KAMU PERSONEL REJİMİ REFORMU MASALLAR VE GERÇEKLER Prof. Dr. Yeşim Edis Şahin DEU, İİBF Kamu Yönetimi Bölümü
KAMU PERSONEL REJİMİ REFORMU NUN ALTYAPISI Kapitalizm Dönemsel Kriz Yapısal Kriz Fordist Birikim Rejiminin Krizi (1970 lerin ortası) Restorasyon Post Fordist Birikim Rejimi (1980 ler) ESNEKLİK İstihdam hacim ve biçiminde Ürün niteliğinde, Emek piyasalarında, İş pratiklerinde, teknolojide, Örgüt formunda esneklik Devletin ekonomiye müdahale biçimi, İdari, Kurumsal ve Hukuki Yapıda esneklik
MASALLAR Sendika üyesi kamu görevlilerine üç ayda bir 45 TL toplu görüşme primi 45 TL toplu sözleşme primi ödenmesi. 399 sayılı KHK da değişiklik yapılarak sözleşmeli personelin sendika kurma ve sendikaya üye olma yasağı kaldırılıyor. Grev Yasağı sürüyor. 399 Sayılı KHK ya tabi personelin ek tazminat oranı üst sınırının %100 den %200 e çıkarılması,
Kısmi zamanlı çalışan sözleşmeli personel dışındaki sözleşmeli personelin aile yardımı ödeneğinden yararlanması. Sözleşmeli personel ile yapılan hizmet sözleşmeleri nden damga vergisi alınmaması. Çocuk yardımındaki sayı sınırının kaldırılması. 500 TL olan emekli yolluğunun 750 TL ye çıkarılması.
İZİNLER Analık-Babalık İzinleri Doğum İzni Doğum İzni Süt izni 657 Tasarı --- 12 aya kadar aylıksız izin Bir yaşından küçük çocuklarını günde toplam 1,5 saat Erken doğun nedeniyle kullanılamayan doğum öncesi izin, doğum sonrası izne ekleniyor. 24 aya kadar aylıksız izin. ilk 6 ayda günde 3 saat, ikinci 6 ayda günde 1,5 saat Doğum izin süresinin sağlık raporuyla uzatılabilmesi hakkı kaldırıldı.
657 Tasarı Babalık izni 3 gün 7 gün Annenin ölümü hâlinde --- memur olan babaya anne için öngörülen süre kadar izin. 657 Tasarı Üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinme (eşlerden birinin memur olması) Üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinme. (eşlerin ikisinin memur olması) --- --- 24 ay aya kadar aylıksız izin Eşlerin talebi üzerine 24 aylık süre, birbirini izleyen iki bölüm hâlinde eşlere kullandırılabilir.
Mazeret İzinleri 657 Tasarı Kendisinin veya çocuğunun evlenmesi Annesinin, babasının, eşinin, çocuğunun, kardeşinin ölümü 5 gün 7 gün 5 gün 7 gün Eşinin ana, baba ve kardeşinin ölümü --- 7 gün Refakat izni (Ana, baba, eş, çocuk, kardeş) Aylıksız 6 aya kadar izin Aylıklı 3 aya kadar izin
On yıl hizmet koşulu: * On yıllık hizmet: 6 ay 657 Tasarı * On yıldan fazla hizmet: 12 ay Uzun süreli tedavi: 18 ay Hastalık İzni ve Aylıksız İzin On yıllık hizmet koşulu kalkıyor. Uzun süreli tedavi: 18 ay Diğer hastalık hâlleri: 12 ay 10 yılını tamamlamak Koşuluyla, memuriyeti boyunca,bir defada kullanılmak üzere 6 aya kadar aylıksız izin. 5 yılını tamamlamak koşuluyla, memuriyeti boyunca, en fazla iki defada kullanılmak üzere, toplam bir yıla kadar aylıksız izin.
Özürlü Kamu Çalışanları : (Tasarı: Md.76) * Çalışma saatlerinin farklı düzenlenebilmesi konusunda merkezde üst yöneticilere, taşrada mülkî amirlere yetki verilmiştir. * Kendi istekleri dışında gece nöbeti ve gece vardiyası verilemez Hamile Kamu Çalışanları: (Tasarı: Md.77) * Doktor raporunda belirtilmesi koşuluyla hamileliğin 24. haftasından önce başlayarak * Hamileliğin 24. haftasından itibaren * Doğumdan sonra Bir yıl süreyle gece nöbeti ve gece vardiyası görevi verilemez.
