7- ÖYKÜ... ÖYKÜ... ÖYKÜ...

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "7- ÖYKÜ... ÖYKÜ... ÖYKÜ..."

Transkript

1 Y l:6 Say :17 Mart 2003 SAVAfiIN OLASI ETK LER T arihe bak ld ğ nda SAVAŞ lar hep belirsizlikleri kendileriyle birlikte getirmişler. Bunun yan nda insanlara ac, ekonomiye ise canl l k aksettirmişlerdir. Tabii olarak savaşlar n da doğas değişiyor art k. Uzun süren kara savaşlar n n yerini k sa süren savaşlar al yor. Tarihten bu yana tüm Savaşlar n nedeninin Ekonomik olduğunu söyleyebiliriz. Yaklaşan savaş n da geleceği belliydi. Amerikan ekonomisinde yaşanan s k nt lar, küreselleşme, iflaslar ve benzeri bir çok gelişmeden daha önceki bir yaz m zda bahsetmiştik. Konu başl ğ m z 21. YÜZYILA BAŞLARKEN idi. Bak n bu yaz m zda neler demişiz ARALIK TARİH İnsanl k, mevsimler, yüzy llar, hasatlar geçmişe bakt ğ n zda, tarihi incelediğinizde her şeyin belli bir düzen içinde tekrarland ğ n, bu tekrarlar n da değişen Dünya n n şartlar na uyum sağlad ğ n görüyoruz. Bu tekrarlara bir göz atmak gerekirse, Dünya ekonomik krizlerinin ilk önce bölgesel ve k tasal olarak başlad ğ n arkas ndan da Dünya da genel bir ekonomik kriz olduğunu görüyoruz. Her k rk y lda bir iklimsel değişikliklere bağ ml olarak Dünya tah l stoklar n n en düşük noktaya geldiği diğer bir gerçek. Tarihte Osmanl lara ve Türklere bakt ğ n zda ise bir araya gelip bir devlet kurduktan 100 y l sonra hep bir imparatorluk veya güçlü bir devlet kurmam şlar m? İnsanlar kendi jenerasyonlar nda hep Dünya n n sonunun geleceğine ve Dünyan n daha kötüye gittiğine inanm yorlar m? Baz hastal klar n dönemsel olarak binlerce insan öldürdüğünü, sadece hastal k ad n n değiştiğini, veba, verem, kanser, aids, bse... farketmek çok zor olmasa gerek. Zaman aral ğ n iyice daraltt ğ m zda ise her gün güneşin doğup ve batt ğ n, mevsimleri, solup ve açan çiçekleri farketmek çok kolay. K sacas hepimiz büyük bir sistemin, düzenin içinde yaşayan birer insan z. Ve bu düzen içinde hepimiz belki bu büyük sistemin fark nda veya zaman zaman bu büyük sistemi unutarak, bir k sm m z ise bu sistemin hiç fark na varmadan bir yöne koşuyoruz. Amac m z ise insanl k için bir çindekiler YÜKSEK VER ML SÜT NEKLER N N 3- BESLENMES NDE B OT N N ÖNEM OMEGA-3 YA AS TLER ve NSAN 5- BESLENMES NDEK ÖNEM KANATLI YET fit R C L N N 7- ÖNEML SORUNLARI 7- ÖYKÜ... ÖYKÜ... ÖYKÜ... Üç Ayda Bir Yay nlan r

2 şeyler üretmek, faydal olmak ve diğerleri yüzy la başlarken dönüp tarihe bakt ğ n zda, geleceği tahmin etmek çok zor gözükmüyor. Tarihteki olaylar n tekrarlanacağ n düşünerek, yeni bir Dünya Ekonomik krizinin olacağ n, Kapitalizmin sona ereceğini, Türkiye nin güçlü devletler aras nda yer alacağ n, Dünyada k tl k yaşanacağ n, İnsan hayat n n uzayacağ n, kansere çare bulunacağ n ama ad n bilmediğimiz yeni hastal klar n ortaya ç kacağ n, uzayda yeni keşifler yap lacağ n ve benzeri bir çok olay tahmin etmek mümkün. Diğer bir yay n m zda benzer konulardan bahsetmişiz. Konu başl ğ m z Finans Dünyas ve Sektörümüz Tarih OCAK Gerçekçi olmak gerekirse Dünya Piyasalar nda da s k nt lar mevcut. Büyüme azald ğ gibi, multinasyonal firmalar n birleşme, büyüme ve arkas ndan globalleşme ile aşmaya çal şt klar kar ve verimlilik problemleri, finans piyasalar nda s k şm ş olan yüksek mevduatlar ve düşük faizler, gelişmiş ülke insanlar n n zenginleşerek ve rahat yaşam ile sonsuz mutluluğa ulaşacaklar yan lg s, üretim ve tüketimi düşürdüğü gibi yeni sömürgeci politikalar n hortlamas na da yol açmaktad r. Dünya Ekonomisindeki bu kötü gidişat n ilk sinyallerini finans cenneti olan İsviçre Hava Yollar vermedi mi? Amerikada enerji devi Enron, Credit Suisse ve daha nice şirketler Ülkemizdeki ve Dünyadaki tüm bu gelişmeler mikro anlamda sektörümüzü ve finans dünyas n n bizlere bak ş n nas l etkileyecektir? Bu sorunun cevab n en iyi tahmin eden firmalar gelecek y llarda ayakta kalmay başarabilecektir. Geçmişteki tüm bu yaz lar m zdan da rahatl kla anlaş labileceği gibi gelişmiş ülkelerin ekonomik s k nt lar yeni Savaşlar n her zaman habercisi olmuştur. Gelişmiş ülkeler aras ndaki fikir ayr l klar ise tamamiyle ç kar çat şmalar ndan kaynaklanmaktad r. Gerçekçi olmak gerekirse bir SAVAŞ kaç n lmaz hale gelmiştir. Bunu tarih bizlere söylüyor. Ayn tarih bizlere Dünya Savaşlar n n arkas ndan en büyük savaş n Ortadoğuda olacağ n da söylüyor. İşte çocukluğumuzda, gençlik y llar m zda tart şt ğ m z, konuştuğumuz o savaş bize çok yak n. Ne kadar gariptir ki bölgenin en güçlü ülkesi olan Türkiye nin en zay f olduğu noktada, bu savaş ç ka geldi. Çok iyi bir zamanlama m? desek yoksa uzun vadeli bir plan sonucu 1999 depremi, çok partili koalisyon, erken gelen seçim sonras, tek partili kolay kararlar alabilen bir hükümet, araya s k şt r lm ş bir ekonomik kriz ve Dünya piyasalar na olan yüksek borçlar m z: bunlar n hepsi talihsiz bir tesadüf mü? Karar siz verin.. Savaşlar ç kana kadar belirsizlik yüzünden piyasalar tedirgin eder. Savaş süresince ekonomi çok hareketlenir. Bunun nedeni ise kamu iç harcamalar n n artmas d r. Diğer yandan savaşa yak n bölge ülkelerinde iç talep suni şekilde artar. Nihai tüketici stok seviyesini yükselttiğinden iç talep hareketlenir. Savaş n gidişat yla paralel olarak finans piyasalar dalgalan r. İthalata dayal sanayi ve ekonomilerde Bankac l k Sisteminin zaaflar ve fors majör şartlar ndan dolay ithalatta s k nt lar yaşanabilir. Diğer yandan uluslararas ulaş m ve nakliye fiyatlar ve sigortalar h zla artar. Savaşa kat lan ülkelerden kazananlar n Savaş Sonras finans piyasalar kuvvetlenir, bu ülkelere olan güven artar ve bir yat r m rüzgar eser. Komşulardaki savaş sonras yeniden yap lanma yat r mlar ndan yüksek paylar al n r. K saca savaş öncesi ve sonras Ülkemiz Ekonomisinin hareketleneceğini söyleyebiliriz. Savaş n gerçek etkilerini ise daha uzun vadede hissedeceğiz. Belki 5 y l veya daha uzun bir sürede. Her problem bir imkan yarat r derler. Ümit ederiz ki biz de ülke ve Hayvanc l k Sektörü olarak bu imkanlar en iyi şekilde değerlendirebilelim. İnsan ister ki hiç SAVAŞ olmas n. İnsanlar ac çekmesin. Ne gariptir ki SAVAŞ ç karanlarda o insanlar. 2

