ÜÇÜNCÜ BÖLÜM ALANYA EKONOMİSİ 3.1.TARIM SEKTÖRÜ 3.1.1. TARIM Alanya Ovası alüvyonlarla kaplı ve çok iyi sulama imkanlarına sahip bir arazidir. Doğal olarak dere ve çay suları ile sulanabilen araziye, DSİ nin kanal ve kanaletlerle su taşıma çalışmaları ve çiftçilerin açtığı artezyen kuyuları ile sulanabilen yerler ilave edilmiştir. Dim Barajı yeni sulama imkanları ve sulama alanları yaratmıştır. Ayrıca suyun çıktığı yüksek kesimlerde en son zirai teknik olan Damlama Sulama Sistemi Alanya'ya getirilip çiftçilerce uygulanmaya başlanmıştır. Turizmin gelişmesine paralel olarak sahilde turizme elverişli tarım arazilerinin turistik yatırıma kayması sonucunda, ekilebilen verimli tarım arazilerinin azaldığı da bir gerçektir. Modern tarım tekniklerinin kullanılmaya başlanmasıyla birlikte ekilen topraklarda birim başına verimlilik artmıştır. Alanya tarımına hizmet eden başlıca kuruluşlar İlçe Tarım Müdürlüğü, Sulama Birliği, İlçe Tarım Kredi Kooperatifi, Ziraat Odası ve Belediyelerin işlettiği Belediye Hal Müdürlükleridir. Alanya'da Tarım Arazilerinin Yıllara Göre Dağılımı Tarım Arazisi 2007 2008 2009 2010 2011 (Ha.) % (Ha.) % (Ha.) % (Ha.) % (Ha.) % Hububat 12.000 45,93 12.920 49,45 12.650 48,41 11.487 43,96 10.207 39.07 Yemeklik Dane Baklagil 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Endüstri Bitkileri 300 1,15 300 1,15 290 1,10 290 1,11 306 1.17 Yumru Bitkileri 300 1,15 325 1,25 295 1,12 295 1,13 325 1.24 Yem Bitkileri 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Meyvelik 7.510 28,74 4.531 17,34 4.664 17,84 4.682 17,92 4.681 17.92 Sebze 4.500 17,22 4.700 17,99 3.860 14,77 3.730 14,28 3.730 14.28 Bağ 38 0,14 50 0,2 50 0,19 23 0,09 23 0.09 Süs Bitkileri 2 0,01 9 0,04 0,90 0,003 2,5 0,01 9 0.03 Ekili Dikili Alan 24.649 94,34 22.835 87,4 21.810 83,47 20.510 78,49 19.282 73.80 Nadas-Dikili olmayan Alan 1.480 5,66 3.294 12,6 4.319 16,53 5.620 21,51 6.846 26.20 Toplam Tarım Arazisi 26.129 100 26.129 100 26.129 100 26.129 100,00 26.129 100,00 Kaynak: Veriler Alanya Kaymakamlığı 2011 Yılı Brifingi nden alınmıştır. Mevcut tarım arazileri, 26.129 hektardır. Son yıllarda turizmin gelişmesine paralel olarak artan şehirleşme beraberinde tarım arazilerinin küçülmesini de getirmiş olup, tarımsal ürün arzındaki azalma sebze ve meyva fiyatlarını arttırmıştır. Fiyat artışlarına bağlı olarak da tarım arazileri değer kazanmıştır. Tüm bunların sonucunda, nadasa bırakılarak ekilmeyen tarım arazileri her geçen yıl azalmıştır. Ancak yukarıdaki tablodan da görüleceği üzere 2008 yılında nadasa bırakılan arazi miktarı bir önceki yıla göre iki katın üzerinde bir artış göstermiştir. 2007 de toplam ekilebilir arazilerin % 5,66 sı nadasa bırakılırken, bu oran 2011 de % 26,20 ye ulaşarak son beş yıl içerisindeki en yüksek oran olmuştur.
