KİŞİ KORUMA HİZMETLERİ

Transkript

1 KİŞİ KORUMA HİZMETLERİ 1-KORUMA HUKUKU A. GENEL EMNİYET VE ASAYİŞ HİZMETLERİ İLE KORUMA HİZMETİ B. ÖZEL KORUMA HİZMETLERİ C. YAKIN KORUMA PERSONELİNİN KORUMA HİZMETLERİNDE GÖREV VE YETKİLERİ D. KORUMA SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİ A- GENEL EMNİYET VE ASAYİŞ HİZMETLERİ İLE KORUMA; Anayasanın 5.inci Maddesinde Kişilerin ve toplumun refah, huzuru ve mutluluğunu sağlamak, kişi hak ve hürriyetlerini...insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmak.. devletin temel amaç ve görevlerinden sayılmıştır. Anayasanın 17. ve 19 uncu maddelerinde kişinin maddi ve manevi varlığının korunması, vatandaşların hakları arasında ayrıca ve açıkça sayılmıştır. Devlet bu sorumluğunu genel emniyet ve asayiş hizmetleri çerçevesinde, genel kolluk kuvvetleri polis ve jandarma aracılığı ile yerine getirmektedir. B- ÖZEL KORUMA HİZMETLERİ; Toplumların gelişmesine paralel olarak, güvenlik ihtiyacı da gelişmiştir. Bazı özel durumlarda kamu görevlileri ve vatandaşların güvenliğinin genel emniyet ve asayiş hizmetleri çerçevesinde sağlamak mümkün olmadığından, özel koruma kapsamında değerlendirilmiş ve bu amaçla çeşitli düzenlemeler getirilmiştir. Özel Koruma Hizmetleri; Özel Koruma hizmetlerini, 1. Terörle Mücadele Kapsamında Koruma Hizmeti, 2. Çıkar Amaçlı Suç Örgütleri ile Mücadele Kapsamında Koruma Hizmeti, 3. Ceza Davaları ve Diğer Koruma Hizmeti, 4. Özel Güvenlik Teşkilatı Koruma Hizmeti, olarak sınıflandırılabiliriz. 1- Terörle Mücadele Kapsamında Koruma Hizmetleri 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu (12 Nisan 1991 ) Terörle Mücadele Kanununun, 20 inci Maddesi, Terörle mücadelede hedef olan veya 1 / 51

2 olması muhtemel kamu görevlileri/ vatandaşlara uygulanacak koruma tedbirlerini; Terör ve anarşi ile mücadelede görev veren veya bu görevi ifa eden adli, istihbarı, idari ve askeri görevliler, zabıta amir ve memurları, Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürü ve Genel Müdür Yardımcıları,terör suçlularını muhafaza edildiği ceza ve tutukevlerinin savcıları ile bu,görevlerinden ayrılmış oyanlar ve terör örgütlerinin açık hedefi haline gelen veya getirilenler ile suçluların aydınlatılmasında yardımcı olan tanık ve ihbarcılar hakkında koruma tedbirleri alınır... Bu tedbirlerin uygulanmasında, İçişleri Bakanlığı ile ilgili diğer kurum ve kuruluşlar gerekli her türlü gizlilik kurallarına uymak zorundadır.koruma tedbirleriyle ilgili esas ve usuller Başbakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir... şeklinde belirlemiştir. Korumaya alınacak kişilerin tespiti ile güvenliklerinin sağlanmasında uyulacak esas ve usulleri belirleyen Koruma Hizmetleri Yönetmeliği hazırlanarak, 16/09/1995 tarihinde Başbakan Oluru ile yürürlüğe girmiştir. Yönetmelik Kapsamında Koruma Talepleri, Merkezde İçişleri Bakanlığına ve taşrada ikamet edilen Mahalli Mülki Makamlarına yapılmaktadır. Yönetmelikte korunmaya alınacak kişiler üç grupta belirlenmiştir. Görevleri sebebiyle, görevleri süresince ve görevden ayrıldıktan sonra taleplerine bakılmaksızın süreli olarak korumaya alınacaklar; Devlet Büyükleri, temsil ettikleri makam ve görevleri nedeniyle terör örgütlerinin açık hedefi olduklarından taleplerine bakılmaksızın görevleri süresince ve görevden ayrıldıktan sonra da süreli olarak korumaya alınmaktadır. Görevleri süresince ve görevinden ayrıldıktan sonra talepleri halinde korumaya alınacaklar; Görevleri nedeniyle terör örgütlerinin hedefi olan veya olma ihtimali yüksek olan kamu görevlileri görevi süresince ve görevden ayrıldıktan sonra talepleri halinde korumaya alınmaktadır. Taleplere halinde korumaya alınacak diğer şahıslar; Terör ve anarşi ile mücadelede suçların aydınlatılmasına yardımcı olan itirafçı, tanık ve ihbarcılar ile terör odaklarının açık hedefi haline getirilen kişiler, tehdit altında bulunan yabancı misyon temsilcileri talepleri üzerine korumaya alınmaktadır. Koruma şekillerin belirlenmesi; İllerde Vali veya görevlendireceği vali veya yardımcısının başkanlığında oluşturulan İl 2 / 51

3 Koruma Komisyonu kişilerin koruma taleplerini değerlendirerek koruma kararı almakta, kararları Vali onayı ile kesinleşerek uygulanmaktadır. Merkezde, İçişleri Bakanlığı Müsteşarı veya Müsteşar Yardımcısının başkanlığında oluşturulan Merkez Koruma Komisyonu görevde olan Devlet Büyüklerinin koruma kararları ile İl Koruma Komisyonu koruma kararlarına itiraz eden şahısların taleplerini görüşerek koruma kararı almakta, kararlar İçişleri Bakanı onayı ile yürürlüğe girmektedir. Koruma şekilleri; Özel koruma, yakın koruma, konut koruma, işyeri koruma, konut ve işyeri koruma çağrı üzerine koruma, olarak belirlenmiştir. Koruma şekillerin hangisinin uygulanacağına, İl Koruma Komisyonu ve Merkez Koruma Komisyonu karar vermektedir. a-özel Koruma; Kişinin yirmi dört saat esasına göre kesintisiz olarak her yerde korunması şeklinde yerine getirilen korumadır. b-yakın Koruma; korunan kişiye ikameti dışında,kişiye refakat etmek sureti ile uygulanan koruma tedbiridir. c-konut Koruma ve İşyeri Koruma; konut ve iş yerinde nokta tahsis etmek suretiyle yirmi dört saat kesintisiz uygulanan koruma tedbirlerdir. Koruma şekilleri korunan kişinin tehdit seviyesine göre belirlenmektedir. d-koruyucu Güvenlik Önlemleri; 3713 Sayılı Terörle Mücadele Kanununun Koruma Tedbirleri ile ilgili 20 inci maddesinin ikinci fıkrasında...talep halinde estetik cerrahi yoluyla fizyoloji görünüm değiştirilmesi dahil, nüfus kaydı, ehliyet, evlenme cüzdanı, diploma ve benzeri belgelerin değiştirilmesi, askerlik işleminin düzenlenmesi, menkul ve gayrı menkul mal varlıklarıyla ilgili hakları, sosyal güvenlik ve diğer hakların korunması gibi hususlarda düzenleme yapılır... ikinci fıkrada belirlenen koruyucu güvenlik önlemleri kişilerin talepleri doğrultusunda ilgili birimler tarafından incelenmekte uygun görülenlere hakkında uygulanmaktadır. Koruyucu güvenlik önlemleri için müracaat, mahalli mülki amirliklere yapılmakta, gerekli değerlendirmeler yapıldıktan sonra hazırlanan dosya Terörle Mücadele Dairesi Başkanlığına gönderilmekte işlemler bu Daire tarafından tamamlanmaktadır Sayılı kanunun 19 uncu maddesi İçişleri Bakanlığınca belirlenecek, bu Kanun kapsamına giren suç faillerinin yakalanabilmesine yardımcı olanlara veya yerlerini yahut kimliklerini bildirenlere 1481 sayılı Asayişe Müessir Bazı Faillerin Önlenmesi Hakkında Kanun hükümlerine göre para 3 / 51

4 ödülü verilir. İçişleri Bakanlığınca ödül verilenler hakkında koruma tedbirleri alınır. hükmü uyarınca koruma tedbiri uygulanmaktadır. Topluma Kazandırma Yasası 4959 Yasanın 5 inci Maddesi Haklarında Türk Ceza Kanunu 170 inci maddesi ile 171 inci maddesinin son fıkrası ve terör örgüttü içindeki konum ve faaliyetleriyle uyumlu bilgi verdikleri tespit edilerek bu kanun hükümleri uygulananlar için, mahkeme kararının kesinleşmesi beklenmeksizin ilgilinin isteği halinde gerekli görülen koruma tedbirleri ile kişinin topluma kazandırılması için her türlü tedbir İçişleri Bakanlığı tarafından alınır. Alınacak tedbirlerin uygulamasında İçişleri bakanlığı ile ilgili diğer kurum ve kuruluşlar her türlü gizlilik kuralarına uymak zorundadır.... Koruma tedbiri uygulanacak kişiler ile tedbirin çeşidi, şekli ve bunara ait harcamalar İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.... Bu Kanun hükümlerinden yararlananlar hakkında hükmün bir örneği, kesinleşmesi takiben mahkemece İçişleri Bakanlığına gönderilmekte Bakanlıkça uygun olan koruma tedbirinin uygulanmasına karar verilmektedir. 2- Çıkar Amaçlı Suç Örgütleriyle Mücadele Kapsamında Koruma Hizmetleri; 4422 Sayılı Çıkar Amaçlı Suç Örgütleriyle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlarda tanık, muhbir, kolluk görevlileri ve gerektiğinde bunların aile bireyleriyle ilgili ciddi tehlike ortaya çıkması durumunda, koruma tedbirlerinin uygulanmasına, Devlet Güvenlik Mahkemesi yedek üyesi, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet savcısı karar vermektedir. (...Koruma tedbirinin uygulanmasına Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet Savcısının yazılı talebi üzerine, Devlet Güvenlik Mahkemesi Yedek üyesi karar verir...) (4422 SK. Md.7,2.) Haklarında koruma tedbirine karar verilmiş olanların koruma tedbirlerinin uygulanması, Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Dairesi Başkanlığınca yerine getirilmektedir. Koruma tedbirinin uygulanmasına karar verilen kişinin Koruyucu Güvenlik Önlemleri (Hüviyet değişikliği, estetik cerrahi yolu ile fizyolojik görünüm değişikliği, nüfus kağıdı değişikliği, diploma,sürücü belgesi değişikliği gibi) uygulanmasını talep etmesi durumunda Koruma Hizmetleri Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda önlemler alınmaktadır. 3- Ceza Davaları Ve Diğer Koruma Hizmetleri; 5442 Sayılı İl İdaresi Kanunu, 10 Haziran / 51

5 İl İdaresi Kanununun değişik 11 inci maddesi Vali, il sınırları içinde bulunan genel ve özel bütün kolluk kuvvet ve teşkilatlarının amiridir. Suç işlenmesini önlemek, kamu düzen ve güvenin korumak için gereken tedbirleri alır... C-İl sınırları içinde huzur ve güvenliğin, kişi dokunulmazlığının, tasarrufa müteallik emniyetin, kamu esenliğinin sağlanması ve önleyici kolluk yetkisi valinin ödev ve görevlerindendir. Bunları sağlamak için vali gereken karar ve tedbirleri alır.bu hususta alınan ve ilan olunan karar ve tedbirlere uymayanlar hakkında 66 ıncı madde hükümlere uygulanır. Bu hüküm gereği, mülki sınırlar içinde Vali koruma tedbiri alıp uygulamaktadır. Ceza davalarından veya her hangi bir nedenle can güvenliğinin tehlikede olduğunu bildiren kişiler, Adli makamlara, Valiliğe veya Genel Kolluk kuvvetlerine bildirimde bulunduğunda, haklarında araştırma yapılarak, korunması gerekenler Valilik Oluru ile geçici olarak korumaya alınmaktadır. Yabancı Ülke temsilcilikleri, hassas bölge ve tesisler bu hüküm uyarınca Valilikler tarafından korumaya alınmaktadır. 4-Özel Güvenlik Koruma Hizmetleri; Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun 3 üncü maddesi Kişilerin silahlı personel tarafından korunması, kurum ve kuruluşlar bünyesinde özel güvenlik birimi kurulması veya güvenlik hizmetlerinin şirketlere gördürülmesi özel güvenlik komisyonunun kararı üzerine valiliğin iznine bağlıdır... (5188 Sk. Md.3) maddesinde, Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 6 ıncı Özel güvenlik komisyonu ; a) İşi veya konumu sebebiyle korunma ihtiyacı duyan kişinin talebi üzerine, özel güvenlik personeli istihdam etmek veya özel güvenlik şirketlerinden hizmet satın almak suretiyle güvenliğin sağlanmasına karar vermek,.. hükmü uyarınca koruma kararı alıp uygulamaktadır.(öghdkuiy Md.6.) Koruma hizmetleri yönetmeliği 22/c maddesinde...çalıştığı birimde Özel Güvenlik Teşkilatı bulunan kişinin özel, yakın, ikamet ve işyeri koruması, görevde olduğu sürece ilgili güvenlik birimi ile koordine etmek suretiyle kendi özel güvenlik birimince sağlanır... (KHY. Md.22/c) Hükmü uyarınca da ilgili komisyonlarda özel güvenlik birimi tarafından korunmasına karar verilenlere özel güvenlik komisyonunca özel güvenlik personeli görevlendirilmektedir. Özel Güvenlik Komisyonu Valinin görevlendireceği bir vali yardımcısı başkanlığında, il 5 / 51

6 emniyet müdürlüğü, il jandarma komutanlığı, ticaret odası başkanlığı, sanayi odası başkanlığı temsilcisinden oluşur. (5188 SK. Md.4). Özel Güvenlik Hizmetlerinin Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin Özel Güvenlik Komisyonunu görevleri ile belirleyen 6 ncı maddesi a bendi İşi veya konumu sebebiyle korunma ihtiyacı duyan kişinin talebi üzerine,özel güvenlik personeli istihdam etmek veya ezel güvenlik şirketlerinden hizmet satın almak suretiyle güvenliğin sağlanmasına karar vermek hükmü uyarınca çeşitli nedenlerden dolayı koruma talebinde bulunan kişilerin koruma taleplerini değerlendirmekte, koruma talebi uygun görülenlere Vali onayı ile özel güvenlik personeli görevlendirmektedir.(5188 SK. Md.3) Özel güvenlik personelinin silahlı veya silahsız görev yapmasına da komisyonlar karar vermekte, kararları vali onayı ile yürürlüğe girmektedir. Silahlı korunmasına karar verilen kişilerin koruma hizmetlerinde kullanılacak silah kişinin kendisi tarafından temin edilmektedir. (5188 SK. Md.8) C- YAKIN KORUMA PERSONELİNİN KORUMA HİZMETLERİNDE GÖREV VE YETKİLERİ Polis silahlı icra ve inzibat kuvvetidir. Silahlı görev yapar.özel güvenlik personeli görevli olduğu yer ve zaman içerisinde mülki amir tarafından verilen kimlik belgeleri ile silahların görevli olduğu süre içerinde silah taşıma yetkisine sahiptir. Silah kullanma en zor ve en ağır koruma tedbiridir. Yakın koruma görevlisi, korumakla yükümlü olduğu kişilere, kendisine, bina ve tesislere silahlı bir saldırı söz konusu olduğunda saldırının derecesine göre silahını kullanabilir. Silah kullanmada dikkat edilmesi gereken en önemli husus, TCK nun 25 inci maddesinde ifadesini bulan meşru müdafaa şartlarının oluşması gerektiğidir. Silah kullanmak zorunda kalan güvenlik personeli kişilere en az zarar verecek öldürmekten çok yaralama ile etkisiz hale getirecek silah kullanma yöntemi tercih etmelidir. 1- Silah Taşıma Kolluk personeli adli ve idari görevleri sırasında başvurduğu zor kullanma tedbirlerinin en ileri aşamasını silah kullanma oluşturmaktadır. PVSK 16. maddesinde polisin silah kullanmaya yetkili olduğu durumlar belirtmiştir. Polis Vazife Ve Salahiyet Tüzüğü 17. inci maddesinde de yetkilerini nasıl kullanacağı belirlenmiştir. 772 SK. md. hükmü gereğince, Polisin silah kullanabileceği hallerde çarşı ve mahalle bekçileri de silah kullanma yetkisine sahiptir SK. göre kurulan Özel Güvenlik Teşkilatı personeli, görevli oldukları yer ve zamanda mülki amirler tarafından kendileri için tanzim edilen özel kimlik belgeleri ile verilen silahlarını görev alanları içinde ve görevli oldukları süre içinde taşıma ve şartlar oluştuğunda kullanma yetkisine sahiptir. (5188 S. K. Md. 3, 8) 2- Silah Kullanma Şartları; 6 / 51

