasıyla Nisan 2008, Aralık 2008 ve Mayıs 2009 da tamamlanmış olup, CCİ nin Almaty CC, Bishkek CC ve Azerbaijan CC deki nihai hisse oranları sırasıyla %99,65, %100 ve %99,86 ya yükselmiştir. Haziran 2009 içerisinde CCİ ve %94,18 bağlı ortaklığı Tonus arasında, 406 bin USD bedel karşılığında Almaty CC hisselerinin %0,07 sinin transferi gerçekleşmiş olup, CCİ nin Almaty CC deki payı %99,65 ten %99,72 ye yükselmiştir. CCİ nin, 16 Haziran 2008 tarihli Yönetim Kurulu toplantısında Tacikistan da %68,17 paya sahip olunacak ve TCCC lisanslı alkolsüz içeceklerin üretim, satış ve dağıtım işiyle iştigal edecek bir şirket kurulmasına karar verilmiştir. Konsolide finansal tabloların hazırlandığı tarih itibariyle söz konusu işlem gerçekleşmemiştir. Şirket, 25 Eylül 2008 tarihi itibariyle Coca-Cola Beverages Pakistan Ltd. ( CCBPL ) in %48,99 oranında hissesini 76,9 milyon USD bedel karşılığında satın almak üzere TCCC ile hisse devir sözleşmesi imzalamıştır. Söz konusu hisse devir işleminin tescili neticesinde Şirket in müşterek yönetime tabi ortaklığı konumuna gelen CCBPL, konsolide finansal tablolarda oransal konsolidasyon yöntemi kullanılarak konsolide edilmiştir (Not 3). Haziran 2009 da CCBPL de yapılan sermaye artışına TCCC ile birlikte katılan CCİ nin, sermaye artışı sonrası CCBPL deki payı %48,99 dan %49,22 ye yükselmiştir. Şirket in 29 Mayıs 2008 tarihli Yönetim Kurulu kararı ile, Kalkavan Grubu na ait doğal kaynak suyu şirketi Sandras Su Gıda Turizm Taşımacılık İnşaat A.Ş. ye (Sandras) ait su faaliyetlerine ilişkin bir kısım varlık, hak, izin ve lisansların satın alınması için bir niyet mektubu imzalanmasına karar verilmiştir. Bu karar çerçevesinde Şirket in 5 Mart 2009 tarihli Yönetim Kurulu kararı ile CCİ nin su sektöründe ek kapasite gereksinimini karşılamak için Sandras a ait su faaliyetlerinin bir kısmına ilişkin gayrimenkul, menkul, lisans ve diğer varlıklarının 29.350 TL bedel ile satın alınması kararlaştırılmış olup, ilgili satış sözleşmesi 6 Mart 2009 tarihinde imzalanmıştır. Konsolidasyon kapsamında Sandras a ait varlıkların alımından elde edilen maddi ve maddi olmayan duran varlıkların, 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle makul değer çalışmaları tamamlanmadığından provizyonel olarak belirlenen tutarlarıyla mali tablolara yansıtılmıştır. Yabancı Ülkelerdeki Bağlı Ortaklıkların ve Müşterek Yönetime Tabi Teşebbüslerin Çalışma Ortamı ve Ekonomik Koşulları Konsolide edilen bazı bağlı ortaklıkların ve müşterek yönetime tabi teşebbüslerin faaliyetlerine devam ettiği ülkelerde son yıllarda önemli politik ve ekonomik değişimler göze çarpmaktadır. Bu ülkeler gelişmiş piyasa sistemlerine sahip değildir ve dolayısıyla bu ülkelerdeki faaliyetler daha gelişmiş piyasalarda olmayan bazı riskler taşımaktadır. Politik, yasal, vergisel ve/veya düzenleyici ortamda süregelen belirsizlikler ve bu faktörlerin herhangi birindeki olumsuz değişiklikler, bağlı ortaklıkların ve müşterek yönetime tabi teşebbüslerin ticari olarak faaliyet göstermelerini önemli ölçüde etkileyebilir. Faaliyetlerin Dönemselliği Alkolsüz içecek tüketimi dönemseldir. Yaz sezonu boyunca talebin daha yüksek olması sebebiyle, Şirket ara dönem konsolide finansal tabloları faaliyetlerin dönemselliğinden kaynaklanan etkileri de içermektedir. Bu nedenle 30 Haziran 2009 tarihinde sona eren altı aylık faaliyet sonuçları, tüm mali yıl sonuçları için bir gösterge teşkil etmemektedir. (9)
1. ŞİRKET İN ORGANİZASYONU VE FAALİYET KONUSU (devamı) Ortalama Personel Sayısı Kategoriler itibariyle dönem içinde çalışan ortalama personel sayısı aşağıdaki gibidir (Müşterek yönetime tabi ortaklıklar tam dahil edilmiştir): 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 Mavi yakalı 3.345 2.909 Beyaz yakalı 5.543 2.708 Ortalama çalışan sayısı 8.888 5.617 2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR Sunuma İlişkin Temel Esaslar CCİ ve Türkiye de faaliyette bulunan bağlı ortaklıkları, muhasebe kayıtlarını ve yasal finansal tablolarını Sermaye Piyasası Kurulu ( SPK ) tarafından yayımlanan muhasebe ve finansal raporlama standartlarına, Türk Ticaret Kanunu ( TTK ) ve Vergi Mevzuatı hükümlerine ve Maliye Bakanlığı nca yayımlanan Tek Düzen Hesap Planı gereklerine uygun olarak TL olarak hazırlamaktadır. Yurt dışında faaliyette bulunan bağlı ortaklıklar ve müşterek yönetime tabi teşebbüsler ise muhasebe kayıtlarını ve yasal finansal tablolarını faaliyette bulundukları ülke kanunlarına ve düzenlemelerine uygun olarak hazırlamaktadır. Konsolide finansal tablolar, Şirket in bağlı ortaklıklarının ve müşterek yönetime tabi teşebbüslerin yasal kayıtlarına dayandırılmış ve TL cinsinden ifade edilmiş olup SPK nın tebliğlerine uygun olarak, Grup un durumunu layıkıyla arz edebilmesi için, birtakım tashihlere ve sınıflandırma değişikliklerine tabi tutularak hazırlanmıştır. Düzeltme kayıtlarının başlıcaları, konsolidasyon muhasebesinin uygulanması, işletme birleşmelerinin kayda alınması, ertelenmiş vergi hesaplaması, kıdem tazminatı ile diğer karşılıkların hesaplamasıdır. Rayiç değerden taşınan finansal varlıklar ile işletme birleşmeleri uygulamasına dahil olan varlık ve yükümlülükler hariç, finansal tablolar maliyet esasına göre hazırlanmıştır. Grup, konsolide finansal tabloların hazırlanmasında 31 Aralık 2007 tarihine kadar SPK nın Seri: XI, No: 25, Sermaye Piyasasında Muhasebe Standartları Hakkında Tebliği ni esas almıştır. 9 Nisan 2008 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren SPK nın Seri: XI, No: 29, Sermaye Piyasasında Finansal Raporlamaya İlişkin Esaslar Tebliği ( Tebliğ ) uyarınca halka açık işletmeler 1 Ocak 2008 tarihinden itibaren finansal tablolarını, söz konusu Tebliğ'de öngörüldüğü üzere, Uluslararası Muhasebe / Finansal Raporlama Standartlarına ( UMS / UFRS ) uygun olarak hazırlamaya başlamıştır. Grup un konsolide finansal tablo ve dipnotları, SPK tarafından 9 Nisan 2008 tarihinde yayımlanan XI-29 numaralı tebliğinde belirlenen ve uygulanması zorunlu kılınan formatlara uygun olarak sunulmuştur. Muhasebe Politikalarındaki Değişiklikler Grup un ara dönem konsolide finansal tablolarının hazırlanmasında kullanılan muhasebe politikaları, aşağıda özetlenen ve 1 Ocak 2009 dan itibaren geçerli olan yeni standartların ve değişikliklerin uygulanması dışında, 31 Aralık 2008 tarihinde sona eren yıla ilişkin olarak hazırlanan yıllık konsolide finansal tablolarda uygulanan muhasebe politikalarıyla tutarlıdır. Yeni ve değişikliğe tabi tutulmuş Uluslararası Finansal Raporlama Standartları nın uygulanması 1 Ocak 2009 tarihi itibariyle yürürlüğe giren yeni standartlar, var olan standartlarda yapılan değişiklikler ve yorumlar aşağıda yer almaktadır: Grup un, finansal durumu veya performansı üzerinde etkisi olmayan yeni standart ve değişiklikler aşağıdaki gibidir: UFRS 2, Hisse Bazlı Ödeme (Değişiklik) - Hakkın Kazanılması ve İptal edilmesi UMS 32 Finansal Araçlar: Sunum ve UMS 1 de yapılan değişiklikler: Tasfiyeden Kaynaklanan Satılabilir Finansal Araçlar ve Yükümlülükler (Değişiklik) (10)
2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı) UFRYK 13 Müşteri Bağımlılık Uygulamaları UFRYK 15 Gayrimenkul İnşaatı ile İlgili Anlaşmalar UFRYK 16 " Yurt dışındaki İşletmede Bulunan Net Yatırım İle İlgili Riskten Korunma" Grup un, finansal durumuna ve faaliyetlerine etkisi olan yeni standart ve yorumlar aşağıdaki gibidir: UMS 23 Borçlanma Maliyetleri (Değişiklik) Değişiklik, yürürlükte olan ve varlık alımı ile ilişkilendirilen borçlanma giderlerinin gelir tablosuna yansıtılabilirliğini öngören uygulamayı sona erdirmektedir. İlişkilendirilen varlığın elde edilmesi veya inşaası için atfedilebilir olan borçlanma maliyetleri aktifleştirilmektedir. Standarda geçişin gerekliliklerine uygun olarak, Grup, değişiklikleri ileriye dönük yapmaktadır. İlişkilendirilen varlıklarda borçlanma maliyeti 1 Ocak 2009 dan itibaren aktifleştirilmektedir. Bu tarihe kadar giderleşen borçlanma maliyetinde bir değişiklik yapılmayacaktır. UFRS 8 Faaliyet Bölümleri UFRS 8, UMS 14 Bölümsel Raporlama nın yerine geçmekte olup, bölümsel raporlamaya yönetimin bakış açısı yöntemini getirmektedir. Raporlanan bilgiler, yönetimin faaliyet bölümlerinin performansını değerlendirmekte ve kaynak dağılımına karar vermek için kullandığı bilgileri içermektedir. Bu bilgiler bilanço ve gelir tablosunda yansıtılan bilgilerden farklı olabilir, bu durumda işletmeler ek bilgiler vermeli ve farkların mutabakatını belirtmelidirler. Grup, söz konusu değişiklik uyarınca bölümsel raporlamasını ilgili dipnotta göstermiştir. UFRS 7 Finansal Araçlar: Açıklamalar (Değişiklik) Gerçeğe uygun değer ölçümü ve likidite riskine ilişkin ek açıklamalar, konsolide finansal tabloların dipnotlarında belirtilmiştir. UMS 1 Finansal Tabloların Sunuluşu (Değişiklik) Grup, konsolide finansal tabloların sunuluşuna ilişkin ilgili söz konusu değişiklikleri birbiriyle bağlantılı iki tabloda sunarak SPK nın zorunlu raporlama formatında yaptığı değişiklikler doğrultusunda uygulamıştır. UFRS lerdeki iyileştirmeler - Mayıs 2008 Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu nun (UMSK) Mayıs 2008 de değişiklik getirdiği standartlar aşağıda sunulmuştur: UFRS 5 Satış Amaçlı Elde Tutulan Duran Varlıklar ve Durdurulan Faaliyetler UMS 8 Muhasebe Politikaları Muhasebesel Tahmin ve Hatalardaki Değişimler UMS 10 Raporlamadan Sonraki Olaylar UMS 16 Sabit Kıymetler UMS 18 Hasılat UMS 19 Çalışanlara Sağlanan Faydalar UMS 20 Devlet Yardımlarının Muhasebeleştirilmesi ve Devlet Yardımlarının Kamuya Açıklanması UMS 27 Konsolide ve Bireysel Finansal Tablolar (Değişiklik) UMS 28 İştiraklerdeki Yatırımlar UMS 29 Yüksek Enflasyonlu Ekonomilerde Finansal Raporlama UMS 31 Ortak Girişim Paylarının Mali Raporlaması (11)
2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı) UMS 36 Varlıklarda Değer Düşüklüğü UMS 38 Maddi Olmayan Varlıklar UMS 39 Finansal Araçlar: Muhasebeleştirme ve Ölçme UMS 40 Yatırım Amaçlı Gayrimenkuller UMS 41 Tarım : (Değişiklik) UFRYK 9 (Saklı Türev Ürünlerinin Yeniden Değerlendirilmesi) ve UMS 39 Finansal Araçlar: Muhasebeleştirme ve Ölçme UMS 34 Ara Dönem Finansal Raporlama Ara dönem konsolide finansal tabloların onaylanma tarihi itibariyle yayımlanmış ve 1 Temmuz 2009 tarihinde ve bu tarihten sonra başlayan hesap dönemlerinde yürürlüğe girecek olan ve Grup tarafından erken uygulama yoluna gidilmemiş standartlar ile mevcut önceki standartlara getirilen değişiklikler ve yorumlar aşağıdaki gibidir: UFRS 3, İşletme Birleşmeleri ve UMS 27 Konsolide ve Konsolide Olmayan Finansal Tablolar a İlişkin Yapılan Düzenlemeler (Değişiklik) (1 Temmuz 2009 tarih ve bu tarihten sonra başlayan hesap dönemleri için geçerlidir). Revize edilmiş UFRS 3 ve revize edilmiş UMS 27, 10 Ocak 2008 tarihinde UFRYK tarafından yayımlanmıştır. Değişikliğe tabii tutulmuş UFRS 3 (UFRS 3R) işletme birleşmelerinin muhasebeleştirilmesi, şerefiyenin kayıtlara alınması ile birleşmenin olduğu dönemin finansal sonuçlarının raporlanması hususlarına çeşitli değişiklikler getirmektedir. Söz konusu değişiklikler, satın alım ile ilişkilendirilen maliyetlerin giderleştirilmesini ve satın alım sırasında dikkate alınan şartlı durumlarda, raporlama dönemi sonrasında meydana gelen rayiç değer değişikliklerinin şerefiyeden düzeltilmesi yerine gelir tablosunda dikkate alınmasını gerektirmektedir. Revize edilmiş UMS 27 (UMS 27R) bağlı ortaklığın hisse sahipliğinde meydana gelen değişikliklerin sermaye hareketi olarak değerlendirilmesi gerektiğini tanımlamaktadır. Böylelikle söz konusu sermaye hareketinin şerefiyeye veya kar zarara herhangi bir etkisi olmayacaktır. Ayrıca, standart bağlı ortaklık zararlarının ve bağlı ortaklık üzerinde kaybedilen kontrolün muhasebeleştirilmesi konusunda da değişiklikler getirmektedir. Söz konusu değişiklik geriye ve ileriye dönük uygulanacaktır. Grup sözkonusu değişikliklerin etkilerini değerlendirmektedir. UMS 39 da yapılan değişiklikler: Temmuz 2008 de yayınlanmış olup, 1 Temmuz 2009 tarihi itibariyle ve sonrasında başlayan mali dönemler için geçerlidir. UMS 32, UMS 1, UFRS 3 de ve Mayıs 2008 de yayımlanan UFRS deki iyileştirmeler çerçevesinde yapılan değişikliklerin UMS 39 da gerektirdiği değişiklikleri içermektedir. Grup sözkonusu değişikliklerin etkilerini değerlendirmektedir. UFRS 1 de yapılan değişiklikler: Kasım 2008 de yayınlanmış olup, 1 Temmuz 2009 tarihi itibariyle ve sonrasında başlayan mali dönemler için geçerlidir. UMS ve UFRS lerde 3 Temmuz 2008 tarihine kadar gerçekleştirilen değişikliklerin UFRS 1 de gerektirdiği değişiklikleri içermektedir. Grup sözkonusu değişikliklerin etkilerini değerlendirmektedir. UFRS 2: Hisse bazlı ödemeler (Değişiklik): 1 Ocak 2010 tarih veya bu tarihten sonra başlayan hesap dönemleri için geçerlidir. Değişiklik grup içinde gerçekleşen ve nakit olarak ödenen hisse bazlı ödemelerin finansal tablolarda nasıl muhasebeleştirileceğine ilişkin açıklama getirir. Sözkonusu değişikliklerin Grup un konsolide finansal tabloları üzerinde herhangi bir etkisi bulunmamaktadır. UFRYK 17 Parasal olmayan varlıkların hissedarlara dağıtımı: (1 Temmuz 2009 tarih veya bu tarihten sonra başlayan hesap dönemleri için geçerli olup ileriye dönük uygulanacaktır): UFRYK 17, Şirket in dağıtacağı temettünün nakdi veya gayri nakdi olması kararının Şirket hissedarlarına bırakılması durumunda, sözkonusu temettünün mali tablolarda nasıl muhasebeleştirileceğine ilişkin açıklama getirir. Bu yorumun Grup un konsolide finansal tablolarına bir etkisinin olması beklenmemektedir. UFRYK 18: Müşterilerden Varlık Transferi : (1 Temmuz 2009 tarih veya bu tarihten sonra başlayan hesap dönemleri için geçerlidir) : Standard, müşterilerden alınan maddi duran varlıkların mali tablolarda nasıl muhasebeleştirileceğine ilişkin açıklama getirir. Bu yorumun Grup un konsolide finansal tablolarına bir etkisinin olması beklenmemektedir. (12)
