Kadın işçiler Dr. Nilay ETİLER Kocaeli Üniversitesi
Toplumsal cinsiyete dayalı işbölümü İkincil konum Hizmet ve bakım ağırlıklı işler Doğurganlık özelliği
Küresel Cinsiyet Eşitsizliği raporu 124. sırada (135 ülke arasında) Ekonomik katılımda 129.
Biyolojik özellik Doğurganlık KADIN Toplumsal cinsiyete dayalı işbölümü Bakım emeği Duygusal emek (çocuk, yaşlı, özürlü, koca, hasta bakımı)
Yedek iş gücü
Çalışma yaşamında kadın ve erkekler arasında gözlenen eşitsizlikler İşgücüne katılım Ücret farkı Güvencesiz çalışma sigortasız çalışma Esnek istihdam biçimleri Örgütsüzlük sendikalaşma Toplumsal işbölümünde cinsiyete göre farklılaşmalar Toplumsal cinsiyet rolü
İşgücüne katılım Dünya genelinde erkeklerin %78 i kadınların ise %52 si işgücüne katılmaktadır. Türkiye de 2011 de E de %72 K da %29 kentlerde %25 kırda %38 Kırdaki istihdamın neredeyse tamamı tarım sektörü Tarım sektöründeki kadınların %75 inin ücretsiz aile işçisi
Cinsiyete göre işgücüne katılım yüzdeleri, 2012 Global Employment Trend for Women. ILO, 2012.
Yüzde 30190001900r3l Türkiye'de 15 yaş üzerinde eğitim grubuna göre işgücüne katılma oranı (%) 20190001900r3l 10190001900r3l 29190001900r2l 19190001900r2l 9190001900r2l erkek kadın 30190001900r1l 20190001900r1l 10190001900r1l 0190001900r1l Okuma-yazma bilmeyen Okuma yazma bilen fakat bir okul bitirmeyen İlkokul İlköğretim Ortaokul veya dengi meslek okul Genel lise Lise dengi meslek okul Yüksekokul veya fakülte İşgücüne katılım oranı : istihdam edilen ve işsizlerin çalışabilir yaştaki kurumsal olmayan kadın nüfusuna oranı
Ücret farkı 18190801908r3l Aylık ortalama brüt (TL) 4190601906r11l 22190501905r6l 8190401904r2l 26190201902r9l 14190101901r5l 0190001900r1l ilkokul ve altı ilköğretim ve ortaokul lise meslek lisesi yüksekokul ve üstü erkek kadın TUİK, Kazanç Yapısı Araştırması, 2012
Sektörlere göre kadınların ücretlerinin erkeklere göre payı % Mimarlık ve Mühendislik Faaliyeti 83 Büro Yönetimi, Büro Desteği Faal. 83 Kamu Yön. ve Savunma, Zor. Sos. Güv. 68 İnsan Sağlığı Hizmetleri 91 Sosyal Hizmetler 71 Kaynak: 2010 Sigortalıların Kazançları istatistikleri, SGK
2010 yılında sürekli tarım işçilerinde günlük yevmiye erkekler için 905,90 TL kadınlar için 731,53 TL (%80 i) Mevsimlik işçilerde günlük yevmiye erkekler için 34,58 TL kadınlar için 24,75 TL.dir (%70 i). TUİK Haber Bülteni Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı 2010 Sayı: 91, 04 Mayıs 2011
Güvencesiz çalışma Tarım Sanayi Hizmet Toplam Erkek 75,7 30,7 27,3 37,2 Kadın 96,1 42,2 26,4 58,5
Örgütsüzlük Sendikalaşma oranları düşük
Toplumsal işbölümüne dayalı farklılaşmalar Dikey ayrışma cam tavan
Seçilmiş Meslek Grupları İçerisinde Kadın Çalışanların Yüzdesi, 2009 Meslek grubu Tüm sektörler Kanun yapıcılar üst düzey yöneticiler ve müdürler 10.2 Profesyonel meslek mensupları 40.2 Yardımcı profesyonel meslek mensupları 32.2 Büro ve müşteri hizmetlerinde çalışan elemanlar 42.8 Hizmet ve satış elemanları 22.4 Nitelik gerektirmeyen işlerde çalışanlar 11.7 Kaynak: 2009 Hane Halkı İşgücü Anketi verilerinden yararlanılarak hesaplanmıştır.
