TÜRKİYE DE SİYASET, MEDYA VE İNTERNETTE ÖZGÜRLÜKLER

Transkript

1 TÜRKİYE DE SİYASET, MEDYA VE İNTERNETTE ÖZGÜRLÜKLER Ali Çarkoğlu Ersin Kalaycıoğlu Erik C. Nisbet

2 ARAŞTIRMANIN KÜNYESİ Toplam: 51 ilde 2356 katılımcı ile yüz yüze görüşme gerçekleştirildi Saha araştırması Frekans Araştırma tarafından 20 Aralık, Şubat, 2015 tarihlerinde yürütüldü Araştırma Koç Üniversitesi ve Sabancı Üniversitesi kaynaklarının yanı sıra Ohio State University School of Communication, Wayne State University Department of Communication, Annenberg School for Communication s Center for Global Communication Studies and Internet Policy Observatory at the University of Pennsylvania desteğiyle yürütüldü. 2

3 ÜLKE GÜNDEMİNİN EN ÖNEMLİ SORUNLARI NELER? Tüm örnekleme açık uçlu olarak sorulan soru: Sizce bugün TÜRKİYE nin en önemli sorunu nedir? Örneklem rastsal olarak dörde bölünüp her bir gruba ayrı ayrı aşağıdaki sorular soruldu: Sizce bugün DÜNYA nın en önemli sorunu nedir? Sizce gelecekte TÜRKİYE nin en önemli sorunu ne olacaktır? Sizce gelecekte tüm DÜNYA nın en önemli sorunu ne olacaktır? Sizce eğer hiçbir şey yapılmazsa gelecekte tüm DÜNYA nın en ciddi sorunu ne olacaktır? 3

4 4

5 Medya ve Basın Organlarının Değerlendirilmesi 5

6 ,1 18,7 32,3 37,4 ADALET VE KALKINMA PARTİSİ (AKP) Türkiye'de haber yayın organlarının kalitesinden genel olarak ne kadar memnunsunuz? 36,4 23,4 24,3 15,0 25,3 41,8 23,1 9,8 20,2 34,6 3,4 0,9 0,0 1,0 0,0 1,6 HALKLARIN DEMOKRATİK PARTİSİ (HDP) CUMHURİYET HALK PARTİSİ (CHP) 26,0 18,3 MİLLİYETÇİ HAREKET PARTİSİ (MHP) 29,0 48,4 9,7 DİĞER 12,9 18,1 26,4 31,1 22,7 TOPLAM Hiç memnun değilim Memnun değilim Ne memnunum, ne de değilim 6

7 ,9 17,2 39,1 35,9 ADALET VE KALKINMA PARTİSİ (AKP) Türkiye'de mevcut olan internet sitelerinin ve sosyal medyanın kalitesinden genel olarak ne kadar memnunsunuz? 21,5 25,2 33,6 33,2 18,7 19,0 17,7 29,2 28,8 14,4 45,2 11,5 3,0 0,9 0,9 0,0 HALKLARIN DEMOKRATİK PARTİSİ (HDP) CUMHURİYET HALK PARTİSİ (CHP) MİLLİYETÇİ HAREKET PARTİSİ (MHP) 9,7 19,4 32,3 DİĞER 29,0 9,7 11,5 22,2 40,1 24,1 TOPLAM 2,2 Hiç memnun değilim Memnun değilim Ne memnunum, ne de değilim 7

8 8

9 9

10 Haber yayın organları hakkında değerlendirmeler Herhangi bir kişi gazete, televizyon veya radyo istasyonu veya haber (internet) sitesi sahibi olabilir 8,8 9,9 17,2 32,6 31,5 Haber yayın organları, hükümetle ilgili bilgilere rahatça özgür bir şekilde erişebilirler 4,8 17,2 22,0 28,4 27,7 Gazeteciler, tartışmalı konular hakkında haber yaparken hükümet baskı ve şiddetinden bağımsızdır 5,0 19,7 19,0 24,5 31,8 Hükümet haber yayın organlarını hiçbir şekilde sansürlememektedir 4,8 17,8 20,3 24,7 32, Kesinlikle katılıyorum Katılıyorum Ne katılıyorum ne katılmıyorum Katılmıyorum Kesinlikle katılmıyorum 10