2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı) UFRS lerdeki iyileştirmeler Nisan 2009 da Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu (UMSK) 12 standartta toplam 15 adet değişiklik gerçekleştirmiştir. Her standart için farklı uygulamaya geçiş düzenlemeleri olup geçerlilik tarihleri çeşitlilik göstermekte ve en erken 1 Temmuz 2009 dan itibaren yürürlüğe girmektedir. UMSK nın değişiklik getirdiği standartlar aşağıda sunulmuştur: - UFRS 2: UFRS 2 ve UFRS 3 ün kapsamı - UFRS 5: Satılmaya hazır varlık olarak sınıflanan duran varlıkların ve durdurulan faaliyetlerin açıklanması - UFRS 8: Bölümlere göre varlıkların açıklanması - UMS 1: Dönüştürülebilir araçların dönen/duran olarak sınıflanması - UMS 7: Muhasebeleştirilmemiş varlıklarla ilgili harcamaların sınıflanması - UMS 17: Arsa ve bina kiralamalarının sınıflaması - UMS 18: İşletmenin ana işletme gibi mi yoksa aracı gibi mi hareket ettiğinin belirlenmesi - UMS 36: Şerefiye değer düşüklüğü testindeki muhasebeleştirme birimi - UMS 38: Revize UFRS 3 ile ilgili ek değişiklikler - UMS 38: İşletme birleşmelerinde satın alınan maddi olmayan varlıkların rayiç değer ölçümü - UMS 39: Kredilerle ilgili peşin ödemeli cezaların saklı türev ürünü olarak değerlendirilmesi - UMS 39: İşletme birleşmesi sözleşmesindeki kapsam istisnası - UMS 39: Nakit akımı koruması muhasebesi - UFRYK 9: UFRYK 9 ve UFRS 3 ün kapsamı - UFRYK 16: Koruma amaçlı aracı olan işletmeye getirilen kısıtlamalarla ilgili değişiklik İşlevsel ve Sunum Para Birimi Şirket'in işlevsel ve sunum para birimi Türk Lirası (TL) olarak kabul edilmiştir. 1 Ocak 2005 tarihinden itibaren paradan altı sıfır atılmasıyla birlikte Yeni Türk Lirası (YTL), Türkiye Cumhuriyeti nin yeni para birimi olarak belirlenmişti. Bakanlar Kurulu 1 Ocak 2009 tarihinden itibaren para birimindeki Yeni ibaresinin kaldırılmasına karar vermiştir. Bu nedenle, 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle Şirket in işlevsel ve raporlama para birimi ve geçmiş yıl karşılaştırmalı tutarları 1 YTL = 1 TL oranı kullanılarak TL olarak sunulmuştur. Bağlı Ortaklıkların ve Müşterek Yönetime Tabi Teşebbüsün İşlevsel Para Birimleri Ulusal Para Birimi İşlevsel Para Birimi Ulusal Para Birimi İşlevsel Para Birimi CCSD Türk Lirası Türk Lirası Türk Lirası Türk Lirası Mahmudiye Türk Lirası Türk Lirası Türk Lirası Türk Lirası Almaty CC Kazak Tengesi Amerikan Doları Kazak Tengesi Amerikan Doları Azerbaijan CC Manat Amerikan Doları Manat Amerikan Doları Bishkek CC Som Amerikan Doları Som Amerikan Doları CCI Holland Euro Amerikan Doları Euro Amerikan Doları Tonus Kazak Tengesi Amerikan Doları Kazak Tengesi Amerikan Doları TCCBCJ Ürdün Dinarı Amerikan Doları Ürdün Dinarı Amerikan Doları Efes Sınai Dış Ticaret Türk Lirası Amerikan Doları Türk Lirası Amerikan Doları J.V. Dubai Dirhem Amerikan Doları Dirhem Amerikan Doları CC Beverage Limited Irak Dinarı Amerikan Doları Irak Dinarı Amerikan Doları SSDSD Suriye Poundu Amerikan Doları Suriye Poundu Amerikan Doları CCBPL Pakistan Rupisi Pakistan Rupisi Pakistan Rupisi Pakistan Rupisi Turkmenistan CC Türkmenistan Manatı Amerikan Doları - - Yabancı ülkelerdeki bağlı ortaklıklar ve müşterek yönetime tabi teşebbüslerin uluslararası yapısı ve bu şirketlerin işlemlerini Amerikan Doları ( USD ) ağırlıklı gerçekleştirmeleri, bu şirketlerin işlevsel para birimini USD olarak belirlemelerine neden olmuştur. Konsolide edilen yabancı bağlı ortaklıkların çoğu ve müşterek yönetime tabi teşebbüsler finansal, ekonomik ve organizasyon olarak bağımsız olduklarından yabancı kuruluşlar olarak nitelendirilmektedir. (13)
2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı) Konsolide finansal tablolar oluşturulurken, işlevsel ve sunum para birimi USD olan yurt dışında faaliyette bulunan bağlı ortaklıkların bilanço kalemlerinin Şirket in işlevsel ve sunum para birimi olan TL ye çevrilmesinde bilanço tarihinde geçerli Türkiye Cumhuriyet i Merkez Bankası nın açıkladığı resmi döviz alış kuru olan, 1 USD = 1,5301 TL (31 Aralık 2008; 1 USD = 1,5123 TL) kuru, gelir tablosunun çevriminde ise dönem içinde oluşan ortalama kur, 1 USD = 1,6056 TL (1 Ocak - 30 Haziran 2008; 1 USD = 1,2265 TL) esas alınmıştır. Kapanış ve ortalama kur kullanımı sonucu ortaya çıkan kur farkları özkaynaklar içerisindeki yabancı para çevrim farkları kalemi altında takip edilmektedir. Netleştirme / Mahsup Finansal varlık ve yükümlülükler, netleştirmeye yönelik yasal bir hakka ve yaptırım gücüne sahip olunması ve söz konusu varlık ve yükümlülükleri net bazda tahsil etme/ödeme veya eş zamanlı sonuçlandırma niyetinin olması durumunda bilançoda netleştirilerek gösterilmektedir. Kullanılan Tahminler ve Varsayımlar Konsolide finansal tabloların hazırlanmasında Grup yönetiminin, raporlanan varlık ve yükümlülük tutarlarını etkileyecek, bilanço tarihi itibari ile vukuu muhtemel yükümlülük ve taahhütleri ve raporlama dönemi itibariyle gelir ve gider tutarlarını belirleyen tahminler ve varsayımlar yapması gerekmektedir. Gerçekleşen sonuçlar, tahmin ve varsayımlardan farklı olabilir. Bu tahmin ve varsayımlar düzenli olarak gözden geçirilmekte, gerekli düzeltmeler yapılmakta ve ilgili dönemin faaliyet sonuçlarına yansıtılmaktadır. Konsolide finansal tablolara yansıtılan tutarlar üzerinde önemli derecede etkisi olabilecek yorumlar ve bilanço tarihinde var olan veya ileride gerçekleşebilecek tahminlerin esas kaynakları göz önünde bulundurularak yapılan önemli varsayımlar ve değerlendirmeler aşağıdaki gibidir: a) Kıdem tazminatı yükümlülüğü, iskonto oranları, gelecekteki maaş artışları ve çalışanların ayrılma oranlarını içeren birtakım varsayımlara dayalı aktüeryal hesaplamalar ile belirlenmektedir. Bu planların uzun vadeli olması sebebiyle, söz konusu varsayımlar önemli belirsizlikler içerir. Çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin karşılıklara ilişkin detaylar Not 24 de yer almaktadır. b) Şüpheli alacak karşılıkları, Grup yönetiminin bilanço tarihi itibariyle var olan ancak cari ekonomik koşullar çerçevesinde tahsil edilememe riski olan alacaklara ait gelecekteki zararları karşılayacağına inandığı tutarları yansıtmaktadır. Alacakların değer düşüklüğüne uğrayıp uğramadığı değerlendirilirken ilişkili kuruluş ve zincir mağazalar dışında kalan borçluların geçmiş performansları piyasadaki kredibiliteleri ve bilanço tarihinden finansal tabloların onaylanma tarihine kadar olan performansları ile yeniden görüşülen koşullar da dikkate alınmaktadır. İlgili bilanço tarihi itibariyle şüpheli alacak karşılıkları Not 10 da yansıtılmıştır. c) Grup yönetimi özellikle bina ve makina ekipmanların faydalı ekonomik ömürlerinin belirlenmesinde teknik ekibinin tecrübeleri doğrultusunda önemli varsayımlarda bulunmuştur. d) Stok değer düşüklüğü ile ilgili olarak stoklar fiziksel olarak ve ne kadar geçmişten geldiği incelenmekte, teknik personelin görüşleri doğrultusunda kullanılabilirliği belirlenmekte ve kullanılamayacak olduğu tahmin edilen kalemler için karşılık ayrılmaktadır. Stokların net gerçekleşebilir değerinin belirlenmesinde de liste satış fiyatları ve yıl içinde verilen ortalama iskonto oranlarına ilişkin veriler kullanılmakta ve katlanılacak satış giderlerine ilişkin tahminler yapılmaktadır. e) Grup şartların değer düşüklüğünü işaret ettiği durumlarda varlıklarına ilişkin değer düşüklüğü analizini indirgenmiş nakit akımlarını kullanarak yapmaktadır. Bu analizlerde Grup un gelecekteki faaliyetlerine ve kullanılan iskonto oranlarına ilişkin muhtelif varsayımlar bulunmaktadır. En son 31 Aralık 2008 de tarihinde yapılan değerlendirmeler sonucunda Grup yönetimi finansal olmayan varlıklarında herhangi bir değer düşüklüğü olmadığı sonucuna varmıştır. (14)
2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı) f) Grup, belirlenmiş olan muhasebe politikaları çerçevesinde, sınırsız faydalı ömüre sahip maddi olmayan duran varlıklar ve şerefiye kayıtlı değerlerini, yılda bir kez veya şartların değer düşüklüğünü işaret ettiği durumlarda daha sık aralıklarla değer düşüklüğü testine tabi tutmaktadır. 31 Aralık 2008 tarihi itibariyle sınırsız faydalı ömre sahip maddi olmayan duran varlıklar ve şerefiye kayıtlı değerlerini geri kazanılabilir değeri ile karşılaştırılarak değer düşüklüğü testine tabi tutulmuştur. Geri kazanılabilir değer, kullanım değeri hesaplamaları temel alınarak belirlenmiştir. Bu hesaplamalarda, yönetim kurulu tarafından onaylanan üç yıllık dönemi kapsayan finansal bütçeyi temel alan vergi öncesi serbest nakit akım tahminleri esas alınmıştır. Üç yıllık dönemden sonraki tahmini serbest nakit akımları beklenen büyüme oranları kullanılarak hesaplanmıştır. Tahmini vergi öncesi serbest nakit akımları iskonto edilerek peşin değerine indirgenmiştir. Faaliyette bulunulan piyasalardaki büyüme oranları, kişi başı gayrisafi yurt içi hasıla ve fiyat indeksleri gibi bilgiler dış kaynaklardan edinilmiştir. Mamul ve hammadde fiyatları, işletme sermayesi gereksinimleri ve sabit kıymet yatırımları gibi değişkenlerle ilgili tahminler Grup un öngörüleri ve geçmiş dönem gerçekleşmelerine göre yapılmıştır. g) Ertelenen vergi aktifi gelecek yıllarda vergilendirilebilen gelirin oluşmasının muhtemel olduğunun tespiti haline kayıtlara alınmaktadır. Vergilendirilebilen gelirin oluşmasının muhtemel olduğu durumlarda ertelenmiş vergi aktifi taşınan ve kullanılmamış birikmiş zararlar ile her türlü geçici farklar üzerinden hesaplanmaktadır. 30 Haziran 2009 tarihinde sona eren dönem için Grup un gelecek dönemlerde vergilendirilebilir karının olduğuna dair kullanılan varsayımlar yeterli olduğundan ertelenmiş vergi aktifi kaydedilmiştir. h) Grup bilanço tarihi itibariyle gerçekleşmemiş türev enstrümanlarının değerlemesini yaparken, 30 Haziran 2009 tarihinde ileriye dönük tahmin edilen piyasa faiz oranlarını kullanmıştır. Uygulanan Konsolidasyon Esasları Konsolide finansal tablolar ana şirket olan CCİ ile bağlı ve müşterek yönetime tabi ortaklıklarının 30 Haziran 2009 tarihinde sona eren 6 aylık döneme ait finansal tablolarını içermektedir. Bağlı ortaklıklar, kontrolün Grup a transfer olduğu tarihten itibaren konsolide edilmekte ve kontrolün Grup tan çıktığı tarihte konsolide edilen bağlı ortaklıklar arasından çıkarılmaktadır. Grup un konsolide finansal tabloları, CCİ ve kontrolü altında olan şirketleri içermektedir. Bu kontrol normal şartlarda eğer Grup bir şirketin sermayesi üzerindeki oy hakkının doğrudan ya da dolaylı olarak %50 sinden fazlasına sahipse ve bir şirketin operasyonlarından kar sağlamak için finansman ve faaliyet politikalarını yönlendirebiliyorsa bulunmaktadır. Bağlı ortaklıklar tam konsolidasyon yöntemi kullanılarak konsolide edilmiş, dolayısıyla kayıtlı bağlı ortaklık değerleri, ilgili özkaynakları karşılığında netleştirilmiştir. Bağlı ortaklıkların ana ortaklık dışı hak sahiplerine atfedilen özkaynaklar ve net dönem karları, konsolide bilanço ve gelir tablosunda ana ortaklık dışı paylar olarak gösterilmektedir. Grup, azınlıklar ile gerçekleştirdiği hali hazırda kontrol etmekte olduğu ortaklıklara ait hisselerin alış ve satış işlemlerini ana ortağın genişlemesi metodunun kullanılması olarak değerlendirmektedir. Buna bağlı olarak, ana ortaklık dışından ilave hisse alış işlemlerinde, elde etme maliyeti ile ortaklığın satın alınan payı nispetindeki net varlıklarının kayıtlı değeri arasındaki fark şerefiye olarak muhasebeleştirilir. Müşterek yönetime tabi ortaklıklar, Grup un ve bir veya daha fazla müteşebbis ortağın müşterek kontrolüne tabi olan ve sözleşme ile ekonomik bir faaliyetin üstlenildiği şirketlerdir. Müşterek yönetime tabi ortaklıklar, oransal konsolidasyon yöntemi kullanılarak ve finansal tablo kalemleri bazında, diğer bir ifade ile Grup un müşterek yönetime tabi ortaklıktaki varlık, yükümlülük, gelir ve giderlerindeki payının hissesi oranında dahil edilmesi yoluyla konsolide edilmektedir. Grup şirketleri arasındaki bakiyeler ve işlemler, şirketler arası karlar ile gerçekleşmemiş karlar ve zararlar dahil olmak üzere elimine edilmiştir. Konsolide finansal tablolar benzer durumlardaki işlemler ve olaylar için uygulanan benzer muhasebe prensipleri kullanılarak hazırlanmıştır. (15)
