Sandık Gönüllüleri. Müşahitlik Eğitimi

Sandık Gönüllüleri Müşahitlik Eğitimi

Bugün neden buradayız? Önümüzdeki adımlar uzun bir yol Durum güncellemesi (diğer iller) Eğitimlerin sürdürülebilirliği Cumhurbaşkanlığı Seçimi Keşke bilseydik! Kritik yasa/genelge maddeleri Arada kaldığımız noktalar 2

Düşlediğimiz ülkeye varan yol bir maraton, depar atmıyoruz 3

Bugün neden buradayız? Önümüzdeki adımlar uzun bir yol Durum güncellemesi (diğer iller) Eğitimlerin sürdürülebilirliği Cumhurbaşkanlığı Seçimi Keşke bilseydik! Kritik yasa/genelge maddeleri Arada kaldığımız noktalar 4

Toplam 6 büyük ilimizde organizasyon tüm hızıyla devam ediyor İlçe ve okul sorumlusu seviyesinde organizasyon iyi bir yere geldi Önemli destek noktaları: Artık sandik.oyveotesi.org a girişlere yüklenelim Herkes birer elçi, diğer illere yönlendirme yapalım 5

Bugün neden buradayız? Önümüzdeki adımlar uzun bir yol Durum güncellemesi (diğer iller) Eğitimlerin sürdürülebilirliği Cumhurbaşkanlığı Seçimi Keşke bilseydik! Kritik yasa/genelge maddeleri Arada kaldığımız noktalar 6

İlçe ve okul sorumlularımızın SS eğitimlerini üstlenmeleri çok önemli Sandık sorumluları toplandıkça, özellikle ilk defa yapacakların yüzyüze eğitim almaları çok önemli; burada sizlere güveniyoruz Eğitim kaynakları (hepsi www.oyveotesi.org da olacak): Bu eğitim sunumu Eğitim videoları Genelge örneği 7

Bugün neden buradayız? Önümüzdeki adımlar uzun bir yol Durum güncellemesi (diğer iller) Eğitimlerin sürdürülebilirliği Cumhurbaşkanlığı Seçimi Keşke bilseydik! Kritik yasa/genelge maddeleri Arada kaldığımız noktalar 8

CB seçiminde 30 Mart tan farklı noktalar var Sadece 3 adayın yarışacağı, daha basit bir seçim olacak Sandık sayıları %20 daha az, sandık başına 300 yerine 400 oy kullanılacak Müşahit kartları hem siyasi partilerden, hem de adaylardan alınabilecek 138 sayılı genelge aynı şekilde geçerli olacak Oy ve Ötesi sistemi: Tutanak toplamakla görevli gönüllüler Mekanik Türk 9

Bugün neden buradayız? Önümüzdeki adımlar uzun bir yol Durum güncellemesi (diğer iller) Eğitimlerin sürdürülebilirliği Cumhurbaşkanlığı Seçimi Keşke bilseydik! Kritik yasa/genelge maddeleri Arada kaldığımız noktalar 10

Seçim gününde kullanılacak hap maddeler (1/2) OYLAMA SIRASINDAKİ HAP MADDELER Yeni 138 sayılı genelge uyarınca önem teşkil edecek maddeler : Madde 30 : Oy verme İşlemi : Zarfa birleşik oy pusulasından başka hiçbirşeyin konulmaması aksi takdirde oyun geçersiz sayılması... Madde 32: Engellilerin Oy Kullanması : Tüm madde okunsun...görme engelliler, felçliler, fiziksel engelliler bir yakınlarının yardımı ile oy kullanabilirler. Yakınları yoksa oradan birinin yardımı ile oy kullanabilirler ancak bir kişi bir fiziksel engelliye oy kullandırabilir. Madde 33: Okuma Yazma Bilmeyenlerin Oy Kullanması: Okuma yazma bilmeyenlere eğer okuma yazma bilmeyen talep ederse SADECE SANDIK BAŞKANI sandık başkanı birleşik oy pusulasındaki adaylara nasıl oy verileceğini açıklar. Madde 34 : Sandık seçim bölgesinde kayıtlı olmayanların oy kullanması : 142 BELGESİ... Madde okunsun. 142 belgesi getiren kolluk kuvvetleri bu belgenin aslını getirmeli ve belgeyi sandık kuruluna iade etmelidir. 142 belgesi ile oy kullananlar tespit edilip esas oy kullanacakları bölgeye bildirilir. Bu noktadaki göreviniz 142 belgesinin aslının alındığını tespit etmek ve sözkonusu kolluk kuvvetinin birden fazla oy kullanamaması için kimlik bilgilerinin sandık basındaki partilere bildirmektir. Birden fazla kere oy kullanmak devlet memuru hakkında işlem yapılmasına sebep olabilir. 11