11 Haber yayın organları hakkında değerlendirmeler Türkiye deki herhangi bir kişi gazete, televizyon veya radyo istasyonu veya internet sitesi sahibi olabilmelidir 1,8 7,3 20,5 24,2 46,2 Kanunlar, haber yayın organlarının hükümetle ile ilgili bilgilere özgür ve açık erişimini garantiye almalıdır 1,8 6,7 23,7 23,1 44,7 Türkiye deki gazeteciler ve internetteki blog yazarları hükümetin baskı ve şiddetine maruz kalmadan tartışmalı haberleri güvenle 1,3 6,0 19,1 26,7 47,0 Türkiye deki haber yayın organları hükümeti eleştirmekte özgür olmalıdır 1,1 5,8 16,1 28,5 48, Kesinlikle katılıyorum Katılıyorum Ne katılıyorum ne katılmıyorum Katılmıyorum Kesinlikle katılmıyorum 11

12 ,9 YAYIN ORGANLARI VE INTERNETTE SANSÜR Sansür var mı? (0 hiç yok -100 çok var) İnternet Dışındaki Yayın Organları 67,3 62,5 İnternet ,8 43,0 51,1 51,2 49, Adalet ve Halkların Kalkınma Demokratik Partisi (AKP) Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Adalet ve Halkların Kalkınma Demokratik Partisi (AKP) Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) 12

13 Medyada Sansürün Sıklığı ile İlgili Düşünceler ve Sansüre Karşı Tutum 13

14 70 Genel olarak düşündüğünüzde, Türkiye'de haber medyası özgür müdür, yoksa sansürlenmekte midir? ,4 25,1 23,4 21,9 20,2 ADALET VE KALKINMA PARTİSİ (AKP) 36,4 33,6 17,8 HALKLARIN DEMOKRATİK PARTİSİ (HDP) 45,8 36,9 36,5 8,4 8,4 3,7 5,3 3,6 CUMHURİYET HALK PARTİSİ (CHP) 28,8 18,3 9,6 6,7 MİLLİYETÇİ HAREKET PARTİSİ (MHP) 58,8 14,7 11,8 DİĞER 5,9 8,8 25,5 29,5 19,3 TOPLAM Çok sansürlü Biraz sansürlü Sansürlü de değil özgür de değil Biraz özgür Çok özgür 13,112,5 14

15 70 Türkiye'de internet genel olarak özgür müdür, yoksa sansürlenmekte midir? ,0 25,3 25,3 20,6 25,7 ADALET VE KALKINMA PARTİSİ (AKP) 26,0 38,0 18,2 9,9 HALKLARIN DEMOKRATİK PARTİSİ (HDP) 29,6 34,3 22,2 28,1 41,1 39,4 22,1 17,3 15,2 12,5 7,9 8,0 6,5 7,4 7,6 8,7 CUMHURİYET HALK PARTİSİ (CHP) MİLLİYETÇİ HAREKET PARTİSİ (MHP) DİĞER 26,7 23,3 13,3 26,7 TOPLAM Çok sansürlü Biraz sansürlü Sansürlü de değil özgür de değil Biraz özgür Çok özgür 10,0 15

16 16

17 17

18 ,9 Haber yayın organlarının sansürden tamamıyla uzak olması gerektiği fikrine ne derece katılıyorsunuz veya buna ne derece katılmıyorsunuz? 28,2 36,3 10,8 1,7 3,7 ADALET VE KALKINMA PARTİSİ (AKP) 16,8 20,6 27,1 HALKLARIN DEMOKRATİK PARTİSİ (HDP) 32,7 33,3 31,8 31,4 17,7 12,8 5,3 5,7 CUMHURİYET HALK PARTİSİ (CHP) 24,8 15,2 21,0 MİLLİYETÇİ HAREKET PARTİSİ (MHP) 12,1 12,1 12,1 DİĞER 24,2 39,4 3,6 20,0 23,4 31,9 TOPLAM 21,1 Kesinlikle katılmıyorum Katılmıyorum Ne katılıyorum ne katılmıyorum Katılıyorum Kesinlikle katılıyorum 18

