F. ALMANYA'DAN KESIN DÖNÜŞ YAPAN IŞGÜCÜ*

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "F. ALMANYA'DAN KESIN DÖNÜŞ YAPAN IŞGÜCÜ*"

Transkript

1 F. ALMANYA'DAN KESIN DÖNÜŞ YAPAN IŞGÜCÜ* A. Murat DEMİRCİoGLU** TÜRKİYE'YE KESİN DÖNÜŞ EGİLİMLERİ On iki yıl önce 21 Temmuz 1972 tarihli Türk gazetelerinde şu habere yer veriliyordu: «Almanya'ya işçi olarak gönderilen SDO.OOO'inci Türk Necati Güven dün Çalışma Bakanı Ali Rıza Uzuner, Alman Büyükelçisi Dr. Adolf Sonnenhol ve F. Almanya Kurumu Başkanı Josef Stingl tarafından Yeşilköy havaalanından uğurlanmıştır. Havaalanında yapılan törende SOO.DOO'inci Türk işçisi Necati'ye çeşitli kuruluşlar tarafından hediyeler verilmiştir. Çalışma Bakanı Hassen de demir işliyen bir işletmede çalışacak 24 yaşındaki işçiyi yanaklanndqn öperek iyi yolculuklar dilemiştir. Yeni evli ve 3 aylık kızı olan Necati Güven, heyecan ve sevinçten konuşarnamış, fenalık geçirmiştin>. 2. Dünya Savaşı sonrası ekonomide gösterdiği olağanüstü başarılı gelişme nedeni ile iş piyasasında el emeğine duyulan gereksinme sonucu kimi Avrupa ülkeleri Türk işçisine kapılarını açmıştır. Başta F. Almanya olmak üzere bu ülkeler yukarıdaki gazete haberlerinde vurgulandığı üzere törenle karşıladıklan Türk işçisinden korkmamakta, istendiği zaman bu işçilerin geri gönderileceğine inanmakta idiler. Gelişmemiş bir ülkeden gelişmiş bir ülkeye işgücü göçünün genelde geçici olduğu kabul edilir. Bu işçiler geçici bir kaç yıllık bir süre için ülkesinden çıkıp gelir, belirlenen ya da yeterli tutarda para biriktirdikten sonra S'eniden ülkesine döner_ Yabancı işçinin sanayi ülkelerinde istenen en başta gelen nedenlerinden biri de bu işçilerin geçiciliği, konukluğudur. Geçici işçi için iş araçtır. Göç para için, yaşamını güvence altına almak için yapılmaktadır. Bu nedenledir ki kendilerine «konuk» denilen göçmen işçinin toplumsal işlevi ve kendini değerlendirmesiyle, gelir amacını gerçekleştiren iş arasında bir bağlantı yoktur!. Bu makaie Hür Berlin üniversitesi'nde Mart 1984 tarihinde tebliğ oiarak sunuimuştur. ** Doç. Dr., Uludağ üniversitesi İktisadi ve İdari BiIimIerFakültesi Öğretim üyesi. M. J. Piore, «Notes for a Theory of Labour Market Stratification., Labour Market SegmentatIon, Lexington, Heath, 1975, s

2 F_ ALMANYA'DAN KES İN DÖNÜŞ YAPAN İŞGüCU 97 Gerçekten 1980 yılında yazdığı «Die berufliche Eingliederung der zweiten Auslandergeneratıon» adlı makalesinde 1972 yılında Yeşilköy havaalanında SOO.OOO'inci Tijrk işçisini uğurlayan F. Almanya Çalışma Kurumu Başkanı Josef Stingl de aynı görüştedir. Ona göre de, «bir çoklarınca benim yabancıların çalıştırılmalarıyla bağlantılı olarak herhangi bir ~öç politikasının ta-. raftarı olmadığını malumdur. Yabancılar, bize Alman olmaya değil öncelikle para kazanmaya gelmektedirler. Bu belirtiler ışığında kendileri ülkelerinden çağrılmışlardır. Benim için de Türk'lerden Alman yapma hedefi hiçbir zaman söz konusu değildir»2. F. Almanya'da 60'lı yılların başında konuk işgücü istihdamı başlarken, yabancı işçilere ne kadar bu ülkede kalacaksınız diye sorulsaydı, çoğunun yalnızca birkaç yıl Almanya'da kalarak ülkelerindeki gelecekleri için para biriktirme. amacında olduklan anlaşılacaktı. Özellikle Türk'ler arasında çok azı muhtemelen on yıl gibi uzun süreler bu ülkede kalmayı düşünüyordu3 Gerçekten de başlangıçta yapılan araştırmalar, örneğin 1972 yılında F. Alman Çalışma Kurumu'nca yürütülen bir anket; Türk işçilerinin % 9l'nin Türkiye'ye dönmeyi istediğini, yalnızca % 9'unun evsahibi ülkeye yerleşmeyi düşündüğünü kanıtlamıştır yılında Marplan örgütünce yapılan bir araştırmada sürekli kalmak isteyenlerin % 29.1 olduğu saptanmışsa da, bu oran içinde karar verememiş olanlar da bulunduğundan, sürekli kalmak için karar vermiş olanların oranı yine de düşüktürs. Türk İş ve İşçi Bulma Kurumu istatistiklerine göre ise, 1966 yılında, yurtdışında kalınan sürenin tavanı yalnızca 4 yıldı yılında ise işçilerimizin % 68'nin üç yıl ve yalnızca % 17.2'sinin üç yıldan daha uzun süre dışarıda kalmayı düşündükleri anlaşılmıştır. Aynı kurumun 1971 yılında yaptığı anketlere göre ise yurtdışındaki işçilerin % 24'ü üç yıla kadar, 0'0 58'j daha uzun süre yurtdışında kalmayı düşünmekteydi6 Çalışma Bakanlığı'mn aşağıda verilen istatistiklerine göre; dönüşler açısından Türk işçilerinin yurtdışında kalmayı tasarladıklan süreler oldukça aşılmış, kimileri için geri dönüş bilinmiyen zamana ertelenmiştir. Bu istatistiklere göre F. Almanya'daki vatandaşlarımızın % 29'unun bu ülkedeki oturma süresi 4 yılın altında olup, % 24'ünün oturma süresi ise 10 yılın üzerindedir. İşçilerimizin % 46'sının ikamet süresi 4-10 yıl arasındadır yıl F. Almanya'da kalanlar ise en kalabalık kesimden bir sonrasını oluşturmaktadır(% 39.5). 2 Josef Stingl, -Die Berufliche Eingliederung der Zweiten Auslandergenaration» In de Zweite AuslAndergenerat1on, Hrsg. V. Schaffke u. Zedler, Köln, 1980, s Krş.: G. Endruweit,.Gastarbeiter zwischen Türkischcr Idenditat und deutschcr Inteqration. ın F. Almanya'da Türk İşçilerinin Toplu Dönüşleri Semineri. Hrsq. v. Uludağ üniversitat, Bursa, s A. Murat Demircioğlu,.Sozialpolitische probleme der Heinkehr von türkischon Gastarbeitern, in Soziale Arbeit, Berlin Heft 11 nov. 19S2. s Ali Gitmez, Yurtdışına ışçi Göçü, Ankara, 1983, s Türk İş ve İşçi Bulma Kurumu Genel Müdürlüğü Yayınları, 1966, 1968, 1971.

3 98 AMME İDAREst DERGİst TÜRK işçilerinin 1980 YILI SONUNA GÖRE F. ALMANYA'DA KALıŞ SÜRELERİ? Kalış Süresi Kalanlann Sayısı % 1 Yıldan Az Yıl Yıl Yıl Yıl Yıl Yıl Yıl Bu rakamlar bir gerçegı su yuzune çıkarmıştır. O da, bulundukları toplumda uyum sorunu ile karşılaşan, özellikle işsizliğin artması sonucu konuk oldukları ülkelerde, ekonomi için artık yarar yerine yük oldukları gündeme getirilen Marjinal Türk işgücünün geri dönme eğiliminin ya da «geçicilik» özelliğinin tüm kötü koşullara rağmen azaldığıdır. Başka bir deyişle, F. Almanya'da yaşayan yabancıların kalış sürelerinin uzaması, sonuçlarına herkesin katlanmak zorunda olduğu «konukluk koşullarından yerleşikliğe» geçiş mi sorusunu akla getirmektedir. Başlangıçta F. Almanya~da uzun süreli kalma konusunda çekimser davranmış olan ve kısa sürede Türkiye'ye dönme eğilimindeki işçilerin bu eğilimlerindeki sapmada bir çok neden varsa da bunların başında Türkiye'deki istihdam politikasımn yapısı başlıca roloynamaktadır. Türkiye'deki işsizlik durumunun giderek artması, 1983 yılında yurt içi toplam işgücü arzının % 20'sine varması olgusu, yurtdışındaki Türk işçinin dönüş kararında ikilem yaratmaktadır. Türk işçisi Türkiye'de işsiz kalmaktansa, konuk bulunduğu ülkede her türlü psikolojik baskılara boyun eğerek orada işsiz kalmayı yeğlemektedir. Çünkü bu ülkelerde işsizlik sigortası, işsizlik yardımı, sosyal yardımla işsiz işçi yaklaşık 2.5 yıl yasal yoldan kendisini finanse de edebilmektedir. Öte yandan oturma sürelerinin artmasıyla yabancıların hukuki konumlarının da güçlenmesi gerektiği görüşü ağırlık kazanmaya başlamıştır. Bu gelişmenin sonucudur ki, oturma izinlerinin uzatılması için doldurulması gerekli formdaki «F. Almanya'da kalmayı düşündüğünüz süre» şeklindeki soruyu sürekli diye yamtlıyan Türk «Ekiz» ailesi F. İdare Mahkemesinin bir kararı ile ve F. Almanya göç ülkesi değildir gerekçesi ile 1970'li yılların sonlarında sınırdışı edilmiştir. F. Anayasa Mahkemesi ise oturma izinlerinin hiçbirine hiçbir gerekçeli kayıt konmaksızın rutin bir şekilde ve birçok kez uzatılmış olması durumunda «F. Almanya bir göç ülkesi değildir», şeklindeki gerekçenin tek başına oturma izni süresinin uzatılması isteminin reddi için yeterli olmadığına karar vermiştir. Bu kararla konuk işçi devri 7 Yurtdışı İşçi Sorunları SI, Hrsq. v. T.C. Çalışma Bakanlığı, Ankara, 1981, s. 20.

4 F. ALMANYA'DAN KESİN DÖNÜŞ YAPAN İşGüCü 99 sona ermiş ve F. Almanya'da yasalolarak «göç» denebilecek bir gelişmeyi de benimsemiş bulunmaktadır. Gerçekten soyadı «Ekiz» olan Türk ailesinin yurtdışı edilmesi kararını onaylıyan F. İdare Mahkemesi, bu kez eski kararından ayrılarak «eskiye göre, belli bir zanıan içinde de olsa, göç olayı giderek önem kazanmaktadır. Başka bir ülkede oturmanın süreklilik göstermesinde göç mevcuttur» demektedir. TtlRKİYE'YE KESİN DÖNÜŞ RAKAMLARı Çeşitli olanaksızlıklar nedeniyle Türkiye'deki istatistiklere dayanarak döneminde yurt dışına gidip bir süre çalıştıkdan sonra Türkiye'ye dönen işçilerin sayısını kesin olarak vermek güçtür. F. Alman istatisüklerine göre, 1973 vılında F. Almanya'da Türk işçi vardır. Bu sayı 1976 Eylül'ünde düşmüştür. Daha çok 1973 ekonomik bunalımı sonucu, 1974 yılı sonrasında, F. Almanya'dan dönüş yapan Tfirk işçisayısı 1973 yı lında iken, 1974'de 'e, 1975'de de 'e yükselmiştir yılları arası artan yurda dönfiş, 1976 sonrasında tekrar düşüş göstermiştir yılında Türkiye'ye F. Almanya'dan kesin dönüş yapanların sayısı dir yılında ise dönüş dolayındadırlo. Ancak hemen belirtelim ki bu verilen sayılar eş - çocuklar gibi işçi yakınlarını da içermektedir. O halde 1976 yılına değin yaklaşık 240 bin dönen vatandaşımızın 1/3 Ül1Ü işçi kabul edersek OECD hesaplamalarında dönüşleri olarak verilen yaklaşık net işçi dönüşünün gerçeği yansıttığını görürüzll yılları arasında kaç Türk'ün döndüğüne ilişkin de net istatistikler bulamadık yılları arasında ortalama yıllık dönüşlerin bin arasında olduğunu kabul edersek 1974 yıiı sonrasında bu sayı biraz artış göstermiş olsa bile yine de aynı rakamın yılları arası geçerli olabileceğini söyliyebiliriz. Şu halde 1982 yılına değin dönmüş işçilerin sayısının yaklaşık 300 bin civarında olduğunu söyliyebiliriz. Öte yandan Türk Sınır Kapısı Kapıkule Gümrüğünden alınan resmi olmayan bilgiye göre; yalnızca Kapıkule karayolundan 1981 yılında 5.199, 1982'de işçi kesin dönüş yapmış, bu sayı 1983 yılında artarak 'ya ulaşmıştır. Yalnızca 1983 Aralık ayı içinde Türk vatandaşın kesin dönüş yaptığı belirlen miştir l2 F. Almanya'da çalışan yabancı işçilerin ülkesine geri dönüşü belirleyen 1 Aralık 1983 geri dönüşü özendirme yasası ve öteki önlemler sonrasında Türkiye'ye 1984 yılı içinde 60 bine yakın işçinin döne.ceği söylenmektedir. Bu sayının aileleriyle birlikte 'e yakın olması varsayılabilir. 8 Necdet Basa, «Misafir mi, Göçmen mi>, Çalışma Dergisi Cumhuriyet Özel Sayısı (29 Ekim 1983), T.C. Çalışma Bakanlığı, s H. Entzinger, «Return Migration from West European to Mediterranean Countries», (ILO, Migration for Employment Progeet) Working Paper, Geneva, No. 23, 1978; Werth, M. Yalçıntaş N., «Transferability of the Turkish Model of Return Migration and Self Help Organization to Other Mediterranean Countries», Working Paper, Genf No. 29, Werth - Yalçıntaş, a.g.m., s OECD, Directorate for Social Affairs Manpower and Edueation SOPEMI Continuous Reporting System on Migration, 1977, Paris. 12 Güneş, , S. 3.