Seçim gününde kullanılacak hap maddeler (2/2) Madde 47 : ŞİKAYET ve İTİRAZ Herhangi birinin sandık kurulunun yaptığı işlemlere aykırı hareket etmesi, kanuna karşı bulunması durumunda ŞİKAYET hakkınız bulunuyor. Ekteki dilekçe örneği (www.oyveotesi.org da olacak) le ŞİKAYET edebilirsiniz. Sandık Kurulunun verdiği kararın kanuna aykırılığının giderilmesi konusunda ilçe seçim kuruluna yapılan başvuruya İTİRAZ denilir. ekte dilekçe örneği mevcut... SANDIKLAR AÇILDIKTAN SONRAKİ HAP MADDELER Madde 41 : Geçerli Oy Pusulaları Geçersiz Oy Pusulaları : Bu madde mutlaka okunmalı ve müşahitin elinde bulunmalı. Tek tek durumlar yazılmıs Madde 42 : Hesaba Katılan Katılmayan Oy Pusulaları : İçinden yabancı amblem resim vs. çıkan pusulaların geçersiz sayılacağı maddesi. 12

Takıldığımız bazı noktaları aydınlatalım Zihinsel engellilere oy kullandırılması TC kimlik numarası olmadan oy kullandırılması Oy pusulasının tutarlılığı / doğru işlenmesi Evet/tercih mührünün durumu Seçim sonucunda oy torbasının yolda değiştirilmesi Sandık tutanağının kurul üyelerine bir imzalı örneğinin verilmemesi Sandık başkanının itirazları dikkate almaması 13

Standart eğitim içeriği 14

Bölüm 1: Genel bilgiler ve tanımlar 15

Sandık Alanı Tanımları Sandık Alanı 100 metre Sandık Çevresi 15 metre Müşahit 33.000 kişi Kolluk Görevlisi Okul Yöneticisi 1750 kişi Sandık çevresi: Sandık kurulunun görev yaptığı yer merkez olmak üzere 15 metre yarıçaplı alan Sandık alanı: 100 metre uzağına kadar olan alan 16

Sandık Çevresinde Durum Sandık Kurulu Siyasi Parti Temsilcileri Müşahitler 17

Sandık Kurulu Kimlerdir? 1 Başkan Memur Uye 5 adet siyasi partilerin asıl ve yedek üyeleri Gelmeyen asıl üye yerine yedeklerden biri göreve çağrılır. Kurul yedeklerle de tamamlanamazsa ve üye sayısı 3 ün altına düşerse, eksiklik o sandık alanında seçme yeterliliğine sahip okuryazar kişiler arasından başkanın seçeceği kimselerle doldurulur. Kurul tamamlanamadığı takdirde, eğer siz sabah 07:00 de sandık başında olursanız, sandık başkanının inisiyatifi ile sandık kuruluna alınabilirsiniz. Bu sebeple, lütfen saatinde sandık başında olunuz! 18

Sandık Kurulu nun Görevleri Sandık Kurulları, görevlerini Yüksek Seçim Kurulu nun 135 sayılı genelgesi esasları içinde sürdürür. Dikkat: Boş oy pusulaları 1 2 ve zarfları, işlem yapılmış, mühürlenmiş, hazırlanmış olarak seçim günü sandığa getirilemez. Sandığa ait zarflar ve birleşik oy pusulalarını hazırlar Bu işlemlerin tümü, sandık başında görevi olanların önünde yapılır. Sandığın konulacağı yer ile kapalı oy verme yerini (hücre) belirler 3 4 5 Oy verme süresince itirazları inceleyerek karara bağlar Seçimin düzenli geçebilmesi için gerekli tedbirleri alarak oy verme işlerini yürütür Oyların sayım ve dökümünü yaparak, sonuçlarını tutanağa geçirir 19

Sandık Müşahiti (Gözetmen) Sandık başı işlemlerini takip etmek üzere, siyasi partilerin ve bağımsız adayların, belirleyip, İlçe Seçim Kuruluna sunduğu gözlemcilere müşahit denir. 1 2 3 Müşahit, seçimin tarafsızlığını, doğru ve düzgün yürümesini denetler. Gerekirse şikayet hakkını kullanır, şikayet reddedilirse İlçe Seçim Kuruluna itiraz hakkını kullanır Müşahit, kendi oy kullanacağı sandıktan başka bir sandıkta oy kullanacak olabilir. Bu durumda, gün arasında oyunu kullanıp derhal müşahit olarak görevli olduğu sandığa gitmelidir Seçim bittiğinde düzenlenen ıslak imzalı, mühürlü sandık sonuç tutanağının bir örneğini alır, okul sorumlusuna ulaştırır Müşahit Görev Belgesinin seçim günü yanınızda bulundurulması çok önemlidir. Müşahit, bu belge ile görevini yapabilecektir.