19 40 İnternetin sansürden tamamıyla uzak olması gerektiği fikrine ne derece katılıyorsunuz veya buna ne derece katılmıyorsunuz? ,6 35,9 21,4 29,0 27,1 20,6 20,6 28,6 26,8 27,2 27,2 21,4 20,1 17,9 17,5 25,0 18,8 34,4 32,5 22,9 22,7 16, ,2 5,9 ADALET VE KALKINMA PARTİSİ (AKP) 2,8 HALKLARIN DEMOKRATİK PARTİSİ (HDP) 6,7 6,8 CUMHURİYET HALK PARTİSİ (CHP) MİLLİYETÇİ HAREKET PARTİSİ (MHP) 9,4 12,5 DİĞER 5,6 TOPLAM Kesinlikle katılmıyorum Katılmıyorum Ne katılıyorum ne katılmıyorum Katılıyorum Kesinlikle katılıyorum 19

20 20

21 21

22 Kitlesel medya araçlarının sansürlenmesi hakkında değerlendirmeler Türkiye medyasında doğruyu yansıtan bilgilerin eksikliği beni sinirlendiriyor 11,7 41,2 Türkiye de hükümetin medyada olmasına izin verdiği bilgiler yüzünden kendimi kısıtlanmış hissediyorum Türkiye medyası beni istediği gibi yönlendirmeye çalışıyor 10,8 12,9 37,1 36,8 Sık sık Türkiye medyasındaki bilginin gerçeği yansıtmadığını veya yanıltıcı olduğunu düşünüyorum 14,4 42,0 Türkiye medyasını takip ederken, kendimi sıklıkla medyayla aynı fikirde olmadığım çeşitli durumları düşünürken Türkiye medyası beni belirli bir biçimde düşünmeye itmeye çalışıyor 10,8 11,5 40,3 41,9 Kendimi sıkça Türkiye medyasında bilgi sunumundaki kusurları ararken buluyorum 12,7 35,1 Türkiye medyasındaki doğru bilgi eksikliği canımı sıkıyor 15,9 49, Kesinlikle katılıyorum Katılıyorum Ne katılıyorum ne katılmıyorum Katılmıyorum Kesinlikle katılmıyorum 22

23 80 MEDYADA SANSÜRDEN DUYULAN RAHATSIZLIK ENDEKSİ (0 HİÇ RAHATSIZ DEĞİL-100 ÇOK RAHATSIZ) ,9 61,2 68,0 63, Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) Halkların Demokratik Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) 23

24 Hangi tür içeriğin TV, gazete veya dergilerde sansürlenmesine ne derece katılır ya da katılmaz? 13,1 Türk milli değerlerini ve tarihini eleştiren içeriğin 29,3 sansürlenmesi 19,7 Hükümet karşıtı protestoları organize etmekte kullanılan içeriğin sansürlenmesi 4,6 13,6 16,7 21,4 28,4 İslam ı eleştiren içeriğin sansürlenmesi 12,0 19,1 20,8 28,7 Siyasi liderlerin itibarını zedeleyecek içeriğin sansürlenmesi 9,7 15,7 23,8 24,8 Pornografik veya cinsel olarak açık içeriğin sansürlenmesi 4,8 8,9 28,8 42,7 Hükümeti eleştiren içeriğin sansürlenmesi 4,7 16,2 23,2 34,2 Azınlık haklarını savunan içeriğin sansürlenmesi 3,3 16,3 33,2 20, Kesinlikle Katılıyorum, Sansürlenmeli Katılıyorum Ne katılıyorum ne katılmıyorum Katılmıyorum Kesinlikle Katılmıyorum, Sansürlenmemeli 24

25 DEĞİŞİK TÜR İÇERİĞİN MEDYADA SANSÜRLENMESİNE VERİLEN DESTEK (0 HİÇ SANSÜR OLMASIN-100 ÇOK ÇOK SANSÜR OLSUN) 58,1 51, ,7 39, Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) Halkların Demokratik Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) 25

26 2014 Cumhurbaşkanlığı Seçimlerinde Medyanın Rolü ile ilgili Değerlendirmeler 26

