BALIKESİR. Enerji Yatırım Rehberi

Benzer belgeler
BALIKESİR. Lojistik Atlası

Çanakkale de Yatırım. Invest in Çanakkale. Çalışma Özeti GÜNEY MARMARA KALKINMA AJANSI

Çanakkale de Yatırım. Invest in Çanakkale. Gelişen Ulaşım Ağı ile Yatırımcıların Yeni Gözdesi; Çanakkale ÇANAKKALE

BALIKESİR de. Yatırım Yapmak İçin 101 Neden

BALIKESİR. Sanayi Yatırım Rehberi

BALIKESİR. Maden Yatırım Rehberi. BALIKESiR MADEN YATIRIM REHBERi.

BALIKESİR. Sanayi Yatırım Rehberi. BALIKESiR SANAYi YATIRIM REHBERi.

10 BAŞLIKTA BALIKESİR

Alan: 1.453,97 km² Kıyı Uzunluğu: 291 km Marmara ve Ege Denizi ne kıyı.

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ VE ATIK YÖNETİMİ DESTEKLERİ

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

BALIKESİR. Maden Yatırım Rehberi

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI ŞUBAT 2015

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Bu uygulamalar kapsamında sağlanacak destek unsurları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

BALIKESİR. Tarım ve Hayvancılık Yatırım Rehberi

T.C. BALIKESİR BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI İMAR VE ŞEHİRCİLİK DAİRE BAŞKANLIĞI ŞEHİR PLANLAMA MÜDÜRLÜĞÜ. Plan Açıklama Raporu.

Çanakkale de Yatırım. Invest in Çanakkale. Coğrafi Konum

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği. Yeni Teşvik Sistemi. 4. Bölge Teşvikleri

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI. 15 Kasım 2012 İSTANBUL. Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü

BALIKESİR. Turizm Yatırım Rehberi

MALATYA KONFEKSİYON YATIRIMLARI REHBERİ

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ (2012) YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

PLAN AÇIKLAMA RAPORU

PLAN AÇIKLAMA RAPORU

Arsa Dikili, İzmir, TÜRKİYE

PLAN AÇIKLAMA RAPORU

T.C. SANAYİ VE TEKNOLOJİ BAKANLIĞI

YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

T.C. DEVLET DEMİRYOLLARI İŞLETMESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İZMİR LİMANI. Turan YALÇIN Liman İşletme Müdürü

SUNGURLU. Sungurlu OSB

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ 2012

T.C. GÜNEY EGE KALKINMA AJANSI

ENERJİ YATIRIMLARI VE TEŞVİK TEDBİRLERİ

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

GÜNEY EGE BÖLGE PLANI

YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Bu uygulamalar kapsamında sağlanacak destek unsurları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Stratejik Yatırımların Teşviki KDV İstisnası ü ü ü ü. Bölgesel Teşvik Uygulamaları

Mühendislik Çevre Danışmanlık Gıda Tarım Turizm Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi LİSANSSIZ ELEKTRİK ÜRETİMİ

TEŞVİK SİSTEMİ tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren yeni teşvik sistemi 5 farklı uygulamadan oluşmaktadır:

İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ TORBALI SONUÇ RAPORU

KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN NEDEN

T.C. BALIKESİR BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI Yazı İşleri ve Kararlar Dairesi Başkanlığı

EĞİTİME SAĞLANAN DESTEKLER

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

Bölgeler. 6. Bölge (Şanlıurfa)

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

TR42 DOĞU MARMARA KALKINMA AJANSI 2014 YILI MALİ DESTEK PROGRAMLARI BİLGİ NOTU

YENİLENEBİLİR ENERJİ YATIRIMLARI İÇİN YEREL TEŞVİK MEKANİZMALARI «İZMİR» TUREK, 5 Kasım 2015

İŞLEMİ YAPILAN GERÇEK / TÜZEL

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) KIRSAL KALKINMA DESTEKLERİ. Sadettin DİKMEN Şubat 2015

PLAN AÇIKLAMA RAPORU

YATIRIMLARA PROJE BAZLI DEVLET YARDIMI VERİLMESİNE İLİŞKİN KARAR (2016/9495 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARI)

TKDK DESTEKLERİ AKSARAY YATIRIM DESTEK OFİSİ

SOSYAL KALKINMA MALİ DESTEK PROGRAMI

İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ BAYINDIR SONUÇ RAPORU

BALIKESİR BÜYÜKŞEHİR SİYASİ DURUM ARAŞTIRMASI MART 2014

EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI PROJE BAZLI DESTEK SİSTEMİ YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

OSMANCIK OSB. Osmancık OSB

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİNDE SON DURUM

Yeni Yatırım Teşvik Paketinin Bursa ya Getirdikleri...

YOZGAT YATIRIM ORTAMI

YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

EKONOMİ BAKANLIĞI YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI PROJE BAZLI DESTEK SİSTEMİ YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI. 22 Nisan Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü ANKARA

TEŞVİK SİSTEMİNDE SON DURUM

T.C. GÜNEY EGE KALKINMA AJANSI

PLAN AÇIKLAMA RAPORU

BÖLGEMİZİN YENİLENEBİLİR ENERJİ POTANSİYELİNİN KULLANILMASI İÇİN YAPILAN ÇALIŞMALAR

DİKİLİ TARIMA DAYALI İHTİSAS SERA (Jeotermal Kaynaklı Sera) ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİ

Güneydoğu Anadolu Bölgesi nde Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Kullanımı ve Enerji Verimliliğinin Arttırılması Projesi

PLAN AÇIKLAMA RAPORU

T.C. BALIKESİR BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIĞI Yazı İşleri ve Kararlar Dairesi Başkanlığı

T.C. B A Ş B A K A N L I K STEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