Örtülü Tarım Alanlarının Yıllara Göre Değişimi Örtülü Alanların 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Dağılımı (Da.) % (Da.) % (Da.) % (Da.) % (Da.) % (Da.) % Cam Sera 4.700 20 4.800 20 3.600 17,14 3.750 17,85 3.750 17,86 3.750 17,86 Plastik Sera 11.100 48 11.300 47 14.150 67,38 13.950 64,42 13.950 66,43 13.950 66,43 Alçak Plastik Sera 7.500 32 8.150 33 3.250 15,48 3.300 15,73 3.300 15,71 3.300 15,71 Toplam Sera Alanı 23.300 100 24.250 100 21.000 100 21.000 100 21.000 100 21.000 100 Kaynak: Veriler Alanya Kaymakamlığı 2011 Yılı Brifingi nden alınmıştır. Alanya da açık tarım alanlarındaki azalışa karşın, devamlı artan sera alanlarında da gerileme yaşanmıştır. 2007 yılında ise az da olsa bir artış görülmektedir; toplam sera alanı, 2006 ya göre %4,08 oranında artarak, toplam 24.250 dekara çıkarken, 2008 de bir önceki yıla göre %13,40 oranında bir gerileme ile 21.000 dekara gerileyerek, son altı yılın en düşük örtülü tarım alanı kaydedilmiştir. 2011 yılında ise toplam örtülü tarım alanında bir değişiklik yaşanmamıştır. Gübre fiyatlarındaki artış, hem tarım ve hem de hayvancılık yapan çiftçilerin tarımsal üretimde daha çok hayvan gübresi kullanmasını da beraberinde getirmiştir. 2004 yılında %7,14 oranında azalışla 149.200 tona gerileyen stok edilebilir gübre miktarı, 2005 yılında %7,58 oranında düşmeye devam ederek 148.506 tona gerilemiştir. 2006 yılında, büyük baş hayvan gübresine bağlı olarak % 7,23 oranında artarak 159,250 tona çıkan stoklanabilir gübre miktarı, 2007 de yıllık %1,44 lük bir azalışla 156.950 tona düşmüştür. Bu düşüşün sadece tek tırnaklılar kaleminde olduğu görülmektedir. Büyükbaş, küçükbaş ve kanatlılar gübre miktarlarında herhangi bir değişim söz konusu değildir. 2008 yılında ise, tüm kalemlerde ciddi bir düşüş söz konusudur. Toplam gübre miktarı %14,33 lük bir düşüşle 134.470 ton olurken, büyükbaş hayvan gübresi miktarı yaklaşık %13,33 oranında, küçükbaş hayvan gübresi miktarı %30 azalış kaydetmiştir. Tek tırnaklılardaki düşüş ise neredeyse %50 oranında gerçekleşmiş olup, kanatlılarda ise %6,7 oranında cüzi bir artış görülmektedir. Katı Kimyasal Gübre larının Yıllara Göre Değişimi (Kg/Yıl) Gübre Cinsi 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Amonyum Sülfat (%21 N) 714.700 823.700 794.000 684.000 680.000 668.000 624.000 Amonyum Nitrat (%33 N) 2.080.100 2.110.300 2.024.000 2.080.000 2.070.000 1.960.000 2.100.000 Kalsiyum Amonyum Nitrat (%26 N) 186.700 203.000 193.000 240.000 245.000 224.000 298.000 ÜRE (%46 N) 1.294.200 1.184.000 998.000 875.000 880.000 810.000 784.000 Triple Süper Fosfat ( TSP) 142.500 107.000 132.000 97.000 100.000 117.000 93.000 Diamonyum Fosfat (18:46:0) 511.400 698.000 663.000 570.000 560.000 710.000 690.000 Kompoze Gübre (20:20:0) 1.174.000 1.200.000 1.304.000 1.080.000 1.050.000 1.150.000 1.254.000 Kompoze Gübre (20:20:0+Zn) 49.600 33.500 53.100 48.000 49.000 58.000 51.000 Kompoze Gübre (15:15:15) 1.316.000 1.400.000 1.298.000 1.100.000 1.150.000 990.000 1.020.000 Kompoze Gübre (15:15:15+Zn) 471.650 390.000 411.500 380.000 360.000 342.000 371.000 Kompoze Gübre (25:5:10) 0 0 0 0 0 0 0 Kalsiyum Nitrat 620 780 648 540 530 510 500 Potasyum Nitrat 584.900 583.500 612.000 480.000 475.000 420.000 440.000 Potasyum Sülfat 396.500 391.000 387.000 402.000 398.000 390.000 410.000 Potasyum Sülfat + Nitrat 0 0 0 0 0 0 0 Mono Amonyum Sülfat (MAP) 318 11.000 4.980 6.200 6500 7200 6.800 TOPLAM 8.923.188 9.135.780 8.875.228 8.042.740 9.053.000 7.846.710 8.142.300 Kaynak: Veriler Alanya Tarım ve Köy İşleri Müdürlüğü 2011 Yılı Faaliyet Raporu ndan alınmıştır.