5 100 AMME İDARESi DERGİSİ KESİN DÖNÜŞÜN NİTELİeİ Işgücünün ülkesine dönüşünü «kişisel.. ve «toplu» dönüş diye ikiye ayınrız. Kişisel dönüş Konuk işçinin çalıştığı ülkede kalmasını sürdürmekle ülkesine dönmek arasında yapacağı maliyet yarar hesabına bağlı biçimde verilen karar sonucu yapılan dönüştür yıllari ile yılları arasmda F. Almanya'dan Türkiye'ye dönüşler nitelik olarak bireysel dönüşlerdir. Toplu dönüş Kişisel kararlardan çok evsahibi ülkenin ekonomik yapısının, yabancı işverenin tutumunun veya hükümetlerin konuk işçilere karşı izledikleri politikalann ya da yabancı işçiyi kabul eden toplumun büyük çoğunluğunun yabancı işçilere karşı sosyo - politik olarak karşı tavır koymanın rol oynadığı dönüşlerdir Petrol şoku sonrasında Batı Avrupa ülkelerinin ekonomik darboğaza düşmesi sonucu bu ülkelerden bir milyona yakın işçi evlerine dönmek.zorunda kalmıştır. Örneğin yılları arası 150 bin Türk vatandaşı bu türde bir dönüş yapmıştır. Yine 1981 sonrası F. Almanya'da yürütülen politika ile bu politikanın son halkasını oluşturan 1 Aralık 1983 tarihli geriye dönüşü özendirme yasası sonucu Türkiye'ye dönmüş olanlar ya da döneceği düşüniilen 60 bin Türk vatandaşın dönüşü toplu dönüş niteliğindedir. KESİN DÖNÜŞTE ROL OYNAYANNEDENLER Kesin dönenler üzerinde değişik tarihlerde yapılan araştırmalara göre Türkiye'ye dönen işçilerin dönüş nedenlerinin başlıcaları şöyle sıralanabilinir. Dönüşlerde ilk neden, konuk işçinin kendini bulunduğu ülkede geçici olarak görmesi sonucu, tasarladığı amacı gerçekleştirdikten sonra dönmesidir. Dış göçün başlangıç yıllarında daha çok bu tür dönüşler söz konusudur. Gerçekten de 1967 yılında işçilerin % 13.7'si bir yıl, % 32'si bir - iki yıl arası, % 32'si iki -üç yıl arası, % B'ü üç - dört yıl süre ile ve yalnızca % 6'sı 4 yıldan fazla Almanya'da kalmış, tasarladıklarını gerçekleştirdiklerine inanarak yurda kesin dönüş yapmışlardırb. Dönüşe neden olarak işçilerimiz çoğunlukla sağlıklarının bozulmasını da göstermektedirler. Gerçekten Prof. Abadan Unat tarafından 1976 yılında Türkiye'nin Boğazlıyan yöresinde dönenler üzerinde yapılan araştırmada, % 27.6' gibi önemli bir çoğunluk, bozulan sağlıklarını dönüş nedeni olarak göstermişlerdir. Türk işçisinin sağlık durumu ilginç bir görünüm sergilemektedir. Şöyle ki; 1 Eylül 1961'de yürürlüğe giren 31 Ekim 1961 tarihli Türk Alman işçi göndermesi anlaşmasına göre Almanya'ya işçi göçü Türk hükümetlerinin denetiminden uzak, işçi alımı ile ilgili tüm girişim ve işlem 13 Bkz: İş ve İşçi Bulma Kurumu Örnekleme Araştırması, U.B.K. Yayını, 1972, Ankara.

6 F. ALMANYA'DAN KESİNDÖNÜŞ YAPAN İşGüCü 101 ler F. Alman işverenlerince yürütülmekte idi. İşgücü alan!\lman işvereni işçi seçimini şu 'şekilde yapmaktaydı: Yabancı işçi istihdam etmek isteyen Alman işveren Federal İşçi Bulma Bürosuna başvurmakta, bu büro da Türkiye'deki irtibat bürosu.aracılığı ile Türk İş ve İşçi Bulma Kurumuyla ilişkiye geçmekte idi. Türk İş ve İşçi Bulma Kurumunca belirlenen işçiler Alman doktorlarca muayene edilerek «tam sağlam» raporu almak zorundaydılar. Sağlık muayenesi Türk hastahanelerinde yapılmakta ise de, teknik yönetim ve karar yalnızca Alman doktorlara aittir. Bu yolla seçilen işçiler giderleri Alman işverenlerince karşılanarak tren yolculuğu ile F. Almanya'ya gönderilmektedirler. Görülüyor ki «tam sağlam» raporunu bizzat Alman doktordan alıp AImanya'ya gelen Türk işçisi konuk buıunduğu bu ülkede yaşadığı süre içinde sıla ve yakınlarının özlemini duyan, çevresinden dışlanmış, bu arada ko. nut gibi rutin bir çok sorunla iç içe ve özellikle son yıllardaki yabancı düşmanlığı ile karşı karşıya, sosyal stresler altında, sağlık açısından olması gerekenden oldukça çabuk yıpranır duruma girmiştir. Özellikle psikolojik rahatsızlıklar Türk işçilerinin en belirgin sağlık sorunlarıdır. «Avrupa üll\eleri ruh sağlığı açısından konuk işçi ve ailelerine hizmet verebilmek için herhangi bir özel örgütlenmeye de gitmemişlerdir. Halbuki kimi dil bilmeyen, örf ve gelenekleri Avrupalılardan farklı olan yabancı işçi ailelerinin kendi dil ve kültürlerinden, dinlerinden anlayan göç olgusuna, bilgili uzmanlara gereksinimleri vardır. Sorunları anlamayan Avrupalı psikiyatrist ve psikologlar çözümü ya bu kişilere bol ilaç verip yatıştırmakta ya da derhal kliniklere göndermekte buımaktadırlar,, yılında Tuna, 1972 yılında ve 1976 yıllarında Abadan - Unat tarafından yapılan araştırma sonuçlarına göre dönüşte bir başka neden de «aile sorunları» olarak belirlenmiştiris yılında Kudat, 1976 yılında Kalweit ve Kudat tarafından yalnızca Batı Berlin yöresinde dönüşle ilgili yapılan çalışmalar da bu sonucu doğrulamaktadır. Berlin anketlerine göre dönüşte en etkili rolü bizzat işçinin kendi niteliği oynamaktadır. çoğu kırsal kesimden ve eşini yurt dışına götürmemiş işçilerimiz dönüş nedeni olarak aile sorunlarını, eşlerini yanlarına alamamalarını göstermişlerdir l6 Dönüşe bir başka neden konuk bulunan ülkenin toplumuna uymama da gösterilmektedir. Bu uyumsuzluk Türklerin geri dönüşlerinde bir neden olduğu gibi, özellikle F. Almanya'da son yıllarda Türklerin istenmemelerinde 14 Gündüz Vassaf,.Daha Sesimizi Duyuraınad,k», İstanbul, 1983, s Bkz: Orhan Tuna, «İşçilerimizin Yurda Dönüş Meseleleri», Sosyal Siyaset Konferansıan, XIX. Kitap, İst. 1968, s. 362/368; Nermİn Abadan - Unat, «Yurt Dışına Göçen Türk İşgücü ve Dönüş ElıiIimleri», S.B.F. Dergisi, XXVII, 1972, No: 4, s ; Migration and Development. Ankara, Bkz : A. Kudat, Intematlonal Mlgratlon to Europe and Its poııucal and Socla1 Effects on the Future of Turkish Soclety, Berlin, 1974: H. Kalweit, A. Kudat, Rückwandenmg Aus1amUscher Arbeitnehmer, Berlin, 1976.

7 102 AMME İDARESİ DERGİSİ de başlıca etken oluşturmaktadır. F. Almanya'da yaşayan göçmen işçinin yerli halka ilişkisi zayıftır. Bu ülkede yapılan bir araştırmaya göre; Türk işçilerinin yalnızca 'ünün Almanlarla arkadaşlık ilişkisinin olduğu belirlenmiştir!? Yine F. Almanya'da yapılan imfo araştırmalanna göre yal nızca % 30 Alman yabancıyı dost olarak görmektedirıs. Göç alan ülkelerin ekonomilerinin darboğazıarda bulunması özellikle işsizlik dönüş için bir başka hem de önemli nedeni oluşturnıaktadır. Gerçekten de 1973 yılı ekonomik bunalımı sonucu 150 bine yakın vatandaşımız bu nedenle Türkiye'ye dönmek zorunda kalmıştır yılı ile birlikte aynı olgu tekrar gündeme gelmiş, son yıllardaki Alman ekonomisinin içinde bulunduğu durum ve bunun doğal sonucu olarak düşürülemeyen işsizlik oram, Türk işçisinin geri dönüşüne neden oluşturmakta işçiyi dönüşe zorlamaktadır. Gerçekten ekonomik darboğaz ve işsizlik Türk işçisinin istenmemesine neden oluşturmaktadır yılında F. Almanya'da Uygulamalı Psikolojik ve Sosyoloji Araştırma Kurumu anketlerine göre % 50'den fazla Alman, yabancı işçi sayısı azaldığında, artan işsizliğin denetim altına alınabileceğine inanmaktadır ı9. Böyle bir toplumsal baskı sonucudur ki, F. Almanya'da siyası iktidar 1 Aralık 1983 yılında «Geriye Dönüşü Özendirme Yasası>ını yürürlüğe koymuştur. Yasa hükümlerine göre; Ekim 1983 tarihine değin işyeri kapanan ya da kısa devre çalışmaya giren yabancı işçiler isterlerse DM ve çocuk başına DM özendirme primi alarak geri döneceklerdir. Bu işçilere aynca ihtiyarlık ve emeklilik sigortası biriken işçi paylarını 2 yıllık bekleme süresine bağlı olarak ödeyecektir. DÖNENLERİN GÖZLENEBİLİR SORUNLARI Şimdi artık kesin dönüş yapan işçilerin gözlenebilir sosyo ekonomik ve hukuki sorunlarının önemli olan bazılannın incelenmesine geçebiliriz. Ekonomik Sorunlardan Kimileri Dönenler ve Köy Kalkınma Kooperatifleri2o 1965 yılında kırsal yörelerin kalkındınlması, kooperatiflerin geliştirilmesi, kooperatiflere anapara oluşturulması amacıyla köy kalkınma kooperatiflerine yurtdışına işçi göndermede, işçi belirlemede öncelik hakkı verilmişti. 12 deneme projesi ile uygulamaya geçilen bu girişim sonucu yıl1an arası 150 kooperatif 'e yaklaşan üyesine yurtdışında iş olanağı sağlanmasında aracılık etmiştir. Uygulamada «Almanya Kooperatifleri" adı verilen bu kooperatif anlayışında; kooperatifler yoluyla toplum eğitimi, üyeler 17 Karş.: A. Murat Demircioğlu, a.g.m., s Nurhan Akçaylı, «F. Almanya'nın Türk işçilerini Gönüllü Olarak Geri Döndürme Politikası. İnsan Haklan Yıllığı - Turkish Yearbook of Human Rlghts, Yıl 3 4, 1981/1982, s ' 19 Nurhan Akçaylı, a.g.m., s Geniş bilgi için bkz: Sami Güven, «External Savings and the Workers' Investı:ıent Parterships», Türkisch Publlc AdministratioD Annnal, vol 6 7, 1980.