Enerji Sektörüne İlişkin Yatırım Teşvikleri

Mustafa Serdar ATASEVEN TÜREB Başkanı

TKDK DESTEKLERİ KAPSAMINDA YENİLENEBİLİR ENERJİ YATIRIMLARI

Neden Malatya ya yatırım yapmalı

YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

KAMU KURUMLARI VE BELEDİYELER İLE YÜRÜTÜLEBİLECEK ÇALIŞMA VE PROJELER

Temiz Üretim Süreçlerine Geçişte Hibe Programlarının KOBİ lere Katkısı. Ertuğrul Ayrancı Doğu Marmara Kalkınma Ajansı

DOĞU MARMARA BÖLGESİ NDE DÖNEMİNDE YATIRIM TEŞVİKLERİNDEN YARARLANMA DURUMU DEĞERLENDİRMESİ

2015 Yılı GEKA Proje Teklif Çağrısı ilan edilmiştir.

TTGV Enerji Verimliliği. Desteği

Batman da Yatırımın Avantajları

2016 Ankara Mali Destek Hibeleri

EKONOMİK GÖSTERGELERLE HATAY. Levent Hakkı YILMAZ İskenderun Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı

KONYA İLİ NEDEN YATIRIMLARI İÇİN SANAYİ SEKTÖRÜ

TÜRKİYE RÜZGAR VE GÜNEŞ ENERJİSİ POTANSİYELİ. Mustafa ÇALIŞKAN EİE - Yenilenebilir Enerji Kaynakları Şubesi Müdür Vekili

YATIRIM TEŞVİK SİSTEMİ

İSTANBUL BALIKESİR Balıkesir Bankacılık Sektörü BASİAD BALIKESİR BANKACILIK SEKTÖRÜ RAPORU - EKİM 2013

PLAN AÇIKLAMA RAPORU

KALKINMA KURULU TOPLANTISI UŞAK

GEDİZ ÜNİVERSİTESİ HİBRİT ENERJİ SANTRALİ ve 100 kw RÜZGAR TÜRBİNİ UYGULAMASI

TTGV Yenilenebilir Enerji ve Enerji Verimliliği Destekleri

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI YENİ TEŞVİK SİSTEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI. Teşvik Uygulama ve Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü ANKARA

İZMİR R KALKINMA AJANSI

4.5. Annenin Yaş Grubuna Göre Doğum Sayısı Kaba Evlenme Hızı ( ) Kaba Boşanma Hızı ( ) Kaba Ölüm Hızı ( )

Transkript:

BALIKESİR Enerji Yatırım Rehberi

www.gmka.gov.tr

Çalışma Özeti Türkiye gelişmekte olan ekonomisiyle dünya ekonomisinin önemli merkezlerinden biri haline gelmektedir. Küresel ölçekteki işletmeler, yatırım kararları alırken Türkiye yi öncelikli olarak değerlendirmekte, Türkiye nin sahip olduğu coğrafi konum, doğal kaynaklar ve yetişmiş iş gücü gibi unsurlar sayesinde yatırımcılar birçok avantaja sahip olmaktadır. Yetişmiş iş gücü, çok alternatifli kara-hava-deniz ulaşımı, zengin yeraltı ve yer üstü kaynakları, sanayi merkezlerine olan yakınlığı ve buna benzer birçok avantajıyla Balıkesir sürdürülebilir yatırımlara ev sahipliği yapmak adına öne çıkmaktadır. Bu çalışmayla da yeni yatırımlar konusunda bir cazibe merkezi haline gelen Türkiye de, Balıkesir in daha fazla rol almasını sağlamak amacıyla mevcut yatırım ortamının tanıtılması hedeflenmektedir. Yenilenebilir enerji sektörünün detaylı bir şekilde ele alındığı bu rehberde, Balıkesir iline yapılacak yatırımlarda sahip olunacak avantajlar başlıklar halinde incelenmiştir. Rehberde, Balıkesir in enerji sektöründe sahip olduğu potansiyelden, lojistik imkânlara, Ekonomi Bakanlığı nın sunmuş olduğu bölgesel teşviklerden Güney Marmara Kalkınma Ajansı nın yerel düzeyde sağlayacağı katkılara tüm avantajlar detaylı bir şekilde aktarılmıştır. Enerji Yatırım Rehberinin yanı sıra tarım ve hayvancılık, turizm, sanayi ve maden sektör yatırımcıları için bilgilerin derlendiği diğer il yatırım rehberleri de yatırımcılarımızın bilgisine sunulmuştur. Güney Marmara Kalkınma Ajansı, yatırım ortamının tanıtılması için hazırlamış olduğu bu rehberin yanı sıra, teknik altyapı ve uzman personeliyle tüm yatırımcılar için destek hizmetleri sunmakta, Balıkesir de yapılacak tüm yatırımlar için çözüm ortağı olarak destek sağlamaktadır. Özel sektör hassasiyetlerinin bilincinde olarak hazırlamış olduğumuz rehberin siz değerli yatırımcılara fayda sağlamasını ümit eder, yatırımlarınızı hayata geçirirken Yatırım Destek Ofisimizin kapsamlı destek hizmetlerinden faydalanabileceğinizi belirtmekten memnuniyet duyarız. GÜNEY MARMARA KALKINMA AJANSI

Yenilenebilir Enerji Yatırımlarında Doğru Adres Yenilenebilir enerji kaynakları bakımından öne çıkan Balıkesir; rüzgâr, biyokütle, biyogaz, güneş enerjisi ve jeotermal enerji üretimi açısından güçlü bir potansiyele sahiptir. İl, rüzgâr ve güneş enerjisi yatırımlarına uygun bir coğrafyada bulunmakla birlikte, biyogaz ve biyokütle yatırımları için bol miktarda ve kalori değeri yüksek tarımsal ve hayvansal atık kapasitesine sahiptir. Rüzgâr Enerjisi Güneş Enerjisi Biyokütle Jeotermal Enerji Biyogaz 4

