FARKLI KÖK KANAL ŞEKİLLENDİRME SİSTEMLERİNİN DENTİN ÇATLAĞI OLUŞTURMADAKİ ETKİLERİNİN KARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "FARKLI KÖK KANAL ŞEKİLLENDİRME SİSTEMLERİNİN DENTİN ÇATLAĞI OLUŞTURMADAKİ ETKİLERİNİN KARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİ"

Transkript

1 FARKLI KÖK KANAL ŞEKİLLENDİRME SİSTEMLERİNİN DENTİN ÇATLAĞI OLUŞTURMADAKİ ETKİLERİNİN KARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİ Dt. Ertuğrul KARATAŞ Endodonti Anabilim Dalı Tez Danışmanı Yrd. Doç Dr. Aziz Şahin ERDOĞAN Doktora Tezi I

2 T.C. ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ FARKLI KÖK KANAL ŞEKİLLENDİRME SİSTEMLERİNİN DENTİN ÇATLAĞI OLUŞTURMADAKİ ETKİLERİNİN KARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİ Dt. Ertuğrul KARATAŞ Endodonti Anabilim Dalı Doktora Tezi Tez Danışmanı Yrd.Doç Dr. Aziz Şahin ERDOĞAN ERZURUM 2014 II

3 III

4 İÇİNDEKİLER TEŞEKKÜR... VI ÖZET... VII ABSTRACT... IX SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ... XI ŞEKİLLER DİZİNİ... XII TABLOLAR DİZİNİ... XIV GİRİŞ GENEL BİLGİLER Kanal Eğesinin Bölümleri Paslanmaz Çelik Kanal Eğeleri K-Tipi Eğe Nikel-Titanyum Kanal Eğeleri Ni-Ti Eğelerin Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri Çalışmamızda Kullanılan Ni-Ti Döner Sistemler Protaper Sistemi RaCe Sistemi Resiprokal Sistemler Çalışmamızda Kullanılan Resiprokasyon Sistemleri Dentin Dokusunun Yapısı MATERYAL VE METOT Örneklerin Seçimi ve Çalışma İçin Dişlerin Hazırlanması Kök Kanallarının Şekillendirilmesi IV

5 3.3. Örneklerin İncelenmesi BULGULAR TARTIŞMA SONUÇ VE ÖNERİLER KAYNAKLAR EKLER EK-1. ÖZGEÇMİŞ EK -2 ETİK KURULU ONAY FORMU V

6 TEŞEKKÜR Doktora eğitimim süresince ve tezimin gerçekleşmesinde sonsuz desteğini ve engin hoş görüsünü esirgemeyen, fikirleri ve bilimsel katkılarıyla destek veren tez danışmanım Sayın Yrd. Doç. Dr. Aziz Şahin ERDOĞAN a içten şükran ve teşekkürlerimi sunarım. Tezimin hazırlanması süresince deneyimlerinden istifade ettiğim ve tez izleme komitesi üyesi Sayın Prof. Dr. Mustafa KÖSEOĞLU na teşekkür ederim. Ayrıca tez izleme komitesinde yer alan Sayın Prof. Dr. Yusuf Ziya BAYINDIR a, Endodonti eğitimim boyunca üzerimde emeği bulunan Endodonti Anabilim dalı öğretim üyeleri Doç. Dr. K. Meltem ÇOLAK TOPÇU ya, Yrd. Doç. Dr. Halit ALADAĞ a, bu yorucu dönemde beni yalnız bırakmayan, tecrübe ve deneyimlerini benimle paylaşan çalışma arkadaşlarıma, tüm çalışma boyunca yardımlarını esirgemeyen Yrd. Doç. Dr. Hakan ARSLAN a, Erciyes Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Endodonti Ana Bilim Dalı öğretim üyelerinden Yrd. Doç Dr Sinan TOPÇUOĞLU na, teşekkürü borç bilirim. Ayrıca, doktora çalışmam boyunca maddi ve manevi desteklerinden dolayı değerli aileme en içten teşekkürlerimi sunarım. Ertuğrul KARATAŞ VI

7 ÖZET Farklı Kök Kanal Şekillendirme Sistemlerinin Dentin Çatlağı Oluşturmadaki Etkilerinin Karşılaştırmalı Olarak İncelenmesi Amaç: Çalışmamızın amacı ProTaper, RaCe, WaveOne ve Reciproc sistemlerinin kök kanal şekillendirmesi esnasında dentin çatlağı oluşturmaları açısından karşılaştırılmalarıdır. Materyal ve Metot: Tek köklü ve tek kanallı, 15 numaralı eğenin çalışma boyunda ilerleyebildiği ve apikal çapa uyumlu olduğu 120 adet çekilmiş alt küçük azı dişi seçildi. Diş kuronları düşük hızlı testere yardımıyla uzaklaştırılarak, diş boyları 15 mm ye eşitlendi. 20 diş üzerlerinde hiçbir işlem yapılmadan negatif kontrol grubu olarak ayrıldı. 100 dişin ise tüm yüzeyleri erimiş mum ile kaplanıp dişler akrilik rezin içerisine gömüldü. Daha sonra erimiş mum uzaklaştırılıp, periodontal ligamenti taklit etmek amacıyla oluşan boşluk poli eter ölçü maddesi ile dolduruldu. Dişler rastgele seçilerek her biri 20 diş içeren 5 grup oluşturuldu. Grup 1: Kök kanalları K tipi kanal eğeleri kullanılarak şekillendirildi. Grup 2: Kök kanalları ProTaper kanal aletleri kullanılarak şekillendirildi. Grup 3: Kök kanalları RaCe kanal aletleri kullanılarak şekillendirildi. Grup 4: Kök kanalları Reciproc eğeleri kullanılarak şekillendirildi. Grup 5: Kök kanalları WaveOne eğeleri kullanılarak şekillendirildi. Tüm dişlerde kök kanalları 20 ml %1 lik NaOCl kullanılarak yıkandı. Daha sonra dişler apeksten 3, 6, ve 9 mm uzaklıkta olacak şekilde, su soğutması altında düşük hızlı testere kullanılarak horizontal doğrultuda kesildi ve elde edilen örnekler stereo mikroskop altında 25 büyütmede dentin çatlağı varlığı açısından incelendi. Örneklerde görülen dentin çatlağı varlığı ki-kare testi kullanılarak istatistiksel değerlendirmeye tabi tutuldu. VII

8 Bulgular: Kontrol grubu hariç diğer tüm gruplarda dentin çatlağı tespit edilmiştir ve bu fark istatistiksel olarak anlamlıdır (p.05). Kök kırığı sadece ProTaper, RaCe ve Reciproc gruplarında tespit edilmiştir. Sonuç: Çalışmamızda kullanılan kök kanal şekillendirmesi sistemlerinin hepsinin dentin çatlağına neden olduğu sonucuna varılmıştır. Anahtar Kelimeler: Dentin çatlağı, ProTaper, RaCe, Reciproc, WaveOne. VIII

9 ABSTRACT Comparison of the Effect of Different Root Canal Preparation Systems on Formation of Dentinal Crack. Aim: The aim of our study was to compare ProTaper, RaCe, WaveOne ve Reciproc systems on dentinal crack development during root canal treatment. Material and method: For this purpose 120 mandibular premolar teeth with single root and single canal were chosen and #15 file could be inserted passively to the working length and the file was adaptive to apical foramen of all teeth. The crowns were removed with low speed saw to obtain an equal length of 15 mm. 20 teeth left without any procedure was kept as a negative control group. Other 100 teeth surfaces were coated with melted wax and then the teeth were embedded in acrylic resin. The melted wax was removed and the space between the tooth and acrylic resin was filled with polyether impression material to mimic the periodontal ligament. The teeth were selected randomly and divided into 5 groups with 20 teeth in each. Group 1: The root canals were instrumented with K-files. Group 2: The root canals were instrumented with ProTaper instruments. Group 3: The root canals were instrumented with RaCe instruments. Group 4: The root canals were instrumented with Reciproc instruments. Group 5: The root canals were instrumented with WaveOne instruments. In all teeth root canals were irrigated with 20 ml 1% NaOCl. Then teeth were sectioned horizontally at 3, 6, and 9 mm levels and the samples were examined for identifying dentinal crack formation with stereomicroscope at a X25 magnification. Dentinal crack formation in samples were statistically analyzed using chi-square test. Results: Dentinal crack formation was identified in all groups except control group with a statistically significant difference (p.05). Root fractures were only found in ProTaper, RaCe, and Reciproc groups. IX

10 Conclusion: We can conclude that all the instrumentation systems used in the present study led to dentinal crack. Key Words: Dentinal Crack, ProTaper, RaCe, Reciproc, WaveOne X

11 SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ C EDTA ga ISO KN MAF mm MPa NaOCl Ni-Ti : Santigrat : Ethylenediamine tetra-acetic acid : Gauge : International organization for standardization : Kilo Newton : Master Apical File : Milimetre : Megapaskal : Sodyum hipoklorit : Nikel- titanyum XI

12 ŞEKİLLER DİZİNİ Şekil No Sayfa No Şekil Iso standartlarına göre 20 numaralı kanal aletinin apikal çapı ve artış oranı.. 5 Şekil Kanal eğesinin heliks açısı ve radyal alanı Şekil Pozitif ve negatif kesme açıları Şekil Tiplerine göre kanal eğelerinin şekilleri Şekil ProTaper sistemine ait kanal eğesinin çapraz kesiti Şekil Sırasıyla WaveOne Small, Primary ve Large eğeleri Şekil WaveOne eğesinin apikal kısmından bir kesit Şekil WaveOne eğesinin koronal kısmından bir kesit Şekil Sırasıyla Reciproc R25, R40 ve R50 eğeleri Şekil Dentinin ağırlıkça ve hacimce bileşenleri Şekil Çalışmamızda kullanılan ProTaper sistemi Şekil Çalışmamızda kullanılan RaCe sistemi Şekil Çalışmamızda kullanılan Resiproc sistemi Şekil Çalışmamızda kullanılan WaveOne sistemi Şekil Çalışmamızda ProTaper, Reciproc ve WaveOne sistemleri ile kök kanal şekillendirmesi yapmak için kullanılan endodontik motor Şekil Çalışmamızda RaCe sistemi ile kök kanal şekillendirmesi yapmak için kullanılan endodontik motor Şekil Çalışmamızda örneklerden horizontal kesitler almak için kullanılan testere.37 Şekil Çalışmamızda örnekleri incelemek için kullanılan stereomikroskop Şekil Çalışmamızda örneklerden horizontal kesitler almak için kullanılan isomet cihazı Şekil Gruplara göre örneklerde görülen dentin çatlağı bulguları XII

13 Şekil Kök kanal şekillendirmesi esnasında el aletlerinin neden olduğu dentin çatlağı Şekil Dentin çatlağının görülmediği kontrol grubuna ait görüntü Şekil Kök kanal şekillendirmesi esnasında Reciproc sisteminin neden olduğu dentin çatlağı Şekil Kök kanal şekillendirmesi esnasında RaCe sisteminin neden olduğu vertikal kök kırığı Şekil Kök kanal şekillendirmesi esnasında ProTaper sisteminin neden olduğu dentin çatlağı ve vertikal kök kırığı Şekil Kök kanal şekillendirmesi esnasında WaveOne sisteminin neden olduğu dentin çatlağı Şekil Gruplara göre apikal üçlüdeki dentin çatlağı oranları Şekil Gruplara göre orta üçlüdeki dentin çatlağı oranları Şekil Gruplara göre koronal üçlüdeki dentin çatlağı oranları XIII

14 TABLOLAR DİZİNİ Tablo No Sayfa No Tablo Gruplar arası karşılaştırmanın yapıldığı istatistiksel analiz sonuçları XIV

15 GİRİŞ Kök kanallarının biyomekanik hazırlanması, kök kanal tedavisinin başarısında en önemli basamaklardan biridir ve daha sonraki tüm prosedürlerin etkinliğini belirler. 1 Kök kanallarının hazırlanması esnasında perforasyon, kök kanal transportasyonu, basamak oluşumu ve alet kırılması gibi bazı komplikasyonlarla karşılaşılabilir. 2-4 Bununla birlikte, kök kanallarının hazırlanması prosedürleri kök dentininde kırık ve çatlağa neden olabilecek zararlar verebilirler. 5 Kök kanallarının hazırlanması esnasında oluşan dentin çatlaklarından birçok faktör sorumlu olabilir. 6 Yüksek konsantrasyondaki sodyum hipoklorit kök kanal duvarını zayıflatabilir. 7 Lateral kompaksiyon kök kanal dolum tekniği, diğer tekniklere göre daha fazla dentin çatlağına neden olur. 8 Bıçak dizaynı, uç konfigürasyonu ve hareket etme şekilleri açısından birbirlerinden farklı olan kanal genişletme sistemleri, çeşitli derecelerde kanal duvarına zarar verebilirler. 8 Farklı üreticiler tarafından Nikel-Titanyum esaslı döner aletler üretilmiştir. Birçok klinisyen zaman tasarrufu ve kesme etkinliği gibi avantajları yüzünden bu aletleri tercih etmektedirler. 9, 10 Buna rağmen, NiTi döner sistemlerin temizleme etkinliği, stres oluşturması ve oval kanallardaki şekillendirme yeteneği halen tartışmalıdır. Kim ve ark. 11 NiTi döner alet kullanımı ve kök kırığı oluşumu arasında potansiyel bir ilişki bulmuşlar, eğe tasarımının, apikal stresi ve burkulma konsantrasyonunu etkilediğini öne sürmüşlerdir. NiTi döner alet sistemlerinden birisi olan ProTaper eğeleri, aktif kesme hareketini kolaylaştıran artan taper açısı ile karakterize popüler aletlerdir ve diğer sistemlere oranla daha fazla dentin kaldırırlar. 12 Ancak ProTaper eğelerinin diğer sistemlere oranlara daha fazla dentin hasarına neden olduğu rapor edilmiştir. 13 1

