Versiyon 4 16 Ekim 2012 TASLAK TÜZÜK ÇEVRE DENETİMİ Bölüm 1: Genel 1. Kısa Başlık 2. Yetkili Kurum 3. Kapsam 4. Tanımlar 5. Denetim Türleri 6. Çevre Hususlarının Kapsamı 7. İşletmecinin Sorumlulukları Bölüm 2: ÇKD Sorumlulukları 8. Çevre Koruma Görev Gücü 9. Denetim Planı 10. Rutin Denetimler 11. Rutin Olmayan Denetimler 12. Denetim Koordinasyonu 13. Denetim Raporları 14. Sicil Kaydı Bölüm 3: Yaptırımlar 15. Suçlarla İlgili Genel Prensipler 16: Kısıtlı Süre ve Cezai İhtarlar 1
Bölüm 1 Genel Madde 1: Kısa Başlık İş bu Tüzük ün başlığı, Çevre Denetim Tüzüğüdür ve bundan böyle, Tüzük olarak geçecektir. Madde 2: Yetkili Kurum İşbu Tüzüğün gerekliliklerinin uygulanmasından sorumlu olan Yetkili Kurum, Çevre Koruma Dairesi dir (ÇKD). Madde 3: Kapsam 1. ÇKD, bir çevre denetimini, aşağıdaki konularda rutin ve rutin olmayan temelde gerçekleştirebilir: (a) denetlenen herhangi bir tesis (b) Çevre Kanunu kapsamında izin, müsaade ve ruhsat gerekliliklerine veya bu kanun kapsamına giren diğer yasal enstrümanlara tabi her türlü sanayi tesisi, işletme ve kurum 2. İşbu Tüzük kapsamındaki denetlenen tesis terimi aşağıdaki unsurların denetimi için geçerlidir: (a) IED Tüzüğü kapsamında verilmesi uygun izin gerektiren tesisler; (b) Çevre İzinleri Tüzüğü (henüz taslağı çalışılmamıştır) kapsamında izin gerektiren işletmeler, tesisler, yapılar ve faaliyetler 3. ÇKD herhangi bir alandan, binalardan veya faaliyetten kaynaklanan kirlilik veya çevreye verilen rahatsızlığı araştırabilir. Madde 4: Tefsir Aksi gerekmedikçe, işbu Tüzük kapsamında aşağıdaki terimler geçerlidir: 1. Çevre Denetimi şu uygun faaliyetleri kapsar: (a) Kontrollü bir tesisin, İzin veya BGR de belirlenen ilgili çevre şartlarına uygunluğunu kontrol ve teşvik etmek; (b) Daha fazla denetim veya uygulama eylemine (herhangi bir iznin çıkartılması, değiştirilmesi veya geri çekilmesi dahil olmak üzere) ihtiyaç olup olmadığını belirlemek için denetlenen tesislerin çevre üzerindeki etkisini izlemek gerekir; (c) Aşağıdakiler dahil olmak üzere yukarıdaki amaçlar doğrultusunda faaliyetler gerçekleştirmek: saha ziyaretleri, çevre kalite standartlarının nasıl tutturulduğunu izlemek, 2
çevre denetim raporları ve beyanlarını göz önünde bulundurmak, denetlenen tesis işletmecileri tarafından veya adına her türlü öz izleme yapılmasını göz önünde bulundurmak ve doğrulamak, denetlenen tesiste gerçekleştirilen faaliyetleri ve operasyonları değerlendirmek, binaları, sahaları, ilgili ekipmanları (bakım şartlarının yeterliliği de dahil olmak üzere) ve sahada çevre yönetimi yeterliliği, işletmeciler tarafından tutulan ilgili kayıtların kontrol edilmesi. 3. İzin bir tesisin veya faaliyetin bir kısmının veya tamamını operasyonel hale getirmek için izin veren yazılı bir kararın (veya bu tarz birkaç kararın) tamamına veya bir kısmına atıfta bulunur ve izin, potansiyel çevre etkisini kontrol eden bazı şartlara tabidir. 4. Genel Bağlayıcı Kural faaliyetin doğası ve ölçeği açısından belirli kriterlere giren tüm tesisiler, binalar veya faaliyetler için geçerli olan ve ÇKD tarafından yayınlanmış bir dizi çevre şartları demektir 5. İşletmeci denetlenen bir tesisi işleten veya yöneten yasal veya tüzel bir kişi olup tesisin teknik işleyişiyle ilgili ekonomik karar kendisine devredilmiştir. 