Rüzgâr Enerjisi Yatırımlarında Öncü Sahip olduğu topografya, klimatolojik ve meteorolojik özellikler Balıkesir i Türkiye genelinde rüzgâr enerjisi yatırımlarında birinci sıraya taşımıştır. Türkiye deki rüzgâr enerjisi yatırımlarının yaklaşık %19 u Balıkesir de yer almaktadır. Bu yatırımların hepsi faal durumda olup 969,75 MW kurulu güç kapasitesine sahiptir. Yapım aşamasındaki rüzgâr enerjisi yatırımlarının toplam kurulu güç kapasitesi 97,4 MW olup, bu değer Türkiye genelindeki yapım aşamasındaki rüzgâr enerjisi yatırımlarının %6,5 ini teşkil etmektedir. Balıkesir iline kurulabilecek rüzgâr enerjisi santrali için toplam alan yaklaşık 3000 km² dir. Toplam kurulabilecek güç kapasitesi yaklaşık 14.000 MW olarak tespit edilmiştir. Kurulu RES lerin İllere Göre Dağılımı İzmir %17 Balıkesir %20 Diğer %25 İstanbul %4 Manisa %12 Osmaniye %4 Hatay %8 Çanakkale %6 Aydın %4 5

Rüzgâr Enerjisinde Lider Balıkesir, ekonomik RES yatırımları için gerekli görülen minimum değerler olan 50 metrede 7 m/s rüzgâr hızı ve %35 kapasite faktörü gibi kritik değerleri fazlasıyla karşılayacak bir fiziksel coğrafyaya sahiptir. KAPASİTE FAKTÖRÜ (%) ÇANAKKALE BALIKESİR BURSA 60 50 40 35 30 25 20 15 10 5 1 KAPASİTE FAKTÖRÜ - 50 m RÜZGÂR HIZI (%) 6 ÇANAKKALE BALIKESİR BURSA RÜZGÂR HIZI- 50 m 10 9,5 9 9,5 7,5 7 6,5 5,5 5 4,5 4 3,5 3

İşletmede Olan ve İnşa Halindeki RES Gücü Marmara 14,60 MW Rüzgârı Kucaklayan Şehir Erdek 28,80 MW 393,60 MW Bandırma Gönen 10 MW Manyas 20,75 MW Havran 71 MW Susurluk 115 MW Karesi 434,20 MW Kepsut 111,60 MW Altıeylül 11,4 MW Dursunbey 36,4 MW Ayvalık 39 MW 7

Atıklar Biyokütle ve Biyogaz Yatırımlarıyla Enerjiye Dönüşüyor Biyokütle enerjisi üretimi için tarımsal ve hayvansal atıklar, orman ürünleri ve atıkları ile endüstriyel atıklar potansiyel kaynak olarak kullanılmaktadır. Balıkesir biyokütle yatırımları için gerekli kalori değeri yüksek her türlü atığın bol miktarda bulunduğu bir ildir. Balıkesir de yoğunlukla yetiştirilen buğday, çeltik, ayçiçeği, mısır ve kanola gibi tarla bitkilerinin atıkları sahip oldukları yüksek kalori değeri bakımından biyokütle yatırımları için büyük potansiyel arz etmektedir. Biyogaz; artık organik maddelerin anaerobik fermantasyonu sonucu açığa çıkan, renksiz, kokusuz, havadan hafif, metan ağırlıklı bir gaz karışımıdır. İlde yaygın olarak gerçekleştirilen büyükbaş hayvan besiciliği, süt sığırcılığı, küçükbaş hayvan yetiştiriciliği ve kanatlı sektörü atıkları biyogaz için önemli bir kaynak oluşturmaktadır. Meyvecilik ve zeytin atıklarında Havran, Edremit, Burhaniye, Ayvalık, Gönen Sebze atıklarında Altıeylül, Karesi ve Gönen Tarla bitkileri atıklarında Karesi, Altıeylül, Bigadiç, Bandırma ve Gönen Kümes atıklarında Bandırma ve çevresi, Karesi, Altıeylül Hayvansal atıklarda Bigadiç, Gönen, İvrindi, Karesi ve Altıeylül Orman atıklarında Edremit, Havran, Balya, Sındırgı, Dursunbey, Bigadiç 8

9

10 Atıklar Biyokütle ve Biyogaz Yatırımlarıyla Enerjiye Dönüşüyor

Biyogaz Yatırımları İçin Elverişli Ortam Biyogazın enerji kapasitesi 0.98 ile 4,7 kwh arasında değişmektedir. Büyükbaş hayvan atıklarından yaklaşık 500.000 m³, küçükbaş hayvan atıklarından yaklaşık 60.000 m³, tavuk atıklarından ise yaklaşık 240.000 m³ dür. Balıkesir hayvancılık atıklarından elde edilebilecek potansiyel biyogaz miktarı; BÜYÜKBAŞ HAYVAN ATIĞI KÜÇÜKBAŞ HAYVAN ATIĞI KANATLI ATIĞI Yaklaşık Yaklaşık Yaklaşık 500.000 m 3 60.000 m 3 240.000 m 3 Balıkesir ili toplam potansiyel biyogaz miktarı yaklaşık 800.000 m³ olarak belirlenmiştir. Bu biyogaz miktarı elektrik enerjisine dönüştürüldüğünde ortaya çıkan enerji 0.98 kwh değerine göre minimum 30.8 kwh 4.7 kwh değerine göre maksimum 150 kwh tır. Bu değerler ile 200.000-500.000 arası konutun ısınma ve elektrik ihtiyacı karşılanabilmektedir. 11

