Birinci Basamakta Akut İshal Kontrolü

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Birinci Basamakta Akut İshal Kontrolü"

Transkript

1 Birinci Basamakta Akut İshal Kontrolü

2 Dünyada 5 yaş altı çocuk ölüm nedenleri (The World Health Report 2005) 1) %37 Neonatal nedenler 2) %19 Akut solunum yolu enfeksiyonları 3) %17 İshalli hastalıklar 4) %8 Sıtma 5) %4 Kızamık 6) %3 HIV/AIDS 7) %3 Travmalar 8) %10 Diğer

3 İshal, küresel bir sorundur 5 yaş altı çocukları etkileyen en önemli hastalıklardan biridir. Her çocuk yılda ortalama 2-4 ishal atağı geçirmektedir. Dünyada, 5 yaş altı çocuklarda, yılda 1,3 milyar ishal olgusu, 1,5 2,5 milyon ishale bağlı ölüm görülmektedir

4 İshale bağlı ölümlerin %80 i yaşamın ilk 2 yılında meydana gelir İshal beslenme bozukluklarının önemli nedenidir. Hasta yataklarının 1/3 den fazlasın ishalli çocuklarca işgal edilmektedir. İshale bağlı ekonomik kayıplar önemlidir.

5 Türkiye de ishal Hastalık yükü çalışması (SB + Başkent Ünv) 0-14 yaş ölümlerinin %8.4 ünden sorumlu Kentsel %6,2, kırsal %9, yaş hastalık yükünün %6.5 i ishalli hastalıklara bağlıdır. Kentsel %4,8, kırsal %7,8

6 Grafik 2. Diyarbakır Çocuk Hastanesinde 5 yaş altı çocuk ölüm nedenleri ( ) Diğer nedenler 5,8% Diğer enf 3,8% Akciğer enf. 28,3% Neonatal-prenatal nedenler 53,8% İshal 8,3%

7 Ağustos1994-Temmuz 1995 arasında DÜTF çocuk enfeksiyon kliniğine yatırılarak tedavi edilenler 783 gastroenterit (%51,1) 288 prülan menenit 83 tbc menenjit 36 AC tbc 197 tifo 73 hepatik koma 37 kızamık sonrası pnö 34 diğer

8 Diyarbakır da yaş gruplarına göre son 15 günde ishal (%) (n:3094) Yaş (ay) İshali olan % , , , , , , ,7 TOPLAM 53,4

9 Tanım İSHAL: 24 saatte 3 veya daha fazla sulu, şekilsiz dışkılama. Annelere göre her zamankinden (anneye göre normal kabul edilenden) daha sık ve sulu dışkılama. (Sadece anne sütü alan bebekler normal olarak birkaç kez, yarı katı (cıvık) dışkılama yaparlar Günlük dışkı miktarının (200mg dan fazla), sayısının 3 den fazla ve içeriğinin artmasıdır.

10 GASTROENTERİT: Mide ve İB ın birlikte etkilendiği ve bu nedenle bulantı, kusma, ishal, karın ağrısı gibi yakınmalarla seyreden klinik tablodur. ENTEROKOLİT: İB ve KB mukozasını aynı anda tutan ve genellikle bulantı ve kusmanın eşlik etmediği, ateş, karın ağrısı ve ishalin baskın olduğu klinik tablodur.

11 Akut İshal 2 haftadan kısa süren ishal ataklarıdır. Nedenleri; İnfeksiyon ajanları Viral (rotavirus, Norwalk virus, norovirus) Bakteriyel (E.coli, Salmonella, Shigella) Protozoal (G.lamblia, E.histolyctica) Metabolik Bozukluklar Çölyak ve benzeri hastalıklar Nutrisyonel Nedenler Hiperosmoler süt formülleri Antibiyotikler Neoplastik Hastalıklar Psikolojik Nedenler

12 Kronik İshal 2 haftadan daha uzun süren ishal inatçı ishal olarak kabul edilir. 4 haftayı aşması halinde kesin olarak kronik ishal denir. Nedenleri; İnce barsak mukoza bozuklukları: Çölyak Hastalığı İnce barsak lümen içeriği bozuklukları: Kistik Fibrozis, Pankreas Salgısı Eksikliği, İnce barsakta anatomik bozukluklar: Kısa Barsak Send., Hirschsprung Hast. Diğer nedenler

13 Oluşma Mekanizmasına göre ishal tipleri 1) Sekretuar İshal 2) Osmotik İshal 3) Normal Dışı Barsak Hareketleri 4) Eksudasyon

14 1)Sekretuar İshal: Barsak epitel hücrelerinde iyon geçişinin bozuk olmasından kaynaklanır. Kolera ve ETEC infeksiyonları bu çeşit ishale sebep olur. 2)Osmotik İshal: Tam emilmemiş veya emilemeyen maddeler yüzünden dışkı ile barsak hücreleri arasında osmotik basınç farklılığından kaynaklanır. Genel emilim bozuklukları, bazı laksatifler ve Mg içeren antasitler neden olur.

15 3)Normal Dışı Barsak Hareketleri: 1-Hareketin hızlanması: 2-Hareketin azalması: Hareket yavaşlığı bakteri üremesine ve ishal oluşumuna neden olur. 4) Eksudasyon: Barsak mukozasının infeksiyöz veya inflamatuar nedenlerle hasarlanması sonucu meydana gelir.

16 İshal Etyolojisi Ani başlayan ciddi bulantı ve kusma ön planda olduğu ve genellikle saatte iyileşen ishallerde S. aureus veya B. cereus tosinlerinin hazır alınması ile oluşan bakteriyel besin zehirlenmesi yada tifo dışı salmonella gibi bakteriyel ajanlar düşünülmelidir. Toksinler, viruslar veya mukozaya invazyon yapan bakterilerle oluşan ishaller 10 gün içinde sınırlanır. 10 günü aşan ishallerde amibiyoz ve giardiyoz gibi protozoonlar etken olabilir.

17 Akut infeksiyöz ishalden sorumlu bakteriyel etkenler Shigelloz (Sh. Dizanteri kanlı ishal) Escherichia coli EPEC: (en çok çocuk ishalleri) ETEC:Dizanteri benzeri hastalık yapar EHEC: çocuk ve yaşlılarda HÜS (hemorajik üremik sendrom) yapabilir Yersiniyoz: Campylobacter jejuni Tifo dışı Salmonella gastroenteriti Kolera

18 Diyarbakır da Annelere göre ishale neden olan çeşitli etkenler (%) (Elmacı N, Özelçi P) Ay basması Haram süt Diş çıkarma Kirli su Kirli yiyecek Nazar Korku 87,1 88,6 86,4 59,4 54,5 25,0 11,4

19 Viral ishaller Etiyolojik ajanlar göz önüne alındığında viral patojenlerin % lara varan oranlarla ilk sırayı aldıkları bilinmektedir. Sıklık sırasına göre; Rotavirüsler (RV), Enterik Adenovirüsler (Ead), Norwalk ve Norwalk-like virüsler, norovirüs klinik önem taşıyan virüslerdir

20 ABD de yıllık ortalama 3.5 milyon viral gastroenterit olgusu bildirilmekte ve bunların %35 inin hastaneye yatırılarak tedavisi gerekmektedir. Gelişmekte olan ülkelerde bu oran daha da yüksektir (125 milyon olgu/yıl). Bu olguların 18 milyonu şiddetli dehidratasyonla seyretmektedir.

21 Dünyada ishale bağlı bebek ölümlerinin % ından Rotavirüsler sorumludur 1-3 günlük kuluçka süresinin sonunda ateş, kusma, ishal, karın ağrısı ve solunum sistemi semptomları ile başlar. Sıvı-elektrolit kaybı, izonatremik tipte şiddetli dehidratasyon ve asidoz nedeniyle olguların hastaneye yatırılması gerekebilir.

22

23

24 Enterik Adevirüs (Subgenus F; serotip 40, 41) en sık 0-3 yaş grubu çocuklarda akut ve uzamış ishal nedeni olarak RV den sonra ikinci sırada yer alır. Görülme sıklığı % 5-15 dir. Avrupa, Asya, Kuzey ve Güney Amerika da çocukluk çağı gastroenteritlerinin % 3.1 ile % 13.5 inde etken olduğu gösterilmiştir.

25 Norwalk ve Norwalk-benzeri virüsler Caliciviridae familyasında Norovirüslere bağlı bir gruptur. Özellikle restoranlar, bakımevleri, hastaneler, ziyafet şölenleri, okullar, yaz kampları gibi toplu yiyecek tüketim yerlerinde sık görülmektedir. Su kaynaklı ishal salgınlarının büyük bir kısmı ise lağım sularının içme sularına karışmasından dolayı olduğu tespit edilmiştir.

26 CDC; Temmuz 1997 ile Haziran 2000 arasında Avrupa topluluğunda toplam 232 Norwalk virüs salgını raporlamıştır. Bu salgınların %57'si yiyecek kaynaklı,%16'sı kişiden kişiye bulaşma kaynaklı,%3 ise su kaynaklı olduğu tespit edilmiştir. Norwalk virüsler bulaştığı insanın kusmuğunda ve dışkısında bulunabilir.

27 bulaşma Virüs bulaşmış yiyecek ve içeceklerin tüketilmesi, Virüsün bulunduğu yüzeylere dokunma ya da virüsü içinde barındıran kişilerin dokunduğu nesnelere dokunma yolu ile En çok bulaş; hasta kişilerin bakımlarını üstlenirken, onların temizliği, beslenmesi, kişisel ihtiyaçlarının karşılanması durumunda temas ile olmaktadır. Bir başka sağlıklı kişiyi hasta edebilmesi için sadece 10 adet virüsün sindirim sistemine girmesi yeterlidir

28 Norovirüs Vücuda girdikten saat sonra; şiddetli bulantı, kusma, ishal, kimi zaman baş ağrısı ve ateş gibi belirtiler görülür. Hastalık 2-3 gün içerisinde kendiliğinden geçmekle birlikte özellikle küçük çocuklarda, yaşlılarda, düşkünlerde ve vücut direncinin düşük olduğu; kalp hastalığı, akciğer hastalığı, şeker hastalığı, kronik böbrek hastalığı gibi hastalıkları bulunanlarda şiddetli seyredebilir.