Alanya da sıvı, toz, granül şeklinde tek veya daha çok element ihtiva eden yaprak gübre üretimi, ekonomik koşulların ağırlaşmasına paralel olarak artmaktadır. 2002 yılında 60 ton olan yaprak gübre kullanımı, 2003 yılında sıçrama yaparak % 386,5 oranında artmış ve 291,9 tona çıkmıştır. 2005 yılında %2,95 oranında gerileyerek 283,3 tona inmesine rağmen, 2006 yılında değişmeyerek, aynı düzeyi korumuştur. 2007 de %2,36 gibi cüzi bir artışla, 290 tona çıktığı görülmektedir. 2008 de artış devam ederek, %6,90 lık bir artışla yaprak gübre miktarı 310 tona çıkmıştır. Çiftçinin, mevcut ekonomik koşullar altında görece ucuz bulduğu yaprak gübrelerinden yarar sağlama yolunu tercih edeceği anlaşılmaktadır. Alanya da verimli tarım alanların şehirleşme nedeniyle azalması, nadasa bırakılan tarım alanlarının gübrelerle takviye edilerek yeniden kazanılması ve daha fazla verim alınması yolunda çabaların artmasına neden olmuştur. Bu amaçla kullanılan hayvan gübreleri yanında, verimin arttırılması için tercih edilen kimyasal gübreler Alanyalı çiftçiler tarafından seçici olarak kullanılmaya başlanmıştır. 2008 yılında azalan kimyasal gübre kullanımı, 2009 yılında artış göstermiş olup 2010 yılında kimyasal gübre kullanımı son 6 yılın en düşük değeri olmuştur. Toplam kimyasal gübre miktarı bir önceki yıla göre %13,3 oranında azalmıştır. 2011 yılında azalış eğilimi sona ermiş kimyasal gübre kullanımı bir önceki yıla göre % 3 lük bir artış göstermiştir. Kullanılan Zirai İlaç larının Yıllara Göre Değişimi (Ton/Yıl) Zirai İlaç Cinsi 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 İnsektisit 22.700 23.850 21.500 20.800 21.000 19.700 17.900 Fungusit 34.100 31.400 29.800 28.755 27.500 29.500 26.500 Akarisit 9.800 12.100 10.900 11.320 11.100 10.800 12.000 Herbisit 4.300 4.500 5.100 4.800 4.500 4.700 4.900 Nematisit ve Fumigantlar 46.500 50.500 47.800 49.850 45.800 46.500 41.900 Rodentisit ve Mollusitler 775 1.000 890 670 650 810 790 Kışlık ve Yazlık Yağlar 28.000 31.500 30.000 30.000 28.500 31.200 34.000 Diğerleri 3.100 2.800 3.700 2.800 2.900 3.000 2.900 TOPLAM 149.275 157.650 149.690 148.995 141.950 146.210 140.890 Kaynak: Veriler Alanya Tarım ve Köy İşleri Müdürlüğü 2011 Yılı Faaliyet Raporu ndan alınmıştır. 2000 li yıllarda tarım desteğinin azalması, gübre fiyatlarında enflasyon oranının üzerinde yaşanan fiyat artışları sonucunda daha az gübre kullanımına yönelen Alanya çiftçisi ürün kayıplarını azaltmak, çeşitli hastalık ve zararlılardan kurtarmak için daha fazla zirai ilaç kullanma yoluna gitmiştir. Ancak, 2006 yılında % 5,61 oranında artarak 157.650 tona yükselen zirai ilaç kullanımı, 2007 yılında bir önceki yıla göre %5,05, 2008 de %0.46, 2009 yılında ise % 4.72 azalmıştır. 2010 yılında ise zirai ilaç kullanımı, bir önceki yıla göre % 2.92 oranında artmıştır. Son olarak 2011 yılında zirai ilaç kullanımı bir önceki yıla göre % 3,63 azalarak son yıllardaki en düşük noktaya gelmiştir. Kullanılan Hormon larının Yıllara Göre Değişimi (Ton/Yıl) Zirai İlaç Cinsi 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Hormon 584 925 930 920 940 870 860 Kaynak: Veriler Alanya Tarım ve Köy İşleri Müdürlüğü 2011 Yılı Faaliyet Raporu ndan alınmıştır. Alanya da özellikle seracılıkta, sebze ve meyva üretiminde hormon kullanımı 2009 yılına kadar artış göstermiş olup son iki senede bu azalma eğilimi göstermeye başlamıştır. 2008 yılında