2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı) ÖNEMLİ MUHASEBE POLİTİKALARININ ÖZETİ Nakit ve Nakit Benzerleri Hazır değerler, kasa ve bankalardaki nakit parayı ve vadeleri bilanço tarihinden önce olan çekleri içermektedir. Nakit benzeri değerler kolayca nakde dönüştürülebilir ve değer kaybetme riski bulunmayan kısa vadeli yüksek likiditeye sahip olan, vadeleri 3 ay veya daha kısa süreli olan yatırımlardır. Finansal Yatırımlar Tüm finansal varlıklar alım için ödenen giderler de dahil olmak üzere alımda ödenen ve rayiç değerleri yansıttığı öngörülen elde etme maliyetleri ile kayıtlara alınır. Satılmaya hazır finansal varlıklar olarak sınıflandırılan menkul kıymetlerin ilk kayda alımdan sonra müteakip değerlemesi rayiç değeri üzerinden yapılmaktadır. Satılmaya hazır finansal varlıkların rayiç değerdeki değişikliklerden kaynaklanan kar ya da zarar, ilgili varlıklar satılana, nakde dönüşene veya başka bir şekilde elden çıkarılana veya değer düşüklüğüne maruz kalana kadar özkaynaklar içinde gösterilir, bu tarihten sonra ise birikmiş rayiç değer uyarlamaları gelir ve gider hesapları ile ilişkilendirilir. Satılmaya hazır finansal varlıklar üzerinden efektif faiz metodu kullanılarak hesaplanan faiz tutarı, faiz geliri olarak muhasebeleştirilir. Alınan temettüler ise alındığı tarihte temettü gelirleri içerisinde gösterilir. Mali piyasalarda aktif olarak işlem gören yatırımların rayiç değerleri bilanço tarihindeki menkul kıymet borsası kapanış değeri ile belirlenir. Devlet tahvilleri gibi vade sonuna kadar elde tutulmasına karar verilmiş olan diğer kısa vadeli finansal varlıklar ise satın alım tarihinden sonraki dönemlerde, etkin faiz oranı kullanılarak iskonto edilmiş değerlerinden finansal tablolara yansıtılır. İskonto edilmiş değer, alım sırasında ortaya çıkan iskonto veya ödenen prim gibi faktörler dikkate alınarak hesaplanır. Vadeleri 3 aydan uzun sureli olan banka mevduatları finansal yatırımlar içerisinde sınıflanmıştır. Ticari Alacaklar Vadeleri genel olarak 15-65 gün arasında olan ticari alacaklar fatura edilmiş tutarları ile kayda alınmakta ve indirgenmiş değerlerinden şüpheli alacak karşılığı düşülerek taşınmaktadır. Şüpheli alacaklar için alacağın tahsil edilmesi artık olası değilse, karşılık ayrılır. Tahsil edilmesi hiçbir şekilde mümkün olmayan alacaklar ise, bu durum kesinleştiği zaman ilgili hesaplardan silinir. Şüpheli alacak karşılığı gider olarak yansıtılmaktadır. Karşılık, Grup yönetimi tarafından tahmin edilen ve ekonomik koşullardan ya da hesabın doğası gereği taşıdığı riskten kaynaklanabilecek olası zararları karşıladığı düşünülen tutardır. İlişkili Taraflar Aşağıdaki kriterlerden birinin varlığında, taraf Şirket ile ilişkili sayılır: (a) Söz konusu tarafın, doğrudan ya da dolaylı olarak bir veya birden fazla aracı yoluyla: (i) İşletmeyi kontrol etmesi, işletme tarafından kontrol edilmesi ya da işletme ile ortak kontrol altında bulunması (ana ortaklıklar, bağlı ortaklıklar ve aynı iş dalındaki bağlı ortaklıklar dahil olmak üzere); (ii) Şirket üzerinde önemli etkisinin olmasını sağlayacak payının olması; veya (iii) Şirket üzerinde ortak kontrole sahip olması; (b) Tarafın, Şirket in bir iştiraki olması; (c) Tarafın, Şirket in ortak girişimci olduğu bir iş ortaklığı olması; (d) Tarafın, Şirket in veya ana ortaklığının kilit yönetici personelinin bir üyesi olması; (e) Tarafın, (a) ya da (d) de bahsedilen herhangi bir bireyin yakın bir aile üyesi olması; (f) Tarafın; kontrol edilen, ortak kontrol edilen ya da önemli etki altında veya (d) ya da (e) de bahsedilen herhangi bir bireyin doğrudan ya da dolaylı olarak önemli oy hakkına sahip olduğu bir işletme olması; veya, (16)
2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı) (g) Tarafın, işletmenin ya da işletme ile ilişkili taraf olan bir işletmenin çalışanlarına işten ayrılma sonrasında sağlanan fayda planları olması, gerekir. İlişkili taraflarla yapılan işlem, ilişkili taraflar arasında kaynakların, hizmetlerin ya da yükümlülüklerin bir bedel karşılığı olup olmadığına bakılmaksızın transferidir. Stoklar Stoklar, hasarlı ve yavaş hareket eden stoklara ayrılan karşılık düşüldükten sonra, maliyet veya net gerçekleşebilir değerin düşük olanı üzerinden değerlenmektedir. Net gerçekleşebilir değer, normal koşullarda oluşan piyasa fiyatından ürünün tamamlanma sürecindeki maliyeti ile ve pazarlama ve dağıtım giderlerinin çıkartılması ile oluşan değerdir. Stok maliyeti, ürünü satışa hazır hale getirmek için katlanılan tüm giderleri içermektedir ve ağırlıklı ortalama maliyet yöntemi ile hesaplanmaktadır. Maddi Duran Varlıklar Maddi duran varlıklar, maliyet değerinden birikmiş amortisman düşüldükten ve eğer var ise değer düşüklüğü karşılığı ayrıldıktan sonraki net değerleri ile gösterilmiştir. Arazi ve arsalar amortismana tabi tutulmamıştır. Amortismana tabi tutulan varlıklar, maliyet tutarları üzerinden aşağıda belirtilen tahmini ekonomik ömürlerine dayanan oranlarla doğrusal amortismana tabi tutulmuştur. Binalar ve Özel Maliyetler Makine, Tesis ve Cihazlar Döşeme ve Demirbaşlar Taşıtlar Diğer Maddi Duran Varlıklar 25-40 yıl 6-15 yıl 5-10 yıl 5-10 yıl 5-12 yıl Bakım ve onarım giderleri oluştukları dönemde giderleştirilir. Maddi duran varlık yatırımları ile ilgili tüm maliyetler ilgili varlık kullanım aşamasına gelene kadar yapılmakta olan yatırımlar hesabında takip edilir ve kullanıma hazır hale geldiği tarihten itibaren amortisman hesaplanmaya başlanır. Maddi duran varlıklar gelişen olaylar veya değişen koşullar doğrultusunda, defter değerleriyle satılamayabileceği ortaya çıktığında değer düşüklüğü karşılığı ayrılmak üzere gözden geçirilirler. Böyle bir belirti olduğu takdirde ve varlıkların defter değeri tahmini elde edilebilir değerini aştığı takdirde aktifler ve nakit sağlayan birimler tahmini elde edilebilir değerinden gösterilir. Varlıkların elde edilebilir değeri net satış fiyatı veya kullanım değerinden büyük olanıdır. Maddi duran varlığın kullanım değeri, gelecekte oluşacak tahmini nakit akımlarının ilgili varlığın risklerini ve geçerli piyasa koşullarını yansıtan vergi öncesi iskonto oranı kullanılarak günümüz değerine indirgenmesi ile tespit edilir. İlgili varlık eğer tek başına nakit üreten bir birim değilse, bağlı bulunduğu nakit üreten birimin elde edilebilecek değeri tespit edilir. Değer düşüklüğü karşılığı gelir tablosuna yansıtılmaktadır. Maddi Olmayan Duran Varlıklar Bir işletmenin satın alınmasından bağımsız olarak elde edilen maddi olmayan duran varlıklar maliyet bedeli üzerinden aktifleştirilmektedirler. Bir işletmenin alınmasının bir parçası olarak elde edilen maddi olmayan duran varlıklar, ilgili varlığın rayiç bedelinin güvenilir bir şekilde ölçülebildiği durumlarda aktifleştirilir. Geliştirme giderleri dışında, bir işletme içerisinde yaratılmış olan maddi olmayan duran varlıklar aktifleştirilmemektedir ve harcama yapıldığı yılın karından düşülmektedir. Maddi olmayan duran varlıklar, şişeleme sözleşmelerinden doğan haklar hariç doğrusal amortisman yöntemine göre ilgili varlığın tahmini ekonomik ömrü boyunca itfa edilmektedirler. Konsolidasyon kapsamında, 2005 yılında satın alınan bağlı ortaklıkların ve 2008 yılında satın alınan müşterek yönetime tabi ortaklığın makul değer esasına göre hazırlanmış finansal tablolarında oluşan maddi olmayan duran varlıklar TCCC ile yapılmış olan Şişeleme ve Dağıtım Sözleşmeleri ni temsil etmektedir. Şirket yönetimi şişeleme ve dağıtım sözleşmelerinin süreleri dolduktan sonra da herhangi bir ek maliyet olmaksızın yenilenmesini beklediğinden dolayı bir süre kısıtlamasına gerek görmemiştir. Bu nedenden dolayı sözleşmelerin ekonomik ömürlerinin belirsiz olması sebebiyle, oluşan sözkonusu maddi olmayan duran varlıklar amortismana tabi tutulmamaktadır. (17)
2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı) Konsolidasyon kapsamında, 2006 yılında satın alınan Mahmudiye'nin makul değer esasına göre hazırlanmış finansal tablolarında oluşan maddi olmayan duran varlıklar ise Mahmudiye nin elinde bulundurduğu Su Kaynakları Kullanım Hakları nı temsil etmekte olup 10 ve 40 yıl olan kullanım hakkı sürelerine uygun olarak doğrusal amortisman yöntemine göre itfa edilmektedir. Maddi olmayan duran varlıkların taşıdıkları değerlerin gerçekleşmeyeceği durum ve şartlar geçerli ise ilgili varlıklar değer düşüklüğü için gözden geçirilir. Şerefiye Şerefiye, satın alınan ortaklığın satın alım tarihindeki maliyeti ile net aktiflerinin rayiç bedelleri arasında kalan pozitif farktır. Grup, UFRS 3 çerçevesinde, 31 Mart 2004 tarihinden sonra sona eren ilk yıllık hesap döneminin başından itibaren (1 Ocak 2005), gerçekleşmiş işlemlerden kaynaklanan şerefiye tutarlarını itfa etmemektedir. Şerefiye tutarı, taşıdığı değerin gerçekleşmeyeceği durum ve şartlarda ve yılda en az bir kere değer düşüklüğü için gözden geçirilmektedir. Yurt dışındaki işletmelerin satın alınmasında ortaya çıkan şerefiye ve yine bu satın alma sırasında aktif ve pasiflerin defter değerlerine yapılan rayiç değer düzeltmeleri, yurt dışındaki işletmenin aktif ve pasifleri olarak dikkate alınır. Bundan dolayı, yurt dışındaki işletmenin raporlama para birimi cinsinden ifade edilir ve bilanço kapanış kurundan çevrilirler. Finansal Enstrümanların Kayda Alınması ve Kayıttan Çıkarılması Grup, finansal varlık veya finansal yükümlülükleri sadece ve sadece finansal enstrümanın sözleşmesine taraf olduğu takdirde bilançosuna yansıtmaktadır. Grup, finansal varlığı veya finansal varlığın bir kısmını sadece ve sadece söz konusu varlıkların konu olduğu sözleşmeden doğan hakları üzerindeki kontrolünü kaybettiği zaman kayıtlarından çıkartır. Grup, finansal yükümlülüğü sadece sözleşmede tanımlanan yükümlülüğü ortadan kalkar, iptal edilir veya zaman aşımına uğrar ise kayıtlarından çıkartır. Finansal Borçlar Bütün finansal borçlar, ilk olarak, maliyet değerleri ile kayıtlara yansıtılmıştır. İlk kayda alınış tarihinden sonra krediler etkin faiz oranı kullanılarak indirgenmiş değerleri ile gösterilir. İndirgenmiş değer, ihraç giderleri ve iskonto oranı veya ödeme üzerindeki prim dikkate alınarak hesaplanır. İtfa sürecinde veya yükümlülüklerin kayda alınması sırasında ortaya çıkan gelir veya giderler, gelir tablosu ile ilişkilendirilir. Borçlanma Maliyetleri 1 Ocak 2009 dan itibaren varlık alımı veya inşası ile ilişkilendirilen borçlanma maliyetleri aktifleştirilmekte, bunun haricinde kalan maliyetler ise giderleştirilmektedir. Bu tarihten önceki borçlanma giderleri genel olarak oluştuğu tarihte giderleştirilmiştir. Kiralama İşlemleri (Kiracı Olarak Grup) a) Finansal Kiralama Grup a kiralanan varlığın mülkiyeti ile ilgili bütün risk ve faydaların devrini öngören finansal kiralamalar, kira döneminin başlangıcında finansal kiralama yoluyla elde edilen mülkiyetin rayiç bedeli üzerinden veya daha düşükse, minimum kiralama yükümlülüğünün iskonto edilmiş değeri üzerinden muhasebeleştirilmektedir. Finansal kiralama işleminden kaynaklanan yükümlülük, ödenecek faiz ve anapara borcu olarak ayrıştırılmış ve finansal borçlarda gösterilmiştir. Faiz giderleri, sabit faiz oranı üzerinden hesaplanarak ilgili dönemin hesaplarına dahil edilmiştir. Finansal kiralama yoluyla alınan varlıklar, tahmini ekonomik ömürlerine uygun olarak amortismana tabi tutulur. b) Operasyonel Kiralama Kiralanan varlıklarla ilgili bütün risk ve faydaların kiralayana ait olduğu kiralamalar operasyonel kiralamalar olarak sınıflandırılmaktadır. Operasyonel kiralama ödemeleri, kira süresi boyunca doğrusal olarak gelir tablosuyla ilişkilendirilir. (18)
2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı) Ticari Borçlar Grup un vadeleri genellikle 7-30 gün arasında olan ticari ve senetli borçları, faturalanmış mal ve hizmet alımları için gelecekte yapılacak ödemelerin rayiç değerini temsil eden tutarlar üzerinden yansıtılmaktadır. Türev Finansal Enstrümanlar ve Riskten Korunma İşlemleri Şirket, operasyonel ve finansman faaliyetlerinden kaynaklanan yabancı para riskine ve faiz oranı riskine karşı korunmak için türev enstrümanları kullanmaktadır. Türev enstrümanları ilk defa finansal tablolara alınırken maliyetleri üzerinden değerlenir. Kayda alınmalarını izleyen dönemlerde makul değerleri üzerinden değerlemeleri yapılır ve değişim gelir tablosu ile ilişkilendirilir. Şirket in türev finansal araçlarını ağırlıklı olarak yapılandırılmış vadeli döviz alım-satım sözleşmeleri ile faiz oranı swap işlemleri oluşturmaktadır. Yapılandırılmış vadeli döviz alım-satım ve faiz oranı swap sözleşmeleri ekonomik olarak Şirket için risklere karşı etkin bir koruma sağlamakla birlikte, risk muhasebesi yönünden UMS 39 - Finansal Araçlar : Muhasebeleştirme ve Ölçme standardına ait gerekli koşulları taşımaması nedeniyle, konsolide finansal tablolarda riskten korunma amaçlı türev finansal araçlar olarak muhasebeleştirilmemektedir. Çalışanlara Sağlanan Faydalar Türkiye de kurulu şirketler için: a) Tanımlanan Fayda Planı Kıdem tazminatı karşılıkları UMS 19 Çalışanlara Sağlanan Faydalar a göre aktüer çalışmasına dayanarak yansıtılmıştır. İlişikteki konsolide finansal tablolarda, Grup, kıdem tazminatı karşılığını Projeksiyon Metodu nu kullanarak yansıtmıştır. Profesyonel aktüerler tarafından yapılan değerlendirmelere göre, birikmiş aktüer kazanç veya kayıplar gelir veya gider olarak gelir tablosuyla ilişkilendirilmektedir. Kıdem tazminatı yükümlülüğü, bilanço tarihinde geçerli olan devlet tahvilleri faiz oranı ile iskonto edilerek hesaplanmıştır. Hesaplanan tüm aktüeryal kazançlar ve kayıplar konsolide gelir tablosuna yansıtılmıştır. Bilanço tarihleri itibariyle kullanılan temel aktüer varsayımları aşağıdaki gibidir: İskonto oranı %12 %12 Öngörülen maaş/tavan artışı %5,4 %5,4 b) Tanımlanan Katkı Planları Grup, Sosyal Sigortalar Kurumu na zorunlu olarak sosyal sigortalar primi ödemektedir. Grup un, bu primleri ödediği sürece başka yükümlülüğü kalmamaktadır. Bu primler tahakkuk ettikleri dönemde personel giderlerine yansıtılmaktadır. İlgili primlere ilişkin 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle toplam 7.594 TL (30 Haziran 2008-8.500 TL) tutarında gider gerçekleşmiştir. Yurt dışında kurulu bağlı ortaklıklar için: Yurt dışında faaliyette bulunan bağlı ortaklık ve müşterek yönetime tabi teşebbüsler ilgili ülkelerin mevzuatına uygun olarak katkı payı ödemelerini gerçekleştirerek, ilgili döneminde giderleştirmektedirler. (19)
