TAM PROTEZLERDE KAPANIŞ ALMA

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TAM PROTEZLERDE KAPANIŞ ALMA"

Transkript

1 T.C. EGE ÜNİVERSİTESİ DİŞHEKİMLİĞİ FAKULTESİ PROTETİK DİŞ TEDAVİSİ ANABİLİM DALI TAM PROTEZLERDE KAPANIŞ ALMA BİTİRME TEZİ Stj. Diş Hekimi Baygeldi CHAKANOV Danışman Öğretim Üyesi: Prof. Dr. Gökhan YILMAZ İZMİR-2012

2 ÖNSÖZ Tam protezlerde kapanış alma konulu tezimi hazırlamamda bana yol gösteren ve yardımlarını esirgemeyen değerli hocam Sayın Prof. Dr. Gökhan YILMAZ a ve emeği geçen bütün hocalarıma sonsuz teşekkürlerimi ve saygılarımı sunarım. İZMİR-2012 Stj. Dt. Baygeldi CHAKANOV

3 İÇİNDEKİLER GİRİŞ VE AMAÇ GENEL BİLGİLER ÜST ÇENENİN KONUMUNU BELİRLEME MUM DUVARLARIN HAZIRLANMASI Üst mum duvarın hazırlanması Alt mum duvarın hazırlanması ÇENELER ARASI İLİŞKİLER DİKEY BOYUTUN BELİRLENMESİ Dikey boyutun tanımlanması ve çeşitleri Okluzyon dikey boyutu İstirahat dikey boyutu ve istirahat aralığı Dikey boyutu belirleme yöntemleri Dikey boyutun hasta üzerinde saptanması Hatalı dikey boyut belirlenmesinin klinik sonuçları Dikey boyutun yüksek alınmasının etkileri Dikey boyutun alçak alınmasının etkileri YATAY KAPANIŞ Sentrik ilişki teriminin tanımlanması Sentrik ilişki saptama yöntemleri Sentrik ilişki kaydını etkileyen faktörler ÖZET KAYNAKLAR ÖZGEÇMİŞ... 35

4 GİRİŞ VE AMAÇ Protez, diş hekimliğinde uygulama alanlarına göre çok çeşitlilik göstermektedir. Bunlardan birisi de hiç doğal dişi olmayan, yani tüm dişsiz hastalara yapılan tam protezlerdir. Tam protezlerin başarılı olarak bitirilmesinde en önemli aşamalardan birisi ise kapanış alma işlemidir. Kapanışın doğru alınması, çene ekleminin yaptığı hareketlerin bilinmesi ve doğru kapanış alma yöntemlerinin uygulanması ile mümkündür. Çene eklemi düzensiz bir eklemdir. Vücuttaki çoğu eklemler gibi makara veya küresel şekilde hareket etmez. Eklem başları yuvasından çıkarak veya bir tarafı rotasyon yaparken bir tarafı çıkarak çok farklı şekillerde hareket edebilirler. Bu nedenle, tüm dişlerini kaybetmiş bireyin yatay yönde çenesinin en doğru şekilde kapandığı yeri bulmak beceri ister. Ayrıca, dişlerini kaybetmiş bir bireyde dikey boyut saptamak için çeşitli yöntemler ileri sürülmüştür. Ancak bu yöntemlerin hiçbiri kesin değildir. Doğru dikey boyutu saptamak hekimin becerisine, en sonunda da hekimin klinik hissine bağlıdır. Hekimin tüm dikey boyut saptama yöntemlerini öğrenip, bunlardan birkaçını hastada uygulayıp, en sonunda da en uygun görünen dikey boyutu seçmesi gerekmektedir. Bu çalışmada, çene ilişkilerinin kaydı, dikey boyutu belirleme ve yatay kapanış alma yöntemlerine değinilmiştir. Ayrıca bu çalışmada hatalı kapanış alınmasının klinik sonuçlarına değinilmiştir. 1

5 GENEL BİLGİLER 1. Üst çenenin konumunu belirleme Protetik tedavi işlemlerinde alçı modellerinin doğru bir şekilde artikülatöre bağlanması önemli bir aşamadır. Çünkü bu aşamanın, sonucu etkileyen hataların başlangıcı olabileceği söylenir(1,2). Hastadan dikey ve yatay yönde kayıtlar alınmadan önce, üst çene modelinin başa göre durumunu saptamak ve bunu artikülatöre nakletmek gerekir. Bunu yapabilmek için yüz arkı kullanılır. Protez Terimler Sözlüğüne göre yüz arkı şu şekilde tanımlanır: Maksiller arkın, ekleme göre üç boyutlu konumunu kaydetmek ve sonra bu ilişkiyi artikülatöre nakletmek için kullanılan bir alettir. Başka bir deyişle yüz arkı, Temporo Mandibular Eklem(TME) ile çenelerin ilişkisini saptamak ve aynı ilişkiyi artikülatörün açma ekseni ile sağlayacak şekilde üst çene modelinin artikülatöre nakledilmesini sağlayan bir apareydir. Yani yüz arkı, üst çenenin uzaydaki konumunu aynı koşullar altında kaydedip artikülatöre nakletmeye yarayan bir alettir. Yüz arkı kavis şeklinde ve hastanın yüzüne uygulanan asıl parçadan, kondil başı merkezine gelecek şekilde adapte edilen milimetrik bölümlü parçalardan, mum duvara yerleştirilecek ısırma çatalından ve orbital çubuktan oluşur. Yüz arkının kullanılıp kullanılmaması diş hekimleri arasında tartışma konusu olmuştur. Bazı diş hekimleri referans olarak kullanılan noktaların pek güvenilir olmadığını söylerler. Ancak yüz arkının yararlarına inanan ve kullanılmasını öneren hekimlerin sayısı oldukça fazladır. 2

6 Yüz arkı kullanımının bazı avantajları ve dezavantajları vardır. Yüz arkı kullanımının avantajları: Yüz arkının kullanılmasıyla üst çenenin uzaydaki konumu aynen artikülatöre nakledilir. Böylelikle alt ve üst çene ilişkileri hastanın TME ine uygun olarak kaydedilmiş olur. Artikülatörde ısırma hareketinde bir fark oluşmaz ancak sağ, sol ve öne hareketle hasta ağzıyla aynı hareketler elde edebilir. Yüz arkının kullanılmasının dezavantajları: Yüz arkının kullanımı zaman kaybına yol açar ve protezin bir seans uzamasına neden olur. Ayrıca bazılarının uygulanması sırasında bir yardımcıya gereksinim vardır. Birde referans olarak kullanılan yumuşak doku noktalarının pek güvenilir olmadığı söylenebilir. 2. Mum duvarların hazırlanması Dişsiz hastalarda alt ve üst çene ilişkisi direkt olarak kaydedilemez. Kaide plağına ve mum duvarlara gerek vardır. Bu materyaller çeneler arası ilişkilerinin tespit edilmesi ve diş diziminde kullanılır. Bu nedenle ağız sıcaklığında deforme olmaması ve oklüzal kuvvetlere dayanıklı olması gerekir(3). Kaide plağı protezin geçici şeklidir. Kaide plağının sınırları bitmiş protezin sınırları gibi olmalıdır. Dudak, yanak ve dille temas halinde olan bütün yüzeyler düzgün ve yuvarlak şekilde olmalıdır. Kaide plağı hazırlandıktan sonra üzerlerine mum duvarlar yerleştirilir. Mum duvarlar; hastanın dikey boyut ve sentrik kapanışının hekim tarafından saptanması amacıyla, laboratuvarda hazırladığımız kaide plağı üzerine yerleştirilen mum materyalidir. Mum duvarların kalınlığı ve yüksekliği önlerde kesici ve arkalarda molar dişlerin kalınlığı ve yüksekliği kadar olmalıdır (şekil 1). 3

7 Şekil 1: kaide plakları ve mum duvarlar. (a) üst çene, (b) alt çene Mum duvarlar hazırlanırken boyutları ortalama değerlerle belirlenir. Yüksekliği her hastada kaybedilen dişlerin kron boyutuna ve dişler çekildikten sonra meydana gelen kemik rezorpsiyonuna bağlı olarak değişkenlik gösterir. Ancak mum duvarlar belirli bir yükseklikte hazırlanırsa çene ilişkileri alınırken daha az işlem gerektirir ve hastanın koltukta geçireceği zaman kısalır. Bazı kitaplar mum duvarlar için üst çenede, ön kesimde sulcustan duvarların tepesine kadar 22 mm, alt çene de ise 18 mm ortalama bir yükseklik verirler. Şüphesiz bu yükseklik ağızda gerektiği gibi düzeltilmelidir. Mum duvarlar kullanım amaçlarını şu şekilde sıralayabiliriz: a- Okluzal düzlemi ayarlamak, b- Dudak, yanaklar ve dilin fonksiyonları ile uyumlu olacak şekilde diş kavsi şeklini oluşturmak, c- Çeneler arası ilişkiyi kaydetmek, d- Dudak estetiği ve uygun konuşma ile ilgili ayarlamalar yapmak, e- Yüz arkı çatalını taşımak, f- Diş diziminde dişleri taşımak. 4

8 2.1. Üst mum duvarın hazırlanması Üst çenenin craniuma sabit olması ve temel estetik değerlerin üst çenede baskın olması nedeniyle esas ayarlamalar üst mum duvarda yapılır. Üst mum duvarların yüksekliği önde lateral kesiciler bölgesinde protez kenarından itibaren 22 mm, arkada azılar bölgesinde ise 18 mm olmalıdır. Kalınlığı önde 5 mm arkada ise 8-10 mm olacak şekilde düzenlenmelidir. Üst mum duvarlar azılar bölgesinde kret üzerinde, kesiciler bölgesinde ise damak eğrisine uygun, alveol uzantısı gibi hafifçe öne doğru olmalıdır. Kesiciler bölgesinde mum duvarlarda biraz labial eğim bulunmalıdır. Bunu sağlamak için üst mum duvarların labial yüzeyi ile insisiv papilin ortası arasında yaklaşık 7 mm. lik bir mesafe olmalıdır. Üst mum duvarların şekli; kaninden kanine olan bölgede aşırı kemik rezopsiyonu yoksa, alveol kavsinin şekline uygun olmalıdır. Mum duvarın bu şekilde şekillendirilmesi dudaklara iyi bir destek sağlar. Alt ve üst mum duvarların anterior bölgede uygun olarak şekillendirilebilmesi için en iyi anatomik rehberler; nasolabial sulcus, mentolabial sulkus ve filtrumdur. Eğer iyi bir şekillendirme yapılmazsa (mum duvar arkaya doğru yerleştirilirse) nasolabial sulcus ve mentolabial sulcus derinleşir, filtrum düzleşir, comissuralar aşağı doğru sarkar. Tersine olarak dokulara gereğinden fazla destek sağlanırsa (mum duvar öne doğru yerleştirilirse) nasolabial sulcus ve mentolabial sulcus sığlaşır ve şekli bozulur, filtrum kaybolur ve comissuralar yana doğru çekilirler. Üst çenede mum duvarların dikey yüksekliği hasta rahat bir pozisyonda iken gençlerde üst dudağın alt kenarından yaklaşık 3 mm daha aşağıda olmalıdır (şekil 2). Yaşlılarda biraz daha kısa olabilir. Ayrıca hastaya ef, ev (dento-labial sesler) 5