GERÇEKLER ESNEK İSTİHDAM Günün 24 saatinde devamlılık gösteren hizmetlerde çalışan memurların çalışma saat ve şekilleri kurumlarınca düzenlenir. (Tasarı: Md.77) DPB nın muvafakati gerekiyordu. (657/Md.101) Memurların yürüttükleri hizmetin özelliklerine göre, * Çalışma saat ve süreleri ve * Görev yerlerine bağlı olmaksızın çalışabilmeleri mümkündür. (Tasarı/Md.76) İstihdam hacim ve biçiminde, iş pratiklerinde Örgüt formunda ESNEKLİK
SİCİL SİTEMİ KALKIYOR Sicil sözcüğü bulunan hükümler değiştirilmiş ya da kaldırılmıştır. 657 nin kademe İlerlemeleriyle ilgili koşullarından olumlu sicil almak koşulu kaldırılıyor. 6 yıllık sicil notu ortalaması 90 ve daha yukarı olan memura bir kademe ilerlemesi uygulanır Son on yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memura, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır. (Tasarı: md.64)
Adaylık Süresi Sonunda Başarısızlık Adaylık Süresi: En az bir yıl en fazla iki yıl 657: Md. 57 Olumlu sicil alamayanların Sicil amirlerinin teklifi Tasarı: Md. 92/d Disiplin cezası almış olanların Disiplin amirlerinin teklifi Yetkili amirin onayı ile ilişikleri kesilir.
657: Md.125: Geçmiş hizmetleri sırasındaki çalışmaları olumlu olan ve iyi veya çok iyi derecede sicil alan memurlar için verilecek cezalarda bir derece hafif olanı uygulanabilir. ödül veya başarı belgesi alan (Tasarı: Md. 84) Sicil Amirleri Disiplin Amirleri Sicil yerine Ödüllendirme ve Disiplin/Ceza PERFORMANS
Başarı Değerlendirmesi ve Ödül (Tasarı/ Md 82) Merkezde bağlı veya ilgili bakan, illerde valiler tarafından başarı belgesi verilebilir. Üç defa başarı belgesi alana üstün başarı belgesi verilir. Üstün başarı belgesi alanlara, merkezde bağlı veya ilgili bakan ve illerde valiler tarafından uygun görülmesi hâlinde en yüksek Devlet memuru aylığının % 200 üne kadar ödül verilebilir. Kamu kurum ve kuruluşları: memurlarının başarı, verimlilik ve gayretlerini ölçmek üzere, DPB nın uygun görüşünün alarak değerlendirme ölçütleri belirleyebilir.
DİSİPLİN CEZALARI (Tasarı/ Md.84) Aylıktan Kesme Cezası (657/Md.125/C) g) İkamet ettiği ilin hudutlarını izinsiz terketmek, h) Toplu müracaat veya şikâyet etmek, j) Yasaklanmış her türlü yayını görev mahallinde bulundurmak. bentleri kalkıyor. 657/E: Memurluktan Çıkarma Cezası b) Yasaklanmış her türlü yayını veya siyasî veya ideolojik amaçlı bildiri, afiş, pankart, bant ve benzerlerini basmak, çoğaltmak, dağıtmak veya bunları kurumların herhangi bir yerine asmak veya teşhir etmek,
Memurluktan Çıkarma Cezası (657/Md.125/E/a) İdeolojik veya siyasî amaçlarla kurumların huzur, sükûn ve çalışma düzenini bozmak, boykot, işgal, engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi eylemlere katılmak veya bu amaçlarla toplu olarak göreve gelmemek, bunları tahrik ve teşvik etmek veya yardımda bulunmak, kamu hizmetlerinin yürütülmesini engelleme
Memurluktan Çıkarma Cezası 657/ Md.125/E/f Tasarı/ Md. 84 Amirine ve maiyetindekilere fiili tecavüzde bulunmak Amirlerine, maiyetindekilere ve iş sahiplerine fiili tecavüzde bulunmak, Yurttaşlar yerine iş sahipleri..
