İNTESTİNAL SİSTEME YERLEŞEN FIRSATÇI PROTOZOONLAR

Ebat: px

Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "İNTESTİNAL SİSTEME YERLEŞEN FIRSATÇI PROTOZOONLAR"

Meryem Oz
9 yıl önce
İzleme sayısı:

1 İNTESTİNAL SİSTEME YERLEŞEN FIRSATÇI PROTOZOONLAR BLASTOCYSTOSIS CYCLOSPORIASIS CRYPTOSPORIDIOSIS MICROSPORIDOSIS Prof. Dr. Nevin TURGAY EUTF Parazitoloji AD 2011

2 EUTF Parazitoloji Plk Lab Örnekler: Dışkı, duodenum asp. sıvısı, BAL/Balgam, İnce yaymakalın damla, Kist asp. sıvısı, Kİ yayma, yüzeyel deri biyopsisi, EDTA lı gece kanı, idrar, vajinal sürüntü, kene örnekleri Tüm gelen GİS şikayetli hastalara; Selofan bant yöntemi Serum fizyolojik ve Lugol boyası Ritchie sonrasi elde edilen çökeltiden Serum fizyolojik ve Lugol boyası Modifiye asit fast boyama Modifiye Trichrome boyası Giemsa boyası Trichrome boyama Entamoeba histolytica spesifik adhesin antijeni (ELISA) Moleküler tabanlı yöntemler (Rutine girme aşamasında) E.histolytica, E.dispar, Cryptosporidium, G.intestinalis spesifik DNA sı

3 Parazitoloji Polikliniğine Başvuru Nedenleri % Karın ağrısı Bulantı Alerji Diyare Portör %

4 EUTF-PD Plk Lab. Olguları Parazit tespit edilen olgular (No: 626) Parazit tespit edilemeyen (No: 4360) Total: 4986 olgu Parazit saptama: %12.5 % Protozoon %81.3 Helment %18.7

5 Parazit Blastocystis hominis Giardia intestinalis Entamoeba coli Enterobius vermicularis Cryptosporidium spp Cyclospora spp Iodamoeba butchilii Hymenolepis nana 13 2 Taenia saginata 10 5 Entamoeba histolytica/dispar 9 18 Endolimax nana 9 3 Chilomastix mesnilii 5 1 Dientamoeba fragilis 3 - Fasciola hepatica 1 - Ascaris lumbricoides - 1 Total

6 BLASTOCYSTOSIS % 3.8 (2004) % 4.5 (2009) %??? Etken: Blastocystis hominis Bulaş: Su ve yiyeceklerle Yakınmalar: Karın ağrısı, gazlarında şikayeti, zaman zaman ishal TEDAVİ: TMP-SMX forte tab, 2x1 / 7 gün Ornidazol 500 mg tab, 2x1 / 5 gün

7 Olgu: HS 65 y, erkek, EUTF de öğr. üyesi 5 gündür devam eden ishal, karın ağrısı, iştahsızlık, gaz Yunan adalarında tekne ile seyahat öyküsü Rutinler normal Dışkı incelemesi: Nativ-Lugol: B.hominis, E.coli, T.intestinalis Asit-fast boyası : her sahada 3-4 adet, 10 m boyutlarında kistik yapılar (Cyclospora spp.) CD4, CD8 sayıları, Ig subgrupları: N Eşinin bakısı: N

8 Cryptosporidium spp. Cyclospora spp. % 0.54 (2004) % 1.93 (2009) % 0.46 (2004) % 1.2 (2009) %?? Yakınmalar: Şiddetli karın ağrısı, ishal Tanı: Asit-fast boyası

9 CYCLOSPORIASIS Dünya nüfusunun hemen hemen yarısı kontamine ve yetersiz kalitedeki su kaynaklarının kullanımı ve yiyeceklerle bulaşan enfeksiyon hastalıklarının ölümcül olabilen sonuçlarına maruz kalmaktadır. (WHO, The World Health Report 1996) Cyclosporiazis tüm dünyada oldukça yaygındır. İlk tanı konan ülkeler: Haiti, Guatemala, Peru, Nepal. G.Amerika, Hindistan ve GD Asya seyahatleri sonrası yaygındır. En çok HIV/AIDS hastalarında yaygındır. CDC: yeni olgu/yıl! Cyclospora ookistleri dışkıda enfektif değil. (Ookistler o C de birkaç gün beklemeli) Bulaş: Taze meyve ve sebzelerle TEDAVİ: TMP-SMX forte tab: İmmum sis. N: 2x1 / 7 gün İmmum sis. : 2x1 / 10 gün, 3 doz/ hf (idame) Ciprofloksazin