16 RaCe, 1999 yılında FKG Dentaire (Swiss Dental Products) tarafından üretilmiş, 0.02 açılı 20 numaralı kare kesitli eğe ile üçgen kesitli eğelere sahip olan NiTi döner alet sistemidir. Schirrmeister ve ark. 14 RaCe eğelerinin güvenilir ve etkin olduklarını rapor etmişlerdir. Literatürde, RaCe eğelerinin kullanımının dentin üzerine etkilerinin incelendiği tespit edebildiğimiz bir çalışma mevcuttur. 15 Reciproc (VDW, Münih, Almanya) ve WaveOne (Dentsply Maillefer, Ballaigues, İsviçre) resiprokal hareket yapan güncel sistemlerdir. Her iki sistemde de üç farklı boyutta eğeler mevcuttur ve bu eğelerden birisi kullanılarak tek eğe tekniği uygulanır. Bu sistemler ters saat yönü hareketi yaparak, tam lik turu birçok resiprokal hareketle tamamlarlar. Reciproc ve WaveOne sistemleri ile kök kanallarının şekillendirilmesi sonucu dentin çatlağı oluşumu ile ilgili literatürde sınırlı bilgi mevcuttur Bu çalışmanın amacı, farklı kanal şekillendirme sistemlerinin, dentin çatlağı oluşturmaları açısından karşılaştırılmalı olarak incelenmesidir. 2

17 2. GENEL BİLGİLER Kök kanal tedavisi, kuron ve kök pulpasının çıkarılması, kök kanal boşluğunun mekanik olarak şekillendirilmesi, kanalın dezenfeksiyonu ve koronal giriş kavitesinden apikalde dentin-sement birleşimine kadar hermetik bir şekilde doldurulmasından oluşmaktadır. 16 Kanal tedavisindeki diğer tüm işlemlerin başarısını etkileyebilen mekanik preparasyon; kanal içerisinin mekanik olarak boşaltılmasını, irrigasyon için yeterli boşluk yaratılmasını ve kanal boşluğunun dolum için uygun şekle getirilmesini kapsar. 17 Kök kanallarının şekillendirilmesinde, canlı veya nekrotik pulpa dokusunun, mikroorganizmaların, pulpa taşlarının, dentikellerin ve enfekte dentin talaşlarının kök kanalından uzaklaştırılması asıl amaçtır. Şekillendirme işlemin de diğer bir amaç ise, kanal dolgu materyalinin etkin olarak kök kanalına yerleştirilmesine olanak sağlayacak, en dar yeri fizyolojik foramen apikale olan, kuronal kısma doğru gittikçe genişleyen 18, 19 konik bir kanal formu elde etmektir. Uygun olarak şekillendirilip hazırlanmış bir kanalın özellikleri şöyledir 20 ; 1. Kök kanalının ilk şekline sadık kalınmalıdır ve kanalın düzleştirilmesiyle foramen apikalenin yeri değiştirilmemiş olmalıdır. 2. Kök kanalı kolaylıkla doldurulabilecek şekilde olmalıdır. 3. Herhangi bir artık doku bırakılmamalıdır. 4. Şekillendirme sonucu kök kanalının en dar yeri dentin-sement birleşimine yakın olan apikal daralım olmalıdır. 5. Şekillendirme, geride kalan diş yapılarının devamlılıklarını koruyabilecekleri sınırlarda olmalıdır. 6. Kök kanalı apikal daralım bölgesine doğru gittikçe daralan, ters konik şekilde olmalıdır. 3

18 7. Apikal daralım genişletilmemeli ve apikal bölge şekillendirilmesi yıkama solüsyonları ve ilaçların taşırılmayacağı, kök kanal dolgusunun üç boyutlu olarak yerleştirilebileceği ebatlarda olmalıdır. 8. Kök kanallarında perforasyon ve basamak oluşturulmamalı, alet kırılmamalıdır. 9. Özellikle lateral kondansasyon uygulanacağı vakalarda apikal üçlüde kanal duvarları paralel olacak şekilde(retansiyon form) hazırlanmış olmalıdır. 10. Retansiyon formundan giriş kavite preparasyonuna kadar bir açılma bulunmalıdır. 20 Kök kanalı şekillendirme yöntemleri ve şekillendirilmesinde kullanılan kanal eğeleri tedavi başarısı için önemlidir. Farklı alaşımlardan üretilmiş olan eğeler, değişik boyutlara, şekillere ve farklı fiziksel özelliklere sahiptirler Kanal Eğesinin Bölümleri Kanal eğesinin en iyi şekilde kullanımı için, klinisyen, eğenin bölümlerine aşina olmadır ve tasarımda ki varyasyonların preparasyonu nasıl etkilediğini anlamalıdır. Taper, genelde eğenin çalışma yüzeyi boyunca, en uçtan sap kısmına kadar çapının her mm deki artışı olarak ifade edilir. Örneğin #20 numaralı #.02 taperlı bir eğenin uç çapı 0.20 mm dir ve uçtan sapa doğru her mm de çapı 0.02 mm kadar artar. Yani uçtan 1 mm gerisinin çapı 0.22mm, 2 mm gerisinin çapı ise 0.24 mm dir. Bazı üreticiler taper ı yüzde ile ifade ederler (#.02 taper = %2 taper). Geçmişte ISO standartlarına göre bir eğe %2 taper lı ve eğenin çalışma uzunluğu 16mm dir (Şekil 2.1). 4

19 Şekil Iso standartlarına göre 20 numaralı kanal aletinin apikal çapı ve artış oranı. Günümüzde ise birçok çeşit taper ve uzunluğa sahip eğeler mevcuttur. Eğenin kesit alanını bilmek, klinisyenin eğimli bir kanalda kullanacağı eğe numarasını belirlemede yardımcı olabilir. 22 Yiv, kanal duvarından yumuşak doku ve dentin artıklarını kaldıran, eğenin çalışma yüzeyindeki oluk olarak tarif edilir. Yivin etkinliği, derinliği, genişliği ve konfigürasyonuna bağlıdır. Yivi takip eden yüzey, eğe çapının en fazla olduğu noktada, eğenin bıçağı (kesici kenarı) şeklini alır. Kesici kenar kanal duvarındaki çentik ve izleri düzeltip şekillendirir ve yumuşak dokuları koparıp temizler. Bıçağın etkinliği temas açısı ve keskinliğine bağlıdır. Eğer bir yüzey olabildiğince merkezi eksende, kesici kenarlar ve yiv arasında çıkıntı oluşturuyorsa, bu bölüme land (radyal alan) adı verilir. Radyal alan eğenin periferinde kanal duvarlarına temas eder ve eğenin kanala vidalanma eğilimini, kanalda sapmayı, çevresinde mikro çatlak oluşumunu azaltır, kesici kenarları destekleyip, kesme derinliğini sınırlar. Pozisyonu, karşısındaki kesici kenara bağlıdır ve genişliği etkinliğini belirler. Sürtünme direncini düşürmek için, kanal duvarı karşısında dönen radyal alanın yüzey alanı azaltılarak relief oluşturulabilir. Kesici kenar ve eğenin uzun aksı arasında ki açıya heliks açısı denir (Şekil 2.2). Bu açı hangi eğeleme tekniğinin kullanılacağını belirlemede önemlidir. 22 5

20 Şekil Kanal eğesinin heliks açısı ve radyal alanı. Kesilen yüzey ile kesici kenar arasında kalan açıya kesme (rake) açısı denir. Eğer bu açı geniş ise, kesme açısı pozitif, dar ise kesme açısı negatiftir (Şekil 2.3). Şekil Pozitif ve negatif kesme açıları. Çoğu konvansiyonel endodontik eğe negatif kesme açısı gösterir. Negatif kesme açısı kesmekten ziyade parçalamaya neden olur ve bu yüzden dentini negatif açıyla kesmek zordur. Bununla beraber fazla pozitif açıda tavsiye edilmez. Çünkü delme ya da kazımaya neden olabilirler. En ideal olan hafif pozitif olan kesme açısıdır. 18 6

21 Vida adımı, iki komşu kesici kenar arasındaki mesafedir. Vida adımı küçüldükçe eğedeki spiral sayısı artar ve heliks açısı büyür. Çoğu eğede, çalışma yüzeyi boyunca farklı boyutlarda vida adımları mevcuttur Paslanmaz Çelik Kanal Eğeleri Paslanmaz çelik kanal eğeleri elle kullanılan ve motorla kullanılanlar diye ikiye ayrılırlar. Tam turlu başlıklarla kullanılan drill ler veya reamer lar, daha kolay giriş sağlamak için kanal ağızlarını konikleştirmek, kanalın kuronal ve orta 1/3 lük kısmını genişletmek ve post boşluğu hazırlamak için kullanılabilirler. Bu başlıklarla kullanılan en önemli aletler Gates Glidden driller ve Peeso reamerlardır. Bu aletler karbon çeliğinden veya paslanmaz çelikten üretilebilirler. Tam turlu başlıklarla kullanılan aletlerden farklı olarak, iki yönlü bir başlık olarak kabul edilen Giromatic (Micro-Mega/ Medidenta,) ile kullanılabilen Giro-Broach, Giro- File, Giro-Pointer, Endomatic Barbed Broach, Endomatic Plain Broach adlı kanal aletleri mevcuttur. Ayrıca bu başlık ile K-tipi reamerlarda kullanılabilir. Bu tip paslanmaz çelik aletlerle birlikte kullanılan iki yönlü başlıkların eğri kök kanallarında kullanılmaması tavsiye edilir. 18(s.29-30) Geleneksel paslanmaz çelik el aletleri, elle kullanım için üretilmişlerdir ve tasarımlarına göre Reamer, Headström ve K-tipi eğe olmak üzere üç farklı tipten oluşurlar. Reamerlar 19. yüzyıldan beri pulpa kanalı içeriklerinin alınması, kanal duvarlarının genişletilmesi ve düzleştirilmesi amacıyla kullanılmaktadır. 23 Bıçaklarının uzun eksene olan açıları 10 ile 30 0 arasındadır. Bu yüzden kanal içerisinde döndürülerek kullanılırlar. Reamerlar kanala sıkıca sokulup, bıçaklarının dentine girmesi için çeyrek ile yarım tur arasında saat istikametinde çevrilirler ve daha sonra geri çekilirler. Kesme 7

22 işlemi, geri çekme esnasında gerçekleşir. 18(s.18) Dönme hareketiyle fonksiyon gördükleri için eğri olan kanallarda kullanılmamalıdırlar. 23 Headstroem (H-tip) eğeler kök kanalı törpüleri olarak da adlandırılırlar. H-tip eğeler bir parça yuvarlak, açılı, paslanmaz çelik telin kesilerek, sarmallı bıçaklar haline getirilmesiyle elde edilirler. 18(s.19) Bir seri koni içeren ve uca doğru sivrileşip incelen bir şekilde yapılmışlardır. Koni kenarları son derece keskindir ve aletin kesici kenarları ile uzun ekseni arasındaki açı 60 ile 65 0 arasındadır. Bu da yalnızca çekme hareketiyle kesmeyi sağlar. Bu aletler, bıçaklarının dentine saplanma ihtimali olduğu için reaming hareketiyle kullanılamazlar K-Tipi Eğe İlk olarak 1915 yılında Kerr firması tarafından imal edilmişler ve K-tipi eğeler olarak adlandırılmışlardır. K-tipi kanal aletleri ilk olarak, genellikle yuvarlak bir telin aşındırılarak, kesitin kare veya üçgen şekline dönüştürülmesiyle üretilmeye başlanır. İkinci bir aşındırma işlemi ile bu tele uygun şekilde açı verilir ve daha sonra, tel, kanal aletine kesen kenarları sağlayan sarmal yapıyı kazandırmak için, programlanmış bir makinaya verilir. Bu makine tarafından belirli zaman dilimlerinde ve belirli sayıda saat yönünün aksine burulur. K-tipi eğelerde bulunan spiral sayısı reamerlara göre daha fazladır, spiral sayısının fazla olması alete daha fazla kesici kenar ve esneklik kazandırır. 17, 18(s.16) Sıkı sarmal yapısı, kanal şekillendirme esnasında itmeyle olduğu kadar çekme ile de kesme işlemini gerçekleştirebilen kesme açısı sağlar. 18(s.16) Bu eğeler çeyrek dönüşlü eğeleme ile de kullanılabilirler. K-tipi eğelerin özellikle eğri kanallarda ileri geri hareketlerle kullanılması önerilmez çünkü dentin parçacıkları apikalde birikerek basamak oluşturabilirler. 17 K-tipi eğelerin kesme açıları yaklaşık olarak 25 0 ile 8

23 40 0 arasındadır. 18(s.16) Kesme yetenekleri reamerlardan fazla, fleksible eğelerden daha azdır. 24 Bu nedenle genişletme süreleri fleksible eğelerden daha fazladır. 25 K-eğelerin ortalama bükülme dirençleri reamerlardan daha azdır. Maksimum burulma açısı bakımından reamerlardan daha büyük değerler gösterirler. Bu özellik, aletin ucu bükülmesine rağmen, klinik olarak döndürülmeye devam edildiğinde, kırılma olasılığının daha az olduğunu göstermektedir. 18 Bir kanal aletinin şekil değiştirerek kırılma özelliği, kırılmadan önce tahammül edebildiği dönme miktarı ile ölçülür ve bir güvenlik faktörü olarak değerlendirilir. Kanal aletlerinin ani ve gevrek kırılmalarından ziyade, bu şekilde kırılmaları istenmektedir. Çünkü şekil değiştirerek kırılma özellikleri bulunan bir aletin, kırılma öncesine gelmeden ufak bir kuvvet artışı ile dönmesi, hekimi, aletin kırılma olasılığını hatırlatarak uyarmış olur. Aletin bu özelliği fazla ise, bıçaklarında oluşan şekil değişikliklerinin gözlenebilmesiyle kırılmadan önce ıskartaya çıkarılabilir. 18(s.16-17) Endodontik aletlerin torsiyon ve esneklik özellikleri, eğri kanallarda kırılmaya karşı gösterdikleri dirençte önem taşır. Aletin geometrisi bu özelliklerini etkilemektedir. K-tipi enstrümanların enine kesitleri eşkenar dörtgen şekline değiştirilerek 25 numaralı ve daha büyük numaralı aletlerin esneklikleri artırılmaya çalışılmıştır. 17 K-tipi eğelerin esneklik değerleri reamer ve fleksible eğelerden az, headström eğelerden daha fazladır. 24 K-tipi eğelerin apikal perforasyon riski headström eğelere göre daha azdır. 24 Ayrıca K-tipi eğeler, headström eğelere göre kesme etkinliklerini daha uzun süre koruyabilirler. 26 Kanal aletlerinin esnekliği, özellikle eğri kök kanallarıyla karşılaşıldığı zaman önem kazanır. Endodontik aletlerin esnekliklerinin kısıtlı olması nedeniyle aletin eğri kök kanallarda düzleşme eğilimi göstermesi, kök kanalının bazı bölgelerinin dokunulmamış 9