9 sesleri söylettirildiği zaman mum duvarın alt kenarı alt dudağın vermilion çizgisi ile temasta olmalıdır. Şekil 2: hasta rahat pozisyondayken üst mum duvarın görunmesi. Yaşlı gastalarda biraz daha kısa olabilir. Üst mum duvarın alt kenarı önden bakıldığı zaman gözbebeklerinden geçen çizgiye ve alt dudağa paralel olmalıdır. Yandan bakıldığında üst mum duvarın okluzal kenarı ön arka yönde Camper düzlemine paralel olmalıdır (şekil 3) (Camper, yıllarında yaşamış Amsterdam lı bir anatomdur. Nasoaurikular düzlem adı da verilen Camper düzlemi, iki yanlı tragus noktalarını spina nasalis anterior ile birleştiren düzlemdir. Bu düzlem, oklüzal düzlemine hemen hemen paralel seyreder(4)). Üst mum duvarın arka kenarı pterygomaxiller çentiğin 1 cm kadar önünde 45 0 eğimle sonlanmalıdır. 6

10 Şekil 3: Pupiller arası düzlem, Camper düzlemi d ve oklüzall düzlemlerin paralelliği 2.2 Alt mum duvarın hazırlanması Alt mum duvarlar bütünn bölgelerde alveol kreti üzerinde yerleştirilmelidir. Anterior bölgede yüksekliği lateral kesiciler bölgesindee protez kenarından itibaren 18 mm, kalınlığı ise 4-5 mm olarak hazırlanmalıdır. Posterior bölgede ise yüksekliği retromolarr kabartının ortasından geçmelidir. Kalınlığı ise 8-10 mmm olarak hazırlanmalıdır. Hazırlanan mumm duvarlarr kapanış haline h getirildiğinde alt ve üst çenenin mum duvarlarının okluzal yüzeyleri tam olarak birbirleriyle temass etmeli, aralarındaa açıklık olmamalıdır. Mum duvarlarının kapanış düzlemi yandan bakıldığında, alt ve üst kretlerin ortasında olmalıdır. 3. Çeneler arası ilişkilerr Tam protez yapımının en önemli aşamalarından biri çeneler arası ilişki kayıtlarının alınmasıdır. Çenelerin ilişkilerii doğru olarak saptamadan ve bu ilişkileri doğru bir şekilde artikülatöre nakletmeden bir tam protez yapımı düşünülemez. Alt 7

11 ve üst çene modellerinin birbirlerine göre durumlarını artikülatöre doğru olarak alabilmek için hasta ağzında, çeneler arası ilişkinin doğru bir şekilde kaydedilmesi gerekir. Alt ve üst çenenin karşılıklı ilişkileri 2 ana grupta toplanır; I- Dikey yöndeki ilişkiler: a) İstirahat dikey boyutu (statik oklüzyon) b) Oklüzal dikey boyutu (dinamik oklüzyon) II- Yatay yöndeki ilişkiler: a) Sentrik ilişki (anterio-posterior yönde) b) Protruziv ilişki (anterio-posterior yönde) c) Lateral ilişki (vestibulo-lingual yönde) Dikey ve yatay çene ilişkilerinin saptanmasında çok değişik yöntemler vardır. Hekim, hastanın genel ve ağız içi durumuna göre; bu yöntemlerden birini veya birkaçını tercih edebilir. Burada tam protezin başarısı için önemli olan, çene ilişkilerinin fizyolojik sınırlar içinde en doğru şekilde saptanmasıdır. Maksillomandibular ilişkileri doğru belirlenmiş tam protezli hastaların TME lerinin oldukça iyi korunduğu yapılan araştırmalarda belirtilmiştir (5) Dikey boyutun belirlenmesi Dikey boyutun tanımlaması ve çeşitleri Dikey boyut diş hekimliğindeki genel anlamı ile biri sabit, diğeri hareketli iki organ üzerinde seçilmiş 2 nokta arasındaki uzaklık olarak tanımlanır. Diğer bir tanımla dikey boyut; orta çizgi üzerinde, biri ağzın altında diğeri üzerinde olmak üzere gelişigüzel seçilen iki nokta arasındaki yüzün dikey boyutudur. 8

12 Çeneler arası dikey boyutun saptanmasında amaç hastaların dişleri çekilmeden önceki çenelerin dikey yöndeki pozisyonları ve birbirleri ile ilişkilerinin bulunmasıdır. Hastalar, en rahat bu pozisyonda fonksiyon yaptığı için yapılacak yeni protez de aynı pozisyona sahip olmalıdır. Diş kaybı ve buna bağlı alveolar kret rezorpsiyonu, alt çene pozisyonunun yeni duruma uyum sağlamasına yol açar. Alt çene üst çeneye yaklaşır. Alt çenenin adaptasyona uğramış bu yeni konumu, geri dönüşlüdür. Alt çenenin üst çeneye göre orijinal mesafesinin bireye yeniden kazandırılması, doğru dikey kapanış yüksekliğine sahip protezlerin uygulanmasıyla elde edilebilir. Dikey boyut, oklüzal dikey boyutu ve istirahat dikey boyutu olmak üzere iki kısımda ele alınır Oklüzyon dikey boyutu Alt ve üst çene dişleri kapanış halinde iken, burun ucu ve çene ucu üzerine konan iki nokta arasındaki uzaklığa okluzyon dikey boyutu denir. Her hasta için uygun bir oklüzyon dikey boyutu vardır. Bunun belirlenmesinde kullanılan yöntemler diş hekimine göre farklılık gösterir. Oklüzal dikey boyutun saptanmasında bir çok yöntem önerilmesine karşın, en çok başvurulan yöntemlerden birisi, alt çenenin istirahat konumuyla, oklüzal dikey boyut arasındaki ilişkiden faydalanmaktır (6). Üst ve alt çene arasında istirahat konumunda ölçülen mesafeden interoklüzal aralığın çıkartılması ile bulunur. En çok kullanılan bir diğer yöntemde hastanın yüzünün önden ve yandan görünüşünü inceleyerek okluzal dikey boyutun belirlenmesidir. Bu yöntem beceri ister ancak hekim buna alışkınsa hasta sıkılmadan bu dikey boyuta çok çabuk 9

13 alışabilir. Diş hekimleri insan yüzünü incelemede diğer kişilere göre daha dikkkatli olduğundan ağız çevresinin görüntüsünden dikey boyutun nasıl olduğunu ustaca algılayabilir. Eğer oklüzyon dikey boyutu çok yüksek ise yüzün alt 1/3ü uzun görünecek ve dudaklar kapanmayacaktır. Düşük ise, dudaklar sıkıca kapanır, dudak çizgisi uzar. Vermillion sınırı incelir ve dudakların üstünde kırışıklıklar oluşur. Çene ucu çok belirgin olarak ileri çıkar İstirahat dikey boyutu ve istirahat aralığı İstirahat dikey boyutu, alt çene istirahat halinde iken, çene ucu ve burun ucuna konan iki nokta arasındaki uzaklığa denir. Alt çene; mimik, fonetik, çiğneme, yutma ve solunum için hareket etmediği veya bir okluzyon konumunda tutulmadığı zaman kendi ağırlığı ile üst çeneden belirli bir uzaklıkta yer alır. Bu pozisyon alt çenenin istirahat konumu dur. Alt çenenin istirahat konumu, bireyin bilinci dışında alınır ve karşılıklı diş dizileri arasında herhangi bir temas, başka anlatımla oklüzyon halinde değildir. The Academy of Denture Prosthetics, alt çeninin istirahat konumunu şöyle tanımlamaktadır: Hasta rahat ve dik, kondillerde eklem çukurlarında nötral ve gerilimsiz pozisyonda iken alt çenenin aldığı konumdur. Alt çene istirahat konumunda iken, çiğneme sisteminin diğer komponentlerine adeta asılı bir haldedir. İstirahat konumunda, hem çeneyi açan hem de kapatan kaslarda herhangi bir aktivite saptanamaz. Doğal tüm dişleri mevcut bir bireyde alt çene istirahat konumunda iken, alt ve üst diş dizilerinin oklüzal yüzeyleri arasında belli bir aralık vardır. Bu aralığa; 10

14 interoklüzal aralık, istirahat aralığı, serbest konuşma aralığı, free way space, interocclusal clearance adları verilmektedir (şekil 4). Şekil 4: İstirahat aralığı Alt çenenin temel konumu, bireyin genel sağlık ve beslenme durumu, vücudun ve başın konumu, yorgunluk, uykusuzluk, hava sıcaklığı, kas tonusunu etkileyen psişik nedenler, oklüzal bozukluklar, ağrı gibi faktörlerden etkilenebilir. Hupfauf a göre istirahat aralığı, yaşa ve zamana bağlı olarak değişme göstermektedir(4). Genç bireylerde bu aralık en azdır. Sabahları en düşük değeri verirken, öğle saatlarına doğru artmaya başlar ve akşamları en yüksek düzeye erişir. Söz konusu değişiklik, muhtemelen kişinin giderek artan yorgunluğu ve kas liflerinin tonusunun azalması ile ilişkili görülebilir. Uyku halinde daha da artar. Dişsiz hastalarda istirahat dikey boyutunu, ağızda protezler veya mum duvarlı kaide plaklarının varlığı veya yokluğu da etkilemektedir. Bu nedenle istirahat dikey boyutunun belirlenmesi aşamasında bitmiş protezlerin konturlarını taklit eden ve çevre dokularla uyumlu, iyi cilalanmış mumlu provaların ağızda yer alması önerilmektedir. 11

15 İstirahat pozisyonu belirlenirken bazı faktörler dikkate alınmalıdır. Bu faktörler şunlardır: mandibulanın pozisyonu yer çekiminin etkisi altındadır. Bu nedenle hasta dik ve karşıya bakacak şekilde oturmalıdır. İstirahat pozisyonu hastanın rahatlamış durumudur. Eğer hasta gergin, sinirli veya yorgun durumda ise istirahat konumu doğru olarak belirlenemez. Böyle bir durumda işlemin ertelenmesi ve bir sonraki seansta devam edilmesi daha uygun olur. Nöromusküler rahatsızlığı olan hastalarda çeneler arası ilişkilerin belirlenmesi zordur. Bu tip hastalarda sabırlı ve dikkatli çalışılmalıdır. İstirahat pozisyonu uzun süre değişmeden kalmaz. Bu nedenle hasta istirahat pozisyonuna getirildikten sonra istirahat dikey boyut ölçümü hemen yapılmalıdır. Bütün hastalarda geçerli tek bir yöntem yoktur. Bundan dolayı tercihen birden fazla yöntem uygulanarak sonuçlar karşılaştırılmalıdır Dikey boyutu belirleme yöntemleri Hastaların dikey boyutunu saptamak için çeşitli araştırmalar yapılmış ve değişik yöntemler ileri sürülmüştür. Bu yöntemlerin çoğu günümüzde arttık kullanılmamakla birlikte günümüzde kesin bir yöntem bulunmamaktadır. Bu yöntemler 2 temel gruba ayrılabilir: A) Çekim öncesi kayıt yöntemleri: 1) Niswonger yöntemi 2) Profil radyografileri 3) Profil fotoğrafları 4) Akrilik yüz maskesi 5) Doğal dişler normal okluzyonda iken hazırlanmış alçı modeller 6) Kurşun tel yöntemi 7) Profil silueti hazırlanması 12