29 Bulaşma: Etkenin ağız yoluyla alınması sonucu olur. Daha çok gıda hazırlayıcıları ve sunucularından (restoran, cafe, tabldot yemekhaneleri, oteller, hastaneler vb. mutfak ve yemekhanelerinde çalışanlar) yayılır. Bu yerlerde kontamine yiyecek ve içecekleri yiyen içen insanlara bulaşma olur. Bundan başka, hasta olan insanlardan, onların çıkartıları ile temas edenlere de bulaşır Deniz ürünlerinin yenmesi ile de salgınlar olabilir. Dondurulmuş besinlerden kaynaklanan salgınlar olabilir.

30 İshallerde bulaşma yolu: Etken genellikle hastaların dışkı veya idrarı ile dış ortama atılır Genellikle kontamine olmuş gıda ve sularla ağız yoluyla girerler Ayrıca kontamine olmuş oyuncak, eşyalar, kirli eller de bulaşma aracı olarak önemli rol oynar

31 Dışkı Su Kara sinek Eller Gıdalar Ağız Fekal-Oral Bulaşan Hastalıkların Enfeksiyon Zinciri

32 İshal riskini arttıran davranışlar: İlk 6 ayda tam emzirme olmaması Emzirmeyi en az bir yıla kadar sürdürmede yetersizlik Biberon kullanımı Yalancı meme (emzik kullanımı) Besinlerin hazırlanma ve saklanmasında sorunlar İçme suyunun dışkı ile kontaminasyonu El yıkamama Dışkının uygun şekilde yok edilememesi

33 İshalde kişisel özellikler Yaşamın ilk iki yılında (6-11. aylarda ) Anne sütü alamayanlarda Malnütrisyonlularda DDA lılarda Diğer enf. hastalığı varlığında Bağışıklamanın yetersiz olması (öz. Kızamık) Vit A yetmezliği durumlarında DAHA SIK

34

35 İshal olgularının yaş gruplarına göre dağılımı Diyarbakır yaş 5-9 yaş yaş yaş yaş yaş 65+

36 Zaman özellikleri Her mevsim görülebilir Temmuz-ağustosta en sık Eylül-ekimde tekrar hafif yükselme Soğuk havalarda etken rotaviruslar

37 Şekil 1. Bağlar 1 Nolu, Batıkent, Yenikapı ve Şehitlik Sağlık Ocaklarına Başvuran İshal Olgularının Aylara Göre Dağılımı ( ) Olgu Sayısı Aylar

38 Yer özellikleri Dünyanın her yerinde görülebilir Tropikal bölgelerde tüm yıl boyunca Yere göre dağılımı etkileyen en önemli faktör çevreye ait (su, kanalizasyon v.b.) ve kişisel özelliklerdir (hijyen)

39 GAP illerinde 0-5 yaş çocuklarda akut ishal sıklığı 2002(%) ADYM 9,3 BAT 25 36,4 29,3 DYB GZTP KİLİS 74,6 63,9 29,5 22,6 14,4 10 MARD. SİİRT Ş.URFA ŞIRN. GAP GAP Bölgesi Halk Sağlığı Projesi Raporu 2003.

40 Çevresel özellikler : Sağlıklı su temin edilememesi Dışkı ve idrarın sağlıklı uzaklaştırılamaması Kişisel ve yerel hijyen koşullarının iyi olmayışı Besin hijyeni : üretim, saklama, pişirme... Hayvanlara yakın yaşama ve veteriner hizmetleri yetersizliği Bölgede sinek ve diğer haşaratların barınma ve üremesini kolaylaştıran yerlerin varlığı

41 (İSHALİN ÖNLENMESİ) KORUNMA VE KONTROL

42 A. Korunma : Kişisel direnci arttıracak önlemler Maternal beslenme çocukların sağlıklı beslenmesi Bağışıklama (roravirüs?) Bulaşmayı önleyecek önlemler Sağlıklı su temini Dışkının uygun şekilde uzaklaştırılması Besin hijyeni Zoonotik rezervuarların kontrolü Karasineklerin önlenmesi Kişisel hijyen Sağlık eğitimi işbirliği

43 İçme suyu Diyarbakır a 2000 yılının haziran ayından itibaren kademeli olarak Dicle Barajından gelen ve arıtılan su verilmeye başlanmıştır. Yaklaşık 1800 Litre/ sn su verilmektedir. Buna bağlı olarak Her yıl yaşanan su kaynaklı salgınlar artık görülmemektedir.

44 Şekil 1. Bağlar 1 Nolu, Batıkent, Yenikapı ve Şehitlik Sağlık Ocaklarına Başvuran İshal Olgularının Aylara Göre Dağılımı ( ) O lgu S ayıs ı Arıtılmış suyun verilmesi Aylar

45 Diyarbakır da Sağlık Ocaklarına başvuran ishal olgularının yıllara göre dağılımı

46 Sağlık eğitimi Emzirme Temiz su kullanımı Mama hazırlama El yıkama Dışkının güvenle yok edilmesi Kızamık immünizasyonu

47 B. Hastaların temaslı ve yakın çevrenin kontrolü : Hastaların kontrolü Temaslı kontrolü Risk grupları : Malnütrisyonlu çocuklar Yaşlılar Gebeler,immün yetmezliği olanlar

48 İshal olgu sayılarını azaltmak için ana önlemler: Güvenli içme suyuna ulaşım Geliştirilmiş sanitasyon İyi kişisel ve gıda hijyeni Enfeksiyonun nasıl yayıldığı konusunda sağlık eğitimi.

49 İSHALLİ ÇOCUKLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ İshalli bir hastada tedavi planı oluşturulması için bazı noktalara dikkat edilmelidir. Bunlar: Dehidratasyonun şiddetinin derecelendirilmesi Kanlı, müküslü dışkı özelliği varsa dizanteri açısından incelenmesi İshalin persistan ishal yönünden değerlendirilmesi Çocuğun beslenme şekli değerlendirilir, varsa malnutrisyon tipi belirlenir Altta yatan başka hastalık araştırılır

50 Dehidratasyonun derecesi hastanın sıvı kaybına göre yapılır, çocuğun önceki ağırlığı biliniyorsa buna göre ağırlık kaybı dehidratasyonun derecesini gösterir. Çocuğun ; %3-5 ağırlık kaybı hafif, %5-10 ağırlık kaybı orta, %10 dan fazla ağırlık kaybı ise ağır derecede dehidratasyonu gösterir. Çoğu zaman çocuğun önceki ağırlığı bilinmediği için derecelendirme klinik bulgulara göre yapılır.

51 Dehidratasyonun Tanınması Huzursuzluk ve İrritabilite *Mukozalarda Kuruluk (ağız,göz) *Göz Kürelerinin Çökük Olması *Nabız Hızının Artması *İdrar Çıkışının Azalması *Solunum Hızı ve Derinliğinin Artışı *Kan Basıncında Azalma *Deri Turgorunun Azalması *Kapiller Doluş Zamanında Artma

52 Dehidratasyonun Tanınması Huzursuzluk ve İrritabilite, Mukozalarda Kuruluk (ağız,göz) Göz Kürelerinin Çökük Olması Nabız sayısının Artması İdrar Çıkışının Azalması Solunum Hızı ve Derinliğinin Artışı Deri Turgorunun Azalması Kapiller Doluş Zamanında Artma

53 Bebekler İçin; Tartı kaybı Ön fontanel çöküklüğü 4-5saat bezlerinin kuru kalması Konvülziyon görülmesi ÖNEMLİDİR

54 Hafif Dehidratasyon; Uyanıklık ve huzursuzluk Susama hissi Nabız, solunum, kan basıncı, turgor, idrar akımı, müköz membranlar,kapiller doluş zamanı normaldir. Tahmini Sıvı Açığı: 30-50ml/kg

55 Orta Dehidratasyon; Huzursuzluk Göz küreleri çökük İştahla içme-susuzluk Deri katlantısının yavaş kaybolması(1-2sn) Uyarıya abartılı yanıt Postüral hipotansiyon Tahmini Sıvı Açığı: 60-90ml/kg

56 Ağır Dehidratasyon; Letarjik ya da bilinci kapalı Göz küreleri çökmüş İçememe ya da çok az içebilme Deri katlantısının çok yavaş kaybolması En az 2si bulunmalı Tahmini Sıvı Açığı:100ml/kg

57 BULGU DEHİDRATASYONUN DERECELENDİRİLMESİ DEHİDRATE DEĞİL DEHİDRATE AĞIR DEHİDRATE Genel Durum İyi, Hareketli Huzursuz Letarjik hipotonik veya bilinç kapalı Gözler Normal Çökük Çok Çökük Göz Yaşı Var Azalmış Yok Ağız ve Dil Islak Nemli Kuru Çok Kuru Susama Hissi Yok Normal İçiyor Susamış İstekle İçiyor Su İçemiyor Turgor- Tonus Normal Bozuk Çok Bozuk Tedavi Şekli Evde İshal Tedavisi ORS Tedavisi Hastanede İ.V. Tedavi

58 İSHAL VAR İSE, SORUN: Ne zamandan beri? Dışkıda kan var mı? BAKIN VE HİSSEDİN: Çocuğun genel durumuna bakın. Çocuk: Letarjik ya da bilinci kapalı mı? Huzursuz ve irritabl mı? Göz kürelerinde çöküklüğe bakın. Çocuğa su verin. Çocuk: İçemiyor ya da çok az mı içebiliyor? İştahla mı içiyor, susamış mı? Karın derisinde turgor tonus bakın. Deri katlantısının kaybolması:çok yavaş mı?(2 saniyeden uzun) Yavaş mı?

