Prof. Dr. Selim ÇETİNKAYA

Transkript

1 Prof. Dr. Selim ÇETİNKAYA

2 Teknik Resim Mühendislik kavramlarını anlatmada kullanılan grafik dildir.

3 Dersin içeriği DERS ADI DERS KODU YARIYIL TEKNİK RESİM MÜH122 İkinci Yarıyıl (Bahar) TEORİ + UYG (Saat) AKTS DERSİN ÖĞRENME KAZANIMLARI Bu dersin sonunda öğrenciler; 1. Temel mekanik tasarım prensiplerini anlar. 2. Özel bilimsel prensipleri anlar ve bunları Mühendislik pratiğinde uygular. 3. Bir mekanik tasarımı analiz eder ve değerlendirme becerisi kazanırlar. DİL Türkçe

4 Dersin içeriği HAFTA KONULAR 1 Geometrik çizimler AutoCAD e giriş 2 Geometrik çizimler AutoCAD e giriş 3 İzdüşümün temel prensipleri; cisimlerin izdüşümleri, resimlerin okunması, görünüşlerin elde edilmesi, AutoCAD temel komutları 4 Bakış doğrultusunun ve görünüşlerin seçimi, resim çiziminde izlenecek yol 5 Görünüş çıkarma ve tamamlama 6 Görünüş çıkarma ve tamamlama 7 Ölçülendirme ve ölçekler 8 Ara sınav 9 Ölçülendirme ve ölçekler 10 Üç boyutlu çizim teknikleri İzometrik ve eğik görünüşler 11 Üç boyutlu çizim teknikleri İzometrik ve eğik görünüşler 12 İzometrik ve eğik görünüşler Kesit çizim prensipleri Tam, yarım, kısmi, döndürülmüş, kademeli kesit alma yöntemleri, koparmalar 13 Kesit çizim prensipleri Tam, yarım, kısmi, döndürülmüş, kademeli kesit alma yöntemleri, koparmalar 14 Kesit çizim prensipleri Tam, yarım, kısmi, döndürülmüş, kademeli kesit alma yöntemleri, koparmalar

5 Değerlendirme ölçütleri DEĞERLENDİRME YÖNTEMİ VE GEÇME KRİTERLERİ Sayısı Toplam Katkısı (%) Ödev 1 25 Ara Sınav 4 35 Yarıyıl sonu sınavı 1 40 Toplam 100

6 Kaynaklar Kemal Varol, Teknik Elemanlar İçin Temel Teknik Çizim, Literatür Yayınları, 2009 Uygulamalı Teknik Resim, İplikçioğlu/Koparal Teknik Resim -Genel Kurallar (UDK : Türk Standardları TS 88/Nisan 1993) Fundamentals of Graphics Communication, Gary R. Bertoline Technical Drawing with Engineerin Graphics, Giesche, mitchell, Spencer, Hill, Dygdon Böttcher/Forberg Technisches Zeichnen, Ulrich Kurz/Herbert wittel, Vieweg Teubner Verlag, 2010

7 Tarihçe Mağara ressamlığı Avcılık yapan okçu Av peşinde koşanlar Savaşta okçular Mamut tuzağı Bir çalışma biçimi Hedef veya çalışma tanımlanıyor. İsveç teki bir mağarada İsa dan 1000 yıl kadar önceye ait (Bronz Çağı) bir resim

8 Teknik resim 18. yüzyılda Gaspard Monge bir askeri zırhlı araç tasarımında görev aldı. Birbirine dik iki izdüşüm düzlemi kullanarak katı objelerin grafik tanımını sağlayan bir sistem geliştirdi. Fikirlerini `Leçons de géométrie descriptive' (1799) adlı yayınla tüm Avrupa ya yaydı. Bu sistem Tasarı Geometri olarak bilinir ve eşlenik dik izdüşümün temelidir. Gaspard Monge ( ), Fransız matematikçi ve mühendis

9 Neler öğreneceksiniz? Artistik resme karşı teknik resim Fark nedir?

10 Grafik dil

11 Grafik dilin etkinliği 1. Bu parçayı tanımlayacak bir yazı yazın. 2. Bu yazdığınızı birinin çizmesini isteyerek anlatımınızı test edin. Kelime dili boyut, biçim ve özelliklerin tam ve özlü biçimde anlatılmasında yetersizdir.

12 Grafik dilin biçimi Grafik dil, mühendislik uygulamalarında objelerin yüzeylerinin, kenarlarının ve sınırlarının belirtilmesinde çizgileri kullanır. Bu dil çizim veya resim olarak bilinir. Çizimler serbest elle, çizim takımlarıyla veya bilgisayar metotları kullanılarak yapılır.