11 CRYPTOSPORIDIOSIS İnsanlarda patojen suşları; Cryptosporidium parvum (zoonotik) Cryptosporidium hominis (insan-insan) Bulaş: Su ve yiyeceklerle CDC: yeni olgu/yıl. Klinik; Kendi kendini sınırlayan diyare (özellikle anaokulu ve okul çocuklarında) İmmunsupreselerde uzayan diyare Milwaukee de kişinin etkilendiği şebeke suyu kaynaklı salgın (NEJM 1994;331: ) Tanı: Asit fast boyası TEDAVİ: Azitromisin 500 mg tab, 1x1 / 3-10 gün Paromomisin Azitromisin+Paromomisin Nitozoksanid: 2x500 mg/3 gün (CD4<50: 8 hf, >50: 14 gün)

12 EÜTF-Parazitoloji Dr. Derya Dirim Erdoğan ın izniyle

14 MICROSPORIDOSIS Microsporidium lar sık rastlanan, insanları ve tüm hayvanları enfekte edebilen zorunlu hücre içi parazitlerdir Enterocytozoon, Encephalitozoon, Septata, Pleistophora, Nosema cinsleri iyi bilinenleri. Bulaş: Su ile, solunum yoluyla, cinsel yolla, konjenital olarak, zoonotik geçiş, korneaya travmatik yolla Tanı: Elektron mikroskopik bakı! (Modifiye trichrome, Gram boyası, Warthin-Starry gümüş boyası) İmmün sistemi sağlam kişilerde de gastrointestinal ve oküler enfeksiyonlar TEDAVİ: Albendazole 200 mg tab, 1x2 / 7-10 gün Furazolidon 100 mg/gün/20 gün Atovakon

15 İnönü Üniv. Tıp Fak. Parazitoloji AD den Dr. Ülkü Karaman ın izniyle

16 Olgu: CYA 4 aylık erkek bebek Anjiyokateterizasyon işleminden bir gün sonra solunum sıkıntısı ile başvurmuş VSD + Bronkopnömoni + akut bronşiolit Lökositoz dışında belirgin patoloji yok Seftriakson, Vankomisin Örnek: BAL (Giemsa boyası)

17 Örnek: BAL (Giemsa boyası)

18 Yöntem; Ocak 2004 ile Aralık 2009 GİS şikayetli olgu Yöntemler; Rutin dışkı incelemesi Modifiye Kinyoun asit fast boyası Parazit No (%) Cryptosporidium spp 161 (0.62) Cyclospora spp 307 (1.18) Giardia intestinalis 462 (1.78)

19 Sonuçlar; Cryptosporidium Cyclospora Giardia Oc Şub Mar Nis May Haz Tem Agu Eyl Ek Kas Ara Cryptosporidium Cyclospora Giardia 5 0 Oc Şub Mar Nis May Haz Tem Agu Eyl Ek Kas Ara

20 Cryptosporidium Cyclospora Giardia Oc Şub Mar Nis May Haz Tem Agu Eyl Ek Kas Ara Oc Şub Mar Nis May Haz Tem Agu Eyl Ek Kas Ara 2007 Cryptosporidium Cyclospora Giardia

21 Cryptosporidium Cyclospora Giardia Oc Şub Mar Nis May Haz Tem Agu Eyl Ek Kas Ara Jan Feb Mar Apr May Jun Jul Agu Sep Oct Nov Dec 2009 Cryptosporidium Cyclospora Giardia

22 İmmunsuprese Olgularda Fırsatçı Parazitler Hastalar No (K/E) Yaş Diyare (+ olgularda diyare %) Pozitif olgu (%) Kortikosteroid kullananlar 33 (14/19) 2-75 (34,8) 18 (100%) 25 (75,7%) Organ nakli hastaları 37 (16/21) 2-53 (10,51) 15 (93,3%) 21 (56,8%) Onkoloji hastaları 32 (16/16) 3-61 (24,37) 18 (66,7%) 20 (62,5%) Toplam 102 (46/56) 2-75 (23,22) 51 (86,3%) 66 (64,7%)

23 Parazit Kortikosteroid kullananlar Organ nakli hastaları Onkoloji hastaları Toplam Cryptosporidium Cyclospora Blastocystis hominis Microsporidium E.histolytica G.intestinalis T.intestinalis Total (çoklu/tek enf) 34 (11/13) 29 (7/14) 23 (2/18)

24 Sonuç olarak; İntestinal yerleşen fırsatçı paraziter enfeksiyonlar immunsuprese olgularda sık! Cryptosporidium ve Cyclospora enfeksiyonlarının Türkiye nin özellikle batısında, her yaş grubunda ve immun sistemi sağlam kişilerde de saptanabilmekte. Patojenler parazitler! İçme suyuna dikkat... Uygun tanı yöntemleri uygulanmalı (Amebiazis!!!) Bunların fırsatçı protozoonlar oldukları gözönüne alınarak semptomatik olanlar mutlaka tedavi edilmeli.

25 Teşekkürler

Benzer belgeler

Paraziter diyare tedavisi

Paraziter diyare tedavisi Prof. Dr. Cüneyt BALCIOĞLU Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Parazitoloji AD Protozoonlar Entamoeba histolytica Giardia intestinalis Cryptosporidium spp. Dientamoeba