MİMARİ RESTORASYON PROGRAMI EĞİTİM GEZİSİ Maltepe Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Mimari Restorasyon Programı, 07 Kasım 2014 Cuma günü Restorasyon Teknikleri II dersi kapsamında Ayvansaray, Balat, Fener ve Cibali bölgesine Öğr. Gör. Rıza Gürler AKGÜN ün refakatinde bir eğitim gezisi düzenlemiştir. Bu gezinin amacı hızla ve düzensiz bir şekilde ekümenopolis olmaya doğru giden İstanbul un tarihsel mimari kimliğini tamamen yok olmadan yerinde görmek, kültür varlıklarına nasıl yaklaşılması gerektiğini öğrencilere uygulamalı olarak anlatmak ve bölgede gerçekleştirilen restorasyon uygulamalarına eleştirel bir bakış açısıyla yaklaşmaktı. Sabah saatlerinde Ayvansaray Hacı Hüsrev Parkında başlayan gezimizde ilk olarak İstanbul Kara Surları nı dıştan inceledik ve yapılan onarımlar üzerine konuştuk. Surların dışında dolaştıktan sonra Ayvansaray ın ara sokaklarına yöneldik. Öncelikle Ayvansaray Kuyusu Sokağı ndan geçerek Panayia Vlaherna Ayazması na geldik. Buradan surların tarafına devam ederek Osmanlı mimarisinin son dönemine ait yapıların bulunduğu sokaklarda incelemeler yaptık.
Yolumuzun üzerinde yer alan ve restorasyon çalışmaları devam eden Anemas Zindanları ile Bizans döneminden günümüze ulaşan ayakta kalan tek saray olan Tekfur Sarayı nın tarihçesi ile mimarisinden bahsederek gezimize devam ettik. Dışarıdan inceleme fırsatı bulduğumuz İstanbul Kara Surları nı bu sefer iç kısımdan inceledik ve restorasyon çalışmalarında ne gibi uygulamalar yapılabileceği üzerine konuştuk.
Surların yakınında kısa bir mola verdikten sonra Kariye Müzesi ne doğru yola çıktık. Sokaklar boyunca uzanan son dönem Osmanlı konutları ile yakın dönem konutlarını yan yana büyük bir tezat içerisinde görme olanağı bulduk. Mimari gelenek ve yapım teknikleri açısından çeşitli değerlendirmeler yaptık.
Restorasyon çalışmalarının devam ettiği Kariye Müzesi ne geldiğimizde sadece bir bölümünün ziyarete açık olduğunu öğrendik. İçeriye girmeden önce restorasyon projesi hakkında bilgi veren panoları inceledik. Ardından ziyaret ettiğimiz yapıdaki Bizans dönemine ait mozaik ve freskleri inceledik.
Kariye Müzesi nden çıkıp Balat ve Fener sokaklarında geçmişten günümüze uzanan değişik yapım tekniği ve üslupta inşa edilmiş birçok yapıyı inceleyerek yolumuza devam ettik. Bu yapıların kimisi yıpranmışlık içerisinde ayakta kalmaya çalışırken kimisi de restore edilerek varlığını sürdürüyordu. Her ne olursa olsun geçmişin izlerini taşıyan bu rengarenk sokaklar günümüzde belki sadece eski Türk filmlerinde görebildiğimiz mahalle kültürünü ve yaşanmışlığı bize yansıtıyorlardı.
Gezimiz esnasında ara sokaklardan kendini gösteren ve ihtişamlıyla herkesi kendine hayran bırakan Fener Rum Lisesi İlköğretim Okulu karşımıza çıktı. Bölgedeki benzersiz yapılardan biri olan ve eğitime 53 öğrencisiyle devam eden bu yapının bahçesine girip binayı inceleme olanağı bulduk.
Fener Rum Lisesi nden ayrıldıktan sonra Fener sokaklarından geçerek sahil bölgesine indik ve restorasyonu devam eden Sveti Stephan Bulgar Kilisesi ni (Demir Kilise) dışarıdan inceledik. Burada biraz dinlendikten sonra Cibali ye giderek Rezan Has Müzesi ndeki Urartu Takı Koleksiyonu Sergisi ni ziyaret ettik. Urartu Kültürü nün önemli bir parçası olan takı ve kemer örneklerini yakından inceleyerek yapım tekniklerini anlamaya çalıştık. Sergi salonundaki ekranda bu sergideki bazı eserlerin koruma ve onarım çalışmalarına ilişkili videolar izledik. Neredeyse sabah 10.00 da başlayan gezimiz 17.30 civarında yeni bir şeyler öğrenmenin ve yeni yerler keşfetmenin hazzıyla son bulmuş oldu.