7 Silah kullanma, kolluk personelinin zor kullanma tedbirlerinden en ağırıdır. Kolluk kuvvetlerinin silah kullanma şartları ve şekilleri kendi yasalarında belirlenmiştir. Silah kullanma, kolluk personeli tarafından verilen en zor karardır. Bazı şartlar oluştuğunda istemeden silah kullanmak zorunda kalınmaktadır. Silah kullanma insanların en temel hakkı olan yaşam hakkına direk müdahale olduğundan, kolluk personeli silah kullanma sırasında oldukça zorlanmaktadır. Silah kullanmak zorunda kaldığı her olayda insan hakları ihlalleri ile karşı karşıya gelmektedir. Adli yargılama sırasında, yargılama sonucunda, sanıklara hürriyeti sınırlandırıcı ceza verilirken, uzun süre yargılama devam etmekte, ceza en ince detaylar incelenerek, Mahkeme heyeti tarafından karar verilmektedir. Güvenlik kuvvetleri silah kullanmak zorunda kaldığı olaylarda çok kısa bir zaman diliminde kendisi karar vermekte ve uygulamaktadır. Yani Hakim ve savcı kendisi olmaktadır. Kolluk personeli silah kullanmak zorunda kaldığı olaylarda yoğun baskı ve stres içinde bulunmaktadır. Olay karşısında düşünüp karar verip uygulama süresi saniyeler içinde gerçekleşir. Bu gibi nedenlerden dolayı silah kullanma güvenlik personeli için oldukça zor bir karardır. Silah kullanmanın hem ahlaki, hem de hukuki boyutları vardır. Hukuk açısından, silah kullanma şartları belirlenmiştir. Ancak silah kullanmanın ahlaki boyutu silah kullanan kişinin vicdanına kalmıştır. Silah kullanacak kişi için silah kullanma esnasında karşı taraf ve vicdanı söz konusudur. Silah kullanıldığında sadece karşı tarafın hayatının söz konusu olmadığı, onunla beraber yakın çevresinin de zarar göreceği unutulmamalıdır. Bu nedenle silah kullanmadan önce kolluk personeli ivedilikle mevcut durumu en iyi şekilde değerlendirerek karar vermelidir. Yasalarda belirtildiği gibi silah kullanmada amaç, karşı tarafa en az zarar verecek şekilde etkisiz hale getirme ve saldırıyı bertaraf etme olmalıdır. Bazı fiillerin işlenmesi hukukumuzda suç olarak kabul edilmesine rağmen, aşağıda belirtildiği üzere, bazı hallerin gerçekleşmesi suç olarak değerlendirilmemektedir. Bir ceza kuralının yasakladığı fiilin işlenmesine izin vererek onun hukuka aykırı olmasını önleyen kurala Hukuka uygunluk nedeni denir. Hukuka uygunluk nedenleri hukuka aykırılığı ortadan kaldırıp fiili hukukun meşru saydığı hale getirirler. Türk Ceza Kanunu madde maddeler de hukuka uygunluk nedenleri belirlenmiştir. TCK 24. maddesi: (1) Kanunun hükmünün yerine getiren kimseye ceza verilemez. (2) Yetkili bir merciden verilip, yerine getirilmesi görev gereği zorunlu olan bir emri uygulayan sorumlu olmaz.. TCK 25. maddesi: 7 / 51

8 (1) Gerek kendisine ve gerek başkasına ait bir hakka yönelmiş gerçekleşen, gerçekleşmesi veya tekrarı muhakkak olan haksız bir saldırıyı o anda hal ve koşullara göre saldırı ile orantılı biçimde defetmek zorunluluğu ile işlenen fiillerden dolayı faile ceza verilmez. (2) Gerek kendisine gerek başkasına ait bir hakka yönelik olup, bilerek neden olmadığı ve başka surette korunmak olanağı bulunmayan ağır ve muhakkak bir tehlikeden kurtulmak veya başkasının kurtarmak zorunluluğu ile ve tehlikenin ağırlığı ile konu ve kullanılan vasıta arasında orantılı bulunmak koşulu ile işlenen fiillerden dolayı faile ceza verilmez. Görüldüğü gibi, meşru müdafaa şartları oluştuğunda, gerek kendine, gerekse başkanlarının hakkına nefsine veya ırzına haksız olarak saldırı olması ve bu saldırının başka şekilde önlenmesi ve ortadan kaldırılması mümkün olmadığı hâllerde saldırıyla orantılı olmak kaydıyla silah veya daha değişik zor kullanma aletlerini kullanma yetkisi sadece kolluk kuvvetlerine değil, herkese tanımıştır. Bir hâlin meşru müdafaa sınırları içerisinde kalıp kalmadığını hâkim tâyin ve takdir eder. Meşrû müdafaada saldırı ile savunma aynı anda olmalıdır. Olması kuvvetle muhtemel bir saldırı tehlikesi, müdafaayı haklı kılar denilmekte ise de, meşrû müdafaada tehlikeyi medyana getiren insandır ve bu kişi herhangi birisine saldırıda bulunduğunda, kendisine de saldırıda bulunabilineceği kabul edip sonucuna katlanmalıdır. Kolluk kuvveti silah kullanma şartları oluştuğunda; - Kişinin yaşam hakkı gözetilmeli, - Silah kullanacağını karşı tarafa hissettirmeli, niyetini açıkça belirtmeli, - Fırsatı varsa ikaz etmeli ilgiliye ve etrafına en az zarar verecek şekilde silah kullanmalı, - Kaçan kişinin çevreye ve kendisine zarar verme ihtimali yüksekse, bir daha ele geçime imkanı yoksa kişiyi öldürmekten ziyade, en az zarar verecek şekilde etkisiz hale getirme amaçlı silah kullanılmalıdır. - Uygulanan silah kullanma tedbiri ile gerçekleşmesi düşünülen amaç arasında denge olmalıdır. - Amaca ulaşıldığında silah kullanma tedbirine son verilmeli, - Karşı taraf etkisiz hale geldiğinde gerekli ilkyardımı yapmalı, en kısa sürede sağlık kuruluşlarına ulaştırarak, - Yakınlarına haber vermelidir Sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu madde 16, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun, Madde 7/b, 2803 Sayılı Jandarma Teşkilat Görev ve Yetkileri Kanunu madde 11, Olağanüstü Hal kanunu madde 23, Sıkıyönetim Kanunu madde 4, 4926 Sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanun madde 18 de silah kullanmayı gerektiren haller düzenlenmiştir. 8 / 51

9 Özel Güvenlik Teşkilatı Personeli, görev alanları içinde, görevlerini yaparken Türk Ceza Kanunu 25 (1-2) bentlerindeki haller oluştuğunda silah kullanmaya yetkilidir. Özel Güvelik yasasına baktığımızda, personelin görev alanları için de Türk Medeni Kanunun 981 inci maddesi, Borçlar Kanun 52 inci maddesi, Türk Ceza Kanun 25 uncu maddesinin birinci fıkrasının (1) ve (2) numaralı bentlerine göre zor kullanma yetkisi verilmiştir. Burada dikkat edilmesi gereken husus meşru müdafaa şartları oluştuğunda zor kullanma yetkisinin verildiğidir. Silah kullanma yöntemi ise yukarıda belirtilen durumlarda, silah kullanmaktan başka çare kalmadığı hallerde geçerlidir. Böyle bir halde de mümkün olduğu kadar suçlu veya sanığın yaralı olarak yakalanmasına dikkat etmek gerekir.genel kolluk kuvveti olan polis aşağıda belirtilen hallerde silah kullanmaya yetkilidir. A) Nefsini müdafaa etmek; B) Başkasının ırz ve canına vuku bulan ve başka suretle men i mümkün olmayan bir taarruzu savmak için; C) Ağır cezayı müstelzim bir suçtan maznun olarak yakalanıp nezaret altında bulunan veya herhangi bir suçtan mahkûm ve mevkuf olup da tutulması veya nakil ve sevki polise emir ve tevdi olunan şahısların kaçmaları veya bu maksatla polise taarruzları halinde yapılacak ihtarlara itaat edilmemiş ve kaçmaya ve taarruza mani olmak için başka çare bulunmamışsa D) Muhafazasına memur olduğu mevki veya elindeki silaha yahut kendisine verilmiş veya teslim edilmiş olan karakolhane ile şahıslara karşı vuku bulacak taarruzu başka suretle def edilmesi imkanı bunmamışsa; E) Ağır cezayı müstelzim ve meşhut cürüm halinde bulunan suçlarda suçlunun saklı olduğu yerin arandığı sırada o yerden şüpheli bir şahıs çıkarak kaçtığı ve dur emrine kulak asmadığı görülerek başka türlü ele geçirilmesine imkan bulunmamışsa; F) Ağır hapsi müstelzim bir suçtan dolayı maznun veya mahkûm olup ta zabıtaca aranmakta olan bir şahsın yakalanmasına teşebbüs edildiği sırada kaçar ve dur emrine de kulak asmayarak başka türlü ele geçirilmesi kabil olmazsa; G) Vazife esnasında polise tecavüze veya karşı koymaya elverişli aletlerin ve silahların teslimi emredildiği halde emrin derhal yerine getirilmeyerek karşı gelinmesi veya teslim edilmiş silah ve aletlerin zorla tekrar alınmasına kalkışılmışsa; H) Polisin vazifesini yapmasına yalnız veya toplu olarak fiili mukavemette bulunulmuş veya taarruzla mümanaat edilmişse, I) Devlet nüfus ve icraatına silahlı olarak karşı gelinmişse, (PVSK Md. 16/) Ayrıca Genel Kolluğa 1481 Sayılı Asayişe Müessir Fiillerin Önlenmesi ile ilgili kanunda silah kullanma yetkisi tanınmıştır. Polis ve jandarma, diğer kanun ve tüzüklerde yazılı yetkileri saklı kalmak üzere, aşağıda yazılı hallerde de silah kullanmaya yetkilidirler: 9 / 51

10 A) 2559 sayılı Polis Vazife ve Salâhiyet Kanunun 16 ncı maddesinde yazılı hallerde, B) (A) bendindeki yetkiler saklı kalmak üzere, idam veya ağır hapis cezasını gerektiren suçlardan bir veya birkaçını işlemekten sanık veya hükümlü olup da haklarında tevkif veya yakalama müzekkeresi çıkarılan ve silahlı dolaşarak emniyet ve asayişi tek başına veya toplu olarak fiilen tehdit ve ihlal ettikleri anlaşılanlardan, teslim olmaları için İçişleri Bakanlığınca tespit edilen tarihten başlamak üzere 10günden az ve 30 günden çok olmamak şartıyla verilecek mühlet ile ad, san ve eylemleri de belirtilerek sanık veya hükümlünün dolaştığı bölgelerde mutat vasıtalarla ve uygun görülen yayın organlarıyla radyo ve televizyonla da ilan edilenlerin belirtilen süre sonuna kadara adli makamlara, zabıtaya veya herhangi bir resmi mercie teslim olmamaları hallerinde, kolluk silah kullanmaya yetkili kılınmıştır. Aynı kanunun 2 ince maddesinde -Birinci maddeni (B) bendinde sayılan hallerde:a) Sanık veya hükümlünün teslim olması için yapılan (Teslim Ol) ihtarından sonra, b) Polis ve jandarmaya karşı silah kullanmaya fil hal teşebbüs etmeleri halinde ise ihtara lüzum kalmaksızın, silah kullanılır (AMBFÖHK. Md. 1, 2) hükmü gereğince genel kolluk silah kullanmaktadır. Zor kullanma tedbirlerinden en ağırı olan silah kullanma durumlarında, yaşam hakkını sınırlayan, ağır yaralanma, ölüm olayları meydana geleceğinden Avrupa insan Hakları Sözleşmesi 2 inci maddesinde şartlara bağlanmıştır. 1. Her ferdin yaşama hakkı kanunun himayesi altındadır. Kanunun ölüm cezası ile cezalandırdığı bir suçtan dolayı hakkında mahkemece hükmedilen bu ceza dışında hiç kimse kasten öldürülemez. 2. Öldürme, aşağıda derpiş edilen zaruret halleri dışında, bu maddenin ihlali suretiyle yapılmış telakki olunmaz: a) Her ferdin gayri meşru cebir ve şiddete karşı korunmasını sağlamak için, b) Kanun hükümleri dahilinde bir tevkifi yerine getirmek veya kanuna uygun olarak mevkuf bulunan bir şahsın kaçmasını önlemek için, c) Ayaklanma veya isyanı, kanuna uygun olarak bastırmak için, silah kullanmayı kabul etmiştir. Görüldüğü gibi silah kullanmada, zorunluluk halinin bulunması, meşrû müdaafa halinin bulunması, diğer yasal şartların oluşması gereklidir. Silah kullanma ile ilgili olarak, Anayasa Mahkemesi 1996/68 Esas numaralı kararında, Yaşam hakkı Anayasanın 17. Maddesinde düzenlenmiştir. Herkes yaşama... hakkına sahiptir. 17. maddenin son fıkrası ile de, bu hakkın hangi hallerde sınırlandırılabileceği belirlenmiştir: Mahkemelerce verilen ölüm cezalarının yerine getirilmesi hali, Meşru müdafaa hali, Yakalama ve tutuklama kararlarının yerine getirilmesi, bir tutuklu veya hükümlünün kaçmasının önlenmesi, Bir ayaklanma ve isyanın bastırılması, 10 / 51

11 Sıkıyönetim ve olağanüstü hallerde yetkili merciin verdiği emirlerin uygulanması. Ancak, bu durumlarda ve yasa ile izin verilmiş olması koşuluyla, yaşam hakkı sınırlanabilir. Öncelikle kolluk kuvvetleri, silahı en son araç olarak kullanabilmelidir. Ancak diğer zorlama tedbirlerinin kolluğun kendisine verilen görevleri yerine getirmesinde yetersiz kalması ve son çare olarak silah kullanılmasının zorunlu olduğunun açıkça anlaşılması durumunda yani kademeli olarak silah kullanabilmelidir. Ancak bu da yetmez. Bu koşuların oluşması durumunda silah kulanılabilinirse de, bu yetkinin kullanılmasında da ölçülü olunmalı ve mukavemet ve tehdidin gerektirdiği ölçüde silah kullanılmalıdır. Hafif bir yaralama, örneğin ayağa ya da ele ateş açılarak etkisiz bırakılabilecek fail ya da şüphelinin yaşamsal organlarına ateş edilmemelidir. Öğretide de, ceza ehliyetine sahip bulunmayan küçüklere karşı kural olarak silah kullanılmaması görüşü egemendir. insan topluluğuna karşı silah kullanılması durumunda, olaylara katılmayan kimselerinde zarar görmesi mümkün olduğundan bu konuda dikkate alınmalı, topluluk içindeki kimselere ateş edilmesi kural olarak kabul edilmemelidir. Ancak hayata yönelik ve başka türlü bertaraf edilmesi mümkün olmayan ağır ve yakın tehlike durumunda tehlikenin kaynağı ile sınırlı olarak silah kullanılabilir. şeklinde karar vererek, silah kullanmanın şeklini, şartlarını, sınırlarını belirlemiştir. Anayasa Mahkemesi, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununa Ek Madde 2- maddedeki... kolluk kuvveti görevlileri, failleri etkisiz kılmak amacıyla doğruca ve duraksamadan hedefe karşı silah kullanmaya yetkilidir. şeklindeki düzenlemeyi, silah kullanmada zorunluluk ve kademelilik ölçütleri, orantılılık, ilkelerine uymadığı ve insan hakları ihlalleri oluşturacak düşüncesiyle iptal etmiştir. (Anayasa Mahkemesi 1996/68 Esas Sayısı) Örnek olay; Ankara-Mamak ilçesi 02/07/2001 tarihinde Adli Görev ifası Sırasında Adam Öldürme olayında, sanık Polis Memuru N nin yargılandığı olayda; Olay günü maktul C saat da alkollü olarak, daha önceden dost hayatı yaşadığı F nin kaldığı eve gelir. 1 Maktul C elinde silahı ile aile fertlerini bir odaya toplar konuşmaya başlar. Ev sakinlerinden fi bir fırsatını bularak karakola haber verir. Karakol ekibi olay yerine gelir. Bu sırada polis memurlarının olay yerini yaklaştığını gören maktul C elinde silahı olduğu halde mutfak penceresinden atlayarak kaçmaya başlar. Polis memuru N silahını çekerek peşine düşer. 40. ıncı sokakta yakalar, 15 metre kala... Dur Polis, At Silahını... der. Maktul C elindeki silahı, polis memuruna tevcih edilmiş olduğu halde gelirken 2 metre kala... Arkanı Dön, Silahı At... kelepçe takacağım der. Maktul C elinde silahı olduğu halde arkasını döner. Polis memuru kelepçe takacağı sırada aniden elinde silahı dönüş yapınca memur silahı ile bir el ateş eder, maktul C olay yerinde vefat eder. Polis memuru N nin yargılanması sırasında mahkeme Olayda, haksız bir saldırı hazırlığının bulunduğu, zorunluluk ve orantılılık şartlarının oluştuğu, kelepçe takma sırasında döner pozisyonda olmasından, 11 / 51