hormon kullanımının zararlarına yönelik oluşan kamuoyunun etkisi ile bir önceli yıla göre %1.07 azalan hormon kullanımı, 2009 yılında toplumda oluşan kamuoyunun etkisini kaybetmesi ile birlikte % 2,17 artış göstermiştir. 2010 ve 2011 yıllarında düşü eğilimine girdi sırasıyla 870 ve 860 ton olarak gerçekleşmiştir. Yıllık Toplam Meyva Satış ları (Kg ) Meyva 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Ananas 1. 834 9.107 12.259 16 3.453 128 Armut 489. 017 593.496 441.265 567.487 535.170 509.418 Avakado 153. 463 186.441 258.182 327.972 581.368 499.836 Ayva 36. 666 62.713 56.733 82.745 60.769 97.136 Badem 3. 180 568 98 - - - Böğürtlen - 6.095 4.318 - - - Çağla 258. 899 427.056 146.284 249.892 151.312 163.835 Çilek 244. 501 313.196 421.115 319.178 274.741 185.260 Elma 1. 308. 986 1.395.266 1.717.947 1.637.916 1.977.167 1.810.050 Ergen Kızılcık 1. 988 1.522-1.141 1.289 2.188 Erik 824. 257 1.393.070 902.471 780.906 689.855 649.099 Fındık 55 606 1107 543 102 126 Fıstık 1. 837 8.565 4.028 4.733 4.568 5.329 Greyfurt 594. 299 500.342 538.107 421.517 366.038 456.841 Hindistan Cevizi 1. 505 2.450 6.473 4.896 118 391 Hurma 6. 942 48.120 0 6 6 - Hünnap - 14.621 17.480 12.187 7.072 7.376 İncir 45. 236 52.677 34.396 46.996 60.431 66.494 Karpuz 6. 248. 338 6.664.426 6.595.817 5.264.215 4.859.314 1.178.751 Kavun 2. 018. 458 2.376.868 2.167.731 2.020.498 1.933.740 2.220.895 Kayısı 399. 694 362.597 522.276 399.674 353.607 522.465 Kestane 11. 265 5.433 8.026 10.704 6.652 2.661 Kiraz 253. 674 230.879 162.565 281.996 320.677 255.978 Kivi 130. 223 176.169 186.260 246.990 120.196 151.335 Limon 3. 893. 059 5.547.780 2.711.113 5.025.558 6.625.934 4.493.886 Malta Eriği 6. 622-0 7.924 0 - Mandalin 1. 659. 145 1.543.022 1.556.416 1.298.299 1.735.098 1.698.602 Mango 81 1.429 2.906 2.604 116 402 Mersin 62. 566 32.918 60.194 58.515 52.769 - Muşmula 5. 640. 309 6.914.747 7.316.288 6.045.187 4.182.713 5.406.021 Muz 9. 255. 793 8.744.384 9.700.102 9.580.387 10.394.136 9.598.011 Nar 105. 698 128.877 183.155 247.444 293.057 407.063 Nektari 90. 913 85.366 140.879 182.642 168.333 211.472 Portakal 10. 918. 538 9.994.260 10.627.316 11.665.583 13.388.020 12.014.624 Şeftali 1. 002. 322 792.484 841.261 736.708 579.101 860.242 Üzüm 1. 346. 984 1.301.261 1.141.403 1.093.426 1.499.759 1.508.475 Vişne 2. 382 3.951 2.011 6.689 5.183 2.457 Yer Elması 5. 562 50 1.655 50.829 1.432 70.605 Zeytin 2. 762 209 7.324 3.763 6.631 - TOPLAM 47. 026. 967 49.923.021 48.497.036 48.687.766 51.239.642 45.091.845 Kaynak: Bu tablodaki veriler Alanya daki dört halin resmi verilerinin toplamından oluşmaktadır. Tablodan da anlaşılacağı üzere, Alanya meyve üretiminde Türkiye nin en önemli merkezlerindendir. Özellikle portakal, muşmula, muz, karpuz ve limonda yüksek üretim miktarları ile dikkati çekmektedir. Son yıllarda sahildeki muz planktonlarının şehir içinde kalmasına rağmen,
muz üretimi artmaya devam etmektedir. Üretimine 1995 yılında başlanan avakado ve kivi üretimi de yavaş yavaş bölgede yerleşmiştir. Şehirde meyve üretimi 2004 yılından 2006 yılına düzenli olarak artış göstermiştir. 2007 yılında da meyve satışında artış devam etmiş ve 2006 ya göre %6,2 artış oranı ile 49.923 tona ulaşmıştır. 2008 yılında ise bir önceki yıla göre %2,86 azalarak 48.497 tona düşmüştür. 2011 yılında % 11,90 lık keskin bir düşüşle meyve satışları 45.091 tona gerilemiştir. Bu düşüşteki temel nedenin, Alanya ve civarındaki hallerde meyve fiyatlarının düşük seyretmesinden ötürü üreticinin ürününü şehir dışına göndermiş olması olduğu belirtilmiştir. Hal Bazında Meyva Satış ları ve Yüzde Dağılımları(Kg) Alanya Demirtaş Konaklı Payallar Toplam Meyva % % % % Ananas 0 0,00 0 0,00 128 100,00 0 0,00 128 Armut 504.449 99,02 0 0,00 4.969 0,98 0 0,00 509.418 Avakado 496.026 99,24 2.946 0,59 865 0,17 0 0,00 499.837 Ayva 97.020 99,88 0 0,00 116 0,12 0 0,00 97.136 Çağla 131.191 80,08 27.400 16,72 5040 3,08 204 0,12 163.835 Çilek 177.141 96,40 0 0,00 6.619 3,60 0 0,00 183.760 Elma 1.723.785 95,13 1500 0,08 86.716 4,79 0 0,00 1.812.001 Ergen Kızılcık 2.188 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 2.188 Erik 604.766 93,17 0 0,00 44.333 6,83 0 0,00 649.099 Fındık 126 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 126 Fıstık 5.329 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 5.329 Greyfurt 447.661 90,85 9.180 1,86 35.905 7,29 0 0,00 492.746 Hindistan