3 YÜKSEK VER ML SÜT NEKLER N N BESLENMES NDE B OT N N ÖNEM S Prof. Dr. Şakir Doğan TUNCER Ankara Üniversitesi Veterinerlik Fakültesi üt inekleri dahil ruminantlar n B grubu vitaminlerden biotine olan ihtiyac tam olarak belirlenememiştir. Rumen ve bağ rsak kanal nda sentezlenen biotinin ruminantlarda temel ihtiyac karş lad ğ kabul edilir. Rumen mikroorganizmalar taraf ndan sentez edilen ve yemlerden sağlanan biotin normalde yeterli olmakta ve s ğ rlarda vitamin yetersizliğine bağl septomlar gözlenmemektedir. Ancak son y llarda yap lan çal şmalar ve saha uygulamalar bu görüşün her zaman doğru olmad ğ n göstermektedir. Nitekim günümüzde yüksek verimli süt ineği yetiştiriciliğinin önem kazanmas ile ineklerde süt veriminde önemli art şlar sağlanmas, başta yüksek verimin yol açt ğ stres olmak üzere her türlü stres faktörleri karş s nda rumende sentezlenen vitaminin yetersiz kald ğ veya ineklerde biotin ihtiyac n n artt ğ bildirilmektedir. Diğer taraftan rumende biotin sentezinin asidik ortamda aksayabileceği, dolay s yla h zl büyüyen genç s ğ rlar ile yüksek verimli süt ineklerinde biotin ihtiyac n n sentez yolu ile karş lanamayacağ ifade edilmektedir. Benzer şekilde yüksek verimli süt ineklerinde biotin sentezinin verim ve ayak sağl ğ için yeterli olmad ğ dolay s yla süt ineklerine uygulanan ilave biotinin süt verimini ve ayak sağl ğ n olumlu yönde etkilediğine değinilmektedir. Biotinin önemli fonksiyonlar Suda çözünebilen B grubu vitaminlerin bir üyesi olan biotinin kanatl, domuz, at ve kürk hayvanlar beslenmesinde önem taş d ğ y llard r yap lan araşt rmalarla ortaya konulmuştur. Biotin bütün hayvanlar için esansiyel nitelik taş yan ve yaşam, büyüme, yemden yararlanma, epidermal dokular n devaml l ğ, normal kemik gelişimi ile üreme için gerekli olan bir vitamindir. Metabolizmada karbondioksidin figzasyonunu katalize eden ve transferinde rol oynayan enzimlerin prostetik grubu olarak görev yapar. Bu enzimler aras nda yağ asitleri sentezinin vazgeçilmez unsurlar olan asetil CoA karboksilaz ile propiyonil CoA karboksilaz bulunur. Dolay s yla biotin yağ asitleri sentezinde rol oynatan metabolik reaksiyonlarda önemli görevlere sahiptir. Ruminantlarda glikoneogenezis glikozun önemli bir kaynağ n oluşturur. Yetersiz karbonhidrat al m söz konusu olduğunda glikoneogenezis yolu ile protein ve yağlardan kan glikoz miktar n n normal seviyede devaml l ğ sağlan r. Uzun zincirli yağlar n sentezi ve temel yağ metabolizmas için biotin gereklidir. Biotin ayn zamanda ribonükleik asidin yap s ve özelliği üzerine olan etkisi nedeni ile protein sentezi için de gereklidir. Bu durum özellikle deri, saç, boynuzun yap s ndaki keratin gibi sert bir protein olan skleroproteinlerin depolanmas ve oran n n kontrolünde önemlidir. Yap lan çal şmalarda biotinin keratinizasyonda aktif rol oynad ğ gösterilmiştir. Bunlardan başka biotin karbonhidrat, yağ ve protein metabolizmalar na direkt yada indirekt olarak kat lmaktad r. Özet olarak ifade edilirse, biotinin karbonhidrat metabolizmas, propionate üretimi ve metabolizmas, yağ asitleri sentezi, selüloz sindirimi ve keratin üretimi ile ilgili bir vitamin olduğu kabul edilebilir. Daha öncede belirtildiği üzere biotin propiyonik asit sentezi ile bakteriyel metabolizmada görevli olan enzimlerin ko-faktörüdür. Selülozu parçalayan bakterilerin tamam biotine ihtiyaç duyduklar halde, bunlar biotin sentezine kat lmazlar. Yap lan in vitro çal şmalar n bulgular na göre biotin yokluğunda rumen mikroorganizmalar n n gerek selüloz sindirimi gerekse propiyonik asit sentezi önemli derecede azalmaktad r. Tüketilen rasyon rumende biotin sentezini etkilemektedir. Hayvana verilen rasyonda kaba yem/konsantre yem oran konsantre yem lehine bozulduğunda vitamin sentezi azalmaktad r. Tüketilen yemlerle günlük biotin al m 3-6 mg kadard r. Kanatl ve domuzlarda yemlerdeki biotinin yararl l ğ önemli derecede değişkenlik göstermektedir. Örneğin m s rdaki vitaminden yararlanma % 100 iken buğday için bu oran % 5 tir. Melas yem maddeleri içinde biotin içeriği ( mg/kg) ve yararl l ğ ( %75) en yüksek olan d r. Rumende sentez edilen günlük biotin miktar 0-4 mg olarak, net biotin emilimi ise 3-5 mg olarak hesaplanm şt r. Biotin ve ayak hastal klar Pek çok ülkede yetiştiriciler ve veteriner hekimler s ğ rlarda ayak hastal klar n n önemli bir sorun olduğunu bilirler. Öyleki mastitis ve döl verimi düşüklüğü ile birlikte ayak hastal klar da süt ve besi s ğ rc l ğ nda önemli ekonomik kay plara neden olmaktad r. İngiltere de süt ineklerinde ayak sağl ğ üzerinde yap lan bir çal şmada çiftçilerin 2/3 ü laminitisi en önemli bir sorun olarak bildirmişlerdir. Yine Amerika da 17 sürü üzerinde yap lan bir araşt rmada ise yaz ve bahar mevsimlerinde ineklerin s ras yla % 13.7 ve %16.7 sinin kronik laminitis olduğu gözlenmiştir. İngiltere de 1997 de laminitise bağl y ll k kay b n 200 milyon sterlin olduğu ortaya konulmuştur. Ayak bozukluklar n n ve lezyonlar n tiplerinin çevre, besleme program, sindirim sistemi ve metabolizma hastal klar gibi çeşitli faktörlere bağl olarak ülkeden ülkeye göre değiştiği ifade 3

4 edilmektedir. Dolay s yla laminitisin ortaya ç kmas nda pek çok faktör etkili olmaktad r. Laminitis süt ineklerinde mültifaktoriyal bir hastal k olarak ortaya ç kar. Bu hastal ğ n kontrol alt na al nabilmesi ancak sürü menejeri, veteriner hekim, t rnak bak m n yapan kişi ile besleme uzman n n birlikte olaya müdahale etmesi ile mümkündür. Dolay s yla bu hastal kta çevre, beslenme ve doğru t rnak bak m gibi üç önemli husus vard r. Araşt r c lar sağl kl t rnağa sahip veya klinik laminitisli ineklerde hem serum hem de t rnak-boynuz katman n n biotin konsantrasyonlar ile laminitis aras ndaki ilişkiyi araşt rm şlard r. Sonuçta serum biotin konsantrasyonunun laminitisli ineklerde sağl kl olanlara göre önemli miktarda azalm ş olduğu ortaya ç km şt r (P<0.01). Ayn çal şmada hastal kl hayvanlarda t rnak-boynuz katman n n nem içeriğinin (%43.0) kontrol grubuna (%34.3) göre önemli derecede yüksek olduğu da gözlenmiştir. Ayak hastal klar na maruz kalan bir süt ineğinin performans n tam olarak ortaya koymas sözkonusu değildir. Öncelikle hayvan n hissettiği ağr performans n olumsuz yönde etkiler. Yem tüketiminde ortaya ç kan azalma ağ rl k kayb na, süt ve döl veriminde azalmaya neden olur. Bu itibarla böyle hayvanlar n sürüden uzaklaşt r lmas işletme ekonomisi aç s ndan önem taş r. Biotin ve süt üretimi Buzağ lamadan hemen sonra ilk doğumunu yapm ş ineklere 305 günlük laktasyon süresince günde 20 mg biotin verilmesinin günlük süt veriminde 1 kg l k bir art şa neden olduğu gözlenmiştir. Bu sonuca paralel olarak biotin verilenlerde laminitis olgular da önemli azalmalar göstermiştir. Bir başka çal şmada 180 inek incelemeye al nm ş ve bir laktasyon süresince hayvanlara 0(kontrol) ve 20 mg/gün düzeyinde biotin verilmiştir. Biotin alan grupta günlük süt veriminde 2.9 kg miktar nda art ş tesbit edilmiştir. Süt ineklerine doğumdan 14 gün önce başlayarak doğum sonras 100 gün süre ile 0, 10 or 20 mg/gün miktar nda biotin uygulanan bir araşt rmada laktasyonun ilk 100 gününde gruplarda süt verimi s ras yla 36.95; ve kg olarak bulunmuştur. Biotinin en yüksek dozu (20mg) süt veriminde kontrol grubuna göre 2.82 kg miktar nda bir üstünlük sağlam şt r. Bu çal şmalara göre biotinin süt verimine olan etkisinin ayak sağl ğ üzerine olan etkisine göre daha öncelik taş d ğ ifade edilebilir. ABD de yap lan bir çal şmada laktasyonun ilk 100 gününde 20 mg/gün miktar nda biotin uygulanan deneme grubu, kontrol grubuna göre % 2.7 oran nda daha fazla süt vermiştir. Benzer şekilde İtalya da yürütülen çal şmada da laktasyonun ilk 5 ay nda biotin verilmesinin süt verimini %4.7, süt yağ n %3.4 ve süt proteinini %4.3 oran nda art rd ğ gözlenmiştir. Biotinin süt verimini direk mi yoksa indirek mi etkilediği üzerinde durulmaktad r. Biotin glikoneogenesis yolu ile süt üretiminin ön maddesi olan glikoz üretimini art rabilir; veya ayak sağl ğ n iyileştirebilir dolay s yla laminitisin neden olduğu ağr y ortadan kald rabilir. Her iki durumda da süt ineğinin performans olumlu yönde etkilenir. Sonuç Süt inekleri ve rumen bakterilerinin bir bölümü biotine ihtiyaç duyarlar. Ancak verime sahip ineklerde ve h zl gelişen genç s ğ rlarda ihtiyac n ruminal sentez ile karş lanamad ğ çoğu çal şmada elde edilen ortak bir görüştür. Özellikle biotin durumu kritik olan hayvanlarda ilave biotinin süt verimi ve ayak sağl ğ aç s ndan belirgin bir pozitif etkisi gözlenmektedir. Biotin eksikliğinde genellikle deride ve özellikle ayakta lezyonlar, tüy, kürk ve saçlarda zay fl k gözlenmektedir. Yemlere biotin kat lmas ile söz konusu septomlar azalmakta veya tamamen ortadan kalkmaktad r. Optimal t rnak sağl ğ için süt ineklerinde 20mg/gün, kuruda bulunan inekler ile besi s ğ rlar nda ise 10 mg/gün biotin verilmesi öngörülmektedir. Yüksek verimli süt ineklerinde günde 20 mg biotin verilmesi ile olumlu sonuçlar al nm şt r. Son y llarda yap lan çal şmalara genel olarak bak ld ğ nda ilave biotinin süt ineklerinde ayak kalitesini iyileştirdiği ve ayak hastal klar n n ç k ş n azaltt ğ saptanm şt r. Ayn şekilde uygulaman n süt verimini art rd ğ, döl verimi performans n da iyileştirdiği de tesbit edilmiştir. Bu sonuçlar karş s nda ruminant beslenmesinde ilave biotinin yarar sağlayamayacağ görüşü yeniden değerlendirilmelidir. Yüksek verimli süt ineklerinde gebelik ve laktasyonun yol açabileceği strese bağl olarak fizyolojik biotin durumu (sentez+yemle al nan) optimum süt verimi ve sağl k için yetersiz kalabilir. Bu durumda hayvan n genetik potansiyeline ulaşabilmesi için ilave biotin gerekebilir. Kaynaklar 1. Bergste,C., P.R.Greenough, J.M., Gay, R.C.Dobson and C.C.Gay (2000). J.Dairy Sci. 82, Suppl. 1: Bonomi.A.A.,Quarantelli, A.Sabbioni and P.Superchi (1996). La Rivista di Scienza dell Alimentazione anno. 25.n.1: Da Costa Gomez, C., M.Al Masri, W.Steinberg and Hj, Abel. (1998). Proc.Soc.Nutr.Physiol Higuchi, H. And N.Nagahata (2000). Vet.Rec. 5. Midla, L.T.,Hoblet, K.H.,W.P.Weiss and M. I. Moeschberger (1998). Am.J.Vet.Res.59(6): Seymour, W.M. (2000). Proceeding, 12th Annual Florida Ruminant Nutrition Symposium, pp Svedson,O.L.(2000). Feed International. 21 (11) Weaver, D.(1997). Dairy Farmer, Jan.7:52 9. Wells,S.J., A.M.Trent,W.E.March and R.A. Robinson (1993). JAVMA 202: Zimmerly, C.A. andw.p.weiss (2000). J.Dairy Sci.83, Suppl.1:

5 OMEGA-3 YA AS TLER ve NSAN BESLENMES NDEK ÖNEM Doç. Dr. Tahir BALEVİ Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi Hayvan Besleme ve Beslenme Hastal klar Anabilim Dal Ü lkemizde tavukçuluk sektörü h zl bir gelişme içindedir. Bunun sonucu olarak son y llarda yumurta üretim ve tüketim miktarlar nda önemli art şlar olmuştur. Yumurtadaki proteinin biyolojik değerliliğinin yüksek olmas yumurta tüketimini teşvik etmekte, buna karş l k yumurtan n kan kolesterol seviyesini yükselttiği şeklindeki görüşler ise yumurta tüketimini olumsuz yönde etkilemektedir. Kanatl rasyonlar nda enerji kaynağ olarak yayg n şekilde kullan lan yağlar, bünyelerinde bulundurduklar yağ asitleri kompozisyonlar yönünden farkl l k gösterirler. Bitkisel yağlar uzun zincirli doymam ş yağ asitleri, hayvansal yağlar ise bal k yağ hariç uzun zincirli doymuş yağ asitleri özellikle palmitik asit bak m ndan zengindir. Bitkisel yağlardan olan zeytin yağ oleik asit gibi tek çift bağa sahip olan yağ asitleri (MUFA=Monounsaturated Fatty Acid), keten yağ da linolenik asit gibi çok say da çift bağa sahip olan yağ asitleri (PUFA=Polyunsaturated Fatty Acid) yönünden zengindir. Linoleik, linolenik ve arahidonik asit gibi uzun zincirli yağ asitleri esansiyel yağ asitleri olarak adland r l r. Hayvan organizmas taraf ndan sentez edilemeyen bu yağ asitlerinin g dalarla d şar dan al nmalar gerekir. Doymam ş yağ asitleri çoğunlukla omega-3 ve omega-6 yağ asitleri formundad r. Aralar nda linolenik asidin de bulunduğu baz yağ asitleri omega-3 formundad r ve kolayl kla ayn formdaki EPA (eicosapentaenoik asit) ve DHA lere (docosahexaenoik asit) dönüşebilir. Bu asitler koroner-kalp hastal klar n n önlenmesinde daha etkilidirler. Yetersizliklerinde; insanlarda ciltte kuruma gibi baz deri hastal klar, ast m, artritis, büyümede görülen gerileme, şeker ve kanserin baz türleriyle, öğrenme eksikliği görülmektedir. Bunlara ilaveten omega-3 yağ asitleri prostoglandinlerin sentezinde görev almalar, beyin ve retinan n normal gelişmesi için gerekli olmalar n n yan nda, kardiyovasküler bozukluklar ile ilişkili olan hastal klar n insidans n da azalt rlar. Omega-3 yağ asitlerinin, k rm z hücrelerin deforme edilebilirliğini art rd ğ, kan n viskozitesinde azalmaya yol açt ğ ve böylece k lcal damarlarla beslenen dokulara oksijen teminini kolaylaşt rd ğ öne sürülmektedir. Ayr ca bu yağ asitlerinin antihipertansif etki gösterdikleri ve koroner arterlerin endotel katlar n n gevşemesine neden olduklar da bilinmektedir. Y llardan beri diyetteki yağ asitlerinin serum kolesterol seviyelerini farkl oranlarda etkiledikleri bilinmektedir. İnsanlar n kan plazmas ndaki lipit düzeyinin yüksekliğiyle koroner kalp hastal klar ve atheroskleroz aras nda s k bir ilişki vard r. Serum lipitleri içerisinde yer alan kolesterol bu ilişkinin en büyük etkenidir. Vücutta kolesterolün büyük bir bölümü sentez vas tas yla meydana gelir. Dokular n çoğu, başta karaciğer, deri, bağ rsaklar, testis ve aort olmak üzere kolesterol sentezleme yeteneğine sahiptir. İnsan plazmas nda normal kolesterol düzeyi mg/100 ml düzeyindedir. Kanda kolesterol lipoproteinlerle taş nmaktad r. Fonksiyon ve yap lar bak m ndan lipoproteinler, şilomikronlar, çok düşük yoğunluktaki lipoproteinler (VLDL), düşük yoğunluktaki lipoproteinler (LDL) ve yüksek yoğunluktaki lipoproteinler (HDL) olmak üzere dört grupta incelenir. Plasma LDL düzeyinin yükselmesi damarlarda arteriyal plaklar oluşmas na sebep olur. Bu duruma atherosklerozis ad verilir. Atheroskleroz için spesifik risk faktörleri; kan LDL seviyesinin yükselmesi, hipertansiyon, şeker, hareketsizlik, şişmanl k, yumuşak içme sular ve sigara içilmesidir. Kal tsal hiperkolesteremia olan hastalarda yada doymuş yağ veya kolesterol oran yüksek rasyonla beslenen hayvanlarda görüldüğü gibi, yeterli seviyede yükselmiş plasma kolesterol seviyesi damar endotelyumuna zarar verebilir. Ancak atheroskleroz çoğunlukla orta boy damarlar n endotelyumunda enfeksiyonlar, toksinler veya travmadan kaynaklanan hasarla başlar. Bu durum hasarl bölgede monositlerin toplanmas yla devam eder. Daha sonra alt kattaki bağ dokuda bulunan trombositler aktif hale gelerek, tromboksan üretimine geçerler ve burada trombosit, kolesterol ve diğer lipitlerin birikimine sebep olurlar. Kan damarlar kolesterol esterlerinin birikimi ile dejenerasyona uğrar ve daral r. Kolesterol metabolizmas nda önemli görevler üstlenen lipoproteinlerin çeşit ve miktarlar ise, tüketilen g dalardaki yağ asitleri kompozisyonundan önemli ölçüde etkilenmektedir. Vücutta bulunan lipoproteinlerden HDL, kolesterolün çevre dokulardan karaciğere taş nmas n sağlamaktad r. Bir başka lipoprotein olan VLDL ve LDL, vucudun çeşitli dokular nda kolesterol sentezini stimüle etmekle görevlidirler. Canl lar doymuş yağ asitleri bak m ndan zengin diyetlerle beslendiklerinde kan plasmalar nda HDL düzeyinin azal p, VLDL ve LDL düzeylerinin artmas yla, kan kolesterol düzeyi yükselmektedir. Bu durum, çağ m z n en büyük problemi olan kardiyovasküler bozukluklar ve atheroskleroz gibi çeşitli hastal klar n oluşmas na zemin 5

6 haz rlamaktad r. Buna karş l k başta omega-3 yağ asitleri olmak üzere doymam ş yağ asitleri bak m ndan zengin diyetler tüketildiğinde, kan plazmalar nda HDL art ş na bağl olarak kolesterol miktar nda düşüş görülmektedir. Yüksek düzeyde doymuş yağ asitlerince zengin yağlar ya da kolesterol ihtiva eden g dalar n tüketilmesi sonucunda, insanlarda kardiyovasküler hastal klar n insidans n n artt ğ gözlenmiştir. Yumurta sar s nda da önemli miktarda kolesterol (11.5 mg/g) bulunmas, değerli bir protein kaynağ olan yumurtan n tüketimini olumsuz yönde etkilemektedir. Yumurtada kolesterol miktar n aşağ çekmeyi amaçlayan çal şmalardan pratik bir sonuç al namam şt r. Embriyonun gelişmesi için mutlak gerekli olan kolesterolün yumurtadaki düzeyi fizyolojik bir mekanizma ile sabit tutulmaya çal ş lmaktad r. Alternatif bir yol olarak son y llarda yumurtay omega- 3 yağ asitleri bak m ndan zenginleştirerek, kolesterojenik etkisinin azalt lmas na ve yumurta üzerindeki bu tür endişelerin kald r lmas n sağlamaya yönelik çal şmalara ağ rl k verildiği görülmektedir. Bal k yağ kolesterolü yüksek hastalarda, lipoproteinlerin fiziksel durumunu değiştirip LDL yi düşürerek, kolesterolün azalmas n sağlar. Trombin formasyonundaki azalma ve plasma fibrinolitik aktivitesindeki art ş da, atheroman n büyümesini engelleyerek damar t kan kl ğ n önler. Rasyondaki omega-3 yağ asitlerinin yumurtan n ve bu yumurtalar tüketen insanlar n kan plasmas ndaki omega-3 yağ asitleri düzeyine etkisini belirlemek için yap lan bir çal şmada; omega-3 yağ asitleri bak m ndan zengin olan farkl yağlar % 4-5 oran nda içeren rasyonlar tüketen tavuklardan elde edilen yumurtalarda, omega-3 yağ asitleri miktar n n artt ğ belirlenmiştir. Bu yumurtalar n 60 kişi taraf ndan haftada 7 adet olmak üzere 6 ay boyunca tüketilmesi sonucunda, kan plasmas nda omega-3 yağ asitleri düzeyinin de artt ğ ve omega-6/omega-3 yağ asitleri oran n n normal yumurta tüketenlere göre önemli oranda azald ğ bildirilmiştir. Dyerberg taraf ndan yap lan bir araşt rmada; omega-3 yağ asitleri bak m ndan zengin diyetlerle beslenen Eskimolarda uzun zincirli doymam ş yağ asitlerinin, doymuş yağ asitlerine oran 0.84 iken, omega-6 yağ asitleri bak m ndan zengin diyetle beslenen Danimarkal larda bu oran n 0.24 olduğu, bunun sonucunda da Eskimolar n kan plasmas nda LDL ve VLDL düzeylerinin daha düşük, HDL düzeylerinin ise daha yüksek olduğu gözlenmiştir.eskimolarda toplam kolesterol ve trigliserid seviyeleri önemli oranda daha düşük ve HDL seviyesininde önemli oranda daha yüksek olduğu bilinmektedir. Atheroskleroz oluşumunda kolesterolün üstlendiği rolden dolay bu bulgu, diyete bal k ve bal k yağ eklemenin plasma lipid seviyelerine etkileri üzerinde çeşitli çal şmalar n yap lmas na neden olmuş ve bal k yağ n n trigliserid, VLDL ve buna bağl olarak LDL seviyelerinde önemli düşmelere sebep olduğu tespit edilmiştir. Bal k yağ, plasma trigliserid ve VLDL seviyelerini düşüren en etkili yol olarak bilinmektedir. Yüksek trigliseridli hastalarda 1 aydan 3 aya kadar yap lan denemelerde; günlük 4.5 g'dan 30 g'a kadar tüketilen yağ asitlerinin (EPA ve DHA) trigliserid ve VLDL seviyelerini düşürdüğü gözlenmiştir. Normal trigliserid seviyeli kimselerde bu konsantrasyonlar düşürmek için çok daha az miktarlar yeterli olmaktad r. Omega-3 yağ asitleri bak m ndan zengin olan bal k ve bal k yağlar n n tüketimiyle, koroner kalp hastal klar ndan dolay meydana gelen ölümler aras nda z t bir ilişki olduğunu gösteren ve 20 y l n üzerinde süren bir çal şmada(kromhout ve ark.); 852 orta yaşl denek kullan lm şt r. Hiç bal k tüketmeyen kontrol grubuyla, günde 1-14 g, g, g ve 45 g'dan daha yüksek bal k tüketen deneklerden oluşan gruplar aras nda koroner-kalp hastal klar ndan dolay oluşan ölüm oranlar na bak lm şt r. Kontrol grubunda kardiyovasküler hastal klardan dolay ölüm oran 1 kabul edilirse, diğer gruplarda bu oran s ras yla 0.60, 0.57, 0.46 ve 0.42 olarak bulunmuştur. Bunu destekleyen başka literatür bildirişleri de mevcuttur. Yunanistan ve İtalya gibi ülkelerde ise, diyetlerde geleneksel olarak oleik asit bak m ndan zengin olan zeytin yağ na daha çok yer verilmektedirler. Bu ülkelerde, plasma kolesterol düzeyi ve koroner kalp hastal ğ oranlar n n diğer Avrupa ülkelerine göre düşük bulunmas muhtemelen bu nedene bağlanmaktad r. Birçok Avrupa ülkesinde ölümlerin % 50'sini koroner-kalp hastal klar oluştururken, yüksek miktarda PUFA bulunan besinleri tüketen ülkelerde ölümlerin ancak % 10'u koroner-kalp hastal klar ndan olmaktad r. II. Dünya savaş boyunca Norveç'te dolaş m hastal klar na bağl ölümlerde ve miyokardiyal enfeksiyonlarda önemli bir düşüş olduğu gözlenmişdir. Bu durumun savaş s ras nda söz konusu olan yiyecek k tl ğ na bağl olarak hayvansal yağ tüketiminin azalmas buna karş l k bal k tüketiminin artmas sonucu ortaya ç kt ğ şeklinde bir değerlendirme yap lm şt r. Araşt rmac lar, kardiyovasküler ölümlerdeki düşüşün diyetteki bal k yağ ndaki PUFA'lar n kolesterol düşürücü etkisinden kaynakland ğ sonucuna varm şlard r. Sonuç olarak; yumurta tavuğu rasyonlar na omega-3 yağ asitleri bak m ndan zengin yağlar n ilave edilmesiyle, yumurtan n omega-3 yağ asitleri içeriğinin yükselebileceği; bu yumurtalar tüketen kişilerde de atheroskleroz ve kalp-damar hastal klar na yakalanma riskinin daha az olacağ söylenebilir. Civcivlerin embriyonik gelişimini tamamlayabilmesi için kolesterole gerek vard r. Bu itibarla kolesterolsüz yumurtan n kesinlikle elde edilemeyeceği, buna karş l k yumurtada bulunan kolesterolün zararl etkisini en aza indirebilen omega- 3 yağ asitleri oran n n artt r labileceği ifade edilebilir. 6