59

60

61

62 Aşağıdaki belirtilerden ikisi: Letarjik ya da bilinci kapalı Göz kürelerinde çöküklük İçememe ya da çok az içebilme Deri katlantısının çok yavaş kaybolması Aşağıdaki belirtilerden ikisi: Huzursuzluk, irritabilite Göz kürelerinde çöküklük İştahla içme, susuzluk Deri katlantısının yavaş kaybolması Belirtilerin orta ya da ağır dehidratasyon olarak sınıflamak için yetersiz olması AĞIR DEHİDRATASYON ORTA DEHİDRATASYON DEHİDRATASYON YOK Eğer çocuğun başka bir ağır sınıflaması yoksa: - Ağır dehidratasyon için sıvı verin (Plan C). YA DA Eğer çocuğun başka bir ağır sınıflaması varsa: ACİLEN hastaneye sevk edin, annenin yolda az az sık sık ORS vermesi ni sağlayın. Anne emziriyorsa, yolda emzirmesini söyleyin. Orta dehidrat asyon için sıvı ve yiyecek verin (Plan B). Eğer çocuğun ayrıca ağır sınıflaması da varsa - ACİLEN hastaneye sevk edin. Anneye yolda az az sık sık ORS veril mesini söyleyi n. Anne emziriyorsa, yolda emzirmesini söyleyin. Anneye acilen geri gelmesi gereken durumları anlatın. Eğer düzelme olmazsa 5 gün sonra kontrole gelmesini söyleyin. İshalin ev tedavisi için sıvı ve yiyecek önerin (Plan A). Anneye acilen geri gelmesi gereken durumları anlatın. Eğer düzelme olmazsa 5 gün sonra kontrole gelmesini söyleyin.

63 Çocuğun dehidratasyonunu sınıflamak için, önce kırmızı (ya da en üstteki) satıra bakın. Eğer kırmızı satırdan iki ya da daha fazla belirti varsa, çocuğu AĞIR DEHİDRATASYON olarak sınıflayın. Eğer burada iki ya da daha fazla belirti yoksa, sarı satıra (ya da ortadaki) bakın. Eğer iki ya da daha fazla belirti varsa çocuğu ORTA DEHİDRATASYON olarak sınıflayın. Eğer sarı satırdan iki ya da daha fazla belirti bulunmuyorsa, çocuğu DEHİDRASYON YOK olarak sınıflayın. Bu çocukta ORTA DEHİDRATASYON olarak sınıflanmak için yeterli belirti yoktur. Bu çocuklardan bir bölümünde dehidratasyonun bir tek bulgusu olabilir ya da herhangi bir belirti olmadan sıvı kaybı gerçekleşmiş olabilir

64

65 TEDAVİ PLANI A NIN ÜÇ KURALI 1. Dehidratasyonu önlemek için daha fazla sıvı ver 2. Malnütrisyonu önlemek için beslenmeyi sürdür 3. Dehidratasyon belirtileri veya diğer problemler olduğunda çocuğu sağlık personeline getir

66 Ne kadar sıvı verilmeli? İshal duruncaya kadar içebildiğince. Her sulu dışkılamadan sonra: < 2 yaş : ml 2-10 yaş : ml

67 Ne zaman geri getirmeli? Daha fazla sulu dışkılamaya başlarsa Tekrarlayan kusmalar olursa Susama hissi olduğunda Turgoru bozulduğunda Ateş geldiğinde Dışkıda kan gördüğünde Üç günde iyileşmediğinde

68 TEDAVİ PLANI B Bir miktar dehidratasyonu olan çocuklar için oral rehidratasyon

69

70 İlk 4 saatte verilecek ORS miktarı : (kgx75:...ml) Yaş < 4 ay 4-11 ay ay 2-4 yaş Ağırlık (kg) < ml

71 ORS verme : Daha fazla istiyorsa verilir Anneyi emzirmeye teşvik et 6 aydan küçüklere bu sürede ml temiz su ver ORS verirken biberon kullanma 2 yaşın altında 1-2 dakikada bir tatlı kaşığı ORS, daha büyükler istediği kadar Zaman zaman tedavinin etkinliğini değerlendirin.

72 Rehidratasyon tamamlanınca; anneye tedavi planı A öğretilir iki günlük ORS paketi verilir Ne zaman geri getireceği öğretilir Anne erken ayrılırsa; - 4 saatte ne kadar ORS vereceği öğretilir - yeterli ORS paketi verilir - Tedavi planı A nın 3 kuralı öğretilir.

73 Gıda verme : 4 saatlik sürede sadece anne sütü 4-6 aydan büyük çocuklara eve gönderilmeden önce biraz besin verilmeli

74 TEDAVİ PLANI C Aşırı dehidratasyonlu hastalar için Hızlı IV rehidratasyon Olası ise hastanede Ringer s lactate (yoksa normal salin) 1-2 saatte bir hastayı değerlendir, gerekirse daha hızlı sıvı ver İfantları 6, daha büyükleri 3 saat sonra yeniden değerlendir

75

76 Aşırı dehidrate çocuk ve erişkinlerin IV tedavisi için rehber : Yaş ÖNCE SONRA 30 ml/kg 70 ml/kg < 12 ay 1 saat içinde 5 saat içinde > 12 ay 30 dakika içinde 2,5 saat içinde

77 Optimal Sıvı Elektrolit Emilimi İçin ORS Bileşim İlkeleri Dünya Sağlık Örgütü ORS bileşiminin etkisini optimal şartlarda tutabilmek için bir formül önermiştir. Bu formülün; Osmolaritesi plazmaya yakın olmalıdır Glukoz Konsantrasyonu gr/l ( mmol/l) Sodyum 90 m Eq/L Potasyum 20 meq/l Asidozu önlemek için sitrat veya bikarbonat mmol/l olmalıdır Glukoz konsantrasyonu fazla olursa osmotik diare, düşük olursa sıvı-tuz emiliminde azalma gibi yan etkiler görülmektedir.

78 ORS BİLEŞİMİ 1 Litre Suda Eritilecek Maddeler İÇİNDEKİLER MİKTARI gr/l İYONLAR KONSANTRASYON mmol/l Sodyum klorid 3,5 Sodyum 90 Potasyum klorid 1,5 Potasyum 20 Trisodyum Sitrat 2,9 Klor 80 Sodyum Bikarbonat 2,5 Sitrat, Bikarbonat 10, 30 Glukoz (Anhidröz) 20 Glukoz 111 Total Osmolarite 311 m osm/l

79 ORS Tedavisinin İntravenöz Tedaviden Üstünlükleri ORS tedavisi akut sulu ishal olgularının %95 inde dehidratasyonun önlenmesi ve tedavisinde başarılı olmaktadır. Hafif ve orta derecede dehidratasyonu olan hastalarda endikasyon uygun konulmuşsa İ.V. tedaviye göre bir çok avantajı vardır: ORS tedavisinde elektrolit absorpsiyonu daha yavaş ve düzenli olmaktadır ORS ucuzdur

80 ORS sıvısının steril olmasına gerek yoktur, sepsis, tromboflebit, hepatit gibi komplikasyonlar görülmez Elektrolit düzeylerinin ölçülemediği durumlarda da güvenle kullanılabilir ORS tedavisinde ihtiyaca göre çocuk alacağı sıvı miktarını kendi belirler, İ.V. tedavisinde oluşabilecek aşırı sıvı yüklenmesi veya sıvı yetersizliği görülmez İ.V. tedavisi hastane ve yakın izlem için personel gerektirirken, ORS tedavisinde annenin ilgisi yeterli olabilir

81 AĞIZDAN SIVI TEDAVİSİNİN UYGUN OLMADIĞI DURUMLAR ORS un Uygun Olmadığı Durumlar Şiddetli dehidratasyonun başlangıç tedavisi Paralitik ileus veya şiddetli abdominal distansiyon Su içemeyen hastalar ORS nin etkisiz olduğu durumlar Dışkı ile fazla sıvı kaybı (15 ml/kg/ saatten fazla sıvı kaybı) Şiddetli ve tekrarlayan kusmalar; Glukoz absorpsiyonunun bozulduğu durumlar;

82 ORS NİN HAZIRLANMASI ORS preparatları piyasada toz paketler şeklinde bulunur. 1 litre kaynatılmış soğutulmuş su içine 1 paket atılıp eritilerek ORS hazırlanmış olur. Bu solüsyon soğuk veya ılık olarak içilebilir ve en fazla 24 saat içinde tüketilmelidir.

83 ALIŞTIRMA 1. Olgu: Kaya Kaya'nın Sağlık Ocağı'na getirilme nedeni 4 gündür süren ishali idi. Kaya 25 aylıktı. Ağırlığı 9 kg, vücut sıcaklığı 37.0 C ölçüldü. Kaya'nın genel tehlike belirtisi yoktu. Sağlık çalışanı anneye "Kaya'nın dışkısında kan var mı?" diye sordu. Anne olmadığını söyledi. Sağlık çalışanı dehidratasyon belirtilerine baktı. Kaya letarjik ya da bilinci kapalı değildi. Huzursuz ya da irritabl da değildi. Göz küreleri çökük görünmüyordu, su verildiğinde bunu iştahla içti. Deri katlantısı hemen kayboluyordu. Kaya'nın belirtilerini Kayıt Formu'na işaretleyin ve bunları sınıflayın.

84

85 2. Olgu: Rana Rana 14 aylıktı. Ağırlığı 12 kg, vücut sıcaklığı 37.5 C bulundu. Rana'nın annesi, çocuğun 3 haftadır ishali olduğunu söyledi. Rana'nın herhangi bir genel tehlike belirtisi yoktu. Sağlık çalışanı ishalini değerlendirdi. Yirmibir gündür ishali olduğunu fark etti. Çocuğun dışkısında kan olup olmadığını sorduğunda yanıt "Hayır" oldu. Daha sonra dehidratasyon belirtilerini değerlendirdi. Çocuk muayene süresince huzursuzdu. Göz küreleri çökük değildi. İştahla içiyordu. Deri katlantısı hemen kayboluyordu. Rana'nın belirtilerini ve bunların sınıflamasını Kayıt Formu'na yazın.