Cevizi 391 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 391 Hurma 0 0,00 0 0,00 6 100,00 0 0,00 6 Hünnap 7.376 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 7.376 İncir 66.289 99,69 0 0,00 205 0,31 0 0,00 66.494 Karpuz 604.766 51,31 0 0,00 571.985 48,52 2.000 0,17 1.178.751 Kavun 2.045.100 92,08 310 0,01 172.426 7,76 3.059 0,14 2.220.895 Kayısı 484.504 92,73 0 0,00 37.961 7,27 0 0,00 522.465 Kestane 2.661 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 2.661 Kiraz 247.106 96,53 0 0,00 8.872 3,47 0 0,00 255.978 Kivi 134.576 88,93 0 0,00 16.759 11,07 0 0,00 151.335 Limon 3.412.176 75,93 857.677 19,09 143.667 3,20 80.366 1,79 4.493.886 Malta Eriği 0 0,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 0 Mandalin 1.618.812 95,30 48.950 2,88 30.040 1,77 800 0,05 1.698.602 Mango 402 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 402 Mersin 0 0,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 0 Muşmula 5.372.802 99,39 27.683 0,51 5.536 0,10 0 0,00 5.406.021
Muz 6.731.185 70,13 2.838.521 29,57 24.980 0,26 3.325 0,03 9.598.011 Nar 346.622 85,15 2.015 0,50 45.906 11,28 12.520 3,08 407.063 Nektari 200.407 94,77 0 0,00 11.065 5,23 0 0,00 211.472 Portakal 10.209.245 84,97 868.220 7,23 523.628 4,36 413.531 3,44 12.014.624 Şeftali 807.917 93,92 0 0,00 52.325 6,08 0 0,00 860.242 Üzüm 1.474.384 97,74 0 0,00 32.991 2,19 1100 0,07 1.508.475 Vişne 2.457 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 2.457 Yer Elması 70.605 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 70.605 Zeytin 0 0,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 0 TOPLAM 38.029.465 84,33 4.684.402 10,39 1.863.043 4,13 516.905 1,15 45.093.815 Kaynak: Veriler 2011 Yılı Hal İstatistiklerinden alınmıştır. Alanya daki 4 halin verileri incelendiğinde meyva üretiminin bölgesel olarak farklılıklar taşıdığı açıkça görülmektedir. 2011 yılında toplam meyva satışlarının % 85 inin Alanya halinde, % 10 u Demirtaş halinde, % 4 ü Konaklı halinde gerçekleşirken, Payallar halinin işlem oranı % 1 de kalmıştır. Demirtaş ın meyva üretimi muz, portakal, limon ve mandalinden oluşurken, Konaklı da üretilen meyvalar arasında ise karpuz, kavun ve narenciye ürünleri başı çekmektedir. Payallar da ise miktarların daha küçük olduğu görülmektedir. Son yıllarda dikkat çeken Avakado ve Kivi üretiminden sonra Ananas, Hindistan Cevizi, Mango gibi tropik esaslı ürünler, İncir, Malta Eriği ve Kiraz gibi ürünlerinde yavaş yavaş payını arttıracağı anlaşılmaktadır. Özellikle yaylalara kayan yerleşim alanları ve bu bölgede yapılanmaya paralel oluşturulan bahçelerde başlayan tarım elma, armut, ayva gibi ürünlerin artışında da önemli bir rol oynamaktadır. Yıllık Toplam Sebze Satış ları (Kg) Sebze 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Acur 4. 912 9.495 7.450 9.417 7.749 5.497 Araka 771. 905 154.181 424.766 53.231 40.529 89.818 Arap Otu 184. 005 113.424 221.591 - - - Aysberg 5. 528 9.124 60.783 109.295 138.888 141.374 Bakla 199. 873 223.402 306.570 146.845 65.906 185.703 Balkabağı 6. 451 14.809 65.908 50.159 80.373 89.691 Bamya 2. 237 1.901 1.216 1.478 588 1.125 Barbunya 27. 616 22.934 38.417 47.785 44.760 39.343 Bezelye 866 1.052 4 918 630 109 Biber 1. 443. 761 1.584.577 56.437 746.726 771.952 835.330 Börülce 129 - - - - - Brokoli 426. 120 5.830 97.115 95.618 71.380 84.101 Ceviz 653 507 460 957 295 761 Cin Biber 3. 899 5.163 3.035 2.547 4.269 4.050 Çarliston Biber 168. 924 253.595 495.037 423.429 341.915 425.777 Çeri Domates - - - - - - Dekorluk Kabak 4. 770 - - - - - Dereotu 52. 782 192.053 296.937 34.882 34.094 42.414 Dolmalık Biber 255. 830 387.302 397.730 313.397 298.319 344.173 Domates 41. 142. 969 42.198.982 45.744.418 41.262.090 31.148.194 40.863.345 Endivyen 113 967 702 2.069 1.795 2.838