27 Cumhurbaşkanlığı seçim sonuçları: Recep Tayyip Erdoğan 27

28 Cumhurbaşkanlığı seçim sonuçları: Ekmeleddin İhsanoğlu 28

29 Cumhurbaşkanlığı seçim sonuçları: Selahattin Demirtaş 29

30 ADAYLAR ARASINDAKİ OY TERCİHİ NASIL ŞEKİLLENDİ? 30

31 Eğitimliler, Aleviler ve ülkenin en önemli sorunu siyasi istikrarsızlık olarak görenler Erdoğan değil İhsanoğlu na meyil ediyor Anne-babasıyla çocuklukta Kürtçe konuşanlar, sol-sağ ekseninde sağda olanlar, daha sık ibadet ettiğini söyleyenler, daha yüksek oranda ekonomik durumdan şikayetçi olanlar ise Erdoğan a meyil ediyor 2011 de CHP ve MHP ye oy verenler İhsanoğlu na, AKP ye oy verenler ise Erdoğan a oy verme eğiliminde ERDOĞAN İLE İHSANOĞLU KARŞILAŞTIRMASI 31

32 Anne-babasıyla çocuklukta Kürtçe konuşanlar ve etnik kimlik olarak Kürtlüğü seçenler Erdoğan a değil Demirtaş a meyil ediyor Sol-sağ ekseninde sağda olanlar ve daha sık ibadet ettiğini söyleyenler ise Demirtaş a değil Erdoğan a meyil ediyor 2011 de AKP ve CHP ye oy verenler Demirtaş a değil Erdoğan a, oy verme eğiliminde Demografik değişkenler ve ülke sorunları ya da ekonomik durum değerlendirmeleri belirleyici değil ERDOĞAN İLE DEMİRTAŞ KARŞILAŞTIRMASI 32

33 Anne-babasıyla çocuklukta Kürtçe konuşanlar ve etnik kimlik olarak Kürtlüğü seçenler İhsanoğlu na değil Demirtaş a meyil ediyor. Aleviler ise Demirtaş tan çok İhsanoğlu na oy verme eğiliminde Sol-sağ ekseninde sağda olanlar ve daha sık ibadet ettiğini söyleyenler ise Demirtaş a değil İhsanoğlu na meyil ediyor Daha negatif ekonomik değerlendirmeler İhsanoğlu ndan Demirtaş a oy kaydırıyor 2011 de MHP ve CHP ye oy verenler Demirtaş a değil İhsanoğlu na oy verme eğiliminde Ülkenin en önemli sorunu ekonomik sorunlardır diyenler İhsanoğlu ndan çok Demirtaş a oy verme eğiliminde DEMİRTAŞ İLE İHSANOĞLU KARŞILAŞTIRMASI 33

34 CUMHURBAŞKANLIĞI SEÇİMİNDE MEDYANIN ROLÜ 34

35 Cumhurbaşkanlığı seçimi kampanyası boyunca, Türkiye deki haber yayın organları... Bana seçimle ilgili gerekli olan bütün bilgileri sağlamıştır 3,9 28,1 Muhalefet partilerinin cumhurbaşkanı adaylarına karşı yanlı davranmıştır 7,5 30,3 Seçimlerle ilgili bütün meselelerden bahsetmiştir 5,0 28,1 Cumhurbaşkanlığı seçimi için adil ve dengeli bir haber yayını sağlamıştır 6,0 27,6 İktidar partisinin (AK Parti) cumhurbaşkanı adayını kayırmıştır 14,8 36, Kesinlikle katılıyorum Katılıyorum Ne katılıyorum ne katılmıyorum Katılmıyorum Kesinlikle katılmıyorum 35

36 60 CUMHURBAŞKANLIĞI KAMPANYASINDA MEDYA TARAFSIZLIĞI ENDEKSİ (0 HİÇ KAYIRMA YOK-100 ÇOK KAYIRMA VAR) 55, ,8 38,4 38, Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) Halkların Demokratik Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) 36

37 Genel İnternet Kullanımı Alışkanlıkları 37

38 Ne sıklıkta Internet kullanır? Her gün kullanıyorum %36,4 Kullanmıyorum %49,1 Kullanmıyorum Ayda bir den az kullanıyorum Ayda bir kullanıyorum Ayda 2-3 kere kullanıyorum Haftada bir kere kullanıyorum Haftada 2-3 kere kullanıyorum %8,6 Haftada bir kere kullanıyorum %2,0 Ayda 2-3 kere kullanıyorum %1,4 Ayda bir kullanıyorum %0,9 Ayda bir den az kullanıyorum %1,7 Haftada 2-3 kere kullanıyorum Her gün kullanıyorum 38