86 Olgu: Hülya Hülya 7 aylıktı. Ağırlığı 5.6 kg, vücut sıcaklığı 37 C idi. Annesi ishali olduğu için Sağlık Ocağı'na getirmişti. Hülya'nın herhangi bir genel tehlike belirtisi yoktu. Sağlık çalışanı Hülya'yı ishal belirtileri yönünden değerlendirdi. Annesi ishalin 2 gün önce başladığını belirtti. Dışkıda kan yoktu. Hülya letarjik ya da bilinci kapalı değildi ve huzursuz ya da irritabl da değildi. Göz küreleri çöküktü. Su verildiğinde çok susamış gibi iştahla içti. Deri katlantısı hemen kayboldu. Hülya'nın belirtilerini ve bunların sınıflamasını Kayıt Formu'na yazın

87 4. Olgu: Tuna Tuna 3 yaşındaydı. Ağırlığı 10 kg idi. Vücut sıcaklığı 37 C ölçüldü. Annesinin geliş nedeni Tuna'nın ishaliydi. Tuna'nın genel tehlike belirtisi yoktu. Sağlık çalışanı Tuna'nın ne zamandan beri ishali olduğunu sorduğunda, annesi ishalin iki haftadan uzun bir süredir olduğunu söyledi. Tuna odada bulunduğu sürece irritabl idi, fakat göz küreleri çökük değildi. İçebiliyordu, ancak susamamıştı. Deri katlantısı hızla kayboluyordu. Tuna'nm belirtilerini ve sınıflamalarını Kayıt Formu'na yazın.

88 5. Olgu: Uğur Uğur 10 aylıktı. Ağırlığı 8 kg, vücut sıcaklığı 38.5 C idi. Sağlık Ocağı'na getirilme nedeni, 3 gündür süren ishali idi. Annesi çocuğun dışkısında kan görmüştü. Uğur'un genel tehlike belirtisi yoktu Sağlık çalışanı çocuğu ishali yönünden değerlendirdi. Çocuğun dışkısında kan görüldüğünü not ettikten sonra dehidratasyonu değerlendirdi. Uğur letarjik ya da bilinci kapalı değildi. Huzursuz ve irritabl değildi. Göz küreleri çökük değildi. Su verildiğinde normal içiyordu ve susamış gibi görünmüyordu. Deri katlantısı hemen kayboluyordu. Uğur'un belirtilerini ve sınıflamalarını aşağıdaki Kayıt Formu'na yazın.

89

İSHAL AKUT İSHALDE HEMŞİRELİK BAKIMI. Akut İshal. 14 günden kısa sürer. Dehidratasyona yol açar (ölüm nedenidir) Malnütrisyonu kolaylaştırır.

İSHAL AKUT İSHALDE HEMŞİRELİK BAKIMI. Akut İshal. 14 günden kısa sürer. Dehidratasyona yol açar (ölüm nedenidir) Malnütrisyonu kolaylaştırır. AKUT İSHALDE İSHAL Dışkının normalden daha fazla su içermesi SULU DIŞKILAMA 24 saatte 3 ya da daha fazla sayıda sulu dışkılama 20.04.2016 2 Akut İshal İshal gelişmekte olan ülkelerde önemli bir morbidite

Detaylı

Çocukta Kusma ve İshal

Çocukta Kusma ve İshal Tanım Çocukta Kusma ve İshal Dr. Hasan Kaya Acil Tıp AD Akut gastroenterit 24 saat içinde 3 ten fazla ya da anne sütü ile beslenen bebeklerde her zamankinden daha sık ve daha sulu dışkılamadır. Yenidoğan

Detaylı

Akut İshal. Dr. Yeşim ÖZTÜRK Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Gastroenteroloji, Beslenme ve Metabolizma Ünitesi İzmir 2007

Akut İshal. Dr. Yeşim ÖZTÜRK Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Gastroenteroloji, Beslenme ve Metabolizma Ünitesi İzmir 2007 Akut İshal Dr. Yeşim ÖZTÜRK Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Gastroenteroloji, Beslenme ve Metabolizma Ünitesi İzmir 2007 Akut ishal tanımı Yirmi dört saatte üçten fazla sulu dışkılama Anne

Detaylı

SU VE BESİNLER İLE BULAŞAN HASTALIKLAR VE KORUNMA YOLLARI

SU VE BESİNLER İLE BULAŞAN HASTALIKLAR VE KORUNMA YOLLARI SU VE BESİNLER İLE BULAŞAN HASTALIKLAR VE KORUNMA YOLLARI 1 Dersin Amacı: Su ve besinler ile bulaşan hastalıklar ve korunma yolları konusunda bilgi ve tutum kazandırmak. 2 Dersin Öğrenim Hedefleri Su ve

Detaylı

AKUT GASTROENTERİTLER YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015

AKUT GASTROENTERİTLER YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 AKUT GASTROENTERİTLER YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 GASTROENTERİTLER Gastroenterit (g.e) gastrointestinal kanalın herhangi bir bölümünün inflamasyonudur

Detaylı

Dr. İsmail Yaşar AVCI GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

Dr. İsmail Yaşar AVCI GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı KLİNİK BELİRTİ ve BULGULAR KOLERA Dr. İsmail Yaşar AVCI GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı 1 Koleranın temel kliniği yoğun ishal ve kusma ile seyreden ve sonucunda gelişen

Detaylı

BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL)

BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL) BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL) TANIMI Shigella türü bakterilerde meydana gelen;karekteristik belirti ve bulguları olan,ilium ve kolonun akut enfeksiyonudur.basilli ve amipli dizanteri olmak

Detaylı

SIVI GEREKSİNİMİ ÇOCUKLARDA SIVI ELEKTROLİT TEDAVİSİ. Dr. Dilek DURMAZ AÜTF Acil Tıp ABD 25/05/2010. Vücut Sıvılarının Dağılımı

SIVI GEREKSİNİMİ ÇOCUKLARDA SIVI ELEKTROLİT TEDAVİSİ. Dr. Dilek DURMAZ AÜTF Acil Tıp ABD 25/05/2010. Vücut Sıvılarının Dağılımı ÇOCUKLARDA SIVI ELEKTROLİT TEDAVİSİ Dr. Dilek DURMAZ AÜTF Acil Tıp ABD 25/05/2010 Doğumda vücut ağırlığının %75 i su iken, büyük çocuklarda bu oran %60 dır Yaşla birlikte HDS azalırken HİS artar Akut dehidratasyon

Detaylı

TİFO. Tifo; Paratifo; Enterik Ateş;

TİFO. Tifo; Paratifo; Enterik Ateş; TİFO Tifo; Paratifo; Enterik Ateş; Tifo ve paratifo hastalığı Salmonella bakterisi ile meydana gelen sistemik enfeksiyon hastalıklarıdır. Tifoya Salmonella typhi paratifoya ise Salmonella paratyphi neden

Detaylı

Gıda Zehirlenmeleri. 10,Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri

Gıda Zehirlenmeleri. 10,Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri. Gıda Zehirlenmeleri 10,Sınıf Enfeksiyondan Korunma 17. Hafta ( 05 09 / 01 / 2015 ) BAKTERİLERİN NEDEN OLDUĞU HASTALIKLAR GIDA ZEHİRLENMELERİ Slayt No : 37 Etken ve Bulaşma Yolları Stafilokoklarla oluşan gıda zehirlenmelerinde

Detaylı

Çocuklarda sıvı ve elektrolit tedavisi. Prof. Dr. Aydın Ece Dicle Üniv. Tıp Fak. Çocuk Sağ ve Hast AD

Çocuklarda sıvı ve elektrolit tedavisi. Prof. Dr. Aydın Ece Dicle Üniv. Tıp Fak. Çocuk Sağ ve Hast AD Çocuklarda sıvı ve elektrolit tedavisi Prof. Dr. Aydın Ece Dicle Üniv. Tıp Fak. Çocuk Sağ ve Hast AD Dehidratasyonda sıvı tedavisi Tedavinin amaçları Şoku önlemek için dolaşan sıvı hacmini düzelt (%10-%15

Detaylı

Gastrointestinal Sistem Hastalıkları. Dr. Nazan ÇALBAYRAM

Gastrointestinal Sistem Hastalıkları. Dr. Nazan ÇALBAYRAM Gastrointestinal Sistem Hastalıkları Dr. Nazan ÇALBAYRAM ÇÖLYAK HASTALIĞI Çölyak hastalığı bir malabsorbsiyon sendromudur. Hastalık; gluten içeren unlu gıdalara karşı genetik bazda immünojik bir intolerans

Detaylı

GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI

GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI GASTROENTERİT YAPAN VİRÜSLER Viral gastroenteritler fekal oral yolla bulaşmaları nedeniyle, alt yapı yetersizliği bulunan gelişmekte olan

Detaylı

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ SAĞLIK ÇALIŞANLARININ ENFEKSİYON RİSKLERİ Sağlık hizmeti veren, Doktor Ebe Hemşire Diş hekimi Hemşirelik öğrencileri, risk altındadır Bu personelin enfeksiyon açısından izlemi personel sağlığı ve hastane

Detaylı

Gıda Kaynaklı İnfeksiyon Hastalıkları

Gıda Kaynaklı İnfeksiyon Hastalıkları Gıda Kaynaklı İnfeksiyon Hastalıkları Dr. Serap Şimşek-Yavuz İstanbul Üniversitesi, İstanbul Tıp Fakültesi, İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Gıda Kaynaklı İnfeksiyon Hastalıkları

Detaylı

Buzağı İshalleri ve Koruma Yöntemleri. Dengeli ve Ekonomik Besleme

Buzağı İshalleri ve Koruma Yöntemleri. Dengeli ve Ekonomik Besleme Buzağı İshalleri ve Koruma Yöntemleri Buzağılar Sürünün Geleceğidir. Buzağı yetiştiriciliğinde anahtar noktalar! Doğum Kolostrum (Ağız Sütü) Besleme Sistemi Sindirim Sağlık Doğum ile ilgili anahtar noktalar

Detaylı

SIVI ELEKTROLİT DENGESİZLİKLERİ. Çocuklarda sıvı elektrolit dengesizliklerini anlamak ve gerekli tedaviyi uygulayabilmek için

SIVI ELEKTROLİT DENGESİZLİKLERİ. Çocuklarda sıvı elektrolit dengesizliklerini anlamak ve gerekli tedaviyi uygulayabilmek için SIVI ELEKTROLİT DENGESİZLİKLERİ 1- SIVI ELEKTROLİT FİZYOLOJİSİ 2- DEHİDRATASYON -TANIM -DEĞERLENDİRME - PARENTERAL TEDAVİ 3- PROTOKOL - ÖRNEK Çocuklarda sıvı elektrolit dengesizliklerini anlamak ve gerekli

Detaylı

Birinci Basamakta Hasta Çocuğa Yaklaşım

Birinci Basamakta Hasta Çocuğa Yaklaşım Birinci Basamakta Hasta Çocuğa Yaklaşım 1 Çocuk Sağlığında Eşitsizlikler (DSÖ verileri 1999) Yılda 10 milyon çocuk 5. yaşlarını kutlayamadan ölmektedir 2020 e kadar aynı Geri kalmış-gelişmekte olan ülkelerde

Detaylı

Bakteriler, virüsler, parazitler, mantarlar gibi pek çok patojen hastalığın oluşmasına neden olur.