Enginar 13. 829 17.191 9.571 5.693 16.238 11.036 Fasulye 1. 239. 567 1.510.130 1.041.704 973.907 1.048.644 793.923 Fesleğen 4. 444 27.822 15.718 17.076 25.309 33.827 Göleviz 528 263 384 1.030 - - Havuç 876. 352 850.352 835.915 823.363 837.076 768.107 Ispanak 196. 467 193.862 186.383 168.229 176.162 175.522 Kabak 1. 916. 655 2.979.434 1.575.911 1.641.730 1.953.317 1.828.368 Kabya Biber 28. 480 - - - - - Kara Lahana 39. 608 - - - - - Karnabahar 478. 050 581.266 486.225 428.410 374.710 440.162 Kekik - - 139 - - - Kereviz 31. 985 38.234 36.608 39.681 20.354 25.313 Kırmızı Biber 139. 945 219.120 296.957 348.725 412.010 595.255 Kırmızı Lahana 166. 709 378.498 388.925 353.332 336.502 422.319 Kişniş - - 15 10 92 13 Lahana 680. 791 696.431 725.853 644.454 639.863 744.971 Lolorosso 35 3.152 2.933 4.094 2.514 6.628 Mantar 60. 742 89.970 107.642 132.939 90.024 138.140 Marul 1. 222. 363 1.184.341 782.312 475.412 481.928 495.620 Maydanoz 137. 059 1.042.615 958.984 129.021 125.362 130.547 Mısır 76. 810 137.221 107.496 272.658 218.671 226.091 Mozkolin - - 18 - - - Nane 78. 681 112.041 92.693 11.532 12.596 17.000 Pancar 54. 771 58.495 59.068 51.571 46.269 41.130 Patates 3. 031. 146 3.748.524 3.862.928 2.994.465 3.045.190 3.395.647 Patlıcan 3. 573. 887 4.823.343 4.689.689 4.301.418 6.394.868 9.584.790 Pazı 59 1.205 437 2.523 3.732 4.066 Pırasa 227. 244 218.028 196.663 148.256 127.429 170.152 Polorosso 45 976 447 883 - - Rezene - - - - - - Salatalık 118. 455. 329 113.383.428 108.527.071 103.439.294 91.175.122 56.575.621 Sarımsak 69. 501 70.553 52.828 52.916 43.369 51.579 Semizotu 123. 960 206.177 236.621 54.532 46.779 74.473 Sivri Biber - - 79.012 - - - Soğan Kırmızı 23. 209 37.533 38.878 32.308 21.891 34.101 Soğan (Kuru) 1. 483. 795 1.916.709 2.062.837 1.762.060 1.705.518 2.234.072 Soğan (Taze) 109. 872 93.189 92.648 89.692 64.788 101.144 Soya Filizi 55 - - - - - Şinivlav - - 25 - - - Tere Roka 496. 025 725.215 168.091 57.880 69.019 81.940 Turp 172. 790 146.189 132.409 134.217 145.628 135.846 Ülübü 1. 854 4.838 5.156 14.102 17.882 12.834 TOPLAM 179. 919. 603 180.675.643 176.075.770 162.908.256 142.514.643 122.505.326 Kaynak: Bu tablodaki veriler Alanya daki dört halin resmi verilerinin toplamından oluşmaktadır. Alanya yaklaşık 122.505 tonluk sebze üretimi ile Türkiye nin en önemli merkezlerinden birisidir. 2011 yılında, 2010 yılındaki daralma eğilimi devam etmiş Alanya ve çevresindeki hallerde toplam sebze satışı bir önceki yıla göre %14 azalmıştır.
Hal Bazında Sebze Satış ları ve Yüzde Dağılımları(Kg) Alanya Demirtaş Konaklı Payallar Toplam Meyva % % % % Acur 5.497 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 5.497 Araka 65.375 72,79 21.731 24,19 2.514 2,80 198 0,22 89.818 Aysberg 141.374 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 141.374 Bakla 85.785 46,19 24.378 13,13 10.763 5,80 64.777 34,88 185.703 Balkabağı 76.970 85,82 0 0,00 12.517 13,96 204 0,23 89.691 Bamya 1.114 99,02 0 0,00 11 0,98 0 0,00 1.125 Barbunya 39.334 99,98 0 0,00 9 0,02 0 0,00 39.343 Bezelye 0 0,00 109 100,00 0 0,00 0 0,00 109 Biber 792.028 94,82 980 0,12 42.322 5,07 0 0,00 835.330 Brokoli 83776 99,61 0 0,00 298 0,35 27 0,03 84.101 Ceviz 761 100,00 0 0,00 0 0,00 0 0,00 761 Cin Biber 3.983 98,35 0 0,00 67 1,65 0 0,00 4.050 Çarliston Biber 378957 89,00 0 0,00 46.820 11,00 0 0,00 425.777 Dereotu 33572 79,15 0 0,00 8.842 20,85 0 0,00 42.414 Dolmalık Biber 322.958 93,84 0 0,00 21.215 6,16 0 0,00 344.173 Domates 17.154.560 41,98 382.941 0,94 14.743.004 36,08 8.582.840 21,00 40.863.345 Endivyen 0 0,00 0 0,00 2.838 100,00 0 0,00 2.838 Enginar 10.971 99,41 0 0,00 65 0,59 0 0,00 11.036 Fasulye 610.985 76,96 78.623 9,90 71.973 9,07 32.342 4,07 793.923 Fesleğen 31.956 94,47 0 0,00 1.871 5,53 0 0,00 33.827 Havuç 696.317 90,65 0 0,00 71.790 9,35 0 0,00 768.107 Ispanak 173.915 99,08 0 0,00 1.607 0,92 0 0,00 175.522 Kabak 1.450.780 79,35 202.903 11,10 174.685 9,55 0 0,00 1.828.368 Karnabahar 410760 93,32 0 0,00 29.402 6,68 0 0,00 440.162 Kereviz 