Sayfa 1 Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık Gözden Geçirme Notları 2011 Yılı Şubat Ayı TÜFE Göstergeleri TÜİK tarafından tarihinde açıklanan, 2011 yılı Şubat ayı Tüketici Fiyatları Endeksi (TÜFE) haber bültenine göre Endeks; Aylık bazda %0,73 Yıllık bazda %4,16 ve Oniki aylık ortalamalara göre %7,76 oranlarında artış göstermiştir (Bkz; Grafik 1, Grafik 2). CNBC-e Şubat ayı enflasyon anketine göre TÜFE de aylık bazda ortalama beklenti %0,72 olarak belirlenmiş, gerçekleşen endeks değeri bu beklentiyi karşılar nitelikte olmuştur. Değişim Oranı (%) 2,50 2,00 1,50 1,00 0,50 0,00-0,50-1,00-1,50-2,00 0,41 0,73 2010 2011 Kaynak: TÜİK. Grafik 1. Tüketici Fiyatları Endeksi (Bir Önceki Aya göre Değişim Oranları)
Sayfa 2 Ocak Şubat Mart Nisan Mayıs Haziran Temmuz Ağustos Eylül Ekim Kasım Aralık 4,16 4,90 6,40 7,58 7,29 8,19 8,37 8,33 9,56 9,10 8,62 9,24 10,13 10,19 Değişim Oranı (%) 14,00 12,00 10,00 8,00 6,00 4,00 2,00 0,00 2010 2011 Kaynak: TÜİK. Grafik 1. Tüketici Fiyatları Endeksi (Bir Önceki Yılın Aynı Ayına göre Değişim Oranları) TÜFE de kullanılan OICOP sınıflamasına göre ana harcama grupları düzeyinde, aylık olarak en fazla artış %2,54 oranında artış ile gıda ve alkolsüz içecekler ana harcama grubu fiyatlarında gerçekleşmiştir. Diğer ana harcama gruplarındaki aylık değişimler ise; Ulaştırmada %1,77 Ev eşyasında %0,92 Çeşitli mal ve hizmetlerde %0,83 Lokanta ve otellerde %0,45 Haberleşmede %0,43 Eğitimde %0,14 Sağlıkta %0,11 Alkollü içecekler ve tütünde %0,01 oranlarında artış; Konutta %0,14, Eğlence ve kültürde %0,40, Giyim ve ayakkabıda da %5,15 oranlarında azalış biçimindedir.
Sayfa 3 Bir önceki yılın aynı ayına göre TÜFE de en yüksek artış %8,60 oranı ile lokanta ve oteller grubunda gerçekleşmiştir. Çeşitli mal ve hizmetlerde %7,36, ulaştırmada %6,03, giyim ve ayakkabıda %5,35, ev eşyasında %4,66, gıda ve alkolsüz içeceklerde %4,53, konutta %4,38, eğitimde %4,35 oranları ile artışın yüksek olduğu diğer ana harcama gruplarıdır. Şubat ayında, yaşanan yoğun kış şartları sebebiyle üretimde azalma meydana gelmiş, sebze fiyatlarında ise yüksek artışlar söz konusu olmuştur. Şubat ta fiyatı en fazla artış gösteren ürün ve hizmetler; %49,58 oranındaki artış ile patlıcan ilk sırayı alırken bunu, %42,34 oranı ile sivri biber, %40,36 oranı ile salatalık ve %19,15 oranı ile de kuru soğan izlemiştir. Şubat ayında fiyatı en fazla düşüş gösteren ürünler ise; %10,36 oranı ile erkek kazağı, %9,91 oranı ile bayan kabanı, %9,69 oranı ile bayan botu ve %9,67 oranı ile de çocuk kabanı olmuştur. Şubat ayına ait özel kapsamlı TÜFE göstergeleri incelendiğinde, H çekirdek fiyat göstergesinde (işlenmemiş gıda ürünleri, enerji, alkollü içkiler, tütün ürünleri ve altın hariç) aylık değişim %0,27; I çekirdek fiyat göstergesinde (enerji, gıda ve alkolsüz içecekler, alkollü içkiler ile tütün ürünleri ve altın hariç) ise aylık değişim %0,10 oranındadır. Bir önceki yılın aynı ayına göre ise H çekirdek fiyat göstergesinde %4,22 ve I çekirdek fiyat göstergesinde %3,78 oranında artış olurken, en yüksek artış G çekirdek fiyat göstergesinde (enerji, alkollü içkiler ile tütün ürünleri, fiyatları yönetilen/yönlendirilen diğer ürünler, dolaylı vergiler ve işlenmemiş gıda ürünleri hariç) %4,49 oranı ile gözlenmiştir. Türkiye İstatistiki Bölge Birimleri Sıralaması (İBBS) Düzey 2 ye göre 26 istatistiki bölge içerisinde, TÜFE nin aylık olarak en fazla artış gösterdiği bölge %1,62 oranındaki artış ile TR71 (Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir) olmuştur. Aylık olarak en az artış gösteren bölge ise %0,35 oranında artış ile TR90 (Trabzon, Ordu, Giresun, Rize, Artvin, Gümüşhane) olmuştur (Bkz; Tablo 1.). 2011 yılı Şubat ayında endekste kapsanan 445 maddeden; %15,1 i olan 67 maddenin ortalama fiyatlarında herhangi bir değişim olmazken, %59,3 ü olan 264 maddenin ortalama fiyatlarında artış ve %25,6 sı olan 114 maddenin ortalama fiyatlarında ise düşüş gerçekleşmiştir.