Yüksek Verimli GES Yatırımları için Balıkesir Türkiye Güneş Enerjisi Potansiyel Atlası (GEPA) verileri kullanılarak Balıkesir ili için hazırlanan haritaya göre yatay düzleme düşen yıllık global radyasyon değeri 1.422 kwh/m² olarak belirlenmiştir. İl içerisinde yıllık global radyasyon oranı 1.460 kwh/m² ile Ayvalık ilçesi ön plana çıkmaktadır. İlçeyi 1.449 kwh/m² ile Gömeç ve 1.441 kwh/m² ile Burhaniye takip etmektedir. Güneş enerjisi yatırımı için oldukça önemli olan güneşlenme faktörü bakımından Sındırgı, Altıeylül, Karesi, İvrindi, Burhaniye, Ayvalık ve Gömeç ilçeleri yatırıma uygun bölgelerdir. İlçeler Güneşlenme Süresi (saat/yıl) Global Radyasyon Oranı kwh/ m² Sındırgı 2900 1425 Karesi-Altıeylül 2850 1422 Burhaniye 2800 1441 İvrindi 2750 1425 Ayvalık 2700 1460 Gömeç 2650 1449 Karesi Burhaniye İvrindi Altıeylül Gömeç Ayvalık Sındırgı 12

Her Alanda Jeotermal Enerji Konut Isıtma Turizm Elektrik Üretimi Sağlık Seracılık 13

Jeotermal Kaynağa Sahip Çok Sayıda Bölge ALTIEYLÜL GÖNEN BALYA MANYAS SINDIRGI EDREMİT BURHANİYE SUSURLUK GÖMEÇ BİGADİÇ 14

Jeotermal Kaynaklar Debi ve Sıcaklıkları Edremit Gömeç Burhaniye Gönen Manyas Susurluk Balya Altıeylül Bigadiç Sındırgı Edremit-Güre Debi 4-50 l/sn, Sıcaklık 33-68 C Edremit-Bostancı Debi 2-86 l/sn, Sıcaklık 42-60 C Gömeç Karaağaç- Burhaniye Pelitköy Debi 5-30 l/sn, Sıcaklık 33-35 C Gönen Debi 20-80 l/sn, Sıcaklık 70-84 C Gönen-Ekşidere Debi 2-6 l/sn, Sıcaklık 32-43 C Manyas Kızık Debi 10-15 l/sn, Sıcaklık 42-58 C Balya-Ilıca Debi 2-27 l/sn, Sıcaklık 59-61 C Susurluk-Kepekler-Yıldız Debi 2-24 l/sn, Sıcaklık 46-74 C Altıeylül Pamukçu Debi 7-18 l/sn, Sıcaklık 53-58 C Bigadiç Hisarköy Debi 2-60 l/sn, Sıcaklık 52-98 C Sındırgı-Hisaralan Debi 7-32 l/sn, Sıcaklık 33-98 C 15

Yenilenebilir Enerji Makine ve Ekipmanları Üretiminde Avantajlı Yatırım Ortamı Gün geçtikçe artan enerji ihtiyacının karşılanmasında önemli bir paya sahip olan yenilenebilir enerji sektöründe, teknolojik makine ve ekipman kullanımı önem taşımaktadır. Yenilenebilir enerji üretiminde lider olan Balıkesir, yenilenebilir enerji sektörüne yönelik makine ve ekipman yatırımları için avantajlı bir konumda bulunmaktadır. İlde yenilenebilir enerji üretim için gerekli türbin, jeneratör ve kanat imalatı yatırımları için 5. Bölge teşvikleri uygulanmaktadır. Bu destek yenilenebilir enerji ekipmanlarının yerel düzeyde üretilmesini sağlamakta olup, milli üretimi desteklemektedir. 16

Balıkesir Yeni Projelerinde Yenilenebilir Enerji Temasını Geliştiriyor Balıkesir Çamlık Tepesi Rekreasyon Alanı içerisinde yer alan bilim merkezi, yenilenebilir enerji teması kapsamında gerçekleştirilecek bir projedir. Proje içerisinde yer alan ana sergi alanında rüzgâr, güneş, hidrolik, hidrojen, biyokütle enerjisi ve jeotermal enerji temaları sergilenecektir. Bilim merkezinde; rüzgâr türbinleri, güneş panelleri ve su perdesi duvarlarına yer verilerek, ziyaretçilerin görsel olarak sürdürülebilir enerji hakkında bilgilendirilmesi amaçlanmıştır. Merkezde sürdürülebilirlik teması kapsamında yeşil çatılar, doğal aydınlatma, kendi kendine yetebilen enerji kullanımı gibi konular yer alacaktır. 17

Coğrafi Konum Marmara Bölgesi nin güneyinde yer alan Balıkesir; İstanbul, Bursa ve İzmir gibi metropollere yakınlığı ile ön plana çıkmaktadır. Bandırma Limanı ile Türkiye deki tüm liman şehirlerine doğrudan ulaşım sağlanmakta, bu durum Balıkesir in Türkiye ile Dünya pazarları arasında kavşak noktası rol üstlenmesini sağlamaktadır. Hem Marmara hem de Ege Denizi ne kıyısı bulunan Balıkesir, Türkiye genelinde iki denize komşu olan 6 il arasında yerini almıştır. 21 ilçe 14.299 km 2 Yüzölçümü İki Denize Komşu 6 İlden Biri Balıkesir 290,5 km Kıyı Uzunluğu Balıkesir 906 Kırsal Bölge 83/km 2 Nüfus Yoğunluğu 18

Nüfus Dinamikleri Yaklaşık 1,2 milyon nüfusuyla Balıkesir, Türkiye nüfusunun %1,5 ini oluşturmaktadır. Toplam İş Gücü 451.450 Kişi Tahmin edilen 2040 yılı nüfusu 3.280.000 Kişi 2016 1.196.621 2000 1.076.347 2007 1.118.310 2010 1.152.320 2013 1.162.761 19