Sandık Çevresinde ve Alanında Oy kullanacak seçmen, adaylar ve partilerin gözlemcileri sandık başı işlemlerini izlemek üzere bulunabilirler. Hiç kimse rozet, amblem veya başka bir parti işareti ve propaganda amaçlı yayınlar taşıyamaz; yazılı, sözlü ve görüntülü propaganda yapamaz Gözlemciler hangi siyasi parti adına görev yaptıklarını yazılı belge ile kanıtlamak zorundadırlar. 21

Sandık Çevresinde ve Alanında Medya mensupları haber yapmak amacıyla görüntü ve bilgi alabilirler. Sandık çevresinde başkalarını etkilemek amacıyla şiddet uygulayan, tehdit eden, kavga edenler kolluk güçleri ile uzaklaştırılır. Sandık çevresinde, sandık kurulu haricinde cep telefonu ile görüşme yapmak yasaktır. 22

Oy verme yeri Kapalı olmalıdır. İçerde bir masa olmalıdır. Dışarıdan içerisinin gözetlenmesine imkan bırakmamalıdır. Özel güvenlik görevlileri ve belediye zabıtaları gibi görevliler de dahil olmak üzere resmi üniforma ve silah taşıyanlar sandık alanına giremezler. 23

Sandık Görevi Süresi İlçe seçim kurulundan alınan o sandığa ait zarfları ve birleşik oy pusulalarını hazırlamakla başlar, Oyların sayımına ilişkin belgelerin ilçe seçim kurullarına teslimine kadar aralıksız sürer (298 SK. Md. 100) Oy verme işlemi doğu illeri dışında 08.00 17.00 gerçekleştirilir. 08:00 16:00 24

Bölüm 2: Oy verme sürecinde gözetmenlik 25

Seçim başlamadan Tüm gün boyunca (an az 14 saat) bizlere yemek ve içecek ulaştırılamayabilir. LÜTFEN evimizden su, sandviç, tost, meyve, kraker, bisküvi getirmeyi unutmayalım. Eğer herhangi bir rahatsızlığımız varsa ilaçlarınızı mutlaka yanımızda bulundurmalıyız. Hastalığımız ile ilgili bilgiyi, ulaşabileceğimiz bir yakınımızın iletişim bilgilerini mutlaka Okul Görevlisi ile paylaşalım. 26

Seçim günü boyunca hareketlerimiz Oy Verme işleminin devam etmesini engelleyecek hiçbir davranışta bulunmamalıyız. Sandık Kurulunun çalışmalarını engelleyecek hareketlerden kaçınmalıyız.! *^?*! Tüm seçim görevlilerine, diğer tüm partililere eşit mesafeli, güler yüzlü ve örnek olmalıyız. Gün boyu bağımsız duruşumuzun aksine herhangi bir söylemde bulunulmamalıyız. 27

Seçim Günü Saat en geç 7:00 itibariyle hepimiz görevimizin başına geçeceğiz. Okulda görev alan diğer gönüllülerin telefon ve isimlerinin yeraldığı kağıt ve müşahit kartlarımızı Okul Sorumlusundan teslim alacağız. Sandık Çevresindeki diğer görevlilerle ile tanışacağız. 28

Sandık başı görevi alma Müşahit kartlarını sandık başkanına göstereceğiz. Sandık görevlileri oluşturulurken sandık başında olmak zorundayız. Eksik kalan parti üyelerinin yerlerini SB müşahitleri doldurmalı, asıl üyelik almaya çalışmalıyız. Başkanın dağıtacağı görevleri üstlenmeliyiz. Mümkünse: Nüfus kağıdı sorup imza attırma, boş oy pusulası ve mührü verme noktalarında görev almaya çalışmalıyız. 29