7 KANATLI YET fit R C L N N Ö N E M L S O R U N L A R I ASCİTES Broylerlerde oksijen ihtiyac ile oksiijen tüketimi aras ndaki dengesizliğe bağl olarak ortaya ç kabilen ascites hastal ğ kar n boşluğunda s v birikimine yol açmakta buna bağl olarak ölümler ortaya ç kabilmektedir. Ascitesin önceleri yüksek bölgelerde yetiştirilen broylerler de gözlendiği bilinmekte ise de son çal şmalarda bu hastal ğ n ortaya ç k ş n n yüksek rak m ile s n rland r lamayacağ özellikle s k ş k ortamlarda ve kötü havaland r lm ş kümeslerde yetiştirilen h zl büyüme çağ ndaki civcivlerde de gözlendiği belirlenmiştir. Hastal ğ n ortaya ç k ş nda pek çok faktör etkili olmaktad r. Bu bağlamda yüksek genetik güce sahip olan ve h zl gelişme sürecindeki broylerler hastal ğa oldukca duyarl d rlar. Diğer taraftan yap lan araşt rmalar pelet yemlerle besleme proğram n n toz (ince) yemle beslemeye göre hastal k insidensini art rd ğ n göstermektedir. İlk 2-3 haftal k pelet yemle besleme proğram n izleyen dönemde broylerlere pazar ağ rl ğ na ulaşana kadar toz yem verilmesi uygun pazar ağ rl ğ na ulaş lmas nda etkili olmuş ascites insidensini azaltm şt r. Yüksek yoğunluktaki yemler (yüksek enerji+yüksek protein) ascites insidensini art ran faktörler aras nda yer almaktad r. Broylerlerde büyüme h z n düşük tutmaya yönelik yemleme programlar ile çevre koşullar n düzeltmeye yönelik uygulamalar ascites üzerinde olumlu etki yapmaktad r. Bu itibarla düşük proteinli, düşük enerjili başlang ç yemleri ile besleme ascites olgular n azaltmaktad r. Ayn şekilde büyümenin erken dönemlerinde yem tüketiminin % oran nda k s tlanmas veya ş ğ n aral kl olarak s n rland r lmas n kapsayan yetiştirme teknikleri de hastal ğ n insidensini azaltacakt r. S cakl ğ n artt r lmas büyüme h z n düşürecek bu da hastal k ç k ş n n azalmas na neden olacakt r. Hastal ğa yol açan fonksiyonel ve nedensel faktörleri ve bunlar n genetik ve embriyonik gelişme aras ndaki ilişkilerini tart şan araşt r c lar oksijen yetersizliğinin ascitesin başl ca nedenleri aras nda olduğunu ileri sürmüşlerdir. Anabolik faaliyetler için gerekli olan yüksek oksijen talebi kalb ve akciğerlerin maksimum oksijen verme kapasitesini aşmaktad r. Baz araşt r c lar ascitesde troid fonksiyonunun önem taş d ğ n bildirmişlerdir. Hastal ğa duyarl hayvanlarda troksin üretiminin s n rl olduğu kabul edilir. Bu nedenle yetersiz troit aktivitesi metabolizman n regulasyonu için oldukca uygundur. Bu etki özellikle düşük çevre s cakl ğ nda görülmektedir. Baz araşt rma sonuçlar erken kuluçkadan ç kan hayvanlarda ascites insidensinin düşük olduğunu ortaya koymaktad r. Buradaki teori, erken kuluçkadan ç kan broylerlerin k sa bir süre için inkübatörde düşük düzeyde oksijene maruz kalmas d r. ASCİTES NEDENİ BUGÜN BİLE TAM BELLİ OLMAYAN KOMPLEKS BİR PROBLEMDİR. HAYVANCILIKTA BESLENME VE SAĞLIK BİRBİRİ İLE İLİŞKİLİ İKİ KONUDUR. İYİ BESLENME OLMADAN İYİ BİR SAĞLIK OLAMAZ. İYİ BESLENME PEK ÇOK SAĞLIK PROBLEMİNİ ÇÖZEBİLİR. ÖYKÜ... ÖYKÜ... ÖYKÜ... İŞİNİ BİLMENİN BEDELİ Bir fabrikada imalat hatt ndaki çok önemli olan ana makinalardan biri ar zalan nca fabrikadaki tüm üretim de durdu. Mevcut teknisyenler makineyi çal şt rmak için çok uğraşt lar, ancak ne yapt larsa nafile, bir türlü başaramad lar. Sonunda d şar dan uzman çağ rd lar. Uzman gelip makineyi inceledi. Durumuna bakt. Sonra çantas ndan bir çekiç ç kard. Elinde çekiçle makineye yaklaşt. Makinenin belli bir noktas na elindeki çekiçle dikkatlice sert bir vuruş yapt. Makine hemen çal şmaya başlad ve hiçbir ar za olmam ş gibi devam etti. Fabrika tekrar çal şmaya başlad. Uzman fabrikadan ayr ld ktan iki gün sonra faturas n gönderdi: "Hizmet bedeli karş l ğ Amerikan Dolar " Fabrika müdürü faturaya çok k zd. Tepesi att. Bir çekiç darbesi için bin dolar çok buldu. Uzmandan ayr nt l fatura göndermesini istedi. Bir gün sonra uzmandan aşağ daki detayl fatura geldi: "Makineye çekiçle vurma bedeli...1 dolar Nereye vuracağ n bilme bedeli dolar Toplam dolar" 7

8 5-7 MART 2003 VIV Asia, Queen Sirikit National Convention Center, Bangkok Thailand Contact: Organisers :Jaabeurs Exhibitions and Media. Tel: Fax: E.mail : Internet: www. viv.net N SAN 2003 Middle East Poultry Show, Dubai World Trade Centre Exhibition Complex. United Arab Emirates Contact: Media Communication & Promotion. Tel: Fax: E.mail : Internet: www. mediaccom.com MAYIS 2003 Agritech03, Israel Trade Fairs&Convention Center,Tel Aviv, Israel. Contact: Conexpo, Tel: ; Fax: : ; E.mail : 3-6 HAZ RAN 2003 Chicken King Show 2003, Moscow, Russia Contact: Asti Group. Tel: ; Fax: ; Internet: 5-7 HAZ RAN 2003 VIV Poultry Yutav; World Trade Center, Yesilkoy, İstanbul,Turkey Contact: Jaabeurs Exhibitions and Media. Tel: Fax: E.mail : Internet: www. viv.net 8-12 HAZ RAN 2004 XXII World s Poultry Congress, WPSA Turkish Branch, stanbul TURKEY Contact: ITU Joint Venture, Tel: , Fax: Internet: HAZ RAN 2003 Agrena th International Exhibition of Poultry & Livestock Production, Cairo International Conference Centre, Egypt Contact: Crose Fair Organisers, Tel/Fax: E.mail : Internet: TEMMUZ th Poultry Science Symposium on Welfare of Laying Hens, Ramada Plaza Hotel,Bristol,UK Contact: WPSA Conference Office Tel: Fax: E.mail : TEMMUZ TEMMUZ 2003 XIII Congres of the World Veterinary Poultry Association, Denver,CO, USA Contact: American Association of Avian Pathologists, Tel: Fax: Internet : AGUSTOS th European Symposium on Poultry Nutrition, Lillehammer, Norway Contact: Mrs M F Bagley, Tel: , Fax: , Internet: Bilgi paylaşarak, hayvanc l k ve yem sektörünün sorunlar na çözümler üretmeye çal şt ğ m z bültenimize, sektör sorunlar na çözüm önerileriyle katk lar n z bekliyoruz. nterkim Kimya Sanayi th. hr. ve Tic. A.fi. Tunal Hilmi Cad. No: 50/ K.dere-Ankara Tel: 0 (312) Fax: 0 (312) Sahibi :Ferudun Erdoğan Yay n Kurulu Başkan : Seyfi Ay Yaz İşleri Müdürü : Ufuk Y lmaz Yap m : Replik Ltd. Şti. Üç ayda bir yay nlan r.