Bakteriler, virüsler, parazitler, mantarlar gibi pek çok patojen hastalığın oluşmasına neden olur. Dr.Armağan HAZAR ZATÜRRE (PNÖMONİ) Zatürre yada tıbbi tanımla pnömoni nedir? Halk arasında zatürre olarak bilinmekte olan hastalık akciğer dokusunun iltihaplanmasıdır. Tedavi edilmediği takdirde ölümcül

Detaylı

Ercefuryl Oral Süspansiyon

Ercefuryl Oral Süspansiyon Ercefuryl Oral Süspansiyon FORMÜLÜ Bir ölçekte (5 ml): Nifuroksazid 200 mg (Nipajin M, şeker, alkol ve portakal aroması içerir.) FARMAKOLOJİK ÖZELLİKLERİ Farmakodinamik Özellikleri: Bir nitrofuran türevi

Detaylı

TEDAVİ VE KORUNMA Doç.Dr. Dr Levent GÖRENEK GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mik. AD. Tedavi Tedavi edilmemiş ağır kolera olgularında vaka-ölüm hızı %50, Uygun tedavi ile vaka-ölüm hızı

Detaylı

ÇOCUKLUK ÇAĞINDA KRONİK KARIN AĞRISI

ÇOCUKLUK ÇAĞINDA KRONİK KARIN AĞRISI ÇOCUKLUK ÇAĞINDA KRONİK KARIN AĞRISI Prof. Dr. Aydan Kansu Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Bilim Dalı 7 y, ~ 1 yıldır karın ağrısı Göbek çevresinde Haftada

Detaylı

[embeddoc url= /10/VÜCUT-SIVILARI.docx download= all viewer= microsoft ]

[embeddoc url=  /10/VÜCUT-SIVILARI.docx download= all viewer= microsoft ] VÜCUT SIVILARI [embeddoc url= http://enfeksiyonhastaliklari.com/wp-content/uploads/2015 /10/VÜCUT-SIVILARI.docx download= all viewer= microsoft ] SODYUM ( Na+) Na+; Sodyum klor ile birlikte serumun en

Detaylı

İSHALLİ HASTALIKLARIN KONTROLÜ PROGRAMI İSHAL MODÜL EĞİTİMİ KATILIMCI KİTABI

İSHALLİ HASTALIKLARIN KONTROLÜ PROGRAMI İSHAL MODÜL EĞİTİMİ KATILIMCI KİTABI 0 İSHALLİ HASTALIKLARIN KONTROLÜ PROGRAMI İSHAL MODÜL EĞİTİMİ KATILIMCI KİTABI i Bu Materyal Dünya Sağlık Örgütü tarafından hazırlanmış, Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Genel Müdürlüğünce Türkçe'ye

Detaylı

SIVI-ELEKTROLİT VE ASİT BAZ DENGESİ. Dr. Nazan ÇALBAYRAM

SIVI-ELEKTROLİT VE ASİT BAZ DENGESİ. Dr. Nazan ÇALBAYRAM SIVI-ELEKTROLİT VE ASİT BAZ DENGESİ Dr. Nazan ÇALBAYRAM Sıvı-elektrolit dengesizlikleri, bebeklerde ve küçük çocuklarda daha hızlı gelişir. Çünkü vücutlarında su oranı yüksektir. Sıvıların büyük bir oranı

Detaylı

HİJYEN VE SANİTASYON

HİJYEN VE SANİTASYON HİJYEN VE SANİTASYON TEMİZLİK+ HİJYEN= SANİTASYON Bulunduğumuz ortamda hastalık yapan mikroorganizmaların hastalık yapamayacak seviyede bulunma durumuna hijyen denir. Sağlıklı (temiz ve hijyenik) bir ortamın

Detaylı

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri Kansızlık (anemi) kandaki hemoglobin miktarının yaş ve cinsiyete göre kabul edilen değerlerin altında olmasıdır. Bu değerler erişkin erkeklerde 13.5 g/dl, kadınlarda 12 g/dl nin altı kabul edilir. Kansızlığın

Detaylı

KORUMA. Doç. Dr. Levent GÖRENEK GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mik. AD.

KORUMA. Doç. Dr. Levent GÖRENEK GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mik. AD. SALGINDA KONTROL VE KORUMA Doç. Dr. Levent GÖRENEK GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mik. AD. Salgın inceleme basamakları 1. Saha çalışması için hazırlık yapılması 2. Bir salgının varlığının ğ gösterilmesi

Detaylı

Hipoglisemi-Hiperglisemi. Dr.SEMA YILDIZ TÜDOV Özel Diabet Hastanesi İstanbul

Hipoglisemi-Hiperglisemi. Dr.SEMA YILDIZ TÜDOV Özel Diabet Hastanesi İstanbul Hipoglisemi-Hiperglisemi Dr.SEMA YILDIZ TÜDOV Özel Diabet Hastanesi İstanbul Diabetin Acil Sorunları Hipoglisemi Diabetik Ketoz ( veya Ketoasidoz) Hiperosmolar Nonketotik Durum Laktik Asidoz Hipoglisemi

Detaylı

BULAŞICI HASTALIKLARA GİRİŞ

BULAŞICI HASTALIKLARA GİRİŞ BULAŞICI HASTALIKLARA GİRİŞ Öğr. Gör. Blm. Uzm. F. Özlem ÖZTÜRK AHE 206 Enfeksiyon Hastalıkları Hemşireliği SUNU PLANI Enfeksiyon, enfeksiyon hastalığı kavramı Epidemiyoloji ve kullanılan kavramlar Sürveyans

Detaylı

DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI

DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI Domuz gribi nedir? Domuz gribi, A(H1N1) tipi virüsten kaynaklanan, insanlarda hastalığa yol açan viral bir hastalıktır. Hastalık ilk kez Meksika ve ABD de görülmüş ve

Detaylı

Su Çiçeği. Suçiçeği Nedir?

Su Çiçeği. Suçiçeği Nedir? Suçiçeği Nedir? Su çiçeği varisella zoster adı verilen bir virüs tarafından meydana getirilen ateşli bir enfeksiyon hastalığıdır. Varisella zoster virüsü havada 1-2 saat canlı kalan ve çok hızlı çoğalan

Detaylı

Motosiklet ile Bodrum dan Afrika nın en ucuna gidip, geldi

Motosiklet ile Bodrum dan Afrika nın en ucuna gidip, geldi Motosiklet ile Bodrum dan Afrika nın en ucuna gidip, geldi Bodrum da Reklam Art şirketinin sahibi reklamcı Giray Türker, 102 gün süren maceralı yolculuğunu tamamladı. Bodrum dan güney Afrika ya gitmek

Detaylı

E. coli; Escherichia coli; E. Coli enfeksiyonu; Escherichia coli O157:H7; EHEC; ETEC; EPEC; EIEC.

E. coli; Escherichia coli; E. Coli enfeksiyonu; Escherichia coli O157:H7; EHEC; ETEC; EPEC; EIEC. KOLİ BASİLİ E. coli; Escherichia coli; E. Coli enfeksiyonu; Escherichia coli O157:H7; EHEC; ETEC; EPEC; EIEC. E.coli insanların ve hayvanların bağırsaklarında bol miktarda bulunan bir bakteridir. Yüzden

Detaylı

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu Bulaşıcı Hastalıklar Daire Başkanlığı Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu 20 Mayıs 2015 20. Hafta (11-17 Mayıs 2015) ÖZET Ülkemiz de 2015 yılı 20. hafta itibariyle çalışılan sentinel numunelerdeki

Detaylı

bekletilme ünitesi Sebze yıkama ünitesi Bulaşık yıkama ünitesi

bekletilme ünitesi Sebze yıkama ünitesi Bulaşık yıkama ünitesi MUTFAK HİJYENİ VE KİŞİSEL HİJYEN ENFEKSİYON KONTROL KURULU MUTFAK HİJYENİ Mutfakta fiziki iki alanlar; l Yemek pişirilme ünitesi Hazırlanan yemeklerin bekletilme ünitesi Sebze yıkama ünitesi Bulaşık yıkama

Detaylı

DEHİDRE KÖPEKLERDE BİKARBONATLI SODYUM KLORÜR SOLÜSYONUNUN HEMATOLOJİK VE BİYOKİMYASAL PARAMETRELERE ETKİSİ

DEHİDRE KÖPEKLERDE BİKARBONATLI SODYUM KLORÜR SOLÜSYONUNUN HEMATOLOJİK VE BİYOKİMYASAL PARAMETRELERE ETKİSİ T.C. ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI VİH-YL 2007 0002 DEHİDRE KÖPEKLERDE BİKARBONATLI SODYUM KLORÜR SOLÜSYONUNUN HEMATOLOJİK VE BİYOKİMYASAL PARAMETRELERE

Detaylı

GASTROENTERITLERIN TEDAVISINDE YENI YAKLAŞIMLAR

GASTROENTERITLERIN TEDAVISINDE YENI YAKLAŞIMLAR Dr. Gökhan TELATAR GASTROENTERITLERIN TEDAVISINDE YENI YAKLAŞIMLAR DSÖ, 16 yıldır, çocukluk çağının en öldürücü iki hastalığı olan "ishalli hastalıklar" ve "akut solunum sistemi enfeksiyonları" ile mücadele

Detaylı

Sıvı-Elektrolit ve Asit Baz Denge Farmakolojisi

Sıvı-Elektrolit ve Asit Baz Denge Farmakolojisi Sıvı-Elektrolit ve Asit Baz Denge Farmakolojisi Prof.Dr. Ender Yarsan A.Ü.Veteriner Fakültesi Farmakoloji ve Toksikoloji Anabilim Dalı Normal hidratasyon dengesi İçecek ve yiyecekler; oksidasyon sonucu

Detaylı

Gıda Zehirlenmesi ve Önlenmesi

Gıda Zehirlenmesi ve Önlenmesi (16.12.2001) İçindekiler... 1 Gıda Zehirlenmesi Nasıl Oluşur?... 1 Gıdalara Nasıl Bulaşma Olur?... 2 Gıda Zehirlenmesi Nasıl Önlenir?... 3 Bazı Yaygın Gıda Zehirleyen Bakteriler... 3 Salmonella... 3 Bacillus...