24 kalmasıyla sonuçlanır. Paslanmaz çelik el aletleri esnek olmayan yapılarından dolayı zamanla modifiye edilerek esnek paslanmaz çelik el aletleri geliştirilmiştir. Bunların alaşım ve şekilleri değiştirilerek eğilme ve burulma altında daha yüksek esneklik göstermeleri sağlanmıştır. Paslanmaz çelik esaslı esnek kanal aletlerine FlexoFile, K- Flexfile, Flexoreamer, Flex-R eğeleri örnek verilebilir. Şekil Tiplerine göre kanal eğelerinin şekilleri Nikel-Titanyum Kanal Eğeleri Ni-Ti alaşımı; ısı, elektromanyetik alan ve fiziksel kuvvet gibi etkenlerle şeklinin değişmesine rağmen, etken ortadan kalkınca orijinal şeklini hatırlayan, şekil hafızalı alaşımlardandır yılında, Nickel Titanium Naval Ordinance Laboratory tarafından alaşımın bu özelliği keşfedilmiştir ve laboratuvar isminin kısaltılması olan Nitinol adı verilmiştir. 18 Kök kanal tedavisinde kullanılan Ni-Ti alaşımlar ağırlıkça %56 nikel ve % 44 titanyum içermektedir. Bazı Ni-Ti alaşımlarda Nikel %2 oranında Kobalt barındırabilir ve bu alaşımlar 55-Nitinol olarak adlandırılırlar. Ni-Ti alaşımları, üstün özellikleri nedeniyle F-14 savaş uçaklarının yapımı, güvenlik sektörü, robot teknolojisi, tıp ve diş hekimliği gibi birçok alanda 10

25 kullanılmaktadır. Diş hekimliğinde ilk olarak ortodontik tel yapımında kullanılmıştır. Daha sonra kanal aletlerinin yapımında kullanılması planlanmış ve Ni-Ti alaşımlar 1992 yılından itibaren Amerika Birleşik Devletleri nde döner aletlerin hammaddesi olarak kullanılmaya başlanmıştır Ni-Ti Eğelerin Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri Ni-Ti alaşımlar sıcaklığa ve mekanik gerilmelere bağlı olarak iki farklı kristal yapı sergilerler. Bunlar yüksek sıcaklık fazındaki ostenit ve düşük sıcaklık fazındaki martensit yapılarıdır. Yüksek sıcaklık derecelerinde (100 C) Ni-Ti alaşımların kristal yapısı ostenit faz ya da ana faz olarak adlandırılan, kararlı, gövdesel merkezli kübik kafes şeklindedir. Martensite fazında metal istenildiği şekilde bükülebilir ve eski şeklini almaz. Ostenit fazında iken atomlar daha yoğun ve daha düzenli şekilde sıralanmıştır ve metale hafıza özelliğini bu ultrastrüktürel yapı kazandırır. Yani Nikel-titanyumun faz değiştirme ve bu değişim esnasında verilen şekli muhafaza etme yeteneği şekil hafızası özelliğini oluşturur. Ni-Ti alaşımı kritik değişim sıcaklık alanına kadar soğutulduğunda kristal yapıda değişiklik meydana getirilir ve bu da martensitik formasyon olarak adlandırılır. Kök kanal tedavisinde maruz kaldığı gibi gerilim uygulaması ile ostenit fazdan martensitik faza dönüşüm sağlanabilir. Pek çok metal, belirtilenden daha fazla gerilime maruz kaldığında, kafes yapısı kalıcı deformasyona uğrar. Fakat Ni-Ti alaşımlar da gerilime bağlı olarak martensitik transformasyon oluşur. 27 Alaşım, gerilim ortadan kaldırıldığında veya azaltıldığında eski şeklini alır. Bu geri dönüşüm ostenit fazda ki eski şekline belirli sıcaklık değerleri altındaki bir dönüşümdür. 27 Ayrıca Ni-Ti eğeler, transformasyon derecesi olan 125 C nin üzerinde ısıtıldıklarında, eğede ki deformasyonların giderilmesi sağlanabilmektedir. 27 Kök kanallarının yıkanmasında kullanılan solüsyonlar, korozyona, yüzeyde porozite ve çukurcuklara neden olarak aletlerin kesme etkinliğini azaltabilirler. Yapılan 11

26 bir çalışmada, Ni-Ti kanal aletinin gövdesi etrafında dakikadan daha az duran NaOCl nin korozyona veya kesme etkinliğinde herhangi bir değişikliğe neden olmadığı bulunmuştur. 28 Stokes ve ark. 29 paslanmaz çelik ve Ni-Ti eğeleri %5.25 lik NaOCl içine daldırarak korozyon açısından karşılaştırmışlar ve istatistiksel olarak anlamlı fark olmadığını bildirmişlerdir. Sterilizasyon ısısının, endodontik aletleri negatif ya da pozitif yönde etkilediği düşünülmektedir. Yapılan bir çalışmada Ni-Ti alaşımlar birkaç defa sterilize edilmiş ve spektroskop ile yüzey özellikleri incelenmiş, otoklavda C ve 21 psi deki yapılan sterilizasyonun alaşımın yüzeyindeki nikel, titanyum, oksijen ve karbon konsantrasyonunda değişikliğe neden olduğunu, bu değişikliğin eğelerin kesme kapasitesini azalttığını bildirmişlerdir. 30 Parashos ve ark. 31 sterilizasyonun Ni-Ti enstrümanların kırılmasında önemli bir faktör olmadığını bildirmişlerdir. Mize ve ark. 32 yaptıkları bir çalışmada sterilizasyonun Ni-Ti aletlerin ömrünü uzatmadığını, alaşımın ostenit faza geçebilmek için daha yüksek sıcaklıklara ihtiyaç duyduğunu ve alaşımda oluşan mikro kırılmalara karşı sterilizasyonun bir yararının olmayacağını bildirmişlerdir. Sterilizasyonun kesme etkinliği üzerindeki etkilerinin araştırıldığı başka bir çalışmada çelik eğeler 5 kez sterilize edildikten sonra kesme etkinliğinde bir değişiklik olmazken, Ni-Ti eğeler bir kez sterilize edildikten sonra bile kesme etkinliğinde azalma olduğu bildirilmiştir. 33 Nİ-Ti ve paslanmaz çelik kanal aletlerinin karşılaştırıldığı birçok çalışmada, paslanmaz çelik kanal aletleri daha üstün bulunmuştur. 18 Buna rağmen Kazemi ve ark. 34 yaptıkları çalışma sonucunda Ni-Ti eğelerin dentin kesme etkinliğini paslanmaz çelik eğelere benzer veya daha başarılı olduğunu bildirmişlerdir. Başka bir çalışmada ise Ni-Ti eğelerin, çelik eğelerin % 40 ı kadar kesme etkinliğine sahip olduğunu bildirilmiştir

27 Ni-Ti kanal eğeleriyle yeterli kesme etkinliği sağlamak için döner sistemlerde crowndown tekniği uygulanarak kullanılmaları önerilmektedir. Glossen ve ark. 35 yapmış oldukları çalışma sonucunda Ni-Ti eğelerin preparasyon sırasında orijinal kanal anatomisini bozmadan ve apikal foramenin pozisyonunu değiştirmeden şekillendirme yaptıklarını bildirilmişlerdir ve bu durumun alaşımın metalürjik özelliği ve daha düşük kesme etkinliği ile bağlantılı olduğunu belirtmişlerdir. Başka bir çalışma ise dentin yüzeyinde ki dengeli kesme ve homojen şekillendirmeyi Ni- Ti eğelerin esnekliğinin sağladığını ortaya koymuştur. 36 Ni-Ti dört özelliği ile diğer alaşımlardan ayrılır. 1. Küçük elastiklik modülü (35 KN/mm 2 ) 2. Çok yüksek defleksiyon kabiliyeti (% 4-8) 3. Şekil kalıcılığı etkisi ( Memory-Effect) 4. Pseudoelastiklik (Süper Elastiklik) Süper elastiklik, maddenin belli oranlarda, belirgin bir kuvvet değişikliği olmaksızın geri dönüşümlü olarak şekil değiştirmesidir. 24 Ni-Ti kanal aletleri süper elastisite özelliklerinden dolayı, eğri kök kanallarında, paslanmaz çelik kanal aletlerine göre daha çok tercih edilir hale gelmişlerdir. Yapılan birçok çalışmada Ni-Ti kanal aletlerinin apikal bölgede daha az transportasyona neden olduğu bildirilmiştir. 18 Ni-Ti aletler yüksek dayanıklılık ve esneklik özelliklerine sahip olmalarına rağmen, klinik kullanım esnasında aniden kırılmaktadırlar. 37, 38 Genel olarak döner aletlerle kullanılan aletler iki farklı tipte kırılırlar; torsiyonel (döngüsel) ve flexural (eğilme). 37, 39, 40 Döngüsel kırılma aletin ucu kanal içerisinde sıkıştığı zaman sap kısmının dönmeye devam etmesi sonucu oluşur. Flexural kırılma ise periyodik yüklenmenin metal yorgunluğuna yol açtığı zamanlarda görülür. Ni-Ti aletler kırlmadan önce yüzlerce 13

28 bükülme döngüsüne dayanabilirler fakat endodontik uygulamalarda çok az döngüden sonra bile kırılma ihtimalleri vardır. Eğelerin ani olarak kırılmasında ki en önemli faktör kanal eğimlerinin sebep olduğu sürekli döngüsel metal yorgunluğu olabilir. Kanal eğesinin belirli bir bölgesinin tekrarlayan sıkışma ve gerilme kuvvetlerine maruz kalmasıyla döngüsel yorgunluk oluşur. Kök kanalının eğimli bölgesinde meydana gelen bu gerilme-sıkışma döngüsü, zamanla alette oluşan döngüsel yorgunluğu arttırır ve sonuç olarak aletin kırılmasına neden olan belki de en önemli faktördür , Ni-Ti kanal eğelerinin avantaj ve dezavantajlarını sıralayacak olursak: - Elastiklik modüllerinin paslanmaz çelik eğelere göre daha düşük olması - Şekil hafızası özelliklerinin bulunması - Kök kanal şekillendirme işlemi yaparken daha merkezde konumlanmaları - Apikalde transportasyon, zip, perforasyon ve basamak oluşumu gibi hatalara daha az neden olmaları - Şekillendirmeyi apikalden koronale doğru genişleyecek bir şekilde yapmaları - Çalışma boyunun kaybına daha az neden olmaları - Kanalın tıkanmasına daha az neden olmaları - Döner sistemlerle birlikte kullanıldıklarında çalışma süresini kısaltmaları - Apikale taşırdıkları debris miktarının daha az olması - Paslanmaz çelik eğelere göre kırılmaya daha fazla dirençli olmaları - Pahalı olmaları ve üretimlerinin zor olması - Döner sistemlerle kullanıldıklarında dokunma hissinin kaybı ve belirti vermeden kırılabilmeleri. 14

29 2.4. Çalışmamızda Kullanılan Ni-Ti Döner Sistemler Protaper Sistemi ProTaper döner alet sistemi Dr. Cliff Ruddle, Dr. John West ve Dr. Pierre Machtou tarafından dizayn edilmiştir. 48 Bu sistemin çapraz kesiti modifiye K tipi eğe görünümündedir ve radial alanı bulunmamaktadır. ProTaper kanal aletlerinin uç dizaynı keskin olmayan modifiye aktif uçtur. Kesitleri üçgen konveks şeklinde olduğu için kanal aleti ile dentin arasındaki kontak açısı azalmaktadır. Şekil ProTaper sistemine ait kanal eğesinin çapraz kesiti. ProTaper kanal aletleri, kesici kenarlarının üzerinde, uzun akslarında değişen koniklikler gösterirler. Enine kesitleri, keskin kesici kenarlar ve radyal alansız modifiye bir K-tipi eğe şekli göstermesi, küçük eğeler için yeterli bir esneklik ve sabit bir gövde oluşturmaktadır. Ayrıca ProTaper aletlerinin kesici kenarlarının yivleri ve kesici olmayan değişik helikal açıları mevcuttur. 49 ProTaper aletleri şekillendirme (Sx, S1, S2) ve bitirme eğelerinden (F1, F2, F3, F4, F5) oluşmaktadır. Şekillendirici eğeler, prepare edilen kök kanalının özel bölümlerinde kontrollü bir kesme performansına müsaade eden, kesici kısımlarının tüm uzunluğu boyunca artan taper yapısına sahiptirler. Bitirici eğeler ise #20, #25, #30,#40 ve #50 gibi değişik numaralarda aletlere sahiptir ve apikal preparasyonun tamamlanabilmesi için apikal 3 mm de sabit bir tapera sahiptir. Yardımcı şekillendirici eğe Sx in 14 mm si kesici kısım olmak üzere tüm boyu toplam 19mm dir. Protaper eğeleri içerisinde en fazla artan taper açısına Sx sahiptir

30 Eğenin uç çapı 0.19 mm iken, kesici kısmın başladığı noktada 1,20 mm dir. Çok kısa kanallarda şekillendirme yapmak için, uzun kök kanallarında ise koroner genişletme yapmak için kullanılır. Şekillendirici eğelerden S1 mor halkaya, S2 beyaz halkaya sahiptir ve S1 in uç kısmının çapı mm, S2 nin uç kısmının çapı 0.2 mm dir. Koronal kısımlarında bu çap yaklaşık olarak 1.20 mm dir. Kanalın koronal kısmının genişletilmesinde S1, kanalın orta kısmının genişletilmesinde ise S2 kullanılır. Bitirici egeler F1, F2, F3,F4 ve F5 sırasıyla sarı, kırmızı, mavi, yeşil ve siyah halkalara sahiptirler ve eğe uç çapları 0.20 mm, 0.25 mm, 0.30 mm,0.40mm ve 0.50mm dir. F1 %7, F2 %8, F3 %9, F4 %6 ve F5 %5 tapera sahiptir. Bitirici kanal aletleri ile çalışma uzunluğunda şekillendirme yapılır. Kök kanalının anatomisine göre, şekillendirici kanal aletlerinden sonra bitirici aletlerin sadece birisi kullanılarak da şekillendirme işlemi tamamlanabilir. Kısa Kök Kanallarında Sistemin Uygulanışı Fizyolojik foramene 2-3 mm kalana kadar Sx kanal aleti ile genişletme yapılır. Çalışma boyu hesaplanır. Sx kanal aleti ile çalışma boyunda genişletme yapılır. F1 kanal aleti ile çalışma boyunda genişletme yapılır. 20 numaralı kanal aleti çalışma boyuna ulaşabiliyorsa kanal şekillendirme işlemi bitirilir. Orta Uzunlukta ve Uzun Kök Kanallarında Sistemin Uygulanışı S1 kanal aleti ile fizyolojik foramene 3-4 mm yaklaşılacak şekilde genişletme yapılır. Çalışma boyu hesaplanır. S1 kanal aleti ile çalışma boyunda genişletme yapılır. 16