2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı) Karşılıklar, Şarta Bağlı Varlık ve Yükümlülükler Karşılıklar ancak ve ancak bir işletmenin geçmişten gelen ve halen devam etmekte olan bir yükümlülüğü (yasal ya da yapısal) varsa ve bu yükümlülük sebebiyle Grup a ekonomik çıkar sağlayan kaynakların elden çıkması olasılığı mevcutsa ve gerçekleşecek yükümlülüğün miktarı güvenilir bir şekilde belirlenebiliyorsa kayıtlara alınmaktadır. Paranın zaman içindeki değer kaybı önem kazandığında, karşılıklar ileride oluşması muhtemel giderlerin bilanço tarihindeki indirgenmiş değeriyle yansıtılır. İndirgenmiş değer kullanıldığında zamanın ilerlemesinden dolayı karşılıklarda meydana gelebilecek artışlar faiz gideri olarak kaydedilir. Şarta bağlı yükümlülükler, kaynak aktarımını gerektiren durum yüksek bir olasılık taşımıyor ise finansal tablolarda yansıtılmayıp dipnotlarda açıklanmaktadır. Şarta bağlı varlıklar ise finansal tablolara yansıtılmayıp ekonomik getiri yaratma ihtimali yüksek olduğu takdirde dipnotlarda açıklanır. Gelirlerin Muhasebeleştirilmesi Satış Gelirleri Gelirler, faaliyetlerinden dolayı Grup a ekonomik fayda sağlanması olasılığı olduğu ve gelirin güvenilir olarak ölçülebilmesinin mümkün olduğu ve satılan ürünlerle ilgili risk ve menfaatlerin alıcıya geçtiği zaman muhasebeleştirilmektedir. Satışlar; satış iskontoları, katma değer vergisi ve satış vergilerinden netleştirilmiş olarak finansal tablolara yansıtılmaktadır. İskontolar ve diğer indirimler; satış indirimlerinden, ürün ile birlikte bedelsiz verilen malzeme maliyetlerinden ve özel tüketim vergisinden oluşmaktadır. Faiz Gelirleri Faiz gelirleri tahakkuk esasına göre gelir kaydedilmektedir. Kurum Kazancı Üzerinden Hesaplanan Vergiler Vergi karşılığı gideri veya geliri, dönem içerisinde ortaya çıkan kazanç veya zararlar ile alakalı olarak hesaplanan yasal ve ertelenmiş verginin toplamıdır. Ertelenmiş vergi, bilanço yükümlülüğü metoduna göre hesaplanmıştır. Ertelenmiş vergi, varlık ve yükümlülüklerin finansal tablolarda yansıtılan değerleri ile yasal vergi matrahları arasındaki geçici farkların vergi etkisi olup, finansal raporlama amacıyla dikkate alınarak yansıtılmaktadır. Ertelenmiş vergi varlığı ileride bu zamanlama farklılıklarının kullanılabileceği bir mali kar oluşabileceği ölçüde; tüm indirilebilir geçici farklar ve geçmiş dönemlere ilişkin taşınan mali zararlar için tanımlanır. Ertelenmiş vergi varlığı her bilanço döneminde gözden geçirilmekte ve ertelenmiş vergi aktifinin ileride kullanılması için yeterli mali karın oluşmasının mümkün olmadığı durumlarda, bilançoda taşınan değeri azaltılmaktadır. Ertelenmiş vergi varlığı ve yükümlülüğünün hesaplanmasında Grup un bu geçici farkları kullanabileceğini düşündüğü tarihlerde geçerli olacak ve bilanço tarihi itibariyle yürürlüğe girmiş vergi oranları kullanılmaktadır. Aynı ülkenin vergi mevzuatına tabi olunması ve cari vergi varlıklarının cari vergi yükümlülüklerinden mahsup edilmesi konusunda yasal olarak uygulanabilir bir hakkın bulunması şartlarıyla ertelenen vergi varlıkları ve ertelenen vergi yükümlülükleri, karşılıklı olarak birbirinden mahsup edilir. Yabancı Para Cinsinden İşlemler Grup içindeki her şirket yabancı para cinsinden yapılan işlemleri ve bakiyelerini kullandığı para birimine çevirirken işlem tarihinde geçerli olan kurları esas almaktadır. Parasal kalemlerin yıl boyunca ilk olarak kayıtlara alındıkları ya da geçmiş finansal tablolarda raporlandıkları kurlardan farklı kurlarla ifade edilmesinden veya raporlanmasından doğan kur farkı giderleri veya gelirleri ilgili dönemde gelir tablosuna yansıtılmaktadır. (20)
2. FİNANSAL TABLOLARIN SUNUMUNA İLİŞKİN ESASLAR (devamı) Hisse Başına Kar Konsolide gelir tablolarında belirtilen hisse başına kazanç, net karın, raporlama dönemleri boyunca piyasada bulunan hisse senetlerinin ağırlıklı ortalama adedine bölünmesiyle bulunmaktadır. Dönem içerisinde içsel kaynaklardan sermaye artırımı yapılması halinde, hisse adedinin ağırlıklı ortalaması hesaplanırken yeni bulunan değerin dönem başı itibariyle de geçerli olduğu kabul edilir. Bilanço Tarihinden Sonraki Olaylar Grup un bilanço tarihindeki durumu hakkında ilave bilgi veren bilanço tarihinden sonraki olaylar (düzeltme gerektiren olaylar) finansal tablolarda yansıtılmaktadır. Düzeltme gerektirmeyen olaylar belli bir önem arz ettikleri takdirde dipnotlarda açıklanmaktadır. 3. İŞLETME BİRLEŞMELERİ Şirket satın almaları için satın alma metodu uygulanmaktadır. Yıl içinde alınan ya da satılan bağlı ortaklıklar konsolide mali tablolara alındıkları tarihten itibaren ya da satıldıkları tarihe kadar dahil edilmektedir. Not 1 in Grup Yapısındaki Değişiklikler başlığı altında açıklandığı üzere 25 Eylül 2008 tarihinde alımı gerçekleştirilen CCBPL in konsolidasyonu için 3 numaralı Uluslararası Finansal Raporlama Standardı ( UFRS ) İşletme Birleşmeleri kapsamında söz konusu şirketin makul değer esasına göre mali tablolarının oluşturulması ve buna göre hesaplanan net varlık değeri ile CCİ nin alım maliyeti arasındaki farkın konsolide mali tablolarda şerefiye olarak sınıflandırılması gerekmektedir. Bu kapsamda Grup, CCBPL nin makul değer esasına göre hazırlanmış mali tablolarındaki net varlık değeri ile CCİ nin alım maliyeti arasındaki fark olan 950 TL yi konsolide mali tablolara pozitif şerefiye olarak yansıtmıştır. Konsolidasyon kapsamında, makul değer esasına göre hazırlanmış CCBPL mali tablosunda oluşan 36.257 TL tutarında olan ve CCBPL in TCCC ile yapmış olduğu Şişeleme ve Dağıtım Sözleşmeleri ni temsil eden maddi olmayan varlıklar, ekonomik ömürlerinin belirsiz olması sebebiyle amortismana tabi olmayıp, olası bir değer düşüklüğü kaybı için değerlendirmeye tabi tutulacaktır. Şirket in 25 Eylül 2008 tarihinde hisselerinin %48,99 unu satın aldığı CCBPL in, satın alındığı tarih itibariyle hazırlanmış mali tablolarındaki net varlıklarının rayiç değerleri aşağıdaki gibidir: Net varlıkların değeri 194.897 Satın alınan hisse oranı %48,99 Net varlıkların grup tarafından satın alınan kısmı 95.480 Toplam nakit satın alma maliyeti 96.430 Net varlıkların grup tarafından satın alınan rayiç değeri (95.480) Pozitif şerefiye 950 Toplam nakit satın alma maliyeti 96.430 Satın alınan bağlı ortaklıktan elde edilen nakit (2.249) Satın almadaki net nakit çıkışı 94.181 Not 1 in Grup Yapısındaki Değişiklikler başlığı altında açıklandığı üzere Turkmenistan CC nin %26,25 hissesinin alımı Ocak 2009 da gerçekleştirilmiş ve CCİ nin Turkmenistan CC deki payı %59,5 e yükselmiştir. 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle Turkmenistan CC tam konsolidasyon yöntemiyle konsolide edilmiş ve Grup, Turkmenistan CC nin provizyonel olarak makul değer esasına göre oluşturulan mali tablolarındaki net varlık değeri ile CCİ nin alım maliyeti arasındaki fark olan 3.892 TL yi ara dönem konsolide mali tablolarda pozitif şerefiye olarak kayıtlarına yansıtmıştır. (21)
3. İŞLETME BİRLEŞMELERİ (devamı) Turkmenistan CC nin satın alındığı tarih itibariyle hazırlanmış mali tablolarındaki net varlıklarının değerleri aşağıdaki gibidir: Net varlıkların değeri 11.939 Satın alınan hisse oranı %26,25 Net varlıkların grup tarafından satın alınan kısmı 3.134 Toplam nakit satın alma maliyeti 7.026 Net varlıkların grup tarafından satın alınan rayiç değeri (3.134) Pozitif şerefiye 3.892 Toplam nakit satın alma maliyeti 7.026 Satın alınan bağlı ortaklıktan elde edilen nakit (1.113) Satın almadaki net nakit çıkışı 5.913 Day Investments Ltd. ile yapılan hisse satış anlaşmasına göre, hisse devir işlemlerinin gerçekleştiği Ocak 2009 u takip eden üç yıldan sonraki üç ay içerisinde, Day Investments Ltd. in sahibi olduğu %12,5 Türkmenistan CC hissesini 2,4 milyon USD bedel karşılığında CCİ ye satma opsiyonu (CCİ nin satın alma yükümlülüğü) veya CCİ nin bu hisseleri satın alma opsiyonu (Day Investments Ltd. in satma yükümlülüğü) bulunmaktadır. UMS 32 Finansal Araçlar standardına istinaden söz konusu hisse satış opsiyonu, Grup un konsolide finansal tablolarında yükümlülük olarak kaydedilmiştir. Makul değeri 3.611 TL olan satın alma yükümlülüğü konsolide bilançoda diğer uzun vadeli yükümlülükler kalemi içerisinde gösterilmiştir. Not 1 in Grup Yapısındaki Değişiklikler başlığı altında açıklandığı üzere, Şirket in 5 Mart 2009 tarihli Yönetim Kurulu kararı ile CCİ nin su sektöründe ek kapasite gereksinimini karşılamak için Sandras a ait su faaliyetlerinin bir kısmına ilişkin gayrimenkul, menkul, lisans ve diğer varlıklarının 29.350 TL bedel ile satın alınması kararlaştırılmış olup, ilgili satış sözleşmesi 6 Mart 2009 tarihinde imzalanmıştır. Konsolidasyon kapsamında Sandras a ait varlıkların alımında oluşan ve 13.321 TL tutarında olan Su Kaynaklarını Kullanım Hakkı, 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle makul değer çalışmaları tamamlanmadığından provizyonel olarak maddi olmayan duran varlıklara sınıflanmıştır ve doğrusal amortismana tabi tutulmaktadır. (22)
4. İŞ ORTAKLIKLARI Müşterek Yönetime Tabi Ortaklıklardaki Paylar Konsolidasyon düzeltmeleri ve sınıflandırmaları öncesi, müşterek yönetime tabi ortaklıkların oransal konsolidasyon metoduyla konsolide finansal tablolara dahil edilen bakiyelerine ilişkin özet finansal bilgiler aşağıdaki gibidir: Cari / dönen varlıklar 37.637 26.440 Cari olmayan / duran varlıklar 129.660 104.719 Toplam varlıklar 167.297 131.159 Kısa vadeli yükümlülükler 83.932 71.914 Uzun vadeli yükümlülükler 8.114 6.107 Özkaynaklar 75.251 53.138 Toplam kaynaklar 167.297 131.159 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 Net dönem karı / (zararı) (6.017) (3.029) 5. BÖLÜMLERE GÖRE RAPORLAMA UFRS 8, UMS 14 Bölümsel Raporlama nın yerine geçmekte olup, bölümsel raporlamaya yönetimin bakış açısı yöntemini getirmektedir. Şirket in faaliyetlere ilişkin karar almaya yetkili mercii ne raporlanan sonuçları UFRS ye göre ölçülmekte olup UFRS 8 in uygulanması Grup'un bölümlere göre raporlamasında önemli derecede değişikliğe yol açmamıştır. Raporlanan bilgiler, yönetimin faaliyet bölümlerinin performansını değerlendirmekte ve kaynak dağılımına karar vermek için kullandığı bilgileri içermektedir. Bu bilgiler bilanço ve gelir tablosunda yansıtılan bilgilerden farklı olabilir, bu durumda işletmeler ek bilgiler vermeli ve farkların mutabakatını belirtmelidirler. Grup, söz konusu değişiklik uyarınca bölümsel raporlamasını ilgili dipnotta göstermiştir. 30 Haziran 2009 Yurt içi Yurt dışı Eliminasyon Konsolide Satış gelirleri, net 910.567 274.518 (825) 1.184.260 Brüt kar / (zarar) 360.672 84.789 170 445.631 Faaliyet giderleri (-) (250.933) (74.673) 767 (324.839) Diğer faaliyet gelir / (giderleri), net 11.536 299 89 11.924 Faaliyet karı / (zararı) 121.275 10.415 1.026 132.716 Finansal gelirler 104.133 9.755 187 114.075 Finansal giderler (115.098) (21.420) 169 (136.349) Sürdürülen faaliyetler vergi öncesi karı / (zararı) 110.310 (1.250) 1.382 110.442 Vergi gelir / (gideri) (19.549) (3.464) (76) (23.089) Net dönem karı / (zararı) 90.761 (4.714) 1.306 87.353 Dönem Kar / (Zararı)nın Dağılımı Azınlık Payları - (754) - (754) Ana Ortaklık Payları 90.761 (3.960) 1.306 88.107 Maddi ve maddi olmayan duran varlık girişleri 66.531 46.652-113.183 Amortisman gideri ve itfa payı 42.911 22.581 (126) 65.366 Diğer nakit çıkışı gerektirmeyen kalemler 5.571 745-6.316 30 Haziran 2009 Yurt içi Yurt dışı Eliminasyon Konsolide Toplam varlıklar 2.228.387 830.720 (314.838) 2.744.269 Toplam kaynaklar 1.123.907 464.518 (26.275) 1.562.150 (23)
5. BÖLÜMLERE GÖRE RAPORLAMA (devamı) 30 Haziran 2008 Yurt içi Yurt dışı Eliminasyon Konsolide Satış gelirleri, net 890.173 167.281 (1.915) 1.055.539 Brüt kar / (zarar) 394.793 51.165 290 446.248 Faaliyet giderleri (-) (277.271) (39.643) 122 (316.792) Diğer faaliyet gelir / (giderleri), net 4.175 1.982 32 6.189 Faaliyet karı / (zararı) 121.697 13.504 444 135.645 İştirak kar / zararlarından paylar - 68-68 Finansal gelirler 65.660 182 436 66.278 Finansal giderler (95.461) (6.926) (115) (102.502) Sürdürülen faaliyetler vergi öncesi karı / (zararı) 91.896 6.828 765 99.489 Vergi gelir / (gideri) (19.074) (2.844) (77) (21.995) Net dönem karı / (zararı) 72.822 3.984 688 77.494 Dönem Kar / (Zararı)nın Dağılımı Azınlık Payları - 566-566 Ana Ortaklık Payları 72.822 3.418 688 76.928 Maddi ve maddi olmayan duran varlık girişleri 66.107 66.129-132.236 Amortisman gideri ve itfa payı 40.581 10.429 (15) 50.995 Diğer nakit çıkışı gerektirmeyen kalemler 5.799 307 (307) 5.799 31 Aralık 2008 Yurt içi Yurt dışı Eliminasyon Konsolide Bölüm varlıkları 1.975.009 733.205 (264.795) 2.443.419 İştirakler - 3.928-3.928 Toplam varlıklar 1.975.009 737.133 (264.795) 2.447.347 Bölüm yükümlülükleri 945.285 404.861 (11.000) 1.339.146 Toplam kaynaklar 945.285 404.861 (11.000) 1.339.146 Şirket in faaliyet bölümlerinin diğer bölümler ile gerçekleştirilen işlemlerden elde edilen bölüm gelirlerinin ölçülmesi ve raporlamasında, bölümler arası transferler, normal piyasa fiyatı ve şartlarında gerçekleştirilmektedir. 6. NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ Kasa 1.890 1.079 Banka -Vadeli 157.312 222.060 -Vadesiz 37.653 24.343 Çekler 3.057 2.632 199.912 250.114 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle 51.416 TL tutarındaki yabancı para cinsinden 3 aydan kısa vadeli mevduatlar, 1 gün ile 56 gün (31 Aralık 2008-134.539 TL, 1 gün ile 30 gün) arasında değişen vadelerde olup, faiz oranları %0,15 - %4,25 (31 Aralık 2008 - %0,1 - %8,5) arasında değişmektedir. 105.896 TL tutarındaki TL cinsinden vadeli mevduatlar, 1 gün ile 31 gün (31 Aralık 2008-87.521 TL, 1 ile 29 gün) vadeli olup, faiz oranları %8,75 - %13,25 (31 Aralık 2008 - %12,75 - %23,00) arasında değişmektedir. (24)