Balıkesir de Eğitim Sahip olduğu eğitim alt yapısı ile bütün sektörlerin ihtiyaç duyduğu ara eleman ve nitelikli insan kaynağı ilde bulunmaktadır. Balıkesir Üniversitesi ve Bandırma On Yedi Eylül Üniversitesi 15 fakülte ile eğitim vermektedir. İlde lisans öncesi 1.200 eğitim kurumu faaliyet göstermektedir. %100 İlkokulda Okullaşma %70 Ortaokulda Okullaşma 2 Üniversite 15 Fakülte 5 Yüksekokul 16 Meslek Yüksekokulu 64 Bölüm Toplam Öğrenci Sayısı 40.000 i Aşan Üniversiteler ile Eğitim Gelişiyor. Her İlçede Meslek Eğitimi Gerçekleştiren Eğitim Kurumları ile Daha Nitelikli Nesiller Balıkesir de Yetişiyor. Avrupa Birliği nin desteklediği Gençlik Enerjisi Rüzgâr Enerjisiyle Buluşuyor projesi kapsamında bölgenin mühendislik fakülteleri ve ilgili meslek yüksekokullarında öğrenim gören öğrenciler, 6 ay süreli sertifika programlarına tabii olmaktadır. Üniversitelerin sürekli eğitim merkezlerinde uygulamalı olarak verilecek eğitimlerin ardından gençler, ikişer aylık staj programlarına dâhil edilecektir. 20 Programın sonunda gençlerin rüzgâr enerjisi alanında bölge işletmelerinde istihdam edilmeleri veya bu alanda kendi işlerini kurmaları hedeflenmektedir.

Balıkesir de Sağlık Tüm ilçelere yayılmış 30 hastanenin; 23 ü devlet, 6 sı özel hastane, 1 i araştırma ve eğitim hastanesi olarak hizmet vermektedir. Hastanelerin 3 ü ağız ve diş sağlığı merkezi olarak faaliyet göstermektedir. Buna ilave olarak 850 yataklı şehir hastanesi inşaatı devam etmektedir. Hastanenin 2017 yılında faaliyete geçmesi beklenmektedir. Balıkesir de 20 Toplum Sağlığı Merkezi 336 Aile Sağlığı Merkezi 4 İlçede Entegre Devlet Hastanesi 1 Halk Sağlığı Laboratuvarı Hizmet vermektedir. 850 23 Yataklı Şehir Hastanesi Devlet Hastanesi 3 6 Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi Özel Hastane 21

TEKİRDAĞ 190 km 1 Milyon Nüfus BALIKESİR İSTANBUL 200 km 14,6 Milyon Nüfus KOCAELİ 280 km 1,8 Milyon Nüfus İZMİR 180 km 4,2 Milyon Nüfus MANİSA 140 km 1,4 Milyon Nüfus BURSA 140 km 2,8 Milyon Nüfus 22

Metropollerin Kesişim Noktası Lojistikte Güçlü Alt Yapı Avantajları Çevre İllerde Toplam 25 Milyonluk Nüfus 23

Ürün Taşımacılığında Güçlü Bir Liman Bandırma Bandırma limanı, tüm ülkeye demiryolu ağı ile bağlanmış ve kombine taşımacılık faaliyetlerinde her türlü yükün elleçlenebildiği bir limandır. 24

20.000 Groston Kapasitesi 20 Adet Gemi için Yükleme ve Boşaltma Rıhtımı 350.000 TEU Elleçleme Kapasitesi 2 Römorkör, 1 Pilot Botu, 1 Palamar Botu 25

TCDD Gökköy Lojistik Merkezi Bandırma Limanı 110 Km İzmir Limanı 230 Km Tren teşkil kabul ve sevk yolları Beton yol uzunluğu 2.600 m Toplam 18.905 m yol Balastlı yol uzunluğu 15.905 m GÖKKÖY LOJİSTİK MERKEZİNDE; 26 Konteyner yükleme, boşaltma, transfer ve stok alanları Gümrüklü, gümrüksüz sahalar/depolar Müşteri ofisleri, otopark, tır parkı Bankalar, restoranlar, oteller, bakım onarım ve yıkama tesisleri, akaryakıt istasyonları, antrepolar

Balıkesir in Lojistik Altyapısı Her Geçen Gün Daha da Gelişiyor Büyük Anadolu Lojistik Organizasyonlar Projesi (BALO) Gökköy Lojistik Köyü gibi Batı ve Orta Anadolu daki yük toplama merkezlerinden alınan yükler, blok trenler ile kavşak noktası olan Bandırma daki yük toplama merkezine ulaşacak buradan tren feribotları ile Tekirdağ a ulaştıktan sonra Tekirdağ-Muratlı arasındaki bağlantı yolu ile uluslararası demiryolu şebekesi ile birleşerek Avrupa ya ulaşacaktır. Kapıkule sınır kapısından çıkış yapacak olan blok trenler, Viyana, Nürnberg, Stuttgart, Köln ve Lyon daki lojistik köylere ulaşacaktır. 27

Koca Seyit Havalimanı 1997 de hizmete giren Koca Seyit Havalimanıyla İstanbul, Ankara gibi metropollerden Balıkesir in her noktasına ulaşım sağlanmaktadır. 23.600 Metrekarelik Terminal 6 Uçak Kapasiteli 2 Apron 21 Kontuar ile Hızlı Hizmet 120 si Dış Hat Olmak Üzere Yılda 8.000 in Üzerinde Uçuş İç Hat ve Dış Hatta Yılda 300.000 den Fazla Yolcu Sayısı Engelsiz ve Yeşil Havalimanı Sertifikalı 28