31 S2 kanal aleti ile çalışma boyunda genişletme yapılır. F1 kanal aleti ile çalışma boyunda genişletme yapılır. 20 numaralı kanal aleti çalışma boyuna ilerliyorsa ve 25 numaralı kanal aleti çalışma boyuna ilerleyemiyorsa şekillendirme bitirilir. 25 numaralı kanal aleti çalışma boyuna ilerliyorsa ve 30 numaralı kanal aleti çalışma boyuna ilerleyemiyorsa F2 kanal aleti ile şekillendirme bitirilir. 30 numaralı kanal aleti çalışma boyuna ilerliyorsa ve 35 numaralı kanal aleti çalışma boyuna ilerleyemiyorsa F3 kanal aleti ile şekillendirme bitirilir. ProTaper sistemiyle çalışırken uyulması gereken kurallar diğer döner sistemlere benzerdir: 1. Kök kanalı içerisinde apikal kısma doğru ilerletilen kanal aletlerine basınç uygulanmamalıdır. 2. Şekillendirme esnasında kök kanallarında yıkama solüsyonu bulundurulmalı ve aletler kök kanalı içine kayganlaştırıcı uygulandıktan sonra sokulmalıdır. 3. Bitirici kanal aleti çalışma boyuna ulaşınca alet hemen geri çekilerek kök kanalından çıkarılmalıdır. 4. Şekillendirme esnasında dönme hızı sabit ve devir/dakika arasında olmalıdır. 5. Şekillendirme esnasında kanal aletleri sık sık temizlenmeli, aşınma ve bükülme yönünden incelenmelidir. ProTaper sisteminin dar kanallarda herhangi bir komplikasyon oluşturmadığı yapılan bir mikro bilgisayarlı tomografi çalışması ile belirlenmiştir. 51 Bununla birlikte Bergman ve ark. 52 yaptıkları çalışma sonucunda ProTaper ile şekillendirilen kök kanallarında furkasyon bölgesine doğru bir miktar transportasyon meydana geldiğini belirtmişlerdir. Yang ve ark. 53 çalışmalarında ProTaper ve Hero Shaper sistemleri ile 17

32 şekillendirilen kök kanallarını %5 NaOCl ve %17 EDTA ile yıkayıp, taramalı electron mikroskobu nda inceleyip, geride kalan smear tabakası ve debris açısından karşılaştırmışlardır. Çalışma sonucunda ProTaper ile şekillendirilen kök kanallarında apikal bölgede daha az miktarda debris kaldığını bildirmişlerdir RaCe Sistemi RaCe, 1999 yılında FKG Dentaire firması tarafından üretilmiştir ve adını Reamer with Alternating Cutting Edge (alternatif kesici kenarları olan reamer) kelimelerinin baş harflerinden almıştır. Geliştirilmiş kesici ağızlı reamerlar mevcuttur ve bu reamerların üzerinde, bükülmüş bölgelerin yanında düz alanlar vardır. Bu tasarım kanal içerisinde perforasyon oluşturma riskinin azaltır. Ayrıca RaCe eğelerinde diğer Ni-Ti eğelere benzer şekilde kesici olmayan uç mevcuttur. Bu uç eğenin kanal içerisinde merkezi konumda kalmasını sağlar. RaCe vidalı şekilde hazırlanmamış olup, sıralı değişen keskin kenarları olan ve böylelikle eğenin vidalanma sorununu engelleyen bir yapıda tasarlanmıştır ve vidalı şekilde hazırlanmadığı için kanalda sıkışmanın olmayacağı iddia edilmiştir. Yüzeylerin elektro parlatma işleminden geçmesi, devirde kullanımı sağlar ve negatif kesme açısı çalışma süresini kısaltır ayrıca daha iyi temizleme sağlar. 17 #15 ve #20 numaralı eğelerin enine kesitleri karedir ve daha büyük eğelerde ise K tipi eğelere benzeyen üçgen enine kesit mevcuttur. Üçgen kesit ile alternatif kesici kenarların kombinasyonu, şekillendirme esnasında dentin talaşlarının etkin bir şekilde kanaldan uzaklaştırılmasına yardımcı olur. Ayrıca RaCe sistemi, eğeleme sırasında oluşan pürüzlü yüzeylerin neden olduğu, alette zayıflama ve kırılmaların önüne geçmek için eğelerde elektro-kimyasal cilalama işlemi yaparak pürüzsüz yüzeyler elde etmektedir. Kolay ve orta zorlukta ki kanallarda; 54 18

33 %10 açılı #40 numaralı eğe kanalın koronal ve orta 1/3 ün şekillendirilmesinde kullanılır. %8 açılı #35 numaralı eğe kanalın koronal ve orta 1/3 ün şekillendirilmesinde kullanılır. %6 açılı #25numaralı eğe kanalın apikal 1/3 ünün şekillendirilmesinde kullanılır. %4 açılı #20 numaralı eğe kanalın apikal 1/3 ünün şekillendirilmesinde kullanılır. %2 açılı #20 numaralı eğe kanalın apikal 1/3 ünün şekillendirilmesinde kullanılır. Zor kanallarda; 54 %10 açılı #40 numaralı eğe kanalın koronal ve orta 1/3 lük kısmının şekillendirilmesinde kullanılır. %8 açılı #35 numaralı eğe kanalın koronal ve orta 1/3 lük kısmının şekillendirilmesinde kullanılır. %2açılı #15 numaralı eğe kanalın apikal 1/3 lük kısmının şekillendirilmesinde kullanılır. %2 açılı #20 numaralı eğe kanalın apikal 1/3 lük kısmının şekillendirilmesinde kullanılır. %2 açılı #25 numaralı eğe kanalın apikal 1/3 lük kısmının şekillendirilmesinde kullanılır. Sistem step-back ve crown-down kullanımlara olanak tanır ve hekim gereksinimlere göre alet sıralamasını kendisi belirleyebilmektedir. 17 RaCe sisteminde apikal bölgede daha fazla şekillendirilmesi gereken olgularda kullanılmak üzere #30, #35 ve #40 numaralı eğelerde mevcuttur. 19

34 RaCe sisteminde eğelerin kullanım sıklığını tespit etmek amacıyla sekiz yaprakçıktan oluşan, güvenlik hafıza diskleri bulunur. Her kullanımdan sonra disk üzerindeki çıkıntılardan birisi koparılarak aletin kullanım sayısı tespit edilir. Ayrıca güvenlik hafıza diskleri renkleri, koniklik derecelerinide gösterirler (sarı: %2 ve %10, siyah %4 %8, mavi %6). Eğe uzunluğu ve aktif alan uzunluğu, silikon stoperlerin renkleri ile sembolize edilmektedir. Koronal bölgede kullanılan eğeler 9-10 mm, apikal bölgede kullanılan eğeler ise mm dir Resiprokal Sistemler Otomatik resiprokasyon sistemi endodontiye ilk olarak 1964 te Giromatic kanal şekillendirme sistemi ile girmiştir. Saat yönü ve ters saat yönünde 90 0 açıyla hareket eden, paslanmaz çelik eğeler kullanıma sunulmuştur. Bu sistemin, el aletlerine göre daha çok şekillendirme hatalarına neden olduğu rapor edilmiştir. 55 Resiprokasyon eğeleri 2008 yılında yeniden, bu kez Ni-Ti eğeleri şeklinde endodontiye giriş yaptı. Günümüzde resiprokal hareket yapan tek eğe Ni-Ti şekillendirme sistemleri kullanıma sunulmuştur. Resiprokal hareketle kombine modern eğe tasarımları, çoklu Ni-Ti eğe sistemlerinden daha ucuz olan, tek eğeyle kök kanalı şekillendirmeyi temin eder. Resiprokasyon hareketi, belirli bir derece ters saat yönü kesme hareketini takiben saat yönü serbestleşme hareketi şeklinde oluşur. Resiprokasyon hareketiyle kullanılan ProTaper eğeleri ile rotasyon hareketiyle kullanılan ProTaper eğelerinin neden olduğu apikal debris çıkışı miktarı benzer bulunmuştur. 56, 57 Devamlı döner aletlerle karşılaştırıldığında resiprokasyon hareketinin, devir sayısının daha fazla olduğu gösterilmiş ve döngüsel yorgunluğa karşı önemli derecede dirençli olduğu ispatlanmıştır. 58, 59 Bu iki özellikte alet ömrünün uzamasını sağlayabilir. Ayrıca alet tasarımının da, döngüsel yorgunlukta etkili olabileceği bildirilmiştir. 60 Reciproc aletlerin çapraz kesitleri, Mtwo döner aletlerine benzer olarak S 20

35 şeklindedir. WaveOne aletlerinin ise apikal 5 mm de üç radyal alanı vardır ve geride kalan 9 mm de bıçak tasarımı ProTaper sisteminkine benzer şekle dönüşür Çalışmamızda Kullanılan Resiprokasyon Sistemleri WaveOne Sistemi Dentsply Maillefer tarafından üretilmiş olan bu sistem, kök kanal şekillendirmesinin tek eğe kullanılarak bitirilmesini sağlar. WaveOne eğeleri programlanmış bir motor vasıtasıyla, balanced-force tekniğine benzer resiprokal hareket yaparak çalışırlar. Eğeler, diğer döner Ni-Ti eğelere kıyasla, döngüsel yorgunluğa karşı yaklaşık olarak dört kat daha fazla dirençli olmalarını sağlayan M-wire teknolojisi ile üretilmişlerdir. 62 Günümüzde 21, 25 ve 31 mm uzunluk seçenekleri olan 3 farklı boyutta WaveOne tek eğe resiprokasyon sistem eğesi mevcuttur. 1. WaveOne Small: Dar kanalların şekillendirilmesinde kullanılan, %6 taper ve 21 numara uç ebadına sahip eğelerdir. 2. WaveOne Primary: Birçok kök kanalın şekillendirilmesinde kullanılabilen, koronale doğru azalan %8 taper ve 25 numara uç ebadına sahip eğelerdir. 3. WaveOne Large: Geniş kanalların şekillendirilmesinde kullanılan, koronale doğru azalan %8 taper ve 40 numara uç ebadına sahip eğelerdir (Şekil 2.6). 21

36 Şekil Sırasıyla WaveOne Small, Primary ve Large eğeleri. Eğeler ters kesme hareketiyle (reverse cutting action) çalışmak üzere tasarlanmışlardır. Tüm eğelerin uç kısımlarının çapraz kesitleri modifiye konveks üçgensel şekildedir (Şekil 2.7, 2.8) Şekil WaveOne eğesinin apikal kısmından bir kesit. 22

37 Şekil WaveOne eğesinin koronal kısmından bir kesit. WaveOne eğeleri tek kullanımlıktır üretici firma eğelerin tek kullanımlık olması sayesinde, alette oluşabilecek yorgunluğa bağlı kırılmaların ve aletlerin tamamen sterilize olmadığı durumda oluşabilecek çapraz kontaminasyon riskinin azaldığını ileri sürmektedir. 63 WaveOne aletleri, şarj edilebilir bataryaya sahip, resiprokasyon hareketinin açıları ve hızı önceden programlanmış WaveOne Reciproc (VDW Sılver) motor vasıtasıyla kullanılırlar. Ters saat yönü hareketin açısı, saat yönü hareketin açısından büyüktür. Ters saat yönü hareket, aletin dentini kesmesini sağlarken, saat yönü hareket ise aletin kanal içerisinde sıkışmadan serbestleşmesini sağlar. Tam tur, üç ileri geri hareketle tamamlanır ve aletin apikale doğru ilerlemesi için çok az kuvvet yeterlidir. WaveOne tekniği şöyledir: 1. Düz bir giriş yolu sağlanır. 2. Kanala uygun WaveOne eğesi seçilir. 3. Tek eğe ile şekillendirme tamamlanır. 4. Kanalların şekillendirilmesi öncesi, boyunca ve sonrası yıkama işlemi yapılır. 23

38 Kanala uygun WaveOne eğesini belirlemek için el aletlerinden faydalanılabilir Eğer, 10 numaralı K-tipi eğe kanal içerisinde zorla hareket ettirilebiliyorsa WaveOne Small tercih edilir. 2. Eğer, 10 numaralı K-tipi eğe kanal boyunca rahatça ilerleyebiliyorsa WaveOne Primary tercih edilir. 3. Eğer 20 veya daha büyük K-tipi eğeler kanal içerisinde rahatlıkla ilerleyebiliyorsa WaveOne Large tercih edilir. WaveOne sistemi kullanılarak tek eğe tekniği şöyle uygulanır; 64 El aleti kanala yerleştirilir ve uygun WaveOne eğesi belirlenir. WaveOne eğesi kullanılarak kanalın koronal ve orta 1/3 lük kısımları şekillendirilir. Kanal yıkanır. Çalışma uzunluğu tespit edilir. WaveOne eğesi ile çalışma boyunda şekillendirme yapılır. Apikal çap el aleti ile kontrol edilir ve eğer kullanılan WaveOne eğesi ile aynı çapta ise şekillendirme bitirilir. Şayet apikal çap kullanılan WaveOne eğsinden daha büyükse, daha büyük olan WaveOne eğesi ile şekillendirme yapılır. Genellikle kanalların çoğunun şekillendirmesi WaveOne Primary eğesi kullanılarak tamamlanır. WaveOne eğeleri ile kök kanal şekillendirmesi yaparken dikkat edilmesi gereken hususlar şöyledir; 64 - Eğeler çok az kuvvet uygulanarak en fazla 3 veya 4 ileri geri hareket sonrası düzenli olarak kanaldan çıkarılıp temizlenmeli ve kanallar yıkanmalıdır. 24