16 8) Burun ucuna ve çene ucuna kırmızı nokta şeklinde kalıcı dövme yapılması B) Çekim sonrası kayıt yöntemleri: 1) Niswonger yöntemi 2) Boos yöntemi (Güç noktası yöntemi) 3) Elektromyografik yöntem 4) Kretlerin paralelliği 5) Wright yöntemi 6) Yüz ölçümlerinin kullanılması (Willis yöntemi) 7) En yakın konuşma aralığı yöntemi (Silverman yöntemi) 8) TENS kullanılması 9) Yutkunma yöntemi 10) Hastanın nöromusküler algısının kullanılması 11) Eski protezin dikey boyutunun ölçülmesi Alveol kretlerinin paralelliği; Bu yönteme göre modeller alveol kretleri birbirine paralel olacak şekilde ayarlanır. Bu yöntemin ana fikri doğal dişli ağızlarda alveol kretlerinin birbirine paralel olmasından kaynaklanmaktadır. Ancak dişler Farklı dönemlerde çekildiğinde alveol rezorpsiyonları farklılık göstereceğinden bu yöntem çok güvenilir değildir. 13

17 Eski protezin dikey boyutunun ölçülmesi; Eğer hasta daha önce protez kullanıyorsa yardımcı olabilir. Ancak tek başına eski protezin dikey boyutundan yararlanılarak dikey boyutun saptanması hatalı sonuç verir. Güç noktası (kuvvet noktası) yoluyla dikey boyut tespiti; Boos tarafından önerilen bu yöntemde bimeter adı verilen bir aparey kullanılır. Bu öntemin ana fikri dişler sentrik okluzyonda ilk temasa geçtiği zaman maksimum ısırma kuvvetinin oluşacağı görüşünde dayanmaktadır. Konuşma yöntemi (en yakın konuşma aralığı); Bu yöntem Silverman tarafından önerilmiştir. İçinde s ve z harflerinin bulunduğu kelimelerin söylenişi sırasında ön dişler baş başa birbirine temas edecekmiş gibi birbirine iyice yaklaşırlar. Bu sıradaki dikey boyut en yakın konuşma mesafesini verir. En yakın konuşma mesafesini free-way space ile karıştırmamak gerekir. Eğer mum duvarlar normalden yüksek ise bu harflerin telaffuzu sırasında sesler boğuk olarak çıkacaktır. Eğer alçak tespit esilirse s ve z sesleri yumuşak bir şekilde söylenir. s sesi ş sesi gibi telaffuz edilir. Çeneler arası dikey boyut doğru belirlendiği halde üst ve alt mum duvarlar dil tarafına doğru yerleştirilmişse ya da damak bölgesi kalın hazırlanmışsa yine s ve z seslerinde bozukluk görülür. Üst ve ön dişler ileriye doğru dizilirse s sesi ş gibi söylenebilir. Yutkunma yöntemi; 14

18 Bu yöntemde dikey boyutun saptamak amacıyla mum duvarlar tahmini okluzyon dikey boyutundan daha alçak hazırlanır. Daha sonra yumuşak mumlardan hazırlanmış koniler alt mum duvarlar üzerine yerleştirilir. Kaide plakları ağza uygulanır Yutkunma sırasında dişler hafifçe temasa geçtiğinden mum konilerin yüksekliği azalır ve normal okluzyon dikey boyutuna gelir. Ancak mumların yumuşaklığı ve yutkunma süresi sonucu etkileyebilir. Fizyolojik istirahat konumu yöntemi (Niswonger yöntemi); Fizyolojik istirahat konumunda teorik olarak kaslar denge durumundadır. İnterokluzal aralık veya free-way space istirahat dikey boyutu ile okluzyon dikey boyutu arasındaki farktır. Ortalama 2-4 mm arasındadır. Bu yöntemde dikey boyutun saptanması oldukça iyi sonuç vermektedir. Yöntemin uygulanması için hastanın mümkün olduğunca rahat bir konumda ve dik bir şekilde durması gerekir. Kaide plakları ağza uygulanır ve hastadan yutkunması ve daha sonra çenesini gevşek bir halde bırakması istenir. Dudaklar hafice temas halinde olmalıdır. Daha sonra dikkatli şekilde hastanın dudakları aralanır ve mum duvarlar arası mesafe gözlenir. Bu sırada hasta kesinlikle alt çenesini oynatmamalıdır. Mum duvarlar arasındaki açıklık 2-4 mm arasında olmalıdır. Hastanın istirahat pozisyonundaki istirahat dikey boyutu ve okluzyon dikey boyutu hastanın yüzündeki 2 nokta seçilerek (burun ucu, çene ucu) ölçülebilir Dikey boyutun hasta üzerinde saptanması Dikey boyutun saptanmasında birkaç yöntemi bir arada kullanmaktayız. Bunlardan en yaygını Niswonger in istirahat aralığı-iki nokta yöntemi ve Silverman ın en yakın konuşma mesafesi dir. 15

19 Ağıza iyi adapte olan kaide plakları, üst ve alt mum duvarlar hastanın ağzına yerleştirilir. Her iki mum duvar ağızda iken küçük azılar bölgesinde kaide plaklarının vestibül kısmı üzerine baş parmaklarımızı yerleştirerek, hastaya dilini damağına değdirmesi veya yutkunması söylenerek çenesini kapatması sağlanır. Bu işlem esnasında kaide plaklarının hareket etmemesine özen gösterilmeldir. Hasta çenesini hafifçe kapatırken mum duvarlar arasında oluşan ilk erken temas noktası belirlenir. Bazen ilk temas arkada kaide plakları arasında olabilir. Böyle bir durumda kaide plaklarının uzunlukları kontrol edilir, gerektiği kadar kısaltılır veya kalınsa inceltilir. Üst mum duvar çeşitli düzlemlere göre ayarlanmış olduğundan, bu safhada kesinlikle üst mum duvarda düzeltme yapılmaz. Tüm düzeltmeler alt mum duvardan yapılmalıdır. Erken temasların tekrarlanan kontroller ile ortadan kaldırılmasıyla alt ve üst mum duvarın her yerde eşit olarak teması sağlanır. Hasta koltukta dik oturturulur. Baş tetiyere dayatılmaz. Bu esnada hastanın mümkün olduğu kadar stressiz olmasına özen gösterilmelidir. İstirahat aralığının hastanın duygusal durumu, başın pozisyonu gibi pek çok faktörden etkilendiği unutulmamalıdır. Hatta bu esnada hekimin sinirli görünmesi bile hastayı etkileyebilir. Hastanın üzerine fazla varılmadan rahatlaması telkin edilir, ayaklarını, ellerini, kendisini ve ağzını rahat bırakması telkin edilir(23). Hastaya önce dudaklarını yalamasını, daha sonra dudaklarını hafifçe temasta tutarak beklemesi söylenir. Bu hareketi hastanın iyice kavraması için sabırla bir kaç kere tekrarlatılır. Hastanın uygun bir şekilde yaptığına emin olunduğunda, pozisyonunu değiştirmemesi söylenerek, dudakları hafifçe aralanır. Mum duvarlar arasındaki istirahat aralığı gözlenir. Bu aralığın 2-4 mm. kadar olması gerekmektedir (şekil 5). Eğer aralık yeterli değilse alt mum duvardan her yerden eşit kalınlıkta mum 16

20 kaldırılır. Aralığın çok olduğu durumlarda yine alt mum duvara eşit kalınlıkta mum ilave edilir ve kontoller tekrar yapılır. Şekil 5: Dudaklar hafif temasta iken istirahat aralığı Hastanın ağzını bu pozisyonda çok uzun süre tutamıyacağı bilinmeli ve dudakların aralanıp mesafenin kontrolü çabuk yapılmalıdır. Aradaki mesafenin uygun olup olmadığı tekrar tekrar kotrol edilmeli, gerekirse hasta kontroller arasında bir süre dinlendirilmelidir. Dikey boyutun saptanmasında kullanılan diğer bir yöntem de Silverman ın en yakın konuşma mesafesi metodudur. Hastanın ve hekimin en rahat çalışacakları konum tercih edilmelidir. Bu metodta da kaide plaklarının uyumu çok önemlidir. Hastadan S sesi içeren kelimeleri söylemesi istenir. Hasta konuşurken S sesi esnasında mum duvarlar arasındaki açıklık gözlenir. Bu sesin telaffuzu esnasında mum duvarlar asla birbirlerine çarpmamalıdır. Yeterli mesafe elde edilinceye kadar mum duvarlar düzenlenir. İki yöntemin kontrolünden sonra, tekrar çene kapattırılarak mum duvarların heryerde eşit teması gözlenmelidir. Son olarak mum duvarlar ağızda ve sentrik 17

21 oklüzyon durumunda iken yüz konturları kontrol edilir. Nasolabial, geniolabial açılar, nasolabial sulcus, mentolabial sulcus tekrar gözden geçirilir. Hasta dik pozisyondayken üst mum duvarda orta çizgi işaretlenir. Orta çizginin belirlenmesinde üst bukkal frenulum, filtrum, yüzün orta hattı esas alınmalıdır. Bu konuda burnun biraz eğri olabileceği de dikkate alınmalıdır. Mum duvarların üzerinde yine hasta dik pozisyondayken burun kanatlarının yanından dik çizgiler çizilerek mum duvarların üzerine kadar uzatılır. Bu bize üst ön dişlerin boyutlarını verecektir. Burun kanatlarından inen dik çizgi kaninlerin tepe noktalarından geçmelidir. Hasta çok fazla güldürülerek üst dudağın alt sınırı üst mum duvar üzerine çizilir. Bu bize gülme hattı nı verecektir. Eğer üst ön dişler bu hattın aşağısına dizilirse hasta güldüğü zaman pembe akrilik görünecektir. Bazı hastalarda zorunlu olarak yapılan bu durum, genellikle istenmeyen bir şeydir Hatalı dikey boyut belirlenmesinin klinik sonuçları Dikey boyutun yüksek alınmasının etkileri Genelde yüz kontürlerinin daha iyi restore edilebilmesi düşüncesiyle dikey boyutun arttırılması eğilimi söz konusudur. Buna bağlı olarak da çeşitli sorunlarla karşılaşılır; Sentrik ilişkide var olması gereken glenoid kavite kondil başı ilişkileri bozulur. Bazı seslerin yanlış telaffuzu nedeniyle oluşan konuşma bozuklukları meydana gelir. Hızlı kret rezorbsiyonları oluşabilir. 18