12 görevli polis memurunun o anda elinde silah olan bir faili kovaladığı ve ruh halinin değerlendirilmesinde zaruret sınırının aşılmasının göstergesi olamayacağı gibi sanığa da kaçma yükümlülüğü de yüklenemeyeceği, bir el ateş etmede zaruret sınırını aşılmadığı, muhakkak olan saldırıyı başlamış sanmanın zorunluluk olduğu, olayda haksız bir saldırının bulunduğu, saldırın ve savunmanın hem zaman olduğu, savunmanın saldırı sırasında yapıldığı, her ikisi arasında oran bulunduğu, bir el ateş etmekle, zaruret sınırının aşılmadığı, silah kullanmada yasal koşulların oluştuğuna kanaat getirerek polis memuru N nin beraat ine karar vermiştir. Özel güvenlik personelinin silah kullanma olayı ile ilgili; Adana ili Garanti Bankasında tarihinde bankaya para yatırmak için gelen S nin içinde 3 milyar lira bulunan para çantası, maktul tarafından banka önünde zorla alınmak istendiği sırada, olayı gören banka özel güvenlik görevlisi İ maktule önce sözle müdahale eder, maktul eylemini sürdürüp çantayı gasp etmesi sırasında, özel güvenlik görevlisi sanık İ yi bıçakla yaralar. Özel güvenlik görevlisi İ görevi gereği taşıdığı tabancası ile önce havaya ateş eder. Buna rağmen bıçakla saldırıdan vazgeçmeyen maktule yakından bir el ateş eder, maktul elinde çanta olduğu halde banka önünden kaçarak ilerde düşerek öldüğü olayla ilgili olarak, Yargıtay 1. inci Ceza Dairesi yaptığı inceleme neticesi, görev alanı sayılabilecek yerde, üçüncü şahıslara vaki olacak saldırıyı önlemek için olaya müdahale eden özel güvenlik görevlisinin kendisine yöneltilen, ve devam eden bıçakla saldırıyı durdurabilmek için silahını kullanmasını TCK 49 madde uyarınca hüküm kurulmasını belirterek mahkemenin verdiği mahkumiyet kararın bozulmasını oy birliği ile karar vermiştir. Adana 2 inci ağır Ceza Mahkemesi de, bankaya para yatırmak için gelen S ye karşı gasp suçunu gerçekleştirmek isteyen maktulun, bu kişiye karşı oluşan ağır saldırıyı önlemek için olaya müdahale ederken, maktulun kendisine yönelik ve devam eden bıçaklı saldırısın durdurabilmek için özel güvenlik görevlisinin bir el ateş ederek öldürmesi yasal savunma sınırları içinde kabul ederek özel güvenlik görevlisinin beratına karar vermiştir. Sonuç olarak; zor kullanma tedbirlerinin en üst sınırı olan silah kullanma tedbiri kişinin en temel hakkı olan yaşam hakkına direk müdahale ettiğinden, silah kullanma yetkisine sahip bütün kolluk kuvvetlerinin silah kullanma sınırları yasalarda belirlenmiştir. Silah kullanma yetkisine sahip olan kolluk meşru müdafaa şartları oluştuğunda, silahını en son çare (başka türlü davranma şansı kalmadığında) olarak kullanmayı düşünmeli, tehlikenin ağırlığına göre silahını kişilere en az zarar verecek şekilde kullanmalı, silahını kullanma konusunda uzman olmalıdır. 2- Yakalama Yetkisi 12 / 51

13 Kolluk personeli,kamu düzeninin korunması güvenliğinin sağlanması, çevreye veya kendisinin vücut bütünlüğünü bozacak davranışlarda bulunan kimseleri gerekli olan hallerde bir suç işlenmese dahi, men etmekte, geçici olarak yakalamaktadır Yakın koruma hizmetlerinde görevli personel koruduğu şahsa karşı herhangi bir saldırı yapılacağı konusunda kuvvetli belirtiler olan kişileri, görevini yapmasına engel oluşturan kişileri geçici olarak men ederek ve hemen genel kolluk kuvvetlerine teslim eder. Mevcut güvenliği tehlikeye sokacak, toplum güvenliğini tehdit edecek veya kendi vücut bütünlüğüne zarar verme ihtimali olan kişileri geçici olarak yakalanmasına önleme yakalaması denir.ileri derecede alkollü kişiler, akıl hastaları veya üzerinde suç teşkil etmeyen ancak korunan kişiye zarar verme ihtimali olan madde bulunduran kişiler güvenlik personeli tarafından önlem amaçlı geçici olarak yakalanabilir.yakalama sırasında kişi haklarına zarar verilmemesi, ikna yolu ile bulunduğu ortamdan uzaklaştırılması tercih edilmelidir. 3- Güvenlik Kontrolü Korunması gereken kişinin ikamet ve işyerinde güvenlik kontrol noktası var ise güvenlik cihazları ile (x-ray,metal detektör gibi) içeriye girmek isteyen kişilerin üzerlerini ve eşyaların cihazlar yardımı ile kontrol eder.güvenliği tehlikeye düşürme ihtimali olan cisimleri kişilerden geçici olarak alarak çıkışta teslim eder.suç unsuru olanları derhal genel kolluk kuvvetlerine bildirerek tutanakla teslim eder. 4- Kimlik Tespiti Kimlik Sorma Polise kimlik sorma yetkisi kanunen verilmiştir.suç işlenmesini önlemek veya suç faillerini ele geçirmek için kişilerden kimlik belgesi sormakta, kimliğini ispat edemeyenleri 24 saat göz altına almakta veya kimliğini ispat etmesi için gerekli kolaylıkları sağlamaktadır. (PVSK Md. 17.) Özel güvenlik personeli Toplantı, konser, spor müsabakası, sahne gösterileri ve benzeri etkinlikler ile cenaze ve düğün törenlerinde kimlik sormaktadır.. ( 5188 Sk.7/b) Koruması yapılan kişinin, yakın koruma hizmetlerinde ve diğer hizmetlerinde görevli (Yerel kolluk, hizmetçi,organizasyonda görevli personele) korumadan sorumlu yetkili tarafından tanıtma kartları verilmektedir. Tanıtma kartların bulunup bulunmadığı, personelin organizasyonda görevli olup olmadığının koruma personeli tarafından takip edilmesi gereklidir. Bu da tanıtma kartı kontrolü ile gerçekleşmektedir. 2- SUİKASTLERİN NEDENLERİ VE SUİKASTÇİLERİN ÇALIŞMA YÖNTEMLERİ Günümüzde iletişim olanaklarını ilerlemiş ve kişi güvenliğini tehdit eden unsurlar çoğalmıştır. Kişilerin faaliyetleri, temsil ettikleri misyon, kamuoyu tarafından dünyanın her 13 / 51

14 tarafında rahatlıkla takip edilmektedir.bu durum kişileri kolay hedef haline getirmekte suikastçıların işini kolaylaştırmaktadır. Tehditler eskilerde bölgesel ve kişilere yönelik meydana gelmekte idi. Günümüzde ise kamuoyu ilgisi fazla olan kişiler, ülkeler ve vatandaşları dünyanın her hangi bir ülkesindeki faaliyetinden dolayı bazı grupların ve şahısların hedefi haline gelmektedir. Devletin kamu gücünü ve otoritesini temsil eden kişiler, güvenlik güçleri,özel güvenlikçiler herhangi bir tehdit almasa bile terör örgütlerinin öncelikli hedefi arasındadır. Siyasi liderler, zengin iş adamları, etnik grup liderleri, sanatçılar, iş sahipleri, vatandaşlar çeşitli nedenlerden dolayı hedef haline gelmektedir.bazı durumlarda hiçbir neden yokken bile insanlar saldırıya uğramaktadır. Suikastlar insanlık tarihi kadar eskidir.ilk suikast Adem peygamberin oğullarından Kabil in kardeşi Habil i kıskançlık yüzünden öldürmesi ile başladığı söylenmektedir.insanlık tarihi suikastlarla doludur. Suikastlar bir çözüm aracı olarak görüldüğünden sıkça uygulama alanı bulmaktadır. A-SUİKASTLERİN TEMEL NEDENLERİ Suikastların ve suikast teşebbüslerinin incelenmesi neticesinde altında yatan bazı nedenlerden dolayı gerçekleştiği görülmektedir. a-siyasi Nedenler; Suikastların en önemli kısmını teşkil eden siyasi suikastlar; Mevcut sistemi beğenmeyip, değiştirmek isteyen kişi veya gurupların, ideolojilerini beğenmedikleri kişilere karşı gerçekleştirdikleri veya teşebbüs ettikleri suikastlardır. Suikastın ideolojik nedeni dini yada sosyal inançlardan kaynaklanabilir. Suikastçiler mevcut sistemi, bu sistemi temsil eden insanları yok ederek başarıya ulaşmak isterler. Suikastçilerin gerçek kimlikleri, suikastın arkasında yatan nedenler genellikle öğrenilememiştir.suikast gerçekleştikten sonra çok değişik senaryolar üretilerek yorumlanmaya çalışılmakta çoğu zaman gerçek neden ortaya çıkarılamamaktadır. İlkel kabilelerdeki liderlik mücadelelerinden tutun, modern demokratik devletlerde siyaseti etkilemeye çalışan güçler önlerindeki rakiplerini yada kendilerine sorun teşkil eden kişileri yok etmek için suikast yöntemlerine başvurmuşlardır.(atilla AKAR, Suikastlar, Timaş Yayınları, İstanbul, 2004 S.1) Ülkemizin siyasi tarihi suikasta uğramış devlet adamları, siyasi liderler, aydınlarla doludur.fatih Sultan Mehmet, Yavuz Sultan Selim, Genç Osman, II. Abdülhamit Han,Mustafa Kemal Atatürk, İsmet İnönü, Nihat Erim, Bülent Ecevit, Süleyman Demirel, Gün Sazak, Uğur Mumcu, Bahriye 14 / 51

15 Üçok, Turgut Özal, daha bir çok kişi sayılabilir. Ömründe suikastta uğramamış siyasi lider yok gibidir.suikastlardan bazıları ise hayatını kaybetmiştir. şanslı olanlar kurtulmuş, b-ekonomik Nedenler Organize suç örgütleri veya kişiler tarafından ekonomik açıdan güçlü olan rakiplerini ortadan kaldırmak, maddi çıkar sağlamak amacıyla gerçekleştirilen suikastlardır. mafya olarak tanımlanan organize suç örgütlerinin cinayetlerini bu kapsamda değerlendirebiliriz. Ekonomik gidişattan iktidardaki kişileri sorumlu tutan bazı kişilerde, iktidar sorumlularına karşı suikast teşebbüslerinde bulunmaktadır. c-psikolojik Nedenler Yakın veya tek kişilik suikast teşebbüsleri, genelde psikolojik rahatsızlıkları olan akıl hastaları tarafından gerçekleştirilmiştir. 18 Mayıs 1996 yılında, İzmit Kocaeli ilinde 9. uncu Cumhurbaşkanımız Sayın Süleyman DEMİREL akıl hastası bir saldırganın silahlı saldırısından kurtulmuştur yılında işadamı Özdemir SABANCI ve iki arkadaşını öldüren Mustafa Duyar isimli saldırganın psikopat olduğu anlaşılmıştır. ABD, Başkanlarından James Abraham Garfield 2 Temmuz 1881 de Washington da bir tren istasyonuna girerken, işsiz bir meczup tarafından vurulmuş ve 19 Eylülde ölmüştür. ABD, Başkanlarından John Fitzgeart Kennedy 22 kasım 1963 yılında Dallasta siukaste bulunan Oswald Hakında araştırma yapan komisyon tek başına hareket eden deli olduğuna karar vermiştir ( AKAR Atilla,A.e.g. S143) d-kişisel Nedenler Kıskançlık, kin, nefret veya önceden kalma husumetten dolayı suikastlar gerçekleşmektedir. e-profesyonel Suikastçiler Tarih boyunca Suikastçiler para için adam öldürmüşlerdir.para kazanmak amaçlı gerçekleştirilen suikastlardır. 21 Şubat 1965 yılında Malcolm -X Profesyonel bir suikastçı tarafından öldürülmüştür.(akar Atilla, A.g.e. S. 181) B-SALDIRI METODLARI Suikastlar tarihini incelediğimizde saldırganların iki çalışma yöntemi kullandığını 15 / 51

16 görmekteyiz. a- Yakından Saldırı İşi tamamlamaya kararlı olan psikopat ve fanatikler tarafından kullanılan metottur. Teknolojinin bu kadar gelişmediği dönemlerde yakından suikastlar tek metottu. Günümüzde yakından tabanca kullanarak gerçekleşen bir çok suikast vardır. 10 uncu Cumhurbaşkanımız Rahmetli Turgut ÖZAL kürsüden konuşma yaptığı sırada silahlı saldırıdan yaralı olarak kurtulmuştur. 19 Temmuz 1980 tarihin eski Başbakanımız Nihat ERİM ve koruma polisi arabasından inerken uğradığı silahlı saldırı sorucu hayatların kaybetmiştir. Araçlara bomba yükleyerek intihar saldırıları, canlı intihar bombaları yakından saldırılarda kullanılmaktadır. 21 Mayıs 1991 tarihinde Hindistan Başbakanı Rajiv GANDİ nin resmi tören sırasında kendisine uzatılan bir çiçek buketini alırken, uzatan kadın tarafından gerçekleştirilen intihar saldırısı sonucu hayatını kaybetmiştir(özdemir Cengiz, APAYDIN Kanbi, PALTACI Yılmaz, Patlayıcı Maddeler,2004, Ankara) Bazı durumlarda korunan kişiyi saldırlar öldürmek amacıyla değildi, öfke yatıştırmak küçük düşürmek amacıylada saldırlar gerçekleştirilmektedir.yumurta, çürük domates atmak, yüzüne yaş pasta atmak, elbisesini kirletmek gibi saldırılarda bulunulmaktadır. b- Uzaktan Saldırı Bugün dünyada en çok kullanılan saldırı metodudur. Teknolojinin gelişmesine paralel olarak suikastçılar amaçlarına ulaşmakta değişik metotlar kullanmaya başlamışlardır. Özellikle patlayıcı maddelerdeki gelişmeler değişik tip ve şekillerde kullanılması olaydan sonra kaçma şansının olması gibi nedenlerle sıkça kullanılmaktadır. Uzaktan suikast şekilleri, saldırganların hayal gücü ve alınan uygulanan güvenlik tedbirleri ile sınırlıdır. Şu ana kadar gerçekleşen suikastları incelediğimizde aşağıdaki şekillerde saldırıların gerçekleştiğini görmekteyiz. 1- Uzun Menzilli Silahlarla Saldırı Dürbünlü tüfekler, 2 Km kadar nokta atışı yapabilmektedir.jandarma Asayiş komutanı Bahtiyar AYDIN, Diyarbakır da operasyon sırasında uzun menzilli silahla saldırı sonucu hayatını kaybetmiştir. 16 / 51