Detaylı

ADRENAL YETMEZLİK VE ADDİSON. Doç. Dr. Mehtap BULUT Bursa Şevket Yılmaz EAH Acil Tıp Kliniği

ADRENAL YETMEZLİK VE ADDİSON. Doç. Dr. Mehtap BULUT Bursa Şevket Yılmaz EAH Acil Tıp Kliniği ADRENAL YETMEZLİK VE ADDİSON Doç. Dr. Mehtap BULUT Bursa Şevket Yılmaz EAH Acil Tıp Kliniği SUNU PLANI Tanım ve Epidemiyoloji Adrenal bez anatomi Etiyoloji Tanı Klinik Tedavi TANIM-EPİDEMİYOLOJİ Adrenal

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Etkin Madde: Mepiramin maleat, lidokain hidroklorür, dekspantenol.

KULLANMA TALİMATI. Etkin Madde: Mepiramin maleat, lidokain hidroklorür, dekspantenol. KULLANMA TALİMATI STİDERM jel Cilde uygulanır. Etkin Madde: Mepiramin maleat, lidokain hidroklorür, dekspantenol. Yardımcı Maddeler: Benzalkonyum klorür, mentol kristali, karbomer 980, disodyum EDTA, sodyum

Detaylı

KULLANMA TALĐMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALĐMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALĐMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALĐMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALĐMATI DROGSAN SODYUM BĐKARBONAT % 8.4 Ampul Sadece damar içi kullanım içindir. Etkin madde Yardımcı maddeler : 10 ml lik ampul de 0.84 g sodyum bikarbonat içerir. : Enjeksiyonluk su Bu ilacı

Detaylı

İshallerin En Yaygın 6 Nedeni

İshallerin En Yaygın 6 Nedeni 21 Günden Küçük ük Buzağılarda ğ Meydana Gelen İshallerin En Yaygın 6 Nedeni Enterotoksijenik E. coli (< 4 gün), Rotavirus (4-21 gün), Coronavirus (4-21 gün), Cryptosporidium parvum (5-28 gün) Salmonella

Detaylı

VİRAL GASTROENTERİTLER. Dr. Fatma SIRMATEL 30.1.2013

VİRAL GASTROENTERİTLER. Dr. Fatma SIRMATEL 30.1.2013 VİRAL GASTROENTERİTLER Dr. Fatma SIRMATEL 30.1.2013 Viral gastroenteritler Her yıl yeni enterik viruslar izole edilmektedir. Her yıl 2.2. milyon insan AGE nedeni ile ölmektedir Rotaviruslar < 2 çocuklarda

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her bir tablet 2 mg loperamid e eşdeğer 2,16 mg loperamid HCl içerir.

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her bir tablet 2 mg loperamid e eşdeğer 2,16 mg loperamid HCl içerir. KULLANMA TALİMATI LOPERAN 2 mg Tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Her bir tablet 2 mg loperamid e eşdeğer 2,16 mg loperamid HCl içerir. Yardımcı maddeler: Mısır nişastası, laktoz, talk, jelatin, Mg stearat,

Detaylı

İnfluenza virüsünün yol açtığı hastalıkların ve ölümlerin çoğu yıllık grip aşıları ile önlenebiliyor.

İnfluenza virüsünün yol açtığı hastalıkların ve ölümlerin çoğu yıllık grip aşıları ile önlenebiliyor. Her yıl milyonlarca kişiyi etkileyen bir solunum yolu enfeksiyonu olan grip, hastaneye yatışı gerektirecek kadar ağır hastalık tablolarına neden olabiliyor. Grip ve sonrasında gelişen akciğer enfeksiyonları

Detaylı

SEÇMELİ DERS ÖNERİ FORMU

SEÇMELİ DERS ÖNERİ FORMU Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi 2012-2013 Eğitim Öğretim Yılı SEÇMELİ DERS ÖNERİ FORMU Dersin adı Üreme Sağlığı Anabilim dalı Sorumlu öğretim üyesi E-posta adresi Halk Sağlığı Prof.Dr.Haldun SÜMER

Detaylı

13.15-14.00 Yenidoğanda respiratuvar distres R. ÖRS 14.15-15.00 Yenidoğan muayenesi R. ÖRS 15.15-16.00 Yenidoğan muayenesi R. ÖRS

13.15-14.00 Yenidoğanda respiratuvar distres R. ÖRS 14.15-15.00 Yenidoğan muayenesi R. ÖRS 15.15-16.00 Yenidoğan muayenesi R. ÖRS ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI 1. GÜN 08.15-09.00 Pediatri stajı hakkında bilgilendirme R. ÖRS 09.15-10.00 Hasta dosyası hazırlama H.YAVUZ 10.15-11.00 Hikaye alma H.YAVUZ 11.15-12.00 Fizik muayene H.TOKGÖZ

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. TIENAM 500 mg I.V. enjektabl flakon Damar içine uygulanır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde(ler): Her bir flakon steril olarak 500 mg imipenem (imipenem monohidrat olarak) ve 500 mg silastatin (silastatin

Detaylı

Gıda zehirlenmeleri neden önemlidir?

Gıda zehirlenmeleri neden önemlidir? GIDA KAYNAKLI İNTOKSİKASYON VE ENFEKSİYONLAR Gıda zehirlenmesi nedir? 1 2 İNTOKSİKASYON TİPİ GIDA ZEHİRLENMESİ Bazı bakteriler gıda üzerinde gelişerek toksin üretirler ve toksin içeren gıdanın tüketilmesi

Detaylı

Maymun Çiçek Virüsü (Monkeypox) VEYSEL TAHİROĞLU

Maymun Çiçek Virüsü (Monkeypox) VEYSEL TAHİROĞLU Maymun Çiçek Virüsü (Monkeypox) VEYSEL TAHİROĞLU insanlarda ölümcül hastalığa neden olabilir; her ne kadar genellikle çok daha az ciddi olsa da insan çiçek virüsü hastalığına benzer. Maymun çiçek virüsü

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI LEVOSOL 30 mg/5 ml Şurup Ağızdan alınır. Etkin madde: 1 ml de 6 mg levodropropizin içerir. Yardımcı maddeler: Sakkaroz, metil parahidroksi benzoat, propil parahidroksi benzoat, sodyum

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI SERUM FİZYOLOJİK İZOTONİK % 0.9 5 ml Ampul Damar içine uygulanır. - Etkin madde: 1 ml si 9 mg sodyum klorür içerir. - Yardımcı madde (ler): Enjeksiyonluk su. Bu ilacı kullanmaya başlamadan

Detaylı

PERİTON DİYALİZ HASTALARINDA SIVI KONTROLÜ

PERİTON DİYALİZ HASTALARINDA SIVI KONTROLÜ PERİTON DİYALİZ HASTALARINDA SIVI KONTROLÜ LALE AKKAYA Periton Diyaliz Hemşiresi CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ 25. ULUSAL BÖBREK HASTALIKLARI DİYALİZ VE TRANSPLANTASYON HEMŞİRELİĞİ

Detaylı

BIR GRİP SEZONUNUN BAŞıNDA İLK OLGULARıN İRDELENMESİ

BIR GRİP SEZONUNUN BAŞıNDA İLK OLGULARıN İRDELENMESİ BIR GRİP SEZONUNUN BAŞıNDA İLK OLGULARıN İRDELENMESİ NECLA TÜLEK, METİN ÖZSOY, SAMİ KıNıKLı Ankara Eğitim Ve Araştırma HASTANESİ İnfeksiyon Hastalıkları Ve Klinik Mikrobiyoloji GİRİŞ Mevsimsel influenza

Detaylı

TİFO. Tifo; Paratifo; Enterik Ateş;

TİFO. Tifo; Paratifo; Enterik Ateş; TİFO Tifo; Paratifo; Enterik Ateş; Tifo ve paratifo hastalığı Salmonella bakterisi ile meydana gelen sistemik enfeksiyon hastalıklarıdır. Tifoya Salmonella typhi paratifoya ise Salmonella paratyphi neden

Detaylı

HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI KİMLERE YAPILIR? HEPATİT B RİSKİ OLAN KİŞİLER

HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI KİMLERE YAPILIR? HEPATİT B RİSKİ OLAN KİŞİLER HEPATİT B AŞISI HEPATİT B AŞISI Hepatit B aşısı bilinen en etkili aşılardan biridir. Hepati B aşısı inaktif ölü bir aşıdır, aşı içinde hastalık yapacak virus bulunmaz. Hepatit B aşısı 3 doz halinde yapılmalıdır.