4 Saatlik Ulaşım Halkası Balıkesir in lojistik merkez olmasını sağlayacak 4 Saatlik Ulaşım Halkası, Marmara Denizi çevresinde ulaşımı 4 saatte tamamlamayı sağlayarak, yeni yapılan ulaşım projeleri ile bütünleşerek BALO (Büyük Anadolu Lojistik Organizasyonlar) projesi ile beraber Balıkesir in Avrupa ya açılmasını kolaylaştıracaktır. Tekirdağ İstanbul Çanakkale BALIKESİR İzmir Kocaeli Manisa Bursa 29

Avrupa Kuzey Marmara Otoyolu Yavuz Sultan Selim Köprüsü Tekirdağ-Çanakkale-Balıkesir Otoyol Projesi Çanakkale Köprüsü Tekirdağ-Çanakkale-Bandırma Demiryolu Projesi ÇANAKKALE TEKİRDAĞ Marmara Denizi Bandırma BURSA İSTANBUL YALOVA KOCAELİ Gebze-Orhangazi-İzmir Otoyol Projesi Osmangazi Köprüsü BİLECİK BALIKESİR Bandırma-Bursa-Bilecik Yüksek Hızlı Tren Hattı Projesi Küçükkuyu Ege Denizi Körfez Hafif Raylı Sistem Projesi Altınova 30 Bandırma-Balıkesir-İzmir Yüksek Hızlı Tren Projesi İZMİR Bandırma-Bursa-Bilecik Yüksek Hızlı Tren Hattı Projesi Bandırma-Balıkesir-İzmir Yüksek Hızlı Tren Projesi Tekirdağ-Çanakkale-Bandırma Demiryolu Projesi Kuzey Marmara Otoyolu - Yavuz Sultan Selim Köprüsü Gebze-Orhangazi-İzmir Otoyol Projesi - Osmangazi Köprüsü Tekirdağ-Çanakkale-Balıkesir Otoyol Projesi - Çanakkale Köprüsü Körfez Hafif Raylı Sistem Projesi

Balıkesir ile Bağlantılı Büyük Ulaşım Projeleri Gebze-Orhangazi-İzmir Otoyol Projesi - Osmangazi Köprüsü İstanbul-İzmir arasında ulaşım süresini 3,5 saate düşürecek proje, 433 km uzunluğundadır. Balıkesir, otoyol projesinin geçiş noktasında yer almaktadır. Bu projenin tamamlanması ile İstanbul-Balıkesir 2 saat, Balıkesir-İzmir ulaşımı 1,5 saatte tamamlanacaktır. Projenin bir parçası olarak faaliyete geçmiş olan Osmangazi Köprüsü, toplamda 2.682 metre uzunluk ve 1550 metre orta açıklığıyla dünyanın orta açıklığı en uzun olan 4. köprüsüdür. Tekirdağ-Çanakkale-Balıkesir Otoyol Projesi - Çanakkale Köprüsü Ege ve İç Anadolu ile Trakya ve Avrupa arasındaki ulaşımı sağlamak için İstanbul Boğaz Geçişine bu projeyle, alternatif farklı güzergâhlar kazandırılacaktır. Tekirdağ-Çanakkale-Balıkesir Otoyolu nun Gebze-İzmir Otoyolu na Balıkesir civarında bağlanmasıyla ilde turizm ve diğer sektörler açısından hareketlenme sağlanacaktır. Bandırma-Balıkesir- İzmir Yüksek Hızlı Tren Projesi Ege yi, Bandırma ve Tekirdağ Limanları ile Avrupa ya bağlayacak olan proje, yük ve yolcu taşıma hattı olarak hizmet verecektir. Bursa bağlantısı ile de Ankara-İstanbul hattına bağlanacaktır. Bandırma-Bursa-Bilecik Yüksek Hızlı Tren Hattı Projesi 215 km uzunluğundaki projenin tamamlanmasıyla sanayisi gelişmiş bir il olan Bursa ile Bandırma arasında demiryolu ulaşımı sağlanacaktır. Tekirdağ-Çanakkale-Bandırma Demiryolu Projesi Bandırma-Çanakkale arası yolcu ve yük taşımacılığına hizmet verecek olan demiryolu projesi, Bandırma dan başlayarak Bandırma Organize Sanayi Bölgesi ve Gönen Deri İhtisas ve Karma Organize Sanayi Bölgeleri ni kapsayacak şekilde Biga ve Karabiga güzergahları üzerinden Çanakkale ye ve oradan Tekirdağ a ulaşacaktır. Körfez Hafif Raylı Sistem Projesi Altınova ve Küçükkuyu arasında planlanan proje ile turistik potansiyeli yüksek bölge olan körfez hattında hızlı ve rahat bir ulaşım sağlanacaktır. 31

Teşvikler 32 Ege ve Marmara Denizine Kıyısı Olan İller Arasında En Avantajlı Teşvik Bölgesi

Ekonomi Bakanlığı Ekonomi Bakanlığı, bölgesel gelişmişlik farklarının azaltılması, katma değeri yüksek yatırımların teşvik edilerek artırılması, üretim ve istihdam rakamlarının iyileştirilmesi, uluslararası rekabet gücünü artıracak araştırma ve geliştirme çalışmalarının yaygınlaşması amaçları doğrultusunda yatırımlar için destek sağlamaktadır. BÖLGESEL TEŞVİK UYGULAMALARI Gümrük Vergisi Muafiyeti Teşvikten yararlanan yatırımda temin edilecek ithal makine ve teçhizat için gümrük vergisi ödenmemektedir. KDV İstisnası Teşvikten yararlanan yatırım kapsamında alınan makine ve teçhizatlarda KDV ödenmemektedir. Sigorta Primi İşveren Hisse Desteği Teşvik kapsamında gerçekleşen ilave istihdam için ödenmesi gereken sigorta primi işveren hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmı Bakanlıkça ödenecektir. Vergi İndirimi Teşvik kapsamında olan yatırımlarda yatırım yapılan bölgelere ait oranlara göre gelir ve kurumlar vergisi belirli bir süre indirimli ödenmektedir. Yatırım Yeri Tahsisi Teşvik belgesi ile gerçekleşen yatırımlarda, yatırımın bazı durumlarda hızlandırılması için ücretsiz olarak yer tahsisi gerçekleştirilmektedir. Faiz Desteği Bölgesel yatırımlarda teşvik kapsamında kullanılacak en az bir yıl vadeli yatırım kredilerinde faiz indirimi desteği bulunmaktadır. Yenilenebilir enerji üretim için gerekli türbin, jeneratör ve kanat imalatı yatırımları için 5. Bölge teşvikleri uygulanmaktadır. 33