17 2- Bomba ve Patlayıcı Maddeler Bombalar değişik şekillerde hazırlanarak suikast amaçlı kullanılmaktadır.aracın içine bomba yükleyerek, korunan kişinin geçeceği güzergaha bırakarak uzaktan kumanda ile patlatmak suretiyle saldırlar gerçekleşmektedir.1999 yılında Çankırı Valisi Ayhan Çevik böyle bir saldırıdan yaralı olarak kurtulmuştur yılında Van Valisi nede geçeceği güzergaha bomba yüklü araç bırakılarak suikast düzenlenmiş, Vali geçtiği sırada uzaktan kumanda ile patlatılmış Vali olaydan yara almadan kurtulmuştur. Bombalı mektup veya paket göndermek.çok sıkça kullanılmaktadır.bunları tespit etmek kolay olduğundan başarıya ulaşma ihtimalleri azdır yılında Doç. Dr. Bahriye ÜÇOK kendisine gönderilen paketi açtığı sırada meydana gelen patlamada hayatını kaybetmiştir. Korunan kişinin geçeceği güzergaha önceden bombaları yerleştirerek tam geçtiği sırada uzaktan kumanda ile patlatarak saldırılarda bulunmaktadır. 3- Zehirler Korunan kişileri zehirlemek suretiyle suikastler eski zamanlardan günümüze kadar kullanılmıştır.kullanılmaya devam etmektedir. Korunan kişilere ulaşmak çok zor olduğu durumlarda yiyeceklerine içeceklerine veya kullandıkları malzemelere zehir koymak suretiyle amaçlarına ulaşmaktadırlar. Tarihte bir çok ünlü kişi ve devlet adamı zehirlenmek suretiyle öldürülmüştür. Genel Kurmay Eski Başkanı, Doğan GÜREŞ in kahvesine koyulan zehir son anda korumaları tarafından fark edilmiştir. 4-Biyolojik ve Kimyasal Silahla Saldırı Laboratuar ortamlarında üretilen Çiçek hastalığı, şarbon bakterileri uzun sure değişik ortamlarda canlı kalabildiklerinden bunu mikroplar kapalı zarfla korunan yerlere gönderilmektedir Bakteriler havayla temas ettiğinde solum yolu ile insanlara bulaşabilmektedir.ı 11 Eylül 2001 tarihinde ABD leri ikiz kulelerine saldırıdan sonra Antrax lı (Şarbon) zarflar Amerikan senatosuna gönderilmiş ve zarfı açan bir senatör hayatını kaybetmiştir. Radyasyon yayan maddelerde korunan şahısların bulunduğu ortamlarda kullandıkları eşyalara bırakılarak öldürmek amaçlı kullanılmaktadır. 4- Diğer Metotlar - Bazı devlet adamları kendi silahlı kuvvetlerinin saldırısına uğramıştır.1981 de Mısır Devlet Başkanı Enver SEDAT en güvendiği askerleri tarafından otomatik tabanca ve bombalı salıdır sonucu hayatını kaybetmiştir. 17 / 51

18 - Uzaktan kumandalı maket uçaklar,oyuncak araba, gemilerle saldırı maket uçak ve oyuncaklar arabalar bir kilograma kadar yük taşıyabilmekte ve yaklaşık beş kilometrelik alana kadar uzaktan kumanda edilebilmektedir. C-İNTİHAR SALDIRILARI İntihar saldırısı, sivil kurbanlara kayıtsız ve başarısı büyük ölçüde terörist ya da teröristlerin ölümüne bağlı bir şiddet eylemidir. (CONESA Pıerre, İki Kuşak Boyunca İntihar Saldırıları Nereden geliyor.çeviri, YERGUZ İsmail) İntihar saldırılarının gerçekleşmesi intihar bombacıları açısından belirli bir süreci içermektedir. İntihar bombacısı eylemin özelliğine göre özel eğitime tutulmakta ve motive edilmektedir. İntihar bombacısı için asıl amaç, belirlenen hedefe ulaşmak ve hedefe en fazla zararı verdirmektir. İntihar bombacıların hedefleri terörle mücadelede görev almış devlet büyükleri, güvenlik güçleri ve kamuya ait önemli tesislerdir. İntihar bombacıları genelde her şeyi ölümü dahi göze aldığından bu kişileri tespit etmek, engellemek, etkisiz hale getirmek hemen hemen imkansız gibidir. İntihar bombacıları genelde hayatla bütün bağlantılarını koparmış, psikolojik yapısı bozuk hasta kişilerden seçilmektedir. Bu kişiler güvenlik personeli ile karşılaştığında hareketlerinden tedirginlikler görülmekte normal davranış sergileyememekte yüzlerinde anlamsız bakışlar görülmekte üzerlerindeki bombalarını gizleme ihtiyacı duyduklarından fiziki görünüşlerinin çevre ile uyumsuz olduğu gözlenmektedir. Önemli tesislerde fiziki güvenlik tedbirleri yeterince alınması, bina ile çevre tel örgüleri veya istinat duvarı arasında en az 100 metre mesafenin bulunması girişlerin tek bir yerden kontrollü yapılması teknolojik güvenlik cihazlarının kullanılması, en önemlisi güvenlik personelinin dikkatli görev yapması intihar bombacılarının önlenmese bile bunların emellerine ulaşmasını engelleyecektir.*(intihar Saldırıları, Dr. Kemal KARADEMİR, Ankara-1999) İntihar saldırılara canlı bomba olarak teröristler üzerlerine yerleştirdikleri bombaları bir şekilde patlatarak amaçlarına ulaştıkları gibi araçlara bomba yükleyerek araç ile birlikte intihar saldırılarının da gerçekleştirmektedir. A-Neden intihar saldırısı? Sosyal bilim uzmanları ve psikologlar intihar saldırganlarını ve intihar saldırılarını kendi açılarından incelemekte, nedenlerini ayrıntılı olarak açıklamaktadır. Eylem şekli açısından ise teröristleri intihar saldırısına yönelten nedenleri şöyle sıralayabiliriz. -Saldırıdan önce saldırganların tespit edilmesi oldukça zordur, gizlik içerisinde saldırıya hazırlanmaktadır. -İntihar saldırganı saldırı için en uygun yeri ve zamanı seçme hakkına sahiptir. -Saldırıda ağır kayıp verilmesini sağlamak için yeterince patlayıcı madde kullanma imkanına sahiptir.bombanın etki alanı bazı ilavelerle güçlendirilmekte, kurbanların sayısı artmaktadır.önceleri canlı bomba olarak gerçekleştirilen intihar saldırıları son zamanlarda patlamanın verdiği zararın arttırılması için bomba yüklü araçlarla gerçekleştirilmektedir. 18 / 51

19 -Sabit ve hareketli hedeflere karşı bomba yüklü araçlarla (otomobil,kamyon,motosiklet, bisikletle )rahat saldırma imkanına sahiptir. -İntihar saldırısına motive olduktan sonra,saldırganın, saldırıdan vazgeçme şansı oldukça azdır. -İntihar saldırganları, sözde şehit olma, öldükten sonrada isimlerin devam etmesi gibi düşüncelerle motive oldukları, dünya ve insanlarla bağlarını kopardıklarından, eylemin gerçekleşmeme ihtimali söz konusu değildir. -Olaylarda inisiyatif saldırganın elinde olduğundan, eyleme başladığında güvenlik güçlerinin saldırgana müdahale şansı oldukça azdır. -İntihar saldırısında büyük çaplı araştırmaya, plan yapmaya gerek yoktur.eylem sonrası kaçma şansı olmadığından her yerde rahatlıkla eylem gerçekleştirilebilir. -Saldırı sonrası, büyük maddi ve manevi kayıplara neden olmaktadır.bu da eylemin amacına ulaşmasını sağlamaktadır. Önceleri belirli gruplar tarafından belirli bölgelerde kullanılan intihar saldırıları,(özellikle Ortadoğu) son zamanlarda değişik örgütler tarafından da kullanılmaya başlanmış ve uygulama alanı diğer bölgelere sıçramış büyük ölçüde küreselleşmiştir. B-Canlı intihar Saldırganlarını Tespit Etmek Güvenlik personelinin dikkati sayesinde bazı canlı intihar saldırganları saldırıdan hemen önce tespit edilmiş hedefe ulaşmadan patlamışlardır. Bazı konularda personelin dikkatle olması gereklidir. Bulunduğu yere gelen kişilerin hepsini intihar saldırganı olabilir gözüyle bakmak, incelemek personeli hataya sürükleyebileceği gibi bütün insanları da suçlu görmek gibi bir durum sergilemesi yanlış bir davranıştır. Bazı kişiler almış oldukları kültür ve yetişme tarzı nedeniyle polisi veya güvenlik personelini gördüğünde heyecanlanmakta değişik davranışlar göstermektedir.bu durumların iyi gözlemlenmesi gerekmektedir. Güvenlik kontrollerinde kolluk personelinin dikkat etmesi gereken konular; -Fiziki görünüşleri normalden farklı olmaktadır.dikkat edildiğinde bombaları taşıma şekline göre üzerlerindeki sırt çantasını, ellerindeki el çantasını sürekli olarak tuttukları bırakmak istemedikleri gözlemlenmiştir. -Patlayıcı maddeler vücuda gizlenmiş ise bol hacimli elbise, fiziki görünüşü ile uygun olmayan göbek,kadınlarda anormal hamile görüntüsü, kambur yürüyüş olduğu gözlemlenebilir. -Elleri sabitlenmiş durumdadır,hareket ettirmek istemezler. -Üzerindeki bombaların patlamaması ihtimaline binaen üzerindeki patlayıcılarla irtibatlı el bombası taşıyabilmektedirler. -Çevre ile uygun fiziki görünüşe sahip olarak kimsenin dikkatini çekmeden hedefe ulaşmaya çalışmaktadırlar. -Yaşlı,sakat,hamile kadın görüntüsünde olarak duygusal yaklaşmaya çalışabilirler, -İntihar saldırganının eylemden vazgeçmesi durumunun önüne geçmek için saldırganın bilmediği ikinci bir başlatıcı olabilir.intihar saldırganı eylemden vazgeçse bile müdahale sırasında dikkatli olunmalıdır. -Yüzlerine dikkat edildiğinde, hedefe kilitlendiklerinden çevre ile ilgilenmedikleri ikazlara uyarılara karşılık vermedikleri, yüzlerinde kanı çekilmiş donuk ifade bulunduğu,tedirgin 19 / 51

20 oldukları ve kendilerinin güvenlik güçleri tarafından bilindiği hissine sahip olduklarından ufak bir müdahalede hemen kendilerini patlattıkları bilinmektedir. Binlerce insanın geçtiği yerlerde şüpheli şahısları tespit etmek zor bir iştir.güvenlik personelinin dikkatli duyarlı görev yapması sayesinde bazı intihar saldırganlarını hedefine ulaşmadan tespit edilmiş,hedefe ulaşmadan kendilerin patlatmışlarıdır günü saat sıralarında Batman ili merkezinde bulunan Şehit Keskin Kaplankıran Karakol Amirliği önünde gerçekleştirilen intihar saldırısında teröriste müdahale eden görevli teröristin kılık kıyafetinin yöresel olduğu ancak yürüyüş ve bakış tarzının çekingen,uyuşturucu madde almış gibi donuk,normal bir insanın hareket ve davranışından farklı hareket etmesinden,hamile görünümlü,sol eli karnına yapışık,sağ elinde ise siyah poşet olan,psikolojik rahatsız görünümünde olmasından dolayı şüphelendiğini,şahsa durması ikazında bulunduğunu,şahsın bir anlık tedirginlikten sonra tekrara hareket etmesi sonucu,bağırarak çevrede bulunan kişileri uzaklaştırmaya sağladığı sırada teröristin geri dönüp gitme davranışlarda bulunduktan sonra eylemi gerçekleştirdiğini ifade etmiştir. İntihar saldırısı yapmak amacı ile gelen teröristlerin erken teşhis edilmesi oldukça zor olduğunu kabul etmek gerekir.ancak buna rağmen, personelin bu konuda uzman personel tarafından bilgilendirilmesiyle Batman ili örneğinde görüldüğü gibi eylemcilerin erken teşhis edildiği görülmektedir. (KARADEMİR Kemal, A.g.e S48,49) D- KORUMA SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİ Tehditlerin sınıflandırılmasında Avrupa standartları 1- Yüksek Tehdit; (Teyit Edilmiş) Kişinin hedef olduğunun resmi makamlarca belgelenmesi, basın yayım organlarında teşhir edilmesi, örgütlerin legal ve illegal yayın organlarında hedef gösterilmesi, kamuoyunda çeşitli şekillerde hedef haline gelmesi durumlarında yüksek tehdit var demektir. Yirmi dört saat kesintisiz bulunduğu her yerde, ikamet, iş yeri ve yakın koruma hizmetlerinin yapılması gereklidir.en az on personelle koruma yapılmalıdır. İkamette üç, işyerinde üç, yakınında dört personel olması gerekir. Eğer tehdit bomba kullanan örgütler tarafından yapılmış ise bomba uzmanı da ekipte görevlendirilmelidir. 2- Orta Tehdit ; (Muhtemel Tehdit) Kişinin yapmış olduğu görevi, temsil ettiği misyon, kamuoyu açıklamaları, konuşmaları, fikirleri, düşünceleri, yaşam tarzı, ekonomik durumu, işveren olması,üye oldukları kuruluşlar gibi nedenlerden dolayı hedef olabilirler. Muhtemel tehditlerin kaynağı araştırılmalıdır. Tehdidin kaynağını bulduktan sonra gerçekleştirilebilirliğini araştırarak önlemek için uygun nitelikte ekip oluşturulmalıdır. 3- Düşük Tehdit; (Önleyici Tedbir) Ani gelişen olaylar, konferans, açık hava toplantısı konserler, spor karşılaşmaları gibi durumlarda 20 / 51

21 kişilerin her hangi bir olumsuz durumla karşılaşmamsı için geçici olarak korunması demektir. Bazı dönemlerde kamuoyunun ilgisi veya gündemi nedeni ile bazı kişiler konumları nedeniyle tehlikelere açık hale gelmektedir.tehdit değerlendirilmesine göre koruma planları geliştirilmelidir. Korunan kişi ile ilgili bilinmesi gereken diğer hususlar; Politik düşüncesi;siyasi görüşü nedir, bu görüş hangi örgütlerin hedefidir. Düşünceleri, fikirleri,konuşmaları kamu oyunu tahrik edicimidir. Gittiği yerlerde halk tarafından nasıl karşılanıyor. Sosyal çevresi kimlerden oluşuyor, kişisel güvenliğini tehlikeye sokacak davranış alışkanlıkları var mı? Silahlara meraklı mı? Tehlikeli sporlarla uğraşıyor mu? Gece hayatına düşkün mü? Tanımadığı kişilerle iş ilişkisi var mı? Planlı ve düzenli bir hayata sahip midir? Düzgün bir aile hayatına var mıdır? Yukarıdaki durumların değerlendirilmesi ile koruma şekli belirlenmelidir. 3-YAYA KORUMA TEKNİKLERİ A- Yakın Korumanın Amacı Terör örgütlerinin, organize suç şebekelerinin hedefi olan şahıslar, siyasetle uğraşanlar, büyük iş adamları, sanatçılar, belirli misyon temsilcileri, emekli bürokratlar, yabancı misyon temsilcileri, kamuoyunda tanınan kişiler yada bunların aile yakınları birilerinin hedefi olmakta ve korunmaya ihtiyaç duymaktadır. Yakın koruma tarihi eski dönemlerden başlayıp günümüze kadar bir sürü ilginç olaylarla doludur. Her dönemde korumalar ve korunan kişiler olmuştur ve olmaya devam edecektir. Korunan kişilerin maruz kalabileceği tehlikeler ve tehditler, yaptıkları görev, işleri, sosyal hayatları, günlük yaşantılarındaki iş ve eylemlerine göre farklı olmaktadır. Suikastlar tarihine baktığımızda, bazı suikastların ülkelerin kaderini değiştirdiğini görmekteyiz. Ülkelerde karışıklık, kaos oluşturmak isteyen gruplar, özellikle kamuoyunun çok sevdiği, saygı duyduğu kişilere saldırılarda bulunarak, halkın huzurunu bozmakta, kamuoyunda tedirginlik yaratmaya çalışmaktadır. Bazı durumlarda insanları kamuoyunda küçük düşürerek hedefledikleri amaçlarına ulaşmaya çalışmaktadır. Korumanın öncelikli amacı korunan kişiyi akla gelebilecek her türlü tehdit ve kişinin vücut bütünlüğünü bozacak her türlü durumdan ( suikast, silahlı-bıçaklı saldırı, ölüm tehditleri, rehin alma, kaçırma, sabotaj, trafik kazası ) korumaktır. İkinci amacı korunan kişiyi utandırıcı, rahatsız edici, küçük duruma düşürücü, ( zor durumlara düşmek, bağırmak, tükürmek, elbisesinin kirlenmesi,ayağının takılarak düşmesi, yumurta, domates ve benzeri madde atmak, arabanın kapısına ayağın,elbisenin sıkışması, 21 / 51