Buzağılarda Protein Beslemesi ve Buzağı Mamasının Önemi. Sayı:2013/Rm-37 Sayfa:205-210

Buzağılarda Protein Beslemesi ve Buzağı Mamasının Önemi. Sayı:2013/Rm-37 Sayfa:205-210 Buzağılarda Protein Beslemesi ve Buzağı Mamasının Önemi Sayı:2013/Rm-37 Sayfa:205-210 KONU İLGİ Buzağılarda Protein Beslemesi ve Buzağı Mamasının Önemi Besleme TERCÜME VE DERLEME Ürün Müdürü Esra ÇINAR

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS HAYVAN BESLEME VE YEM BİLGİSİ TEKNOLOJİSİ

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS HAYVAN BESLEME VE YEM BİLGİSİ TEKNOLOJİSİ DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS HAYVAN BESLEME VE YEM BİLGİSİ TEKNOLOJİSİ LVS22 IV 2 2 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Ön Lisans Seçmeli

Detaylı

Öğr. Gör. Süleyman GÖKMEN

Öğr. Gör. Süleyman GÖKMEN Öğr. Gör. Süleyman GÖKMEN GİRİŞ Fonksiyonel Gıda Tanımı Et Ürünlerine Tedbirli Yaklaşım Et ürünlerine Konjuge Linoleik asit ilavesi Et ürünlerine Diyet Lifi İlavesi Et ürünlerine Probiyotik İlavesi Et

Detaylı

Besinsel Yağlar. Besinde Lipitler. Yağ ihtiyacı nereden karşılanır? Besinsel lipitlerin fonksiyonu nedir? 09.03.2016

Besinsel Yağlar. Besinde Lipitler. Yağ ihtiyacı nereden karşılanır? Besinsel lipitlerin fonksiyonu nedir? 09.03.2016 Besinsel Yağlar 1. Trigliseritler (%90) 2. Kolesterol (serbest ya da yağ asitlerine bağlı halde) 3. Serbest Yağ Asitleri 4. Fosfolipitler 5. Yağda Çözünen Vitaminler (A,D,E,K) Besinde Lipitler Suda çözünmezler

Detaylı

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL 2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL NOT: Düzeltmeler bold (koyu renk) olarak yaz lm flt r. YANLIfi DO RU 1. Ünite 1, Sayfa 3 3. DÜNYA HAYVAN POPULASYONU

Detaylı

Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları

Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları Hedefe Spesifik Beslenme Katkıları Hayvan Beslemede Vitamin ve Minerallerin Önemi Vitaminler, çiftlik hayvanlarının, büyümesi, gelişmesi, üremesi, kısaca yaşaması ve verim vermesi için gerekli metabolik

Detaylı

D VİTAMİNİ TARİHSEL BAKI 01.11.2008. 25-D vitamini miktarına göre değişir. öğünde uskumru yesek de, böbrekler her

D VİTAMİNİ TARİHSEL BAKI 01.11.2008. 25-D vitamini miktarına göre değişir. öğünde uskumru yesek de, böbrekler her VİTAMİN BİYOKİMYASI D VİTAMİNİ BU BÖLÜMDE ANLATILACAK KONULAR: Tarihsel Bakış D vitamininin kimyasal ve biyolojik fonksiyonları Besin kaynakları Hazırlayan: V. Murat BOSTANCI Toksisite 1 2 TARİHSEL BAKI

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta Verimi Kabuk Kalitesi Yemden Yararlanma Karaciğer Sağlığı Bağırsak Sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA YUMURTA IÇIN AGRALYX!

Detaylı

BUĞDAY RUŞEYMİ (WHEAT GERM)

BUĞDAY RUŞEYMİ (WHEAT GERM) BUĞDAY RUŞEYMİ (WHEAT GERM) Buğday rüşeymi buğday başağının alt kısmında bulunan embriyodur. Buğdayın 1 tonundan sadece 1 kilogram rüşeym elde edilebilmektedir. Rüşeym özel yöntemlerle elde edilmediği

Detaylı

SÜTÜN BİLEŞİMİ ve BESİN DEĞERİ

SÜTÜN BİLEŞİMİ ve BESİN DEĞERİ SÜTÜN BİLEŞİMİ ve BESİN DEĞERİ Prof. Dr. Metin ATAMER Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Süt Teknolojisi Bölümü Aralık 2006 ANKARA Sütün Tanımı ve Genel Nitelikleri Süt; dişi memeli hayvanların, doğumundan

Detaylı

Hücre zedelenmesi etkenleri. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015

Hücre zedelenmesi etkenleri. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Hücre zedelenmesi etkenleri Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Homeostaz Homeostaz = hücre içindeki denge Hücrenin aktif olarak hayatını sürdürebilmesi için homeostaz korunmalıdır Hücre zedelenirse ne olur? Hücre

Detaylı

İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı

İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı HASTA BİLGİLENDİRME FORMU HİPERLİPİDEMİ Hiperlipidemi; kanda çeşitli yağların yüksekliğini

Detaylı

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85 EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85 i Bu sayıda; 2013 Cari Açık Verileri; 2013 Aralık Sanayi Üretimi; 2014 Ocak İşsizlik Ödemesi; S&P Görünüm Değişikliği kararı değerlendirilmiştir.

Detaylı

AFRİKA HASTALIĞI -SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ -LUMPY SKIN DISEASE (LSD)

AFRİKA HASTALIĞI -SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ -LUMPY SKIN DISEASE (LSD) AFRİKA HASTALIĞI -SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ -LUMPY SKIN DISEASE (LSD) 1 GÜNDEM Tanım Epidemiyoloji (Hastalığın Yayılımı) Mücadele Soru-Cevap 2 Afrika Hastalığı Nedir? Sivrisinek, kene ve sokucu sineklerle

Detaylı

A N A L Z. Seçim Öncesinde Verilerle Türkiye Ekonomisi 2:

A N A L Z. Seçim Öncesinde Verilerle Türkiye Ekonomisi 2: A N A L Z Seçim Öncesinde Verilerle Türkiye Ekonomisi 2: Sektör Mücahit ÖZDEM R May s 2015 Giri Geçen haftaki çal mam zda son aç klanan reel ekonomiye ili kin göstergeleri incelemi tik. Bu hafta ülkemiz

Detaylı

08.11.2008 VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D

08.11.2008 VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D VİTAMİN D VE İMMÜN SİSTEM VİTAMİN D Vitamin D ve İmmün Sistem İnsülin Sekresyonuna Etkisi Besinlerde D Vitamini Makaleler Vitamin D, normal bir kemik gelişimi ve kalsiyum-fosfor homeostazisi için elzem

Detaylı

Diyabet te Sağlık Önerileri. Diyabet

Diyabet te Sağlık Önerileri. Diyabet Diyabet te Sağlık Önerileri Diyabet BR.HLİ.041 Diyabette Sağlık Önerileri Her sağlıklı birey gibi diyabetli birey de bireysel bakımını sağlamalı; diyabete bağlı gelişen özellikli durumlarda gereken uygulamaları

Detaylı

Çeşitli tohumların yağ bileşimi. USDA Nutrient Database. Tekli doymamış. Çoklu. Kanola Keten Mısır Fındık Zeytin Ayçiçeği Susam Soya Ceviz

Çeşitli tohumların yağ bileşimi. USDA Nutrient Database. Tekli doymamış. Çoklu. Kanola Keten Mısır Fındık Zeytin Ayçiçeği Susam Soya Ceviz LİPİTLER Hayvan ve bitki dokularının eter, benzin, kloroform gibi yağ çözücülerinde eriyen bölümlerine ham lipit denir. Organizmanın başlıca besin kaynağını oluştururlar, enerji verme ve depolama yönünden

Detaylı

Broiler Diyetlerinde Enerji : Protein Oranları. Prof. Julian Wiseman Hayvansal Üretim Profesörü Nottingham, Birleşik Krallık

Broiler Diyetlerinde Enerji : Protein Oranları. Prof. Julian Wiseman Hayvansal Üretim Profesörü Nottingham, Birleşik Krallık Broiler Diyetlerinde Enerji : Protein Oranları Prof. Julian Wiseman Hayvansal Üretim Profesörü Nottingham, Birleşik Krallık Giriş: Enerji (E) ve Proteinin (P) önemi E : P oranları E : P oranı nasıl manipüle

Detaylı

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası 2007 NİSAN EKONOMİ Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası Türkiye ekonomisi dünyadaki konjonktürel büyüme eğilimine paralel gelişme evresini 20 çeyrektir aralıksız devam ettiriyor. Ekonominin 2006 da yüzde

Detaylı

Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi

Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi Prof. Dr. Yasemen YANAR Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Avlama ve İşleme Teknolojisi Bölüm Başkanı Tarih boyunca medeniyetler

Detaylı

RUMİNANT RASYONLARINDA MAYA KULLANIMI VE ÖNEMİ

RUMİNANT RASYONLARINDA MAYA KULLANIMI VE ÖNEMİ RUMİNANT RASYONLARINDA MAYA KULLANIMI VE ÖNEMİ Rumen mikroorganizmaların (bakteriler,protozoalar ve mayaların) bir denge içinde çalıştırdığı kusursuz bir makinedir. Yüksek et-süt verimi isterken bu hayvandaki

Detaylı

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir.

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENFOMA LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENF SİSTEMİ NEDİR? Lenf sistemi vücuttaki akkan dolaşım sistemidir. Lenf yolu damarlarındaki bağışıklık hücreleri,

Detaylı

www.boren.com.tr / info@boren.com.tr

www.boren.com.tr / info@boren.com.tr www.boren.com.tr / info@boren.com.tr YAŞAM da BOR BOR/B; Yeryüzünde bileşikler halinde, toprak, kaya ve suda az miktarlarda fakat yaygın olarak bulunan bir elementtir. Yer kabuğunda 10-20 ppm, deniz ve

Detaylı

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM D YABETLE YAfiAMAK Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org Diyabet,

Detaylı

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur..

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. 1 BESLENME BİLİMİ 2 Yaşamımız süresince yaklaşık 60 ton besin tüketiyoruz. Besinler sağlığımız ve canlılığımızın devamını sağlar. Sağlıklı bir

Detaylı

beslenmenin biyokimyasi

beslenmenin biyokimyasi Bilimin MUM IŞIĞINDA YEMEK beslenmenin biyokimyasi Prof. Dr. FİGEN GÜRDÖL İstanbul Tıp Fakültesi Biyokimya Anabilim Dalı Öğretim Üyesi NOBEL TIP KİTABEVLERİ 2014 Nobel Tıp Kitabevleri Tic. Ltd. Şti. BİLİMİN

Detaylı

SÜT İNEKLERİNDE GEÇİŞ DÖNEMİ YAĞLI KARACİĞER SENDROMU VE KETOZİS

SÜT İNEKLERİNDE GEÇİŞ DÖNEMİ YAĞLI KARACİĞER SENDROMU VE KETOZİS SÜT İNEKLERİNDE GEÇİŞ DÖNEMİ YAĞLI KARACİĞER SENDROMU VE KETOZİS PROF. DR. NURETTİN GÜLŞEN S.Ü. VETERİNER FAKÜLTESİ HAYVAN BESLEME VE BESLENME HASTALIKLARI ANABİLİM DALI SÜT İNEKLERİNDE GEÇİŞ DÖNEMİ Kuru

Detaylı

BOVİFİT FORTE İLE AVANTAJLARINIZ Optimal laktasyon başlangıcı Yüksek yem tüketimi İyi doğurganlık Yüksek süt verimi Uzun damızlık ömrü

BOVİFİT FORTE İLE AVANTAJLARINIZ Optimal laktasyon başlangıcı Yüksek yem tüketimi İyi doğurganlık Yüksek süt verimi Uzun damızlık ömrü BOVİFİT FORTE İLE AVANTAJLARINIZ Optimal laktasyon başlangıcı Yüksek yem tüketimi İyi doğurganlık Yüksek süt verimi Uzun damızlık ömrü BOVİFİT FORTE ÜRÜN ÖZELLİKLERİ Kurutulmuş bira mayası ve keten tohumu

Detaylı

DÜNYA KROM VE FERROKROM PİYASALARINDAKİ GELİŞMELER

DÜNYA KROM VE FERROKROM PİYASALARINDAKİ GELİŞMELER DÜNYA KROM VE FERROKROM PİYASALARINDAKİ GELİŞMELER Dünyada üretilen krom cevherinin % 90 ının metalurji sanayinde ferrokrom üretiminde, üretilen ferrokromun da yaklaşık % 90 ının paslanmaz çelik sektöründe

Detaylı

Dikkat! ABD Enerji de Yeni Oyun Kuruyor!