Oy Kullanımı Öncesi Hazırlıklar Oy pusulaları ve zarfları mühürlenirken kontrol edilmeli Hiçbir pusulanın özellikle lekelenmediğinden emin olmalı Önceden lekeli, yırtık pusula ve zarfların imha edilmesini sağlamalı Mühürlerin ve diğer tüm dokümanların kontrolü yapmalı Zarf ve pusulaların sayılarını mutlaka not edilmeli İşaretli pusula, dolu zarf olmadığından ve sandığın boş olduğundan emin olmalıyız!!! 30

Kimler oy kullanabilir? Sadece sandık seçmen listesinde adı yazılı olanlar oy kullanırlar. Seçmen TC kimlik numarasını taşıyan; Nüfus cüzdanı, pasaport, evlenme cüzdanı, Resmi daireler veya iktisadi devlet teşekküllerince verilen soğuk damgalı kimlik kartı, Sürücü belgesi, avukatlık kimlik belgesi gibi kimliğini tereddütsüz ortaya koyan resimli, resmi nitelikteki belge Bu belgelerden birini ibraz etmeyen seçmen oy kullanamaz! Seçmenlerin listedeki diğer isimleri görmelerine izin vermeyelim! 31

Kimlik kontrolünde DİKKAT! Seçim çevresinden birilerinin tanıdığı, eş dost akraba, kardeş, anne, baba gibi yakın birileri de olsa kimliğini açık bir şekilde ibraz edemeyenlere oy kullandırtmamalıyız. Kimlikleri kontrol ederken TC no, İsim soyad, Fotoğraf, Soğuk damga, Doğum tarihi, Baba adı mutlaka kontrol etmeliyiz. 32

Görevlilerin oy kullanması Seçim günü görev yapan; Sandık Kurulu Başkan ve Üyeler, Bina Sorumlular Resmi Güvenlik Görevlileri İlçe Seçim Kurulu tarafından verilen Örnek 142 belgesini sandık kuruluna teslim etmek şartı ile, oy kullanırlar. Görevli kağıdı bulunmayan ve/veya kağıdını vermek istemeyen kişilere oy kullandırtmamalıyız. 33

Oy kullanırken sıra! Seçmenler TEK TEK alınır Aşağıdakilere öncelik tanınır Bu kişilerin refakatçileri de öncelikle oy verebilir Güvenlik görevlileri Yaşlılar Hastalar Gebeler Engelliler 34

Engelli vatandaşlar Körler, felçliler veya bu gibi bedensel engeli olanlar, akrabaları ya da başka bir seçmen yardımıyla oylarını kullanırlar. Bir kişi sadece tek bir bedensel engelliye yardımda bulunabilir. Okuma yazma bilmeyen kişilere sandık başkanı dışında hiç kimse yardım edemez. Bu durumlarda kişi oy kullanırken hiç kimsenin sözlü ya da yazılı olarak yönlendirme yapmadığından emin olalım! 35

Oy kullandırırken kontrol etmeliyiz! Oy vermek için gelen seçmenin elinde başka bir oy pusulası, zarf veya pusulada herhangi bir işaret olmamalı 36

Cep telefonları? Cep telefonu, fotoğraf veya film makinesi gibi görüntü kaydedici veya haberleşme sağlayıcı cihazlarla kapalı oy verme yerine girmesine izin vermiyoruz! Bu tür cihazları taşıyıp taşımadıklarını sorarak, oy verme işlemi bitene kadar muhafaza edileceğini söyleyerek ellerinden alıyoruz. 37

Oy Kullanımı Oyunu kullanan seçmenin imzası alınır. Mükerrer oy kullanılmasını engellemek için seçmenlerin doğru yeri imzaladığından emin olunmalıdır. İmza atmayı bilmiyor veya okuma yazması yoksa sol elin başparmağının izi alınır. Sol elinin başparmağı yoksa herhangi bir parmağının izi alınıp hangi parmağının izi alındığı not edilir. Hiçbir parmağı yoksa başkan tarafından imzalanır. Seçmen kağıdının arka yüzü de damgalanıp imzalanır. 38

Oylama esnasında Saat 17.00'den sonra gelen seçmen oy kullanamaz 39

Sandıkların Açılması Oy verme işlemi bitince, kurul başkanı bunu yüksek sesle ilan eder ve oylamanın bittiğini tutanak defterine geçirir. Sandık seçmen listesinde olanların tümü oyunu kullanmış olsa bile oy verme işleminin sona erme saatinden önce sandıklar açılamaz. Sayım ve döküm açık olarak yapılır. Oy verme yerinde bulunanlar sayım ve dökümü izleyebilirler. Çalışmaların güven ve düzeni bakımından masa etrafında bulunanların izlemesine engel olmayacak şekilde boş alan bırakılır. 40