22 kafanın kapıya çarpması ) durumlarından, kendi hastalıklarına ( yeri geldiğinde tedavisine yardımcı olmak, ilaçları zamanında kullanılmasını sağlamak ) her türlü kazaya ve trafik kazalarına karşı korumak, mahremiyetini, başkaları tarafın duyulmasını istemediği özel hayatına ilişkin bilgileri korumak zorundadır. Korunan kişiler, yürürken yakın çevrelerine pek dikkat etmezler.kafaları sürekli meşguldür. Bu nedenle yürürken ayakları takılabilir, düşebilir.yaşlı olanların kemikleri zayıf olduğundan düşme sırasında kemikleri kırılabilir.( Fıdel KASTRO ( 78 yaşında ), 23/10/2004 günü topluluğa konuştuktan sonra yerine oturmak için yürüdüğünde ayağı takılarak düşmüş,düşme neticesi ayağı ve kolu kırılmıştır ) Koruma hizmetlerinde, birinci halde koruma ne kadar önemli ise, ikinci haldeki koruma ve mahremiyetini korumak en az güvenliği kadar önemlidir. Korunan kişilerle ilgili olaylara baktığımızda, ikinci durumda olanları daha sık ve yoğunlukta yaşandığını görürüz. B- Yakın Koruma Görevindeki Aşamalar 1- Muhtemel Beklenen Tehlikeler Korunan kişinin geçeceği güzergahlarda nelerin mevcut, beklenen (muhtemel) tehlike oluşturabileceği değerlendirilmelidir. Örneğin gidilecek yerde çürük bir köprü varsa buradan gidildiğinde risk oluşturacaksa buradan gidilmemeli veya tamir ettirilmelidir. Konferans salonunda, konser salonunda sağlam olmayan, düşme ihtimali olan avize var ise tamir ettirilmeli veya orası kullanılmamalıdır. Gidilecek yerlerde, mevcut ve muhtemel tehlikelerin tespit edilmesi amacıyla öncü çalışması yapılır. 2- Tehlikesiz Güzergah Seçimi Korunan kişilere suikastlar genellikle ulaşım sırasında bir yerden bir yere giderken gerçekleşmiştir. Ulaşım sırasında güvenliği sağlamak oldukça zordur.örneğin korunan kişinin ikametinden işyerine gitmesinde helikopter kullanılırsa karşılaşabileceği tehlikeler çok azdır veya yok gibidir. Ulaşımda kullanılacak güzergahlar önceden incelenerek muhtemel tehlikeler etkisiz hale getirilmeli, en tehlikesiz güzergah seçilmelidir. 3-Muhtemel Tehlikelerin Kaldırılması Gidilmesi gereken güzergahtaki muhtemel tehlikelerin ortadan kaldırılması, ortamın tamamen tehlikesiz hale getirilmesi gereklidir. 22 / 51

23 Bu durumun ortadan kaldırılması için; tehlikenin mahiyeti bilinmeli, etkisiz hale getirmek için tedbir alınmalı ve gezi süresinde kontrol altına alınması sağlanmalıdır. Örneğin kavşaklarda arızalı trafik lambalarının arızasının giderilmesi ve bunun devamlılığının sağlanması, kavşakta meydana gelebilecek kazaların önlenmesini ve trafiğin normal hale getirilmesi sağlanmalıdır. 4-Mevcut Veya Başlamış Tehlikenin Ortadan Kaldırılması Mevcut tehlikenin algılanması, tanımlanması, araştırması ve hukuka uygun olarak tehlikenin etkisiz hale getirilmesidir. Örneğin silahını çekip ateş etmeye hazırlanan veya ateş eden saldırgan tespit edildiğinde, şartlar oluştuğunda silah kullanılarak etkisiz hale getirilmelidir. C- TEMEL KORUMA PRENSİPLERİ Yakın koruma hizmetlerinde, aktif koruma tedbirleri uygulanmaktadır.tesis koruma hizmetlerinde daha çok pasif koruma tedbirleri uygulandığından tehlikenin nereden geleceği tahmin etmek, tespit etmek ve müdahale etmek kolaydır. Sınırları belirli alanda koruma yapılmaktadır.kişi koruma hizmetlerinde, korunan kişiyi her türlü ortamda korumak zorunda olduğumuzdan her an tehlikelere açık halde bulunmakta tehlikenin nereden geleceği belli olmamaktadır. Bu durum yakın koruma personelinin görevini oldukça güçleştirmektedir. Korunan kişi ile koruma personeli arasında yakın bağ oluşması gereklidir.koruma personeli tereddütsüz olarak koruma ile ilgili her türlü konuyu ve fikirlerini, korunan şahısla rahatça paylaşması gereklidir. Koruma hizmetleri, korunan kişinin özelliklerine, taleplerine, personel sayısına, sahip olunan kaynaklara ve koruma yapılan mekanın özelliklerine, hatta ülkelere göre farklı şekillerde yerine getirilebilir. Yeni teknik gelişmeler suikastçıların işlerini kolaylaştırmaktadır.koruma personeli bunlara karşı önlem geliştirmek zorundadır.her saldırıdan sonra saldırı şekline göre önlem geliştirmek için yeni teknikler uygulanır. Yakın koruma hizmetleri güvenlik teknolojisine paralel olarak sürekli yenilenir, değişim gösterir.bu normal bir durumdur. Ancak değişmeyen koruma prensipleri vardır.yakın koruma personeli, koruma görevini yerine getirirken bu hususlara dikkat etmesi gereklidir. 1-Tam Koruma Mümkün Değildir Koruma tedbirlerinin en üst düzeyde sağlandığı bir çok devlet başkanı suikastçıların saldırısı sonucu hayatını kaybetmiştir. Ne kadar koruma tedbiri alırsak alalım herhangi bir saldırının 23 / 51

24 gerçekleşmeyeceği konusunda emin olamayız veya böyle bir garanti veremeyiz. Yakın koruma varlıkları ile caydırıcı rol oynamalıdır.saldırı planı yapan kişi veya kişilerin başarısız olma ihtimalinin yüksek olacağı imajının yerleşmesi önemlidir. Suikastçıların bir şekilde hedeflerine ulaşma ihtimali sürekli vardır.bu nedenle koruma görevlileri bu durumu göz önüne alarak, saldırganların başarılı olabileceği her ihtimali düşünerek koruma tedbiri geliştirmeli, dikkatli çalışmalıdır.her an her şey olabilir düşüncesiyle hareket etmelidir. 2-Koruma Görevi Korunan Kişinin Bulunduğu Her Yerde ve Kesintisiz Yapılmalıdır. Korunan kişiler bulundukları konum nedeni ile sosyal insanlardır.değişik mekanlarda bulunmaktadırlar. Korunan kişi nerde bulunursa bulunsun bulunduğu yere göre koruma tedbiri uygulanmalıdır. Bazı durumlarda, korunan kişiler koruma personelinin istemediği, hoşlanmadığı koruma görevini risk edebilecek işler yapar veya değişik mekanlara girerler.bu gibi durumlarda koruma hizmeti eksiksiz devam etmelidir. Korunan kişinin bulunduğu mekanlarda, mutlaka güvenlikli bölge belirlenmeli herhangi bir olumsuz durumda burası korunma amaçlı kullanılmalıdır. Yakın koruma personeli, koruma görevi esnasında, korunan kişi ile devamlı iletişim sağlayacak şekilde hareket etmelidir. İletişim kopukluğu korumada büyük zafiyetlere neden olur. Bazı durumlar da korunan kişi ile yakın koruma personeli ayrılmak zorunda kalmaktadır. Bu gibi durumlarda koruma personeli ya korunan kişiyi gözlemleyebileceği bir yerde bulunmalı veya belirleyecekleri ortak bir iletişim sistemi geliştirmelidirler. Yakın korunma görevinde, koruma personeli ile korunan şahıs arasında sürekli iletişim esastır. Korunan kişinin ikamet ve işyerinde de gerekli güvenlik önlemleri alınmalıdır. 3- Koruma Planları Yakın koruma hizmetlerinin ne şekilde yerine getirileceği, korunan kişinin yanında hizmetini gören personeli seçimi güvenilirliği, konutta iş yerinde ve seyahat sırasında uygulanacak koruma tedbirleri, karşılaşılacak sorunlar ve hareket tarzını önceden belirleyen planlar olmalıdır.her personel hareket tarzını bilmelidir. Ayrıca her durum için alternatif koruma planları mevcut olmalıdır.geziler veya ziyaretler planlı veya plansız olarak gerçekleşebilir. Planlı günü önceden belli olan ve ilan edilen gezi, program ve ziyaretler, koruma için en riskli durumlarıdır. Plansız, programsız geziler ve çıkışlar riski az 24 / 51

25 olan programlardır. Koruma hizmetlerinde kullanılacak cihazlar, kullanım yerleri ve kullanacak personel, haberleşme ve irtibat, acil durumlarda hareket tarzı gibi hususlar belirlenmelidir. Koruması yapılan kişinin özellikleri, alışkanlıkları, hastalık gibi özel durumları bilinmeli bunlar planlamaya dahil edilmelidir. Korumada her acil durumlar için planlarımız olmalıdır.herhangi bir saldırı olursa, korunan kişiyi saldırıdan koruma ve kaçırma, alternatif ulaşım yolları, rahatsızlık,hastalık durumlarında en yakın sağlık kuruluşuna en kısa yoldan götürme, trafik kazalarında hareket tarzı, gibi karşılaşma ihtimali olan olaylar ve hareket tarzı koruma planlarında bulunmalıdır. Acil durumlarda ilgili kurum ve kuruluşların yerleri, telefonları temas kurulacak yetkililerin telefonları bilinmelidir. Planlardan her koruma personelinin bilgisi olmalı ve uygulama yapılmalıdır. Koruma hizmetlerinde kullanılan cihazlar bazen planlanan doğrultuda iş yapmayabilir. Kullandığımız koruma veya korunan kişinin taşıtı arızalanır, ufak kazalar başımıza gelebilir.(elbisenin yırtılması, kirlenmesi gibi) bu durumlara karşı hazırlıklı olmamız gerekir.(korunan kişiye ait mutlaka bir takım yedek elbise ve gömlek bulundurmalıyız ) Korunan kişinin günlük aktiviteleri, seyahatleri planlanan doğrultuda gitmeyebilir ekstra durumlar ortaya çıkabilir.yakın koruma hizmetlerinde mesai mevhumu yok gibidir. Koruma mesaisini günlük yaşamını koruma yaptığı kişinin mesaisine ve yaşamına göre ayarlamak zorundadır.bazen uzun süre yorucu çalışmayı gerektirir. Bu nedenlerden dolayı koruma, hayatını koruma yaptığı kişinin hayatına adapte etmek zorundadır. 4-Koruma Esnek Olmalıdır Yakın koruma hizmetleri akan bir suya benzetilebilir, nasıl su bulunduğu kabın şeklini alıyorsa önüne çıkan engelleri aşıyorsa koruma organizasyonu bulunduğu yere göre şekillenmeli, engelleri aşmalıdır. Koruma personeli doğal olmalıdır. Ekip halinde hareket ederken kendisini organizasyonun bir parçası gibi hissetmeli, ekibin bir parçası gibi hareket etmelidir. Koruma faaliyeti; korunan kişinin faaliyetlerini, görevini, işini engellememeli, hareket serbestliği tanımalı, özel ilişkilerine karışmadan ve engellemeden yerine getirilmelidir. Koruma her iki taraf, kendi ve korunan kişi için de rahatsız edici olmamalıdır. Her hangi bir saldırı meydana geldiğinde ise derhal müdahale edecek durumda olmalı,panik yapmadan telaş göstermeden tehlikeyi etkisiz hale getirmelidir. Her türlü acil durumlarda hastalık, yaralanma anında müdahale edecek yapıya sahip 25 / 51

26 olmalıdır. 5-Koruma Hizmetinde Kullanılan Ekipmanlar Yakın koruma görevlileri koruma hizmetlerinde kullanılan her türlü teknik cihazı (Metal el detektörü, x-ray cihazı,cctv sistemleri gibi) kullanabilmelidir. Bazı durumlarda kendiside bunları kullanmak zorunda kalabilir. Her koruma personelinde mutlaka telsiz, ( Haberleşme cihazı ), çok amaçlı çakı bıçağı, mini el feneri, kelepçe olmalıdır. Silahlar konusunda uzman olmalı,her türlü silahı kullanma becerisine sahip olmalıdır. Sürücülük konusunda uzman olmalıdır. 6-Diğer Birimlerle İrtibat Yalnız başına koruma yapmak mümkün değildir. Mutlaka diğer birimlerin desteği alınmalıdır. Bu birimler koruması yapılan kişinin özelliğine göre farklı birimler olabilir.bizi ilgilendiren her kurum, kişilerle ile mutlak ilişki içerisinde olmalı onların yardımlarından istifade etmeliyiz. Bilgi toplama, ( istihbarat birimleri işbirliğinde bulunmak ) korumada en önemli yardımcı faaliyettir. Yakın koruma faaliyeti buz dağına benzetilir ise yakın koruma buz dağının görünen kısmıdır. Görünmeyen kısım ise diğer koruma faaliyetleridir. 3- ÖNCÜ ÇALIŞMASI Ziyaret yapılacak yerlerde, korunan kişinin güvenliğini tehlikeye düşürme ihtimali olan mevcut ve muhtemel tehlikelerin önceden tespit edilerek, etkisiz hale getirmek veya en aza indirmek amacıyla uzman personel tarafından ziyaretten önce yapılan çalışmalardır. Korunan kişiye ait bilinmesi gereken hususlar. - Kişinin önceden almış olduğu tehditler ile devam eden tehditleri, tehdidin seviyesi nedir ve nerden geliyor, - Hastalıkları ve tedavi imkanları, kan grubu, - Sosyal çevresi, aile yakınları, dostları, ilişkide bulunduğu kişiler, görevi gereği ilişkide olduğu yerler, - Yaşam tarzı, alışkanlıkları, - Kişisel güvenliğini olumsuz etkileyen davranışları, - Koruma planlarının yapılmasında koruma personeli tarafından önceden bilinmesinde büyük yarar vardır. 26 / 51

27 Gidilecek yerlerde muhtemel ve mevcut tehlikeleri en aza indirmek veya etkisiz hale getirmek için önceden araştırılacak hususlar vardır, bunlar her yer için farklı olabilir. Ziyaret edilecek her bir yerle ilgili; - Gidilecek yerin toplumsal özellikleri ve düzenlenen faaliyete katılacak topluluk hakkında bilgi toplanmalıdır.esnaftan ve vatandaşlardan gerekli bilgiler alınabilir. - Güvenlikten sorumlu otoriteler ( Vali, Emniyet Müdürü, bomba uzmanları, itfaiye, sağlık kuruluşu ) telefon numaraları acil durumlarda ulaşabilme yolları bilinmelidir.. Güzergah Analizi; hava durumu, ulaşımda kullanılacak yol üzerinde korunan kişinin güvenliğini yönelik muhtemel tehlike olacak yerlerin tespiti, tehlikelerin etkisiz hale getirilmesi için alınması gereken önlemler ( köprü,üst geçitler, menfez, kavşaklar, alt geçitler ) korunan kişinin tehdit seviyesine göre bu gibi yerlerde bir takım önlemler alınmalıdır. Alternatif ulaşım yolları ve yol üzerinde güvenlikli yerlerin belirlenmesi gereklidir. - Korunan kişinin ikamet edeceği yerler, ( özel konut,otel, kamu binası ) bu yerleri güvenli hale getirmek, - Yemek yenecek restoran, yiyecek, içecek ikram yapacak personel ile ilgili güvenlik önlemi almak,. Kamu binaları, - Dinlenme yerleri, - Ziyaret edilecek tüm yerler, - Ziyaret edilecek kişiler - Hastane, ilk yardım merkezleri, - Emniyet binaları, - İhtiyaç giderilebilecek yerler ( yemek, yakıt vb.) - Program dışı faaliyetler için hazırlıklı olma, -Program süresi boyunca, öncü çalışması yapan personelin önde yönlendirici çalışmalarda bulunmalı, Bu gibi yerlerde; alternatif oda, alternatif çıkışlar ile güvenliği tehdit edecek hususların belirlenerek etkisiz hale getirilmesi, alternatif ulaşım yollarının belirlenmesi, asansör kullanılacak ise kaç kişilik olduğunun tespiti, güvenlikli bölgelerin tespiti, tuvalet ve lavaboların yerleri ve kontrollerin yapılması, dinlenme odası, acil durumlarda çıkış noktaları belirlenmelidir. 27 / 51