8 F. ALMANYA'DAN KESiN DÖNÜŞ YAPAN İşGÜCÜ 103 arası dayanışma ve işbirliğini sağlama, kırsal kesimin kalkınmasında katkıda bulunma, bunun için de yurtdışına gönderilen biriktirimlerinden disiplinli çalışma alışkanlığından yararlanma, yurtdışından dönecek işçilerin görgü - bilgilerini rahatça yayabilecekleri ortamını yaratma düşüncesi yatmaktaydı. Bu kooperatiflerin yurtdışına üyelerini gönderme dışında hiç bir katkısının görülmediği gözlenmiş, beklenen anapara oluşumu' sağlanamadığından bu girişimler başansız kalmıştır. Böylece kırsal kesimlerin kalkınmasında yurtdışına gönderilen işçinin para ve kesin dönüş yapan işçinin niteliğinden bu kooperatifler yoluyla yararlanma düşüncesi kötü bir deneme olmaktan öteye gidememiştir. Dönenler ve İşçi Şirketleri Yurtdışına gönderilen işçinin para ve kesin dönüş yapan işçinin niteliğinden yararlanma yönünde Türkiye'de atılan bir başka adım da işçi şirketlerinin oluşumudur. Türk işçileri tarafından başlatılan bu girişimde amaç emeği ile çalışanlann kazançlanndan yaptıklan biriktirimleri yatınma yöneltme, onlann daha sonra Türkiye'ye dönüşte işçilikten işverenliğe geçme_ istemini gerçekleştirmekti. İlk işçi şirketi düşüncesi 1965 yılında gerçekleşmiş, 2300 ortaklı 10 milyon TL. anaparalı bir işçi şirketi kurulmuştur. Kamu girişimleriyle, özel girişimler ikilisinden farklılık gösteren, özel girişimin kendine özgü bir türünü oluşturan işçi şirketleri girişimleri yıllan arasında yoğun bir gelişme göstermiştir yılı Ağustos'unda F. Alman yasalan çerçevesinde Bonn'da Türk İşçi Şirketleri Birliği (Das Verband Turkischer Arbeitnehmerbesellbchaften - VTA) nın kurulduğu görülür. Türkiye Çalışma Bakanlığı Yurtdışı İşçi Sorunlan Genel Müdürlüğü'nce 1981 yılında yapılan araştırmalara göre; 1963 yılından bu yana 400 işçi şirketi girişimi olmuşsa da, 1980 yılı sonuna göre, bunlardanancak ıoo'ü üretim, 63'ü yatınm ve 17'si planlama aşamasında olmak üzere toplam 180 şirketin varlığı saptanabilmiştir işçi şirketinin % 33.64'ü İç Anadolu Bölgesi'nde, % 18.69'unun Ege, % 17.80'nin Marmara, % ls.s'inin Karadeniz, % 7.8'inin Doğu Anadolu, % S.8'inin Akdeniz, % L8'inin ise Güney Anadolu Bölgesinde kurulduğu görülür. Bu yatınmların 39'u dokuma giyim, 18'i mobilya, 1S'i yem, 13'ü deri ve işletme, 12'si kimya ve ıo'u ise elektrikli malzemeler sektöründedir. Bu şirketlerin toplam ortağuıın 78.17S'i yurtdışındaki Türk vatandaşlandır. Üretime geçen 100 şirkette 10,942 kişi için istihdam olanağı yaratılmıştır. Üretim aşamasındaki şirketlerin kayıtlı sermayeleri 3.S milyon, gerçekleştirilen yatınm miktarlan ise 8.3 milyar Türk Lirasıdır. Yurtdışındaki işçilerimizin işçi şirketi şeklinde çok ortaklı girişimleri başlattıklan yıllar, Türkiye'de çok ortaklı girişimlerin de canlılık kazandığı yıllardır. Özellikle 1973 yılı ortalanndan sonra enflasyonun hızlanması so 21 H. Dündar,.Türk İşçi Şirketçili~ ve Türk - Alınan İntibak Anlaşmasının Etkileri_ F.. Almanya'da Çalışan Türk İşçilerinln Toplu Dönü, SemIneri, Bursa, 1982, s. 141 vd. 22 Bkz: Yurtdışı İşçi Sorunları SI, T.C. Çalışma Bakanlığı Yayını, Ankara, 1981, s. 33 vd.

9 104 AMME İDARESt DERGİst nucu, varolan anonim ortaklıklarda finansman gereksinimi yükselmiş, sermaye artırımı yapabilmek üzere halka açılma eğilimi doğmuş, aile işletmesi tipindeki kimi anonim ortaklıklar yurtiçi ve özellikle yurtdışındaki işçi birikimlerine yönelmişlerdir. Böyle olunca da «Halk Şirketi», «Halka Açık Şirketler», «İşçi Şirketleri»' kavramlarında kargaşalık ortaya çıkmıştır. Bunun üzerine Türkiye - F. Almanya uyum anlaşması uyarınca oluşturulan ortak çalışma grubu sonuçta 1979 yılında işçi şirketlerinin tammına açıklık getirmiştir. Buna göre; - Yurtdışırida bulunan ve yurda dönüş yapmış Türk işçileri tarafından kurulan şirketlerde, kuruluş aşamasında Türk işçisinin sermaye payı en az % 51 olacaktır. - Kurulmuş şirketler yatırım aşamasına girdiklerinde ve sermaye artırımına gittiklerinde aranılacak Türk işçi payı en az % 30 olacaktır. - Türk işçilerinin kurdukları şirketlere katılan her bir gerçek kişi % 20, her tüzel kişi % 40'dan çok sermayeye sahip olamayacaktır. - İşçi şirketlerindeki en az ortak sayısı konusunda bir sınırlama söz konusu değildir23 Herşeye rağmej,1 işçi şirketi kavramındaki bulanıklık kaldırılmış değildir. Bu durum işçi şirketlerini özendirme politikasının saptanmasını güçlendirmiş ve etkin önlemler alınmasını geciktirmiştir. Öte. yandan bugün işçi şirketleri çeşitli sorunlarla karşı karşıyadır. Bu şirketler; önceden planlanmış modele göre geliştirilmediklerinden, ulusal ekonomi açısından gereksinimi duyulan türde özellikle üretken sektöre yatırımdan çok, tüketim sanayine yöneldiklerinden, kamu desteği ve finansmanın yeterli olmayışından, kötü yönetilmesinden, küçük boyutlu işletmeler düzeyinde olduklarından, kendilerinden beklenen başarıyı gösterememiş!erdir. Kaldı ki bu şirketlerin kuruluş amaçlan arasında yer alan ortaklarına iş sağlama yönünden de bir varlık gösterememişlerdir. Örneğin 1977 yı-' lında bu.şirketlerde çalışan işçilerin yalnızca 349'unun yurtdışından dönmüş işçi olduğu belirlenmiştir. Bu rakamın bu yıllarda büyük bir artış göstermediğini de bu konudaki istatistiki rakamların suskunlub'1lna rağmen, rahatlıkla söyleyebiliriz24 Dönenler ve Küçük Girişimler Göçmen Türk işçilerinin yapılan araştırmalara göre biriktirme eğilimleri % arasındadır. Bu ölçüler içinde Türk işçileri yabancı işçiler arasında biriktirim eğilimi en yüksek olanını oluşturmaktadır. Yurt dışındaki Türk işçilerini yılları arasında Türkiye'ye gönderdikleri döviz havale tutarı yaklaşık 20 milyar dolardır25 Türkiye'ye yönetilen bu tür dövizlerin, 23 Krş.: H. Dündar, a.g.m., s Karş.: Ali Gitmez, D1ŞgöÇ Öyküsü, Ankara, 1979, s Bkz : Cemi! Çakmaklı, Büyümenin iklimi Hep Bozuktu, Ekonomide Diyalog Dergisi, Aralık 1983, Sayı 7, s. 27.

10 F. ALMANYA'DAN KESiN DÖNÜŞ YAPAN İŞGÜCü 105 kimi yıllarda ihracattan ülkeye gelen dövizin üçte ikisine yaklaşarak, döviz darboğazında ülke ekonomisine önemli ölçüde katkıda bulunduğli bir gerçektir. İşçi biıiktirimlerinin öteki kısmı ise reel biriktirimlerdir. Yurda getirilen dayanıklı tüketim malları, mesleki aletler, otomobil aletleri işçilerimizin reel biriktirimleridir. İşçilerin parasal biriktirimlerinin makro düzeyde verimli alanlara yöneldiğini söyıeyemeyiz. Gerçekten farklı tarihlerde Türkiye'de yapılan araştırmalara göre; işçi biriktirimlerinin yaklaşık % 49'u konut yapımına, %9'u arazi alımına, % 23'ü bireysel girişim kurmaya yönelmiştir. Bu araştırmaların bulgularına göre; işçi biriktirimlerinin yalmzca % 1 hisse senedi ve tahvil alımına yönelmiştir26 Bakkal, manav. dükkanı açmak,. minibüs işletmek, taksicilik' başlangıçta makro düzeyde karlı gözükmüştür ancak zamanla makro düzeyde bu yatmmların hiç de karlı olmadığı ortaya çıkmıştır. Türkiye'deki hizmet sektörünün doygunluğaerişmiş durumu da göz önüne getirilecek olunursa, bu alandaki girişimlerin kişisel açıdan bile karlılığını yitirdiği ortadadır. Öte yandan Türkiye'de küçük esnaf sahibi olan Alamancı işyeri sahibi, Türkiye'den önce Batının olmadık tüketim toplumu içinde yoğrulduğundan, özlemleriyle, yaşam biçimiyle tipik bir tüketim toplumunu oluşturmuşlardır. Türkiye'ye dönen Alamancı aile küçük girişim sahibi olarak, yürüttüğü işyerinde, ürettiğinle alışkanlıklarını sürdüremez duruma düşmektedirler. Mutlu olmayan doyumsuz kesin dönüş yapan Alamancı aile ise bu özelliği ile de başlı başına sorunlar yumağında kendilerini bulmaktadırlar. Bir Ortak Çalışma ve Başarısızlık. Türkiye'ye kesin dönüş yapmaya kararlı nitelikteki işçilerin ülke ekonomisine uyumlarının en iyi şekilde sağlanması amacıyla kısaca "Türk Alman Uyum Anlaşması» adı verilen F. Almanya'da çalışan Türk işçilerinin Türk ekonomisine mesleki bakımdan uyumlarını özendirme anlaşması 7 Aralık 1972 yılında iki ülke arasında imzalanmıştır. Anılan anlaşmadan yararlanacak işçilerimizin en az 2 yılı F. Almanya'da olmak üzere, belirli bir sanayi dalında bir kaç yıllık uygulamalı çalışma yapmaları, nitelikli işçi olmaları ve yeterli derecede Almanca bilmeleri gerekmektedir. 9 ayı F. Almanya'da 3 ayı Türkiye'de olmak üzere toplam 12 aylık eğitimi bitiren işçiler, ya sanayi tesislerinden birinde ustabaşı, veya önder işçi olarak çalışmakta ya da kendileri bağımsız bir işletme kurmaktadırlar. Bu tür girişimiere yardımcı olmak üzere bir «Kredi Özel Fonu» ve ayrıca «Türk - Alman Danışma Grubu» oluşturulmuştur. Anılan bu anlaşmadan işçi şirketleri ile köy kalkındırma kooperatiflerinin de yararlandırılması temel ilke olarak benimsenmiştir. Ancak anlaşmanın eğitime ilişkin hükümlerinde amaçlananla uygulamada hedefe ulaşılamamıştır. Çünkü Türk işçileri arasında eğitime katılma oranı çok düşük olmuştur. Bu nedenle yıllan arasında yalnızca 26 Bkz: Deutscher Forschungsdienırt, Februar 1981, Auslandsausgabe 2/S1 s. 14; Neımin Abadan, Untersuchung, Ankara, 1972, Aker. İşçi Göçü, İstanbul, 1972.

11 106 AMME İDARESI DERGtst 73 Türk işçisi anılan kurslara katılmıştırv. Öte yandan işletmeleıin kuru luş ve geliştirilmesi amacıyla bir Türk bankasının da açılması düşünülen ve Türk - Alman hükümetlerinin eşit oranda katılması öngörülen kredi fonunun kurulması anlaşması 1973 yılında yürürlüğe girmiş olmasına rağmen, Türk ve Alman taraflarının banka seçiminde uzlaşma sağlayarnamaları nedeni ile gecikmiş, fon ancak 1976 yılında fiilen işlemeye başlamıştır. «Ancak Ekonomik Yardımlaşma Bakanlığının yayınlanmamış bir incelemesi şu sonuca varmıştır: Bu model, ümit edilen etkiyi gösterememiştir»28. Bir Hukuksal Sorun: Sosyal Güvenlik Sorunu Genel Bilgiler Türkiye'den dışarıya işgöçünün başlaması ile birlikte, göç edilen ülkede işçilerimiz açısından alınan bir diğer önlem de, onlara sosyal güvenlik haklarının iki taraflı sosyal güvenlik anlaşmaları ile sağlanması olmuştur. F. Almanya ile 8.l0.l965'de imzalanan ve yılında yürürlüğe giren ve bugün de kimi değişiklikleri ile yürürlükte olan bir sosyal güvenlik anlaşması vardır. Temel dayanaklarını 1962'de Cenevre'de toplanan ve Türkiye'nin de katıldığı, uluslararası çalışma konferansının saptadığı normlardan alan bu sözleşme ile Türk işçileri F. Almanya'da yerli işçilerin haklarından yararlanabileceklerdir. Anlaşmanın sağladığı hakları şu başlıklar altında sayabiliriz: Koruyucu sağlık önlemleri, hastalık sigortası, iş kazası ve işle ilgili hastalıklara karşı sigorta, işsizlik sigortası, emeklilik, analık, çocuk tazminatı, ölüm ve sürekli maluliyet geliri, geride kalan ailelere yardım. Görüldüğü gibi sözleşme olumlu hükümleri içermektedir. Ancak önemli olan tarafların özellikle işçi alan ülke F. Almanya'nın bu hükümlere uyup uymadığıdır. Çünkü bu hükümlere uyulmadığı zaman işçilerin aleyhine bi'r çok sonuçlar oluşmakla birlikte, uymaya zorlayan herhangi bir uluslararası yaptırım da söz konusu değildir. Şimdiye kadarki gözlemler sözleşme hükümlerinin uygulanmasının işçi alan ülkenin işçiye verdiği konuma bağlı olduğunu göstermiştir. İşçilerin deneyimleri de bu yöndedir. İşçiler «hiçbir ülkede o ülkelerin yerlisi olan işçilerle aynı haklara, aynı konuma sahip olamayacaklarını» belirtmektedirler29 Doğaldır ki işçiler sosyal güvenlik ve öteki sorunlarla karşılaştıkca ve bunlar kotarılmadıkça bu tip yargılarım sürdürmeye devam edeceklerdir. Şimdi artık dönen işçinin sosyal güvenlikle kimi belirgin sorunlarına geçebiliriz: Yaşlılık Sigortasındaki YaşFarklılığından Doğan Sorunlar Türkiye'de emeklilik yaşı erkeklerde 55, kadınlarda 50 yaş olarak saptanmıştır. Oysa işçilerimizin çalıştığı bir çok ülkede olduğu gibi F. Alman 27 Krş.: H. DUndar, a.g.m., s Klein R., Ist das Modell mr turkische Arbeitnehmergesellschaften gescheirt, FAZ IS Sept Karş.: R. Oto, F. Almanya'daki TUrk İşçIleri ve sosyal Sonmlan, Ankara, 1979, s. 63.