6. NAKİT VE NAKİT BENZERLERİ (devamı) 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle vadeli mevduatlar üzerinde 746 TL (31 Aralık 2008-964 TL) tutarında faiz geliri tahakkuku bulunmaktadır. 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle hazır değerlerin rayiç değerleri kayıtlı değerlerine eşittir. 7. FİNANSAL YATIRIMLAR Rayiç bedelinden değerlenen satılmaya hazır menkul kıymetler Yatırım fonları 1.986 3.622 İskonto edilmiş maliyet değeriyle yansıtılan ve vade sonuna kadar elde tutulacak menkul kıymetler Devlet tahvilleri (yabancı para cinsinden) 683 623 Vadesi üç aydan uzun vadeli mevduatlar 29.041-31.710 4.245 Satılmaya hazır menkul kıymet olarak sınıflanan yatırım fonlarının rayiç bedeli bilanço tarihinde oluşan piyasa fiyatı üzerinden belirlenmiştir. Vadesi 3 aydan uzun mevduatlar, yabancı para cinsinden ve 29.041 TL tutarındadır. 232 gün ile 365 gün arasında vadeli bu mevduatlar %1,4 - % 8,0 faiz oranına sahiptir (31 Aralık 2008 - yoktur). 8. FİNANSAL BORÇLAR Kısa vadeli banka kredileri 216.088 140.798 Uzun vadeli finansal borçların kısa vadeli kısımları 476.890 1.418 Toplam kısa vadeli finansal borçlar 692.978 142.216 Uzun vadeli krediler 433.751 886.731 Toplam finansal borçlar 1.126.729 1.028.947 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle toplam finansal borçların ana parası 1.123.582 TL (31 Aralık 2008-1.025.469 TL) olup üzerlerinde 3.147 TL (31 Aralık 2008-3.478 TL) tutarında faiz gideri tahakkuku bulunmaktadır. 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle kısa ve uzun vadeli finansal borçların döviz ve TL cinsinden dökümü aşağıdaki gibidir: Kısa vadeli Uzun vadeli Kısa vadeli Uzun vadeli USD 550.482 340.425 116.275 744.653 Euro 49.266 93.326 250 142.078 TL 72.399-1.871 - Ürdün Dinarı 5.145-4.975 - Pakistan Rupisi 15.686-17.184 - Suriye Poundu - - 1.661 - Bilanço tarihlerindeki etkin faiz oranları aşağıdaki gibidir: 692.978 433.751 142.216 886.731 Kısa vadeli USD cinsinden krediler Libor+(%0,95 - %4,50) Libor+(%0,60) - %8,50 Euro cinsinden krediler - - TL cinsinden krediler %9,60 - %9,90 - Diğer krediler %8,25 - Kibor+(%0,75 - %2,70) %8,00 - Kibor+(%1,50 - %2,70) Uzun vadeli USD cinsinden krediler Libor+(%0,75 - %5,00) Libor+(%0,75 - %1,70) Euro cinsinden krediler Euribor+(%0,88 - %1,00) Euribor+(%0,88 - %1,00) (25)
8. FİNANSAL BORÇLAR (devamı) 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle uzun vadeli kredilerin (cari kısım dahil, finansal kiralama yükümlülükleri hariç) geri ödeme planları aşağıdaki gibidir: 2009 755 1.418 2010 579.440 567.471 2011 301.462 293.332 2012 20.240 17.282 2013 8.744 8.646 910.641 888.149 9. DİĞER FİNANSAL YÜKÜMLÜLÜKLER Grup un, 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle diğer finansal yükümlülüğü bulunmamaktadır. 10. TİCARİ ALACAK VE BORÇLAR Ticari Alacaklar Ticari alacaklar 395.263 199.810 Vadeli çekler 8.854 8.060 Diğer 1.643 491 Eksi: Şüpheli alacak karşılığı (11.520) (10.001) 394.240 198.360 Şüpheli alacak karşılığının 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle hareket tablosu aşağıdaki gibidir: 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 1 Ocak bakiyesi 10.001 8.462 Dönem içinde ayrılan karşılık 1.808 542 Tahsil edilebilen ve konusu kalmayan karşılıklar (315) (269) Yabancı para çevrim farkları 26 109 Dönem sonu bakiyesi 11.520 8.844 (26)
10. TİCARİ ALACAK VE BORÇLAR (devamı) 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle, alacakların vadelerine göre detayı aşağıdaki gibidir; 30 Haziran 2009 Vadesi gelmemiş alacaklar Vadesi geçmiş olup karşılık ayrılmayan alacaklar 1 aya kadar 1-2 ay 2-3 ay 3-6 ay 6 ay üzeri Toplam Ticari alacaklar 354.348 19.519 2.479 852 1.149 5.396 383.743 Vadeli çekler 8.854 - - - - - 8.854 Diğer 1.643 - - - - - 1.643 31 Aralık 2008 364.845 19.519 2.479 852 1.149 5.396 394.240 Ticari alacaklar 162.560 9.250 3.837 4.172 5.947 4.043 189.809 Vadeli çekler 8.060 - - - - - 8.060 Diğer 491 - - - - - 491 Ticari Borçlar 171.111 9.250 3.837 4.172 5.947 4.043 198.360 Satıcı cari hesapları 139.769 120.211 11. DİĞER ALACAK VE BORÇLAR Diğer Alacaklar 139.769 120.211 Personelden alacaklar 1.881 1.343 Depozito ve teminatlar 641 6.571 Diğer 1.931 828 4.453 8.742 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle Not 1 de detaylarıyla açıklanan Sandras alımı ile ilgili sözleşme tutarının tamamı faturalanmış olup depozito ve teminatlarda bu işlemle ilgili bakiye kalmamıştır (31 Aralık 2008-6.112 TL). Diğer Borçlar Depozitolar ve teminatlar 45.586 34.571 Yoldaki mallar karşılığı 48.419 8.998 Ödenecek vergi, harç ve diğer kesintiler 21.678 19.101 Ödenecek sosyal güvenlik primleri 3.808 3.418 Diğer 2.136 642 12. FİNANS SEKTÖRÜ FAALİYETLERİNDEN ALACAK VE BORÇLAR 121.627 66.730 Grup un, 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle finans sektörü faaliyetlerinden alacak ve borçları bulunmamaktadır. (27)
13. STOKLAR Mamuller 64.437 62.598 Hammaddeler 97.106 98.965 Yedek parçalar 22.850 19.162 Ambalaj malzemeleri 31.842 20.957 Reklam ve teşvik malzemeleri 8.842 11.367 Yoldaki mallar 75.878 21.457 Eksi: Stok değer düşüklüğü karşılığı (-) (3.288) (3.583) 297.667 230.923 Grup, 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle mamüllerindeki stok değer düşüklüğü karşılığından 295 TL tutarındaki konusu kalmayan karşılığı satışların maliyeti hesabından ters çevirmiştir. 30 Haziran 2008 tarihi itibariyle ise 59 TL tutarında karşılık gideri oluşmuş ve satışların maliyeti hesabında muhasebeleştirilmişti. 14. CANLI VARLIKLAR Grup un, 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle herhangi bir canlı varlığı bulunmamaktadır. 15. DEVAM EDEN İNŞAAT SÖZLEŞMELERİNE İLİŞKİN VARLIKLAR Grup un, 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle herhangi bir devam eden inşaat sözleşme alacak ya da hakediş bedeli bulunmamaktadır. 16. ÖZKAYNAK YÖNTEMİYLE DEĞERLENEN YATIRIMLAR Not 1 de detaylı olarak açıklandığı üzere, Turkmenistan CC 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle tam konsolidasyon yöntemiyle konsolide edilmiştir. Şirket Faaliyet alanı Ülke Taşıdığı Değer 31 Aralık 2008 Nihai sahiplik oranı (%) Grup un kardaki payı Turkmenistan CC Coca-Cola ürünlerinin üretimi, dağıtımı ve satışı Türkmenistan 3.928 %33,25 1.685 31 Aralık 2008 tarihi itibariyle, Turkmenistan CC nin, toplam aktif ve yükümlülükleri ile net satışları ve dönem karı aşağıdaki gibidir: 31 Aralık 2008 Toplam Varlıklar 25.239 Toplam Kaynaklar 13.425 Satışlar 18.675 Dönem Karı 5.067 17. YATIRIM AMAÇLI GAYRİMENKULLER Grup un, 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle yatırım amaçlı gayrimenkulü bulunmamaktadır. (28)
18. MADDİ DURAN VARLIKLAR Arazi ve Binalar Makine, Tesis ve Cihazlar Taşıtlar Döşeme ve Demirbaşlar Diğer Maddi Varlıklar Özel Maliyetler Yapılmakta Olan Yatırımlar Toplam 31 Aralık 2007 net bakiyeleri 309.179 357.463 22.097 8.203 126.020 5.510 10.321 838.793 İlaveler 3.674 36.087 4.439 2.997 38.269-46.712 132.178 Çıkışlar, net (20) (151) (187) (1) (301) - - (660) Transferler 2 1.749 - - - - (1.751) - Değer düşüklüğü karşılığı - - - - (96) - - (96) Yabancı para çevrim farkları 3.613 8.138 607 144 1.049-26 13.577 Cari dönem amortismanı (4.581) (23.874) (2.300) (901) (17.905) (529) - (50.090) 30 Haziran 2008 net bakiyeleri 311.867 379.412 24.656 10.442 147.036 4.981 55.308 933.702 31 Aralık 2008 net bakiyeleri 404.906 500.540 33.898 15.314 195.430 4.453 27.372 1.181.913 İlaveler 15.285 21.177 3.229 1.283 20.487 5.000 33.059 99.520 Çıkışlar, net (7.316) (340) (47) (1) (1.808) - - (9.512) Transferler 149 6.295-4 146 - (6.594) - Konsolidasyon kapsamındaki değişiklik yoluyla eklenenler 5.941 6.256 729 79 586-930 14.521 Yabancı para çevrim farkları 1.407 1.821 253 76 504-18 4.079 Cari dönem amortismanı (5.986) (33.945) (3.220) (1.238) (19.398) (581) - (64.368) 30 Haziran 2009 net bakiyeleri 414.386 501.804 34.842 15.517 195.947 8.872 54.785 1.226.153 30 Haziran 2008 bakiyeleri Maliyet 388.924 1.010.992 55.319 29.645 426.336 6.916 58.764 1.976.896 Birikmiş amortisman (65.628) (588.195) (29.910) (19.249) (271.497) (1.935) - (976.414) Birikmiş değer düşüklüğü karşılığı (7.769) (41.241) - - (6.786) - - (55.796) Yabancı para çevrim farkları (3.660) (2.144) (753) 46 (1.017) - (3.456) (10.984) 30 Haziran 2008 net defter değeri 311.867 379.412 24.656 10.442 147.036 4.981 55.308 933.702 30 Haziran 2009 bakiyeleri Maliyet 478.990 1.174.503 66.883 36.091 494.554 11.916 57.486 2.320.423 Birikmiş amortisman (76.610) (651.558) (35.171) (21.494) (307.527) (3.044) - (1.095.404) Birikmiş değer düşüklüğü karşılığı (7.769) (44.651) - - (6.690) - - (59.110) Yabancı para çevrim farkları 19.775 23.510 3.130 920 15.610 - (2.701) 60.244 30 Haziran 2009 net defter değeri 414.386 501.804 34.842 15.517 195.947 8.872 54.785 1.226.153 (29)
18. MADDİ DURAN VARLIKLAR (devamı) Değer Düşüklüğü Karşılığı 30 Haziran 2009 tarihinde sona eren dönemde maddi varlıklar için değer düşüklüğü karşılığı ayrılmamıştır. 31 Aralık 2008 tarihi itibariyle 3.356 TL (30 Haziran 2008-96 TL) tutarındaki değer düşüklüğü karşılığı Grup un cari dönemde defter değeri, gerçekleşebilir değerini aşan maddi varlıkları için hesaplanmış ve kayıtlara yansıtılmıştır. Maddi Duran Varlıklar Üzerinde Aktifleştirilmiş Finansman Giderleri 30 Haziran 2009 tarihinde sona eren altı aylık dönem itibariyle 280 TL tutarındaki finansman gideri, makine, tesis ve cihazlar üzerinde aktifleştirilmiştir (30 Haziran 2008 - Yoktur). Finansal Kiralama İşlemleri Grup un finansal kiralama yoluyla edinmiş olduğu sabit kıymetler soğutucular, taşıtlar, binalar, makine ve ekipmanları içermektedir. 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle maddi duran varlıklar altında sınıflandırılan ve finansal kiralama yoluyla edinilen varlıkların net defter değeri 15.039 TL'dir (31 Aralık 2008-16.989 TL). 19. MADDİ OLMAYAN VARLIKLAR 1 Ocak 2009 İlaveler/ (İtfa Payları) Konsolidasyon kapsamındaki değişiklik yoluyla eklenenler Yabancı para çevrim farkları 30 Haziran 2009 Maliyet Yazılım hakları 13.053 342-46 13.441 Haklar 562-327 2 891 Su kaynakları kullanım hakları 9.992 13.321 - - 23.313 Şişeleme sözleşmeleri 318.701 - - 3.751 322.452 Eksi: Birikmiş itfa payları Yazılım hakları (5.461) (380) - - (5.841) Haklar (280) (88) - 14 (354) Su kaynakları kullanım hakları (2.363) (530) - - (2.893) Net defter değeri 334.204 12.665 327 3.813 351.009 1 Ocak 2008 İlaveler/ (İtfa Payları) Yabancı Para Çevrim Farkları 30 Haziran 2008 Maliyet Yazılım hakları 10.965 58 259 11.282 Haklar 334-5 339 Su kaynakları kullanım hakları 9.992 - - 9.992 Şişeleme sözleşmeleri 211.160-10.697 221.857 Eksi: Birikmiş itfa payları Yazılım hakları (4.691) (383) (18) (5.092) Haklar (67) (46) - (113) Su kaynakları kullanım hakları (1.533) (476) - (2.009) Net defter değeri 226.160 (847) 10.943 236.256 (30)
20. POZİTİF / NEGATİF ŞEREFİYE 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle pozitif şerefiyenin hareket tablosu aşağıdaki gibidir: 1 Ocak 2009 İlaveler Yabancı Para Çevrim Farkları 30 Haziran 2009 Maliyetler 79.542 8.802 164 88.508 Birikmiş itfa payları / Değer düşüklüğü karşılıkları (13.863) - - (13.863) Net defter değeri 65.679 8.802 164 74.645 1 Ocak 2008 İlaveler Yabancı Para Çevrim Farkları 30 Haziran 2008 Maliyetler 45.918 19.784 362 66.064 Birikmiş itfa payları / Değer düşüklüğü karşılıkları (13.863) - - (13.863) Net defter değeri 32.055 19.784 362 52.201 Not 1 in Grup Yapısındaki Değişiklikler başlığı altında açıklandığı üzere Turkmenistan CC nin %26,25 hissesinin alımı Ocak 2009 da gerçekleştirilmiş ve CCİ nin Turkmenistan CC deki payı %59,5 e yükselmiştir. 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle Turkmenistan CC tam konsolidasyon yöntemiyle konsolide edilmiş ve Grup, Turkmenistan CC nin provizyonel olarak makul değer esasına göre oluşturulan mali tablolarındaki net varlık değeri ile CCİ nin alım maliyeti arasındaki fark olan 3.892 TL yi ara dönem konsolide mali tablolarda pozitif şerefiyenin altında sınıflandırmıştır. Not 3 de detaylı olarak açıklandığı üzere, Day Investment Ltd.in sahibi olduğu %12,5 Türkmenistan CC hissesinin alım opsiyonuna ilişkin hesaplanan ve provizyonel olarak kaydedilen pozitif şerefiyenin tutarı 2.117 TL dir. Şirket in TCCEC nin sahibi bulunduğu Azerbaijan CC hisselerinin %9,96 sını satın alması sonucu, Azerbaijan CC nin net varlık değeri ile CCİ nin alım maliyeti arasındaki fark olan 2.793 TL tutarındaki pozitif şerefiye, 30 Haziran 2009 tarihinde sona eren dönem itibariyle kayıtlara yansıtılmıştır. Şirket in TCCEC nin sahibi bulunduğu Almaty CC hisselerinin %12,04 ünü 10 Haziran 2008 tarihinde 27.710 TL bedel karşılığı satın alması sonucu, Almaty CC nin net varlıklarının rayiç değeri ile CCİ nin alım maliyeti arasındaki fark olan 19.784 TL tutarındaki pozitif şerefiye ile, TCCC nin sahibi bulunduğu CCBPL hisselerinin %48,99 unu satın alması sonucu, CCBPL in net varlıklarının rayiç değeri ile CCİ nin alım maliyeti arasındaki fark olan 950 TL tutarındaki pozitif şerefiye, 31 Aralık 2008 tarihi itibariyle kayıtlara yansıtılmıştır. 21. DEVLET TEŞVİK VE YARDIMLARI Yatırım Teşvik Belgeleri Grup un, 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihlerinde sona eren dönemde yararlandığı yatırım indirimi tutarı ve devreden yatırım indirimi bulunmamaktadır. (31)