24.596 97,17 0 0,00 717 2,83 0 0,00 25.313 Kırmızı Biber 557732 93,70 0 0,00 37.523 6,30 0 0,00 595.255 Kırmızı Lahana 397.611 94,15 0 0,00 24.708 5,85 0 0,00 422.319 Kişniş 0 0,00 0 0,00 13 100,00 0 0,00 13 Lahana 685.985 92,08 1.867 0,25 54.396 7,30 2.723 0,37 744.971 Lolorosso 0 0,00 0 0,00 6.628 100,00 0 0,00 6.628 Mantar 117.381 84,97 720 0,52 20.039 14,51 0 0,00 138.140 Marul 435.517 87,94 0 0,00 59.743 12,06 0 0,00 495.260 Maydanoz 114.134 87,43 0 0,00 16.413 12,57 0 0,00 130.547 Mısır 221.533 97,98 125 0,06 4.433 1,96 0 0,00 226.091 Nane 13.970 82,18 0 0,00 3.030 17,82 0 0,00 17.000
Pancar 32.211 78,32 0 0,00 8.919 21,68 0 0,00 41.130 Patates 3.143.647 92,58 0 0,00 233.934 6,89 18.066 0,53 3.395.647 Patlıcan 6.611.086 68,97 713.043 7,44 1.667.110 17,39 593.551 6,19 9.584.790 Pazı 1.417 34,85 0 0,00 2.649 65,15 0 0,00 4.066 Pırasa 159.574 93,78 0 0,00 10.578 6,22 0 0,00 170.152 Salatalık 16.295.371 28,80 471.721 0,83 39.808.529 70,36 0 0,00 56.575.621 Sarımsak 48.433 93,90 0 0,00 2.750 5,33 396 0,77 51.579 Semizotu 51.902 69,69 0 0,00 22.571 30,31 0 0,00 74.473 Soğan Kırmızı 28.377 83,21 0 0,00 5.724 16,79 0 0,00 34.101 Soğan (Kuru) 2.069.170 92,62 0 0,00 164.902 7,38 0 0,00 2.234.072 Soğan (Taze) 81.885 80,96 0 0,00 8.643 8,55 10.616 10,50 101.144 Tere Roka 68.727 83,87 0 0,00 13.213 16,13 0 0,00 81.940 Turp 124.822 91,88 0 0,00 11.024 8,12 0 0,00 135.846 Ülübü 12.665 98,68 0 0,00 169 1,32 0 0,00 12.834 TOPLAM 53.869.474 43,97 1.899.141 1,55 57.430.971 46,88 9.305.740 7,60 122.505.326 Kaynak: Veriler 2011 Yılı Hal İstatistiklerinden alınmıştır. Alanya daki hallerde sebze satış istatistiklerine baktığımızda meyva istatistiklerinden daha farklı bir sonuç ortaya çıkmaktadır. Meyva satışlarının %85 ini tek başına karşılayan Alanya hali, sebze satışlarında 53.869.474 kilogramlık sebze satışı ile toplam sebze satışının %43 ünü gerçekleştirerek, Konaklı halinin gerisinde kalmıştır. 57.430.971 kilogramlık satışı ile Konaklı hali Alanya daki sebze satışının %46 sını gerçekleştirerek ilk sırada yer almaktadır. Payallar hali toplam sebze satışlarının %8 ini gerçekleştirirken, Demirtaş hali ise toplam satışların %3 ünü gerçekleştirebilmiştir. Hububat ve Endüstri Bitkileri Üretimi (Ton) Hububat Cinsi 2006 2007 2008 2009 2010 2011 Arpa 4050 3010 3500 3187,50 2976 2352 Buğday 32400 21891 26448 27250 24735 15215 Mısır 3750 3750 3850 2137,50 2350 1609 Susam 30 30 30 33,25 31 31 Yer Fıstığı 400 400 400 32608,25 390 390 Kaynak: Alanya Tarım ve Köy İşleri Müdürlüğü 2011 Yılı Faaliyet Raporu 2006-2008 yılları arasında Alanya da hububat ve endüstri bitkileri üretim miktarları incelendiğinde; susam ve yer fıstığı üretiminde hiç bir değişiklik yaşanmadığı görülmektedir. 2009 yılında her iki ürünün üretimi de artış göstermiştir. Susam üretimi bir önceki yıla göre yaklaşık %11 artarken, yer fıstığı üretiminde %8052 lik bir artışla müthiş bir sıçrama söz konusudur. 2011 yılında hububat ve endüstri bitkileri üretim miktarları bir önceki yıla göre azalış göstermiş ve arpa üretimi % 20, buğday üretimi % 38 ve mısır üretimi %31 oranında azalmıştır.
Dağıtılan Sebze Tohumları (Kg) Tohumluk Cinsi 2006-2007 2007-2008 2008-2009 2009-2010 2010-2011 Biber 9 8 10 9 8 Domates 91 88 90 85 86 Kabak 1.700 1.680 1.750 1.000 1.050 Karpuz 15 11 16 15 16 Kavun 3 2 5 4 3 Marul 11 10 15 16 13 Patlıcan 83 81 85 90 86 Salatalık 1.480 1.477 1.480 1.300 1.350 Toplam 3.392 3.357 3.451 2.519 2.612 Kaynak: Alanya Tarım ve Köy İşleri Müdürlüğü 2011 Yılı Faaliyet Raporu Alanya da temel ürün tipleri bellidir. 