657/ Md 132 Valilik, Büyükelçilik, Daire Başkanlığı, DİSİPLİN CEZASI ALANLARIN ATANAMAYACAĞI GÖREVLER Tasarı/ Md. 85 Valilik, Büyükelçilik, Daire Başkanlığı, Genel Müdürlük, Genel Müdür Yard., Müsteşar, Müsteşar Yar., Atanamayacağı Kadroda Genişleme Bölge ve il teşkilatlarının en üst yönetici kadrolarına, Daire başkanı kadrosunun dengi ve daha üstü kadroları, Düzenleyici ve denetleyici kurumların başkanlık ve üyelikleri Atanamayacağı Kadroda Daralma
DİSİPLİN CEZALARINA İTİRAZ 657/ Md.135 Uyarma ve kınama Aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması Memurluktan çıkarma Varsa bir üst disiplin amiri, yoksa disiplin kurulları İdari yargı 657:Md 136: itiraz üzerine verilen kararlar kesin olup, bu kararlar aleyhine idari yargı yoluna başvurulamaz. Tasarı/ Md. 86 Uyarma, kınama ve aylıktan kesme Kademe ilerlemesinin durdurulması Disiplin kurulu Yüksek disiplin kurulu Disiplin cezalarına karşı idari yargı yoluna başvurulabilir.
DİSİPLİN AMİRLERİ (Tasarı/ Md 83) 657/ Md. 124 Kurumların kuruluş ve görev özellikleri dikkate alınarak Yürütülen hizmetin özellikleri ve çalışma şartları Özel yönetmeliklerinde tayin ve tespit edilecek amirlerdir. Genel yönetmelikte belirtilen esas ve usûller çerçevesinde, kurumlarınca tayin ve tespit edilen amirlerdir..
Valiler il, kaymakamlar ilçe sınırları dâhilindeki kamu kurum ve kuruluşlarının taşra teşkilatında görev yapan her düzey personelin üst disiplin amiridir. Tasarı/ Md. 83: Gerekçe Sicil sisteminin kaldırılmasıyla disiplin amirlerinin rolü artmış, Taşrada görev yapan memurların disiplin açısından takibinin merkezden yapılmasının zorluğu dikkate alınarak Valiler ve kaymakamların disiplin amiri olarak pozisyonları güçlendirilmiştir. DİSİPLİNDE MERKEZİLEŞME
ÜSTKADEME YÖNETİ ATANMASI DERECE YÜKSELMESİ (657/ Md. 68) Eğitim ve öğretim hizmetleri sınıfının dışındaki sınıflara 1. Derecedeki kadro için 12 yıl 2. Derecedeki kadro için 10 yıl 3. ve 4. Derecedeki kadrolar için 8 yıl Fiilen çalışmak koşuluyla, atanabilir. Tasarı bu süreleri aynen korumakta. Fiilen çalışmak koşulunu hizmetin bulunması koşulu olarak değiştirmektedir. Bu esnek ifade ile, sürelerin hesaplanmasında kamu dışında geçirilen sürenin de dikkate alınmasının yolu açılıyor.
Özel Kurumlarda ve Serbest Olarak Çalışılan Sürelerin Hesaplanması 657/Md.68: 6 yılı geçmemek üzere dörtte üçü hesaba katılır. Tasarı/ Md. 73 Başbakanlık ve bakanlıkların bağlı ve ilgili kuruluşlarının müsteşar ve müsteşar yardımcıları ile en üst yönetici konumundaki genel müdür ve başkan kadrolarına atanacaklar için tamamı, Yasama Organı Üyeliğinde, Belediye başkanlığında, Belediye ve il genel meclisi üyeliğinde, Yabancı kuruluşlarda geçen sürelerin tamamı
KADROSU KALDIRILAN MEMURLAR (Tasarı/Md. 75) En geç 6 ay içinde kendi kurumlarında niteliklerine uygun bir kadroya atanırlar Kurumlarında atama olanağı yoksa 6 ay içinde başka bir kurumdaki kadrolara atanmak üzere Devlet Personel Başkanlığına (DPB) bildirilir. DPB, 45 gün içinde uygun kurumu bulur ve atamanın yapılmasını teklif eder. DPB nin atama teklif yazısının atamayı yapacak kuruma ulaşmasından itibaren 30 gün içinde bu kurum tarafından atamanın yapılması zorunludur.