22 Dişler birbirine çarparak ses çıkarır Ağızda aşırı ağırlık hissi vardır Stabilite problemleri baş gösterir Protezlerde devrilme momentleri oluşur Hastanın üçte bir alt yüz mesafesi artmış olduğundan çirkin bir görünüm olur Hasta dudaklarını toparlayamaz Mukoza irritasyonları oluşur Çiğneme güçlüğü vardır Kas tonusu artar. Buna bağlı olarak; Çenelerde yorgunluk olur ve hasta bundan oldukça rahatsızlık duyar. Çiğneme kuvveti azalır. Çünkü belirli bir dikey boyutta çiğneme kuvveti maksimaldir. Hasta tükürüğünü toplayıp irade dışı yutkunma işlevini rahatlıkla yapamaz. Bu sebeple ağız köşelerinde tükürük birikmesi ve etrafa saçılması hastayı ve etrafındakileri rahatsız eder Dikey boyutun alçak alınmasının etkileri Çeneler arası mesafenin normalden alçak olması yüksek dikey boyutlu protezler gibi çene eklemini olumsuz yönde etkiler ve ayrıca estetik, fonetik ve fonksiyonel çeşitli sorunların ortaya çıkmasına sebep olur. Kondil başları çöker ve sentrik ilişki bozulur Buna bağlı olarak temporomandibuler eklem problemleri baş gösterir. Sinovial sıvının azalması artritlere sebep olabilir Dikey boyutun azalması ağız boşluğunu küçültmüş olacağından dil fizyolojik konumunu kaybeder. Geriye doğru çekilir ve aşağı düşer. Bu durumda yutkunma ve soluma güçlükleri olabilir. 19

23 Dikey boyutun azalması kaslarda tonisite değişikliğine sebep olduğundan dile hareket sıkıntısı verir ve bazı seslerin yanlış telaffuzuna sebep olur. Bu durum ayrıca bazı refleksleri de tahrik ettiği için mandibulo-temporal sendrom = Costen Sendromu oluşabilir. Kas tonisitesinin değişmiş olması bazı hallerde damakta kabarıklık, duyarlılık ve ağrılara sebep olabilir. Bu durum hastaları tümör şüphesine sevkeder. Kas tonusunun azalmış olması ve yanakların gevşemesi hastaların yanaklarını ısırmalarına neden olabilir. Çiğneme kuvveti azalır. Hasta iyi ve kuvvetli çiğneyemediğinden yakınır. Hastanın üçte bir alt yüz kısmı kısaldığı için çirkin gözükür. Menisklere ve artiküler ligamanlara gelen basınçlar birtakım özel reflekslerin oluşmasına sebep olur. Sempatik sinir uçlarındaki refleksler kas spazmlarına ve ağrılara yol açar. Basınç nedeniyle artikülasyon yüzeylerindeki kemik ve menisk deformasyonları sonucu anormal sesler ve takırtılar oluşur. Yine basıncın artmış olması çeşitli patolojik olayların meydana gelmesine yol açabilir. (lüksasyonlar, ankilozlar, menissitisler gibi ) Sistemik faktörlerden özellikle vitamin eksikliğine ve bu arada dikey boyutun azlığına bağlı olarak ağız köşelerinde iltihabi karakterde yaralarda olabilir. Dikey boyutun azalması ile ağız köşelerinde deri katlanır ve nemli kalır. Bu nedenlerle ağız köşelerinde candida enfeksiyonu gelişir Yatay kapanış Alt çene eklem başının yuvasında en uygun konumunda olacak şekilde kapanış alınmasıdır. Alt ve üst çenelerin yatay yöndeki ilişkileri, özellikle de sentrik 20

24 ilişki, saptanması en zor ve bu oranda en önemli çeneler arası ilişkidir. Sentrik ilişki bütün oklüzyon çalışmalarının başlangıç, referans noktası kabul edilen en önemli ilişki olmakla birlikte tanımlanmasında tam bir görüş birliği yoktur Sentrik ilişki teriminin tanımlanması Sentrik ilişki, ilk kez 1920 lerin başlarında McCollum tarafından ifade edilmiştir(7). Sentrik ilişkiler, mandibula ve maksilla arasındaki ilişkiyi doğru saptayabilen dolayısıyla ökluzal kontakt ilişkisini doğru kaydeden, dişsiz hastadan elde edilebilen en güvenilir referans noktasıdır(8). Sentrik ilişkinin sadece hareketli protezlerin yapımında değil, sabit prostodontide de; tekraralanabilirliği ve kas fonksiyonlarıyla ilişkisi nedeniyle yararlılığının çeşitli çalışmalarla kanıtlandığı bildirilmiştir(9). Son yıllarda kondiler hareketlerin, rotasyonun 3 ekseni tarafından yönlendirildiği gösterilmiştir(8). Böylece sentrik ilişki kavramı 3 boyutlu bir karakter kazanmış ve kondilin glenoid fossa içerisindeki en geri, en üst, en orta pozisyonu olarak tanımlanmaya başlamıştır. Okeson a(8) göre, optimum fonksiyonel eklem pozisyonu kriterlerini oluştururken TME in anatomik yapısı iyi değerlendirilmelidir. Bilindiği gibi artikuler disk kan damarı ve sinir içermeyen yoğun fibröz bağ dokusundan oluşmuştur. Bu nedenle bu yapı zarar görmeden ve ağrı stimulusu oluşturmadan yoğun kuvvetlere karşı koyabilir. Diskin amacı fonksiyonel hareketler esnasında kondili stabilize etmek, korumak ve diğer dokulardan ayırmak olarak özetlenebilir. Bununla beraber, eklemin konumsal stabilitesi disk tarafından belirlenemez. Diğer tüm eklemlerde olduğu gibi konumsal stabilite eklem üzerinden çekim sağlayan kaslar tarafından sağlanır ve böylece artikuler yüzeylerin dislokasyonu engellenmiş olur. Kasların uyguladığı belli 21

amacı, sentrik ilişki terimi ile ilgili değişik görüşleri tartışmaktır.

amacı, sentrik ilişki terimi ile ilgili değişik görüşleri tartışmaktır. Derleme/ Review DÜNDEN BUGÜNE SENTRİK İLİŞKİ TANIMI VE KAYIT YÖNTEMLERİ A LITERATURE REVIEW OF THE SENTRIC RELATION AND REGISTRATION METHODS UP TO DATE Makale Kodu/Article code: 177 ** Makale Gönderilme

Detaylı

Prof Dr Gökhan AKSOY

Prof Dr Gökhan AKSOY Prof Dr Gökhan AKSOY 1 2 A-MANDİBULER KONUM 3 SİSTEMİN HAREKETLİ BÖLÜMÜ OLAN MANDİBULANIN, CRANİUMA ÖZELLİKLE DE MAXİLLAYA GÖRE UZAYSAL KONUMUDUR. 4 SENTRİK İLİŞKİ SENTRİK OKLÜZYON ALT ÇENENİN DİNLENME

Detaylı

MUM DUVARLAR: KONTROL KRİTERLERİ. Prof. Dr. Gökhan Yılmaz

MUM DUVARLAR: KONTROL KRİTERLERİ. Prof. Dr. Gökhan Yılmaz MUM DUVARLAR: KONTROL KRİTERLERİ Prof. Dr. Gökhan Yılmaz MUM DUVARLAR: KONTROL KRİTERLERİ 1. Kaide plağına iyice tutturulmuş. 2. Boyutları uygun (fantom laboratuvarı pratiğinde). Hastada ise ağızda ayarlanır.

Detaylı

Prof. Dr. Gökhan AKSOY

Prof. Dr. Gökhan AKSOY Prof. Dr. Gökhan AKSOY * Çiğneme, Beslenme * Yutkunma, * Estetik, * Konuşma, * Psikolojik Kriterler * Sosyolojik Kriterler Mandibüler: alt çene kemiğine ait, alt çene kemiğiyle ilgili Örnek: * mandibüler

Detaylı

FONKSİYONEL OKLÜZAL MORFOLOJİ. Dr. Hüsnü YAVUZYILMAZ

FONKSİYONEL OKLÜZAL MORFOLOJİ. Dr. Hüsnü YAVUZYILMAZ FONKSİYONEL OKLÜZAL MORFOLOJİ Dr. Hüsnü YAVUZYILMAZ FONKSİYONEL OKLÜZAL MORFOLOJİ Dişlerin oklüzal yüzlerindeki anatomik oluşumların, mandibula hareketleri ile fonksiyonel uyum içinde şekillendirilmeleri.

Detaylı

TAM PROTEZLERDE RETANSİYON VE STABİLİTE (TUTUCULUK)

TAM PROTEZLERDE RETANSİYON VE STABİLİTE (TUTUCULUK) TAM PROTEZLERDE RETANSİYON VE STABİLİTE (TUTUCULUK) TAM PROTEZLERDE TUTUCULUK ÇOK ÖNEMLİ AĞIZDA DURMAYAN BİR PROTEZLE PEK ÇOK FONKSİYON YAPILAMAZ TUTUCULUK Protetik terimler sözlüğü (1994) RETANSİYON:Protezin

Detaylı

Hareketli Protezler BR.HLİ.008

Hareketli Protezler BR.HLİ.008 Hareketli Protezler Hareketli Protez Nedir? Hasta tarafından takılıp çıkarılabilen ve eksik dişlerin yerini alan apareylerdir. Total protez, parsiyel protez, immediat protez ve diş üstü protezler olmak

Detaylı

DERİN KAPANIŞ VAKALARINDA ORTODONTİK VE ORTOPEDİK TEDAVİ. Derin Örtülü Kapanışın Tanımı ve Etyolojisi

DERİN KAPANIŞ VAKALARINDA ORTODONTİK VE ORTOPEDİK TEDAVİ. Derin Örtülü Kapanışın Tanımı ve Etyolojisi Dr. Levent Vahdettin DERİN KAPANIŞ VAKALARINDA ORTODONTİK VE ORTOPEDİK TEDAVİ Derin Örtülü Kapanışın Tanımı ve Etyolojisi Derin örtülü kapanış, maksiller keserlerin mandibuler keserleri % 50 veya daha

Detaylı

Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi

Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Beyin Tümörleri Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Sizde mi Diş Sıkıyorsunuz? Diş sıkma ve gıcırdatma, gece ve/veya gündüz oluşabilen istemsiz bir aktivitedir.

Detaylı

Alper ERKEN Metalurji Mühendisi, MBA

Alper ERKEN Metalurji Mühendisi, MBA Hastanın Anatomik Yapısı ile tam uyumlu, Temporomandibular eklem (TMJ-Alt çene eklemi) Protezi Geliştirme, Tasarım ve Üretimi 40 Biyo/Agroteknoloji 14 Tıp Teknolojisi Alper ERKEN Metalurji Mühendisi, MBA

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TIPTA UZMANLIK KURULU. Protetik Diş Tedavisi Uzmanlık Eğitimi Müfredat Oluşturma ve Standart Belirleme Komisyonu.