Dikkat! ABD Enerji de Yeni Oyun Kuruyor! Dikkat! ABD Enerji de Yeni Oyun Kuruyor! Dursun YILDIZ topraksuenerji 21 Ocak 2013 ABD Petrol İhracatçısı Olacak. Taşlar Yerinden Oynar mı? 1973 deki petrol krizi alternatif enerji arayışlarını arttırdı.

Detaylı

S. 1) Aşağıdakilerden hangisi biyolojik mücadele ye örnektir? A) Üreaz enziminin üretimi. B) Sadece böcekleri hasta eden virüs üretimi.

S. 1) Aşağıdakilerden hangisi biyolojik mücadele ye örnektir? A) Üreaz enziminin üretimi. B) Sadece böcekleri hasta eden virüs üretimi. S. 1) Aşağıdakilerden hangisi biyolojik mücadele ye örnektir? A) Üreaz enziminin üretimi. B) Sadece böcekleri hasta eden virüs üretimi. C) Tek hücre proteini üretimi. D) Melez bitkilerle bitki türünün

Detaylı

İZMİR İLİ İŞ KAZALARI VE MESLEK HASTALIKLARI İSTATİSTİKLERİ VE İŞ GÜVENLİĞİNİNKENT YAŞAMINA ETKİLERİ. Aykut AKDEMİR Maden Mühendisi izmir@maden.org.

İZMİR İLİ İŞ KAZALARI VE MESLEK HASTALIKLARI İSTATİSTİKLERİ VE İŞ GÜVENLİĞİNİNKENT YAŞAMINA ETKİLERİ. Aykut AKDEMİR Maden Mühendisi izmir@maden.org. 719 İZMİR İLİ İŞ KAZALARI VE MESLEK HASTALIKLARI İSTATİSTİKLERİ VE İŞ GÜVENLİĞİNİNKENT YAŞAMINA ETKİLERİ Alpaslan ERTÜRK Maden Yüksek Mühendisi izmir@maden.org.tr Aykut AKDEMİR Maden Mühendisi izmir@maden.org.tr

Detaylı

SÜT HUMMASI HİPOKALSEMİ-MİKS YETMEZLİK

SÜT HUMMASI HİPOKALSEMİ-MİKS YETMEZLİK SÜT HUMMASI Hastalık, dana humması, parezis puerperalis ya da hipokalsemi olarak da adlandırılır. Süt verimi yüksek olan ineklerde ortaya çıkan ve parezis ile karekterize bir hastalıktır. Üzerinde yıllardan

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 16 Mart 2015, Sayı: 11. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 16 Mart 2015, Sayı: 11. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 11 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Çağlar Kuzlukluoğlu 1 DenizBank Ekonomi

Detaylı

-Bursa nın ciroları itibariyle büyük firmalarını belirlemek amacıyla düzenlenen bu çalışma onikinci kez gerçekleştirilmiştir.

-Bursa nın ciroları itibariyle büyük firmalarını belirlemek amacıyla düzenlenen bu çalışma onikinci kez gerçekleştirilmiştir. Bursa nın 25 Büyük Firması Araştırması; -Bursa nın ciroları itibariyle büyük firmalarını belirlemek amacıyla düzenlenen bu çalışma onikinci kez gerçekleştirilmiştir. -Bu çalışma Bursa il genelinde yapılmış,

Detaylı

4- Solunum Sisteminin Çalışması : Solunum sistemi soluk (nefes) alıp verme olayları sayesinde çalışır.

4- Solunum Sisteminin Çalışması : Solunum sistemi soluk (nefes) alıp verme olayları sayesinde çalışır. SOLUNUM SİSTEMİ Canlılar yaşamsal faaliyetlerini sürdürebilmek için enerjiye ihtiyaç duyarlar. İhtiyaç duyulan bu enerji besinlerden karşılanır. Hücre içerisinde besinlerden enerjinin üretilebilmesi için,

Detaylı

ESANSİYEL YAĞ ASİTLERİ

ESANSİYEL YAĞ ASİTLERİ ESANSİYEL YAĞ ASİTLERİ 1 Yağ ğ asitleri i Yağ asitleri, hidrokarbon zincirli monokarboksilik organik asitlerdir. Yapılarında, 4-36 karbonlu hidrokarbon zincirinin i i i ucunda karboksil k grubu bulunur.

Detaylı

Conjugated Linoleic Acid

Conjugated Linoleic Acid Conjugated Linoleic Acid Conjugated Linoleic Acid (CLA) GENEL BAKIŞ Konjuge linoleik l ik asit bir omega-6 esansiyel yağğ asidi olan linoleik asit (LA) in 28 geometrik ve pozisyonel izomerlerini kapsar.

Detaylı

SÜT ĐNEKLERĐNDE DÖNEMSEL BESLEME

SÜT ĐNEKLERĐNDE DÖNEMSEL BESLEME SÜT ĐNEKLERĐNDE DÖNEMSEL BESLEME Dönemsel Besleme Sağmal ineklerin besin madde ihtiyaçları; laktasyon safhası, süt verimi, büyüme oranı ve gebelik durumuna bağlı olarak değişim göstermektedir. Bu açıdan

Detaylı

Dünya Çavdar ve Yulaf Pazarı

Dünya Çavdar ve Yulaf Pazarı Dünya Çavdar ve Yulaf Pazarı Dünyada çavdar ve yulafın üretimi, buğday, pirinç, mısır ve arpa gibi diğer tahıl ürünlerine kıyasla son derece sınırlıdır. Yılda ortalama 14-15 milyon ton dolayında olan dünya

Detaylı

Yağ ihtiyacı nereden karşılanır?

Yağ ihtiyacı nereden karşılanır? Besinde Lipitler Besinsel Yağlar 1. Trigliseritler (%90) 2. Kolesterol (serbest ya da yağ asitlerine bağlı halde) 3. Serbest Yağ Asitleri 4. Fosfolipitler 5. Yağda Çözünen Vitaminler (A,D,E,K) Suda çözünmezler

Detaylı

HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI MALİ SEKTÖRLE İLİŞKİLER VE KAMBİYO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YURTDIŞI DOĞRUDAN YATIRIM RAPORU 2013

HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI MALİ SEKTÖRLE İLİŞKİLER VE KAMBİYO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YURTDIŞI DOĞRUDAN YATIRIM RAPORU 2013 HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI MALİ SEKTÖRLE İLİŞKİLER VE KAMBİYO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YURTDIŞI DOĞRUDAN YATIRIM RAPORU 2013 Ekim 2014 İÇİNDEKİLER Giriş... 2 Dünya da Uluslararası Doğrudan Yatırım Trendi... 3 Yıllar

Detaylı

Ruminant. Buzağıdan Süt Sığırına Bölüm ll: Sütten Kesimden Düveye Besleme ve Yönetim

Ruminant. Buzağıdan Süt Sığırına Bölüm ll: Sütten Kesimden Düveye Besleme ve Yönetim Buzağıdan Süt Sığırına Bölüm ll: Sütten Kesimden Düveye Besleme ve Yönetim KONU İLGİ Düvelerin beslenmesi Sütten kesimden tohumlamaya kadar olan dönemde besleme ve yönetimsel pratikler TERCÜME VE DERLEME

Detaylı

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ

KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ KÜRESEL GELİŞMELER IŞIĞI ALTINDA TÜRKİYE VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ EKONOMİSİ VE SERMAYE PİYASALARI PANELİ 12 NİSAN 2013-KKTC DR. VAHDETTIN ERTAŞ SERMAYE PIYASASI KURULU BAŞKANI KONUŞMA METNİ Sayın

Detaylı

Mardin Piyasasında Tüketime Sunulan Bulgurların Bazı Fiziksel Özelliklerinin Türk Standartlarına Uygunluklarının İstatistikî Kontrolü

Mardin Piyasasında Tüketime Sunulan Bulgurların Bazı Fiziksel Özelliklerinin Türk Standartlarına Uygunluklarının İstatistikî Kontrolü Mardin Piyasasında Tüketime Sunulan Bulgurların Bazı Fiziksel Özelliklerinin Türk Standartlarına Uygunluklarının İstatistikî Kontrolü - doi: 10.17932/ IAU.IAUD.m.13091352.2015.7/26.15-21 Şerzan ASLAN 1

Detaylı

BURSA DAKİ ENBÜYÜK 250 FİRMAYA FİNANSAL ANALİZ AÇISINDAN BAKIŞ (2005) Prof.Dr.İbrahim Lazol

BURSA DAKİ ENBÜYÜK 250 FİRMAYA FİNANSAL ANALİZ AÇISINDAN BAKIŞ (2005) Prof.Dr.İbrahim Lazol BURSA DAKİ ENBÜYÜK 250 FİRMAYA FİNANSAL ANALİZ AÇISINDAN BAKIŞ (2005) Prof.Dr.İbrahim Lazol 1. Giriş Bu yazıda, Bursa daki (ciro açısından) en büyük 250 firmanın finansal profilini ortaya koymak amacındayız.

Detaylı

Öncelikle basın toplantımıza hoş geldiniz diyor, sizleri sevgiyle ve saygıyla selamlıyorum.

Öncelikle basın toplantımıza hoş geldiniz diyor, sizleri sevgiyle ve saygıyla selamlıyorum. Gümrük Ve Ticaret Bakanı Sn. Nurettin CANİKLİ nin Kredi Kefalet Kooperatifleri Ortaklarının Borçlarının Yapılandırılması Basın Toplantısı 24 Eylül 2014 Saat:11.00 - ANKARA Kredi Kefalet Kooperatiflerinin

Detaylı

Araştırma Notu 15/177

Araştırma Notu 15/177 Araştırma Notu 15/177 02 Mart 2015 YOKSUL İLE ZENGİN ARASINDAKİ ENFLASYON FARKI REKOR SEVİYEDE Seyfettin Gürsel *, Ayşenur Acar ** Yönetici özeti Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yapılan enflasyon

Detaylı

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit 2016 un türevi 1. ROMATİZMAL ATEŞ NEDİR? 1.1 Nedir? Romatizmal ateş, streptokok adı

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her bir çiğneme tableti 725 mg (250 mg baza eşdeğer) Pirantel pamoat içerir.