39 - Kullanılan eğe kanalda ilerlemiyorsa daha küçük WaveOne eğesi ile kanal şekillendirmesine devam edilmelidir. - Kanal şekillendirmesine başlamadan önce eğenin çalışma boyuna rahatça ulaşabilmesi için glide-path sağlanmalıdır. - Çok eğri kanallarda glide-path sağlanamıyorsa, apikal genişletme işlemine manuel olarak devam edilir. - Kanal girişini ve koronal bölgeyi genişletmek için eğe fırçalama hareketi ile kullanılmalıdır. - Kanallar sürekli yıkanmalıdır ve kuru kanallarda kesinlikle çalışılmamalıdır. WaveOne eğelerinin avantajları şöyledir; Çoğu vakada tek eğe kullanılarak şekillendirme bitirilir. 2. Eğeler resiprokal hareketle çalıştığı için daha az alet kırılması görülür ve plastik deformasyona daha geç uğrarlar. 3. Kanal şekillendirmesi daha az sürede tamamlanır. 4. Tek eğe kullanıldığı için prosedürel hata yapma riski daha azdır. 5. Eğeler tek kullanımlık oldukları için prion kontaminasyonu riski daha azdır. 6. Sistemin öğrenilmesi ve kullanılması kolaydır. McRay ve ark. 65 WaveOne ve ProTaper eğelerini kanal merkezinden sapma ve transportasyon oluşturmaları açısından inceledikleri in-vitro çalışma sonucunda, her iki kanal şekillendirme sisteminin de güvenilir olduklarını bildirmişlerdir. Fatma ve Ozgur 66 ProTaper F2, WaveOne Primary ve Reciproc R25 eğelerini yüzey değişiklikleri açısından atomik mikroskop kullanarak incelemişlerdir. Eğelerle rezin bloklarda şekillendirme yaparak, eğelerin şekillendirmeden önce ve sonraki yüzey topografilerini karşılaştırmışlardır. WaveOne eğelerinde istatistiksel olarak anlamlı derecede daha fazla yüzey düzensizliği meydana geldiğini tespit etmişlerdir. 25

40 Tinoco ve ark. 67 resiprokal tek eğe sistemleri ile çok eğenin kullanıldığı döner sistemleri, kanal şekillendirme esnasında apikale bakteri çıkışı açısından karşılaştırdıkları araştırma sonucunda, resiprokal eğelerin, döner sistemlere göre istatistiksel olarak anlamlı derecede daha az bakteri çıkışına neden olduklarını bildirmişlerdir. Versiani ve ark. 68 WaveOne, Reciproc, ProTaper ve Self-Adjusting File sistemlerinin oval kanallardaki etkinliklerini mikro bilgisayarlı tomografi kullanarak incelemişlerdir ve WaveOne ve ProTaper eğelerinin diğer sistemlere göre daha çok dokunulmamış dentin alanı bıraktığını tespit etmişlerdir Resiproc Sistemi Bu sistem VDW tarafından üretilmiş resiprokal hareketle çalışan kanal şekillendirme sistemidir lik turu birçok ileri-geri hareketle tamamlarlar ve kesme yönündeki dönüş açısı pasif yöndeki dönüş açısından fazladır. Sistem üç farklı boyutta eğeye sahiptir. Bunlar: R25; Uç çapı 0.25 mm dir ve.08 apikal tapera sahiptir. R40; Uç çapı 0.40 mm dir ve.06 apikal tapera sahiptir. R50; Uç çapı 0.50 mm dir ve.05 apikal tapera sahiptir (Şekil 2.9). Şekil Sırasıyla Reciproc R25, R40 ve R50 eğeleri. 26

41 Resiproc kanal aletleri keskin olmayan uca sahip, M-wire teknolojisi ile Ni-Ti dan üretilmiş aletlerdir. M-wire alaşımlar geleneksel Ni-Ti alaşımlara göre daha fazla döngüsel yorgunluk direnci ve esnekliğe sahiptirler. Resiproc aletleri kök kanalı şekillendirmesi için sadece bir eğenin kullanıldığı, tek eğe tekniğine uygun olarak tasarlanmışlardır. Birçok kanal şekillendirme aletinde şaft uzunluğu 13 mm dir. Reciproc aletlerinin şaft kısımlarının uzunlukları ise, arka grup dişlere daha kolay giriş sağlamak amacıyla 11 mm olacak şekilde dizayn edilmiştir. Resiproc aletleri tek kullanımlıktır. Bir eğe ile en fazla bir büyük azı dişin kök kanallarının şekillendirilmesi tamamlanabilir. Kök kanal şekillendirmesine başlamadan önce ilk olarak kök kanalına düz bir giriş yolu sağlanmalıdır. Kök kanalı girişini Gates-glidden driller kullanarak genişletmeye gerek yoktur, çünkü resiproc eğeleri koronal üçlüdeki herhangi bir tıkanıklığı açabilecek şekilde tasarlanmışlardır. Çoğu vakada R25 kök kanal şekillendirmesi için uygundur fakat operasyon öncesi radyografiler, kök kanal şekillendirmesinde kullanılacak eğenin seçiminde yardımcı olur Eğer kök kanalı radyografide tamamen izlenebiliyorsa ve 30 numaralı el aleti kanal içerisinde pasif olarak ilerletildiğinde çalışma boyuna ulaşabiliyorsa R50 eğesi ile kök kanal şekillendirmesi yapılır. - Eğer kök kanalı radyografide tamamen izlenebiliyorsa ve 30 numaralı el aleti kanal içerisinde pasif olarak ilerletildiğinde çalışma boyuna ulaşamıyorsa, 20 numaralı el aleti denenir. 20 numaralı el aleti kanal içerisinde pasif olarak ilerletilince çalışma boyuna ulaşabiliyorsa R40 eğesi ile kök kanal şekillendirmesi yapılır. 27

42 - Eğer kök kanalı radyografide tamamen izlenebiliyorsa ve 20 numaralı el aleti pasif olarak ilerletildiğinde çalışma boyuna ulaşamıyorsa R25 ile kök kanal şekillendirmesi yapılır. - Eğer kök kanalı radyografide kısmen izleniyor veya tamamen görünmüyorsa R25 eğesi ile kök kanal şekillendirmesi yapılır. 69 Reciproc eğeleri ile kök kanal şekillendirme tekniği: 69 İlk olarak giriş kavitesi yıkama solüsyonu ile doldurulur. Uygun resiproc eğesi seçilir. Kanal şekillendirmesi esnasında eğeler çok hafif kuvvet uygulanarak ileri-geri hareketlerle kullanılmalıdırlar ve bu ileri-geri hareketler 3 mm ile sınırlı olmalıdır. Her üç resiprokasyon hareketinden sonra eğe kanaldan çıkarılmalı ve üzerindeki debrisler temizlenmelidir. Kök kanalı yıkanır. Kök kanalının 2/3 lük koronal kısmı şekillendirilir. Çalışma uzunluğu tespit edilir. Çalışma boyuna ulaşılınca şekillendirme bitirilir. Resiproc eğelerinin bazı avantajları şöyledir; 69 - Tek eğe kullanılarak kanal şekillendirilmesi bitirilir. - R25 eğesi kullanılarak retreatment yapılabilir. - Kullanımı kolaydır. - Çalışma boyunca eğe değişimi gerektirmez. - Kök kanal şekillendirmesi için daha az zaman harcanır. - Eğeler tek kullanımlık oldukları için çapraz kontaminasyon riski azdır. - Eğeler tek kullanımlık oldukları ve resiprokal hareketle çalıştıkları için daha az alet kırılma riski vardır. 28

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI TC. EGE ÜNİVERSİTESİ DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ ENDODONTİ ANABİLİM DALI DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI BİTİRME TEZİ Stj. Diş Hekimi Javid JAFARZADA Danışman Öğretim Üyesi: Prof.Dr. M. Kemal ÇALIŞKAN

Detaylı

RESİPROKASYON VE DÖNME HAREKETİ YAPAN EĞE SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRMASI

RESİPROKASYON VE DÖNME HAREKETİ YAPAN EĞE SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRMASI T.C. Ege Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Endodonti Anabilim Dalı RESİPROKASYON VE DÖNME HAREKETİ YAPAN EĞE SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRMASI BİTİRME TEZİ Stj. Diş Hekimi Nesligül VERİM Danışman Öğretim

Detaylı

KÖK KANALLARININ NİKEL TİTANYUM (Nİ-Tİ) DÖNER ALETLER İLE ŞEKİLLENDİRİLMESİ VE GÜNÜMÜZDE KULLANILAN SİSTEMLER HAKKINDA GENEL BİLGİLER

KÖK KANALLARININ NİKEL TİTANYUM (Nİ-Tİ) DÖNER ALETLER İLE ŞEKİLLENDİRİLMESİ VE GÜNÜMÜZDE KULLANILAN SİSTEMLER HAKKINDA GENEL BİLGİLER KÖK KANALLARININ NİKEL TİTANYUM (Nİ-Tİ) DÖNER ALETLER İLE ŞEKİLLENDİRİLMESİ VE GÜNÜMÜZDE KULLANILAN SİSTEMLER HAKKINDA GENEL BİLGİLER Dt. İzzet COŞKUN Dt. Atakan TEZCAN Dt. Özlem KAHVECİ DOYDUK Selçuk

Detaylı

YENİ NESİL NiTi EĞELER. Esnekliği ve kırılma dayanımıyla bir mucize!

YENİ NESİL NiTi EĞELER. Esnekliği ve kırılma dayanımıyla bir mucize! YENİ NESİL NiTi EĞELER Esnekliği ve kırılma dayanımıyla bir mucize! Yüksek düzeyde esneklik Ekstrem kırılma dayanımı Merkezlenmiş kanal preparasyonu eğeleri, konvansiyonel NiTi eğelerin aksine, kristalografik

Detaylı

One Shape Sadece 1 kanal eğesi

One Shape Sadece 1 kanal eğesi One Shape Sadece 1 kanal eğesi TEK eğeli TEK Ni-Ti Döner Alet Sistemi Geleneksel yönteme göre yaklaşık 4 kat daha hızlı kök kanal tedavisi. Toplam tedavi süresinde anlamlı kısalma.* Ve ABC ( Anti Breakage

Detaylı

ENDODONTİDE KULLANILAN DÖNER ALETLER

ENDODONTİDE KULLANILAN DÖNER ALETLER T.C EGE ÜNİVERSİTESİ DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ ENDODONTİ ANABİLİM DALI ENDODONTİDE KULLANILAN DÖNER ALETLER BİTİRME TEZİ Stj.Diş Hekimi Onur ÇATALDAŞ Danışman Öğretim Üyesi: Prof.Dr. Beyser PİŞKİN İZMİR-2011

Detaylı

EDTA % 17 Dentin TübülleriniAçanJel FILE CARE EDTA. Ambalaj Şekli: *S000609

EDTA % 17 Dentin TübülleriniAçanJel FILE CARE EDTA. Ambalaj Şekli: *S000609 Kök Kanal Yıkama Endodonti VDW FileCare EDTA EDTA Jel Dentsply Spad EDTA %17 Dentin tübüllerini açan EDTA solüsyon Kök kanallarının şekillendirilmesinde ve temizlenmesinde kullanılan EDTA Jel. Smear tabaka

Detaylı

BASMA DENEYİ MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ. 1. Basma Deneyinin Amacı

BASMA DENEYİ MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ. 1. Basma Deneyinin Amacı 1. Basma Deneyinin Amacı Mühendislik malzemelerinin çoğu, uygulanan gerilmeler altında biçimlerini kalıcı olarak değiştirirler, yani plastik şekil değişimine uğrarlar. Bu malzemelerin hangi koşullar altında

Detaylı

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI BİTİRME TEZİ

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI BİTİRME TEZİ T.C. Ege Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Diş Hastalıkları ve Tedavisi Anabilim Dalı Endodonti Bilim Dalı DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI BİTİRME TEZİ Stj. Dişhekimi Gamze TOSUN Danışman

Detaylı

Küllerinden doğan bir Anka gibi rejeneratif NiTi Eğesi!

Küllerinden doğan bir Anka gibi rejeneratif NiTi Eğesi! Yeni nesil NiTi Eğeleri Küllerinden doğan bir Anka gibi rejeneratif NiTi Eğesi! YENİ! steril ve kullanıma hazır 134 C > > Biçim belleği yok + Olağanüstü esneklik = Üstün kanal takibi > > Isı uygulamasının

Detaylı

Talaş oluşumu. Akış çizgileri plastik deformasyonun görsel kanıtıdır. İş parçası. İş parçası. İş parçası. Takım. Takım.

Talaş oluşumu. Akış çizgileri plastik deformasyonun görsel kanıtıdır. İş parçası. İş parçası. İş parçası. Takım. Takım. Talaş oluşumu 6 5 4 3 2 1 Takım Akış çizgileri plastik deformasyonun görsel kanıtıdır. İş parçası 6 5 1 4 3 2 Takım İş parçası 1 2 3 4 6 5 Takım İş parçası Talaş oluşumu Dikey kesme İş parçası Takım Kesme

Detaylı

T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ Diş Hekimliği Fakültesi Dekanlığı TEKLİF MEKTUBU

T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ Diş Hekimliği Fakültesi Dekanlığı TEKLİF MEKTUBU Tarih ve Sayı: 18/04/2017-E.6219 T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ Diş Hekimliği Fakültesi Dekanlığı *BE5F3P6TS* Sayı :32319748-934.01.04/ Konu :Tıbbi sarf malzeme alımı hk. TEKLİF MEKTUBU Diş Hekimliği

Detaylı

Alt Çene Küçük Azılara Endodontik Yaklaşımlar

Alt Çene Küçük Azılara Endodontik Yaklaşımlar Endodonti Kambiz Mohseni kambizmohseni@gmail.com Küçük Azılara Endodontik Yaklaşımlar Kök kanal sisteminde temizlenmeyen her alan, tedavinin başarısını doğrudan etkilemektedir. Alt çene küçük azılar gösterdikleri

Detaylı

3M Oral Care. 3M post ve kor çözümleri. Karmaşık işlemler şimdi daha basit.