13 Serbest elle çizim Çizim takımları olmaksızın, sadece kurşun kalem ve silgi kullanılarak yapılan çizim. Örnek

14 Takımlarla çizim Düz çizgiler, çemberler, ve eğrileri kolay ve doğru olarak çizmek için çizim takımları kullanılır. Bu yüzden, çizimler genellikle ölçekli çizilir. Örnek

15 Takımlarla çizim Çizim araçları kullanarak elle yapılan çizimler

16 Bilgisayarda çizim Çizimler genellikle AutoCAD, solid works vb. gibi ticari yazılımlarla yapılır. Örnek

17 Mühendislik teknik resmi

18 Teknik resmin elemanları Teknik resimler grafik dil ve kelime dil den oluşmaktadır. Grafik dil Objenin biçimini tanımlar (esas olarak). Kelime dil Objenin boyut, konum ve özelliklerini tanımlar.

19 Temel çizim bilgileri Grafik dil Kelime dil Çizgi tipleri İzdüşüm metodu Geometrik konstrüksiyon Yazı yazma

20 Teknik resmin önemi Teknik elemanlar arasında tasarımın her aşamasında -başlangıç fikirlerinden imalata kadar- haberleşme aracıdır. Canlandırma, iletişim ve dokümantasyon Canlandırma Göz önünde bulunmayan objeyi resmetme becerisi. İletişim Tasarımın hiçbir kuşkuya yer vermeden başkalarına aktarılabilmesi Dokümantasyon Çözümün daha sonra başvurmak üzere kalıcı olarak kaydedilmesi.

21 Teknik resim İmal edilecek parçaların ölçekli, ölçülendirilmiş imalat resimleri

22 Teknik resim Flanş teknik resmi (İmalat resmi) Uluslar arası çizim kuralları

23 Endüstrinin dili Çizim ve tasarımda kullanılan yaygın terimler Çizim standardları ve standard organizasyonları

24 çizim Standard Standardlar

25 Standardlar İngilizce de standard, Almanca da norm ve Fransızca da norme kelimeleri ile bizde İngilizcesine göre adlandırılan standard, türlü çalışmalarda birörneklik anlamına gelen usül ve kuralların tümünü içine alan bir kavramdır. Türk Standardları Enstitüsü nün de üyesi olduğu Uluslararası Standardizasyon Teşkilâtı (ISO International Organization for Standardization), standardizasyonu şöyle tanımlamaktadır: Standard, imalatta, anlayışta, ölçme ve deneyde bir örnekliktir. Standardizasyon, belirli bir faaliyetle ilgili olarak ekonomik fayda sağlamak üzere bütün ilgili tarafların yardım ve işbirliği ile belirli kurallar koyma ve bu kuralları uygulama işlemidir.

26 Standardlar Çizim standardları teknik çizimlerin nasıl yapılacağını yöneten kurallar takımıdır. Çizim standardları, çizimin çizimi okuyan herkes için aynı anlamı vermesi için kullanılır.

27 Standard kodları Ülke Kod Tam adı Türkiye USA Germany UK Japan TS ANSI DIN BS JIS ISO Türk Standardı American National Standard Institute Deutsche Institut für Normung British Standard Japanese Industrial Standard International Standards Organization

28 Standard kuruluşları TSE, Türk Standardları Enstitüsü ISO, International Standards Organization CEN, Comite Europeen de Normalisation ANSI, American National Standards Institute

29 Bazı çizim standardları Kod numarası İçeriği TS 88 TS ISO 128 TS ISO Teknik Resim - Genel Kurallar Teknik Resim - Genel Kurallar Teknik Resim- Gösterilişle İlgili Genel Prensipler- Bölüm 20: Çizgiler İçin Temel Kurallar TS ISO Teknik Resim- Gösterilişle İlgili Genel Prensipleri- Bölüm 21: CAD Sistemleri ile Çizgilerin Çizilmesi TS ISO Teknik Resim- Gösterilişle İlgili Genel Prensipler- Bölüm 22: Kılavuz Çizgileri ve Referans Çizgileri İçin Temel Kurallar ve Uygulamalar TS ISO Teknik Resim - Gösteriliş Genel Prensipleri Bölüm 23: Yapı Resimleri İçin Çizgiler TS ISO Teknik Resim - Gösteriliş Genel Prensipleri Bölüm 24: Makine Mühendisliği Resimleri İçin Çizgiler TS ISO 5459 TS ISO 8015 Teknik Resim-Geometrik Toleranslandırma- Geometrik Toleranslar İçin Referanslar ve Referans Sistemleri Teknik Resim -Toleranslandırmanın Esasları

30 Çizim değerlendirme kriterleri (örnek) Çizim özellikleri Puan Puan Görünüşlerin 1. bölgeye doğru yerleştirilmesi Doğru görünüşlerin seçilmesi Görünüşlerin doğruluk ve yeterliliği (varsa kesitler dahil) Görünüşlerin doğru ölçülerde çizilmesi Doğru çizgi tiplerinin (görünmez, eksen, tarama stilleri, vb.) kullanılması Çizimin temizliği Ölçülerin standardlara uygunluğu ve gerekli tüm ölçülerin verilmiş olması, gereksiz tekrarlanmamış olması Yazı alanının tam ve doğru olarak doldurulması Toplam Çarpanlar: Zamanında teslim: 1,0 Geç teslim gün başına: -10 puan 20

31