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her bir çiğneme tableti 725 mg (250 mg baza eşdeğer) Pirantel pamoat içerir. KULLANMA TALİMATI KONTİL çiğneme tableti Ağızdan alınır. Etkin madde: Her bir çiğneme tableti 725 mg (250 mg baza eşdeğer) Pirantel pamoat içerir. Yardımcı maddeler: Sodyum siklamat, povidon K-30, sukroz,

Detaylı

Tam yağlı süt ürünleri tüketen erkeklere kötü haber

Tam yağlı süt ürünleri tüketen erkeklere kötü haber Tam yağlı süt ürünleri tüketen erkeklere kötü haber Sağlıklı, güçlü kuvvetli bir erkeksiniz ama çocuğunuz olmuyorsa bu önemli sorunun sebebi yediklerinizle ilgili olabilir. Erkekler üzerinde yapılan bilimsel

Detaylı

Trans yağ nedir? Trans Yağ ğ bir yağ ğ asidi türüdür. Birçok gıda maddesinde doğal olarak. Trans yağ asitleri, trans

Trans yağ nedir? Trans Yağ ğ bir yağ ğ asidi türüdür. Birçok gıda maddesinde doğal olarak. Trans yağ asitleri, trans Trans yağ nedir? Trans Yağ ğ bir yağ ğ asidi türüdür. Birçok gıda maddesinde doğal olarak trans yağ bulunur. Trans yağ asitleri, trans konfigürasyonunda en az bir çift bağ ğ bulunduran doymamış yağ asitleridir

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI ÖLÇME, DEĞERLENDİRME VE SINAV HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI ÖLÇME, DEĞERLENDİRME VE SINAV HİZMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI 2015-2016 5. SINIF DEĞERLENDİRME SINAVI - 1 2015-2016 5. SINIF DEĞERLENDİRME SINAVI - 1 FEN BİLİMLERİ Adı ve Soyadı :... Sınıfı :... Öğrenci Numarası :... SORU SAYISI : 20 SINAV

Detaylı

PRETERM MAMALAR. Prematürelerin artan besinsel ihtiyaçlarını karşılar. Normal büyüme ve gelişimi destekler

PRETERM MAMALAR. Prematürelerin artan besinsel ihtiyaçlarını karşılar. Normal büyüme ve gelişimi destekler PRETERM MAMALAR Prematürelerin artan besinsel ihtiyaçlarını karşılar Normal büyüme ve gelişimi destekler Preterm mamalarla artan büyüme oranları elde edilmiştir Ağırlık artışı Baş çevresi genişlemesi Prematüre

Detaylı

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA CIVCIV IÇIN OVOLYX!

Özel Formülasyon DAHA İYİ DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA CIVCIV IÇIN OVOLYX! Özel Formülasyon DAHA İYİ Yumurta verimi Kabuk kalitesi Civciv kalitesi Döllülük Çıkım oranı Karaciğer sağlığı Bağırsak sağlığı Bağışıklık Karlılık DAHA DÜŞÜK MALIYETLE DAHA SAĞLIKLI SÜRÜLER VE DAHA FAZLA

Detaylı

GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ YAZ OKULU YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM

GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ YAZ OKULU YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ YAZ OKULU YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı, Gaziosmanpaşa Üniversitesi bünyesinde yaz okulunda uygulanacak olan

Detaylı

Amerika ülke süt ortalaması : Süt :22.282 Libre (10.107,09 kg),yağ:825 (374,21 kg), Protein:688 (312,076 kg) dır.

Amerika ülke süt ortalaması : Süt :22.282 Libre (10.107,09 kg),yağ:825 (374,21 kg), Protein:688 (312,076 kg) dır. Bir önceki yazımızda artan kesif yem fiyatlarının karşısında nasıl önlemler alınabiliri tartışmıştık.üstün vasıflı gen kaynaklarına ihtiyacımızın olduğunu da söylemiştik. Bizim ABD den getirdiğimiz Gebe

Detaylı

Rumen Kondisyoneri DAHA İYİ BY-PASS PROTEİN ÜRETİMİNİ VE ENERJİ ÇEVRİMİNİ ARTTIRMAK, RUMEN METABOLİZMASINI DÜZENLEMEK İÇİN PRONEL

Rumen Kondisyoneri DAHA İYİ BY-PASS PROTEİN ÜRETİMİNİ VE ENERJİ ÇEVRİMİNİ ARTTIRMAK, RUMEN METABOLİZMASINI DÜZENLEMEK İÇİN PRONEL Rumen Kondisyoneri DAHA İYİ Protein Değerlendirilmesi Enerji Kullanımı Süt Kalitesi Karaciğer Fonksiyonları Döl Verimi Karlılık BY-PASS PROTEİN ÜRETİMİNİ VE ENERJİ ÇEVRİMİNİ ARTTIRMAK, RUMEN METABOLİZMASINI

Detaylı

BALIK YAĞI MI BALIK MI?

BALIK YAĞI MI BALIK MI? BALIK YAĞI MI BALIK MI? Son yıllarda balık yağı ile ilgili kalp damar hastalıklarından tutun da romatizma, şizofreni, AIDS gibi hastalıklarda balık yağının kullanılmasının yararları üzerine çok sayıda

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI TİSİNON 10 mg kapsül Ağızdan alınır. Her kapsül; Etkin madde: 10 mg nitisinon Yardımcı maddeler: Prejelatinize nişasta ve opak beyaz gövde / opak lacivert kapak No:3 sert jelatin kapsül

Detaylı

CALF MILK GOLD BUZAĞI MAMASI ÇİFTLİĞİNİZE, HAYVAN IRKINIZA ÇEVRE ŞARTLARINIZA, BESLENME ALIŞKANLIĞINIZA ÖZEL MAMALAR ÜRETİYORUZ!

CALF MILK GOLD BUZAĞI MAMASI ÇİFTLİĞİNİZE, HAYVAN IRKINIZA ÇEVRE ŞARTLARINIZA, BESLENME ALIŞKANLIĞINIZA ÖZEL MAMALAR ÜRETİYORUZ! CALF MILK GOLD BUZAĞI MAMASI %24 PROTEİN, %21 YAĞ PROBİYOTİK KATKILIDIR. YUMURTA IGG KATKILIDIR OREGANO (ANTİKRİPTO) ÖZEL AMİNOASİT DESTEĞİ YÜKSEK KALİTELİ SÜT PROTEİNİ ÖZEL YAĞ PROFİLİ ÇİFTLİĞİNİZE, HAYVAN

Detaylı

NORMAL EKMEK ANKARA HALK EKMEK

NORMAL EKMEK ANKARA HALK EKMEK NORMAL EKMEK ANKARA HALK EKMEK NORMALEKMEK ekmek k vam nda sofralar n gözdesi Normal ekmek; un, su, tuz, maya ve gerekli durumlarda katk maddesi ilave edilerek üretilmektedir. nsan beslenmesi aç s ndan

Detaylı

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI MEDOTİLİN 1000 mg/4ml İ.M./İ.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul

KISA ÜRÜN BİLGİSİ. 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI MEDOTİLİN 1000 mg/4ml İ.M./İ.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul KISA ÜRÜN BİLGİSİ 1. BEŞERİ TIBBİ ÜRÜNÜN ADI MEDOTİLİN 1000 mg/4ml İ.M./İ.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul 2. KALİTATİF VE KANTİTATİF BİLEŞİM Etkin Madde: Her bir ampul 1000 mg Kolin alfoskerat a

Detaylı

Çipura - Levrek Yem Kataloğu

Çipura - Levrek Yem Kataloğu Çipura - Levrek Yem Kataloğu Çamlı, BioAqua markası altında üretilmekte olan balık yemleri ile müşterilerine çok geniş bir ürün segmenti sunmaktadır. Ağırlıklı olarak üretilen Levrek, Çipura ve Alabalık

Detaylı

Mustafa KABU 1,Turan CİVELEK 1. Afyon Kocatepe Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, İç Hastalıklar Anabilim Dalı, Afyonkarahisar

Mustafa KABU 1,Turan CİVELEK 1. Afyon Kocatepe Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, İç Hastalıklar Anabilim Dalı, Afyonkarahisar Mustafa KABU 1,Turan CİVELEK 1 1 Afyon Kocatepe Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, İç Hastalıklar Anabilim Dalı, Afyonkarahisar Süt sığırı işletmelerindeki en önemli sorunlarda birtanesi periparturient

Detaylı

YUMURTA TAVUĞU YETİŞTİRİCİLİĞİ

YUMURTA TAVUĞU YETİŞTİRİCİLİĞİ 2014 2015 YUMURTA TAVUĞU YETİŞTİRİCİLİĞİ Kanatlı Hayvan Yetiştiriciliği 1 YUMURTA TAVUKÇULUĞU Yumurta tavukçuluğu piliçlerde 20.haftadan sonra klavuz yumurta görülmesiyle başlar. Yumurta verimi 23. haftada

Detaylı

Meriç Uluşahin Türkiye Bankalar Birliği Yönetim Kurulu Başkan Vekili. Beşinci İzmir İktisat Kongresi

Meriç Uluşahin Türkiye Bankalar Birliği Yönetim Kurulu Başkan Vekili. Beşinci İzmir İktisat Kongresi Meriç Uluşahin Türkiye Bankalar Birliği Yönetim Kurulu Başkan Vekili Beşinci İzmir İktisat Kongresi Finansal Sektörün Sürdürülebilir Büyümedeki Rolü ve Türkiye nin Bölgesel Merkez Olma Potansiyeli 1 Kasım

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog KONYA KARAMAN BÖLGESİ BOŞANMA ANALİZİ 22.07.2014 Tarihsel sürece bakıldığında kalkınma,

Detaylı

MEME LOBU YANGISI. süt veriminde azalma sütün imhası laboratuvar giderleri ilaç giderleri vet.hek. giderleri. süt endüstrisinde önemli ekonomik kayıp

MEME LOBU YANGISI. süt veriminde azalma sütün imhası laboratuvar giderleri ilaç giderleri vet.hek. giderleri. süt endüstrisinde önemli ekonomik kayıp MASTİT 1 MEME LOBU YANGISI süt veriminde azalma sütün imhası laboratuvar giderleri ilaç giderleri vet.hek. giderleri süt endüstrisinde önemli ekonomik kayıp HAYVAN Sağlığı fonksiyonel meme lobunun kaybı

Detaylı

YILDIZLAR NASIL OLUŞUR?