Sayfa 4 Tablo 1. İstatistiki Bölgelere göre Tüketici Fiyatları Endeksi Değişim Oranları (2003=100) İstatistiki Bölgeler (İBBS) Düzey 2 TÜRKİYE Bir önceki aya göre değişim oranı (Şubat 2011) Bir önceki yılın Aralık ayına göre değişim oranı (Şubat 2011/Aralık 2011) Bir önceki yılın aynı ayına göre değişim oranı (Şubat 2011/Şubat 2010) Oniki aylık ortalamalara göre değişim oranı (01 Mart 2010-28 Şubat 2011/ 01 Mart 2009-28 Şubat 2010) 0,73 1,14 4,16 7,76 TR10 (İstanbul) TR21 (Tekirdağ, Edirne, Kırklareli) TR22 (Balıkesir, Çanakkale) TR31 (İzmir) TR32 (Aydın, Denizli, Muğla) TR33 (Manisa, Afyon, Kütahya, Uşak) TR41 (Bursa, Eskişehir, Bilecik) TR42 (Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova) TR51 (Ankara) TR52 (Konya, Karaman) TR61 (Antalya, Isparta, Burdur) TR62 (Adana, Mersin) TR63 (Hatay, K.Maraş, Osmaniye) TR71 (Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir) TR72 (Kayseri, Sivas, Yozgat) TR81 (Zonguldak, Karabük, Bartın) TR82 (Kastamonu, Çankırı, Sinop) TR83 (Samsun, Tokat, Çorum, Amasya) TR90 (Trabzon, Ordu, Giresun, Rize, Artvin, Gümüşhane) TRA1 (Erzurum, Erzincan, Bayburt) TRA2 (Ağrı, Kars, Iğdır, Ardahan) TRB1 (Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli) TRB2 (Van, Muş, Bitlis, Hakkari) TRC1 (Gaziantep, Adıyaman, Kilis) TRC2 (Şanlıurfa, Diyarbakır) TRC3 (Mardin, Batman, Şırnak, Siirt) 0,81 1,17 3,48 6,99 0,63 0,69 4,20 8,05 0,64 0,79 3,96 8,76 0,54 1,09 4,96 8,28 0,93 1,76 5,26 8,18 0,88 1,72 5,24 8,42 0,66 1,14 4,55 7,61 0,62 0,93 2,68 6,59 1,00 1,57 4,64 7,87 0,75 1,32 5,80 8,94 0,65 1,11 4,51 7,44 0,75 1,17 4,44 8,33 0,78 1,01 4,89 7,97 1,62 1,38 4,73 8,68 0,86 1,30 3,93 9,02 0,49 1,18 4,00 6,91 0,67 1,35 5,38 8,58 0,80 1,10 4,18 7,91 0,35 0,72 4,87 8,10 0,88 1,29 6,87 8,77 0,94 1,83 6,05 9,99 0,71 1,36 5,44 8,42 0,73 1,53 5,92 7,66 1,12 1,73 5,01 8,70 1,04 1,98 5,09 8,75 1,31 1,97 3,89 6,24 Kaynak: TÜİK.