28 Koruma personelinin faaliyet süresi boyunca sosyal ihtiyaçlarını ( yemek, su, lavabo gibi ) karşılayacak yerlerin tespiti ve karşılanması, Öncü çalışmaları korunan kişinin ve yerin özelliğine göre aylar önce yapıldığı gibi, birkaç gün veya birkaç saat öncede yapılabilir. Burada unutulmaması gereken en önemli husus; korunan kişinin gideceği yerin özelliklerini, iyi tahlil edip, ona göre tedbir alınmalı veya aldırılmalıdır. Korunan kişiyi getiren araç nerede durmalı, güvenlik çemberleri ( bariyer, zincir, güvenlik bantları vb. engeller) vatandaşın yoğun olduğu yere kaç metre mesafede bulunmalı, hediye, çiçek ve benzeri maddelerin kontrolü, binaya çıkılacaksa, asansörün olup olmadığı, kaç basmak merdiven çıkılacak, acil ihtiyaçlar için nerelerin kullanılacağı, kullanılacak yerlerde araç ve gereçlerin çalışıp çalışmadığının kontrolü, ( örneğin tuvaletin sifonu, kapılar, mikrofon, gibi ) koruma personeli koruma ile ilgili bütün ayrıntıları düşünmeli ve önlemlerini almalıdır.gidilen yerlerde mutlaka güvenlikli alan tespit edilmelidir. Adeta her konuda bilgi sahibi olmalıdır. Korunan kişinin işinin aksamaması ile ilgili her türlü tedbiri almalı yada aldırmalıdır. A-Toplantılarda Koruma Düzenleri Toplantılar değişik amaçlar için, değişik yerlerde yapılmaktadır. İçeride yapılan Toplantılar (davetler, konuşmalar,) 1-Kapalı Yer Toplantıları; Resmi davetler, konferanslar, resepsiyonlar, spor karşılaşmaları kapalı yapılmaktadır. yerlerde Bu toplantılar, girişlerin sınırlı olduğu davetiye ile girilen toplantılardır. Kapalı yer toplantıları koruma görevlilerine bazı avantajlar sağlamaktadır. - Kapalı alan rahat ve güvenli bir şekilde ön kontrolü yapılır. - Kapalı yerlerde kişiler genellikle davetiye veya giriş bileti ile girmektedir.önüne gelen herkes giremez. - Toplantı yapılacak yer önceden belli olduğundan, girişlerde kontrol noktası tesis edilerek, girenlerin tehlikeli maddelerle girişine müsaade edilmemektedir.gerektiğinde kontrol noktası çalışmaları yakın koruma tarafından denetlenebilir bu da güvenliği artırıcı unsurdur. 28 / 51

29 - Korunan kişinin konuşma yapacağı yer veya oturacağı yer belli olduğundan koruma halkası oluşturulduğundan yanına herkes gelemez, gelen kişilerde güvenlik kontrolünden geçtiğinden tehlikeli olma ihtimali düşüktür. - İçerideki topluğun hareketleri rahatlıkla kontrol edilebilir. - Alternatif acil çıkışlar rahat kontrol edilebilir. - Güvenliği tehdit edecek tehlikeli noktalar fazla yoktur. Kabul Sırasında Koruma Tedbirleri Korunan kişiler kapalı yer toplantılarında, kabullerde, açık hava toplantılarında halkla görüştüğü sırada, ziyaretlerde tokalaşmak istemekte veya tokalaşmak zorunda kalmaktadır. Bazı liderler halkla tokalaşma sırasında suikasta uğramıştır.hitler e hasta hane ziyareti sırasında hasta görünümlü kişinin koluna sardığı silahı ile ateş etmeyi başaramamıştır yılında ABD Başkanı MIÇRIMLEY,Halkla tokalaştığı sırada saldırıya uğramıştır. Resmi kabullerde, kişiler sıra ile bir taraftan girer el sıkar ve diğer taraftan çıkar. İlk gelişte korumalar tokalaşmaya gelen şahısların kontrolünü yapar, ilgisiz kişilerin girmesine engel olur.çıkışta koruma tokalaşması biten ilerleyen kişilerin geri dönmemelerine dikkat eder korumadan sorumlu solunda bulunarak organizeyi takip eder. 29 / 51

30 2- Açık Hava Toplantıları; Halka açık bazı konuşmalar ( siyasi parti propagandaları ), konserler dışarıda halka açık girişin serbest olduğu toplantılardır.bu da yakın korumaların işini zorlaştırmaktadır. - Çok fazla güvenlik elemanına gerek vardır, yerel kolluk kuvvetlerine ihtiyaç artar. - Toplantı yapılacak yer ve zaman önceden belli olduğundan, yer güvenliğinin ön kontrolü uzun zaman alır, kontrolden sonrada güvenli bir şekilde kalmasını sağlamak oldukça zordur. - Alan geniş olduğunda, kontrol altında bulundurulacak yer sayısı oldukça çoktur Toplantı bitinceye kadar kontrol altında tutulması gereklidir. - Toplantı alanını gören binalar, çevre sokaklar ve caddeler, ağaçlar tehlikeli noktalar olacağından sürekli kontrol altında bulundurulmalıdır. - Toplantı yer ve zamanı önceden ilan edildiğinden,katılanları güvenlik kontrolünden geçirilmesi gereklidir. Alan geniş olduğunda ve katılanlar fazla olduğu durumlarda sağlıklı kontrol yapılamaz. - Korunan kişiler halkla beraber olmak istediklerinden topluluk arasına girecektir.hazırlıklı olunmalı, önceden planlanmalıdır. - Topluluğun ne yapacağını, önceden kestirmek oldukça güçtür. Topluluk dış etkiler açıktır. Provokatörler topluluğu olumsuz yönde etkileyebilir. - Bazı durumlarda aşırı ilgide korunan kişiye rahatsızlık vermekte güvenliğini tehlikeye sokmaktadır.(ezilme, sıkışma maruz kalabilir) - Aşırı ilgiden, toplantıya katılan kişiler özellikle bayanlar ve çocuklar sıkışma tehlikesiyle karşı karşıya kalmaktadır.toplantı güvenliği ve huzuru bozulmaktadır. - Her kesimden insanlar,alkollü şahıslar,çocuklar, akıl hastaları, girebildiği için güvenliği sağlamak oldukça zordur. Açık hava Toplantılarında Güvenliği Sağlamak İçin Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar; - Önceden toplantı mahalli incelenmelidir.giriş çıkış yolları ve bunların alternatifleri, kontrol noktaları, güvenlikli bölge, kısa ve uzun ulaşım yolları, toplantıya katılacak üst düzey kişiler ve bunları tanıma yolları belirlenmeli, konuşma yapılacak platform incelenmelidir. - Toplantı mahalline gidiş ve geliş yollarına araç parkının engellemesi, - Çalışan personelin kimliklerinin tespit edilmesi, geçmişlerinin araştırılması, kimlik kartı düzenlenmesi, hareketlerinin kontrol altına alınması, - Yerel kolluk birimleri ile mutlaka koordinasyon sağlanmalıdır. 30 / 51

31 - Konuşma yapılan platform civarına kontrolsüz yaklaşmayı engellemek için fiziki engel, barikatlar koyulmalıdır. Geçici olarak direkler, ipler, zincirler, kordon, oda ayırıcıları, dikenli teller, taşıtlar saksılar, barikat olarak kullanılabilir. - Platform yüksek olmalı, kürsü kullanılacaksa yüksek olmalı, mikrofonlar ve diğer aksesuar konuşmacıya ulaşımı güçleştirir çevreye daha az görüntü verilmiş olur. - Konuşmacının bulunduğu platformun, giriş ve çıkışları kontrol altında bulundurulmalıdır. İlgililerden başkasının ulaşmasına engel olunmalıdır. - Acil durumda kullanılacak bütün araç ve gereçler çalışır durumda ve yerinde olması sağlanmalıdır. - Toplantı mahalline giriş ve çıkışlar kontrol altında bulundurulmalıdır.acil olarak korunan kişinin ayrılması durumunda araçlar uygun yerde her an harekete hazır bekletilmelidir. - Açık hava toplantılarında fiziki güvenlik cihazları azami ölçüde kullanılmalıdır. Bariyerler fiziki engel olarak kullanıldığında güvenlik personel sayısı önemli ölçüde azalır. 3-Kalabalıkların Kontrolü. a) Dost Olan Kalabalıklar; Dost kalabalıklar kontrol altında tutulduğu süre içerisinde dost ve düzenlidir. Kontrol 31 / 51

32 zayıfladığı zamanlarda topluluğun ne yapacağını kestirmemiz güçleşir.aşırı ilgide korunan kişinin vücut bütünlüğünü bozabilir.(sıkışabilir, havassız kalabilir) Kalabalıkları kontrolünde çitler, bariyer kullanılır.üniformalı polis (Çevik kuvvet) personelinin kalabalıkları kontrolünde önemli psikolojik etkisi vardır.mutlaka yerel kolluk kuvvetlerinden yardım alınmalıdır.yakın korumaları büyük bir topluluğu kontrol etmesi mümkün değildir. Korumalar kalabalıkla kesinlikle diyaloga girmemeli, iyi veya kötü konuşmalara cevap vermemeli fikir beyan etmemelidir. İyi veya kötü tartışmaya girmemelidir. b) Dost Olmayan Kalabalıklar; Genelde korunan kişiyi beğenmeyen eleştiren topluluklardır.sloganla protesto ederler, sözlü sataşmalara kesinlikle cevap verilmez, muhatap alınmaz ve göreve devam edilir. Bazı durumlarda domates, yumurta ve benzeri cisimleri atabilirler cisimlerin korunan kişiye zarar vermesine engel olucu tedbir alınır. Kontrol dışı hareketlerde bulunan şahıslar topluluğu tahrik etmeden uzaklaştırılır.bu işlemleri yerel kolluk kuvvetlerinin yapması daha uygundur. Dost olmayan toplulukla muhatap olunma zorunluluğu var ise önceden topluluğun içerisine şüpheli görülen kişilerin arasına kendi koruma elemanlarımızı yerleştirebiliriz. Bunların hareketlerini kontrol edebiliriz veya engel olabiliriz. Değişik kalabalık kontrol teknikleri vardır.kalabalıkları kontrol etmek,hareketlerine engel olmak korumayı direk ilgilendiren bir husus değildir. Kontrolsüz,saldırgan kalabalıkla karşılaşıldığında en kısa süre içerisinde korunan şahıs ortamdan uzaklaştırılarak güvenli bölgeye götürülmelidir. 4- MERDİVENLERDE VE ASANSÖRDE KORUMA a-merdivenlerde Koruma Yakın koruma, yürüyüş sırasında korunan kişinin sürekli önünde ve arkasında bulunur. Bilinmeyen ortama girildiğinde tehlike ile ilk koruma personeli karşılaşmalıdır. Korunan kişiler yakın çevreleri ile ilgilenmezler. Merdiven inerken ve çıkarken korunan kişinin bir merdiven önünde ve arkasında düşmelere ve tökezlenmelere ve gelebilecek tehlikelere karşı personel bulunmalıdır. 9 ncu Cumhurbaşkanımız S.DEMİREL İstanbul Hilton otelindeki konuşması sırasında kürsüden inerken merdivenleri fark etmeyip düşmüştür, düşme sırasında koruma amiri yakalayarak yumuşak bir şekilde düşmesini sağlamıştır. Birkaç kat merdiven çıkıyorsak, merdiven başları, dönüşler, koridor başlarını çok iyi kontrol 32 / 51

33 etmemiz gereklidir. Yeterince personelimiz varsa önden köşeleri ve koridorları kontrol etmek için göndermeliyiz. Herhangi bir sürprizle karşılaşmamak için daima önde ve arkada personel bulundurmalıyız.korunan kişi ilerlerken arkasını da kontrol etmeliyiz. Yürüyen merdivenlerde de korunan kişinin bir basamak ileri ve gerisinde personel bulunmalı ve 360 derece koruma sağlamalıyız. Korunan kişi duvar kısmına yakın bulundurulmalıdır. Merdivenler hem geliş hem de gidiş olarak çalışıyorsa karşı merdivene personel görevlendirmelidir. b- Asansörde Koruma Korunan kişiler genelde katlara çıkmada asansör kullanır. Ziyaret sırasında asansör kullanılacak ise asansörlerin önceden kontrol edilmesi gereklidir. Asansör herkesin sık kullandığı ve az kapasiteli ise önceden anahtarını almada fayda vardır.korunan kişi geldiğinde beklemek zorunda kalmamalıdır. Asansörün kapasitesi çok ise bizim de önceden kontrol imkanımız yoksa asansöre girmeden önce mutlaka kontrol edilmesi ve önce koruma personelinin binmesi gereklidir.asansörde yabancı şahıslar var ise, korunan şahısla arasına koruma personeli kişileri rahatsız etmeden girmelidir. Asansör hareket halinde iken kesinlikle kapı tarafında bulunmalı,korunan kişi duvar tarafında bulunmalıdır. Asansörlere kapasitesinin üzerinde insanların binmesi engellenmelidir. Asansörden çıkışta önce koruma personeli çıkarak çevreyi kontrol etmeli daha sonra korunan şahısın çıkması sağlanmalıdır. 5-SEYHATLERDE KORUMA Korunan şahısların dış seyahatlerinde yakın koruma hizmetlerinden yakın koruma personeli sorumludur. Çevre diğer koruma hizmetlerinden yerel kolluk kuvvetleri sorumludur.araç ile seyahat sırasında bütün yolu kontrol etmemiz mümkün değildir. 1-Uçaklarda Koruma Devlet Büyüklerinin kendilerine tahsisi edilmiş özel uçakları vardır.seyahatlerini bu uçaklarla gerçekleştirirler.koruma hizmetlerinde önemli problem yaşanmaz.uçak koruması kendi personelli tarafından sağlanmaktadır. Kontrol kendi ellerinde olduğundan güvenliği en iyi şekilde sağlayabilirler. Ticari Sivil Uçaklar; 33 / 51

34 Havameydanları, Uluslararası sivil havacılık kurallarına göre korunmaktadır.uçağa binen her yolcunun eşyaları ve üzerleri girişte güvenlik kontrolüne tabi tutulmakta tehlikeli madde taşıyanlar uçağa alınmamaktadır.uçak başında uçakla seyahat edecek herkes bagajını gösterdikten sonra uçağa kabul edilmekte veya elektronik olarak sahipsiz bagajlar uçağa alınmamaktadır. Mümkünse bagaj etiketleri kontrol edilmelidir.büyük hava meydanlarında uçaklara uygulanan güvenlik tedbirlerini denetleme şansımız yoktur. Korunan kişinin tehdit seviyesi yüksekse uçakla seyahati saati son ana kadar gizli tutulmalıdır. Uçaklarda en büyük risk son anda uçağa binmekten vazgeçen yolcudur.önceden planlı seyahatlerde bu konunun takip edilmesi önemlidir. Seyahate karar verildikten sonra son anda rezerve yaptıran veya seyahatten vazgeçen veya geç gelen yolculara dikkat edilmesi gereklidir. Korunan kişi diğer yolculardan ayrı bulunmalıdır.bazı uçaklarda ayrılmış bölüm vardır. Bu bölümden yer alınmalıdır.bu mümkün değil ise korunan kişinin önünde ve arkasında koruma personeli bulunmalıdır. 2-Trenlerde Koruma Trenlerde koruma yapmak oldukça zordur. Korumanın yumuşak karnı denilebilir.trenler uzun mesafe gittiğinden yol güvenliğinin sağlanması için çok personele ihtiyaç duyulur. Tren istasyonları fazla olduğundan sağlıklı güvenlik kontrol yapılamamaktadır. Demiryolu yetkilileri ile koordinasyon sağlanmalı, korunan kişi için ayrı bir vagon kiralanmalı bu mümkün olmadığı durumlarda kompartıman kiralanmalı yetkisiz kişilerin girişine engel olunmalıdır.temizlik ve diğer nedenlerle girenler kontrol edilmelidir.tren durduğu durumlarda vagon etrafında koruma tedbiri alınmalıdır. Vagon kiralanacak ise trenin en sonunda olmalı, kompartıman ise buda en sonda olmalıdır. Trende veya güzergahında alacağımız koruma tedbirleri kişinin önem derecesine ve eldeki personel sayısına ve yetkimize göre değişebilir. 3-Gemide Koruma Diğer araçlara göre gemiler güvenli sayılırsa da ayrıca emniyet tedbirleri alınması korunan kişinin önem derecesine göre gerekir. Geminin, gemide bulunan şahısların, yemek verilecekse yiyeceklerin, içeceklerin kontrol edilmesi gereklidir. bagajların Ayrıca; - Geminin olumsuz hava şartlarına dayanıklılığı, 34 / 51