6. Kısıtlı Süre İhtarı ÇKD tarafından izin şartlarını veya kanunda belirlenen çevre gerekliliklerini yerine getirmiyor veya getirmeme ihtimali var şeklinde addedilen yasak veya tüzel bir kişiliğe dönük çıkartılan ve belirli düzeltici bir eylem için kısıtlı süre belirleyen yazılı bir belge demektir. 7. Cezai İhtar yürütmeyi temsil eden bir kurum tarafından izin şartlarını veya kanunla belirlenmiş ve izinde yazılı çevre gerekliliklerini ihlal ettiği addedilen yasal veya tüzel bir kişiliğe dönük çıkartılan, Çevre Kanun da belirlenmiş standart veya belirli bir cezanın uygulanacağını ifade eden bir belgedir. Madde 5: Denetim Türleri 1. Saha ziyaretleri de dahil olmak üzere Çevre Denetimleri şöyle olabilir: (a) planlı bir denetim programının bir parçası olarak rutin gerçekleştirilenler (b) aşağıdakilere yanıt olarak rutin olmayanlar: (i) kirlilik veya rahatsızlık şikayetlerinin araştırılması; (ii) iznin çıkartılması, yenilenmesi veya değiştirilmesi veya; (iii) kaza, olay ve izin uygunsuzluklarının araştırılması. Madde 6: Çevre Hususlarının Kapsamı 1. denetlenen bir tesisin çevre denetimi ÇKD tarafından uygun görülen ilgili tam kapsamlı çevre etkilerini kapsar ve özellikle, aşağıdaki hususları içerebilecek izin kapsamındaki unsurları ele alır: 3
(a) havaya salınım; (b) atık suyun denize, yüzey suları veya araziye atılması; (c) atık yönetimi ve bertarafı; (d) gürültü; (e) tehlikeli maddelerin saklanması; (f) tesisin yönetimi ve bakımı. Madde 7: İşletmecinin Sorumlulukları Kontrollü tesis işletmecisi: (a) İzni nin gerektirdiği şekilde öz izleme ve raporlama yapar ve bu tür kayıtları, en az 5 yıl saklar; (b) İzni nde belirtilen her türlü izleme ekipmanını yükler ve bakımını yapar (c) bir denetçinin çevre konularıyla ilgili gördüğü alanlara ve operasyonlara erişimine ve tesise girişine müsaade ederek, ÇKD denetçileri veya ÇKD adına çalışan görevlilerle işbirliği yapar; (d) ÇKD denetçisi veya ÇKD adına çalışan görevlilerin numune alması, debi ölçümü ve diğer izleme faaliyetleri konusunda işbirliği yapmak; (e) denetçi tarafından talep edildiğinde, izleme kayıtlarını ve ilgili diğer bilgi ve belgeleri sunmak; (f) İzin Şartları na uygunluğu doğrulamak için, Denetçilerin talep ettiği şekilde, ek izleme çalışması yapmak veya bu tür raporlar hazırlamak (g) Belirli bir zaman çerçevesinde veya böyle bir çerçevenin olmaması halinde, makul bir sürede Denetim Raporu nda belirlenmiş gerekli faaliyetlerde bulunmak (h) Çevre ve insan sağlığını önemli ölçüde etkileyebilecek herhangi bir kaza, olay veya uygunsuzluktan ÇKD yi bilgilendirmek (i) Bir denetim esnasında, yanlış bilgi vermemek veya gerçekleştirilen denetim faaliyetlerine engel olmamak. 4
Bölüm 2 ÇKD Sorumlulukları Madde 8: Çevre Koruma Görev Gücü 1. Çevre Koruma Dairesi, işbu Tüzükle kapsamındaki denetimleri gerçekleştirmek için bir Çevre Koruma Görev Gücü (ÇKGG) kuracaktır. Madde 9: Denetim Planı 1. ÇKD, tüm denetlenen tesisler açısından, bu tesislerin bulundukları tüm alanı da kapsayacak şekilde yıllık bir çevre denetim planı hazırlayacaktır. 2. Plan, her senenin 30 Kasım ına kadar revize edilip güncellenecek olup bir sonraki takvim yılı için geçerli olacaktır. 