39 Siyasi haberleri almak için Türkiye deki internet kaynaklarını (web siteleri, bloglar ve sosyal ağ siteleri) ne sıklıkta takip ediyorsunuz? 100,0 90,0 Türkiye'deki Türk İnternet kaynakları 80,0 Türkiye'deki yabancı Internet kaynakları 70,0 67,9 60,0 50,0 40,0 30,0 20,0 32,4 23,3 23,2 10,0 0,0 7,6 9,1 6,6 3,6 2,2 3,3 5,2 6,2 6,3 3,1 HİÇ AYDA 1 DEN AZ AYDA 1 AYDA 2-3 KERE HAFTADA 1 KERE HAFTADA 2-3 KERE HER GÜN 39 Sadece internet kullanıcılarına soruldu.

40 100,0 Internette hangi faaliyeti ne sıklıkta yapar 90,0 80,0 70,0 60,0 50,0 49,6 48,8 40,0 30,0 30,8 34,5 34,8 20,0 10,0 0,0 15,6 İnternette bilgisayar oyunu oynamak 2,9 Mal veya hizmet satın almak veya sipariş etmek 23,2 18,5 Arkadaşlarınızla ve ailenizle e-posta aracılığıyla haberleşmek 13,8 15,4 Video, film veya TV programı indirmek/izlemek 6,5 Siyasi liderler veya meseleler hakkında bilgi aramak 17,0 15,4 Müzik indirmek veya dinlemek 8,0 Bir internet bloguna veya sitesine yorum yapmak veya yazı yazmak Hiç Ayda 1 den az Ayda 1 Ayda 2-3 kere Haftada 1 kere Haftada 2-3 kere Her gün 8,1 Facebook veya Twitter gibi sosyal ağ sitelerini kullanmak 40 Sadece internet kullanıcılarına soruldu.

41 İnternette Siyasi İçerik ve Sosyal Ağ Kullanımı Alışkanlıkları 41

42 35,9 34,1 35,1 28,7 28,8 27,2 26, ,1 26,8 19,6 16,1 12,1 11,9 5,7 5,2 9,1 8,5 8,8 5,9 HÜKÜMETİN YAPTIĞI ELEKTRONİK İZLEME SEBEBİYLE BELİRLİ İNTERNET SİTELERİNE, BLOGLARA, ÇEVRİMİÇİ KONUŞMALARA VS GİRMEKTEN KAÇINIYORUM. BAZI SİYASİ KONULAR HAKKINDA NE DÜŞÜNDÜĞÜMÜ BAŞKALARIYLA İNTERNET ÜZERİNDEN PAYLAŞMAKTAN KAÇINIYORUM TİCARİ İNTERNET SİTELERİNİ KULLANIRKEN GİZLİLİĞİM İÇİN ENDİŞELENİYORUM BİRİLERİ BENİ İZLİYOR OLSA BİLE İNTERNETTE DÜŞÜNCELERİMİ PAYLAŞMANIN ÖNEMLİ OLDUĞUNU DÜŞÜNÜYORUM Kesinlikle katılmıyorum Katılmıyorum Ne katılıyorum ne katılmıyorum Katılıyorum Kesinlikle katılıyorum 42 Sadece internet kullanıcılarına soruldu.

43 Hangi sosyal ağ paylaşımı sitelerini düzenli olarak kullanır? FACEBOOK 46,2 GOOGLE+ YOUTUBE 29,6 29,2 TWİTTER 20,5 INSTAGRAM 12,4 EKŞİ SÖZLÜK 4,7 VİNE LİNKEDIN ONEDİO HİÇBİR SOSYAL AĞ PAYLAŞIM SİTESİNİ KULLANMIYORUM LİSTELİST.COM DİĞER 59SANİYE ALKIŞLARLAYAŞIYORUM 2,9 2,0 1,9 1,8 1,4 1,4 1,1 1,0 43 Sadece internet kullanıcılarına soruldu.