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TIPTA UZMANLIK KURULU. Protetik Diş Tedavisi Uzmanlık Eğitimi Müfredat Oluşturma ve Standart Belirleme Komisyonu. T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TIPTA UZMANLIK KURULU Protetik Diş Tedavisi Uzmanlık Eğitimi Müfredat Oluşturma ve Standart Belirleme Komisyonu Protetik Diş Tedavisi Uzmanlık Eğitimi Çekirdek Eğitim Müfredatı 2011

Detaylı

PROF. DR. TÜLİN TANER

PROF. DR. TÜLİN TANER Uyku Apne Sendromunda Diş Hekimliği Uygulamaları PROF. DR. TÜLİN TANER Hacettepe Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Ortodonti AnaBilim Dalı TTD Okulu Uyku Bozuklukları Merkezi Kursu Ankara 26 27 Mart

Detaylı

Biyolojik Biyomekanik İmplant Başarısızlığı İmplant Başarısızlığı Krestal Kemik Kaybı Protez Komplikasyonları Mekanik Süreçler

Biyolojik Biyomekanik İmplant Başarısızlığı İmplant Başarısızlığı Krestal Kemik Kaybı Protez Komplikasyonları Mekanik Süreçler F. Emir Biyolojik İmplant Başarısızlığı Cerrahi başarısızlık İyileşme Krestal Kemik Kaybı Periosteal Refleksiyon(kaldırma) Otoimmün (bakteriyel etki) Biyolojik mikro aralık Protez Komplikasyonları Vida

Detaylı

KAS FASYA FONKSİYONU BOZUKLUĞU (MPD)

KAS FASYA FONKSİYONU BOZUKLUĞU (MPD) G.Ü. Dişhek. Fak. Der. Cilt II, Sayı 2, Sayfa 231-235, 1985 KAS FASYA FONKSİYONU BOZUKLUĞU (MPD) Sevda SUCA* Cihan AKÇABOY* Temporomandibuler eklem hastalıkları ve fonksiyon bozuklukları eklemin stomatognatik

Detaylı

İMPLANT VAKALARININ SINIFLANDIRILMASI

İMPLANT VAKALARININ SINIFLANDIRILMASI İMPLANT VAKALARININ SINIFLANDIRILMASI Prof. Dr. HALDUN İPLİKÇİOĞLU İmplant vakaları neden sınıflandırılmalıdır? İmplantoloji yüksek düzeyde bilgi ve deneyim gerektiren bir alandır. Bu konuda çalışmalar

Detaylı

AÇIK KAPANIŞ VAKALARINDA ORTODONTİK VE ORTOPEDİK TEDAVİ

AÇIK KAPANIŞ VAKALARINDA ORTODONTİK VE ORTOPEDİK TEDAVİ Dr. Levent Vahdettin AÇIK KAPANIŞ VAKALARINDA ORTODONTİK VE ORTOPEDİK TEDAVİ Ön Açık Kapanış Anomalisinin Tanımı Ön açık kapanış, mandibula tamamen oklüzyona getirildiğinde, üst kesici dişlerin kronlarının

Detaylı

TUKMOS PROTETİK DİŞ TEDAVİSİ KOMİSYONU 1.DÖNEM ÜYELERİ

TUKMOS PROTETİK DİŞ TEDAVİSİ KOMİSYONU 1.DÖNEM ÜYELERİ Tıpta Uzmanlık Kurulu (TUK), uzmanlık eğitiminde kullanılmak üzere çekirdek müfredat ve standartları belirlemek için Tıpta Uzmanlık Kurulu Müfredat Oluşturma ve Standart Belirleme Sistemi (TUKMOS) çerçevesinde

Detaylı

Sınıf II Div 1 Anomaliler ve Tedavi Prensipleri

Sınıf II Div 1 Anomaliler ve Tedavi Prensipleri Dr. Levent Vahdettin Sınıf II Div 1 Anomaliler ve Tedavi Prensipleri Ortodontik tedavilerin başlıca hedeflerinden biri de yüz estetiği ve güzelliğini sağlayıp, geliştirmektir. Yüz profilindeki değişiklikler,

Detaylı

Günümüzde diş ve diş eti hastalıkları bütün dünyada yaygın ve önemli bir sorundur. Çünkü ağız ve diş sağlığı genel sağlığımızla yakından ilişkilidir.

Günümüzde diş ve diş eti hastalıkları bütün dünyada yaygın ve önemli bir sorundur. Çünkü ağız ve diş sağlığı genel sağlığımızla yakından ilişkilidir. Ağız ve Diş Sağlığı Günümüzde diş ve diş eti hastalıkları bütün dünyada yaygın ve önemli bir sorundur. Çünkü ağız ve diş sağlığı genel sağlığımızla yakından ilişkilidir. Ağız sağlığı: Dişler ve onları

Detaylı

BASAMAKLI DİŞ PREPARASYONU

BASAMAKLI DİŞ PREPARASYONU BASAMAKLI DİŞ PREPARASYONU Prof. Dr. HASAN NECDET ALKUMRU Basamaklı diş kesiminde kendi geliştirdiğim yöntem olan dişin önce bir yarısının prepare edilerek kesim miktarının gözlenmesi ve olası hataların

Detaylı

DİŞ KESİMİNDE PARALELOMETRELERÎN KULLANILMASI

DİŞ KESİMİNDE PARALELOMETRELERÎN KULLANILMASI G.Ü. Dişhek. Fak. Der. Cilt I, Sayı 1-2, Sayfa 162-1691 1984 DİŞ KESİMİNDE PARALELOMETRELERÎN KULLANILMASI Hüsnü YAVUZYILMAZ* Paralelometreler; referans düzleme paralel hareket ederek dişler yada destek

Detaylı

ÇENE HAREKETLERİNİN MEKANİĞİ ÇİĞNEME YUTKUNMA KONUŞMA DR. HÜSNÜ YAVUZYILMAZ

ÇENE HAREKETLERİNİN MEKANİĞİ ÇİĞNEME YUTKUNMA KONUŞMA DR. HÜSNÜ YAVUZYILMAZ ÇENE HAREKETLERİNİN MEKANİĞİ ÇİĞNEME YUTKUNMA KONUŞMA DR. HÜSNÜ YAVUZYILMAZ ÇİĞNEME KUVVETLERİNİN DAĞILIMI FİZYOLOJİK ŞARTLARDA PATOLOJİK ŞARTLARDA ANTERIOR POSTERIOR GENEL TEK TARAFLI ÇİĞNEME KUVVETLERİNİN

Detaylı

Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri

Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri Diagnostik Görüntüleme ve Teknikleri Diagnostik görüntüleme ve teknikleri, implant ekibi ve hasta için çok amaçlı tedavi planının uygulanması ve geliştirilmesine yardımcı olur. 1. Aşama Görüntüleme Aşamaları

Detaylı

AMBULASYONA YARDIMCI CİHAZLAR

AMBULASYONA YARDIMCI CİHAZLAR AMBULASYONA YARDIMCI CİHAZLAR DOÇ. DR. MEHMET KARAKOÇ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi FTR AD. Diyarbakır 30.10.2013 1 YARDIMCI CİHAZLAR Mobilitenin sağlanması rehabilitasyonun en önemli hedeflerinden

Detaylı

BİR OLGU NEDENİYLE CLEIDOCRANIAL DYSOSTOSIS

BİR OLGU NEDENİYLE CLEIDOCRANIAL DYSOSTOSIS G.Ü. Dişhek. Fak. Der. Cilt II, Sayı 1, Sayfa 205-211, 1985 BİR OLGU NEDENİYLE CLEIDOCRANIAL DYSOSTOSIS Yıldız BATIRBAYGİL* Alparslan GÖKALP** Cleidocranial Dysostosis veya «Marie and Sainton» Sendromu

Detaylı

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI

DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI TC. EGE ÜNİVERSİTESİ DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ ENDODONTİ ANABİLİM DALI DÖNER ALETLERİN KANAL TEDAVİSİNDE KULLANIMI BİTİRME TEZİ Stj. Diş Hekimi Javid JAFARZADA Danışman Öğretim Üyesi: Prof.Dr. M. Kemal ÇALIŞKAN

Detaylı

OPTİK Işık Nedir? Işık Kaynakları Işık Nasıl Yayılır? Tam Gölge - Yarı Gölge güneş tutulması

OPTİK Işık Nedir? Işık Kaynakları Işık Nasıl Yayılır? Tam Gölge - Yarı Gölge güneş tutulması OPTİK Işık Nedir? Işığı yaptığı davranışlarla tanırız. Işık saydam ortamlarda yayılır. Işık foton denilen taneciklerden oluşur. Fotonların belirli bir dalga boyu vardır. Bazı fiziksel olaylarda tanecik,

Detaylı

Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Müh. Bölümü Yapı Anabilim Dalı ÇELİK YAPI TASARIMI PROJE ÇİZİM AŞAMALARI

Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Müh. Bölümü Yapı Anabilim Dalı ÇELİK YAPI TASARIMI PROJE ÇİZİM AŞAMALARI Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Müh. Bölümü Yapı Anabilim Dalı ÇELİK YAPI TASARIMI PROJE ÇİZİM AŞAMALARI ÇİZİMLER Vaziyet Planı (1/100 veya 1/50) Detaylar Paftası (1/5 veya 1/2) Yarım Çerçeve (1/10 veya

Detaylı

Sabit Protezler BR.HLİ.011

Sabit Protezler BR.HLİ.011 Sabit Protezler Beyin Tümörleri Sabit Protezler Sabit Protez Nedir? Sabit protez, eksik veya aşırı derecede madde kaybı görülen dişlerin, renk ve dokusuna benzer malzeme kullanılarak yerine konması işlemidir.

Detaylı

MAK-204. Üretim Yöntemleri. (8.Hafta) Kubilay Aslantaş

MAK-204. Üretim Yöntemleri. (8.Hafta) Kubilay Aslantaş MAK-204 Üretim Yöntemleri Vidalar-Vida Açma Đşlemi (8.Hafta) Kubilay Aslantaş Kullanım yerlerine göre vida Türleri Bağlama vidaları Hareket vidaları Kuvvet ileten vidaları Metrik vidalar Trapez vidalar

Detaylı

6.12 Örnekler PROBLEMLER

6.12 Örnekler PROBLEMLER 6.1 6. 6.3 6.4 6.5 6.6 6.7 Çok Parçalı Taşıyıcı Sistemler Kafes Sistemler Kafes Köprüler Kafes Çatılar Tam, Eksik ve Fazla Bağlı Kafes Sistemler Kafes Sistemler İçin Çözüm Yöntemleri Kafes Sistemlerde

Detaylı

Sağlık Bülteni İLK YARDIM BÖLÜM VII KIRIK, ÇIKIK VE BURKULMALARDA İLKYARDIM

Sağlık Bülteni İLK YARDIM BÖLÜM VII KIRIK, ÇIKIK VE BURKULMALARDA İLKYARDIM Sağlık Bülteni İLK YARDIM ODTÜ G. V. ÖZEL MERSİN OKULLARI Mayıs 2014 BÖLÜM VII KIRIK, ÇIKIK VE BURKULMALARDA İLKYARDIM Kırık nedir? Kırık, kemik bütünlüğünün bozulmasıdır. Kırıklar darbe sonucu ya da kendiliğinden

Detaylı

EŞ POTANSİYEL VE ELEKTRİK ALAN ÇİZGİLERİ. 1. Zıt yükle yüklenmiş iki iletkenin oluşturduğu eş potansiyel çizgileri araştırıp bulmak.