Detaylı

21 EKĠM 2011 SUPHĠ ÖNER ÖĞRETMEN EVĠ HOŞ GELDİNİZ. Hüseyin GÖKÇE İl Sağlık Müdürlüğü Eğitim Şube Müdürü

21 EKĠM 2011 SUPHĠ ÖNER ÖĞRETMEN EVĠ HOŞ GELDİNİZ. Hüseyin GÖKÇE İl Sağlık Müdürlüğü Eğitim Şube Müdürü 21 EKĠM 2011 SUPHĠ ÖNER ÖĞRETMEN EVĠ HOŞ GELDİNİZ Hüseyin GÖKÇE İl Sağlık Müdürlüğü Eğitim Şube Müdürü 1 OKULDA DİYABET PROGRAMI www.okuldadiyabet.org DİYABET VE OBEZİTE 2 KAN ŞEKERİ, İNSÜLİN VE DİYABET

Detaylı

Hastanelerde Su Kullanımı. M.Ali SÜNGÜ Amerikan Hastanesi Bakım ve Onarım Müdürü alis@amerikanhastanesi.org

Hastanelerde Su Kullanımı. M.Ali SÜNGÜ Amerikan Hastanesi Bakım ve Onarım Müdürü alis@amerikanhastanesi.org Hastanelerde Su Kullanımı M.Ali SÜNGÜ Amerikan Hastanesi Bakım ve Onarım Müdürü alis@amerikanhastanesi.org Bir Çin atasözü der ki; Suyu içmeden önce, kaynağını öğren Hastanelerde infeksiyon kaynaklarını

Detaylı

Normalde kan potasyum seviyesi 3,6-5,0 mmol/l arasındadır.

Normalde kan potasyum seviyesi 3,6-5,0 mmol/l arasındadır. POTASYUM K+; Potasyum yaşam için gerekli önemli bir mineraldir. Hücre içinde bol miktarda bulunur. Hücre içindeki kimyasal ortamın ana elementidrir. Hergün besinlerle alınır ve idrarla atılır. Potasyum

Detaylı

Akut İshalli Çocuklarda İshal Etkenleri, Çevresel Etkenler ve Diyette Doğal Probiyotik Tüketiminin İshal Şiddeti İle İlişkisi

Akut İshalli Çocuklarda İshal Etkenleri, Çevresel Etkenler ve Diyette Doğal Probiyotik Tüketiminin İshal Şiddeti İle İlişkisi Akut İshalli Çocuklarda İshal Etkenleri, Çevresel Etkenler ve Diyette Doğal Probiyotik Tüketiminin İshal Şiddeti İle İlişkisi Bahri Elmas, Şeyda Tok, Öner Özdemir TC Sağlık Bakanlığı Sakarya Üniversitesi

Detaylı

Ebola virüsü İstanbul'a geldi!

Ebola virüsü İstanbul'a geldi! On5yirmi5.com Ebola virüsü İstanbul'a geldi! Ebola Virüsü İstanbul'a Geldi! Ebola Nedir? Afrika'da birçok insanın ölmesine sebep olan Ebola virüsünün İstanbul'a gelmiş olduğundan şüpheleniliyor. Yayın

Detaylı

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu Bulaşıcı Hastalıklar Daire Başkanlığı Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu 29 Nisan 2015 17. Hafta (20-26 Nisan 2015) ÖZET Ülkemiz de 2015 yılı 17. hafta itibariyle çalışılan sentinel numunelerdeki

Detaylı

2. Çocukluk çağında demir eksikliği anemisi?

2. Çocukluk çağında demir eksikliği anemisi? DEMİR EKSİKLİĞİ 1. Demir eksikliği anemisi nedir? Demir eksikliği anemisi : kan hücrelerinin yapımı için gerekli olan demirin dışarıdan besinlerle yetersiz alınması yada vücuttan aşırı miktarda kaybedilmesi

Detaylı

SAĞLIK MESLEK LİSELERİ HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ XII. SINIF BULAŞICI HASTALIKLAR VE BAKIMI DERSİ İŞLETMELERDE BECERİ EĞİTİMİ PROGRAMI

SAĞLIK MESLEK LİSELERİ HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ XII. SINIF BULAŞICI HASTALIKLAR VE BAKIMI DERSİ İŞLETMELERDE BECERİ EĞİTİMİ PROGRAMI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI SAĞLIK İŞLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI SAĞLIK MESLEK LİSELERİ HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ XII. SINIF BULAŞICI HASTALIKLAR VE BAKIMI DERSİ İŞLETMELERDE BECERİ EĞİTİMİ PROGRAMI ANKARA 2007 GİRİŞ

Detaylı

H1N1 den Korunmada Alınacak Önlemler. Pandemik H1N1 Gribi (Domuz Gribi)

H1N1 den Korunmada Alınacak Önlemler. Pandemik H1N1 Gribi (Domuz Gribi) H1N1 den Korunmada Alınacak Önlemler Pandemik H1N1 Gribi (Domuz Gribi) İnfluenza olarak da bilinen grip, viral bir hastalıktır. Sağlıklı insanlarda ortalama bir haftada geçmesine rağmen; vücut direncini

Detaylı

Tip 1 diyabete giriş. Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü

Tip 1 diyabete giriş. Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü Tip 1 diyabete giriş Prof. Dr.Mücahit Özyazar Endokrinoloji,Diyabet,Metabolizma Hastalıkları ve Beslenme Bölümü ENTERNASYONAL EKSPER KOMİTE TARAFINDAN HAZIRLANAN DİABETİN YENİ SINIFLAMASI 1 - Tip 1 Diabetes

Detaylı

TÜBERKÜLOZ Tüberküloz hastalığı gelişimi için risk faktörleri

TÜBERKÜLOZ Tüberküloz hastalığı gelişimi için risk faktörleri TÜBERKÜLOZ Tüberküloz, Mycobacterium tuberculosis mikrobu ile oluşan bulaşıcı bir hastalıktır. Kişiden kişiye solunum yoluyla bulaşir. Hasta kişilerin öksürmesi, aksırması, hapşurması, konuşması ile havaya

Detaylı

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ Dönem III - 5. Ders Kurulu. Gastrointestinal Sistem. Eğitim Programı

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ Dönem III - 5. Ders Kurulu. Gastrointestinal Sistem. Eğitim Programı ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2017-2018 Dönem III - 5. Ders Kurulu Gastrointestinal Sistem Eğitim Programı Eğitim Başkoordinatörü Dönem Koordinatörü Koordinatör Yardımcısı : Doç.Dr.Erkan

Detaylı

*Hijyen hipotezi, astım, romatoid artrit, lupus, tip I diabet gibi otoimmün hastalıkların insidansındaki artışı açıklayan bir alternatiftir.

*Hijyen hipotezi, astım, romatoid artrit, lupus, tip I diabet gibi otoimmün hastalıkların insidansındaki artışı açıklayan bir alternatiftir. * *Hijyen hipotezi, astım, romatoid artrit, lupus, tip I diabet gibi otoimmün hastalıkların insidansındaki artışı açıklayan bir alternatiftir. *Bu hipotez, memelilerin evrimsel geçmişlerinin bir parçası

Detaylı

Toplu beslenme yapilan. olaylarinin analizi. kurumlarda gida zehirlenmesi. beslenme ve kontrol sistemleri sempoyumu nda sunulan tebliğden

Toplu beslenme yapilan. olaylarinin analizi. kurumlarda gida zehirlenmesi. beslenme ve kontrol sistemleri sempoyumu nda sunulan tebliğden Toplu beslenme yapilan kurumlarda gida zehirlenmesi olaylarinin analizi Prof.Dr.. Dilek BOYACIOĞLU ve Prof. Dr. Artemis KARAALİ tarafından, 16-17 17 Kasim 1999 tarihinde 2000li yillarda TSK de beslenme

Detaylı

Hastalık sahra altı Afrika da ve güney Amerika da yaşayanlarda ve bu bölgeye seyahat edenlerde görülür.

Hastalık sahra altı Afrika da ve güney Amerika da yaşayanlarda ve bu bölgeye seyahat edenlerde görülür. SARI HUMMA Yellow Fever; Sarı humma sivri sinekler ile bulaşan mikrobik hastalıktır. Hastalık sahra altı Afrika ve güney Amerika da görülmektedir. Bu bölgeye seyahat yapacak kişilerin Sarı humma aşısı

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI FUSİNAT 500 mg film tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Bir film kaplı tablet 500 mg sodyum fusidat içerir. Yardımcı maddeler: Mikrokristal selüloz PH 200, krospovidon, laktoz anhidrat,

Detaylı

ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI

ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI 1. GÜN 08.15-09.00 Pediatri stajı hakkında bilgilendirme R. ÖRS 09.15-10.00 Hasta dosyası hazırlama H.YAVUZ 10.15-11.00 Hikaye alma H.YAVUZ 11.15-12.00 Fizik muayene H.TOKGÖZ

Detaylı

17.02.2015. ENTERAL BESLENME (Gavaj) 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği ENTERAL BESLENME ( GAVAJ ) Enteral Beslenme. 36.Hafta ( 01 05 / 06 / 2015 )

17.02.2015. ENTERAL BESLENME (Gavaj) 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği ENTERAL BESLENME ( GAVAJ ) Enteral Beslenme. 36.Hafta ( 01 05 / 06 / 2015 ) 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği 36.Hafta ( 01 05 / 06 / 2015 ) ENTERAL BESLENME ( GAVAJ ) Slayt No : 48 4 ENTERAL BESLENME (Gavaj) Besin ve sıvıları ağız yoluyla yeterli alamayan veya hiç alamayan

Detaylı

ÇOCUK HASTA DEĞERLENDİRİLMESİ

ÇOCUK HASTA DEĞERLENDİRİLMESİ DEĞERLENDİR SINIFLANDIR ÇOCUK HASTA DEĞERLENDİRİLMESİ KARAR VER UYGULA AMAÇLAR Çocuk Değerlendirme Üçgeni nin 3 ayrı öğesini tanımak Elde edilen verilerle ilk olası tanıyı oluşturmak Öykü ve fizik muayeneye

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. ZİNCOPLEX 15 mg / 5 ml şurup Ağızdan alınır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde: Her 5 ml şurupta 15 mg çinkoya eşdeğer 66 mg çinko sülfat heptahidrat Yardımcı maddeler: Gliserin, sorbitol, esans olarak raspberry

Detaylı

Zeytinyağı ve Çocukluk İnsanın çocukluk döneminde incelenmesi gereken en önemli yönü, gösterdiği bedensel gelişmedir. Doğumdan sonraki altı ay ya da

Zeytinyağı ve Çocukluk İnsanın çocukluk döneminde incelenmesi gereken en önemli yönü, gösterdiği bedensel gelişmedir. Doğumdan sonraki altı ay ya da Zeytinyağı ve Çocukluk İnsanın çocukluk döneminde incelenmesi gereken en önemli yönü, gösterdiği bedensel gelişmedir. Doğumdan sonraki altı ay ya da bir yıllık sürede, bebeğin en önemli gıdasını anne sütü

Detaylı

Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı

Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı 17 MAYIS 2013 Dünya Hipertansiyon Ligi Girişimidir. 17 MAYIS 2013 Dünya Hipertansiyon Ligi Girişimidir. Hipertansiyon Nedir? Çoğunlukla yüksek kan basıncı olarak

Detaylı

ÇOCUKLARDA ŞEKER HASTALIĞININ BELİRTİLERİ NELERDİR?