35 - Kurtarma araçları can yelekleri, - Haberleşme araçları, - Hava şartları, önceden kontrol edilmelidir. Görüldüğü gibi koruma tedbirlerinin sonu yoktur.korunan kişinin tehdit seviyesi, önem derecesi, eldeki personel sayısı ve sahip olunan imkanlar ölçüsünde tedbir uygulanmaktadır. Ne olursa olsun korunan kişinin can güvenliğinin sağlanması için gereken her türlü tedbir alınmalı zorlukların üstesinden gelinmelidir. 4-Yaya Koruma Teknikleri a-fiziki Güvenlik /Güvenlik Çemberleri Yakın korumada amaç tehlikeleri olmadan önce önlemektir. Temel koruma prensipleri değişmez ancak korumada kullanılan teknikler, teknolojinin gelişmesine paralel olarak değişebilir. Korunan kişinin etrafında, konutunda, işyerinde, geçici olarak ikamet ettiği yerlerde, yürüyüş ve taşıtla ulaşım sırasında, faaliyetlerde bulunduğu mekanlarda fiziki engeller ve personel aracılığıyla bir takım güvenlik halkaları oluşturulur. Güvenlik halkaları, korunan kişinin tehdit seviyesi, maddi imkanlar ve personel sayısına bağlı olarak birden fazla olabilir. Amaç tehlikeyi korunan kişiye ulaşmadan dış çevrede etkisiz hale getirmek ve önlemektir. Korunan kişinin etrafında güvenlik alanını meydana getirmek için oluşturulan bu halkalarda, dıştan içe doğru her halkada risk ve tehlike oluşturabilecek her şey kontrol edilerek, güvenli oluşundan emin olduktan sonra bir sonraki halkaya geçişine müsaade edilir. İç halka, korunan kişinin en yakınındaki yakın koruma personeli tarafından oluşturulan en güvenli ve en önemli halkadır.korunan kişinin müsaade ettiği yakınları ve güvenlik kontrolünden geçmiş tehlikeden arınmış kişilerin girilmesine müsaade edilen alandır.güvenliğinden yakın koruma personeli sorumludur. Diğer halkalar ise korunan kişinin tehdit seviyesine göre oluşturulan halkalardır.her halkada gerektiğinde kontrol noktası oluşturulur.yüksek seviyeli korumalarda bu halkalarda kontrol noktalarında yakın koruma personeli bulunabilir.bulunmasında fayda vardır.kalabalık toplantılarda dış halkalardaki kontrol noktalarında yeterince güvenlik kontrolü yapılamamaktadır. Yakın koruma personeli bu gibi durumlarda güvenlikten sorumlu kişiyi bilgilendirerek iç halkada daha fazla güvenliğin sağlanmasını temin edebilir. Her halkadaki güvenlik personeli kendi aralarında gerekli iletişime sahip 35 / 51

36 olmalıdır.güvenliği bir bütün olarak sağlamaya çalışmalıdırlar. Güvenlik kontrol noktalarında; Teknolojik güvenlik cihazları ( X-ray cihazı, metal detektör, el detektörü, araç kontrol aynası, fener, ve benzeri güvenlik cihazları ) bulunmalıdır. Kontrol noktalarında kişilerin kimlikleri, giriş yetkileri, eşyaları ve üzerleri kontrol edilir. Güvenlik çemberleri olarak kullanılacak engeller seyyar veya sabit olabilir. - Sabit engeller; Fiziki güvenlilik tedbirleri; İstinat duvarları, tel örgüler, erken algılama ve uyarı sistemleri işyeri ve ikamet güvenliğini sağlamada kullanılır. - Korunan kişiler günlerinin önemli bir bölümünü, iş yerinde ve ikametlerinde geçirir. Kapalı yerlerde koruma önlemleri dış çevreden başlayarak derinlemesine alınmıştır.bu nedenle önemli bir güvenlik sorunu yaşanmayacağı gibi tehditleri, tehlikeleri dış halkalarda etkisiz hale getirme ve güvenlik önlemlerini denetleme şansımız vardır.her hareket yürümeyi gerektirdiğinden yürüyüş, koruma görevlilerin en tehlikeli zamanı olabilir, çünkü korunan kişi, çok iyi korunan güvenlikli bir alandan çıkmış her türlü tehdit ve tehlikelere açık hale gelmiş, her hangi bir güvenlik kontrolünden geçmemiş yabancı kişilerle temas etmek zorunda kalmıştır. Yakın koruma organizasyonunu temel amacı, değişik yapı ve formasyonlarda hareket ederek, her zaman için korunan şahsın vücudunu 360 derece örtecek şekilde koruma sağlamaktır. Yürüyüş formasyonları, yaklaşan tehlikelere karşı en mükemmel görüş alanı ve maksimum vücut güvenliğini sağlayacak yapıda olmalıdır.bu görüş alanı yakın koruma organizasyonun / 51

37 derecelik sorumluluk alanını olarak tanımlanır. Yürüyüş formasyonlarında hareket ederken, sorumluluk alanlarımıza (360 derecelik koruma alanımıza) yaklaşan kişilere, muhtemel tehlikelere, koruma çemberimize giren kişilere karşı uyanık olunmalıdır. Yakın koruma organizasyonlarında, korunan kişinin tehdit seviyesi, pozisyonu ve eldeki imkanlara bağlı olarak birden fazla personel görev alır. Yakın koruma hizmetlerinde mutlaka güvenlikten sorumlu bir kişi bulunmalıdır. Yürüyüş formasyonlarında her koruma elemanın yeri ve yerine bağlı olarak ta sorumluluk alanı vardır. Öncü eleman; formasyonun önünde yer alır. Sorumluluk alanı ön ve yanlardır.ekibin hızını, ekip şefinin istekleri doğrultusunda ayarlar. Organizasyon öncüyü takip ederek gideceği yere ulaşır. Sağ ve sol Yanlardaki elemanlar; sağ ve sol taraf ile önden gelebilecek tehlikelere karşı sorumludurlar. Ekip sorumlusu; korunan kişiden ve ekibin yönlendirilmesinden tek sorumlu kişidir. Korunan kişinin sağ arkasında yer alır.bazı durumlarda sol arkasında da yer alabilir.en çok tercih edilen korunan kişinin sağ ve biraz arkasında yer almasıdır. Eğer dört kişilik ekibe sahip ise organizasyonun arkasından gelebilecek tehlikelere karşı sorumludur. Artçı eleman; formasyonun en arkasında yer alır. Arkadan meydana gelebilecek tehlikelere karşı önlem alır. Yürüyüş sırasında, görünür bir şekilde zaman zaman arkayı kontrol etmelidir. Yakın koruma görevlileri uyum içinde hareket etmelidir.yürüyüş sırasında çevreyi çok iyi gözlemlemelidir.gözlemleme sırasında tehlikeli ortamlarda, koruma düzenini sıklaştırmalı tehlikesiz ortamlarda organizasyonu genişletmelidir. Yakın koruma organizasyonlarında en önemli ve dikkat edilmesi gereken husus gözlemlemedir. Personel görmekle bakmak arasındaki farkı bilmelidir. Her meslek grubunun kişiler üzerinde dikkat ettiği ve gözlemlediği hususlar farklıdır.insanlar kendileri ilgilendiren hususlara dikkat eder. Koruma personelini ilgilendiren husus, vatandaşların korunan personel için potansiyel tehdit oluşturup oluşturmadığıdır, Profesyonel koruma görevlisi bakarken kişilerin korunan kişi hakkında potansiyel tehlike olup olmadığını değerlendirerek anında karar vermek zorundadır.kişilerin elleri ve yüz ifadelerini gözlemleme bize kişinin faaliyetleri hakkında bilgi verir.aşırı tedirgin olanlar, ellerinde herhangi bir madde taşıyanlar dikkatimizi çekmelidir. Yürüyüşlerin yapılacağı güzergahların iyi analiz edilmesi gereklidir. Sürekli yürüyüş yapılan bir 37 / 51

38 yer ise gerekli tedbirler önceden alınmalı, mümkün olduğunca farklı zamanlarda yürüyüş yapılmalıdır. En kısa yol tercih edilmelidir. Yol boyuna kaçış noktaları ve güvenlikli bölgeler ulaşım noktaları bilinmelidir. Yürüyüş önceden planlamış ve halkın içine girilecek tokalaşma yapılacak ise yerel kolluk kuvvetleri ile işbirliği yapılmalı kalabalık arasına önceden görevli gönderilmelidir. Ani gelişen bir tokalaşma olayı meydana gelmesi durumlarında, tokalaşma sırasında korunan kişiye kişilerin fazla yaklaşmasına müsaade edilmemelidir. YÜRÜYÜŞ DÜZENLERİ Yürüyüş düzenlerinde, hareket ederken korunan kişinin vücudunu her yönden gelebilecek tehlikelere vücutları ile örterek koruyacak, 360 dereceyi gözlemleyebilecek şekilde korunan kişiye hareket serbestliği tanıyacak şekilde yürümek esastır. Standart yürüyüş düzenlerinden bazıları şunlardır; Tekli Koruma; Refakat koruması da denilen tek kişi ile koruma tehdit seviyesi düşük kişilere uygulanmaktadır.çoklu koruma düzenlerinde korunan kişiler güvenli ortamlarda bulunduğunda korumadan sorumlu amir tek kişi ile de koruma yapmaktadır. Koruma genelde korunan kişinin sağ arkasında bir adım gerisinde ve korunan kişiyi rahatça görebilecek şekilde yürür, 360 derecelik koruma alanından sorumludur aynı zamanda arka tarafı kontrol etmelidir. Tehlikeli veya bilinmeyen ortamlara girildiğinde, herhangi bir saldırı durumlarında koruma, korunan kişinin önünde bulunarak vücudu ile korunan kişinin vücudunu korumalıdır. 38 / 51

39 İkili Koruma; Tehdit seviyesi düşük kişilere uygulanan koruma düzenidir.korumadan sorumlu kişi korunan kişinin sağ tarafında ve bir adım gerisinde bulunur.arka tarafı ve ön tarafı kontrol eder. Diğer koruma elemanı ön tarafta korunan kişinin sol önüne yürür.ön taraf ve sol yandan sorumludur. Yürüme sırasında korunan kişinin görüş alanını kapatmamalıdır.tehlikeli ortamlarda korunan kişiyi vücudu ile kapatır. Ortamın durumuna göre organizasyonun gerisinde de bulunabilir.unutulmaması gereken husus 360 derecelik alanın gözlemlenmesidir. Üçlü Koruma ; Korumadan sorumlu kişi, korunan kişinin sağ arkasında bulunur. Ekibin yürüyüş hızını ayarlar.bir eleman organizasyonun önünde bulunur.sorumluluk alanı ön ve yan taraflardır 39 / 51

40 120 derecelik koruma yayından sorumludur.diğer eleman korunan kişinin sol tarafında ve bir adım gerisinde bulunur.sorumluk alanı 120 derecelik sol yan ve arka taraftır. Dörtlü Koruma ( Açık V Düzeni); Korumadan sorumlu korunan kişinin sağ yanında ve bir adım gerisinde bulunur. Diğer ekip elemanları, bir eleman önde bulunur. Diğer elemanlar korumadan sorumlu amirin sağ arkasında ve korunan kişinin sol yanında bulunur. 120 derecelik koruma yayından sorumludur. Bulunan ortama göre elmas düzeni ve kare düzeni oluşturulabilir.korumadan sorumlu kişi korunan kişiye daima yakın olmalı ve korunan kişi daima görüş alanında bulunmalıdır. Beşli Koruma ; Korumadan sorumlu, korunan kişinin sağ arkasında bir adım gerisinde ve korunan kişinin hareketlerini kontrol edebilecek şekilde bulunur.dikkatini korunan kişiye yöneltir. Ekibin hızını ayarlar.öncü eleman ekibin önünde, sağ ve sol yancılar ve artçı eleman bulunur. Korumalar 40 / 51

41 sorumluluk alanı 90 derecelik koruma yayından sorumludur. Bulunan ortama göre kare veya elmas düzeni oluşturulabilir. Kare düzeninde koruma amiri çevreyi daha iyi gözlemleme imkanına sahiptir. Artçı eleman görünür şekilde arka tarafı kontrol etmelidir. Bu düzenlerde koruma amiri, 360 derecelik koruma yayının oluşturulmasından, çevrenin gözlemlenmesinden ve organizasyonun tehditlerden arındırılmasından sorumludur Yürüme Düzenlerinde Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar; - Her an olabilecek olayları düşünmeli, gerçekleşmesi muhtemel olaylar karşısında nasıl hareket edileceğine karar verecek şekilde bulunmalı, kaçış noktalarını ve güvenlikli alanları ve ulaşım yolarını düşünmelidir.zihinsel olarak olaylara karşı hazırlıklı olunmalıdır. - Daima çevre ile ilgili olunmalı, her eleman sorumluluk alanını kontrol etmelidir. - Herkesle göz teması sağlanmaya çalışılmalı, ( gözler ve eller mutlaka bizim tarafımızdan görülmelidir ) bizi ilgilendiren her hususla ilgilendiğimizi hissettirmeliyiz. - Tehdit seviyesi yüksek şahısların yakın koruma organizasyonuna (iç halkaya) yabancı hiçbir kimsenin girmesine müsaade edilmemelidir. - Ortamın durumuna göre, koruma organizasyonu sıklaştırılmalı güvenli ortamlarda genişlemelidir. - Hareket halinde korunan kişi bunaltılmamalı, rahat hareket etmesi sağlanmalı, önünü ve çevresini görecek şekilde hareket edilmelidir. - Muhtemel tehditlerin gelebileceği merdiven iniş ve çıkışları, koridorlar, bina girişleri, kapı önleri, arkasını göremediğimiz açık yerler,asansör binişleri ve inişleri mutlaka kontrol edilmelidir. 41 / 51

42 - Yabancı yerlerde bulunuyorsak, çevreyi ve o muhatap olunacak insanları tanıyan birilerinin yakın koruma organizasyonlarında bulundurulmalıdır. TEHLİKE ANINDA KORUMA Her hangi bir tehlike durumunda öncelikle korunan kişinin vücut bütünlüğünü korumak esastır. İkinci olarak kendi can güvenliğimizi sağlamak zorundayız. Koruduğumuz kişinin zarar görmesi durumunda, normal zamanlarda ne kadar iyi koruma yaparsak yapalım yaptığımız korumanın bir anlamı olmaz. Hem koruduğumuz kişi, hem biz zarar görmüş oluruz. Olayın failleri yakalasak, hatta onlara zarar versek bir bile anlamı yoktur çünkü kişi hedefine ulaşmış, korunan kişi zarar görmüştür. Koruma sırasında tehlikenin nereden geleceğini tahmin etmek zordur. Bu nedenle hareket halinde iken çevrenin çok iyi gözlemlenmesi gereklidir. Tehlike anında; - Görme, - Tehlikeyi algılama, - Haber verme, - Tehlikeyi ilk gören müdahale etme, - Korunan kişiyi kapatma, - Güvenli bölgeye kaçırma, yapılmalıdır. Birinci kural çevrenin çok iyi gözlemlenmesidir. Bu yapılmadan yaklaşan tehlikeyi görmemiz mümkün değildir. 42 / 51