EŞ POTANSİYEL VE ELEKTRİK ALAN ÇİZGİLERİ. 1. Zıt yükle yüklenmiş iki iletkenin oluşturduğu eş potansiyel çizgileri araştırıp bulmak. EŞ POTANSİYEL VE ELEKTRİK ALAN ÇİZGİLERİ AMAÇ: 1. Zıt yükle yüklenmiş iki iletkenin oluşturduğu eş potansiyel çizgileri araştırıp bulmak. 2. Bu eş potansiyel çizgileri kullanarak elektrik alan çizgilerinin

Detaylı

Kırık-Çıkık Ve Burkulmalarda İlk Yardım

Kırık-Çıkık Ve Burkulmalarda İlk Yardım Kırık-Çıkık Ve Burkulmalarda İlk Yardım Kırık Nedir? Kırık, kemik bütünlüğünün bozulmasıdır. Kırıklar darbe sonucu ya da kendiliğinden oluşabilir. Yaşlılık ile birlikte kendiliğinden kırık oluşma riski

Detaylı

İnönü Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Maden Mühendisliği Bölümü. 321 Cevher Hazırlama Laboratuvarı I ÖRNEK AZALTMA

İnönü Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Maden Mühendisliği Bölümü. 321 Cevher Hazırlama Laboratuvarı I ÖRNEK AZALTMA İnönü Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Maden Mühendisliği Bölümü 321 Cevher Hazırlama Laboratuvarı I ÖRNEK AZALTMA 1. GİRİŞ Belirli bir cevherin niteliklerinin saptanmasında kullanılmak üzere temsili

Detaylı

TEMEL İŞLEMLER VE UYGULAMALARI Prof.Dr. Salim ASLANLAR

TEMEL İŞLEMLER VE UYGULAMALARI Prof.Dr. Salim ASLANLAR 1. ÖLÇME TEKNİĞİ Bilinen bir değer ile bilinmeyen bir değerin karşılaştırılmasına ölçme denir. Makine parçalarının veya yapılan herhangi işin görevini yapabilmesi için istenen ölçülerde olması gerekir.

Detaylı

Kanser Hastalarında Dental Yaklaşım. Dr.Kıvanç Bektaş-Kayhan İstanbul Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş, Çene Cerrahisi Anabilim Dalı

Kanser Hastalarında Dental Yaklaşım. Dr.Kıvanç Bektaş-Kayhan İstanbul Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş, Çene Cerrahisi Anabilim Dalı Kanser Hastalarında Dental Yaklaşım Dr.Kıvanç Bektaş-Kayhan İstanbul Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş, Çene Cerrahisi Anabilim Dalı İstanbul Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi- İstanbul

Detaylı

TEKNİK RESİM. Ders Notları: Mehmet Çevik Dokuz Eylül Üniversitesi. Çizgiler Yazılar Ölçek

TEKNİK RESİM. Ders Notları: Mehmet Çevik Dokuz Eylül Üniversitesi. Çizgiler Yazılar Ölçek TEKNİK RESİM 2010 Ders Notları: Mehmet Çevik Dokuz Eylül Üniversitesi 2/21 Çizgi Tipleri Kalın Sürekli Çizgi İnce Sürekli Çizgi Kesik Orta Çizgi Noktalıİnce Çizgi Serbest Elle Çizilen Çizgi Çizgi Çizerken

Detaylı

Genel Bilgi. İz Düşüm Düzlemleri ve Bölgeler. Yrd. Doç. Dr. Garip GENÇ Şekil: İz düşüm düzlemlerine bakış doğrultuları. Page 1.

Genel Bilgi. İz Düşüm Düzlemleri ve Bölgeler. Yrd. Doç. Dr. Garip GENÇ Şekil: İz düşüm düzlemlerine bakış doğrultuları. Page 1. TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU Teknik Resim Genel Bilgi Uzaydaki cisimlerin eksiksiz bir anlatımı için, ana boyutlarıyla birlikte parçanın bitmiş hallerinden ve üzerindeki işlemlerle birlikte diğer

Detaylı

Temelde akılda tutulması gereken nöbetlerin iki çeşit olduğudur parsiyel (yani beyinde bir bölgeye sınırlı başlayan nöbetler jeneralize (beyinde

Temelde akılda tutulması gereken nöbetlerin iki çeşit olduğudur parsiyel (yani beyinde bir bölgeye sınırlı başlayan nöbetler jeneralize (beyinde EPİLEPSİ Basitleştirilmiş şekliyle epilepsi nöbeti kısa süreli beyin fonksiyon bozukluğuna bağlıdır, ve beyin hücrelerinde geçici anormal deşarjlar sonucu ortaya çıkar. Epilepsi nöbetlerinin çok değişik

Detaylı

İNTRAMÜSKÜLER ENJEKSİYON SONRASINDA NELERİ TAKİP ETMELİYİZ?

İNTRAMÜSKÜLER ENJEKSİYON SONRASINDA NELERİ TAKİP ETMELİYİZ? İNTRAMÜSKÜLER ENJEKSİYON SONRASINDA NELERİ TAKİP ETMELİYİZ? Hem. Oya SAĞIR Bahçelievler Aile Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi Hazırlanma Tarihi: 10 Eylül 2013 Sunum Akışı İntramüsküler Enjeksiyon

Detaylı

Teknik Resim TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU. 3. Geometrik Çizimler. Yrd. Doç. Dr. Garip GENÇ

Teknik Resim TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU. 3. Geometrik Çizimler. Yrd. Doç. Dr. Garip GENÇ TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU Teknik Resim Genel Bilgi Teknik resimde bir şekli çizmek için çizim takımlarından faydalanılır. Çizilecek şekil üzerinde eşit bölüntüler, paralel doğrular, teğet birleşmeler,

Detaylı

BÖLÜM 04. Çalışma Unsurları

BÖLÜM 04. Çalışma Unsurları BÖLÜM 04 Çalışma Unsurları Autodesk Inventor 2008 Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu SAYISAL GRAFİK Çalışma Unsurları Parça ya da montaj tasarımı sırasında, örneğin bir eskiz düzlemi tanımlarken, parçanın düzlemlerinden

Detaylı

MAKSİLLER ANESTEZİ TEKNKLERİ

MAKSİLLER ANESTEZİ TEKNKLERİ MAKSİLLER ANESTEZİ TEKNKLERİ Trigeminal Sinirin Dalları N. ophthalmicus N. maxillaris N. mandibularis Maksiller Sinirin Dalları N. infraorbitalis N.zygomaticus N.alveolaris superioris anterioris N.alveolaris

Detaylı

Kaç çeşit yara vardır? Kesik Yaralar Ezikli Yaralar Delici Yaralar Parçalı Yaralar Enfekte Yaralar

Kaç çeşit yara vardır? Kesik Yaralar Ezikli Yaralar Delici Yaralar Parçalı Yaralar Enfekte Yaralar YARALANMALAR YARA NEDİR? Bir travma sonucu deri yada mukozanın bütünlüğünün bozulmasıdır. Aynı zamanda kan damarları, adale ve sinir gibi yapılar etkilenebilir. Derinin koruma özelliği bozulacağından enfeksiyon

Detaylı

Yrd. Doç. Dr : Tanju ÇELİK MKÜ. Tıp Fak.

Yrd. Doç. Dr : Tanju ÇELİK MKÜ. Tıp Fak. Yrd. Doç. Dr : Tanju ÇELİK MKÜ. Tıp Fak. Ağrı Ağrının tanımı Uluslararası Ağrı Araştırmaları Teşkilâtı tarafından 1979 yılında şu şekilde yapılmıştır: "Ağrı, vücudun herhangi bir yerinden kaynaklanan,

Detaylı

A TU T R U G R AY A Y SÜR SÜ M R ELİ

A TU T R U G R AY A Y SÜR SÜ M R ELİ DÜZ DİŞLİ ÇARK AÇMA Düz Dişli Çarklar ve Kullanıldığı Yerler Eksenleri paralel olan miller arasında kuvvet ve hareket iletiminde kullanılan dişli çarklardır. Üzerine aynı profil ve adımda, mil eksenine

Detaylı

Nötral Alan Ölçü Tekniği

Nötral Alan Ölçü Tekniği Nötral Alan Ölçü Tekniği Nötral alan ölçü tekniği tutuculuk ve stabilitenin sağlanmasının güç olduğu, daha önceden protez kullanan fakat hasta memnuniyetinin sağlanamadığı, glossektomi, mandibular rezeksiyon

Detaylı

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 2. SINIF RESTORATİF DİŞ TEDAVİSİ TEORİK DERS PROGRAMI

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI 2. SINIF RESTORATİF DİŞ TEDAVİSİ TEORİK DERS PROGRAMI 2. SINIF RESTORATİF DİŞ TEDAVİSİ TEORİK DERS PROGRAMI 1. hafta Konservatif Diş Tedavisine giriş, Diş yüzeyi terminolojisi 2. hafta Kavite sınıflandırması ve kavite terminolojisi (Sınıf I ve II kaviteler)

Detaylı

08.10.2013 DEFORMİTE. Sagittal Plan Analizleri (Diz Kontraktürleri) DEFORMİTE (Tedavi Endikasyonlari) DEFORMİTE. Tedavi Endikasyonlari (klinik)

08.10.2013 DEFORMİTE. Sagittal Plan Analizleri (Diz Kontraktürleri) DEFORMİTE (Tedavi Endikasyonlari) DEFORMİTE. Tedavi Endikasyonlari (klinik) DEFORMİTE Ekstremitenin normal anatomisinden sapması Sagittal Plan Analizleri (Diz Kontraktürleri) Uzunluk farkı Angulasyon Rotasyon Translasyon Eklem kontraktürleri Dr. Mustafa KURKLU GATA Ort. ve Trav.