YILDIZLAR NASIL OLUŞUR? Zeki Aslan YILDIZLAR NASIL OLUŞUR? Yıldız nedir sorusunu insanlık yüz binlerce belki de milyonlarca yıldır soruyordu? Fakat yıldızların fiziksel doğası ve yaşam çevrimleri ancak 1900 lü yıllardan sonra

Detaylı

Şeker Hastaları için Genel Sağlık Önerileri

Şeker Hastaları için Genel Sağlık Önerileri ÖNEMLİ! İlaçlarınızı düzenli kullanmanız çok önemlidir. Kilonuza dikkat ediniz. Ani bir kan şekeri düşmesi (hipoglisemi) durumuna karşı yanınızda her zaman birkaç adet şeker bulundurunuz. Mutlaka egzersiz

Detaylı

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI Doç.Dr.Mitat KOZ Fiziksel Uygunluk Test Sonuçları Klinik Egzersiz Test Sonuçları Fiziksel Uygunluk Test Sonuçlarının Yorumlanması Bireyler arası karşılaştırmalar

Detaylı

Ekonomik Rapor 2011 2. ULUSLARARASI MAL PİYASALARI 67. genel kurul Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği / www.tobb.org.tr

Ekonomik Rapor 2011 2. ULUSLARARASI MAL PİYASALARI 67. genel kurul Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği / www.tobb.org.tr Ekonomik Rapor 2011 2. ULUSLARARASI MAL PİYASALARI 67. genel kurul 49 50 2. ULUSLARARASI MAL PİYASALARI 2008 yılında ABD de ipotekli konut kredisi piyasasında ortaya çıkan ve hızla tüm dünya ekonomilerinde

Detaylı

Proteinler. Fonksiyonlarına göre proteinler. Fonksiyonlarına göre proteinler

Proteinler. Fonksiyonlarına göre proteinler. Fonksiyonlarına göre proteinler Proteinler Canlılarda miktar olarak en çok bulunan biyomoleküllerdir. Amino asit birimlerinden oluşurlar Yapısal ve işlevsel olabilirler Genlerle aktarılan kalıtsal bilginin ortaya çıktığı moleküllerdir.

Detaylı

KONFRUT GIDA SANAYİ VE TİCARET A.Ş.

KONFRUT GIDA SANAYİ VE TİCARET A.Ş. KONFRUT GIDA SANAYİ VE TİCARET A.Ş. 30 HAZİRAN 2010 TARİHİ İTİBARIYLE SERİ:XI, NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ KONFRUT GIDA SANAYİ VE TİCARET A.Ş. YÖNETİM KURULU 2010 HAZİRAN ARA DÖNEM FAALİYET

Detaylı

Emtia Fiyat Hareketlerine Politika Tepkileri Konferansı. Panel Konuşması

Emtia Fiyat Hareketlerine Politika Tepkileri Konferansı. Panel Konuşması Emtia Fiyat Hareketlerine Politika Tepkileri Konferansı Panel Konuşması Erdem BAŞÇI 7 Nisan 2012, İstanbul Değerli Konuklar, Dünya ekonomisinin son on yılda sergilediği gelişmeler emtia fiyatları üzerinde

Detaylı

Yeni Nesil Kalsiyum Sabunu By Pass Yağ; Magnapac Tasty

Yeni Nesil Kalsiyum Sabunu By Pass Yağ; Magnapac Tasty Katkı Servis Rm-43 Syf 250-260 Yeni Nesil Kalsiyum Sabunu By Pass Yağ; Magnapac Tasty KONU İLGİ Yem Alımında Problem Yaratmayan, Yeni Nesil Bypass Yağ- Magpanac Tasty beslemede kullanılan bypass yağ kaynaklarının

Detaylı

HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ

HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ Hiperlipidemi; kanda çeşitli yağların yüksekliğini ifade etmek için kullanılan bir terimdir. Bu çeşitli yağ tipleri kolesterol, trigliserid, LDL-kolestroldür.

Detaylı

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR Hepatit C nedir? Hepatit C virüsünün neden olduğu karaciğer hastalığıdır. Hepatit C hastalığı olarak bilinir ve %70 kronikleşir, siroz, karaciğer yetmezliği, karaciğer kanseri

Detaylı

Prioderm losyon prospektüsü

Prioderm losyon prospektüsü Prioderm losyon sayfa 1 / 5 önceki versiyon.1.1 tarih: 05/94 Prioderm losyon prospektüsü Sizin için önemli bilgiler içeren bu prospektüsü dikkatlice okuyun. Bu ilaç doktor tavsiyesini gerektirmeyen hafif

Detaylı

Brexit ten Kim Korkar?

Brexit ten Kim Korkar? EDAM Türkiye ve Avrupa Birliği Bilgi Notu Brexit ten Kim Korkar? Haziran 2016 Sinan Ülgen EDAM Başkanı 2 23 Haziranda İngiliz halkı, İngiltere nin AB de kalıp kalmayacağına dair bir halkoyuna katılacak.

Detaylı

PREMATÜRE BEBEKLERİN FİZYOLOJİSİ

PREMATÜRE BEBEKLERİN FİZYOLOJİSİ PREMATÜRE BEBEKLERİN FİZYOLOJİSİ TANIMLAR Preterm/Prematüre Bebek- 37 gestasyon haftasından önce doğan Gestasyon yaşına göre sınıflandırma Prematüre (erken doğan)

Detaylı

AYDINLATMA DEVRELERİNDE KOMPANZASYON

AYDINLATMA DEVRELERİNDE KOMPANZASYON AYDINLATMA DEVRELERİNDE KOMPANZASYON Dünyamızın son yıllarda karşı karşıya kaldığı enerji krizi, araştırmacıları bir yandan yeni enerji kaynaklarına yöneltirken diğer yandan daha verimli sistemlerin tasarlanması

Detaylı

Koyun et, süt, yapağı, deri ve gübreleri ile insanlara ekonomik güç veren önemli bir hayvandır.

Koyun et, süt, yapağı, deri ve gübreleri ile insanlara ekonomik güç veren önemli bir hayvandır. Koyun et, süt, yapağı, deri ve gübreleri ile insanlara ekonomik güç veren önemli bir hayvandır. Hem çiftçi hem de ülke ekonomisini kalkındırmak için koyunculuğun yaygınlaştırılması gereklidir. Ama bakım

Detaylı

2) Global piyasada Alman otomobillerine olan talep artarsa, di er bütün faktörler sabit tutuldu unda euro dolara kar.

2) Global piyasada Alman otomobillerine olan talep artarsa, di er bütün faktörler sabit tutuldu unda euro dolara kar. EKON 436 2. Vize A Ad-Soyad renci No 1) Akbank' n u anki toplam mevduat n 100 milyar TL, toplam rezervinin 30 milyar TL ve toplam kredilerinin 70 milyar TL oldu unu kabul edelim. Zorunlu kar k oran ise

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI CASODEX 150 mg film tablet Ağız yoluyla alınır. Etkin madde: 150 mg bikalutamid Yardımcı maddeler: Laktoz monohidrat, magnezyum stearat, polividon, sodyum nişasta glikolat, hipromelloz,

Detaylı

NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI

NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI Portal Adres NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI : www.cayyolu.com.tr İçeriği : Gündem : http://www.cayyolu.com.tr/haber/nijerya-dan-gelen-yolcuda-ebolaya-rastlanmadi/96318 1/3 SAGLIK IÇIN EGZERSIZ

Detaylı

MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının

MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının bağlantıları kontrol edilir. Güz ve Bahar dönemindeki

Detaylı

ENFLASYON ORANLARI 03.07.2014

ENFLASYON ORANLARI 03.07.2014 ENFLASYON ORANLARI 03.07.2014 TÜFE Mayıs ayında aylık %0,31 yükselişle ile ortalama piyasa beklentisinin (-%0,10) bir miktar üzerinde geldi. Yıllık olarak ise 12 aylık TÜFE %9,16 olarak gerçekleşti (Beklenti:

Detaylı

Enerji ve Protein Beslemesiyle İlgili Metabolik Problemler

Enerji ve Protein Beslemesiyle İlgili Metabolik Problemler Enerji ve Protein Beslemesiyle İlgili Metabolik Problemler J. van Eys k k Dönem 3 Yeni Dönem 4 Pik Süt Dönem 5 Pik KM alımı Kuru Madde Alımı Dönem 6 Bitiş Dönem 2 Yakın 1 o d d d o SÜT ÜRETİMİ VÜCUT AĞIRLIĞI

Detaylı

KİLO KONTROLÜ. Doç. Dr. FERDA GÜRSEL

KİLO KONTROLÜ. Doç. Dr. FERDA GÜRSEL KİLO KONTROLÜ Doç. Dr. FERDA GÜRSEL Sinsi sinsi artan Obesiti FE azalması metabolik hızın düşmesine neden olur. Harcanan enerji alınandan fazla değilse o zaman kilo alımı gerçekleşir. Aşırı Yağlılığın

Detaylı

Sığır yetiştiriciliğinde Sıcaklık Stresi ve Alınabilecek Önlemler. Prof. Dr. Serap GÖNCÜ. Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi

Sığır yetiştiriciliğinde Sıcaklık Stresi ve Alınabilecek Önlemler. Prof. Dr. Serap GÖNCÜ. Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Sığır yetiştiriciliğinde Sıcaklık Stresi ve Alınabilecek Önlemler Prof. Dr. Serap GÖNCÜ Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü 01330 Adana Bir ineğin kendisinden beklenen en yüksek verimi

Detaylı

TEŞVİK SİSTEMİNDE TARIM YATIRIMLARI VE KONYA

TEŞVİK SİSTEMİNDE TARIM YATIRIMLARI VE KONYA TEŞVİK SİSTEMİNDE TARIM YATIRIMLARI VE KONYA 2009/15199 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar 16/07/2009 tarih ve 27290 sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu Karar

Detaylı

ZENTIVA YA BAKIŞ İÇİNDE NE OLDUĞU ÖNEMLİDİR

ZENTIVA YA BAKIŞ İÇİNDE NE OLDUĞU ÖNEMLİDİR ZENTIVA YA BAKIŞ İÇİNDE NE OLDUĞU ÖNEMLİDİR Zentiva ya bakış Merkezi Avrupa nın kalbinde bulunan Zentiva, halen 32 pazarda faaliyet göstermekte ve hizmet verdiği hedef popülasyon 800 milyona yaklaşmaktadır.

Detaylı

Minavit Enjeksiyonluk Çözelti

Minavit Enjeksiyonluk Çözelti Prospektüs ; berrak sarı renkli çözelti olup her ml'si 500.000 IU Vitamin A, 75.000 IU Vitamin D 3 ve 50 mg Vitamin E içerir. FARMAKOLOJİK ÖZELLİKLERİ uygun farmasötik şekli, içerdiği A, D 3 ve E vitamin

Detaylı

Dünyaya barış ve refah taşıyor, zorlukları azimle aşıyoruz

Dünyaya barış ve refah taşıyor, zorlukları azimle aşıyoruz Dünyaya barış ve refah taşıyor, zorlukları azimle aşıyoruz Rakamlarla Sektörümüz: 3 kıtadan 77 ülkeye doğrudan hizmet götüren, Toplam Yatırımı 5 Milyar Doları aşan, Yan sektörleri ile birlikte yaklaşık

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her saşe1200 mg asetilsistein içerir. Yardımcı maddeler: Beta karoten, aspartam, sorbitol ve portakal aroması içerir.

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her saşe1200 mg asetilsistein içerir. Yardımcı maddeler: Beta karoten, aspartam, sorbitol ve portakal aroması içerir. KULLANMA TALİMATI ASİST 1200 mg toz içeren saşe Ağızdan alınır. Etkin madde: Her saşe1200 mg asetilsistein içerir. Yardımcı maddeler: Beta karoten, aspartam, sorbitol ve portakal aroması içerir. Bu ilacı

Detaylı