12 '. F. ALMANYA'DAN KESİN DÖNÜŞ YAPAN İşGüCü 107 ya'da emeklilik yaş tabanı 60'ın üzerindedir. Bu yaşa varabilmek için de Türk işçisinin uzun süre F. Almanya'da kalıp bu hakkı kazanabilmesi gerekmektedir. Ancak emekliiik yaşını beklemeden Türkiye'ye dönen Türk işçisi yalnızca ödediği kendi primlerini almakta her türlü sosyal güvenlik hakkından da vazgeçmiş olmaktadır. Bu durumda işçilerin hem sosyal güvenlik haklarından yoksun kalması hem de yalnızca kendi primlerini almaları bir Türk gazetecinin deyimiyle «sosyal güvenlikli pazar ekonomisi içinde emek pazarı tablosu» görünümünü sergilemektedir3o Ayrıca bu primlerin kesin dönüş yapmış Türk işçisine ödenniemesinin Türk ekonomisine olumsuzlukları da söz konusudur. Yapılan bir araştırmaya göre; Türkiye - F. Alman sosyal güvenlik anlaşmasının imzalandığı tarihinden 1977 yılına değin geçen 12 yıllık süre içinde F. Alman Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından kullanılmakta olan yurda kesin dönüş yapmış işçilerimize ait işveren primlerinin de tutarı 12 milyar marka yakındır31 Işsizlik Sigortası Konusunda Çıkan Sorun,lar Bu sigorta kolundaki sorunlar da çözüm beklemektedir. Ancak işsizlik sigortası ile ilgili sorunlarının kotarılmasında Türkiye'nin de sorumlulu~ söz konusudur. Çünkü bilinmektedir ki, sosyal güvenlik sözleşmelerinin en önemli özelliği «karşılıklılık» ilkesine dayanmasıdır. İşsizlik sigortası bu ilkenin en önemli örneğidir. Oysa Türkiye'de henüz işsizlik sigortası yoktur. Böyle olunca Türkiye'de işsizlik sigortasının olmaması, yurda dönen işçilerimizin, Alman işsizlik sigortasından doğan haklarının kullanılmasına engel olmaktadır. Bu durumdan da özellikle son yıllarda F. Alman makamları bilerek -bilmeyerek yararlanmaktadırlar. Şöyle ki, F. Almanya'daki işsiz Türk'ten biri çalışacak bir işyeri bulsa bile, kendisine; bu boş işyerine önce Alman işçisinin yerleştirileceği, o istemez ise, bir Ortak Pazar işçisine sıra geleceği söylenmektedir. İki ülke arasındaki sosyal sözleşme de bu durumu hüküm altına almıştır. Bu kez işsiz kalan Türk işçisi geri dönmek zorunda kalmaktadır. İşsizlik sigortasından yararlanan işçi işsizlik süresi içinde Türkiye'ye kesin dönüş yaptığından, Türkiye'de de bu sigorta kolu olmadığından, karşılıklılık gereği işçinin Almanya'daki işsizlik yardımı da böylece kesilmektedir. Geri Dönüşü Özendirme Yasası ve Doğurduğu Adaletsizlik 1 Aralık 1983 tarihinde yürürlüğe giren geri dönüşü özendirme yasasının bir ölçüde sosyal yardımı sağlamayı amaçladığı söylenmektedir. Oysa bu yasa kesin dönüş yapan işçinin sosyal güvenliğinden geriye adımlar atmıştır. Primli geri dönüşü özendirme yasası gereği örneğin 20 bin Türk işçisi geri dönerse, Türk gazetelerinin yaptığı araştırmaların ortaya koyduğu sonuca göre, bu durumda de F. Alman bütçelerinden yaklaşık 220 milyon Mark çıkacak, yerine 320 milyon Mark ise bütçeye girecektir. Çünkü bu yasaya göre Alman sigortaları ödemekle yükümlü olduğu işsizlik 30 Örsan Öymen, Milliyet, 3 Temmuz 1983, s Bkz; R. Oto, a.g.y., s. 63.

13 los AMME İDARESI DERGtSt aylı ğı ve çocuk yardımı paralarından kurtulacaktır. Emekli primlerinin toplam ödemesinde emekli sandığından yine bu araştırmalara göre; çıkacak 680 milyon Mark ise aynı oranda F. Alpıan hükümet kasasına bağışlanacaktır. Şöyle ki; F. Alman emekli sandığı bir eliyle Türk işçisinin kendi payı olan 680 milyon Markı işçiye öderken, öteki eliyle de işverenin primlerinin tutarı 680 milyon Markı kasasına aynen geçirecektir. Ayrıca bu yasa ile Türk işçisinin emekli aylığından da kurtulacağına göre, Alman emekli sandığının 20 bin Türk işçisinin dönüşünde onun sosyal güvenlik hakkından kazancı yaklaşık 3 milyar 1\1arkı bulacaktır3ı Dönenler ve Kimi Toplumsal Sorunları Ailelerde Çözülmeler ve 2. Kuşak Sorunu Başlangıçta konuk işçi olarak nitelendirilen, ancak konukluk konumlarının ne kadar süreceğini kendileri de bilmeyen yurtdışındaki işçilerimiz, karşılaştıkları sorunları herkesten önce ailelerine, yetiştirmeye çalıştıkları çocuklarına aktarmaktadırlar. İki ayrı kültür çevresi, iki ayrı dil ve iki ayrı eğitim sisteminin yarattığı sorunlarla karşı karşıya bulunan Alamancı ailelerin karşılaştıkları güçlükleri tartışabilmek için onları şu üç kümeye ayırarak ele almalıyız: - Yabancı ülkede tüm aile bireyleri ile yaşayan Alamancılar - Ailesi bireyleri Türkiye'de kalan Alamancı aileler ile ailesinin kimileri F. Almanya'da, kimileri Türkiye'de olan Alamancılar ve. - Yurda dönen Alamancılar Göçle birlikte "na - baba çoğunlukla altından kalkamadıkları kültür şoku geçirmektedirler. Gerçi göçmenler iş düzeninde yeni topluma daha çabuk uyum göstermektedirler. Ancak bunlar özel yaşamlarında kendi değer ve normlarını korumayı istemekte, bu nedenle kendilerini marjinal bir yaşam düzeyine indirgemektedirler. Ana babalar geleneksel değer yargıları ve kuralları ile birlikte çocuklarına bekleyişlerini, endişelerini, korkularını aktarmaktadırlar. Bu duygular sürekli yenilendiğinde, çocuğun gelecekteki yaşamını etkileyen p'sikozlar oluşmaktadır. Yapılan bir araştırmaya göre; göçmen işçiler başlangıçta çocuklarının zahmetsizce en uygun eğitim olanaklarına kavuşacaklarını varsaymaktadırlar33. Ancak zaman içinde bunun hiç de böyle olmadığı görülmektedir. Diğer bir deyişle belirli bir süre yabancı ülkede oturduktan sonra, konuk işçi giderek bulunduğu yaşam biçiminin aileyi yukarıya değil, aşağıya ittiğini farketmektedir. Öte yandan düş kırıklığına uğrayan ı. kuşağın tersine 2. kuşak karşı bir tutum oluşturmaktadır. Genç yaşta Türkiye'den gelen ya da Avrupa'nın herhangi bir kentinde doğan, öğretimini bu ülkelerde sürdüren Türk çocukları artık Al 32 Bkz : MUllyet, 3 Temmuz 1983, 9 Temmuz 1983, 10 Temmuz 1983; Güneş, 16 Ocak Bkz: Nennin Abadan - Unaı, Yurtdışındaki Türk Çocuklarının E~itimi Sorunları, Ankara, 1974, s. 14.

14 F. ALMANYA'DAN KESİN DÖNÜŞ YAPAN İşGÜCO 109 manya'daki veya Fransa'daki yaşıtları gibi davranmaya, yabancı kültür içinde yoğrulmaya başlamaktadırlar. Yabancı bir kültürün kapılarını iyice aralayan 2. kuşak' Alamancı ise bu kez yeni dünyasında ailesini küçümsemekte, horlamaktadır. Ayrıca Türk işçi çocuklarının çoğunluğu,genel ya da mesleki orta öğretimi tamamlayarak yüksek öğretime girme olanağına Almanya'da sahip olamamışlardır yılı sonu istatistiklerine göre 584/400 Türk çocuğunun bulunduğu F. Almanya'da yabancı çocuklardan 3 tanesinden ikisi devam ettikleri okulları diplomasız terketmektedirler34 Böyleceokuma olanağını başta yitiren bu çocukların yardımcı işçi olarak çalışmaktan başka bir yaşam seçeneği kalmamaktadır. Ayrıca son yıllarda gözlemlerin gösterdiği bir başka olgu da şudur; bir çok göçmen ailesi belirli bir yaştaki küçük çocuklarını Türkiye'ye yakınlarına göndermekte bir kaç yıl sonra tekrar yanına almaktadırlar. Bu türde ileri geri gönderilen çocuklarda ruhsal bunahmlara fazlasıyla raslanılmaktadır. Öte yandan F. Almanya'daki Türk çocuklarının Türk kültürüne yakınhkları bir başka sorunu oluşturmaktadır. Türk Milli Eğitim Bakanlığı Türk işçi çocuklarının eğitimi sorununa 1966 yılına değin hiç değinmemiş, 1977 yılına değin de yalnızca öğretmen gönderme boyutunda soruna yaklaşmıştır. Bu ülkede 1981 yılı istatistiklerine göre okul çağında 7-18 yaşları arasında Türk öğrencisi bulunınaktadır. Buna karşılık yaklaşık 748 Türk öğretmen iş başındadır. Bu da gösteriyor ki Türk Milli Eğitim Bakanlığı'nın kendine özgü bir politikası yoktur. Evli olup da eşi ve çocukları Türkiye'de yaşayan ya da ailesinin kimi bireyleri Türkiye'de bulunan Alamancıların sorunları da altından kalkınılamayacak düzeye gelmiştir. Eşlerini yanlarında bulundurma açısından Türk işçileri Avrupa'da % 34 ile diğer göçmen işçilere oranla son sıraları almaktadır35 Bu görünüş ise aile bağları açısından göçmen Türk işçileri üstünde olumsuz sonuçlar yaratmıştır. Bir kere evli olup da eşi ve çocukları Türkiye'de yaşayan işçilerimizde, göçle aileden uzak kalma başlamış, böylece de geleneksel Türk aile tipine ters düşen, baba otoritesinden yoksun aileler Türk toplumunda oluşmuştur. Birbirinden uzun yıllar ayrı kalma aile bireyleri arasında soğukluğu beraberinde getirmekte, babanın otoriter olduğu kırsal kökenli Türk ailelerinde çözülmelere neden olmaktadır. Öte yandan kocasının yurtdışında bulunması sonucu artan sorumluluklar, kocasından ayrı kalma, unutulma, terkedilme korkuları, koca döndük ten sonra beğenilmerne endişesi işçi karısını kimi psikolojik bunalımlara sürüklemiştir. Özellikle son yıllarda kocası yurtdışında çalışan kadın hasta larının sayısı artma göstermiştir. Bu konuda 1977 yıhnda yapılan bir araştırmaya göre; kocası yurtdışında olan kadınlarda % 30'unda psikosomatik, % ıo'sinde anksiyote reaksiyonlar, % ıo'sinde depresyon, % 16'sında kon 34 Bkz : Die Zweite Auslandergeneration Hrı. "~o Schlaffke, Zedler, Köln, 1980, 35 Bkz : A. Erkek, F. Almanya'daki Türk İşgücü ve Konut Sorunları, Ankara, 1979, S. 23.