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Yenilenebilir enerji kaynaklarından üretilen elektrik, yüksek fiyatlı kamu alım taahhüdü kapsamında değerlendirilmektedir. Bu alım taahhüdü 10 yıla kadar uzamaktadır. Ayrıca, yenilenebilir enerji yatırımlarında yerli teknoloji, makine ve ekipman kullanımı durumunda alım taahhüdüne esas birim fiyattan daha yüksek tutarlar uygulanmaktadır. 34

Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK) TKDK yatırım programı kapsamında yenilenebilir enerji sektörünü desteklemektedir. Program kapsamında güneş, rüzgâr, biyokütle enerjisi ve jeotermal enerji üretiminde TKDK tarafından mali destek sağlanmaktadır. 1 MW kurulu güce kadar olan lisanssız yatırımlara hibe sağlanmaktadır. Aynı zamanda TKDK, Ekonomik Faaliyetlerin Çeşitlendirilmesi ve İş Geliştirme desteği kapsamında kar amacı güden gerçek ve tüzel kişilere sadece elektrik üretimi ve satış amaçlı yenilenebilir enerji tesisi kurulumuna destek sağlamaktadır. Güneş enerjisi sistemleri, rüzgâr enerjisi, jeotermal enerji ve biyokütle sistemlerine destek İşletmelerin kendi enerji tüketimini karşılayabilmesine yönelik yenilenebilir enerji yatırımlarında destek Bağımsız yenilenebilir enerji tesislerinin kurulumu için destek 35

Dünya Bankası Dünya Bankası yenilenebilir enerji sektöründe faaliyet gösteren özel işletmelere enerji üretimi ve enerji verimliliği sağlayıcı projelerde kredi imkânı sunmaktadır. Sağlanan kredi, yatırım oranının %75 ini karşılamaktadır. Kredinin vadesi ise projenin verimlilik analizlerine göre belirlenmektedir. Yatırımcılar bu krediden yararlanabilmek için Dünya Bankası tarafından belirlenmiş asgari şartlara uyum sağlamış ve yatırım konusuyla ilgili izin ve ruhsat süreçlerini bitirmiş olmalıdır. 36

Güney Marmara Kalkınma Ajansı Güney Marmara Kalkınma Ajansı (GMKA) Balıkesir ve Çanakkale de kayıtlı olan KOBİ statüsündeki işletmelere Proje Teklif Çağrısı yöntemiyle hibe vermektedir. Proje teklif çağrısı, belirli bir destek programı kapsamında KOBİ lerin, program için belirlenmiş konu ve koşullara uygun olarak proje teklifi sunabildikleri bir destek türüdür. Yılın belirli dönemlerinde başvuru yapılabilen destek programlarında bugüne kadar yenilenebilir enerjiye yönelik makine ve ekipman üretimi ile işletmelerin kendi enerji ihtiyacını karşılamaya yönelik konularda KOBİ lere yönelik destekler verilmiş olup desteklenecek konu ve sektörler her yıl, her program özelinde değişebilmektedir. Sunulan projelerden puan sırasına göre sıralanan projeler program bütçesine göre hibe almaya hak kazanmaktadır. Başarılı olan projelere %50 oranında hibe verilmektedir. Hibenin bir bölümü firmalara ön ödeme olarak peşin verilmekte olup finansman sıkıntısını giderici niteliktedir. Başvuru yapılabilecek aktif bir hibe programı olup olmadığına ve hibe programlarına ilişkin güncel bilgilere www.gmka.gov.tr/destekler adresinden erişim sağlanmaktadır. 37

Güney Marmara Kalkınma Ajansı Balıkesir Yatırım Destek Ofisi ile Yanınızda Güney Marmara Kalkınma Ajansı Balıkesir Yatırım Destek Ofisi, il yatırım ortamının iyileştirilmesi, yatırım ortamının çeşitli yöntemler ile tanıtılarak yatırım çekilmesi ve yatırım kararı alan yatırımcılara yatırım süreçlerinde destek olunması konularında faaliyet göstermektedir. Yatırım Ofisi bu faaliyetleri kapsamında; Yatırımcıların ihtiyaç duydukları alanlarda bilgilendirilmesi İlin iş ve yatırım ortamına ilişkin analiz, rapor, envanter çalışmalarının yürütülmesi ve çalışmaların yatırımcılar ile paylaşılması Yatırıma uygun arazi tespiti konusunda yatırımcıya destek olunması Yatırımların izin ve ruhsat süreçlerinin takibinin yapılması Yatırım ortamını tanıtıcı organizasyonlar düzenlenmesi İlin iş ve yatırım ortamının iyileştirilmesi için stratejiler hazırlanması, uygulanması ve yatırımcının muhatap olduğu kurumlar arasında iş birliğinin geliştirilmesi çalışmaları yürütmektedir. 38 GÜNEY MARMARA KALKINMA AJANSI www.gmka.gov.tr