Toplumsal işbölümüne dayalı farklılaşmalar Yatay ayrışma cam duvarlar
Çalışma sürelerine göre aylık brüt gelir Haftalık çalışma saati Aylık brüt geliri Sağlık profesyonelleri Erkek 45.1 5033 Kadın 45.2 2578 Yardımcı sağlık profesyoneli Erkek 45.1 1526 Kadın 45.1 1619 Hukuk, sosyal ve kültür ile ilgili Erkek 44.5 2539 profesyoneller Kadın 44.3 2794 Büro hizmetlerinde çalışan elemanlar Erkek 43.9 1645 Kadın 43.9 1531 TUİK Kazanç Yapısı İstatistikleri, 2012,, Tablo 1.14
Esnek istihdam biçimleri Kısmı zamanlı çalışma Evde üretim
Toplumsal cinsiyet rolü TUİK, İstatistiklerle Kadın 2012
Hanehalkı ve ev bakımı için harcanan sürenin çalışma durumu ve cinsiyete göre durumu Süre (saat:dakika) Erkek Kadın Çalışan 00:43 04:03 Çalışmayan 01:12 05:43 Toplam 00:51 05:17 TUİK, Zaman Kullanımı Araştırması, 2008
saat:dakika hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm Türkiye Macaris Fransa İsveç İngilter Norveç Belçika Finland Almany tan e iya a erkek hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm kadın hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm hh:mm
Çalışan kadınların sağlık sorunları
Resmi rakamlar ne kadar kapsayıcı? Erkek Kadın Zorunlu sigortalı sayısı 2.679 8.351 TUİK rakamlarına göre işgücünün büyüklüğü 7.199 17.269 % 37 48
Kadınların iş kazaları İlk beş sektör Kaza sayısı 1000 kadın işçi başına iş kazası Metalik olmayan ürünler imalatı 203 9,7 Tekstil ürünleri imalatı 697 6,1 Taşıma. için depolama ve destek. 242 6,0 faaliyeti Gıda ürünleri imalatı 553 6,0 Giyim eşyaları imalatı 296 1,6 Tüm sektörler 4168 1,6
Kadın çalışanlara dair düzenlemeler Doğum izni [doğum öncesi ve sonrası sekizer hafta] Süt izni [bir yıl günde 1.5 saat] Gece çalışması [emziren anne 6 ay boyunca gece çalıştırılamaz] Ağır ve tehlikeli işlerde çalışma [Ağır ve tehlikeli işler yönetmeliği]
Gebe veya Emziren Kadınların Çalıştırılma Şartlarıyla Emzirme Odaları ve Çocuk Bakım Yurtlarına Dair Yönetmelik Yaşları ve medeni halleri ne olursa olsun 100-150 kadın işçi çalıştırılan işyerlerinde bir emzirme odası 150 den çok kadın işçi çalıştırılan işyerlerinde bir yurdun kurulması
Biyolojik özellik Doğurganlık KADIN Toplumsal cinsiyete dayalı işbölümü Bakım emeği Duygusal emek (çocuk, yaşlı, özürlü, koca, hasta bakımı) Ücretli çalışma Bedensel emek İşyeri ortam tehlikelerine maruziyet
çalışan kadınlarda doğurganlık 15-49 yaş kadınlar arasında 1000 kadın başına yılda 32 canlı doğum
Kadın çalışanlara yönelik işyeri sağlık hizmetleri nasıl olmalı?
Kadının biyolojik doğurganlığına daralmayan Ücretli çalışma dışında kalan çalışmanın da etkilerini göz önünde bulunduran Bedensen sağlığın yanında ruhsal sağlığı da izleyen
TEŞEKKÜR EDERİM.