Sayfa 5 AVRUPA BİRLİĞİ ÜLKELERİ İLE KIYASLAMA EURO BÖLGESİ ENFLASYON GÖSTERGELERİ 1 EUROSTAT tarafından açıklanan MUICP (Monitor Union Index of Consumer Prices) a göre Euro bölgesi 2011 yılı Ocak ayı için geçici sonuçlara göre enflasyon; Bir önceki aya göre %0,7 oranında düşüş, Bir önceki yılın aynı ayına göre %2,3 ve Oniki aylık ortalamalara göre de %1,7 oranlarında artış göstermiştir. 2010 yılı Ocak ayı itibariyle %0,9 oranında olan enflasyonun yükseliş eğilimi göstererek 1,4 puan artışla 2011 yılı Ocak ayında %2,3 oranına yükseldiği görülürken, bir önceki aya göre %0,7 oranında düşüş göstermiştir. Ana harcama grupları itibariyle TÜFE deki aylık değişim oranlarına bakıldığında; Ocak ayında giyim ana harcama grubunda %13,3 gibi oldukça yüksek oranda düşüş olurken, eğlence ve kültür grubunda %2,1 ve otel ve lokanta ana harcama grubunda %0,5 oranlarında düşüş olmuş, diğer ana harcama gruplarında ise artış olmuştur. 2011 yılı Ocak ayında fiyat artışının en yüksek olduğu harcama grubu %1,2 oranıyla konut olurken, bunu %1,0 oranı ile ulaştırma grubu izlemiştir. Yıllık olarak TÜFE deki değişimlere bakıldığında yine Ocak ayında %0,6 oranı ile giyim, %0,2 oranı ile haberleşme fiyatlarında düşüş olurken, diğer grupların fiyatlarında ise artış olmuştur. İlgili dönem için artışın en yüksek olduğu harcama grupları; %5,1 oranı ile ulaştırma, %4,5 oranı ile konut, %3,7 oranı alkollü içecekler ve tütün, %2,4 oranı ile de diğer harcama grupları olmuştur. Özel kapsamlı çekirdek fiyat göstergelerinin geçici sonuçlarına göre 2011 yılı Ocak ayında, aylık olarak enerji grubunda %3,0 oranında, gıda, alkol ve tütün grubunda %0,4 oranında artış olurken diğer özel kapsamlı çekirdek fiyat göstergelerinde ise düşüş olmuştur (Bkz, Tablo 2). 1 Avrupa Birliği İstatistik Ofisi (EUROSTAT) ın veri açıklama takviminde en son açıklanan Ocak ayı göstergelerine ilişkin geçici tahmini sonuçlara yer verilmiştir.
Sayfa 6 Tablo 2. Ana Harcama Grupları İtibariyle Euro Bölgesi Tüketici Fiyatları Değişim Oranları Yıllık Yüzde Değişim 12 Aylık Aylık Euro Bölgesi (MUICP) 01.01.2011 (*) Ara.10 Kas.10 Eki.10 Oca.10 Yüzde Değişim (*) Yüzde Değişim (*) Toplam 2,3 2,2 1,9 1,9 0,9r 1,7-0,7 Gıda 1,5 1,8 1,4 1,2-1,2 0,6 0,4 Alkol ve Tütün 3,7 3,6 3,4 3,4 4,6 3,7 0,5 Giyim -0,6 0,6 r 1,0 1,0r -1,4r 2,4-13,3 Konut 4,5 3,8 3,2 r 3,2-0,3 0,7 1,2 Ev Eşyası 0,8 0,6 0,7 0,6 1,0 0,9-0,5 Sağlık 1,3 0,8 0,9 1,0 1,0 4,7 0,6 Ulaştırma 5,1 5,2 3,8 4,3 4,9-0,7 1,0 Haberleşme -0,2-0,7-0,8-1,0-0,9-0,2 0,2 Eğlence ve Kültür 0,1-0,1 0,0 0,1-0,3 1,7-2,1 Eğitim 1,5 1,5 1,6 1,7 1,6 1,2 0,1 Otel ve Lokanta 1,6 1,4 1,4 1,5 1,0 2,1-0,5 Diğer 2,4 2,2 2,3 2,3 1,9 2,5 0,1 Enerji hariç 1,3 1,3 1,3 1,2 0,6r 1,1-1,1 Enerji, gıda, alkol hariç 1,1 1,0 r 1,1 1,1 0,8r 1,0-1,6 Enerji, işlenmemiş gıda hariç 1,2 1,1 1,2r 1,1 0,8r 1,0-1,3 Enerji, mevsimlik gıda ürünleri hariç 1,2 1,1 1,1 1,1 0,7r 1,0-1,2 Tütün hariç 2,2 2,1 1,8 1,9r 0,8r 1,6-0,7 Enerji 12,0 11,0 7,9 8,5 4,0 8,0 3,0 Gıda, Alkol ve Tütün 1,9 2,1 1,8 1,6r -0,1 1,2 0,4 Kaynak: EUROSTAT. (*): Geçici verilerdir. Özel Kapsamlı TÜFE Bu konuyla ilgili bir sonraki haber bülteninin yayımlama tarihini adresinde YAYINLAR başlığı altında, Takvimden görebilirsiniz.