Kurumlar Arası Güçlü İletişim Ağı Nitelikli Personel Güçlü Kurumsal Yapı 39

Yatırım Destek Ofisi Hizmetleri Balıkesir Yatırım Destek Ofisi İlin iş ve yatırım ortamının geliştirilmesi, yatırım olanaklarının yatırımcıya tanıtılarak daha fazla yatırımcı çekilmesi, yatırımcının yönlendirilmesi ve bilgilendirilmesine yönelik çeşitli çalışmalar yürütmektedir. Balıkesir Yatırım Destek Ofisi Nitelik personeli Güçlü kurumsal yapısı Kurumlar arası güçlü iletişim ağı ile yatırımcıya hizmet sunuyor. 40

İl Yatırım Ortamının Tanıtılması İlin iş ve yatırım ortamının tanıtılması ve ile yatırımcı çekilmesi amacıyla yurtiçi ve yurtdışı konferans, fuar, seminer, toplantı, iş gezisi gibi organizasyonlar düzenlenmekte ve bu tür organizasyonlara katılım sağlanmaktadır. İlin yatırım olanaklarını yatırımcıya tanıtmak için yazılı ve görsel materyaller hazırlanmaktadır. BALIKESİR Enerji Sektörü Yatırım Rehberi BALIKESİR Turizm Yatırım Rehberi BALIKESİR Lojistik Atlası BALIKESİR Tarım ve Hayvancılık Yatırım Rehberi BALIKESİR Sanayi Yatırım Rehberi BALIKESİR Maden Yatırım Rehberi BALIKESİR de Yatırım Yapmak İçin 101 Neden 41

Yatırıma Uygun Arazi Envanteri Ajans bünyesinde kurulmuş olan coğrafi bilgi sistemleri aracılığıyla yatırımcılara yatırıma uygun arazi bulma konusunda destek olunmaktadır. Arazi bilgileri, kurum ve kuruluşlar ile yapılan protokoller gereği online olarak elde edilmekte ve sürekli güncellenmektedir. Ayrıca yatırımcılara arazilerini satmak veya kiralamak isteyen arazi sahipleri ajansı ziyaret ederek yatırıma uygun arazi envanterinin geliştirilmesine katkı sağlamaktadır. KAMU ARAZİLERİ ŞAHIS ARAZİLERİ ORGANİZE SANAYİ BÖLGELERİ 42

Bilgilendirme-Yönlendirme Hizmeti Yatırım Destek Ofisinde Balıkesir Yatırım Destek Ofisi, kamu ve özel sektör tarafından merkezi veya yerel düzeyde uygulanan mali ve teknik desteklere ilişkin öncelikler, kapsam, yararlanma koşulları, başvuru için gerekli belgeler gibi hususlarda yatırımcıyı bilgilendirme ve yönlendirme çalışmaları yürütmektedir. Aynı zamanda yatırımcılar için yatırım yapmadan önce, yatırım aşamasında ve işletme aşamasında ihtiyaç duydukları bilgilendirme ve yönlendirme hizmetleri sağlanmaktadır. İlde öne çıkan sektörlere yönelik araştırma çalışmaları yapılarak, hammadde, enerji, lojistik, iş gücü gibi yatırım kararının alınmasında etkisi olan konularda veri toplanarak yatırımcıların kullanımına sunulmaktadır. Balıkesir de faaliyet gösteren işletmelerin ihtiyaçları doğrultusunda nitelikli eğitmenler eşliğinde çeşitli eğitimler düzenlenmektedir. 43

Yatırımlar Tek Elden Takip Ediliyor Yatırımcıların izin ve ruhsat işlemleri tek elden takip edilerek, sürecin hızlı bir şekilde tamamlanması sağlanmaktadır. ÇED ÇALIŞMA İZNİ 44

ÇAĞRI MEKTUBU LİSANS BAĞLANTI SÖZLEŞMESİ 45

İlgili Kuruluşlar Enerji Tabii Kaynaklar Bakanlığı Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Telefon: (0312) 295 50 00 Web adresi: www.eie.gov.tr Balıkesir Valiliği Telefon: (0312) 201 40 00 Web adresi: www.epdk.org.tr Balıkesir Büyükşehir Belediyesi Telefon: (0266) 245 13 01 Web adresi: www.balikesir.gov.tr Balıkesir Sanayi Odası Telefon: (0266) 239 15 10 Web adresi: www.balikesir.bel.tr Balıkesir Ticaret Odası 46 Telefon: (0266) 281 11 80 Web adresi: www.bso.org.tr Telefon: (0266) 244 68 68 Web adresi: www.bato.org.tr

İlgili Kuruluşlar GMKA Çevre Şehircilik İl Müdürlüğü Telefon: (0266) 246 10 00 Web adresi: www.gmka.gov.tr Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Balıkesir İl Müdürlüğü Telefon: (0266) 224 47 15 Web adresi: www.csb.gov.tr Ekonomi Bakanlığı Telefon: (0266) 243 02 52 Web Adresi: www.balikesir.sanayi.gov.tr Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu- Balıkesir İl Koordinatörlüğü Telefon: (0312) 204 75 00 Web adresi: www.ekonomi.gov.tr Dünya Bankası-Türkiye Ofisi Telefon: (0266) 245 58 61 Web adresi: balikesir.tkdk.gov.tr Telefon: (0312) 459 83 00 Web adresi: www.worldbank.org.tr 47

İlgili Kuruluşlar Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü Enerji Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğü Telefon: (0312) 201 10 00 Web adresi: www.mta.gov.tr Türkiye Rüzgar Enerjisi Birliği (TÜREB) Telefon: (0312) 212 80 00 Web adresi: www.migem.gov.tr Balıkesir Üniversitesi Telefon: (0312) 474 02 74 Web adresi: www.tureb.com.tr Telefon: (0266) 612 14 00-08 Web adresi: www.balikesir.edu.tr Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi 48 Telefon: (0266) 717 01 17 Web adresi: www.bandirma.edu.tr

www.gmka.gov.tr