657/ Md. 91 Tasarı/ Md. 75 Eski sınıflarındaki derecelerine eşit bir göreve atanırlar. Niteliklerine uygun bir kadroya atanırlar. Müdür ve daha yüksek kadrolarda, denetim ve danışma birimlerinde çalışanlar; "Araştırmacı" kadrosuna geçirilir Emeklilik ve bu kanunda yazılı aylık ve aile ödeneği hakları ile yükümlülükleri devam eder. Yeni atanılan kadroda mali hakları daha düşükse, herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmaksızın tazminat olarak ödenir. Memurdan Sözleşmeli Personele Memur Güvencesi??
KURUMLAR ARASI GEÇİCİ SÜRELİ GÖREVLENDİRME (Tasarı/Md.89) Memurun "muvafakati aranır Bir yılda altı ayı geçemez.. ; gerekli görülmesi hâlinde bu süre bir katına kadar uzatılabilir. Kamu yararı ve hizmet gerekleri nedeniyle gerek duyulması hâlinde, DPB nın uygun görüşü alınarak altı aya kadar geçici süreli olarak görevlendirme yapılabilir. SÜRGÜN İdareye kamu görevlisinin muvafakati olmasızın geçici görevlendirme olanağı sağlıyor.
UZMAN İSTİHDAMI (Tasarı/Md. 90) Kadro karşılığı sözleşmeli olarak istihdam edilecekler İki Statüye Ayrılıyor Merkez Teşkilatlarındaki Uzmanları Taşra Teşkilatlarındaki Uzmanlar Merkez Teşkilatı Makam ve görev tazminatı, ek göstergede iyileştirme Özlük Hakları Taşra Teşkilatı Makam ve görev tazminatı, ek göstergede iyileştirme YOK * Amirinin önerisi, üst yöneticinin onayı ile yılda iki kez bir aylık tutarında teşvik ikramiyesi. * Döner sermaye, fazla mesai, vb. hiçbir ödeme yok
Uzman Yardımcıları Özel Sınavla Alınacak Yazılı sınav ÖSYM tarafından yapılacak. Tasarıda belirtilen sözlü sınav koşulları tartışmalı! Sözlü sınavda, puanlama dışında herhangi bir kayıt sistemi kullanılmayacağı öngörülmekte. Danıştay ın kayıt altına alma yönündeki kararını kaldıracak şekilde, kayıt tutulmayacağı özellikle belirtilmiş. Tasarıdaki Sözlü sınav Koşulları Nesnel ölçütlerden uzaktır. Kayırmacılığın önünü açmaktadır.
MEMURLUKTAN UZMAN MEMURLUĞA Uzman istihdamı, tüm hizmet birimlerini kapsamış ve uzman tanımına aykırı biçimde genişlemiştir. İçişleri, Millî Eğitim, Bayındırlık ve İskân, Sağlık ile Tarım ve Köyişleri bakanlıklarının taşra teşkilatında da görevlendirilebilir. (Tasarı/Md. 90) Bu hizmet bakanlıklarının taşra teşkilatında da uzman görevlendirilmesi memurluğun uzmanlığa dönüştürüleceğinin göstergesidir. Benzer örneği daha halen uygulanmakta olan öğretmen ve uzman öğretmen uygulamasıdır.
657 NİN SINIFLANDIRMA ve KARİYER SİSTEMİNİN BOZULMASI Uzmanlık, göreve değil kuruma bağlanmıştır Personel örgüt yapısına bağlanmıştır 657 nin 10 temel hizmet sınıfını alt sınıflara ayrılıyor. Hizmet Sınıflaması İş Sınıflaması (Meslek esasına dayalı) Memur Uzman Memur Şef Şube Müdürü
EMEK GÜCÜNÜN PARÇALANMASI Sözleşmeli Kadrolu Sözleşmeli: 4/B 4/C Memur Uzman Memur Emek Gücünde Esneklik * İstihdam güvencesinin kalkması. * Emeğin kendi içinde ayrıştırılması Uzman: Merkez Teşkilatlarındaki Uzman Taşra Teşkilatlarındaki Uzman
ÖZELLEŞTİRME VE İDARİ YARGI Özelleştirme uygulamalarına yönelik olarak açılan iptal davalarında Mahkemelerce verilen iptal ve yürütmeyi durdurma kararlarıyla ilgili olarak İdarece herhangi bir işlem tesis edilmez, Bu konuda açılan davalardan feragat edilir. (Tasarı/ Md. 93)