3M Oral Care. 3M post ve kor çözümleri. Karmaşık işlemler şimdi daha basit. 3M Oral Care 3M post ve kor çözümleri. Karmaşık işlemler şimdi daha basit. 3M post ve kor çözümleri. RelyX Fiber Post 3D nin sağladığı faydalar. Daha kısa sürede öngörülebilir sonuçlar. Biliyoruz ki endodonti

Detaylı

Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok

Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok parçaya ayırmasına "kırılma" adı verilir. KIRILMA ÇEŞİTLERİ

Detaylı

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI T.C. Ege Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Endodonti Anabilim Dalı DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI BİTİRME TEZİ Stj. Diş Hekimi Elif ÇINAR Danışman Öğretim Üyesi: Prof. Dr. M. Kemal ÇALIŞKAN

Detaylı

MALZEME BİLİMİ. Mekanik Özellikler ve Davranışlar. Doç. Dr. Özkan ÖZDEMİR. (DERS NOTLARı) Bölüm 5.

MALZEME BİLİMİ. Mekanik Özellikler ve Davranışlar. Doç. Dr. Özkan ÖZDEMİR. (DERS NOTLARı) Bölüm 5. MALZEME BİLİMİ (DERS NOTLARı) Bölüm 5. Mekanik Özellikler ve Davranışlar Doç. Dr. Özkan ÖZDEMİR ÇEKME TESTİ: Gerilim-Gerinim/Deformasyon Diyagramı Çekme deneyi malzemelerin mukavemeti hakkında esas dizayn

Detaylı

FARKLI GENİŞLETME VE DOLDURMA YÖNTEMLERİNİN MİKROSIZINTIYA ETKİSİ

FARKLI GENİŞLETME VE DOLDURMA YÖNTEMLERİNİN MİKROSIZINTIYA ETKİSİ T.C. Ege Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Diş Hastalıkları ve Tedavisi Anabilim Dalı Endodonti Bilim Dalı FARKLI GENİŞLETME VE DOLDURMA YÖNTEMLERİNİN MİKROSIZINTIYA ETKİSİ BİTİRME TEZİ Stj. Dişhekimi

Detaylı

BA KENT ÜNİVERSİTESİ. Malzemeler genel olarak 4 ana sınıfa ayrılabilirler: 1. Metaller, 2. Seramikler, 3. Polimerler 4. Kompozitler.

BA KENT ÜNİVERSİTESİ. Malzemeler genel olarak 4 ana sınıfa ayrılabilirler: 1. Metaller, 2. Seramikler, 3. Polimerler 4. Kompozitler. MALZEMELER VE GERĐLMELER Malzeme Bilimi mühendisliğin temel ve en önemli konularından birisidir. Malzeme teknolojisindeki gelişim tüm mühendislik dallarını doğrudan veya dolaylı olarak etkilemektedir.

Detaylı

MALZEME BİLGİSİ DERS 7 DR. FATİH AY. www.fatihay.net fatihay@fatihay.net

MALZEME BİLGİSİ DERS 7 DR. FATİH AY. www.fatihay.net fatihay@fatihay.net MALZEME BİLGİSİ DERS 7 DR. FATİH AY www.fatihay.net fatihay@fatihay.net GEÇEN HAFTA KRİSTAL KAFES NOKTALARI KRİSTAL KAFES DOĞRULTULARI KRİSTAL KAFES DÜZLEMLERİ DOĞRUSAL VE DÜZLEMSEL YOĞUNLUK KRİSTAL VE

Detaylı

AĞIZ AÇACAĞI TEKNİK ŞARTNAMESİ

AĞIZ AÇACAĞI TEKNİK ŞARTNAMESİ AĞIZ AÇACAĞI TEKNİK ŞARTNAMESİ - Orijinal ambalajında olmalıdır. - Kuru hava, otoklav ve kimyasal solüsyon sterilizasyonuna dayanıklı olmalıdır. Aşınmamalı ve paslanmamalıdır. - Aletin üzerinde katalog

Detaylı

TOKLUK VE KIRILMA. Doç.Dr.Salim ŞAHĠN

TOKLUK VE KIRILMA. Doç.Dr.Salim ŞAHĠN TOKLUK VE KIRILMA Doç.Dr.Salim ŞAHĠN TOKLUK Tokluk bir malzemenin kırılmadan önce sönümlediği enerjinin bir ölçüsüdür. Bir malzemenin kırılmadan bir darbeye dayanması yeteneği söz konusu olduğunda önem

Detaylı

Bİ-METAL ŞERİT TESTERELER

Bİ-METAL ŞERİT TESTERELER Bİ-METAL ŞERİT TESTERELER 1934'ten beri Bİ-METAL ŞERİT TESTERELER Kesici takımlar üretici Hulin'de 1934 yılında başladı. Firmanın kurucusu Josef Studenik, rmasının adını Testereler ve Aletler için İlk

Detaylı

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ ENDODONTİ ANABİLİM DALI

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ ENDODONTİ ANABİLİM DALI 1 T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ ENDODONTİ ANABİLİM DALI FARKLI ÖZELLİKTEKİ NİKEL-TİTANYUM KÖK KANAL EĞELERİNİN KÖK KANALINDA MİKRO ÇATLAK OLUŞTURMA ETKİSİNİN İN VİTRO İNCELENMESİ HAZIRLAYAN

Detaylı

Sabit Protezler BR.HLİ.011

Sabit Protezler BR.HLİ.011 Sabit Protezler Beyin Tümörleri Sabit Protezler Sabit Protez Nedir? Sabit protez, eksik veya aşırı derecede madde kaybı görülen dişlerin, renk ve dokusuna benzer malzeme kullanılarak yerine konması işlemidir.

Detaylı

1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları

1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları 1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları Sol üstte yüzey seftleştirme işlemi uygulanmış bir çelik

Detaylı

MALZEME BİLGİSİ DERS 8 DR. FATİH AY. www.fatihay.net fatihay@fatihay.net

MALZEME BİLGİSİ DERS 8 DR. FATİH AY. www.fatihay.net fatihay@fatihay.net MALZEME BİLGİSİ DERS 8 DR. FATİH AY www.fatihay.net fatihay@fatihay.net BÖLÜM IV METALLERİN MEKANİK ÖZELLİKLERİ GERİLME VE BİRİM ŞEKİL DEĞİŞİMİ ANELASTİKLİK MALZEMELERİN ELASTİK ÖZELLİKLERİ ÇEKME ÖZELLİKLERİ

Detaylı

1 MAKİNE ELEMANLARINDA TEMEL KAVRAMLAR VE BİRİM SİSTEMLERİ

1 MAKİNE ELEMANLARINDA TEMEL KAVRAMLAR VE BİRİM SİSTEMLERİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ III Bölüm 1 MAKİNE ELEMANLARINDA TEMEL KAVRAMLAR VE BİRİM SİSTEMLERİ 11 1.1. SI Birim Sistemi 12 1.2. Boyut Analizi 16 1.3. Temel Bilgiler 17 1.4.Makine Elemanlarına Giriş 17 1.4.1 Makine

Detaylı

SOLARCOOL PANELİ İKLİMLENDİRME SİSTEMİ

SOLARCOOL PANELİ İKLİMLENDİRME SİSTEMİ SOLARCOOL PANELİ İKLİMLENDİRME SİSTEMİ Sedna Aire, sizlere SolarCool İklimlendirme Sistemini sunmaktan gurur duymaktadır. İki aşamalı bir split ya da paket iklimlendirme sistemine entegre edilmiş, tescilli

Detaylı

2. Amaç: Çekme testi yapılarak malzemenin elastiklik modülünün bulunması

2. Amaç: Çekme testi yapılarak malzemenin elastiklik modülünün bulunması 1. Deney Adı: ÇEKME TESTİ 2. Amaç: Çekme testi yapılarak malzemenin elastiklik modülünün bulunması Mühendislik tasarımlarının en önemli özelliklerinin başında öngörülebilir olmaları gelmektedir. Öngörülebilirliğin

Detaylı

Resiprokasyon ve dönme hareketi yapan eğe sistemlerinin karşılaştırılması: şekillendirme süresi, çalışma boyu değişimi ve alet kırılması

Resiprokasyon ve dönme hareketi yapan eğe sistemlerinin karşılaştırılması: şekillendirme süresi, çalışma boyu değişimi ve alet kırılması Acta Odontol Turc 2014;31(2):61-7 Özgün araştırma makalesi Resiprokasyon ve dönme hareketi yapan eğe sistemlerinin karşılaştırılması: şekillendirme süresi, çalışma boyu değişimi ve alet kırılması Fatma

Detaylı

T.C ERCİYES ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

T.C ERCİYES ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ T.C ERCİYES ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DÖRT FARKLI DÖNER SİSTEMLE YAPILAN KÖK KANAL PREPARASYONUNUN EPOKSİ R E ZİN İÇERİKLİ BİR PATIN DENTİN TÜBÜLLERİ NE PE NETR A S YO N UN A O L AN E TKİSİNİN

Detaylı

METAL KESİM ŞERİT TESTERELERİ 2017

METAL KESİM ŞERİT TESTERELERİ 2017 METAL KESİM ŞERİT TESTERELERİ 2017 Busatec leri temel olarak özel alaşımlı çelikten oluşan iki bileşenli bir malzemedir. Son derece esnek, yaklaşık 50 HRC taşıyıcı malzeme ile HSS malzemenin elektro kaynak

Detaylı

Malzemelerin Deformasyonu

Malzemelerin Deformasyonu Malzemelerin Deformasyonu Malzemelerin deformasyonu Kristal, etkiyen kuvvete deformasyon ile cevap verir. Bir malzemeye yük uygulandığında malzeme üzerinde çeşitli yönlerde ve çeşitli şekillerde yükler

Detaylı

KANAL TEDAVİSİNDE KULLANILAN KONVANSİYONEL ALETLER İLE DÖNER ALETLERİN KARŞILAŞTIRILMASI BİTİRME TEZİ. Stj. Dişhekimi Safinaz Gamze PETEK

KANAL TEDAVİSİNDE KULLANILAN KONVANSİYONEL ALETLER İLE DÖNER ALETLERİN KARŞILAŞTIRILMASI BİTİRME TEZİ. Stj. Dişhekimi Safinaz Gamze PETEK T.C. Ege Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Diş Hastalıkları ve Tedavisi Anabilim Dalı Endodonti Bilim Dalı KANAL TEDAVİSİNDE KULLANILAN KONVANSİYONEL ALETLER İLE DÖNER ALETLERİN KARŞILAŞTIRILMASI BİTİRME

Detaylı

MAK-204. Üretim Yöntemleri. (8.Hafta) Kubilay Aslantaş

MAK-204. Üretim Yöntemleri. (8.Hafta) Kubilay Aslantaş MAK-204 Üretim Yöntemleri Vidalar-Vida Açma Đşlemi (8.Hafta) Kubilay Aslantaş Kullanım yerlerine göre vida Türleri Bağlama vidaları Hareket vidaları Kuvvet ileten vidaları Metrik vidalar Trapez vidalar

Detaylı

Alt şasi tasarım. Genel bilgiler. Alt şasi aşağıdaki amaçlar için kullanılabilir:

Alt şasi tasarım. Genel bilgiler. Alt şasi aşağıdaki amaçlar için kullanılabilir: Alt şasi aşağıdaki amaçlar için kullanılabilir: Yükü şasi çerçevesi üzerine düzgün bir şekilde dağıtmak için Tekerlekler ve çerçeve üzerinde dik duran diğer parçalar için boşluk sağlamak amacıyla Üstyapıyı

Detaylı

MMT407 Plastik Şekillendirme Yöntemleri

MMT407 Plastik Şekillendirme Yöntemleri K O C A E L İ ÜNİVERSİTESİ Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü MMT407 Plastik Şekillendirme Yöntemleri 3 Şekillendirmenin Metalurjik Esasları Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2012-2013 Güz Yarıyılı 3. Şekillendirmenin

Detaylı

CoroMill QD. Yüksek güvenlikli kanal frezeleme

CoroMill QD. Yüksek güvenlikli kanal frezeleme CoroMill QD Yüksek güvenlikli kanal frezeleme Kanal frezelemedeki ana zorluk, özellikle derin ve dar kanallar işlenirken genelde talaş boşaltmadır. CoroMill QD içten kesme sıvısına sahip türünün ilk kesicisidir.

Detaylı

METAL KESİM ŞERİT TESTERELERİ

METAL KESİM ŞERİT TESTERELERİ METAL KESİM ŞERİT TESTERELERİ Busatec leri temel olarak özel alaşımlı çelikten oluşan iki bileşenli bir malzemedir. Son derece esnek, yaklaşık 50 HRC taşıyıcı malzeme ile HSS malzemenin elektro kaynak

Detaylı

SERİ KALİTE - OTOMOBİL ENDÜSTRİSİ İÇİN LUTZ SANAYİ BIÇAK AĞZI VE BIÇAKLARI

SERİ KALİTE - OTOMOBİL ENDÜSTRİSİ İÇİN LUTZ SANAYİ BIÇAK AĞZI VE BIÇAKLARI OTOMOBİL Ürün çeşitleri kesiti talep halinde daha başka modeller! SERİ KALİTE - OTOMOBİL ENDÜSTRİSİ İÇİN LUTZ SANAYİ BIÇAK AĞZI VE BIÇAKLARI ÖZEL BIÇAK AĞIZLARI FOLYO SENTETİK VE CAM ELYAF TIBBİ MALZEME

Detaylı

Endodontik Sistemler

Endodontik Sistemler www.dunyadental.com Endodontik Sistemler ENDO a CASS RECIPROC MOTOR MÜKEMME PERFORMANS GEİŞTİRİMİŞ ANGUDURVA YENİİKÇİ TASARIM Endo a Class kablosuz endodontik motor 3.0 Ncm (16:1) torku sayesinde 120-2000

Detaylı

Geometriden kaynaklanan etkileri en aza indirmek için yük ve uzama, sırasıyla mühendislik gerilmesi ve mühendislik birim şekil değişimi parametreleri elde etmek üzere normalize edilir. Mühendislik gerilmesi

Detaylı

MAKİNE ELEMANLARI - (8.Hafta) VİDALAR -1

MAKİNE ELEMANLARI - (8.Hafta) VİDALAR -1 A. TEMEL KAVRAMLAR MAKİNE ELEMANLARI - (8.Hafta) VİDALAR -1 B. VİDA TÜRLERİ a) Vida Profil Tipleri Mil üzerine açılan diş ile lineer hareket elde edilmek istendiğinde kullanılır. Üçgen Vida Profili: Parçaları

Detaylı

KESİNLİK VE ETKİNLİĞE GÜVEN LUTZ TIBBİ BIÇAK AĞIZLARI

KESİNLİK VE ETKİNLİĞE GÜVEN LUTZ TIBBİ BIÇAK AĞIZLARI TIBBİ MALZEME Ürün çeşitleri kesiti talep halinde daha başka modeller! KESİNLİK VE ETKİNLİĞE GÜVEN LUTZ TIBBİ BIÇAK AĞIZLARI ÖZEL BIÇAK AĞIZLARI FOLYO SENTETİK VE CAM ELYAF TIBBİ MALZEME GIDA MADDELERİ

Detaylı

FONKSİYONEL OKLÜZAL MORFOLOJİ. Dr. Hüsnü YAVUZYILMAZ

FONKSİYONEL OKLÜZAL MORFOLOJİ. Dr. Hüsnü YAVUZYILMAZ FONKSİYONEL OKLÜZAL MORFOLOJİ Dr. Hüsnü YAVUZYILMAZ FONKSİYONEL OKLÜZAL MORFOLOJİ Dişlerin oklüzal yüzlerindeki anatomik oluşumların, mandibula hareketleri ile fonksiyonel uyum içinde şekillendirilmeleri.