3. Yıllık çevre denetim planı şunları kapsar: (a) denetim planının kapsayacağı coğrafi alan; (b) isim, yer ve tür dahil olmak üzere planın kapsadığı izin sahiplerinin kaydı; (c) denetim planı alanındaki önemli çevre konularının genel bir değerlendirmesi; (d) rutin denetim programları hazırlama usulleri; (e) rutin olmayan denetimler için usuller; (f) diğer denetim kurumlarıyla işbirliği konulu hükümler; (g) denetim planı uygulamak için mevcut kaynakların bir özeti (insan gücü ve ekipman). 4. Plan, ele alınacak çevre konularını ve varsa, önceki denetim faaliyetlerinin sonuçlarını göz önüne almalıdır. 5. Plan, planın yürürlüğe gireceği yıldan önceki yılın son ayında halkın incelemesine sunulmalıdır. Madde 10: Rutin Denetimler 1. ÇKD, yıllık denetim planının parçası olarak, farklı tesis türlerine göre yapılacak ziyaretlerin sıklığını da kapsayan tesislere dönük rutin çevre denetimleri için programlar çizmek. (a) İki saha ziyareti arasındaki dönem ilgili tesisin sistematik çevre riski değerlendirmesini temel alacaktır ve en yüksek risk arz eden tesisler için bu süre 1 yılı, en düşük riskli tesisler için 3 yılı geçmemelidir. 5
(b) IED Tüzüğü kapsamında çıkartılan izin sahibi tüm tesisler yılda en az bir kere denetlenecektir. (c) Yapılan denetim sırasında, kontrol Bir tesis iznine aykırı önemli bir uygunsuzluk tespit edildiyse, bu denetimden sonraki 6 ay içerisinde ek bir saha ziyareti yapılacaktır. (d) Çevre risklerinin sistematik değerlendirmesi, en azından aşağıdaki kriterleri temel almalıdır: (i) tesislerin insan sağlığı ve çevre üzerindeki potansiyel ve gerçek etkileri; emisyon, yerel çevrenin hassasiyeti ve kaza riski; (ii) izin şartlarına uygunluk kaydı; (iii) işletmecinin Birlik Eko-yönetim ve Denetim Programı na (EMAS) veya ISO 140001 Çevre Yönetim Standardı na katılması. 2. Rutin çevre denetimleri, işletmecinin yasal gereklilikler ve faaliyetlerinin çevresel etkileri hakkındaki bilgi ve anlayışını geliştirmeyi ve pekiştirmeyi hedeflemeli ve uygunluğu teşvik etmelidir. Madde 11: Rutin Olmayan Denetimler 1. ÇKD aşağıdaki haller de dahil olmak üzere rutin olmayan denetimler gerçekleştirecektir: (a) uygun olduğu yerde, verilmeden önce, iznin tekrar gözden geçirilmesi veya güncellenmesi, (b) çevre şikayetleri, çevre kazaları, uygunsuzluk olaylarını, aşağıdaki amaçlarla incelemek: (i) olayın nedenlerini ve çevre üzerindeki etkisini, olayla ilgili sorumlulukları ve olası yükümlülükleri ve sonuçlarını açıklığa kavuşturmak. (ii) Kazaya, olay veya uygunsuzluğa neden olmaktan sorumlu kişi(lerce) tarafından uygulanması gereken eylemleri belirlemek; böylelikle, olayı çevresel etkilerini azaltmak ve mümkün olduğu yerde, etkileri telafi etmek (iii) Başka kaza, olay ve uygunsuzluğu meydana gelmesini önlemek için alınacak eylemi belirlemek (iv) Çevre Kanunu nda belirlenen cezaların uygulanması dahil kuralları uygulamaya koyucu eylemlerde bulunmak. (v) İzin veya yetkilendirmenin revize edilmesi gerekip gerekmediğini düşünmek (vi) ek saha ziyaretleri de dahil olmak üzere hangi takip denetim faaliyetlerinin gerekli olduğunu göz önünde bulundurmak. (c) Uygun herhangi bir zamanda, önceden haber vermeksizin, ilgili görülen herhangi bir amaç için. 6