Detaylı

SABİT PROTEZLERDE İMPLANT PLANLAMASI

SABİT PROTEZLERDE İMPLANT PLANLAMASI T.C. EGE ÜNİVERSİTESİ DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ PROTETİK DİŞ TEDAVİSİ ANABİLİM DALI SABİT PROTEZLERDE İMPLANT PLANLAMASI BİTİRME TEZİ Stj. Diş Hekimi Birtan Tolga YILMAZ Danışma Öğretim Üyesi: Doç.Dr.Bülent

Detaylı

Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları:

Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W623 Duvar Giydirme Sisteminde, Metal Konstrüksiyon tavan U (TU) ve tavan C (TC) profillerden oluşturulur. Duvarın şakülünde ve terazisinde

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl ÖZGEÇMİŞ 1 ) Adı, Soyadı : Bülent DAYANGAÇ 2 ) Doğum Tarihi : 05 Temmuz 1946 3 ) Ünvanı : Profesör 4 ) Öğrenim Durumu : Derece Alan Üniversite Yıl Y. Lisans Dişhekimliği Fakültesi Hacettepe Üniversitesi

Detaylı

Dikey Boyut Yükseltme Gereksinimi Olan Vakalarda Protetik Yaklaşım: 2 Vaka Raporu

Dikey Boyut Yükseltme Gereksinimi Olan Vakalarda Protetik Yaklaşım: 2 Vaka Raporu Dikey Boyut Yükseltme Gereksinimi Olan Vakalarda Protetik Yaklaşım: 2 Vaka Raporu Bu yazıda dikey boyutunun yükseltilmesi gereken iki hastanın birinde oklüzal splint, diğerinde hareketli overlay protez

Detaylı

Çalışma alışma Ergonomisi. Temel Ergonomi İlkeleri

Çalışma alışma Ergonomisi. Temel Ergonomi İlkeleri Çalışma alışma Ergonomisi Temel Ergonomi İlkeleri Temel Ergonomi İlkeleri İşçi sağlığı ve güvenliği açısından işyeri koşullarının izlenerek ergonomik prensiplerin uygulanması ve problemlerin çözülmesi

Detaylı

Yaşar EREN-2003. Altınekin-Konya. Altınekin-Konya. Meydanköy-Konya

Yaşar EREN-2003. Altınekin-Konya. Altınekin-Konya. Meydanköy-Konya Altınekin-Konya Altınekin-Konya Meydanköy-Konya Yaşar EREN-2003 Tabakalı kayaçlar homojen olmayan gerilmelerle kıvrımlanırlar. Kıvrımlar kayaç deformasyonunun en göze çarpan yapılarındandır. Meydanköy-Konya

Detaylı

DAİRESEL STAPLER KULLANIM KILAVUZU PUSULA MEDİKAL KATKILARIYLA

DAİRESEL STAPLER KULLANIM KILAVUZU PUSULA MEDİKAL KATKILARIYLA DAİRESEL STAPLER KULLANIM KILAVUZU PUSULA MEDİKAL KATKILARIYLA 1. Stapleri ambalajından dikkatli bir şekilde çıkartınız. DİKKAT Stapleri ambalaj kutusundan çıkartırken şaftından tutarak çıkartınız. Ateşleme

Detaylı

Alt Çene Küçük Azılara Endodontik Yaklaşımlar

Alt Çene Küçük Azılara Endodontik Yaklaşımlar Endodonti Kambiz Mohseni kambizmohseni@gmail.com Küçük Azılara Endodontik Yaklaşımlar Kök kanal sisteminde temizlenmeyen her alan, tedavinin başarısını doğrudan etkilemektedir. Alt çene küçük azılar gösterdikleri

Detaylı

Sıklık oranlarına göre çenelerde gömülü kalma sıralaması

Sıklık oranlarına göre çenelerde gömülü kalma sıralaması Dr. Levent Vahdettin Gömülü Dişler Sürme yaşı tamamlandığı halde normal oklüzyonda yerini alamamış kemik ve yumuşak doku içerisinde bütünüyle veya kısmen kalmış olan dişler gömülü diş olarak tanımlanmaktadır.

Detaylı

SPRİNG KÖPRÜ (Vaka Raporu)* Yavuz BURGAZ** Hüsnü YAVUZ YILMAZ * **

SPRİNG KÖPRÜ (Vaka Raporu)* Yavuz BURGAZ** Hüsnü YAVUZ YILMAZ * ** G.Ü. Dişhek. Fak. Der. Cilt IV, Sayı 1, Sayfa 143-154, 1987 SPRİNG KÖPRÜ (Vaka Raporu)* Yavuz BURGAZ** Hüsnü YAVUZ YILMAZ * ** Doku testekli bir köprü türü olan spring köprü, çok eleştiri görmesine rağmen,

Detaylı

www.aspen.com.tr 02.2015 I w w w. F i k i r K a h v e s i. c o m. t r 14999347 I

www.aspen.com.tr 02.2015 I w w w. F i k i r K a h v e s i. c o m. t r 14999347 I Aspen Yapı ve Zemin Sistemleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. Genel Müdürlük / Head Office: Leylak Sokak Murat İş Merkezi B Blok Kat 3/14 Mecidiyeköy 34387 İSTANBUL Tel +90 212 318 88 88 (pbx) Faks/Fax +90 212

Detaylı

TOPOĞRAFYA Yüksekliklerin Ölçülmesi Nivelman Yöntemleri

TOPOĞRAFYA Yüksekliklerin Ölçülmesi Nivelman Yöntemleri TOPOĞRAFYA Yüksekliklerin Ölçülmesi Nivelman Yöntemleri Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF 264/270 TOPOĞRAFYA DERSİ NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz http://jeodezi.karaelmas.edu.tr/linkler/akademik/marangoz/marangoz.htm

Detaylı

Postür Analizi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker. Acıbadem Maslak Hastanesi

Postür Analizi. Prof. Dr. Reyhan Çeliker. Acıbadem Maslak Hastanesi Postür Analizi Prof. Dr. Reyhan Çeliker Acıbadem Maslak Hastanesi Postür nedir? Postür l Vücut kısımlarının pozisyonu veya dizilimidir. l STATİK: Oturma, ayakta durma ve yatma sırasındaki postür l DİNAMİK:

Detaylı

DİK KOORDİNAT SİSTEMİ VE

DİK KOORDİNAT SİSTEMİ VE Ölçme Bilgisi DERS 6 DİK KOORDİNAT SİSTEMİ VE TEMEL ÖDEVLER Kaynak: İ.ASRİ (Gümüşhane Ü) M. Zeki COŞKUN ( İTÜ ) TEODOLİT Teodolitler, yatay ve düşey açıları yeteri incelikte ölçmeye yarayan optik aletlerdir.

Detaylı

PANEL YAPI PANEL YAPI

PANEL YAPI PANEL YAPI PANEL YAPI İNŞAAT VE TAAHHÜT VE TİCARET PANEL YAPI İNŞAAT VE TAAHHÜT VE TİCARET Panel Yapı İnşaat ve Taahhüt ve Ticaret Genel Müdürlük / Head Office: Eski Edirne Asfaltı 71. Sok. No:24 K:1 D:2 Sultançiftliği,

Detaylı

ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği

ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği varsayılan eksen çizgilerinin topoğrafik harita ya da arazi üzerindeki

Detaylı

DENTAL PROTEZLERDE BAŞARISIZLIK NEDENLERİ

DENTAL PROTEZLERDE BAŞARISIZLIK NEDENLERİ T.C. Ege Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Protetik Diş Tedavisi Anabilim Dalı DENTAL PROTEZLERDE BAŞARISIZLIK NEDENLERİ BİTİRME TEZİ Stajyer Dişhekimi Ayça AÇIKALIN Danışman Öğretim Üyesi: Prof. Dr.

Detaylı

2 Hata Hesabı. Hata Nedir? Mutlak Hata. Bağıl Hata

2 Hata Hesabı. Hata Nedir? Mutlak Hata. Bağıl Hata Hata Hesabı Hata Nedir? Herhangi bir fiziksel büyüklüğün ölçülen değeri ile gerçek değeri arasındaki farka hata denir. Ölçülen bir fiziksel büyüklüğün sayısal değeri, yapılan deneysel hatalardan dolayı

Detaylı

T E N S T E R A P İ BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR

T E N S T E R A P İ BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR T E N S T E R A P İ BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR İÇİNDEKİLER TENS TERAPİ NEDİR... 1 TENSİN VÜCUDA UYGULANMASI, TENS İÇİN ELEKTRODLARIN YERLEŞTİRİLMESİ... 2 TENS TERAPİNİN ETKİLİ OLDUĞU HASTALIKLAR... 3 TENS

Detaylı

02.04.2012. Düşey mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi. Düşey Mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi. Düşey Mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi

02.04.2012. Düşey mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi. Düşey Mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi. Düşey Mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi Düşey mesafelerin (Yüksekliklerin) Ölçülmesi Noktalar arasındaki düşey mesafelerin ölçülmesine yükseklik ölçmesi ya da nivelman denir. Yükseklik: Ölçülmek istenen nokta ile sıfır yüzeyi olarak kabul edilen

Detaylı

ULAŞIM YOLLARINA AİT TANIMLAR

ULAŞIM YOLLARINA AİT TANIMLAR ULAŞIM YOLLARINA AİT TANIMLAR Geçki: Karayolu, demiryolu gibi ulaştıma yapılarının, yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği varsayılan eksen çizgisinin harita ya da arazideki izdüşümüdür. Topografik

Detaylı

HAFTA-2 Norm Yazı Çizgi Tipleri ve Kullanım Yerleri Yıliçi Ödev Bilgileri AutoCad e Genel Bakış Tarihçe Diğer CAD yazılımları AutoCAD Menüleri

HAFTA-2 Norm Yazı Çizgi Tipleri ve Kullanım Yerleri Yıliçi Ödev Bilgileri AutoCad e Genel Bakış Tarihçe Diğer CAD yazılımları AutoCAD Menüleri HAFTA-2 Norm Yazı Çizgi Tipleri ve Kullanım Yerleri Yıliçi Ödev Bilgileri AutoCad e Genel Bakış Tarihçe Diğer CAD yazılımları AutoCAD Menüleri AutoCAD ile iletişim Çizimlerde Boyut Kavramı 0/09 2. Hafta

Detaylı

NÖTRAL BÖLGE TESBİT EDİLEREK TAM PROTEZ YAPIMI

NÖTRAL BÖLGE TESBİT EDİLEREK TAM PROTEZ YAPIMI G.Ü. Dişhek. Fak. Der Cilt III, Sayı 2, Sayfa 109-125, 1986 NÖTRAL BÖLGE TESBİT EDİLEREK TAM PROTEZ YAPIMI Arife DOĞAN* O. Murat DOĞAN** Tam protez yapımında amaç, hastaya kaybedilen fonksiyonlarını iade

Detaylı

BİR OKLÜZAL SPLİNT YAPIM TEKNİĞİ ÖZET

BİR OKLÜZAL SPLİNT YAPIM TEKNİĞİ ÖZET G.Ü. Dişhek. Fak. Der. Cilt VII, Sayı 2, Sayfa 189-201, 1990 BİR OKLÜZAL SPLİNT YAPIM TEKNİĞİ M. Ateş ERİNANÇ* Bülent BEK** ÖZET Oklüzal splintler dişhekimliğinde kraniomandibular bozukluklarda tedavi