22. KARŞILIKLAR, KOŞULLU VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER Borç Karşılıkları Grup un 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle borç karşılığı yoktur. CCi ve Türkiye de mukim bağlı ortaklıkları Grup Aleyhine Davalar 30 Haziran 2009 tarihi itibari ile CCİ ve Türkiye de mukim bağlı ortaklıkları aleyhine 3.207 TL (31 Aralık 2008-2.234 TL) tutarında, ticari faaliyetler ile ilgili açılmış bulunan çeşitli davalar mevcuttur. Bu davaların 30 Haziran 2009 tarihi itibari ile nasıl sonuçlanacağı henüz kesinlik kazanmamıştır. Grup yönetimine göre, söz konusu davalar Grup un faaliyet sonuçlarını, finansal durumunu veya likiditeyi önemli ölçüde etkileyebilecek nitelikte değildir. Teminat Mektupları ve Muhtemel Yükümlülükler 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle verilen teminat mektubu tutarı 69.689 TL dir (31 Aralık 2008-49.854 TL). Grup şirketlerinin kayıtları, incelemeye açık yıllarla ilgili herhangi bir vergi incelemesine tabi tutulmamıştır. CCI ve Türkiye de mukim bağlı ortaklıklarının, ek vergi yükümlülüğünün oluşması ihtimalinin kesinlik arz etmemesi ve oluşabilecek tutarın hiçbir şekilde belirlenememesi sebebiyle ilişikteki konsolide finansal tablolara herhangi bir karşılık yansıtmamıştır. Grup yönetimine göre ödenmesi muhtemel tüm vergiler için finansal tablolarda yeterli karşılık ayrılmıştır. Yurt dışında faaliyet gösteren bağlı ortaklıklar Grup Aleyhine Davalar 30 Haziran 2009 tarihi itibari ile, CCBPL in vergi davaları olup, davaların CCBPL in aleyhine sonuçlanması durumunda oluşabilecek vergi yükümlülüğünün Grup a düşebilecek payı 4,6 milyon USD dir. Grup yönetimi söz konusu davalarla ilgili olumsuz bir sonuç beklememektedir ve söz konusu davalar Grup un faaliyet sonuçlarını, finansal durumu veya likiditeyi etkileyebilecek nitelikte değildir. İpotekler 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle TCCBCJ nin almış olduğu kredi için, bina ve arazileri üzerinde 3.825 TL (31 Aralık 2008-3.781 TL) tutarında ipotek bulunmaktadır. Akreditif 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle CCBPL in ve Azerbaijan CC nin sırasıyla toplam 8.481 USD ve 1.865 USD tutarında akreditifleri bulunmaktadır (31 Aralık 2008 - CCBPL 7.110 USD). Teminat Mektupları 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle bankalardan alınan ve tedarikçilere ve resmi kurumlara verilen teminat mektupları tutarı 862 TL dir (31 Aralık 2008-619 TL). (32)
23. TAAHHÜTLER Operasyonel Kiralamalar CCİ ve CCSD, taşıt kullanımlarıyla ilgili olarak çeşitli operasyonel kiralama sözleşmeleri imzalamıştır. 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle, taşıt kullanımları için imzalanan iptal edilemeyecek operasyonel kiralama sözleşmeleri kapsamında 4.344 TL (30 Haziran 2008-2.921 TL) tutarındaki kira gideri ilişikteki konsolide finansal tablolara yansıtılmıştır. 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle, iptal edilemeyecek operasyonel kiralama sözleşmeleri kapsamında gelecek dönemlere ait ödenmesi gereken en az yükümlülük tutarı aşağıdaki gibidir: Gelecek 3 yıl 18.543 15.440 24. ÇALIŞANLARA SAĞLANAN FAYDALAR a) Çalışanlara Sağlanan Kısa Vadeli Faydalar Yönetim primi karşılığı 4.873 1.964 İzin ödemeleri karşılığı 7.808 6.487 Ödenecek maaş ve ücretler 3.038 3.044 15.719 11.495 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle, yönetim primi karşılığının hareketi aşağıdaki gibidir: 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 1 Ocak bakiyesi 1.964 817 Yapılan ödemeler (2.349) (1.605) Cari dönem provizyonu 5.264 4.443 Yabancı para çevrim farkı (6) - 4.873 3.655 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle, izin ödemeleri karşılığının hareketi aşağıdaki gibidir: 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 1 Ocak bakiyesi 6.487 5.069 Yapılan ödemeler (411) (317) Cari dönem provizyonu 1.718 1.776 Yabancı para çevrim farkı 14 45 b) Çalışanlara Sağlanan Uzun Vadeli Faydalar 7.808 6.573 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle çalışanlara sağlanan faydalara ilişkin uzun vadeli karşılıkların detayı aşağıdaki gibidir: Kıdem tazminatı karşılığı 20.317 18.522 Uzun vadeli teşvik planı karşılığı 6.172 9.411 26.489 27.933 (33)
24. ÇALIŞANLARA SAĞLANAN FAYDALAR (devamı) 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle, uzun vadeli teşvik planı karşılığının hareketi aşağıdaki gibidir: 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 1 Ocak bakiyesi 9.411 3.734 Yapılan ödemeler (5.528) (1.940) Cari dönem provizyonu 2.178 3.510 Yabancı para çevrim farkı 111 208 Kıdem Tazminatı 6.172 5.512 Şirket ve yurt içinde faaliyette bulunan bağlı ortaklıkları, mevcut iş kanunu gereğince, en az bir yıl hizmet verdikten sonra emeklilik nedeni ile işten ayrılan veya istifa ve kötü davranış dışındaki nedenlerle işine son verilen personele belirli miktarda kıdem tazminatı ödemekle yükümlüdür. Ödenecek tazminat her hizmet yılı için bir aylık maaş tutarı kadardır ve bu miktar 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle, 2,26 TL (31 Aralık 2008-2,17 TL) ile sınırlandırılmıştır. İlişikteki konsolide finansal tablolarda belirtilen kıdem tazminatı yükümlülüğünün hareketi aşağıdaki gibidir: 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 1 Ocak bakiyesi 18.522 16.309 Faiz gideri 1.112 897 Dönem içinde yapılan ödemeler (2.463) (1.915) Cari dönem hizmet gideri ve aktüeryal (kar) / zarar 3.116 1.683 Yabancı para çevrim farkı 30 - Dönem sonu bakiyeleri 20.317 16.974 25. EMEKLİLİK PLANLARI Grup un, 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle emeklilik planları bulunmamaktadır. 26. DİĞER VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER a) Diğer Dönen Varlıklar KDV alacakları 78.480 66.305 Peşin ödenen giderler 31.325 23.030 Peşin ödenen vergiler 2.207 35.618 Verilen avanslar 20.472 11.554 Diğer 504 4.940 b) Diğer Duran Varlıklar 132.988 141.447 Peşin ödenen giderler 10.868 15.010 Verilen avanslar 4.159 6.405 Diğer - 137 15.027 21.552 (34)
26. DİĞER VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLER (devamı) c) Diğer Kısa Vadeli Yükümlülükler Ödenecek KDV 3.935 2.554 Borç ve gider tahakkukları 16.861 7.997 Alınan avanslar 1.590 2.797 d) Diğer Uzun Vadeli Yükümlülükler 22.386 13.348 Not 3 te detayları ile açıklandığı üzere diğer uzun vadeli yükümlülükler, makul değeri 3,611 TL olan CCİ nin satın alma yükümlülüğünden oluşmaktadır. 27. ÖZKAYNAKLAR Sermaye Adi hisseler beher değeri 1 Kuruş Onaylanmış ve ihraç edilmiş olan (adet) 25.437.078.200 25.437.078.200 Yedekler Türk Ticaret Kanunu na göre, yasal yedekler birinci ve ikinci tertip yasal yedekler olmak üzere ikiye ayrılır. Türk Ticaret Kanunu na göre birinci tertip yasal yedekler Şirket in ödenmiş sermayesinin %20 sine ulaşıncaya kadar, kanuni net karın %5 i olarak ayrılır. İkinci tertip yasal yedekler ise ödenmiş sermayenin %5 ini aşan temettü dağıtımlarının toplamı üzerinden %10 olarak ayrılır. Yasal yedek akçeler ödenmiş sermayenin %50 sini aşmadığı sürece dağıtılamaz ancak olağanüstü yedeklerin tükenmesi halinde zararların karşılanmasında kullanılabilir. Yasal finansal tablolardaki geçmiş yıl karları ve cari dönem karı yukarıda belirtilen yasal yedek akçe ayırma şartlarının yerine getirilmesi ve Sermaye Piyasası Kurulu'nun kar dağıtımına ilişkin yasal düzenlemelerine uyulması şartı ile dağıtılmaya hazırdır. (35)
27. ÖZKAYNAKLAR (devamı) Halka açık şirketler, kar payı dağıtımlarını SPK nın öngördüğü şekilde yaparlar. 25 Şubat 2005 tarih 7/242 sayılı SPK kararı uyarınca; SPK düzenlemelerine göre bulunan net dağıtılabilir kar üzerinden SPK nın asgari kar dağıtım zorunluluğuna ilişkin düzenlemeleri uyarınca hesaplanan kar dağıtım tutarının, tamamının yasal kayıtlarda yer alan dağıtılabilir kardan karşılanabilmesi durumunda, bu tutarın tamamının, karşılanmaması durumunda ise yasal kayıtlarda yer alan net dağıtılabilir karın tamamı dağıtılacaktır. SPK düzenlemelerine göre hazırlanan finansal tablolarda veya yasal kayıtların herhangi birinde dönem zararı olması durumunda ise kar dağıtımı yapılmayacaktır. 9 Ocak 2009 tarih, 1/6 sayılı SPK kararı uyarınca; halka açık anonim ortaklıkların 2008 yılı faaliyetlerinden elde ettikleri karların dağıtım esaslarının belirlenmesi ile ilgili olarak payları borsada işlem gören anonim ortaklıklar için, asgari kar dağıtım oranının Seri: IV, No: 27 Tebliği nin 5 inci maddesinde belirtildiği üzere % 20 olarak uygulanmasına, bu dağıtımın genel kurullarında alacakları karara bağlı olarak nakit ya da temettünün sermayeye eklenmesi suretiyle ihraç edilecek payların bedelsiz olarak ortaklara dağıtılması ya da belli oranda nakit, belli oranda bedelsiz pay dağıtılması suretiyle gerçekleştirilebilmesine karar verilmiştir. Yine anılan karar uyarınca, konsolide finansal tablo düzenleme yükümlülüğü bulunan işletmelerce dağıtılabilir karın hesaplanmasında konsolide finansal tablolarda yer alan kar içinde görünen; bağlı ortaklık, müşterek yönetime tabi teşebbüs ve iştiraklerden ana ortaklığın konsolide finansal tablolarına intikal eden kar tutarlarının, şirketlerin yasal kayıtlarında bulunan kaynaklarından karşılanabildiği sürece, genel kurullarınca kar dağıtım kararı alınmış olmasına bakılmaksızın, dağıtacakları kar tutarını SPK nın Seri:XI, No:29 sayılı Sermaye Piyasasında Finansal Raporlamaya İlişkin Esaslar Tebliği çerçevesinde hazırlayıp kamuya ilan edecekleri finansal tablolarında yer alan net dönem karlarını dikkate alarak hesaplamalarına imkan tanınmasına karar verilmiştir. Özkaynak enflasyon düzeltmesi farkları ile olağanüstü yedeklerin kayıtlı değerleri bedelsiz sermaye artırımı; nakit kar dağıtımı ya da zarar mahsubunda kullanılabilecektir. 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle CCİ nin Vergi Usül Kanununa uygun olarak hazırlanan finansal tablolarında özkaynaklar içerisinde yer alan fon kalemleri aşağıdaki gibidir. Tarihi Değerler Enflasyon Enflasyon Düzeltmesi Dönüştürülmüş Tarihi Düzeltmesi Dönüştürülmüş Farkları Değerler Değerler Farkları Değerler Sermaye 254.371 (8.559) 245.812 254.371 (8.559) 245.812 Kardan ayrılan kısıtlanmış yedekler 69.672 13.396 83.068 56.256 13.396 69.652 Olağanüstü yedekler 254.271 9.551 263.822 176.826 9.551 186.377 Temettüler Şirket in 28 Nisan 2009 tarihinde yapılan Olağan Genel Kurul Toplantısı nda 2008 mali yılı net dönem karından kanuni mükellefiyetler düşüldükten sonra, 1. temettü olan net 16.000 TL nin 2009 yılı Mayıs ayı içerisinde ortaklara payları oranında dağıtılmasına ve kalan karın fevkalade yedek akçe olarak ayrılmasına karar verilmiştir. Grup, 2009 yılı içerisinde, 31 Aralık 2008 tarihinde sona eren hesap dönemine ilişkin olarak hisse başına 0,0006 TL (tam TL) tutarında kar payı dağıtımı yapmıştır. (36)
28. SÜRDÜRÜLEN FAALİYETLER a) Net Satışlar 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Brüt satışlar 1.646.252 1.044.810 1.419.778 898.248 Satış iskontoları (387.766) (254.151) (295.220) (192.077) Diğer indirimler (74.226) (45.702) (69.019) (42.068) 1.184.260 744.957 1.055.539 664.103 b) Satışların Maliyeti 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Hammadde maliyetleri 629.257 389.017 517.445 326.627 Amortisman giderleri ve diğer maddi olmayan varlıkların itfası 38.925 19.405 29.387 14.989 Personel giderleri 28.911 14.890 24.694 13.807 Diğer giderler 41.536 24.462 37.765 23.275 29. FAALİYET GİDERLERİ 738.629 447.774 609.291 378.698 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Satış ve pazarlama giderleri 270.285 161.311 272.303 159.709 Genel yönetim giderleri 54.554 26.809 44.489 25.088 324.839 188.120 316.792 184.797 a) Satış ve Pazarlama Giderleri 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Pazarlama ve reklam giderleri 114.589 78.285 139.477 84.495 Personel giderleri 62.735 31.478 53.778 28.270 Nakliye giderleri 44.492 27.171 40.712 26.426 Amortisman giderleri 22.571 11.190 18.295 9.392 Bakım ve onarım giderleri 5.916 3.405 3.281 1.464 Enerji ve haberleşme giderleri 7.481 3.629 8.012 4.863 Kira giderleri 6.408 3.071 4.532 2.772 Diğer 6.093 3.082 4.216 2.027 270.285 161.311 272.303 159.709 b) Genel Yönetim Giderleri 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Personel giderleri 36.057 17.449 30.771 17.016 Amortisman giderleri 2.492 1.224 2.107 1.098 Denetim ve danışmanlık giderleri 3.571 2.278 2.641 1.619 Enerji ve haberleşme giderleri 1.843 1.028 1.152 603 Şüpheli alacak karşılık gideri 1.641 461 272 175 Bakım ve onarım giderleri 1.194 645 564 287 Kira giderleri 2.262 1.404 1.474 955 Diğer 5.494 2.320 5.508 3.335 54.554 26.809 44.489 25.088 (37)
30. NİTELİKLERİNE GÖRE GİDERLER a) Amortisman ve İtfa Giderleri 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Maddi varlıklar Satışların maliyeti 38.393 19.089 28.894 14.772 Faaliyet giderleri 24.597 12.190 19.990 10.288 Stoklar 1.378 694 1.206 606 Maddi olmayan varlıklar Satışların maliyeti 532 316 493 217 Faaliyet giderleri 466 224 412 202 65.366 32.513 50.995 26.085 b) Çalışanlara Sağlanan Faydalar 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Personel Giderleri Maaş ve ücretler 97.387 50.085 82.560 44.519 Sosyal sigorta giderleri 10.029 5.001 9.486 4.670 Kıdem tazminatı karşılık gideri 4.228 1.763 2.580 1.460 Diğer fayda ve hizmetler 16.059 6.968 14.617 8.444 31. DİĞER FAALİYETLERDEN GELİR / GİDERLER 127.703 63.817 109.243 59.093 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Diğer Gelirler Hurda satış geliri 1.023 670 1.985 1.563 Maddi varlık satış karı 15.218 15.085 1.908 1.893 Sigorta gelirleri 176 176 3.156 3.156 Diğer gelirler 3.239 1.505 1.874 929 Diğer Giderler 19.656 17.436 8.923 7.541 Maddi varlık değer düşüklüğü karşılığı - - (96) (43) Maddi varlık satış zararı (1.314) (1.314) - - Su baskını zaraından doğan giderler (630) (161) - - Bağış ve yardımlar (2.000) (2.000) (600) (300) Diğer giderler (3.788) (1.766) (2.038) (1.472) 32. FİNANSAL GELİRLER (7.732) (5.241) (2.734) (1.815) 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Faiz gelirleri 9.381 3.751 5.171 2.461 Kur farkı geliri 104.694 76.058 58.274 47.995 Türev işlemlerden elde edilen gelir - - 2.833 1.083 114.075 79.809 66.278 51.539 (38)