Detaylı

MAK-204. Üretim Yöntemleri. Frezeleme Đşlemleri. (11.Hafta) Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt.

MAK-204. Üretim Yöntemleri. Frezeleme Đşlemleri. (11.Hafta) Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt. MAK-204 Üretim Yöntemleri Freze Tezgahı Frezeleme Đşlemleri (11.Hafta) Kubilay ASLANTAŞ Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğt. Bölümü Freze tezgahının Tanımı: Frezeleme işleminde

Detaylı

02.01.2012. Kullanım yerlerine göre vida Türleri. Vida Türleri. III. Hafta Đmal Usulleri. Vidalar ve Genel özellikleri Kılavuz çekmek Pafta çekmek

02.01.2012. Kullanım yerlerine göre vida Türleri. Vida Türleri. III. Hafta Đmal Usulleri. Vidalar ve Genel özellikleri Kılavuz çekmek Pafta çekmek III. Hafta Öğr.Grv. Kubilay ASLANTAŞ Vidalar ve Genel özellikleri Kılavuz çekmek Pafta çekmek Page 1-1 Page 1-2 Vida Türleri Kullanım yerlerine göre vida Türleri Bağlama vidaları Hareket vidaları Kuvvet

Detaylı

Statik ve Dinamik Yüklemelerde Hasar Oluşumu

Statik ve Dinamik Yüklemelerde Hasar Oluşumu Statik ve Dinamik Yüklemelerde Hasar Oluşumu Hazırlayan Makine Mühendisliği Bölümü Sakarya Üniversitesi 1 Metalik Malzemelerde Kırılma Kopma Hasarı 2 Malzeme Çekme Testi Malzemede sünek veya gevrek kırılma-kopma

Detaylı

EĞRİ KÖK KANALLARININ BİYOMEKANİK PREPARASYONLARINDA AÇISAL DEĞİŞİMLER ÖZET

EĞRİ KÖK KANALLARININ BİYOMEKANİK PREPARASYONLARINDA AÇISAL DEĞİŞİMLER ÖZET G.Ü. Dişhek. Fak. Der. Cilt VIII, Sayı 2, Sayfa 45-50, 1991 EĞRİ KÖK KANALLARININ BİYOMEKANİK PREPARASYONLARINDA AÇISAL DEĞİŞİMLER Tayfun ALAÇAM* Güliz GÖRGÜL** Hüma ÖMÜRLÜ** ÖZET Bu çalışmada farklı kurvatür

Detaylı

Römorklar MICHELIN CARGOXBIB HIGH FLOTATION MICHELIN CARGOXBIB HEAVY DUTY MICHELIN CARGOXBIB MICHELIN XS

Römorklar MICHELIN CARGOXBIB HIGH FLOTATION MICHELIN CARGOXBIB HEAVY DUTY MICHELIN CARGOXBIB MICHELIN XS Römorklar MICHELIN HIGH FLOTATION MICHELIN HEAVY DUTY MICHELIN MICHELIN XS Römorklar Toprak üzerinde daha az etkisi olan yükler için düşük basınçlı römork lastiği YENİ MICHELIN HIGH FLOTATION HOMOJEN VE

Detaylı

Profesyonel Çözümler Professional Solutions

Profesyonel Çözümler Professional Solutions Profesyonel Çözümler Professional Solutions www.dcbmachine.com info@dcbmachine.com DCB MACHINE G Line Serisi 3 TOPLU SİLİNDİR BÜKME G Line 3100 x 260 mm. 3 valsli hidrolik silindir makinalarıdır. Genişliği

Detaylı

MALZEME BİLGİSİ. Katı Eriyikler

MALZEME BİLGİSİ. Katı Eriyikler MALZEME BİLGİSİ Dr.- Ing. Rahmi ÜNAL Konu: Katı Eriyikler 1 Giriş Endüstriyel metaller çoğunlukla birden fazla tür eleman içerirler, çok azı arı halde kullanılır. Arı metallerin yüksek iletkenlik, korozyona

Detaylı

KÖK KANALLARININ ŞEKİLLENDİRİLMESİNDE KULLANILAN ÜÇ FARKLI ENSTRÜMANIN İN VİTRO KARŞILAŞTIRILMASI

KÖK KANALLARININ ŞEKİLLENDİRİLMESİNDE KULLANILAN ÜÇ FARKLI ENSTRÜMANIN İN VİTRO KARŞILAŞTIRILMASI KÖK KANALLARININ ŞEKİLLENDİRİLMESİNDE KULLANILAN ÜÇ FARKLI ENSTRÜMANIN İN VİTRO KARŞILAŞTIRILMASI Yrd.Doç.Dr.Oğuz Yoldaş* Dt.Ayşin Topuz* Arş.Gör.Dr.Gülşah Seydaoğlu*** Yrd.Doç.Dr.Haluk Öztunç** Dt.A.Şehnaz

Detaylı

Deneyin Amacı Çekme deneyinin incelenmesi ve metalik bir malzemeye ait çekme deneyinin yapılması.

Deneyin Amacı Çekme deneyinin incelenmesi ve metalik bir malzemeye ait çekme deneyinin yapılması. 1 Deneyin Adı Çekme Deneyi Deneyin Amacı Çekme deneyinin incelenmesi ve metalik bir malzemeye ait çekme deneyinin yapılması. Teorik Bilgi Malzemelerin statik (darbesiz) yük altındaki mukavemet özelliklerini

Detaylı

BARTIN ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ METALURJĠ VE MALZEME MÜHENDĠSLĠĞĠ

BARTIN ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ METALURJĠ VE MALZEME MÜHENDĠSLĠĞĠ BARTIN ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ METALURJĠ VE MALZEME MÜHENDĠSLĠĞĠ MALZEME LABORATUARI I DERSĠ BURULMA DENEY FÖYÜ BURULMA DENEYĠ Metalik malzemelerin burma deneyi, iki ucundan sıkıştırılırmış

Detaylı

MMU 420 FINAL PROJESİ. 2015/2016 Bahar Dönemi. Bir Yarı eliptik yüzey çatlağının Ansys Workbench ortamında modellenmesi

MMU 420 FINAL PROJESİ. 2015/2016 Bahar Dönemi. Bir Yarı eliptik yüzey çatlağının Ansys Workbench ortamında modellenmesi MMU 420 FNAL PROJESİ 2015/2016 Bahar Dönemi Bir Yarı eliptik yüzey çatlağının Ansys Workbench ortamında modellenmesi Giriş Makine mühendisliğinde mekanik parçaların tasarımı yapılırken temel olarak parça

Detaylı

Silindirik iç ve dış yüzeyler üzerine açılan helisel girinti ve çıkıntılara vida denir.

Silindirik iç ve dış yüzeyler üzerine açılan helisel girinti ve çıkıntılara vida denir. 9. VİDALAR Silindirik iç ve dış yüzeyler üzerine açılan helisel girinti ve çıkıntılara vida denir. Vida Helisi Vida Adımı Bir kenarı silindirin çapına eşit dik bir üçgen, silindirin üzerine sarıldığında

Detaylı

MS 991 POLYÜREA BAZLI ESNEK MASTİK ÜRÜN AÇIKLAMASI

MS 991 POLYÜREA BAZLI ESNEK MASTİK ÜRÜN AÇIKLAMASI MS 991 POLYÜREA BAZLI ESNEK MASTİK ÜRÜN AÇIKLAMASI MS 991 yapısında solvent ve uçucu bileşen içermeyen 2 kompenantlı 3:1 oranında kullanılan derz, dilatasyon noktaları ve beton çatlakları için tasarlanmış

Detaylı

Mühendislik Mimarlık Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü

Mühendislik Mimarlık Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü ÇEKME DENEYİ 1. DENEYİN AMACI Mühendislik malzemeleri rijit olmadığından kuvvet altında deforme olup, şekil ve boyut değişiklikleri gösterirler. Malzeme özelliklerini anlamak üzere mekanik testler yapılır.

Detaylı

Kinesis. Enerjiden doğan güç! 60J. www.profleet.com.tr www.lassa.com.tr

Kinesis. Enerjiden doğan güç! 60J. www.profleet.com.tr www.lassa.com.tr 60J Kinesis Enerjiden doğan güç! www.profleet.com.tr www.lassa.com.tr Satış ve Pazarlama Kısıklı Caddesi Şehit Teğmen İsmail Moray Sokak No: 2/1 Altunizade 34662 İstanbul T: (0262) 544 35 00 F: (0262)

Detaylı

CNC FREZE BAHAR DÖNEMİ DERS NOTLARI

CNC FREZE BAHAR DÖNEMİ DERS NOTLARI CNC FREZE BAHAR DÖNEMİ DERS NOTLARI Frezeleme; mevcut olan en esnek işleme yöntemidir ve neredeyse her şekli işleyebilir. Bu esnekliğin dezavantajı, optimize etmeyi daha zor hale getirecek şekilde uygulama

Detaylı

III. Hafta İmal Usulleri. Öğr.Grv. Kubilay ASLANTAŞ. Vidalar ve Genel özellikleri Kılavuz çekmek Pafta çekmek

III. Hafta İmal Usulleri. Öğr.Grv. Kubilay ASLANTAŞ. Vidalar ve Genel özellikleri Kılavuz çekmek Pafta çekmek III. Hafta Öğr.Grv. Kubilay ASLANTAŞ Vidalar ve Genel özellikleri Kılavuz çekmek Pafta çekmek Page 1-1 Page 1-2 Vida Türleri Page 1-3 Kullanım yerlerine göre vida Türleri Bağlama vidaları Hareket vidaları

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: VASFİYE IŞIK İletişim Bilgileri: Adres: Okan Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi 34959 Akfırat-Tuzla / İSTANBUL Telefon: 0 (216) 677 16 30-3856 Mail: vasfiye.isik@okan.edu.tr 2.

Detaylı

Chapter 24: Frezeleme. DeGarmo s Materials and Processes in Manufacturing

Chapter 24: Frezeleme. DeGarmo s Materials and Processes in Manufacturing Chapter 24: Frezeleme DeGarmo s Materials and Processes in Manufacturing 24.1 Giriş Frezeleme, düz bir yüzey elde etmek için yapılan temel bir talaş kaldırma işlemidir Freze bıçakları bir veya birden fazla

Detaylı

= σ ε = Elastiklik sınırı: Elastik şekil değişiminin görüldüğü en yüksek gerilme değerine denir.

= σ ε = Elastiklik sınırı: Elastik şekil değişiminin görüldüğü en yüksek gerilme değerine denir. ÇEKME DENEYİ Genel Bilgi Çekme deneyi, malzemelerin statik yük altındaki mekanik özelliklerini belirlemek ve malzemelerin özelliklerine göre sınıflandırılmasını sağlamak amacıyla uygulanan, mühendislik

Detaylı

MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI

MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI YORULMA P r o f. D r. İ r f a n K A Y M A Z P r o f. D r. A k g ü n A L S A R A N A r ş. G ör. İ l y a s H A C I S A L İ HOĞ LU Aloha Havayolları Uçuş 243: Hilo dan Honolulu

Detaylı

TEKNİK KILAVUZ : QUARD VE QUEND SOĞUK ŞEKİLLENDİRİLMESİ

TEKNİK KILAVUZ : QUARD VE QUEND SOĞUK ŞEKİLLENDİRİLMESİ TEKNİK KILAVUZ : QUARD VE QUEND SOĞUK ŞEKİLLENDİRİLMESİ Distributed by Duferco 1. Giriş Quard, aşınmaya dayanıklı çelik ve Quend, yüksek dayanımlı çelik en iyi soğuk şekillendirme performansı için geliştirilmiştir.

Detaylı

METALİK MALZEMELERİN ÇEKME DENEYİ

METALİK MALZEMELERİN ÇEKME DENEYİ METALİK MALZEMELERİN ÇEKME DENEYİ Çekme deneyi, malzemelerin statik yük altında elastik ve plastik davranışını belirlemek amacıyla uygulanır. Çekme deneyi, asıl malzemeyi temsil etmesi için hazırlanan

Detaylı

Prof.Dr.İrfan AY. Arş.Gör.T.Kerem DEMİRCİOĞLU. Öğr. Murat BOZKURT. Balıkesir - 2008

Prof.Dr.İrfan AY. Arş.Gör.T.Kerem DEMİRCİOĞLU. Öğr. Murat BOZKURT. Balıkesir - 2008 MAKİNA * ENDÜSTRİ Prof.Dr.İrfan AY Arş.Gör.T.Kerem DEMİRCİOĞLU Öğr. Murat BOZKURT * Balıkesir - 2008 1 PLASTİK ŞEKİL VERME YÖNTEMLERİ METALE PLASTİK ŞEKİL VERME İki şekilde incelenir. * HACİMSEL DEFORMASYONLA

Detaylı

Manyetik Alan. Manyetik Akı. Manyetik Akı Yoğunluğu. Ferromanyetik Malzemeler. B-H eğrileri (Hysteresis)

Manyetik Alan. Manyetik Akı. Manyetik Akı Yoğunluğu. Ferromanyetik Malzemeler. B-H eğrileri (Hysteresis) Manyetik Alan Manyetik Akı Manyetik Akı Yoğunluğu Ferromanyetik Malzemeler B-H eğrileri (Hysteresis) Kaynak: SERWAY Bölüm 29 http://mmfdergi.ogu.edu.tr/mmfdrg/2006-1/3.pdf Manyetik Alan Manyetik Alan

Detaylı

TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ

TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ MAK-LAB15 1. Giriş ve Deneyin Amacı Bilindiği gibi malzeme seçiminde mekanik özellikler esas alınır. Malzemelerin mekanik özellikleri de iç yapılarına bağlıdır. Malzemelerin

Detaylı

Malzeme yavaşça artan yükler altında denendiği zaman, belirli bir sınır gerilmede dayanımı sona erip kopmaktadır.