Detaylı

FOTOYORUMLAMA UZAKTAN ALGILAMA

FOTOYORUMLAMA UZAKTAN ALGILAMA FOTOYORUMLAMA VE UZAKTAN ALGILAMA (Photointerpretation and Remote Sensing) 1 Ders İçeriği Hava fotoğrafının tanımı Fotogrametrinin geometrik ilkeleri Fotogrametride fotoğrafik temel ilkeler Stereoskopik

Detaylı

MAKSİLLER ANTERİOR SEGMENTAL OSTEOTOMİ İLE KLAS II ANTERİOR OPEN-BİTE TEDAVİSİ. Orhan GÜVEN*, Ahmet KESKİN**, Adnan ÖZTÜRK*** ÖZET

MAKSİLLER ANTERİOR SEGMENTAL OSTEOTOMİ İLE KLAS II ANTERİOR OPEN-BİTE TEDAVİSİ. Orhan GÜVEN*, Ahmet KESKİN**, Adnan ÖZTÜRK*** ÖZET G.Ü. Dişhek. Fak. Der. Cilt X, Sayı 1, Sayfa 175-180, 1993 MAKSİLLER ANTERİOR SEGMENTAL OSTEOTOMİ İLE KLAS II ANTERİOR OPEN-BİTE TEDAVİSİ Orhan GÜVEN*, Ahmet KESKİN**, Adnan ÖZTÜRK*** ÖZET Apertognati

Detaylı

Ç.Ü DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ PROTEZ LABARATUVAR HİZMETLERİ PROSEDÜRÜ

Ç.Ü DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ PROTEZ LABARATUVAR HİZMETLERİ PROSEDÜRÜ DOKÜMAN NO: KLN-PR-2 YAYIN TARİHİ : AĞUSTOS 2014 REVİZYON TARİHİ : 00 REVİZYON NO:00 SAYFA 1 / 5 1.AMAÇ: Protez laboratuarındaki hizmetlerin düzenlenmesidir. 2.KAPSAM: Laboratuarda verilecek tüm hizmetleri,

Detaylı

BÖLÜM 4: MADDESEL NOKTANIN KİNETİĞİ: İMPULS ve MOMENTUM

BÖLÜM 4: MADDESEL NOKTANIN KİNETİĞİ: İMPULS ve MOMENTUM BÖLÜM 4: MADDESEL NOKTANIN KİNETİĞİ: İMPULS ve MOMENTUM 4.1. Giriş Bir önceki bölümde, hareket denklemi F = ma nın, maddesel noktanın yer değiştirmesine göre integrasyonu ile elde edilen iş ve enerji denklemlerini

Detaylı

TAM PROTEZLERİN DEĞİŞTİRME NEDENLERİ

TAM PROTEZLERİN DEĞİŞTİRME NEDENLERİ T.C. EGE ÜNİVERSİTESİ DİŞ HEKİMLİĞİ FAKÜLTESİ AĞIZ-DİŞ VE ÇENE RADYOLOJİSİ ANABİLİM DALI TAM PROTEZLERİN DEĞİŞTİRME NEDENLERİ BİTİRME TEZİ Stj. Diş hekimi Farrokh HASSANZADEH Danışman Öğretim Üyesi: Prof.

Detaylı

Mühendislik Mimarlık Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü

Mühendislik Mimarlık Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü ÇEKME DENEYİ 1. DENEYİN AMACI Mühendislik malzemeleri rijit olmadığından kuvvet altında deforme olup, şekil ve boyut değişiklikleri gösterirler. Malzeme özelliklerini anlamak üzere mekanik testler yapılır.

Detaylı

Solunum ve Kalp Durması Nedir?

Solunum ve Kalp Durması Nedir? TEMEL YAŞAM DESTEĞİ Solunum ve Kalp Durması Nedir? Solunum durması: Solunum hareketlerinin durması nedeniyle vücudun yaşamak için ihtiyacı olan oksijenden yoksun kalmasıdır. Hemen yapay solunum ile hasta

Detaylı

Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok

Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok Bir cismin içinde mevcut olan veya sonradan oluşan bir çatlağın, cisme uygulanan gerilmelerin etkisi altında, ilerleyerek cismi iki veya daha çok parçaya ayırmasına "kırılma" adı verilir. KIRILMA ÇEŞİTLERİ

Detaylı

MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI

MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI YORULMA P r o f. D r. İ r f a n K A Y M A Z P r o f. D r. A k g ü n A L S A R A N A r ş. G ör. İ l y a s H A C I S A L İ HOĞ LU Aloha Havayolları Uçuş 243: Hilo dan Honolulu

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY - 3 ÜÇ NOKTALI EĞİLME DENEYİ

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY - 3 ÜÇ NOKTALI EĞİLME DENEYİ BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY - 3 ÜÇ NOKTALI EĞİLME DENEYİ GİRİŞ Yapılan herhangi bir mekanik tasarımda kullanılacak malzemelerin belirlenmesi

Detaylı

Şekil 2: Kanat profili geometrisi

Şekil 2: Kanat profili geometrisi Kanat Profili ve Seçimi Şekil 1: İki boyutlu akım modeli Herhangi bir kanat, uçuş doğrultusuna paralel olarak (gövde doğrultusunda) kesildiğinde şekil 1 olduğu gibi bir görüntü elde edilir. Şekil 2: Kanat

Detaylı

ÖZET. Basit Makineler. Basit Makine Çeşitleri BASİT MAKİNELER

ÖZET. Basit Makineler. Basit Makine Çeşitleri BASİT MAKİNELER Basit Makineler Basit Makine Nedir? Günlük hayatımızda yaptığımız işleri kolaylaştırmak için bir takım araçlar kullanırız. Bir kuvvetin yönünü, büyüklüğünü ya da bir kuvvetin hem büyüklüğünü hem de yönünü

Detaylı

Genel Bilgiler. Hastalar için önemli hususlar

Genel Bilgiler. Hastalar için önemli hususlar Genel Bilgiler Bölümümüzde uyguladığımız kapsamlı muayene esnasında; genel sağlık durumunuz ile ve varsa sürekli kullandığınız ilaçlarla ilgili bilgi alınır; genel ağız muayeneniz yapılır, tedaviden beklentileriniz

Detaylı

TEMEL YAŞAM DESTEĞİ Solunum ve Kalp Durması Nedir? Solunum durması: Solunum hareketlerinin durması nedeniyle vücudun yaşamak için ihtiyacı olan oksijenden yoksun kalmasıdır. Hemen yapay solunum ile hasta

Detaylı

Fotogrametride işlem adımları

Fotogrametride işlem adımları Fotogrametride işlem adımları Uçuş planının hazırlanması Arazide yer kontrol noktalarının tesisi Resim çekimi Değerlendirme Analitik değerlendirme Dijital değerlendirme Değerlendirme Analog değerlendirme

Detaylı

ORTODONTİ. Dersin Kodu Dersin Adı Z/S T U K DOR 603 Ortodontik tanı yöntemleri, Fonksiyonel analiz,

ORTODONTİ. Dersin Kodu Dersin Adı Z/S T U K DOR 603 Ortodontik tanı yöntemleri, Fonksiyonel analiz, ORTODONTİ Ders Koordinatörü: Prof. Dr. Mutahhar Ulusoy Ders Sorumluları: Prof. Dr. Zahir Altuğ altug@dentistry.ankara.edu.tr Prof. Dr. Hakan Gögen Doç.Dr. Çağrı Ulusoy DOR 601 Büyüme ve gelişim Z 3 0 3

Detaylı

DENEY 1 - SABİT HIZLA DÜZGÜN DOĞRUSAL HAREKET

DENEY 1 - SABİT HIZLA DÜZGÜN DOĞRUSAL HAREKET AMAÇ: DENEY 1 - SABİT HIZLA DÜZGÜN DOĞRUSAL HAREKET Bir nesnenin sabit hızda, net kuvvetin etkisi altında olmadan, düzgün bir hat üzerinde hareket etmesini doğrulamak ve bu hızı hesaplamaktır. GENEL BİLGİLER:

Detaylı

YAPI TEKNOLOJİSİ DERS-7 MERDİVENLER

YAPI TEKNOLOJİSİ DERS-7 MERDİVENLER YAPI TEKNOLOJİSİ DERS-7 MERDİVENLER Bir yapıda birbirinden farklı iki seviye arasında muntazam aralıklı, yatay ve düşey yüzeylerden meydana getirilen ve ya düşey sirkülasyon vasıtası olarak kullanılan

Detaylı

Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları:

Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W625 - W626 Duvar Giydirme Sisteminde Metal Konstrüksiyon, Duvar U (DU) ve sadece 75mm ve 100mm Duvar U ve Duvar C profiller

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TIPTA UZMANLIK KURULU. Ortodonti Uzmanlık Eğitimi Müfredat Oluşturma ve Standart Belirleme Komisyonu

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TIPTA UZMANLIK KURULU. Ortodonti Uzmanlık Eğitimi Müfredat Oluşturma ve Standart Belirleme Komisyonu T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TIPTA UZMANLIK KURULU Ortodonti Uzmanlık Eğitimi Müfredat Oluşturma ve Standart Belirleme Komisyonu Ortodonti Uzmanlık Eğitimi Çekirdek Eğitim Müfredatı 2011 Ankara 1 TUK Ortodonti

Detaylı

BİR OVERDENTURE UYGULAMASI

BİR OVERDENTURE UYGULAMASI G.Ü. Dişhek. Fak. Der. Cilt II, Sayı 2, Sayfa 209-215, 1985 BİR OVERDENTURE UYGULAMASI A. DOĞAN* Özellikle son 10 yılda önem kazanan overdenture yapımı, dişhekimliğinde 100 yıldan beri bilinmektedir. Overdenture

Detaylı

e-bülten İÇİNDEKİLER Şubat 2009-23 AYIN VAKASI EĞLENCE KÖŞESİ HABERLER Ortodontist Dr.Med.Dent. Benan OĞUZ Dr.Med.Dent.

e-bülten İÇİNDEKİLER Şubat 2009-23 AYIN VAKASI EĞLENCE KÖŞESİ HABERLER Ortodontist Dr.Med.Dent. Benan OĞUZ Dr.Med.Dent. Ortodontist Dr.Med.Dent. Benan OĞUZ Dr.Med.Dent. Cem CANİKLİOĞLU e-bülten Şubat 2009-23 İÇİNDEKİLER ORTODONTİK SORUNLARIN SEBEPLERİ Beslenme bozuklukları,ağızdan nefes alma,parmak emme ve Yatış şeklinin

Detaylı

GRAFİK ÇİZİMİNDE ÖNEMLİ NOKTALAR

GRAFİK ÇİZİMİNDE ÖNEMLİ NOKTALAR Koyu uçlu bir kurşun kalem kullanın ve lütfen okunaklı yazın Bir hata yaptığınızda, lütfen yumuşak silgi kullanın ve hatanızı güzelce silin Değişkenlerin Belirlenmesi Bağımsız değişkenleri x eksenine,

Detaylı