Madde 12: Denetim Koordinasyonu 1. denetlenen tesislere yapılacak saha ziyaretleri birden fazla denetim otoritesince gerçekleştirilecekse, mümkün olduğu kadar birbirinin faaliyetleri ve saha ziyaretleri hakkında bilgi paylaşılacaktır ve diğer kontrol işleri koordine edilecektir. 2. Saha ziyareti bulguları ve rutin olmayan incelemeler raporlar halinde belgelendirilecek ve ilgili denetim, uygulama ve uygun olan diğer otoritelerle paylaşılacaktır. 3. Çevre Kanunu veya Çevre Kanunu temelinde hazırlanan herhangi bir Tüzük kapsamında çıkartılan ruhsat veya izinlerde belirtilen tedbirlere dönük uygunsuzluk durumları herhangi bir kurumun dikkatini çekerse, Çevre Koruma Dairesi ni yazılı olarak bilgilendirecektir ve böylelikle, ortak saha ziyaretleri ve diğer koordineli denetim faaliyetleri dahil olmak üzere hangi denetim ve uygulama eyleminin yapılacağı göz önünde bulundurulur. Madde 13: Denetim Raporları 1. Kontrollü bir tesise yapılacak her saha ziyaretini takiben, rutin olsun olmasın, ÇKD en azından şu hususları kapsayacak bir Denetim Raporu hazırlayacaktır: (a) Tesisin izin şartlarına uygunlukla ilgili bulgular ve (b) herhangi ek bir eylem gerekip gerekmediğine dair sonuçlar. 2. Saha ziyaretinden hemen sonra rapor yazılmalıdır 3. Saha ziyaretinden sonraki 2 ay içerisinde, denetlenen tesisin işletmecisine rapor gönderilmelidir. 4. Denetlenen tesislerin münferit denetim rapor sonuçları, saha ziyaretinden sonraki 2 ay içerisinde ÇKD tarafından kamuoyuna duyurulur. 5. Denetlenen tesislerin denetim raporları, ÇKD tarafından en az 5 yıl muhafaza edilir. Madde 14: Sicil Kaydı ÇKD tüm Kısıtlı Süre ihtarlarının, Ceza ihtarlarının, diğer uygulamaya dönük belgeler, Çevre Kanunu ve işbu Tüzük kapsamında çıkartılan yazılı bildirimlerin kaydını saklayacaktır. 7
Bölüm 3 Yaptırımlar Madde 15: Şuçlarla İlgili Genel Prensipler 1. Aşağıdaki haller, herhangi bir yasal veya tüzel bir kişilik açısından suç teşkil eder: (a) İşbu Tüzük veya Çevre Kanunu kapsamında çıkan herhangi bir Tüzüğün bir hükmüne uymamak veya ihlal etmek veya başka bir kişinin böyle yapmasına neden olmak veya izin vermek; (b) İşbu Tüzük veya Çevre Kanunu kapsamında çıkan herhangi bir Tüzüğün bir hükmüne uymak maksadıyla kasıtlı olarak bir kişinin yanlış veya yanlış yönlendirici bir beyanda bulunması veya başka bir kişinin böyle yapmasına neden olmak ve izin vermek; (c) Denetimler de dahil olmak üzere, yetkili bir kişinin görevini ve yetkilerini yerine getirmesine kasıtlı olarak mani olmak. Madde 16: Kısıtlı Süre ve Cezai İhtarlar 1. Çevre Kanunu veya bu kanundan kaynaklanan herhangi bir Tüzük kapsamında çıkartılan ruhsat veya diğer izinler dahilindeki bir şarta uyulmaması halinde veya bir kirlilik olayı durumunda, ÇKD Kısıtlı Süreli bir İhtar verebilir. 2. Kısıtlı Süre İhtarı, ÇKD tarafından verilir ve İşletmecinin üstlenmesi gereken telafi edici eylemin doğasının ve zaman zarfının ne olduğu belirtilir. 3. Çevre Kanunu ve bu Kanun a göre çıkartılan Tüzük te öngörülen sorumlulukları yerine getiremeyen yasal veya tüzel kişilere ÇKD tarafından, faaliyet alanları göz önünde bulundurularak, bir zaman çerçevesi verilecektir. Bu tür yasal veya tüzel kişilerin tamamını veya bir kısmını teşkil eden tesis ve işletmeler, hala sorumluluklarını yerine getirmiyorsa (a) bir Cezai İhtar alabilir (b) bir süreliğine veya daimi olarak kapatılabilir 4. Cezai İhtar, ÇKD tarafından yazılı olarak verilir ve Çevre Kanunu nda belirtilen yaptırımlara göre, ödenmesi gereken bir Para Cezası belirler. 8