33. FİNANSAL GİDERLER 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Faiz giderleri (17.641) (8.644) (20.184) (10.408) Kur farkı gideri (118.384) (21.775) (82.312) (32.116) Finansal kiralama faizleri - - (6) (2) Türev işlemlerden kaynaklanan gider (324) 237 - - (136.349) (30.182) (102.502) (42.526) 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle, döviz cinsinden olan finansal borçların kur farkı geliri / (gideri) aşağıdaki gibidir: 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Döviz cinsinden finansal borçlardan doğan kur farkı geliri / (gideri), net (7.511) 67.873 (20.580) 22.665 34. SATIŞ AMACIYLA ELDE TUTULAN DURAN VARLIKLAR VE DURDURULAN FAALİYETLER Grup un, 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle satış amacıyla elde tutulan duran varlığı ve durdurulan faaliyetleri bulunmamaktadır. 35. VERGİ VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ Genel Bilgiler Grup faaliyetlerini sürdürdüğü ülkelerin vergi yönetmelik ve kanunları dahilinde vergilendirmektedir. Türkiye de vergi mevzuatı, ana ve bağlı ortaklıklarının konsolide vergi beyannamesi doldurmasına izin vermemektedir. Bu sebeple finansal tablolara yansıtılan vergi karşılığı, ayrı şirketler üstünden hesaplanmıştır. 1 Ocak 2006 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere Türkiye'de yatırım indirimi uygulamasına son verilmiştir. Cari dönem itibarıyla ise Şirket in yararlandığı yatırım indirimi bulunmamaktadır (31 Aralık 2008 - yoktur). Türkiye de, kurumlar vergisi oranı %20 dir (30 Haziran 2008 - %20). Kurumlar vergisi, ilgili olduğu hesap döneminin sonunu takip eden dördüncü ayın yirmi beşinci günü akşamına kadar beyan edilmekte ve ilgili ayın sonuna kadar ödenmektedir. Vergi mevzuatı uyarınca üçer aylık dönemler itibariyle oluşan kazançlar üzerinden ise %20 (2008 - %20) oranında geçici vergi hesaplanarak ödenmekte ve bu şekilde ödenen tutarlar yıllık kazanç üzerinden hesaplanan kurumlar vergisinden mahsup edilmektedir. Kurumlar Vergisi Kanunu na göre beyanname üzerinde gösterilen mali zararlar 5 yılı aşmamak kaydıyla dönemin kurumlar vergisi matrahından indirilebilir. Beyanlar ve ilgili muhasebe kayıtları Maliye idaresince beş yıl içerisinde incelenebilmekte ve vergi hesapları revize edilebilmektedir. 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle vergi giderleri aşağıdaki gibidir: 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Konsolide gelir tablosu Cari dönem vergi gideri (29.525) (27.325) (29.723) (23.251) Ertelenmiş vergi geliri 6.436 3.300 7.728 3.947 Konsolide gelir tablosuna yansıtılan vergi gideri (23.089) (24.025) (21.995) (19.304) (39)
35. VERGİ VARLIK VE YÜKÜMLÜLÜKLERİ (devamı) 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle cari dönem vergi giderinin analizi aşağıdaki gibidir: 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 Vergi ve azınlık payları öncesi kar 110.442 99.489 Vergi karşılığı (22.088) (19.898) Kanunen kabul edilmeyen sonrası diğer indirimler 2.195 (85) Diğer (3.196) (2.012) Toplam vergi gideri (23.089) (21.995) Ertelenen Vergi Varlıkları ve Yükümlülükleri 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle, ertelenmiş vergiye konu olan geçici farklar ve etkin vergi oranları kullanılarak hesaplanan ertelenmiş vergi yükümlülüğünün dağılımı aşağıda özetlenmiştir: Kümülatif Değerleme Farkları Kümülatif Varlık / Değerleme (Yükümlülük) Farkları Varlık / (Yükümlülük) Maddi ve maddi olmayan varlıklar (243.126) (53.981) (222.462) (47.095) Finansal borçlar (446) (89) (693) (139) Kıdem tazminatı karşılığı, personele sağlanan diğer menfaatler ve diğer borç karşılıkları 50.358 10.371 39.782 8.157 Taşınan vergi zararı 38.432 12.098 18.259 5.910 Ticari alacaklar, borçlar ve diğer 33.283 6.663 3.395 686 Stoklar 5.047 1.097 10.141 2.144 (116.452) (23.841) (151.578) (30.337) Ertelenmiş vergi varlıkları 1.193 1.302 Ertelenmiş vergi yükümlülüğü (25.034) (31.639) Net ertelenmiş vergi yükümlülüğü (23.841) (30.337) 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle ertelenen vergi yükümlülüğünün hareketi aşağıdaki gibidir : 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 1 Ocak bakiyesi 30.337 22.988 Ertelenen vergi gideri / (geliri) (6.436) (7.728) Yabancı para çevrim farkları (60) 699 36. HİSSE BAŞINA KAR / (ZARAR) 23.841 15.959 Hisse başına kar, net karın / (zararın), raporlama dönemi boyunca piyasada bulunan hisse senetlerinin ağırlıklı ortalama adedine bölünmesiyle bulunmaktadır. 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle hisse başına kar/ (zarar) aşağıdaki gibidir: 1 Ocak- 30 Haziran 2009 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 Haziran 2008 Net Dönem Karı / (Zararı) 88.107 146.864 76.928 95.253 Ağırlıklı Ortalama Hisse Sayısı 25.437.078.200 25.437.078.200 25.437.078.200 25.437.078.200 Hisse Başına Net Kar / (Zarar) (Tam TL) 0,0035 0,0058 0,0030 0,0037 (40)
37. İLİŞKİLİ TARAF AÇIKLAMALARI Grup olağan faaliyetleri dahilinde ilişkili taraflarla ticari olarak çeşitli işlemler gerçekleştirmiştir. Bu işlemlerin en önemlileri aşağıda belirtilmiştir: İlişkili taraflara olan satışlar ve diğer gelirler İlişkili taraflardan olan alışlar ve diğer giderler 30 Haziran 2009 İlişkili taraflardan olan alacaklar İlişkili taraflara olan borçlar İlişkili Taraflar ve Ortaklar Anadolu Grubu Şirketleri (1) 15.417 6.947 12.781 471 Beverage Partners Worldwide (2) - 4.145 27 - The Coca-Cola Company Şirketleri (1) 10.618 178.420 1.737 34.635 Özgörkey Holding Grubu Şirketleri (1) 414 5.167-1.653 European Refreshments (1) - 33.452 - - Efes Karaganda Brewery J.S.C.(1) 14 207-76 Doğadan (2) 407 151.036-8.011 Day Trade (2) - 4.133-9.057 Diğer 7 354 147 162 Toplam 26.877 383.861 14.692 54.065 İlişkili Taraflar ve Ortaklar İlişkili taraflara olan satışlar ve diğer gelirler 30 Haziran 2008 31 Aralık 2008 İlişkili taraflardan İlişkili olan alışlar ve taraflardan diğer giderler olan alacaklar İlişkili taraflara olan borçlar Anadolu Grubu Şirketleri (1) - 2.551-927 Beverage Partners Worldwide (2) - 5.956 2.010 - The Coca-Cola Company Şirketleri (1) 10.657 233.068 2.155 22.885 Özgörkey Holding Grubu Şirketleri (1) - 8.297-1.152 Turkmenistan CC (3) - - 260 - Doğadan (2) - - - 11.220 Efes Karaganda Brewery J.S.C. (1) 436 383-613 Diğer 87 128-288 Toplam 11.180 250.383 4.425 37.085 (1) Şirket in ortakları ve ortakların bağlı ortaklıkları (2) Şirket ortaklarının ilişkili kuruluşu (3) Şirket iştiraki (Şubat 2009 tarihinden sonra bağlı ortaklık olmuştur) Grup un, 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle Alternatifbank A.Ş. deki mevduat ve Alternatif Yatırım A.Ş. deki menkul kıymet hesapları sırasıyla 16.092 TL (31 Aralık 2008-62.182 TL) ve 2.699 TL dir (31 Aralık 2008-4.246 TL). 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle ilişkili taraflardan olan alışlar ve diğer giderlerin önemli bölümü hizmet alımı, hammadde ve sabit kıymet alımları ile fason üretim giderlerinden oluşmaktadır. 30 Haziran 2009 ve 2008 tarihleri itibariyle ilişkili şirketlere olan satışlar ve diğer gelirler, mamul satışları ve ilişkili şirketlere yansıtılan promosyon harcamaları katkı paylarından oluşmaktadır. 30 Haziran 2009 itibariyle, Şirket in Yönetim Kurulu başkan ve üyeleriyle, genel müdür, genel müdür yardımcıları ve direktör gibi üst düzey yöneticilere cari dönemde sağlanan ücret ve benzeri menfaatlerin toplam tutarı aşağıdaki gibidir: 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 Yönetim Kurulu başkan ve üyeleri 134 85 Üst düzey yöneticiler 5.845 4.164 5.979 4.249 Üst yönetimdeki kişi sayısı 12 12 (41)
38. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ Grup un temel finansal araçları banka kredileri, nakit, kısa vadeli mevduatlar ve menkul kıymetlerden oluşmaktadır. Söz konusu finansal araçların temel amacı Grup un işletme faaliyetlerini finanse etmektir. Grup un doğrudan işletme faaliyetlerinden kaynaklanan ticari borçlar ve ticari alacaklar gibi diğer finansal araçları da mevcuttur. Grup un finansal araçlarının getirdiği ana riskler faiz riski, likidite riski, yabancı para riski ve kredi riskidir. Grup yönetimi ve yönetim kurulu, aşağıda belirtilen risklerin yönetilmesi hususundaki politikaları incelemekte ve kabul etmektedir. Grup, ayrıca bütün finansal araçlarının pazar değeri riskini de göz önünde bulundurmaktadır. (a) Sermaye Yönetimi Sermayeyi yönetirken Grup un hedefleri, ortaklarına fayda sağlamak ve sermaye maliyetini azaltmak amacıyla en uygun sermaye yapısını sürdürmek ve Şirket in faaliyetlerinin devamlılığını sağlayabilmektir. 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle, nakit ve nakit benzeri değerlerin ve kısa vadeli finansal yatırımların finansal borçlardan düşülmesiyle hesaplanan net borcun, toplam ödenmiş sermayeye bölünmesi ile bulunan borç sermaye oranı aşağıdaki gibidir: Finansal borçlar 1.126.729 1.028.947 Eksi: Nakit ve nakit benzeri değerleri ve kısa vadeli finansal yatırımlar (231.622) (254.359) Net borç 895.107 774.588 Toplam ödenmiş sermaye 254.371 254.371 Borç / sermaye oranı 3,52 3,05 (b) Faiz Oranı Riski Finansal borçlarla ilgili olan faiz oranlarının bir kısmı piyasada geçerli olan faiz oranlarına dayanmaktadır. Bu nedenle Grup ulusal ve uluslararası piyasalarda faiz oranlarındaki değişikliklerden etkilenmektedir. Grup un faiz oranlarındaki değişikliklerden kaynaklanan piyasa riskinden etkilenmesi öncelikli olarak borç yükümlülükleriyle ilişkilidir. Grup uluslararası piyasalarda faiz oranlarında ortaya çıkabilecek dalgalanma etkilerinden korunmak amacıyla dönem dönem vadeli faiz oranı değişimi sözleşmeleri yapmaktadır. Söz konusu riskler faiz oranına bağlı varlıkların ve yükümlülüklerin netleştirilmesinin sonucunda ortaya çıkan doğal yöntemler kullanılarak yönetilmektedir. Finansal varlık ve yükümlülüklerin faiz oranları ilgili notlarda belirtilmiştir. Not 39 da detaylarıyla açıklandığı üzere Grup un kredileriyle ilgili olarak 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle açık durumda bulunan 50 milyon USD tutarında vadeli faiz oranı değişim sözleşmesi bulunmaktadır. Grup un 30 Haziran 2009 tarihinde yabancı para birimi cinsinden olan değişken faizli kredilerinin faizi 100 baz puan yüksek / düşük olur ve diğer tüm değişkenler sabit kalırsa, değişken faiz oranlı kredilerden kaynaklanan yüksek / düşük faiz giderinin, bir sonraki raporlama dönemi olan 30 Eylül 2009 tarihinde sona eren döneme ait vergi öncesi kara etkisi aşağıdaki gibidir: Vergi ve azınlık payları öncesi kar üzerinde etkisi 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 USD cinsinden kredi faiz oranlarının %1 artması / azalması halinde: 2.138 1.418 Euro cinsinden kredi faiz oranlarının %1 artması / azalması halinde: 360 323 PKR cinsinden kredi faiz oranlarının %1 artması / azalması halinde: 40 - TL cinsinden kredi faiz oranlarının %1 artması / azalması halinde: 81 - Toplam 2.619 1.741 (42)
38. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı) (c) Yabancı Para Riski Grup un, yaptığı işlemlerden doğan yabancı para riski vardır. Bu riskler Grup un işlevsel para birimi dışındaki para birimi cinsinden mal alımı ve satımı yapması ve yabancı para cinsinden banka kredisi kullanmasından kaynaklanmaktadır. Grup doğal bir riskten korunma yöntemi olan yabancı para cinsinden varlıklarını ve borçlarını dengede tutarak yabancı para riskini yönetmektedir. 1 Ocak- 30 Haziran 2009 1 Nisan- 30 Haziran 2009 1 Ocak- 30 Haziran 2008 1 Nisan- 30 Haziran 2008 Toplam ihracat tutarı 17.292 12.795 17.013 10.932 Toplam ithalat tutarı 252.073 165.605 296.793 175.486 Yabancı Para Pozisyonu Grup un, 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle yabancı para pozisyonu (işlevsel para birimi dışındakiler) aşağıdaki gibidir: TL Karşılığı (Fonksiyonel para birimi) USD Döviz pozisyonu tablosu 30 Haziran 2009 TL Karşılığı Euro TL Karşılığı Diğer Yabancı Para TL Karşılığı 1. Ticari ve İlişkili Taraflardan Alacaklar 15.724 58 89 - - 15.635 2a. Parasal Finansal Varlıklar (Kasa, Banka hesapları dahil) 83.460 29.450 45.062 5.053 10.848 27.550 2b. Parasal Olmayan Finansal Varlıklar 3. Diğer Dönen Varlıklar ve Alacaklar 11.229 1.017 1.557 701 1.506 8.166 4. Dönen Varlıklar (1+2+3) 110.413 30.525 46.708 5.754 12.354 51.351 5. Ticari ve İlişkili Taraflardan Alacaklar - - - - - - 6a. Parasal Finansal Varlıklar - - - - - - 6b. Parasal Olmayan Finansal Varlıklar - - - - - - 7. Diğer - - - - - - 8. Duran Varlıklar (5+6+7) - - - - - - 9. Toplam Varlıklar (4+8) 110.413 30.525 46.708 5.754 12.354 51.351 10. Ticari ve İlişkili Taraflara Borçlar 46.909 8.065 12.340 4.986 10.704 23.865 11. Kısa Vadeli Finansal Borçlar ve Uzun Vadeli Finansal Borçların Kısa Vadeli Kısmı 386.270 220.250 337.004 22.947 49.266-12a. Parasal Olan Diğer Yükümlülükler 14.869 4 6 7 15 14.848 12b. Parasal Olmayan Diğer Yükümlülükler - - - - - - 13. Kısa Vadeli Yükümlükler (10+11+12) 448.048 228.319 349.350 27.940 59.985 38.713 14. Ticari ve İlişkili Taraflara Borçlar - - - - - - 15. Uzun Vadeli Finansal Borçlar 369.907 180.760 276.581 43.470 93.326-16 a. Parasal Olan Diğer Yükümlülükler 3.611 2.360 3.611 - - - 16 b. Parasal Olmayan Diğer Yükümlülükler - - - - - - 17. Uzun Vadeli Yükümlülükler (14+15+16) 373.518 183.120 280.192 43.470 93.326-18. Toplam Yükümlülükler (13+17) 821.566 411.439 629.542 71.410 153.311 38.713 19. Bilanço Dışı Türev Araçların Net Varlık / (Yükümlülük) Pozisyonu (19a-19b) - - - - - - 19a. Hedge Edilen Toplam Varlık Tutarı - - - - - - 19b. Hedge Edilen Toplam Yükümlülük Tutarı - - - - - - 20. Net Yabancı Para Varlık / (Yükümlülük) Pozisyonu (9-18+19) (711.153) (380.914) (582.834) (65.656) (140.957) 12.638 21. Parasal Kalemler Net Yabancı Para Varlık / (Yükümlülük) pozisyonu (UFRS 7.B23) (=1+2a+5+6a-10-11- 12a-14-15-16a) (722.382) (381.931) (584.391) (66.357) (142.463) 4.472 22. Döviz Hedge'i İçin Kullanılan Finansal Araçların Toplam Gerçeğe Uygun Değeri - - - - - - (43)
38. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı) TL Karşılığı (Fonksiyonel para birimi) USD Döviz pozisyonu tablosu 31 Aralık 2008 TL Karşılığı Euro TL Karşılığı Diğer Yabancı Para TL Karşılığı 1. Ticari ve İlişkili Taraflardan Alacaklar 10.691 758 1.147 2 4 9.540 2a. Parasal Finansal Varlıklar (Kasa, Banka hesapları dahil) 143.031 74.879 113.239 5.499 11.773 18.019 2b. Parasal Olmayan Finansal Varlıklar - - - - - - 3. Diğer Dönen Varlıklar ve Alacaklar 18.822 1.256 1.899 397 850 16.073 4. Dönen Varlıklar (1+2+3) 172.544 76.893 116.285 5.898 12.627 43.632 5. Ticari ve İlişkili Taraflardan Alacaklar - - - - - - 6a. Parasal Finansal Varlıklar - - - - - - 6b. Parasal Olmayan Finansal Varlıklar - - - - - - 7. Diğer - - - - - - 8. Duran Varlıklar (5+6+7) - - - - - - 9. Toplam Varlıklar (4+8) 172.544 76.893 116.285 5.898 12.627 43.632 10. Ticari ve İlişkili Taraflara Borçlar 32.272 1.631 2.467 12.559 26.887 2.918 11. Kısa Vadeli Finansal Borçlar ve Uzun Vadeli Finansal Borçların Kısa Vadeli Kısmı 2.729 541 819 116 249 1.661 12a. Parasal Olan Diğer Yükümlülükler 3.652 17 25 12 26 3.601 12b. Parasal Olmayan Diğer Yükümlülükler - - - - - - 13. Kısa Vadeli Yükümlükler (10+11+12) 38.653 2.189 3.311 12.687 27.162 8.180 14. Ticari Borçlar - - - - - - 15. Finansal Yükümlülükler 747.902 400.598 605.824 66.367 142.078-16 a. Parasal Olan Diğer Yükümlülükler - - - - - - 16 b. Parasal Olmayan Diğer Yükümlülükler - - - - - - 17. Uzun Vadeli Yükümlülükler (14+15+16) 747.902 400.598 605.824 66.367 142.078-18. Toplam Yükümlülükler (13+17) 786.555 402.787 609.135 79.054 169.240 8.180 19. Bilanço Dışı Türev Araçların Net Varlık / (Yükümlülük) Pozisyonu (19a-19b) - - - - - - 19a. Hedge Edilen Toplam Varlık Tutarı - - - - - - 19b. Hedge Edilen Toplam Yükümlülük Tutarı - - - - - - 20. Net Yabancı Para Varlık / (Yükümlülük) Pozisyonu (9-18+19) (614.011) (325.894) (492.850) (73.156) (156.613) 35.452 21. Parasal Kalemler Net Yabancı Para Varlık / (Yükümlülük) pozisyonu (UFRS 7.B23) (=1+2a+5+6a-10-11- 12a-14-15-16a) (632.833) (327.150) (494.749) (73.553) (157.463) 19.379 22. Döviz Hedge'i İçin Kullanılan Finansal Araçların Toplam Gerçeğe Uygun Değeri - - - - - - Aşağıdaki tabloda USD, Euro ve diğer yabancı para cinsinden varlıklar / (yükümlülükler) karşısında TL deki %10 oranındaki bir değer kaybının, vergi öncesi kar seviyesinde etkisi gösterilmektedir. Döviz kuru duyarlılık analizi tablosu 30 Haziran 2009 30 Haziran 2008 Kar / (zarar) Kar / (zarar) Kar / (zarar) Kar / (zarar) Yabancı paranın değer kazanması Yabancı paranın değer kaybetmesi Yabancı paranın değer kazanması Yabancı paranın Değer kaybetmesi USD nin TL karşısında %10 değişmesi halinde: 1- USD net varlık / (yükümlülüğü) (58.283) 58.283 (35.074) 35.074 2- USD riskinden korunan kısım (-) - - - - 3- USD Net Etki (1+2) (58.283) 58.283 (35.074) 35.074 Euro nun TL karşısında %10 değişmesi halinde: 4- Euro net varlık / (yükümlülüğü) (14.096) 14.096 (13.159) 13.159 5- Euro riskinden korunan kısım (-) - - - - 6- Euro Net Etki (4+5) (14.096) 14.096 (13.159) 13.159 Diğer döviz kurlarının TL karşısında ortalama %10 değişmesi: 7- Diğer döviz net varlık / (yükümlülüğü) 1.264 (1.264) 1.569 (1.569) 8- Diğer döviz kuru riskinden korunan kısım (-) - - - - 9- Diğer Döviz Varlıkları Net Etki (7+8) 1.264 (1.264) 1.569 (1.569) TOPLAM (3+6+9) (71.115) 71.115 (46.664) 46.664 (44)
38. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı) (d) Kredi Riski Kredi riski karşılıklı ilişki içinde olan taraflardan birinin bir finansal amaca ilişkin olarak yükümlülüğünü yerine getirememesi sonucu diğer tarafın finansal açıdan zarara uğraması riskidir. Grup un önemli ölçüde kredi riski yoğunlaşmasına sebep olabilecek finansal araçları başlıca nakit ve nakit benzeri değerler ve ticari alacaklardan oluşmaktadır. Grup un maruz kalabileceği maksimum kredi riski, finansal tablolarda yansıtılan tutarlar kadardır. Grup un çeşitli finansal kuruluşlarda nakit ve nakit benzeri değerleri mevcuttur. Grup, söz konusu riski ilişkide bulunduğu finansal kuruluşların güvenilirliğini sürekli değerlendirerek yönetmektedir. Ticari alacaklardan kaynaklanabilecek kredi riski yüksek müşteri hacmi ve Grup yönetiminin müşterilere uygulanan kredi tutarını sınırlı tutması sebebiyle sınırlıdır. Grup, bayileri dışındaki müşterilerine uygulanan kredi tutarını artırmak için genellikle teminata ihtiyaç duymaktadır. 30 Haziran 2009 Alacaklar Ticari Alacaklar ve İlişkili Taraf Alacakları Diğer Alacaklar Bankalardaki Mevduat Türev Araçlar Diğer Raporlama tarihi itibariyle maruz kalınan azami 408.932 5.033 224.006-90.208 kredi riski (A+B+C+D+E) - Azami riskin teminat, vs ile güvence altına alınmış 272.153 - - - - kısmı A. Vadesi geçmemiş ya da değer düşüklüğüne 379.539 5.033 224.006 - - uğramamış finansal varlıkların net defter değeri B. Koşulları yeniden görüşülmüş bulunan, aksi - - - - - takdirde vadesi geçmiş veya değer düşüklüğüne uğramış sayılacak finansal varlıkların defter değeri C. Vadesi geçmiş ancak değer düşüklüğüne 29.393 - - - - uğramamış varlıkların net defter değeri - Teminat, vs ile güvence altına alınmış kısmı 6.756 - - - - D. Değer düşüklüğüne uğrayan varlıkların net defter - - - - - değerleri - Vadesi geçmiş (brüt defter değeri) 11.520 - - - - - Değer düşüklüğü (-) (11.520) - - - - - Net değerin teminat, vs ile güvence altına - - - - - alınmış kısmı - Vadesi geçmemiş (brüt defter değeri) - - - - - - Değer düşüklüğü (-) - - - - - - Net değerin teminat, vs ile güvence altına - - - - - alınmış kısmı E. Bilanço dışı kredi riski içeren unsurlar - - - - 90.208 31 Aralık 2008 Alacaklar Ticari Alacaklar ve İlişkili Taraf Alacakları Diğer Alacaklar Bankalardaki Mevduat Türev Araçlar Diğer Raporlama tarihi itibariyle maruz kalınan azami 202.785 9.255 246.403-65.007 kredi riski (A+B+C+D+E) - Azami riskin teminat, vs ile güvence altına alınmış 102.873 - - - - kısmı A. Vadesi geçmemiş ya da değer düşüklüğüne 175.536 9.255 246.403 - - uğramamış finansal varlıkların net defter değeri B. Koşulları yeniden görüşülmüş bulunan, aksi - - - - - takdirde vadesi geçmiş veya değer düşüklüğüne uğramış sayılacak finansal varlıkların defter değeri C. Vadesi geçmiş ancak değer düşüklüğüne 27.249 - - - - uğramamış varlıkların net defter değeri - Teminat, vs ile güvence altına alınmış kısmı* 6.593 - - - - D. Değer düşüklüğüne uğrayan varlıkların net defter - - - - - değerleri - Vadesi geçmiş (brüt defter değeri) 10.001 - - - - - Değer düşüklüğü (-) (10.001) - - - - - Net değerin teminat, vs ile güvence altına - - - - - alınmış kısmı - Vadesi geçmemiş (brüt defter değeri) - - - - - - Değer düşüklüğü (-) - - - - - - Net değerin teminat, vs ile güvence altına - - - - - alınmış kısmı E. Bilanço dışı kredi riski içeren unsurlar - - - - 65.007 (45)
38. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı) (e) Likidite Riski Likidite riski bir şirketin fonlama ihtiyaçlarını karşılayamama riskidir. Grup, nakit girişlerinin sürekliliğini ve değişkenliğini banka kredileri aracılığıyla sağlamayı amaçlamaktadır. Varlık ve yükümlülüklerin vadelerine göre kırılımı bilanço tarihinden vade tarihine kadar geçen süre dikkate alınarak gösterilmiştir. Belirli bir vadesi olmayan finansal varlık ve yükümlülükler bir yıldan uzun vadeli olarak sınıflandırılmıştır. 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle bilançoya yansıyan finansal yükümlülükler aşağıdaki gibidir: Sözleşme 30 Haziran 2009 uyarınca Defter nakit çıkışlar toplamı 3 aydan 3-12 1-5 yıl 5 yıldan Sözleşme uyarınca vadeler Değeri (=I+II+III+IV) kısa (I) ay arası (II) arası (III) uzun (IV) Finansal borçlar 1.126.729 1.156.654 159.197 552.120 445.337 - Ticari borçlar 139.769 139.769 138.627 771 371 - İlişkili taraflara borçlar 54.065 54.065 28.693 5.479 19.893 - Diğer uzun vadeli yükümlülükler 3.611 3.611 - - 3.611 - Türev olmayan finansal yükümlülükler 1.324.174 1.354.099 326.517 558.370 469.212 - Sözleşme uyarınca Defter nakit çıkışlar toplamı 3 aydan 3-12 1-5 yıl 5 yıldan Beklenen vadeler Değeri (=I+II+III+IV) kısa (I) ay arası (II) arası (III) uzun (IV) Diğer Borçlar 121.627 121.627 121.627 - - - Türev olmayan finansal yükümlülükler 121.627 121.627 121.627 - - - Sözleşme 31 Aralık 2008 uyarınca Defter nakit çıkışlar toplamı 3 aydan 3-12 1-5 yıl 5 yıldan Sözleşme uyarınca vadeler Değeri (=I+II+III+IV) kısa (I) ay arası (II) arası (III) uzun (IV) Finansal borçlar 1.028.947 1.065.962 65.884 94.429 905.649 - Ticari borçlar 120.211 120.211 105.905 14.306 - - İlişkili taraflara borçlar 37.085 37.085 34.971 1.817 297 - Türev olmayan finansal yükümlülükler 1.186.243 1.223.258 206.760 110.552 905.946 - Sözleşme uyarınca Defter nakit çıkışlar toplamı 3 aydan 3-12 1-5 yıl 5 yıldan Beklenen vadeler Değeri (=I+II+III+IV) kısa (I) ay arası (II) arası (III) uzun (IV) Diğer Borçlar 66.730 66.730 66.730 - - - Türev olmayan finansal yükümlülükler 66.730 66.730 66.730 - - - (f) Rayiç Değer Rayiç değer, zorunlu satış veya tasfiye gibi haller dışında, bir finansal aracın cari bir işlemde istekli taraflar arasında alım-satıma konu olan fiyatını ifade eder. Kote edilmiş piyasa fiyatı, şayet varsa, bir finansal aracın makul değerini en iyi yansıtan değerdir. Yabancı para bazlı finansal alacak ve borçlar finansal tablo tarihinde geçerli olan kurlar üzerinden değerlendirilmektedir. Grup un finansal araçlarının rayiç değerlerinin tahmininde aşağıda belirtilen yöntemler ve varsayımlar kullanılmıştır: (46)
38. FİNANSAL ARAÇLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLERİN NİTELİĞİ VE DÜZEYİ (devamı) Finansal Varlıklar Bazı finansal varlıkların rayiç değerleri maliyet bedelleri ile finansal tablolarda yer alan nakit ve nakit benzerleri, bunların üzerindeki faiz tahakkukları ve diğer kısa vadeli finansal varlıkları içermektedir ve kısa vadeli olmalarından dolayı, rayiç değerlerinin taşınan değerlerine yakın olduğu düşünülmektedir. Ticari alacakların, şüpheli alacaklar karşılığı düşüldükten sonraki taşınan değerlerinin rayiç değerlerine yakın olduğu düşünülmektedir. Finansal Yükümlülükler Ticari borçların ve diğer parasal yükümlülüklerin kısa vadeli olmaları nedeniyle rayiç değerlerinin taşıdıkları değere yaklaştığı düşünülmektedir. Banka kredileri iskonto edilmiş maliyet ile ifade edilir ve işlem maliyetleri kredilerin ilk kayıt değerlerine eklenir. Üzerindeki faiz oranları değişen piyasa koşulları dikkate alınarak güncellendiği için kredilerin rayiç değerlerinin taşıdıkları değeri ifade ettiği düşünülmektedir. Ticari borçların kısa vadeli olmalarından dolayı rayiç değerlerinin taşıdıkları değere yakın olduğu öngörülmektedir. 39. FİNANSAL ARAÇLAR Türev Finansal Enstrümanlar 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle Grup, kredileriyle ilgili olarak uluslararası piyasalarda faiz oranlarında ortaya çıkabilecek dalgalanma etkilerinden korunmak amacıyla 50 milyon USD tutarında vadeli faiz oranı değişimi sözleşmesine taraf olmuştur. 30 Haziran 2009 tarihi itibariyle açık durumda olan söz konusu vadeli faiz oranı değişim sözleşmesinin rayiç değerine istinaden finansal tablolara 324 TL tutarında türev işlemlerinden kaynaklanan gider yansıtılmıştır. Gerçeğe uygun değer sunumu 30 Haziran 2009 ve 31 Aralık 2008 tarihleri itibariyle, Şirket in gerçeğe uygun değer ile takip ettiği varlık ve yükümlülüklerin listesi ve sıra düzeni aşağıdaki gibidir : 30 Haziran 2009 Seviye 1 (*) Seviye 2 (**) Seviye 3 a) Gerçeğe uygun değer ile gösterilen varlıklar Yatırım fonları 1.986 - - Toplam varlıklar 1.986 - - b) Gerçeğe uygun değer ile gösterilen yükümlülükler Vadeli işlem gider tahakkuku - 2.953 - Toplam yükümlülükler - 2.953-31 Aralık 2008 Seviye 1 (*) Seviye 2 (**) Seviye 3 c) Gerçeğe uygun değer ile gösterilen varlıklar Yatırım fonları 3.622 - - Toplam varlıklar 3.622 - - d) Gerçeğe uygun değer ile gösterilen yükümlülükler Vadeli işlem gider tahakkuku - 3.098 - Toplam yükümlülükler - 3.098 - (*) Borsada bilanço tarihi itibariyle oluşan piyasa fiyatları ile değerlenmiştir. (**) Rayiç değeri, orijinal vadeli kurun, ilgili para birimi için sözleşmenin geri kalan kısmında geçerli olan piyasa faiz oranları referans alınarak hesaplanmıştır. (47)
40. BİLANÇO TARİHİNDEN SONRAKİ OLAYLAR Ağustos 2009 içerisinde, Almaty CC nin kısa vadeli finansal borçlar içerisinde yer alan kredilerinin 35 milyon USD tutarındaki kısmının geri ödemesi 3 yıl vade ile uzatılmıştır. 41. FİNANSAL TABLOLARI ÖNEMLİ ÖLÇÜDE ETKİLEYEN YA DA FİNANSAL TABLOLARIN AÇIK YORUMLANABİLİR VE ANLAŞILABİLİR OLMASI AÇISINDAN AÇIKLANMASI GEREKLİ OLAN DİĞER HUSUSLAR Yoktur. (48)