44 Sosyal ağ sitelerini aşağıdaki faaliyetler için ne sıklıkta kullanır? 60 59, ,6 44,1 45, , ,1 30,3 32, ,1 14,0 18,0 13,7 16,3 16,7 16,5 11,0 10,4 12,6 9,9 0 Haber başlıkları veya kısa haber özetleri okumak 2,9 Başkaları ile siyasi konuları tartışmak 3,3 Siyasi liderlerin veya partilerin kendilerinin kullanıma sunduğu mesajlarını veya profillerini okumak 3,8 4,7 2,9 Siyasi liderler veya konular hakkındaki siyasi görüşleri okumak Siyasi liderler veya partiler hakkındaki video veya görsellere bakmak Siyaset ile ilgili haberler, düşünceler, görseller ve videolar dahil olmak üzere siyasi herhangi bir şeyi beğenmek, üzerine gönderi veya yorum yapmak 1,4 Siyasi konularda birlikte çalışacak insanlar bulmak Hiç Ayda 1 den az Ayda 1 Ayda 2-3 kere Haftada 1 kere Haftada 2-3 kere Her gün 1,7 İnternetteki haber sitelerinde veya bloglarda gördüğünüz haberleri veya videoları otomatik olarak paylaşmak 44 Sadece internet kullanıcılarına soruldu.

45 ARKADAŞLARINIZIN SOSYAL AĞ PAYLAŞIM SİTELERİNE GÖNDERDİKLERİ SİYASİ DÜŞÜNCELERE VE SİYASİ İÇERİĞE NE SIKLIKTA KATILMIYORSUNUZ Hiçbir zaman %19,3 Bazen %55,6 Neredeyse her zaman %6,2 Çoğu zaman %18,9 45 Sadece internet kullanıcılarına soruldu.

46 İnternetteki sosyal ağınızın yüzde kaçının (...)ı desteklediğini tahmin ediyorsunuz 83,6 44,0 42,3 34,2 10,5 18,5 13,0 15,4 24,4,8 4,5 1,9 4,3 1,8,8 %0-20 %21-40 %41-60 %61-80 % Recep Tayyip Erdoğan Ekmeleddin İhsanoğlu Selahattin Demirtaş 46 Sadece internet kullanıcılarına soruldu.

47 İnternet Sansürü ve İnternet İçeriğiyle İlgili Değerlendirmeler 47

48 Türkiye de internet genel olarak özgür müdür, yoksa sansürlenmekte midir Çok özgür %15,3 Çok sansürlü %14,8 Biraz özgür %14,3 Biraz sansürlü %31,4 Sansürlü de değil özgür de değil %24,2 48

49 Türkiye'de İnternet Özgür müdür yoksa Sansürlenmekte midir? 36,20 37,37 24,78 20,88 15,11 15,64 13,30 13,47 14,98 8,26 İNTERNET KULLANMIYOR İNTERNET KULLANIYOR Çok sansürlü Biraz sansürlü Sansürlü de değil özgür de değil Biraz özgür Çok özgür 49

50 50

51 51

52 ,0 INTERNETTE SANSÜR Sansür var mı? (0 hiç yok -100 çok var) Sansür olmalı mı? (0 hiç olmamalı -100 her yerde olmalı) 51,1 51,2 49,9 38, ,8 26,8 30, Adalet ve Halkların Kalkınma Demokratik Partisi (AKP) Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Adalet ve Halkların Kalkınma Demokratik Partisi (AKP) Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) 52

53 ,9 YAYIN ORGANLARI VE INTERNETTE SANSÜR Sansür var mı? (0 hiç yok -100 çok var) İnternet Dışındaki Yayın Organları 67,3 62,5 İnternet ,8 43,0 51,1 51,2 49, Adalet ve Halkların Kalkınma Demokratik Partisi (AKP) Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Adalet ve Halkların Kalkınma Demokratik Partisi (AKP) Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) 53

54 ,5 25,9 YAYIN ORGANLARI VE INTERNETTE SANSÜR Sansür olmalı mı? (0 hiç olmamalı -100 her yerde olmalı) İnternet Dışındaki Yayın Organları 22,6 24,6 38,0 31,8 İnternet 26,8 30, Adalet ve Halkların Kalkınma Demokratik Partisi (AKP) Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Adalet ve Halkların Kalkınma Demokratik Partisi (AKP) Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) 54