43 İkincisi tehlikeyi tanımak ve değerlendirmek ani karar vermektir.yaklaşan kişinin bir tehlike oluşturup oluşturmadığını ve nasıl tepki vereceğimizi bilmememiz gerekir. Olaylar karşısında tepki verme veya hiç tepki verme arasında karar vermek oldukça zordur. Korumalar saldırı durumunda kısa süreli şok yaşamakta ve şok geçtikten sonra tepki vermektedir. Şok durumu uzadıkça zarar görme ihtimali artmaktadır. Bu konuda önceden hazırlıklı olunmalı alıştırma yapılmalıdır. Üçüncü olarak, tehlikenin diğer ekip elemanlarına haber verilmesidir.değişik haber verme metotları kullanılabilir.yüksek sesle bağırarak ekip elemanlarının dikkatli olması sağlanabilir.tehlikeyi ilk gören koruma müdahalede bulunmalıdır. Dördüncü olarak, koruduğumuz kişiye her yönden gelebilecek tehlikelere karşı 360 derece kapatma sağlamaktır. Kapatmanın çok iyi yapılması saldırganların hedefe ulaşmasını engelleyerek korumaya zaman kazandıracaktır. Beşinci olarak, korunan kişinin en kısa sürede, en yakın ve en güvenli bölgeye kaçırmaktır. Kaçırma yönü genelde saldırının geldiği yönün aksi istikameti olarak tavsiye edilmektedir. Saldırının geldiği yer hariç güvenli olan her yöne kaçırılır. Korumadan sorumlu kişi, korunan kişiye fazla zarar vermeden, hırpalamadan, kontrollü şekilde kaçırmalıdır. Saldırıda öncelikle saldırın ne olduğunu ve nasıl gerçekleştiğini anlamak ve korunan kişiyi kapatmak önemlidir.panik oluşturmadan çevreyi çok iyi gözlemleyerek kaçırma yeri ve yönü tayin edilmelidir. Saldırılarda ikinci, üçüncü saldırının da gerçekleşme ihtimali göz önüne alınarak olay yerinden uzaklaştırılmalıdır. Güvenli bölge daha önceden tespit etmiş olduğumuz yer olabilir.acil durumlarda zamanımız ve ortam her zaman müsait olmayabilir. Ani gelişen olaylarda ( silahlı saldırılarda ) duvar arkaları, araçların teker kısımları, çelik kapılar silahlı saldırılara karşı tam güvenlik sağlar. Çöp kutuları, tahta kapılar, masa yanları koltuklar güvenli yer olarak kullanılabilir ancak bu yerler silahlı saldırılara karşı tam güvenlik sağlamaz. Korunan kişiyi daha da tehlikelere açık hale gelir. Korunan kişi genelde araca kaçırılmaktadır. Harekete başladığımızda korunan kişi tehlikeye açık hale gelecektir. Araçlar zırhlı değilse iyi bir koruma sağlamaz, araca bindirdiğimizde korunan kişiyi tam anlamıyla kurtardığımız anlamına gelmez olay yerinden bir an önce uzaklaşmamız gerekir. Tek kişilik korumalarda, koruma korunan kişinin hareketlerini iyi kontrol edebilecek pozisyonda genelde korunan kişinin bir adım gerisinde veya sağ tarafında 43 / 51

44 biraz arkasında bulunur. Silahlı saldırı meydana geldiğinde, korunan kişi önce yere yatırılarak tehlike menzilinden çıkarılır, koruma, korunan kişi ile saldırgan arasına vücudu ile perde olarak koruma sağlar, korunan kişiyi tutarak hareketlerini kontrol alır, saldırgana müdahale eder. Tehlike etkisiz hale geldiğinde olay yerinden uzaklaştırır. Silahlı saldırılara karşı koyma, yakın korumanın önemli bir parçasını oluşturur.silah kullanma şartları oluştuğunda, silahını kullanılmalıdır. Yakın koruma personelinin silah kullanmak zorunda kaldığı olay sayısı azdır hayatında belki hiç silah kullanmayacaktır bu nedenle silah kullanma konusunda kendini çok iyi yetiştirmelidir. BOĞMA ( BOĞUM )NOKTASI Korunan kişinin bir yerden, bir yere giderken geçmek zorunda olduğu alternatifi olmayan olduğu noktadır. Boğma noktaları saldırıların gerçekleşmesi için en uygun noktalardır. Korunan kişinin ikamet giriş ve çıkışları, iş yeri giriş ve çıkışları, köprüler, menfezler, tüneller, trafik lambaları, kavşaklar İdeal boğum noktasıdır. Korunan kişilere saldırlar en çok bu noktalarda gerçekleşmiştir. Tek yönlü yollar özellikle tek aracın gidebileceği yollar (köy yolu gibi ) araçların manevra yapmasına imkan vermeyecek darlıktaki yollarda boğma noktalarıdır. MOTORİZE KORUMA TEKNİKLERİ 1-TAŞITLA KORUMA Taşıtlarda koruma yakın koruma hizmetlerinin önemli bir kısmını teşkil eder. Korunan kişi taşıta bindiğinde çok iyi korunduğu yerden çıkıp değişik tehlikelerin bulunduğu, saldırıların yapılmasına uygun ortamlara girmektedir. 44 / 51

45 Suikastlar tarihine baktığımızda saldırıların % 80 nin araçlara binerken, inerken, veya hareket halinde iken gerçekleştiği görülmektedir yılında Çankırı Valisi Ayhan ÇEVİK, makam otosu ile giderken geçeceği güzergaha önceden bomba yüklenmiş aracın uzaktan kumanda ile patlatılması sonucu yaralanmıştır yılında Van valisine de aynı şekilde saldırı düzenlenmiştir. Eski Millet vekili Ahmet Taner KIŞLALI evinin önündeki aracına bırakılan bombanın, aracına binerken patlaması sonucu hayatını kaybetmiştir. 24 Ocak 2000 de Diyarbakır Emniyet Müdürü, Emniyet binasından çıktıktan sonra aracına düzenlenen bombalı ve silahlı saldırı sonucu hayatını kaybetmiş olayda beş polis memuru da hayatını kaybetmiştir. Korunan kişinin aracı ve koruma araçlarında bir takım özeliklere sahip olmalıdır. Araçların özellikleri ülkelere göre farklılık gösterir. Araçlar; - Üstü kapalı araçlar, üstü açık araçlara göre daha iyi koruma sağlar.bazı durumlarda korunan kişiler üstü açık araçta halkı selamlamak ister yabancı cisimlerin atılmasını önlemek için tedbir alınmalıdır. - Her türlü yolda kolaylıkla seyredebilecek özelikte, güçlü, sağlam yapılı olmalı, yavaş gidişlerde su kaynatmamalı, ani duruş ve kalkış yapabilen, frenleri ve amortisörleri takviyeli olmalıdır. - Araçların zırhlı olması gereklidir. Korunan kişinin aracına sonradan zırh ilavesi yapılmaktadır.bu durum aracın performansını etkilemektedir.araçlar fabrikada orijinal zırhlı imal edilmiş olmalıdır. - Aracın ön tamponları çarpmalara karşı dayanıklı olmalıdır. - Dört çeker olmalı, ABS fren sistemi bulunmalıdır. - Koruma araçları dört kapılı ve kolay inilir,binilir olmalıdır. - Araçlarda dıştan basamak yerleri bulunmalıdır. Araçlarda koruma görevi sırasında bir takım ek donanımların bulunması gereklidir. Bunlar; yangın söndürme cihazı,( iki veya üç adet olabilir) kazma, kürek, silahlar,ilk yardım malzemeleri, haberleşme cihazları, araç için gerekli yedek malzeme, (stepne, zincir, çekme halatı, çelik makas ) bulunmalıdır. 45 / 51

46 1- Tek Araçlı Koruma Tehdit seviyesi düşük kişilerde uygulanan koruma sistemidir.korunan kişi ve korumadan sorumlu kişi aynı araçta bulunmaktadır.geçici olarak korunan kişilerde uygulanır. 2- İki Araçlı Koruma Orta seviyeli koruma düzenidir.korunan kişini aracı ve koruma aracı vardır.korunan kişinin aracında, korunan kişi, korumadan sorumlu kişi ve sürücü bulunur. Tekli koruma düzeninde olduğu gibi araçlar hareket halinde iken,koruma aracı,korunan kişinin aracını devamlı gözlemleyebileceği pozisyonda kullanır. Koruma aracı, korunan kişinin aracına emniyetli mesafede seyrederek, araya yabancı araçları girmesine müsaade etmez.duruma göre aracın önünde ve arkasında seyreder. Kavşaklarda Sağa ve sola dönüşlerde tehlikenin geleceği yeri kapatarak güvenli dönüş sağlar. Araçların durması ve inme sırasında araya araç girmeyecek korunan kişi aracının manevra yapabileceği mesafede tehlikenin gelebileceği yönü kapatacak şekilde durur. 46 / 51

47 Bazı durumlarda koruma aracının önüne geçerek, karşı taraftan gelen araçların yavaşlamasını sağlar. 3- Üç Araçlı Koruma Yüksek tehdit seviyesindeki kişilere uygulanan koruma şeklidir. Koruma aracı ve es kort (öncü) ekibinden oluşur. Öncü ve artçı otolar ile görev yaparken uyum içinde hareket etmeli, kavşaklarda oto geçerken, sağa ve sola dönüşlerde güvenliği risk edici davranışlarda bulunmamalıdır. Korunan kişinin aracı durduğunda, koruma araçları aracın solunda durarak diğer araçların korunan kişiyi rahatça görmesini engeller. yarımşar araç boyu Yüksek riskli görevlerde normalde üç araç görevlendirilmelidir. Öncü araç öncü timini taşır. Birkaç yüz metre ileriden gider, onu korunan kişinin aracı takip eder, bunu da artçı araç takip eder araçların arasına yabancı araçları girilmesine izin verilmez. Öncü araç, korunan kişinin gideceği yol boyunca keşifte bulunarak yol boyunda meydana çıkabilecek engeller ve tehditler hakkında diğer araçlara sürekli bilgi verir. Bu nedenle diğer araçlarla sürekli irtibat halinde bulunmalıdır. Öncü araçtan alınan bilgiye göre korunan kişinin aracı hareketlerini ayarlamalıdır. Tehlikeli bir durum var ise korunan kişinin aracı alternatif yollara sapmalı, artçı araç koruma görevi yapmalıdır. Öncü araç ta genellikle saldırılara karşı koyan tim bulunur.korunan kişinin tehdit düzeyine göre ağır silahlı koruma bulunur ve tehlikeye ilk müdahale eder. Pusuya düştüğünde ilk koruyucu ateşi öncü ekip açacaktır. Artçı ekipte, acil durumlarda ilk yardım konusunda uzman birisi bulunmalıdır. İlk yardıma ihtiyaç olduğunda artçı ekip müdahale ederek korunan kişiyi araçtan çıkaracaktır.yolda seyir halinde iken diğer araç sürücülerinin araya girmesini artçı ekip engelleyecektir. 47 / 51

48 5- Kılavuz Araç Konvoy düzenlerinde,konvoyun önünde giden polis aracıdır.yerel kolluk kuvvetinin üst düzey yetkilisi bulunur.yakın koruma elemanlarından öncü elemanları bulunur.mahalli ve genel haberleşme cihazları bulunur. Konvoyun hızını ayarlar. 6- Konvoy Düzeni Üst düzey korunan kişilerin korunmasında,seyahatlerinde,resmi ziyaretlerinde,araçlı katılımcılar fazla olduğunda durumlarda konvoy oluşturulması gerekmektedir. Önceden halka duyuru yapıldığından, güzergah boyunca araçlar yavaş seyir etmek zorunda kalır. Buda korumaların işini oldukça zorlaştırmaktadır. Konvoy düzeni için önceden iyi bir güzergah araştırması ve planlama yapmak gereklidir. İzlenecek yolun uzunluğu, alternatif yollar, ne kadar zaman alacağı, geçilecek yollar, sokaklar caddeler,trafik lambaları, boğma noktaları, izinsiz park eden araçlar, tehlikeli olabilecek malzemeler, kontrol edilir. Konvoyda motosiklet kullanılması konvoyun önemine ve temin etmeye bağlıdır. Motosikletler korunan kişinin aracına yakın gitmemelidir.korunan kişi ve halk rahatsız olabilir. Korunan kişi aracı ile kılavuz aracı arasında manevra yapılacak kadar mesafe bulunmalıdır. Korunan kişinin aracının arkasında refakatçi koruma aracı gelir. Refakatçi araçta tam teçhizatlı koruma elemanları bulunur. Korunan kişinin aracını diğer araçların geçmemesini ve saldırıda bulunmamasını engeller. Konvoyda korunan kişinin kullandığı aracın aynısından yedek araç bulundurulur. Konvoyun en sonunda son koruma aracı bulunur. 48 / 51

49 7- Araçlarda Oturma İnme Ve Binme Düzenleri Hareket eden kişiyi korumak oldukça zordur.korunan kişi araca inme ve binme sırasında tehlikelere açık hale gelmektedir.saldırıya uğrama ihtimali yüksektir. Tek araçlı artçı korumalarda, korunan kişiyi dört kişilik koruma ekibi ile koruduğumuz formasyonda arabaya bindirir iken,araç sürücüsü önceden arabaya oturmuş ve araba hareket edecek şekilde hazır olması ve arabanın sol taraf kapılarının açık olması gereklidir. Öncü ve artçı olarak görev alan korumalar korunan kişinin oturduğu arka sağ ve sol yanı vücutları ile kapatırlar.korunan kişi araca binip oturuncaya ve araç hareket edinceye kadar pozisyonlarını korurular. 49 / 51

50 Korunan kişi arabaya bindiğinde, korumadan sorumlu kişi ön tarafa oturarak kapıları kilitler. Korunan kişi koruma amirinin arkasına oturur, herhangi bir tehlike durumunda koruma amiri vücudu ile koruma sağlayabilir. Korunan kişi ve koruma amiri arabaya oturduğunda araba derhal hareket eder. Artçı araç korunan kişinin aracını takip eder. Koruna kişinin aracı durduğunda artçı ekip de görevli öncü ve artçı koruma, korunan kişinin bulunduğu arka sağ ve sol tarafta vücutları, perdeleme yapar, tim amiri artçı araçtan inerek etrafı gözlemler, koruma amirine etrafın güvenli olduğunu bildir, koruma amiri inerek korunan kişinin kapısını açar ve dörtlü koruma düzeninde hareket ederler, korunan kişinin kapısı arabadan uzaklaşıncaya kadar kapatılmaz. 50 / 51

51 SÜRÜCÜLERİN DİKKAT ETMESİ GEREKEN KURALLAR Genelde korunan kişiler, sürücülerini, önceden tanıdıkları her hangi bir koruma eğitimi almamış kişilerden seçmektedir. Sürücülerin koruma organizasyonlarında önemli görevleri vardır.sürücüler araba kullanma konusunda ve koruma konusunda uzman olmalıdır. Normal sürücülerin görevi, kullandıkları aracı sağlıklı bir şekilde sarsmadan, herhangi bir rahatsızlık vermeden bir noktadan bir noktaya ulaştırmaktır. Koruma organizasyonlarında sürücülerin hem koruma hem de sürücü görevleri vardır. Sürücüler, her hangi bir tehlike ile karşılaştıklarında, pusuya düştüklerinde hareket tarzlarını iyi bilmeli ve bu konuda kendilerini yetiştirmelidirler. Gidilecek yerler konusunda bilgi sahibi olmalı, sürekli yolun ilerisini gözlemlemeli, olumsuz bir durumla karşılaştıklarında alternatif yolları iyi bilmelidir. Sürücüler çok iyi bir dinleyici olmalı kendisinden istenen şeyleri doğru anlamalıdır. Doğru anladığını karşı taraf bildirmelidir.sürücü gidilecek yeri tam anlamadı ise koruma organizasyonun tehlike sokabilir. Sürücülerin koruma organizasyonlarında rolleri oldukça etkilidir. Sürücüler diğer koruma elemanları ile iyi iletişim ve koordinasyon sağlayamaz ise koruma aksaklıklar meydana gelir. Araçlarla hareket halinde iken koruma organizasyonunu sürücüler şekillendirir. Sağa sola dönüşler, araç sollamalar, şerit değiştirmelerde, koruma aracı ile sürekli iletişim halinde olmalıdır. Bu nedenle bazı noktalara dikkate etmesi gereklidir. İnme ve binmelerde sürekli aynı metodu izlemekten kaçınmalıdır. Aynı yere girerken çeşitli giriş noktaları belirlemelidir. Aracın bakımlı olmasını sağlamalıdır. Mümkün olduğunca araçları veya plakalarını değiştirerek aracın kolay izlenebilmesini ve takip edilmesini engellemelidir. Aracının güvenliğinden sorumlu olmalı aracını kesinlikle başı boş bırakmamalıdır. Aracını sürekli temiz tutmalıdır.yabancı birilerinin araca temas ettiğinde kolayca anlaması açısından önemlidir. Araç deposunun sürekli yarıdan fazla dolu olmasını sağlamalıdır. Aracın yedek anahtarını kolayca bulabileceği yerde bulundurmalıdır. 51 / 51