15 110 AMME İDARESİ DERGİSI vensiyon reaksiyon ve diğer % 14'ünde ise öteki nevrotik tablolara rastlanılmıştır36 Birbirinden ayrı yaşayan ailelerdeki düş kırıklığı kocamn uzun yıllar süren sonrası kendi toplumuna doğaldır ki bu arada ailesine yabancılaşma, aile bireylerinin rolleri konusunda tereddüt yaratmış, bu da aile yıkılmalarına neden olmuştur. Artık Türkiye'de Alamancı aileler arasında açılmış boşanma davalarının çokluğu istatistiklere konu 01maktadır37 Türkiye'ye kesin dönüş yapan ailelerde bir öteki önemli sorun da çocuklarının eğitim durumlarıdır. Türkiye'de bir zamanlar Alman irtibat büroları önündeki yurtdışı işçi kuyruklarının yerini, şimdi Almanca eğitim yapan liselerin önündeki kuyruklar almaya başlamıştır. Bugün uzun yıllar Almanya'da kalmış Türk çocuğu iyi Almanca bildiği halde, Almanca eğitim yapan okullara yeterince yerleştirilememektedir. İstanbul'da Almanca eğitim yapan üç lisenin yurtdışından dönen işçi çocukları için yılında ayırdığı kontenjan her lise başına yalmzca SO'dir. Başka bir deyişle, 2. kuşak Almancının yabancı ülkede kazandığı dili Türkiye'de unutmamalarını sağlayıcı bir model henüz ülkede oluşturulamamıştır. Ayrıca Türk okulları ve öğretmenlerine göre; Almanya'dan gelen çocuklar çevrelerine uyum sağlayamamakta, hep kendileri gibi dışarıdan gelen çocuklarla arkadaşlık etmekte, kendi ülkelerinden de gettolaşmaktadırlar. Böylece Türkiye'de iki dilli dilsizler, sözde çift kültürlü, özde kültürsüzlerden oluşan bir gençlik birikimi oluşmaktadır. Dönen işçinin Yeni Sınıfına Uyumsuzluğu Sorunu Türk işçilerinin Türkiye'ye kesin dönüşte hangi işte çalışmayı tasarladıklarına ilişkin, değişik tarihlerde anketler yapılmıştır. Bunlardan 1974 yılında yapılan araştırmaya göre; dönüşte işçilerin çoğunluğu kendi başına yalnız bir iş tutmayı, bağımsız işyeri kurup, kendisinin kendi patronu olmasını istemektedirler. Bu arzuyu gösterenler % 74.74'ü oluşturmuştur. Başkasının yanında çalışmayı düşünenler % 3.93'dür. Ortak çalışabileceklerin oranı ise % 4.24'tür38 Gerçekten Devlet İstatistik Enstİtüsü'nün 1976 yılında yaptığı anket değerlendirildiğinde, 3312 dönenin yaptığı işe göre dağılımı şöyledir: Serbest çalışan, kendi kendisinin patronu 3197, işçi olarak çalışan yalnızca lls'tir39 Bu şekliyle dönen işçinin emekçi sınıfından ayrıldığı bir gerçektir. Ancak bunlar yeni konumlarında oldukça yenilerdir. Evi, otomobili, elektrikli evaraçları, mobilyası şimdilik olan dönen Alamancı da, yeni sınıfı gereği daha çok istekde bulunmak, geldiği işçi kesimine oranla daha çok ayrıcalık arzulamaktadır. Yılların yoksulluğundan öç alırcasma tüketimdeki sa 36 Bkz : C. Köksal, - i. Sayıl, Eşleri Çalışma Nedeni İle Yurtdışında Bulunan Kadın Hastalar Üzerinde Yapılan Araştırma, XI. Uluslararası Psikiyatri Kongresi Yayını, İzmir, 1977, s A. Murat Demircioğlu, a.g.m., s Bkz İş ve İşçi Bulma Kurumu Yayını No. 114, s Bkz : Tourism Statistles 1976, Devlet İstatistik Enstİtüsü Yayını, Ankara, 1976, s. 46.

16 F. ALMANYA'DAN KESİN DÖNÜŞ YAPAN ışgücü 111 vurganlıklan, içinden çıktıklan yokslul kesimi kıskandıracak sapmalan sonucu dönen işçi ticaret kesimine ginneye çalışmaktadır. Ancak doğaldır ki yerleşik sennaye arasına yeni giren Alamancı, bu kesimce acımasızca eritilmektedir. Yani.smıf değiştiren Alarnanemın çoğunluğu eski yerine, kırsal kökenine ama anaparası tükenmiş, ancak tüketimdeki savurganlık gibi bir takım alışkanlıklan da hiç yitinneksizin gönderilecektir. İşte bu olgu Türkiye'de gelecekte kestirilemeyecek sosyal politik sorunlara kaynaklık edecekti:r Aynı görüş için bkz Ali Gitmez, Yurtdışına İşçi Göçü, s. 270.

SOSYAL POLİTİKA II KISA ÖZET KOLAYAOF

SOSYAL POLİTİKA II KISA ÖZET KOLAYAOF DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. SOSYAL POLİTİKA II KISA ÖZET KOLAYAOF

Detaylı

Ödev Teslimi Ortalama İntihal. Sunum. Sonuç

Ödev Teslimi Ortalama İntihal. Sunum. Sonuç Ödev Konusu Öğrenci Adı-Soyadı Sunum Ödev Teslimi Ortalama İntihal Sonuç 1 Sosyal Güvenlik Kavramı ve Sosyal Riskler 2 Sosyal Güvenlik Sistemlerinin Dünya daki Gelişimi 3 Türk Sosyal Güvenlik Sisteminin

Detaylı

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER. (Kasım 2015)

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER. (Kasım 2015) TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER (Kasım 2015) TEPAV Perakende Güven Endeksi-TEPE (Ağustos 2015) TEPE, Ekim ayında bir önceki aya ve geçen yılın aynı dönemine göre arttı. Geçtiğimiz 3 ayda işlerin

Detaylı

EVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ EKİM 2011 HANEHALKI İŞGÜCÜ ANKETİ SONUÇLARI

EVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ EKİM 2011 HANEHALKI İŞGÜCÜ ANKETİ SONUÇLARI D EVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ EKİM 2011 HANEHALKI İŞGÜCÜ ANKETİ SONUÇLARI Devlet Planlama Örgütü İstatistik ve Araştırma Dairesi tarafından Ekim 2011 tarihinde uygulanan Hanehalkı İşgücü Anketi sonuçlarına göre,

Detaylı

Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, Yasası. 4875 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU. Kanun Numarası : 4875

Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, Yasası. 4875 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU. Kanun Numarası : 4875 Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, Yasası 4875 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU Kanun Numarası : 4875 Kabul Tarihi : 5/6/2003 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 17/6/2003

Detaylı

Sosyal Güvenlik Hukuku 1. Ders

Sosyal Güvenlik Hukuku 1. Ders Sosyal Güvenlik Hukuku 1. Ders Prof. Dr. Murat ŞEN Arş. Gör. Yusuf GÜLEŞCİ Sosyal Güvenlik Kavramı Kişileri, gelirleri ne olursa olsun, belirli sayıdaki tehlikeler karşısında güvence sağlama görevine sahip

Detaylı

İşverenlere Torba Kanun İle Sigorta Prim Teşviki Getirilmiş, Bir İşçi İçin Prim İndirim Tavanı 1.009 TL ye Kadar Çıkarılmıştır

İşverenlere Torba Kanun İle Sigorta Prim Teşviki Getirilmiş, Bir İşçi İçin Prim İndirim Tavanı 1.009 TL ye Kadar Çıkarılmıştır İşverenlere Torba Kanun İle Sigorta Prim Teşviki Getirilmiş, Bir İşçi İçin Prim İndirim Tavanı 1.009 TL ye Kadar Çıkarılmıştır I- GİRİŞ : 25.02.2011 tarihli Resmi Gazetenin mükerrer sayısında yayımlanan

Detaylı

Nüfus Yaşlanması ve Yaşlılığın Finansmanı

Nüfus Yaşlanması ve Yaşlılığın Finansmanı Nüfus Yaşlanması ve Yaşlılığın Finansmanı Prof. Dr. Serdar SAYAN TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi 4. Türkiye Nüfusbilim Kongresi Ankara 6 Kasım 2015 Yaşlılık (Emeklilik) Sigortası Türkiye de çalışanların

Detaylı

SOSYAL GÜVENLİK KURUMU

SOSYAL GÜVENLİK KURUMU T.C. SOSYAL GÜVENLİK KURUMU ESNEK GÜVENCE BAĞLAMINDA TÜRKİYE DE SOSYAL GÜVENCE Yasemin KARA Ağustos 2009 İÇERİK GİRİŞ TÜRKİYE HOLLANDA SONUÇ ve DEĞERLENDİRME 2 GİRİŞ 3 Matra Projesinin Temelleri Bu çalışma

Detaylı

İNSAN VE TOPLUM. KÜTAHYA www.zafer.org.tr

İNSAN VE TOPLUM. KÜTAHYA www.zafer.org.tr İNSAN VE TOPLUM Ülke genelinde medyan yaş 30,1 iken Kütahya ve çevre illerinde bu değer daha yüksektir. Tablo 67 de yer alan ve TÜİK tarafından yapılan nüfus projeksiyonu 2023 yılında Kütahya ve çevresinin

Detaylı

Katılımcının Yaşı n % 21-30 114 21.6 31-40 152 28.8 41-50 208 39.5 51+ 53 10.1 TOPLAM 527 100.0

Katılımcının Yaşı n % 21-30 114 21.6 31-40 152 28.8 41-50 208 39.5 51+ 53 10.1 TOPLAM 527 100.0 12 Eczacı Profili-1998-2007 II. 1998 ARAŞTIRMASI BULGULARI ll.l.toplumsal VE EKONOMİK ÖZELLİKLER Katılımcının Yaşı n % 21-30 114 21.6 31-40 152 28.8 41-50 208 39.5 51+ 53 10.1 TOPLAM 527 100.0 Tabloda

Detaylı

SİRKÜLER NO: POZ - 2008 / 53 İSTANBUL, 08.07.2008

SİRKÜLER NO: POZ - 2008 / 53 İSTANBUL, 08.07.2008 SİRKÜLER NO: POZ - 2008 / 53 İSTANBUL, 08.07.2008 01.07.2008 Tarihinden İtibaren, İşverenlerin 50 veya Daha Fazla İşçi Çalıştırdıkları İş Yerlerinde Çalıştırmaları Gereken Özürlü, Eski Hükümlü ve Terör

Detaylı

TORBA KANUNDAKİ İSTİHDAM TEŞVİKLERİ

TORBA KANUNDAKİ İSTİHDAM TEŞVİKLERİ TORBA KANUNDAKİ İSTİHDAM TEŞVİKLERİ TEŞVİK NEDİR Sosyal Güvenlik Kurumu yada diğer Kamu Kuruluşları (İş-Kur, Hazine, vb) tarafından sağlanan teşviklerden anlaşılması gereken işverenin daha az prim ödemek

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından:

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından: Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasından: Mevduatın Vade ve Türleri ile Katılma Hesaplarının Vadeleri Hakkında Tebliğ (Sıra No: 2002/1) (29 Mart 2002 tarih ve 24710 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır)

Detaylı

Türkiye de Sosyal Koruma Harcamaları: 2006-2015

Türkiye de Sosyal Koruma Harcamaları: 2006-2015 Ekim 2015 Türkiye de Sosyal Koruma Harcamaları: 2006-2015 Harcama İzleme Güncelleme Notu Nurhan Yentürk STK Eğitim ve Araştırma Birimi tarafından Kamu Harcamalarını İzleme Dizisi kapsamında gençlik, çocuk,

Detaylı

Sirküler Rapor Mevzuat 07.07.2015/130-2 VERGİDEN İSTİSNA KIDEM TAZMİNATI, ÇOCUK YARDIMI VE AİLE YARDIMI İÇİN YAPILAN ÖDEMELERDE İSTİSNA SINIRI

Sirküler Rapor Mevzuat 07.07.2015/130-2 VERGİDEN İSTİSNA KIDEM TAZMİNATI, ÇOCUK YARDIMI VE AİLE YARDIMI İÇİN YAPILAN ÖDEMELERDE İSTİSNA SINIRI VERGİDEN İSTİSNA KIDEM TAZMİNATI, ÇOCUK YARDIMI VE AİLE YARDIMI İÇİN YAPILAN ÖDEMELERDE İSTİSNA SINIRI ÖZET : 1.7.2015-31.12.2015 tarihinden arasında geçerli olmak üzere uygulanacak Gelir Vergisinden istisna

Detaylı

Finlandiya da Sosyal Güvenlik Politikası Oluşturma

Finlandiya da Sosyal Güvenlik Politikası Oluşturma Finlandiya da Sosyal Güvenlik Politikası Oluşturma AB Eşleştirme Projesi, Ankara Kursun 6. Haftası Carin Lindqvist-Virtanen Genel Müdür Yardımcısı Sigorta Bölümü Sosyal refah ve sağlık bakım alanında idari

Detaylı

FARKLI AB ÜLKELERİNDE GÖÇMEN POLİTİKALARINDAKİ GENEL YAKLAŞIMLAR

FARKLI AB ÜLKELERİNDE GÖÇMEN POLİTİKALARINDAKİ GENEL YAKLAŞIMLAR FARKLI AB ÜLKELERİNDE GÖÇMEN POLİTİKALARINDAKİ GENEL YAKLAŞIMLAR AB Göç politikalarında uyum ve koordinasyon için: Amsterdam Anlaşması 2.10.1997 Tampere Zirvesi 15-16.10.1999 GÖÇ VEGÖÇMEN POLİTİKALARININ

Detaylı

Üçünc. önündeki ndeki meydan okumalar Önlemler. Bilgi paylaşma ve iyi pratikler sunma.