55 Türkiye de Facebook, Twitter ve Youtube gibi sosyal medya sitelerinin etkileriyle ilgili şimdi sayacağım ifadelere ne derece katılıyorsunuz veya katılmıyorsunuz? SOSYAL MEDYA TOPLUMA YÖNELİK GENEL BİR TEHDİTTİR 7,9 27,2 23,1 10,3 31,4 9,3 SOSYAL MEDYANIN TÜRK DEĞERLERİNE KIYASLA BATI DEĞERLERİNİ DAHA ÇOK 31,5 33,6 DESTEKLEDİĞİNİ DÜŞÜNÜYORUM 17,5 8 12,7 SOSYAL MEDYANIN HALKIN GÖZÜ ÖNÜNDEKİ İNSANLAR HAKKINDA DEDİKODU VE 30,5 31,9 YALANLAR YAYMAK İÇİN YANLIŞ AMAÇLARLA KULLANILDIĞINI DÜŞÜNÜYORUM 17,8 7,1 SOSYAL MEDYANIN TÜRKİYE DE TERÖR TEHDİDİNİ ARTTIRDIĞINI DÜŞÜNÜYORUM 9,2 28,9 29,1 24,6 8,1 SOSYAL MEDYANIN SİYASİ İSTİKRARA TEHDİT OLUŞTURDUĞUNU DÜŞÜNÜYORUM 9 24,1 29,9 27,8 9,3 SOSYAL MEDYANIN İNTİHAR ORANLARINI ARTTIRDIĞINI DÜŞÜNÜYORUM 9,3 26,1 9,5 24,7 30,5 SOSYAL MEDYA YABANCI ÜLKELER TARAFINDAN TÜRKİYE YE KARŞI KULLANILIYOR 11,2 30,3 30,5 20,5 7,5 11,5 SOSYAL MEDYANIN İSLAMİ ÖĞRETİLERİ VE İNANCI TEHDİT ETTİĞİNİ 29 26,3 DÜŞÜNÜYORUM 22,9 10,3 11,3 32,5 SOSYAL MEDYANIN AİLE DEĞERLERİNİ TEHDİT ETTİĞİNİ DÜŞÜNÜYORUM 27,1 21,6 7,5 Kesinlikle katılıyorum Katılıyorum Ne katılıyorum ne katılmıyorum Katılmıyorum Kesinlikle katılmıyorum 55

56 56

57 Türkiye de internetteki veya sosyal medya sitelerinde bulunabilen sayacağım içerik çeşitlerinin sansürlenmesiyle ilgili ne düşünüyorsunuz? TÜRK MİLLİ DEĞERLERİNİ VE TARİHİNİ ELEŞTİREN İÇERİĞİN SANSÜRLENMESİ 13,1 28,3 25,3 19,2 14 6,3 HÜKÜMET KARŞITI PROTESTOLARI ORGANİZE ETMEKTE KULLANILAN 22,2 28,6 İÇERİĞİN SANSÜRLENMESİ 27,3 15,6 İSLAM'I ELEŞTİREN İÇERİĞİN SANSÜRLENMESİ 20,5 29,2 20, ,8 SİYASİ LİDERLERİN İTİBARINI ZEDELEYECEK İÇERİĞİN SANSÜRLENMESİ 8,7 24,6 23,5 13,7 29,6 PORNOGRAFİK VEYA CİNSEL OLARAK AÇIK İÇERİĞİN SANSÜRLENMESİ 41,9 28,9 16,9 6,4 5,9 HÜKÜMETİ ELEŞTİREN İÇERİĞİN SANSÜRLENMESİ 5 17,9 22,7 33,2 21,3 3 17,4 AZINLIK HAKLARINI SAVUNAN İÇERİĞİN SANSÜRLENMESİ 26,8 32,7 20 Kesinlikle katılıyorum, sansürlenmeli Katılıyorum Ne katılıyorum ne katılmıyorum Katılmıyorum Kesinlikle katılmıyorum, sansürlenmemeli 57

58 İNTERNETTE SANSÜR UYGULAMA EĞİLİMİ (0 HİÇ SANSÜR OLMAMALI -100 SANSÜR KESİNLİKLE OLMALI) ,4 61, ,6 50, Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) Halkların Demokratik Partisi (HDP) Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milliyetçi Harket Partisi (MHP) 58