2011 yılında önceki yıla göre domates, kabak, karpuz ve salatalık dışında dağıtılan sebze tohumluklarının hepsinde az da olsa bir artış yaşanmıştır. Domates tohumlarındaki artış %1,16, kabak tohumlarındaki artış %4,76, karpuz tohumlarındaki artış %6,25 ve salatalık tohumlarındaki artış ise %3,70 dir. Diğer sebze tohumlarında kaydedilen azalış oranları ise biberde %11,11, kavun tohumlarında %25, marul tohumlarında %18,75 ve patlıcan tohumlarında %4,44 olarak karşımıza çıkmaktadır. Tohumluk Hububat ve Endüstri Bitkileri Dağıtımı (Ton) Tohumluk Cinsi 2007 2008 2009 2010 2011 Arpa 1.500 1.300 1.500 1.250 1.250 Buğday 25.000 15.000 15.000 12.000 11.000 Fiğ 1.000 800 750 0 0 Mısır 30 25 30 150 150 Susam 15 10 12 20 20 Yer Fıstığı 40 30 35 50 50 Korunga 0 0 0 0 0 Yonca 0 0 0 0 0 Kaynak: Alanya Tarım ve Köy İşleri Müdürlüğü 2011 Yılı Faaliyet Raporu Alanya da Güzelbağ beldesi ve köylerinin Alanya ilçe merkezine bağlanması nedeniyle hububat üretiminde ekili alanlarda bir artış ortaya çıkmıştır. 2011 yılı itibariyle dağıtılan hububat ürünlerinde bir önceki yıla göre buğdayda azalış gözlenmiş olup, diğer ürünlerde ise herhangi bir değişim kaydedilmemiştir. Buğdaydaki azalış oranı %8,33 olarak gerçekleşmiştir. Daha önce oldukça yüksek miktarlarda dağıtımı yapılan fiğ tohumluğu ise dağıtılmamıştır. Dağıtımı Yapılan Diğer Temel Girdiler (Adet) Dağıtılanın Cinsi 2007 2008 2009 2010 2011 Bodur Elma 0 10.250 3.800 6.000 0 Nektarin 0 3.445 0 3.000 0 Kiraz 0 2.000 0 7.500 0 Nar 50.500 50.000 0 10.000 0 Badem 1.000 500 2.000 1.500 0 Zeytin 50.000 156.250 95.250 101.000 35.000
Avakado 500 1.700 1.000 1.650 0 Karanfil Fidesi 0 0 0 1.500 0 Kivi 0 2.442 0 300 0 Ceviz Fidanı 0 1.375 1.000 1.500 0 TOPLAM 102.000 228.962 103.050 133.950 35.000 % Yıllık Değişim 9.614,29 124,47-55 29,99-73,87 Kaynak: Alanya Tarım ve Köy İşleri Müdürlüğü 2010 Yılı Faaliyet Raporu Alanya da sahildeki tarım alanlarının turizm nedeni ile değerlenmesi bu bölgelerde yoğun bir turistik tesis ve konut alanlarına dönüştürülmesi tarım alanlarının şehrin daha yüksek kesimlerine kaymasına yol açmıştır. Özellikle deniz seviyesinin üst kesimlerinde bağlık ve meyvalık alanlar oluşturulmuştur. Sahil kesiminde çilek, karanfil fidesi ve tohumluk patates dağıtımı durmuştur. Üreticiler kendi fidelerini kendi imkanları ile temin etmeye başlamıştır. 2006 yılında meyva fidanı dağıtımında %47,50 oranında görülen azalma, yerini 2007 da müthiş bir sıçramaya bırakmıştır. Bunun kaynağında ise, nar ve zeytin fidesi dağıtımına başlanması ve dağıtımın oldukça yüksek miktarlarda gerçekleşmesi bulunmaktadır. 2008 yılında ise fide miktarından ziyade çeşitliliğindeki artış dikkati çekmektedir. da %124,47 gibi oldukça yüksek bir artış gerçekleşmiş olup, son dört yıldır hiç dağıtılmadığı görülen bodur elma, nektarin, kivi ve cevizin de listeye eklenmesi ile birlikte ürün çeşitlendirme çabalarının sonuçları buraya da yansımış bulunmaktadır. Ancak 2009 da dağıtılan fide çeşitlerinde %30 oranında bir artış yaşanmıştır. Yine 2008 deki gibi çeşitliliğin arttığı görülmektedir. Bir önceki yıl dağıtımı yapılmayan nektarin, kiraz, nar ve karanfil fidanlarında önemli artışlar söz konusudur. 2011 yılında ise zeytin fidesi dışındaki diğer ürünlerin dağıtımı yapılmamış olup, zeytin fidesindeki değişim ise bir önceki yıla göre %65,35 oranında azalmıştır. Tarım Aleti Cinsi Tarımsal Mekanizasyon 2008 2009 2010 2011 % Değişim % Değişim % Değişim % Değişim % Dağılım Payı Traktör 467-1,68 473 1,29 542 14,59 515-4,98 3 Mibzer 56 1,81 60 7,14 0-100 0 0 0 Harman Makinası 65-13,33 60-7,69 65 8,33 65 0 0,38 Zirai Mücadele Aleti 15.400 0,98 15.300-0,65 15.350 0,32 15350 0 89,39 Karasaban 348 2,35 335-3,74 300-10,44 300 0 1,75 Pulluk 6.687-6,48 6.650-0,55 542-91,85 542 0 3,16 Tırmık 466-40,26 450-3,43 400-11,11 400 0 2,33 TOPLAM 23.489-2,64 23.328-0,69 17.199-26,27 17172-0,15 100 Kaynak: Alanya Tarım ve Köy İşleri Müdürlüğü 2011 Yılı Faaliyet Raporu Alanya da tarımın modern bir görünüme kavuşması yavaş gerçekleşmektedir. Üretimde kullanılan tarım aletleri çiftçinin kazancına bağlı olarak değişmektedir. 2011 yılında tarım aletleri içindeki dağılım oranlarına bakıldığında %89,39 lik payı zirai mücadele makineleri almaktadır.