Üçünc. önündeki ndeki meydan okumalar Önlemler. Bilgi paylaşma ve iyi pratikler sunma. Üçünc ncü Çalışma GörüşmesiG mesi, Bükreş 10-11 11 Temmuz 2009 yılıy Yeni ekonomik şartlarda sosyal diyalogun gelişmesi için i in sendikalar ve işverenler i önündeki ndeki meydan okumalar Milli ve Sektör

Detaylı

-412- (Resmi Gazete ile yayımı: 5.8.1999 Sayı: 23777)

-412- (Resmi Gazete ile yayımı: 5.8.1999 Sayı: 23777) -412- TURKIYE CUMHURİYETİ İLE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ARASINDAKİ SOSYAL GÜVENLİK ANLAŞMASI İLE İLGİLİ EK ANLAŞMANIN ONAYLANMASININ UYGUN BULUNDUĞUNA DAİR KANUN (Resmi Gazete ile yayımı: 5.8.1999

Detaylı

İSTİHDAM FAALİYETLERİ

İSTİHDAM FAALİYETLERİ İSTİHDAM FAALİYETLERİ Aktif İstihdam Politikaları Pasif İstihdam Politikaları Girişimcilik Programları İşsizlik Sigortası İşbaşı Eğitim Programları Ücret Garanti Fonu Toplum Yararına Çalışma Programları

Detaylı

TİSK İŞGÜCÜ PİYASASI BÜLTENİ NİSAN 2013 (SAYI: 23) I. SON BİR YILDA İŞGÜCÜ PİYASASINDAKİ GELİŞMELER (OCAK 2013 İTİBARİYLE) a. İŞGÜCÜ KOMPOZİSYONU:

TİSK İŞGÜCÜ PİYASASI BÜLTENİ NİSAN 2013 (SAYI: 23) I. SON BİR YILDA İŞGÜCÜ PİYASASINDAKİ GELİŞMELER (OCAK 2013 İTİBARİYLE) a. İŞGÜCÜ KOMPOZİSYONU: TİSK İŞGÜCÜ PİYASASI BÜLTENİ NİSAN 2013 (SAYI: 23) (Ocak 2013 TÜİK HİA Verilerinin Değerlendirilmesi) Türkiye İstatistik Kurumu nun (TÜİK) Ocak 2013 Hanehalkı İşgücü İstatistikleri, 14 Nisan 2013 tarihli

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ KADIN ARAŞTIRMALARI VE UYGULAMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ KADIN ARAŞTIRMALARI VE UYGULAMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ KADIN ARAŞTIRMALARI VE UYGULAMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Uludağ Üniversitesi Kadın Araştırmaları

Detaylı

VERGİDEN İSTİSNA KIDEM TAZMİNATI, ÇOCUK YARDIMI VE AİLE YARDIMI İÇİN YAPILAN ÖDEMELERDEN İSTİSNA SINIRI

VERGİDEN İSTİSNA KIDEM TAZMİNATI, ÇOCUK YARDIMI VE AİLE YARDIMI İÇİN YAPILAN ÖDEMELERDEN İSTİSNA SINIRI VERGİDEN İSTİSNA KIDEM TAZMİNATI, ÇOCUK YARDIMI VE AİLE YARDIMI İÇİN YAPILAN ÖDEMELERDEN İSTİSNA SINIRI Özet: 01.01.2015 30.06.2015 ile 01.07.2015 31.12.2015 tarihleri arasında geçerli olmak üzere uygulanacak

Detaylı

Toplam Erkek Kadin 20 35.9. Ermenistan Azerbaycan Gürcistan Kazakistan Kırgızistan Moldova Cumhuriyeti. Rusya Federasyonu

Toplam Erkek Kadin 20 35.9. Ermenistan Azerbaycan Gürcistan Kazakistan Kırgızistan Moldova Cumhuriyeti. Rusya Federasyonu Doğu Avrupa, Orta Asya ve Türkiye de İnsana Yakışır İstihdamın Geliştirilmesi Alena Nesporova Avrupa ve Orta Asya Bölge Direktör Yardımcısı Uluslararası Çalışma Ofisi, Cenevre Sunumun yapısı Kriz öncesi

Detaylı

Proje: COMPASS 510858-LLP-1-AT-LEONARDO-LMP. Proje hakkında açıklayıcı bilgiler

Proje: COMPASS 510858-LLP-1-AT-LEONARDO-LMP. Proje hakkında açıklayıcı bilgiler Proje: COMPASS 510858-LLP-1-AT-LEONARDO-LMP Proje hakkında açıklayıcı bilgiler Bu anketin amacı, niteliksel bilgilerin toplanıp, belirli formlarda yardım ve ihtiyacı olan, 15-25 yaş arası göçmen yada farklı

Detaylı

Oğlum yüzme de bilmezdi...

Oğlum yüzme de bilmezdi... 20.03.2015 1 20.03.2015 2 20.03.2015 3 20.03.2015 4 Oğlum yüzme de bilmezdi... Ermenek ilçesindeki kömür ocağında mahsur kalan 18 işçiden Tezcan Gökçe'nin annesi; Oğlum yüzme de bilmezdi... 20.03.2015

Detaylı

6111 Sayılı Torba Kanun Uygulama Eklentileri. 5 Puanlık Ek İndirim Ek İstihdam Teşviği

6111 Sayılı Torba Kanun Uygulama Eklentileri. 5 Puanlık Ek İndirim Ek İstihdam Teşviği 6111 Sayılı Torba Kanun Uygulama Eklentileri 5 Puanlık Ek İndirim Ek İstihdam Teşviği 6111 Sayılı Kanun 6111 Sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası

Detaylı

EMEKLİLERİN TEKRAR ÇALIŞMASI HALİNDE ALMAKTA OLDUKLARI AYLIKLARI KESİLİR Mİ?

EMEKLİLERİN TEKRAR ÇALIŞMASI HALİNDE ALMAKTA OLDUKLARI AYLIKLARI KESİLİR Mİ? EMEKLİLERİN TEKRAR ÇALIŞMASI HALİNDE ALMAKTA OLDUKLARI AYLIKLARI KESİLİR Mİ? Kemal AKYOL * I.GİRİŞ Sosyal Güvenlik Kurumlarından gelir veya aylık almakta iken çalışma hayatına atılmak isteyen emeklilerimiz

Detaylı

Milletvekillerine mektup yazdı

Milletvekillerine mektup yazdı Milletvekillerine mektup yazdı 05 Nisan 2011 11:05 Kamu Harcamalarını İzleme Platformu, gözlem sonuçlarını milletvekillerine gönderdiği mektupla paylaştı. Paylaş İki yıldır kamu harcamalarını izleyen 52

Detaylı

T.C ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI ÇALIŞMA VE İŞ KURUMU KIRIKKALE İL MÜDÜRLÜĞÜ

T.C ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI ÇALIŞMA VE İŞ KURUMU KIRIKKALE İL MÜDÜRLÜĞÜ T.C ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI ÇALIŞMA VE İŞ KURUMU KIRIKKALE İL MÜDÜRLÜĞÜ } Türkiye İş Kurumu 2003 tarihinde 4904 sayılı kanun ile kurulmuştur. } 665 sayılı KHK ile Bölge Çalışma Müdürlükleri

Detaylı

6111 SAYILI TORBA KANUNDAKİ DÜZENLEMEYLE BİRLİKTE İŞSİZLİK SİGORTASI KANUNUNDA YER ALAN İSTİHDAM TEŞVİKİNE İLİŞKİN DÜZENLEMELER

6111 SAYILI TORBA KANUNDAKİ DÜZENLEMEYLE BİRLİKTE İŞSİZLİK SİGORTASI KANUNUNDA YER ALAN İSTİHDAM TEŞVİKİNE İLİŞKİN DÜZENLEMELER 6111 SAYILI TORBA KANUNDAKİ DÜZENLEMEYLE BİRLİKTE İŞSİZLİK SİGORTASI KANUNUNDA YER ALAN İSTİHDAM TEŞVİKİNE İLİŞKİN DÜZENLEMELER Raşit ULUBEY* I-BAŞLANGIÇ : 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu gereğince

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Ağustos - 2008

EKONOMİK GELİŞMELER Ağustos - 2008 EKONOMİK GELİŞMELER Ağustos - 2008 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER...1 TÜKETİCİ FİYATLARI ENDEKSİ (TÜFE)... 2 ÜRETİCİ FİYAT ENDEKSİ (ÜFE)... 2 İTHALAT - İHRACAT...

Detaylı

Türkiye de Kadın İşgücünün Durumu: Kocaeli Örneği

Türkiye de Kadın İşgücünün Durumu: Kocaeli Örneği T.C. ANKARA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ KADIN CALISMALARI ANABİLİM DALI Türkiye de Kadın İşgücünün Durumu: Kocaeli Örneği Yüksek Lisans Bitirme Projesi Derya Demirdizen Proje Danışmanı Prof.

Detaylı

Resmi Gazete Tarihi: 07.09.2001 Resmi Gazete Sayısı: 24516

Resmi Gazete Tarihi: 07.09.2001 Resmi Gazete Sayısı: 24516 Resmi Gazete Tarihi: 07.09.2001 Resmi Gazete Sayısı: 24516 KAMU GÖREVLİLERİ SENDİKALARI VE TOPLU SÖZLEŞME KANUNU KAPSAMINA GİREN KURUM VE KURULUŞLARIN GİRDİKLERİ HİZMET KOLLARININ BELİRLENMESİNE İLİŞKİN

Detaylı

FİLİSTİN ÜLKE RAPORU 13.10.2015

FİLİSTİN ÜLKE RAPORU 13.10.2015 FİLİSTİN ÜLKE RAPORU 13.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Filistin e ihracat yapan 7 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Ocak 2014

EKONOMİK GELİŞMELER Ocak 2014 EKONOMİK GELİŞMELER Ocak 2014 Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR OCAK 2014 İÇİNDEKİLER 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)

Detaylı

GENEL SAĞLIK SİGORTASI UYGULAMASI VE GELİR TESTİ

GENEL SAĞLIK SİGORTASI UYGULAMASI VE GELİR TESTİ GENEL SAĞLIK SİGORTASI UYGULAMASI VE GELİR TESTİ Gelir Testi nasıl başladı, kimler muaf? Sosyal Güvenlik Reformu ile tüm vatandaşların sağlık güvencesi kapsamına alınması 1 Ocak 2012 tarihinde başladı.

Detaylı

6111 SAYILI KANUN İLE GETİRİLEN SİGORTA PRİM TEŞVİKİ UYGULAMA ESASLARI

6111 SAYILI KANUN İLE GETİRİLEN SİGORTA PRİM TEŞVİKİ UYGULAMA ESASLARI 6111 SAYILI KANUN İLE GETİRİLEN SİGORTA PRİM TEŞVİKİ UYGULAMA ESASLARI I. GİRİŞ Umut TOPCU * İstihdamın artırılması, işsizliğin azaltılması ve bölgesel gelişmişlik farklarının giderilmesi amacıyla, hükümet

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010 EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR - ŞUBAT 2010 İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)...2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ

Detaylı

İŞKUR DESTEKLERİ NEVŞEHİR TİCARET VE SANAYİ ODASI

İŞKUR DESTEKLERİ NEVŞEHİR TİCARET VE SANAYİ ODASI İŞKUR DESTEKLERİ NEVŞEHİR TİCARET VE SANAYİ ODASI İŞKUR DESTEKLERİ A. AKTİF İSTİHDAM POLİTİKALARI Aktif İstihdam Politikaları İş Birliği Yapılan Kurum/Kuruluşlar: Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Eğitim

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Mart - 2011

EKONOMİK GELİŞMELER Mart - 2011 EKONOMİK GELİŞMELER Mart - 2011 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR - MART 2011 İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)... 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat 2014

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat 2014 EKONOMİK GELİŞMELER Şubat 2014 Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH) 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK

Detaylı

Söz konusu Kanunda yer alan düzenlemeler, özetle aşağıdaki gibidir:

Söz konusu Kanunda yer alan düzenlemeler, özetle aşağıdaki gibidir: 1 Tamim Tarihi : 24.08.2016 Tamim No : 2016/7 Tamim Konusu : 6735 Sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu Dağıtım : Bütün Şirketler TAMİM 13.08.2016 tarihli Resmi Gazete de yayımlanan 6735 Sayılı Uluslararası

Detaylı

EKONOMİ DEKİ SON GELİŞMELER Y M M O D A S I P R O F. D R. M U S T A F A A. A Y S A N

EKONOMİ DEKİ SON GELİŞMELER Y M M O D A S I P R O F. D R. M U S T A F A A. A Y S A N 1 EKONOMİ DEKİ SON GELİŞMELER 1 3 M A R T 2 0 1 4, P E R Ş E M B E Y M M O D A S I P R O F. D R. M U S T A F A A. A Y S A N 1948 DEKİ EKONOMİK DURUM 2 TABLO I Ülke ABD Doları Danimarka 689 Fransa 482 İtalya

Detaylı

İŞLETMELERİN EKONOMİDEKİ ÖNEMİ IMPORTANCE OF ENTERPRISES IN THE ECONOMY

İŞLETMELERİN EKONOMİDEKİ ÖNEMİ IMPORTANCE OF ENTERPRISES IN THE ECONOMY IMPORTANCE OF ENTERPRISES IN THE ECONOMY İşletmelerin bir ülke ekonomisi içindeki yeri ve önemini, "ekonomik" ve "sosyal" olmak üzere iki açıdan incelemek gerekir. İşletmelerin Ekonomik Açıdan Yeri ve

Detaylı

ZİRAAT PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01 OCAK 2014-30 HAZİRAN 2014 DÖNEMİNE AİT YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

ZİRAAT PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01 OCAK 2014-30 HAZİRAN 2014 DÖNEMİNE AİT YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU ZİRAAT PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş. 01 OCAK 2014-30 HAZİRAN 2014 DÖNEMİNE AİT YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU I-GİRİŞ: 1- Raporun Dönemi : 01.01.2014 30.06.2014 2- Ortaklığın Unvanı : ZİRAAT PORTFÖY YÖNETİMİ A.Ş.