ÇOCUKLARDA ŞEKER HASTALIĞININ BELİRTİLERİ NELERDİR? Öğrencim ve Diyabet ÇOCUKLARDA ŞEKER HASTALIĞININ BELİRTİLERİ NELERDİR? Şeker hastalığının (diyabet) en sık görülen belirtileri sık sık ve bol miktarda idrar yapma, çok su içme, iştah artmasına rağmen

Detaylı

DOĞUM SONU EVDE BAKIM (ANNE EĞİTİMİ) Hazırlayan: Aysun Çakır Acıbadem Kadıköy Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi 24.06.2010

DOĞUM SONU EVDE BAKIM (ANNE EĞİTİMİ) Hazırlayan: Aysun Çakır Acıbadem Kadıköy Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi 24.06.2010 DOĞUM SONU EVDE BAKIM (ANNE EĞİTİMİ) Hazırlayan: Aysun Çakır Acıbadem Kadıköy Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi 24.06.2010 DOĞUM SONRASI AĞRI Altı haftaya kadar karın alt bölgesinde aralıklı ağrılar

Detaylı

HASTANE ENFEKSİYONLARININ EPİDEMİYOLOJİSİ. Yrd. Doç. Dr. Müjde ERYILMAZ

HASTANE ENFEKSİYONLARININ EPİDEMİYOLOJİSİ. Yrd. Doç. Dr. Müjde ERYILMAZ HASTANE ENFEKSİYONLARININ EPİDEMİYOLOJİSİ Yrd. Doç. Dr. Müjde ERYILMAZ Nozokomiyal enfeksiyonlar genelde hastaneye yatıştan sonraki 48 saat ile taburcu olduktan sonraki 10 gün içinde gelişen enfeksiyonlar

Detaylı

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ MESLEKİ TEHLİKE ve RİSKLERİ. Öğr. Gör. Nurhan BİNGÖL

SAĞLIK ÇALIŞANLARININ MESLEKİ TEHLİKE ve RİSKLERİ. Öğr. Gör. Nurhan BİNGÖL SAĞLIK ÇALIŞANLARININ MESLEKİ TEHLİKE ve RİSKLERİ Öğr. Gör. Nurhan BİNGÖL Sağlık hizmeti sunumu sırasında sağlık çalışanları, bedensel, ruhsal ve sosyal yönden sağlıklarını tehdit eden pek çok riske maruz

Detaylı

Normalde kan potasyum seviyesi 3,6-5,0 mmol/l arasındadır.

Normalde kan potasyum seviyesi 3,6-5,0 mmol/l arasındadır. POTASYUM K+; Potasyum yaşam için gerekli önemli bir mineraldir. Hücre içinde bol miktarda bulunur. Hücre içindeki kimyasal ortamın ana elementidrir. Hergün besinlerle alınır ve idrarla atılır. Potasyum

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. FERRİSİTA 107.7 mg / 5 ml Şurup Ağızdan alınır.

KULLANMA TALİMATI. FERRİSİTA 107.7 mg / 5 ml Şurup Ağızdan alınır. KULLANMA TALİMATI FERRİSİTA 107.7 mg / 5 ml Şurup Ağızdan alınır. Etkin madde: Her 5 ml şurupta 107.7 mg Demir III amonyum sitrat (16.4 mg elementel demire eşdeğerde) bulunur. Yardımcı maddeler : Metil

Detaylı

GÜNLÜK HĠJYEN ALIġKANLIKLARI

GÜNLÜK HĠJYEN ALIġKANLIKLARI GÜNLÜK HĠJYEN ALIġKANLIKLARI HĠJYEN NEDĠR? Bir sağlık bilimi olup,temel ilgi alanı sağlığın korunması ve sürdürülmesidi r. KĠġĠSEL HĠJYEN Kişilerin kendi sağlığını korudukları ve devam ettirdikleri öz

Detaylı

LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU

LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU Alanin Transaminaz ( ALT = SGPT) : Artmış alanin transaminaz karaciğer hastalıkları ( hepatosit hasarı), hepatit, safra yolu hastalıklarında ve ilaçlara bağlı olarak

Detaylı

ÜRİNER SİSTEM ANATOMİ ve FİZYOLOJİSİ

ÜRİNER SİSTEM ANATOMİ ve FİZYOLOJİSİ ÜRİNER SİSTEM ANATOMİ ve FİZYOLOJİSİ İdrar oluşturmak... Üriner sistemin ana görevi vücutta oluşan metabolik artıkları idrar yoluyla vücuttan uzaklaştırmak ve sıvı elektrolit dengesini korumaktır. Üriner

Detaylı

07.11.2014. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler. 10.Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler

07.11.2014. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler. 10.Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler 10.Sınıf Enfeksiyondan Korunma 4.Hafta ( 08 10 / 10 / 2014 ) 1.) HASTALIKLARIN OLUŞMASINDA ROL OYNAYAN FAKTÖRLER 2.) ENFEKSİYON HASTALIKLARININ GENEL BELİRTİLERİ 3.) ENFEKSİYON HASTALIKLARINDA GÖRÜLEN

Detaylı

Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde İzlenen Olgularda Akut Böbrek Hasarı ve prifle Kriterlerinin Tanı ve Prognozdaki Önemi. Dr.

Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde İzlenen Olgularda Akut Böbrek Hasarı ve prifle Kriterlerinin Tanı ve Prognozdaki Önemi. Dr. Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde İzlenen Olgularda Akut Böbrek Hasarı ve prifle Kriterlerinin Tanı ve Prognozdaki Önemi Dr. Aslı KANTAR GİRİŞ GENEL BİLGİLER Akut böbrek hasarı (ABH) yenidoğan yoğun bakım

Detaylı

1. Buzdolabı Kullanımı 6. Ellerin Yıkanması

1. Buzdolabı Kullanımı 6. Ellerin Yıkanması ON DOĞRU MUTFAK UYGULAMASI 1. Buzdolabı Kullanımı 6. Ellerin Yıkanması 2. Donmuş Etlerin Çözündürülmesi 7. Mutfak Bez ve Süngerlerinin Temizliği 3. Etlerin Pişirilmesi 8. Kesme Tahtasının Temizliği 4.

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. İZOTONİK SODYUM KLORÜR CERRAHİ KULLANIM İÇİN İRİGASYON SOLÜSYONU Dökülerek uygulanır. Kesinlikle damar içi yoldan uygulanmaz.

KULLANMA TALİMATI. İZOTONİK SODYUM KLORÜR CERRAHİ KULLANIM İÇİN İRİGASYON SOLÜSYONU Dökülerek uygulanır. Kesinlikle damar içi yoldan uygulanmaz. KULLANMA TALİMATI SOLÜSYONU Dökülerek uygulanır. Kesinlikle damar içi yoldan uygulanmaz. Etkin maddeler: Yardımcı maddeler: Her bir litre çözelti 9 gram sodyum klorür (tuz) içerir. Steril enjeksiyonluk

Detaylı

Hepatit B ile Yaşamak

Hepatit B ile Yaşamak Hepatit B ile Yaşamak NEDİR? Hepatit B, karaciğerin iltihaplanmasına sebep olan, kan yolu ve cinsel ilişkiyle bulaşan bir virüs hastalığıdır. Zaman içerisinde karaciğer hasarlarına ve karaciğer kanseri

Detaylı

Olgu Tartışması. Doç. Dr. Bülent ERDUR PAUTF Acil Tıp AD DENİZLİ Haziran 2012 ATOK

Olgu Tartışması. Doç. Dr. Bülent ERDUR PAUTF Acil Tıp AD DENİZLİ Haziran 2012 ATOK Tartışması Doç. Dr. Bülent ERDUR PAUTF Acil Tıp AD DENİZLİ Haziran 2012 ATOK A 17 yaş, önceden sağlıklı bayan hasta Okul sorunları nedeniyle suicidal amaçlı 50 tablet Sorbifer durules içiyor (320 mg iron

Detaylı

ERİŞKİN HASTADA İNFLUENZAYI NASIL TANIRIM?

ERİŞKİN HASTADA İNFLUENZAYI NASIL TANIRIM? ERİŞKİN HASTADA İNFLUENZAYI NASIL TANIRIM? Dr. Murat Kutlu Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Giriş İnfluenza sendromu genellikle ani başlangıçlı

Detaylı

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu Bulaşıcı Hastalıklar Daire Başkanlığı Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu 8 Nisan 2015 14. Hafta (30 Mart 5 Nisan 2015) ÖZET Ülkemiz de 2015 yılı 14. hafta itibariyle çalışılan sentinel numunelerdeki

Detaylı

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ CİNSEL YOLLA BULAŞAN HASTALIKLAR BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ?

Detaylı

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI Yardım edin sinüslerim beni öldürüyor! Bunu daha önce hiç söylediniz mi?. Eğer cevabınız hayır ise siz çok şanslısınız demektir. Çünkü her yıl milyonlarca lira sinüs problemleri

Detaylı

KULLANMA TALĐMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALĐMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALĐMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALĐMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALĐMATI LEVOPRONT öksürük şurubu Ağızdan alınır. Etkin madde: 1 ml de 6 mg Levodropropizin içerir. Yardımcı maddeler: Metil paraben, propil paraben, sakkaroz, kiraz aroması, monohidrat sitrik

Detaylı