Malzeme yavaşça artan yükler altında denendiği zaman, belirli bir sınır gerilmede dayanımı sona erip kopmaktadır. YORULMA 1 Malzeme yavaşça artan yükler altında denendiği zaman, belirli bir sınır gerilmede dayanımı sona erip kopmaktadır. Bulunan bu gerilme değerine malzemenin statik dayanımı adı verilir. 2 Ancak aynı

Detaylı

PLASTİK ŞEKİLLENDİRME YÖNTEMLERİ

PLASTİK ŞEKİLLENDİRME YÖNTEMLERİ PLASTİK ŞEKİLLENDİRME YÖNTEMLERİ Metalik malzemelerin geriye dönüşü olmayacak şekilde kontrollü fiziksel/kütlesel deformasyona (plastik deformasyon) uğratılarak şekillendirilmesi işlemlerine genel olarak

Detaylı

MalzemelerinMekanik Özellikleri II

MalzemelerinMekanik Özellikleri II MalzemelerinMekanik Özellikleri II Doç.Dr. Derya Dışpınar deryad@istanbul.edu.tr 2014 Sünek davranış Griffith, camlarileyaptığıbuçalışmada, tamamengevrekmalzemelerielealmıştır Sünekdavranışgösterenmalzemelerde,

Detaylı

MMU 402 FINAL PROJESİ. 2014/2015 Bahar Dönemi

MMU 402 FINAL PROJESİ. 2014/2015 Bahar Dönemi MMU 402 FNAL PROJESİ 2014/2015 Bahar Dönemi Bir Yarı eliptik yüzey çatlağının Ansys Workbench ortamında modellenmesi Giriş Makine mühendisliğinde mekanik parçaların tasarımı yapılırken temel olarak parça

Detaylı

TASARIM KRİTERİ OLARAK KULLANMAK AMACIYLA YAPILAN ANALİZLER VE YORUMU

TASARIM KRİTERİ OLARAK KULLANMAK AMACIYLA YAPILAN ANALİZLER VE YORUMU www.muhendisiz.net 1 Ders Öğretim Üyesi Proje : Plastik Enjeksiyon Kalıpçılığı ve Tasarımı : Yrd. Doç. Dr. Babür ÖZÇELİK : Plastik bir ürünün enjeksiyon kalıp tasarımı TASARIM KRİTERİ OLARAK KULLANMAK

Detaylı

Nİ-Tİ DÖNER ALETLER İLE KÖK KANAL GENİŞLETME

Nİ-Tİ DÖNER ALETLER İLE KÖK KANAL GENİŞLETME T.C. Ege Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Diş Hastalıkları ve Tedavisi Anabilim Dalı Endodonti Bilim Dalı Nİ-Tİ DÖNER ALETLER İLE KÖK KANAL GENİŞLETME BİTİRME TEZİ Stj. Dişhekimi Ebru KARTAL Danışman

Detaylı

tanımlar, ölçüler ve açılar DIN ISO 5419 (alıntı baskı 06/98)

tanımlar, ölçüler ve açılar DIN ISO 5419 (alıntı baskı 06/98) temel bilgiler tanımlar, ölçüler ve açılar DIN ISO 5419 (alıntı baskı 06/98) helisel matkap ucu silindirik saplı/ konik saplı matkap ucu-ø kanal sırt döndürücü dil (DIN 1809' a göre) sap-ø eksen gövde

Detaylı

FRACTURE ÜZERİNE. 1. Giriş

FRACTURE ÜZERİNE. 1. Giriş FRACTURE ÜZERİNE 1. Giriş Kırılma çatlak ilerlemesi nedeniyle oluşan malzeme hasarıdır. Sünek davranışın tartışmasında, bahsedilmişti ki çekmede nihai kırılma boyun oluşumundan sonra oluşan kırılma nedeniyledir.

Detaylı

MODE DENTAL IMPLANT SYSTEM

MODE DENTAL IMPLANT SYSTEM 2 3 MODE IMPLANT UNIPACK 4 MODE IMPLANT UNIPACK 5 Mode Medikal Dental İmplant ambalajdan implant transferi ve yüklemesi aşamasında alışkanlıklarınızı değiştirmeyen çözümler sunar. Raşet, Anguldurva ve

Detaylı

Prof. Dr. HÜSEYİN UZUN KAYNAK KABİLİYETİ

Prof. Dr. HÜSEYİN UZUN KAYNAK KABİLİYETİ KAYNAK KABİLİYETİ Günümüz kaynak teknolojisinin kaydettiği inanılmaz gelişmeler sayesinde pek çok malzemenin birleştirilmesi artık mümkün hale gelmiştir. *Demir esaslı metalik malzemeler *Demirdışı metalik

Detaylı

İmal Usulleri. Fatih ALİBEYOĞLU -8-

İmal Usulleri. Fatih ALİBEYOĞLU -8- Fatih ALİBEYOĞLU -8- Giriş Dövme, darbe veya basınç altında kontrollü bir plastik deformasyon sağlanarak, metale istenen şekli verme, tane boyutunu küçültme ve mekanik özelliklerini iyileştirme amacıyla

Detaylı

EKOEDGE. Plastik Sınırlama Sistemleri. www.ekoplas.com.tr

EKOEDGE. Plastik Sınırlama Sistemleri. www.ekoplas.com.tr EKOEDGE Plastik Sınırlama Sistemleri www.ekoplas.com.tr 01 hakkımızda... // Bu gereksinimleri ve gelişmeleri yakından takip ederek 2012 yılında faaliyetlerine başlayan Ekoplas, ülkemizde mimari ve peyzaj

Detaylı

Malzeme İşleme Yöntemleri

Malzeme İşleme Yöntemleri BÖLÜM-9 MALZEMELERİN İŞLENMESİ (Talaşlı ve Diğer İmalat Yöntemleri) Prof. Dr. Yusuf ÖZÇATALBAŞ Malzeme İşleme Yöntemleri 1 KALIP YAPIM TEKNİKLERİ VE MALZEMELERİN TALAŞLI İŞLENMESİ Geleneksel Talaşlı İşleme

Detaylı

Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri

Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri Diagnostik görüntüleme ve teknikleri, implant ekibi ve hasta için çok amaçlı tedavi planının uygulanması ve geliştirilmesine yardımcı olur. 1. Aşama Görüntüleme Aşamaları

Detaylı

SOLİD KARBÜR MATKAPLAR YÜKSEK PERFORMANSLI DEĞİŞTİRİLEBİLİR KAFALI MATKAPLAR. İkon tanımı. Force X Yeni çok yönlü takım yelpazesi

SOLİD KARBÜR MATKAPLAR YÜKSEK PERFORMANSLI DEĞİŞTİRİLEBİLİR KAFALI MATKAPLAR. İkon tanımı. Force X Yeni çok yönlü takım yelpazesi Yeni ürünler 2017.1 İÇİNDEKİLER SOLİD KARBÜR MATKAPLAR 4 5 5 Force X Yeni çok yönlü takım yelpazesi R6011 Karbür pilot matkap R7131 Karbür kılavuz hazırlık matkabı YÜKSEK PERFORMANSLI DEĞİŞTİRİLEBİLİR

Detaylı

TEKNOLOJİNİN BİLİMSEL İLKELERİ. Öğr. Gör. Adem ÇALIŞKAN

TEKNOLOJİNİN BİLİMSEL İLKELERİ. Öğr. Gör. Adem ÇALIŞKAN TEKNOLOJİNİN BİLİMSEL İLKELERİ 3 Malzemelerin esnekliği Gerilme Bir cisme uygulanan kuvvetin, kesit alanına bölümüdür. Kuvvetin yüzeye dik olması halindeki gerilme "normal gerilme" adını alır ve şeklinde

Detaylı

KANAL ŞEKİLLENDİRME YÖNTEMLERİ

KANAL ŞEKİLLENDİRME YÖNTEMLERİ T.C. Ege Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Endodonti Anabilim Dalı KANAL ŞEKİLLENDİRME YÖNTEMLERİ BİTİRME TEZİ Stj. Diş Hekimi Abdurrahman İŞNAÇ Danışman Öğretim Üyesi: Prof. Dr. B.Oğuz AKTENER İZMİR-2015

Detaylı

Kaynaklı Kesici Takımlar. Kesici Takımlar İ Ç E R İ K. Kaynaklı Takımlar için Teknik Bilgiler. Döner Kaynaklı Takımlar. Madencilik & İnşaat Takımları

Kaynaklı Kesici Takımlar. Kesici Takımlar İ Ç E R İ K. Kaynaklı Takımlar için Teknik Bilgiler. Döner Kaynaklı Takımlar. Madencilik & İnşaat Takımları Kaynaklı Kesici Takımlar Kaynaklı Kesici Takımlar İ Ç E R İ K için Teknik Bilgiler 0 0 KOROY Ultraİnce Kalite : FSerisi Korozyon & Manyetizma Önleyici Kalite : INSerisi Genel Kesici Takımlar 0 0 0 0 0

Detaylı

Malzemelerin Mekanik Özellikleri

Malzemelerin Mekanik Özellikleri Malzemelerin Mekanik Özellikleri Bölüm Hedefleri Deneysel olarak gerilme ve birim şekil değiştirmenin belirlenmesi Malzeme davranışı ile gerilme-birim şekil değiştirme diyagramının ilişkilendirilmesi ÇEKME

Detaylı

ÇELİK YAPILAR (2+1) Yrd. Doç. Dr. Ali SARIBIYIK

ÇELİK YAPILAR (2+1) Yrd. Doç. Dr. Ali SARIBIYIK ÇELİK YAPILAR (2+1) Yrd. Doç. Dr. Ali SARIBIYIK Dersin Amacı Çelik yapı sistemlerini, malzemelerini ve elemanlarını tanıtarak, çelik yapı hesaplarını kavratmak. Dersin İçeriği Çelik yapı sistemleri, kullanım

Detaylı

Patentli Resilient Hyaluronic Acid Teknolojisi

Patentli Resilient Hyaluronic Acid Teknolojisi Patentli Resilient Hyaluronic Acid Teknolojisi François Bourdon, Emeline Charton, Stéphane Meunier PhD* Teoxane SA, Les Charmilles, Rue de Lyon 105, CH-1203 CENEVRE Teknoloji Tüm çapraz bağlı Teosyal hyalüronik

Detaylı

JOMINY DENEYİ MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

JOMINY DENEYİ MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 1. DENEYİN AMACI: Bu deney ile incelenen çelik alaşımın su verme davranışı belirlenmektedir. Bunlardan ilki su verme sonrası elde edilebilecek maksimum sertlik değeri olup, ikincisi ise sertleşme derinliğidir

Detaylı

Metal kesmeyi anlama # /71

Metal kesmeyi anlama # /71 Kesme işlemi Metal kesmeyi anlama Metal kesmeyi anlama Frezeleme ile tornalama arasındaki fark Değişen kesme kuvvetleri (stres). Değişen kesme sıcaklıkları (uç gerilimi). İşlemeden ödün verme Kesme koşulları

Detaylı

ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM

ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM 1. Giriş Malzemelerde üretim ve uygulama sırasında görülen katılaşma, çökelme, yeniden kristalleşme, tane büyümesi gibi olaylar ile kaynak, lehim, sementasyon gibi işlemler

Detaylı

T.C. BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MIM331 MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METODLAR DERSİ

T.C. BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MIM331 MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METODLAR DERSİ T.C. BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MIM331 MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METODLAR DERSİ 3 NOKTA EĞME DENEY FÖYÜ ÖĞRETİM ÜYESİ YRD.DOÇ.DR.ÖMER KADİR

Detaylı

Dişhekimliğinde MUM. Prof Dr. Övül KÜMBÜLOĞLU. Ege Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Protetik Diş Tedavisi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi

Dişhekimliğinde MUM. Prof Dr. Övül KÜMBÜLOĞLU. Ege Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Protetik Diş Tedavisi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dişhekimliğinde MUM Prof Dr. Övül KÜMBÜLOĞLU Ege Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Protetik Diş Tedavisi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi MUM Dişhekimliğinde kullanılan mumlar genellikle 2 veya daha fazla

Detaylı

Paslanmaz Çelik Gövde. Yalıtım Sargısı. Katalizör Yüzey Tabakası. Egzoz Emisyonları: Su Karbondioksit Azot

Paslanmaz Çelik Gövde. Yalıtım Sargısı. Katalizör Yüzey Tabakası. Egzoz Emisyonları: Su Karbondioksit Azot Paslanmaz Çelik Gövde Yalıtım Sargısı Egzoz Emisyonları: Su Karbondioksit Azot Katalizör Yüzey Tabakası Egzoz Gazları: Hidrokarbonlar Karbon Monoksit Azot Oksitleri Bu bölüme kadar, açıkça ifade edilmese

Detaylı

MALZEME ANA BİLİM DALI Malzeme Laboratuvarı Deney Föyü. Deneyin Adı: Malzemelerde Sertlik Deneyi. Deneyin Tarihi:

MALZEME ANA BİLİM DALI Malzeme Laboratuvarı Deney Föyü. Deneyin Adı: Malzemelerde Sertlik Deneyi. Deneyin Tarihi: Deneyin Adı: Malzemelerde Sertlik Deneyi Deneyin Tarihi:13.03.2014 Deneyin Amacı: Malzemelerin sertliğinin ölçülmesi ve mukavemetleri hakkında bilgi edinilmesi. Teorik Bilgi Sertlik, malzemelerin plastik

Detaylı