Detaylı

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER. (Temmuz 2015)

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER. (Temmuz 2015) TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER (Temmuz 2015) İstihdam (Mart 2015) Sigortalı ücretli sayısı Mart 2015 de geçen yılın aynı dönemine göre %4,9 artarak; 13 milyon 328 bin olmuştur. Yaz mevsiminin

Detaylı

Nüfus Cüzdanı No: Sürücü Belgesi No: Pasaport No: İkamet Tezkeresi No: Diğer (Adı ve Numarası): Ev:

Nüfus Cüzdanı No: Sürücü Belgesi No: Pasaport No: İkamet Tezkeresi No: Diğer (Adı ve Numarası): Ev: KARA PARA ŞÜPHELİ İŞLEM DAHİLİ BİLDİRİM FORMU GİZLİDİR Gönderilecek Adres: Uyum Birimi Groupama Genel Müdürlük Eski Büyükdere Caddesi No:2 Groupama Plaza Maslak - İstanbul A- FORMU DÜZENLEYEN PERSONELİN

Detaylı

ESNAF, ÇİFTÇİ, SANAYİCİ, TÜCCAR VE ŞİRKET ORTAĞI GİBİ BAĞIMSIZ ÇALIŞANLARIN SGK DAN RAPOR PARASI ALMA HAKLARININ AÇIKLANMASI

ESNAF, ÇİFTÇİ, SANAYİCİ, TÜCCAR VE ŞİRKET ORTAĞI GİBİ BAĞIMSIZ ÇALIŞANLARIN SGK DAN RAPOR PARASI ALMA HAKLARININ AÇIKLANMASI ESNAF, ÇİFTÇİ, SANAYİCİ, TÜCCAR VE ŞİRKET ORTAĞI GİBİ BAĞIMSIZ ÇALIŞANLARIN SGK DAN RAPOR PARASI ALMA HAKLARININ AÇIKLANMASI Vakkas DEMİR * I- GİRİŞ: 5510 sayılı Kanunun 18 inci maddesi hükümlerine göre,

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Mart - 2010

EKONOMİK GELİŞMELER Mart - 2010 EKONOMİK GELİŞMELER Mart - 2010 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)...2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ HAREKETLERİ... 2 İTHALAT

Detaylı

MUKAYESELİ HUKUK VE TÜRK HUKUKUNDA İŞSİZLİK SİGORTASI İÇİNDEKİLER ÖZET KISALTMALAR TABLO LİSTESİ ŞEKİL LİSTESİ BÖLÜM I İŞSİZLİK

MUKAYESELİ HUKUK VE TÜRK HUKUKUNDA İŞSİZLİK SİGORTASI İÇİNDEKİLER ÖZET KISALTMALAR TABLO LİSTESİ ŞEKİL LİSTESİ BÖLÜM I İŞSİZLİK MUKAYESELİ HUKUK VE TÜRK HUKUKUNDA İŞSİZLİK SİGORTASI İÇİNDEKİLER ÖZET ABSTRACT İÇİNDEKİLER KISALTMALAR TABLO LİSTESİ ŞEKİL LİSTESİ GİRİŞ v vii ix xvii xviii xx xxi BÖLÜM I İŞSİZLİK A. İŞSİZLİĞİN TANIMI

Detaylı

http://www.sabah.com.tr/2008/10/09/haber,fdc4a9af14af42d1a4444d12b195b79a.html#fdc4a 9AF14AF42D1A4444D12B195B79A

http://www.sabah.com.tr/2008/10/09/haber,fdc4a9af14af42d1a4444d12b195b79a.html#fdc4a 9AF14AF42D1A4444D12B195B79A Basından... 6 12 Ekim 2008 Sosyal Güvenlik ve Genel Sağlık Sigortası Vatandaşa en iyi hizmet http://yenisafak.com.tr/saglik/?t=12.10.2008&c=9&i=144342 Yeni memur daha çok prim ödeyecek http://www.sabah.com.tr/2008/10/09/haber,fdc4a9af14af42d1a4444d12b195b79a.html#fdc4a

Detaylı

DESTEK DOKÜMANI. a) 18 yaşından büyük ve 29 yaşından küçük erkekler ile 18 yaşından büyük kadınlardan;

DESTEK DOKÜMANI. a) 18 yaşından büyük ve 29 yaşından küçük erkekler ile 18 yaşından büyük kadınlardan; 6111 Sayılı Torba Yasa Uygulaması 6111 Sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve Diğer Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik

Detaylı

T.C. MERSİN BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı MERSİN BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ KADIN DANIŞMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

T.C. MERSİN BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı MERSİN BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ KADIN DANIŞMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ MERSİN BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ KADIN DANIŞMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler Amaç Madde 1: Bu yönetmeliğin amacı, Kadın Danışma Merkezindeki hizmetin tür ve niteliğini, işleyişini, işleyişine

Detaylı

1) SSGSS Kanununda öngörülen kadın ve erkekler için emeklilik yaşının 2036 yılından başlayarak 65 yaşa yükseltilmesi düzenlemesi aynen korunmuştur.

1) SSGSS Kanununda öngörülen kadın ve erkekler için emeklilik yaşının 2036 yılından başlayarak 65 yaşa yükseltilmesi düzenlemesi aynen korunmuştur. 1 SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI YASASINDA DEĞİŞİKLİK ÖNGÖREN YASA TASARISI İLE İLGİLİ EMEK PLATFORMUNUN TALEPLERİ HAKKINDA BAKANLIKTA YAPILAN GÖRÜŞMELERDE KABUL EDİLEN, KISMEN KABUL EDİLEN

Detaylı

VERGİ MÜKELLEFLERİNE YENİ BİR TEŞVİK UNSURU: GİRİŞİM SERMAYESİ FONU

VERGİ MÜKELLEFLERİNE YENİ BİR TEŞVİK UNSURU: GİRİŞİM SERMAYESİ FONU VERGİ MÜKELLEFLERİNE YENİ BİR TEŞVİK UNSURU: GİRİŞİM SERMAYESİ FONU Mustafa İNANÇ * 1-Giriş Vergi sistemimizde Vergi Usul Kanununda(T.C. Yasalar, 10.01.1961) uygulama alanı bulan maddi duran varlık yenileme

Detaylı

KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ

KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ Karınca Dergisi, Ekim 2014, Sayı:934 KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ 1. GİRİŞ Kooperatifler, ortaklarının belirli ekonomik menfaatlerini ve özellikle meslek ve geçimlerine ait ihtiyaçlarını karşılamak

Detaylı

2015 MAYIS ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ

2015 MAYIS ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ MAYIS ÖZEL SEKTÖRÜN YURT DIŞINDAN SAĞLADIĞI KREDİ BORCU GELİŞMELERİ 14 Temmuz Özel Sektörün Yurt Dışından Sağladığı Kredi Borcuna ilişkin yılı Mayıs verileri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından

Detaylı

Bireysel Emeklilik Sisteminin Geliştirilmesi: Sonuçlar, Fırsatlar ve Beklentiler

Bireysel Emeklilik Sisteminin Geliştirilmesi: Sonuçlar, Fırsatlar ve Beklentiler Bireysel Emeklilik Sisteminin Geliştirilmesi: Sonuçlar, Fırsatlar ve Beklentiler Ali Haydar ELVEREN Daire Başkanı Özel Emeklilik Dairesi Hazine Müsteşarlığı Bireysel Emeklilik Sisteminin Geliştirilmesi

Detaylı

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER. (Ağustos 2015)

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER. (Ağustos 2015) TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER (Ağustos 2015) TEPAV Perakende Güven Endeksi-TEPE (02.09.2015) TEPE, Ağustos ayında bir önceki aya göre artarken, geçen yılın aynı dönemine göre azaldı. Önümüzdeki

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Haziran 2012

EKONOMİK GELİŞMELER Haziran 2012 EKONOMİK GELİŞMELER Haziran 2012 Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH) 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK

Detaylı

5510 SAYILI SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU İLE GETİRİLEN YENİ İŞLEMLERİNE ETKİ EDECEK BAZI

5510 SAYILI SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU İLE GETİRİLEN YENİ İŞLEMLERİNE ETKİ EDECEK BAZI 5510 SAYILI SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU İLE GETİRİLEN YENİ DÜZENLEMELERDEN ÜCRET HESAPLARINA VE MUHASEBE İŞLEMLERİNE ETKİ EDECEK BAZI KONULARIN AÇIKLANMASI 15 5510 SAYILI SOSYAL

Detaylı

Biruni Üniversitesi İş ve Sosyal Güvenlik Uygulamaları Sertifika Programı. Sosyal Güvenlik Hukuku

Biruni Üniversitesi İş ve Sosyal Güvenlik Uygulamaları Sertifika Programı. Sosyal Güvenlik Hukuku Biruni Üniversitesi İş ve Sosyal Güvenlik Uygulamaları Sertifika Programı Sosyal Güvenlik Hukuku Sosyal Sigortalarda İşyeri ve Sigortalı Bildirimleri ve Bildirimlere Bağlı İdari Para Cezaları SOSYAL SİGORTALARDA

Detaylı

KAYIT DIŞI İSTİHDAM VE SOSYAL GÜVENLİK

KAYIT DIŞI İSTİHDAM VE SOSYAL GÜVENLİK KAYIT DIŞI İSTİHDAM VE SOSYAL GÜVENLİK M. Kemal OKTAR * Sosyal Güvenlik Hukuku bakımından kayıt dışı istihdam olgusu; 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ile 4857 sayılı İş Kanunu ve 2821 sayılı Sendikalar

Detaylı

İŞLETMELERİN AMAÇLARI. İşletmenin Genel Amaçları Arası Denge 24.03.2014. Genel nitelikli kuruluş ve faaliyet amaçları Özel nitelikli amaçlar

İŞLETMELERİN AMAÇLARI. İşletmenin Genel Amaçları Arası Denge 24.03.2014. Genel nitelikli kuruluş ve faaliyet amaçları Özel nitelikli amaçlar İŞLETMELERİN AMAÇLARI Genel nitelikli kuruluş ve faaliyet amaçları Özel nitelikli amaçlar Yrd.Doç.Dr. Gaye Açıkdilli Yrd.Doç.Dr. Erdem Kırkbeşoğlu İşletmenin Genel Amaçları Arası Denge Kar ın İşlevleri

Detaylı

MESLEKİ EĞİTİM VE İSTİHDAM KONUSUNDA 6111 SAYILI KANUNDA YAPILAN DÜZENLEMELER

MESLEKİ EĞİTİM VE İSTİHDAM KONUSUNDA 6111 SAYILI KANUNDA YAPILAN DÜZENLEMELER MESLEKİ EĞİTİM VE İSTİHDAM KONUSUNDA 6111 SAYILI KANUNDA YAPILAN DÜZENLEMELER 13/02/2011 tarih ve 6111 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu

Detaylı

İşbaşı Eğitim Programı

İşbaşı Eğitim Programı TÜRKİYE İŞ KURUMU İşbaşı Eğitim Programı Fahri ACAR Şube Müdürü İstanbul Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü TUZLA HİZMET MERKEZİ İŞBAŞI EĞİTİM PROGRAMI NEDİR? İşbaşı Eğitim Programı, işsizlerimiz ve öğrencilerimizin

Detaylı

ĐSTĐHDAM AÇISINDAN ĐLK 250 Prof. Dr. Şükrü Kızılot Gazi Üniversitesi Arş.Gör.Özgür Şahan Gazi Üniversitesi

ĐSTĐHDAM AÇISINDAN ĐLK 250 Prof. Dr. Şükrü Kızılot Gazi Üniversitesi Arş.Gör.Özgür Şahan Gazi Üniversitesi 1 ĐSTĐHDAM AÇISINDAN ĐLK 250 Prof. Dr. Şükrü Kızılot Gazi Üniversitesi Arş.Gör.Özgür Şahan Gazi Üniversitesi 1- Genel Olarak Bir ekonominin başarı ölçütlerinden birisi de istihdam yaratma kapasitesidir.

Detaylı

BİRİNCİ KISIM SOSYAL GÜVENLİK HUKUKUNA GİRİŞ Birinci Bölüm SOSYAL GÜVENLİK KAVRAMI VE TARİHSEL GELİŞİMİ

BİRİNCİ KISIM SOSYAL GÜVENLİK HUKUKUNA GİRİŞ Birinci Bölüm SOSYAL GÜVENLİK KAVRAMI VE TARİHSEL GELİŞİMİ İ Ç İ N D E K İ L E R BİRİNCİ KISIM SOSYAL GÜVENLİK HUKUKUNA GİRİŞ Birinci Bölüm SOSYAL GÜVENLİK KAVRAMI VE TARİHSEL GELİŞİMİ 1. Sosyal Güvenlik Kavramı 1 I. Sosyal güvenlik ve sosyal riskler 2 1. Genel

Detaylı

Amasya da Kadın İstihdamının Artırılmasına Destek Projesi. Ülker Şener 1 Temmuz 2011, Amasya

Amasya da Kadın İstihdamının Artırılmasına Destek Projesi. Ülker Şener 1 Temmuz 2011, Amasya Amasya da Kadın İstihdamının Artırılmasına Destek Projesi Ülker Şener 1 Temmuz 2011, Amasya Projenin Hedefleri Projenin hedefi: Amasya da çalışmayan ama çalışmak isteyen ya da aktif olarak iş arayan 300

Detaylı

ABD - AB SERBEST TİCARET ANLAŞMASI Ve TÜRKİYE ÜZERİNE ETKİLERİ

ABD - AB SERBEST TİCARET ANLAŞMASI Ve TÜRKİYE ÜZERİNE ETKİLERİ ABD - AB SERBEST TİCARET ANLAŞMASI Ve TÜRKİYE ÜZERİNE ETKİLERİ ÇERÇEVE SUNU Gülçiçek ÖZKORKMAZ Başkanlık Baş Danışmanı Mukim Özel Temsilciler Direktörü ABD - AB SERBEST TİCARET ANLAŞMASI ve TÜRKİYE ÜZERİNE

Detaylı

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2014 II. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU

BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2014 II. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU BANK MELLAT Merkezi Tahran Türkiye Şubeleri 2014 II. ARA DÖNEM FAALİYET RAPORU 1 İ Ç İ N D E K İ L E R I. GENEL BİLGİLER 1. Şubenin Gelişimi Hakkında Özet Bilgi 2. Şubenin Sermaye ve Ortaklık Yapısı 3.