59 Son zamanlarda hükümet tarafından getirilen internet kısıtlamalarına ve sansüre... 40,00% 33,60% 34,20% 35,30% 30,20% 30,20% 24,50% 25,10% 27,40% 27,50% 26,50% 17,30% 4,90% 11,90% 9,40% 7,10% 2,80% 1,30% 10,80% AKP HDP CHP MHP Çok karşıyım Biraz karşıyım Ne karşıyım ne destekliyorum Biraz destekliyorum Çok destekliyorum 59

60 29,1 25, ,7 24,1 23,9 21,3 25,6 20 MART 2014 TE HÜKÜMET BİR SOSYAL MEDYA PLATFORMU OLAN TWİTTER A ERİŞİM İKİ HAFTA BOYUNCA ENGELLEDİ BU ENGELLEMEYİ NE KADAR BİLİYORSUNUZ? 27 MART 2014 TE TÜRK HÜKÜMETİ DÖRT HAFTA BOYUNCA YOUTUBE DAN VİDEO İZLENMESİNİ VEYA YOUTUBE A VİDEO GÖNDERİLMESİNİ YASAKLADI. BU YASAKLAMAYI NE KADAR BİLİYORSUNUZ? Evet, çok iyi biliyorum Evet, biliyorum ama tüm detaylarına hakim değilim Bir şeyler duydum Bilmiyorum/ ilk defa duyuyorum 60

61 28, ,1 25, ,9 12,7 11,6 8 8,1 7,9 7,9 SİZ HÜKÜMETİN TWİTTER A ERİŞİMİ ENGELLEMESİNİ ONAYLIYOR MUSUNUZ, ONAYLAMIYOR MUSUNUZ Evet, kesinlikle onaylıyorum Böyle bir yasağı ne onaylıyorum ne onaylamıyorum Hayır, kesinlikle onaylamıyorum SİZ HÜKÜMETİN YOUTUBE A ERİŞİMİ ENGELLEMESİNİ ONAYLIYOR MUSUNUZ, ONAYLAMIYOR MUSUNUZ Evet, onaylıyorum Hayır, onaylamıyorum Söylemesi zor-cevap Yok 61

62 Twitter yasağını onaylıyor musunuz? 56,40% 37,40% 29,70% 29,00% 31,40% 30,40% 17,60% 15,90% 13,80% 13,30% 9,70% 22,40% 20,60% 16,00% 9,80% 11,60% 11,80% 7,50% 2,80% 0,90% 4,40% 1,80% 2,90% 2,90% AKP HDP CHP MHP Evet, kesinlikle onaylıyorum Böyle bir yasağı ne onaylıyorum ne onaylamıyorum Hayır, kesinlikle onaylamıyorum Evet, onaylıyorum Hayır, onaylamıyorum Söylemesi zor-cevap Yok 62

63 Youtube yasağını onaylıyor musunuz? 52,70% 38,30% 29,90% 15,70% 16,30% 14,60% 13,20% 10,20% 29,10% 28,00% 27,20% 23,40% 21,40% 19,20% 15,60% 12,60% 7,50% 5,80% 1,90% 0,90% 4,90% 1,80% 4,90% 4,90% AKP BDP CHP MHP Evet, kesinlikle onaylıyorum Böyle bir yasağı ne onaylıyorum ne onaylamıyorum Hayır, kesinlikle onaylamıyorum Evet, onaylıyorum Hayır, onaylamıyorum Söylemesi zor-cevap Yok 63

64 Siz bu süreçte hükümetin Twitter ve Youtube a koyduğu yasaklardan birini veya ikisini birden deldiniz mi? Evet birçok kez %3,5 Evet sürekli %5,2 Evet zaman zaman %7,2 Hayır %84,1 64 Sadece internet kullanıcılarına soruldu.

65 Genel olarak internet sitelerine, sosyal medyaya ya da internetteki diğer içeriklere erişmek için yasak delme tekniklerini/teknolojisini ne sıklıkta kullanıyorsunuz? Bu teknikleri arada sırada kullanırım %9,0 Bu teknikleri makul sıklıkta kullanırım %5,0 Bu teknikleri asla kullanmam %16,9 VPN, Proxy gibi teknikleri daha önce duymadım %69,1 65 Sadece internet kullanıcılarına soruldu.