Detaylı

T.C. KALKINMA BAKANLIĞI 2015 YILI PROGRAMI GENEL EKONOMİK HEDEFLER VE YATIRIMLAR

T.C. KALKINMA BAKANLIĞI 2015 YILI PROGRAMI GENEL EKONOMİK HEDEFLER VE YATIRIMLAR T.C. KALKINMA BAKANLIĞI 2015 YILI PROGRAMI GENEL EKONOMİK HEDEFLER VE YATIRIMLAR 15 EKİM 2014 T.C. KALKINMA BAKANLIĞI 2015 YILI PROGRAMI GENEL EKONOMİK HEDEFLER VE YATIRIMLAR 15 EKİM 2014 İÇİNDEKİLER GENEL

Detaylı

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu)

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu) ZİRAAT BANKASI 2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI (40 Test Sorusu) 1 ) Aşağıdakilerden hangisi bir kredi derecelendirme kuruluşudur? A ) FED B ) IMF C ) World Bank D ) Moody's E ) Bank

Detaylı

TRAKYA BÖLGESİ KADIN İŞGÜCÜ ANALİZİ

TRAKYA BÖLGESİ KADIN İŞGÜCÜ ANALİZİ TRAKYA BÖLGESİ KADIN İŞGÜCÜ ANALİZİ YEŞİM CAN KIRKLARELİ-2013 Kırklareli Üniversitesi Ekonomik ve Sosyal Araştırmalar Merkezi TRAKYA BÖLGESİ KADIN İŞGÜCÜ ANALİZİ HAZIRLAYAN YEŞİM CAN Kırklareli Üniversitesi

Detaylı

ÜÇ MİLYONDAN FAZLA İŞÇİ ASGARÎ ÜCRETLE ÇALIŞIYOR

ÜÇ MİLYONDAN FAZLA İŞÇİ ASGARÎ ÜCRETLE ÇALIŞIYOR YURT tan ÜÇ MİLYONDAN FAZLA İŞÇİ ASGARÎ ÜCRETLE ÇALIŞIYOR SSK ya kayıtlı toplam 6 milyon 918 bin 605 sigortalının yüzde 44 üne denk gelen 3 milyon 42 bin 396 sının ücreti SSK ya asgarî ücret üzerinden

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI Serbest Bölgeler, Yurtdışı Yatırım ve Hizmetler Genel Müdürlüğü YURTDIŞI YATIRIMLAR 2013 ANKARA YURTDIŞI YATIRIM TANIMI Ülkemiz gerçek ve tüzel kişilerince, Türkiye nin ticari ve

Detaylı

DEUTSCHE SECURITIES MENKUL DEĞERLER A.Ş. OCAK HAZİRAN 2012 DÖNEMİ FAALİYET RAPORU

DEUTSCHE SECURITIES MENKUL DEĞERLER A.Ş. OCAK HAZİRAN 2012 DÖNEMİ FAALİYET RAPORU DEUTSCHE SECURITIES MENKUL DEĞERLER A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ: XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU DEUTSCHE SECURITIES MENKUL DEĞERLER A.Ş. OCAK HAZİRAN 2012 DÖNEMİ

Detaylı

YAPI KREDİ PORTFÖY YÖNETİMİ ANONİM ŞİRKETİ FAALİYET RAPORU

YAPI KREDİ PORTFÖY YÖNETİMİ ANONİM ŞİRKETİ FAALİYET RAPORU YAPI KREDİ PORTFÖY YÖNETİMİ ANONİM ŞİRKETİ FAALİYET RAPORU GİRİŞ 30 Ocak 2002 tarihinde Koç Yatırım Menkul Değerler A.Ş. (Koç Yatırım) nin iştiraki olarak kurulan Koç Portföy Yönetimi A.Ş. (Şirket), 29.12.2006

Detaylı

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ GAZİEMİR SONUÇ RAPORU

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ GAZİEMİR SONUÇ RAPORU 1 2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ GAZİEMİR SONUÇ RAPORU Tarih: 15 Aralık 2010 Yaklaşık Katılımcı Sayısı: 60 Katılımcı listesindeki Sayı: 57 Katılımcı Düzeyi ve Profili: 2 3 4 Dağıtılan

Detaylı

YAPI KREDİ PORTFÖY YÖNETİMİ ANONİM ŞİRKETİ FAALİYET RAPORU

YAPI KREDİ PORTFÖY YÖNETİMİ ANONİM ŞİRKETİ FAALİYET RAPORU GİRİŞ YAPI KREDİ PORTFÖY YÖNETİMİ ANONİM ŞİRKETİ FAALİYET RAPORU 30 Ocak 2002 tarihinde Koç Yatırım Menkul Değerler A.Ş. (Koç Yatırım) nin iştiraki olarak kurulan Koç Portföy Yönetimi A.Ş. (Şirket), 29.12.2006

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 22 Haziran 2015, Sayı: 16. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 22 Haziran 2015, Sayı: 16. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 16 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya İnci Şengül 1 DenizBank

Detaylı

Hollanda dışında ikamet edecekseniz veya çalışacaksanız: Gönüllü AOW sigortası

Hollanda dışında ikamet edecekseniz veya çalışacaksanız: Gönüllü AOW sigortası Hollanda dışında ikamet edecekseniz veya çalışacaksanız: Gönüllü AOW sigortası İçindekiler AOW nedir? 2 Gönüllü sigorta neden gerekebilir 2 Gönüllü sigorta kimler içindir 2 Gönüllü sigortaya en fazla ne

Detaylı

SİRKÜLER 2008/19. : İş ve SSK Kanunundaki Son Değişiklikler

SİRKÜLER 2008/19. : İş ve SSK Kanunundaki Son Değişiklikler SİRKÜLER 2008/19 SİRKÜLERİN Tarihi : 28.05.2008 Konusu : İş ve SSK Kanunundaki Son Değişiklikler Mevzuat : 4447 Sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu (R.G: 08.09.1999/ 23810) 4857 Sayılı İş Kanunu (R.G:10.06.2003/

Detaylı

SUNUŞ. Birleşik Metal İşçileri Sendikası Genel Yönetim Kurulu

SUNUŞ. Birleşik Metal İşçileri Sendikası Genel Yönetim Kurulu SUNUŞ İşyeri sendika temsilcileri, işyerinde çalışan işçilerin mevzuattan, toplu iş sözleşmelerinden doğan her türlü hak ve çıkarlarını korumakla görevli olan, sendikasının örgütlenmesi ve güçlenmesi için

Detaylı

6645 SAYILI SON TORBA KANUN İLE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ALANINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER

6645 SAYILI SON TORBA KANUN İLE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ALANINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 6645 SAYILI SON TORBA KANUN İLE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ALANINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER Bekir AKTÜRK* 52 1. GİRİŞ Türkiye Büyük Millet Meclisinin 7 Haziran 2015 Pazar günü yapılacak olan 25 inci dönem milletvekili

Detaylı

Rekabetçi ve Sorumlu İşletmeleri Destekleme Programı (SCORE): Türkiye için Fizibilite Çalışması

Rekabetçi ve Sorumlu İşletmeleri Destekleme Programı (SCORE): Türkiye için Fizibilite Çalışması ARAŞTIRMA NOTU 13/C-01A ARAŞTIRMA NOTU 14/C-01A Yayınlanma tarihi: Nisan 2014 Rekabetçi ve Sorumlu İşletmeleri Destekleme Programı (SCORE): Türkiye için Fizibilite Çalışması Pınar Kaynak TEPAV Araştırmacı

Detaylı

Avrupa Birliği Lizbon Hedefleri ne UlaĢabiliyor mu?

Avrupa Birliği Lizbon Hedefleri ne UlaĢabiliyor mu? Avrupa Birliği Lizbon Hedefleri ne UlaĢabiliyor mu? Yrd. Doç. Dr. Elif UÇKAN DAĞDEMĠR Anadolu Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, İktisat Bölümü Öğretim Üyesi 1. GĠRĠġ Avrupa Birliği (AB)

Detaylı

AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI KOCAELİ İL MÜDÜRLÜĞÜ SOSYAL GÜVENLİK VE İŞ KANUNUNDAKİ BAZI DEĞİŞİKLER HAKINDA BİLGİLENDİRME TOPLANTISI 23 EKİM

AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI KOCAELİ İL MÜDÜRLÜĞÜ SOSYAL GÜVENLİK VE İŞ KANUNUNDAKİ BAZI DEĞİŞİKLER HAKINDA BİLGİLENDİRME TOPLANTISI 23 EKİM AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI KOCAELİ İL MÜDÜRLÜĞÜ SOSYAL GÜVENLİK VE İŞ KANUNUNDAKİ BAZI DEĞİŞİKLER HAKINDA BİLGİLENDİRME TOPLANTISI 23 EKİM 2014 HAZIRLAYAN Cemal ASLAN BİRİNCİ BÖLÜM SOSYAL GÜVENLİK

Detaylı

Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958 Cumhuriyet ) Tarım %1,8, Endüstri %19,3, Hizmetler %78,9

Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958 Cumhuriyet ) Tarım %1,8, Endüstri %19,3, Hizmetler %78,9 FRANSA ÜLKE BÜLTENİ Başkent Resmi Dil(ler) Yönetim Biçimi Cumhurbaşkanı Başbakan Paris Fransızca Parlamenter Başkanlık Tipi Cumhuriyet Nicolas Sarkozy François Fillon Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958

Detaylı

Gebe ve Emzikli Kadınların Çalıştırılma Şartlarıyla, Emzirme Odaları ve Bakım Yurtlarına Dair Tüzük

Gebe ve Emzikli Kadınların Çalıştırılma Şartlarıyla, Emzirme Odaları ve Bakım Yurtlarına Dair Tüzük Hamilelik ve annellik süreci, çalışan kadınların kariyerlerinde kimi zaman bir dönüm noktası anlamına gelmekte. Bu yüzden de kadınlar, iş yaşamlarına bir süreliğine de olsa ara vermek istemediklerinden

Detaylı

İşbaşı Eğitim Programlarının uygulanmasına yönelik genel esaslar ise aşağıda belirtilmiştir;

İşbaşı Eğitim Programlarının uygulanmasına yönelik genel esaslar ise aşağıda belirtilmiştir; AVANTAJLARI NELERDİR Programın amacı: İşveren tarafından personele ödenen maaş ve SGK prim giderlerinin 6 ay boyunca İŞKUR tarafından karşılanması ve işletmelerin eleman ihtiyaçlarını bu yolla karşılanması

Detaylı

TÜRKİYE İŞ KURUMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

TÜRKİYE İŞ KURUMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE İŞ KURUMU GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 1 SUNUM PLANI İşe Yerleştirme Hizmetleri İstihdam Teşvikleri Kısa Çalışma Ödeneği 2 İŞE YERLEŞTİRME HİZMETLERİ 3 İŞE YERLEŞTİRME HİZMETLERİ İş arayanların kayıtlarının

Detaylı

Trends in International Migration: SOPEMI - 2004 Edition GENEL GİRİŞ

Trends in International Migration: SOPEMI - 2004 Edition GENEL GİRİŞ Trends in International Migration: SOPEMI - 2004 Edition Summary in Turkish Uluslararası Göç Eğilimleri: SOPEMI - 2004 Raporu Türkçe Özet GENEL GİRİŞ John P. Martin Çalışma, İşgücü ve Sosyal İşler Direktörü

Detaylı

KONU:YABANCI SERMAYELİ ŞİRKET, ŞUBE VE İRTİBAT BÜROLARININ SERMAYELERİNE VE FAALİYETLERİNE İLİŞKİN BİLGİLERİ GÖNDERME SÜRELERİ

KONU:YABANCI SERMAYELİ ŞİRKET, ŞUBE VE İRTİBAT BÜROLARININ SERMAYELERİNE VE FAALİYETLERİNE İLİŞKİN BİLGİLERİ GÖNDERME SÜRELERİ www.nexiabursa.com Sirküler Tarihi : 11.05.2009 Sirküler No : 800 KONU:YABANCI SERMAYELİ ŞİRKET, ŞUBE VE İRTİBAT BÜROLARININ SERMAYELERİNE VE FAALİYETLERİNE İLİŞKİN BİLGİLERİ GÖNDERME SÜRELERİ 4875 sayılı

Detaylı

ÇALIŞMA EKONOMİSİ II

ÇALIŞMA EKONOMİSİ II ÇALIŞMA EKONOMİSİ II KISA ÖZET KOLAYAOF DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ.

Detaylı

AYDIN COMMODITY EXCHANGE ARALIK 2013 TÜRKİYE NİN TEMEL EKONOMİK GÖSTERGELERİ. www.aydinticaretborsasi.org.tr info@aydinticaretborsasi.org.

AYDIN COMMODITY EXCHANGE ARALIK 2013 TÜRKİYE NİN TEMEL EKONOMİK GÖSTERGELERİ. www.aydinticaretborsasi.org.tr info@aydinticaretborsasi.org. AYDIN T CARET BORSASI AYDIN COMMODITY EXCHANGE ARALIK 2013 TÜRKİYE NİN TEMEL EKONOMİK GÖSTERGELERİ Ata Mahallesi Denizli Bulv. No:18 09010 AYDIN Tel: +90 256 211 50 00 +90 256 211 61 45 Faks:+90 256 211

Detaylı

OCAK-MART 2015 3 AYLIK SOMA VE DURSUNBEY PSİKOSOSYAL DESTEK MERKEZLERİ FAALİYET RAPORU

OCAK-MART 2015 3 AYLIK SOMA VE DURSUNBEY PSİKOSOSYAL DESTEK MERKEZLERİ FAALİYET RAPORU APHB AFETLERDE PSİKOSOSYAL HİZMETLER BİRLİĞİ SOMADA PSİKOSOSYAL DESTEK MERKEZLERİ PROJESİ OCAK-MART 2015 3 AYLIK SOMA VE DURSUNBEY PSİKOSOSYAL DESTEK MERKEZLERİ FAALİYET RAPORU YÖNETİCİ ÖZETİ SOMADA projesi

Detaylı