Gözlem Sandıktan çıkan sayım ve döküm cetvellerine işlenen oy pusulalarını sandık kurulunun diğer üyeleri ve parti gözlemcileri (müşahitler) isterlerse görebilirler. Parti gözlemci sayısı beş ten fazla ise kura ile seçilen beş parti müşahidi sandık başında kalır. Siyasi partilerin diğer gözlemcileri ve bağımsız adayların gözlemcileri sayımı yakından izleyebilmeleri için ayrılan yerde bulunurlar. 41

Seçmen Sayısı ile Sandıktan Çıkan Zarf Sayısı Eşit mi? Seçmen listesinde yazılı seçmenlerin adları karşılarındaki imza ve parmak izleri sayılarak, oy kullanmış olanların toplamı saptanır. Sandık seçmen listesinde oy kullanmamış olanlara ait imza bölümü çizilmek suretiyle kapatılır!!! Kullanılmayan oy pusulası ve zarf sayılırarak tutanağa geçirilir. Sandıktan çıkan zarf sayısı tutanağa geçirilir. Oy veren seçmen sayısı ile karşılaştırılır. 42

Seçmen Sayısı ile Sandıktan Çıkan Zarf Sayısı Eşit mi? Varsa geçersiz zarflar ayrılır. (Bu zarflar yakılmaz) Geçersiz zarfların çıkartılmasıyla fazlalık giderilmemişse, SBŞK eşitliği sağlayacak sayıda zarfı gelişigüzel çeker. Bu zarflar açılmadan derhal yakılarak imha edilir, durum tutanağa geçirilir. 43

Geçersiz Zarf YSK nın belirlediği biçim ve renkte olmayan Üzerinde YSK amblemi olmayan Çift mühür (İlçe Seçim Kurulu Mührü ve Sandık Kurulu Mührü) taşımayan, Tamamı yırtılmış olan Hangi seçmen tarafından atıldığı belli olacak şekilde imza, mühür veya işaret taşıyan zarflar Bunların saklanması zorunludur, yakılmaz!!! 44

Geçersiz Oy Pusulası YSK nın belirlediği biçim ve renkte olmayan T.C. Yüksek Seçim Kurulu filigranı ve sandık kurul mührü bulunmayan Hiçbir yerine EVET veya TERCİH mührü basılmamış olan Partilere ve bağımsız adaylara ayrılmış alanlardan birden fazlasına mühür basılmış, (Diğer alana taşmamak kaydıyla aynı alana birden çok mühür basılan oy pusulaları geçerlidir.) Birden fazla alana girecek şekilde mühür basılmış, 45

Geçersiz Oy Pusulası Bütünlüğü bozulacak şekilde yırtılmış ve kopartılmış olan. Üzerinde EVET mührü dışında herhangi bir özel işaret, isim, imza, parmak izi vb. olan Zarfın içinde el ilanı, herhangi bir kağıt veya madde bulunan oy pusulaları, geçersizdir. Bunların saklanması zorunludur, yakılmaz!!! 46

Geçersiz Oy Pusulası Geçersiz oy pusulaları Geçerli oy pusulaları 47

Geçersiz Oy Pusulası Oy pusulası katlandığında arka yüze çıkan mürekkep izi oyu geçersiz kılmaz. Parti 1 Parti 2 Parti 3 48

Geçersiz Oy Pusulası Zarfların açılması ve oyların okunması sırasında kaza ile yırtılan oylar geçerlidir. 49

Oy Sayım Tutanağı ve İlanı Oylar tek tek açılmalı, oy pusulası herkes tarafından rahatça görülebilmelidir. 50

Oy Sayım Tutanağı ve İlanı Oy Sayım cetveli en az 2 kişi tarafın tutulmalı ve sayım bittiğinde karşılaştırılmalıdır. 51

Oy Sayım Tutanağı ve İlanı Tutanağın ıslak imzalı bir kopyası mutlaka parti temsilcilerine ve müşahitlere dağıtılmalıdır. 52

Oy Sayım Tutanağı ve İlanı Sandık Kurulundan alınan ıslak imzalı oy sayım tutanağı, Okul Sorumlusuna teslim edilmelidir. Sandık Kurulu, Seçim sonuçlarını gösterir tutanağın bir kopyasını sandık alanında ilan eder. 53

Cumhurbaşkanlığı Seçimi Oy Sayım Tutanağı

Oy Sayım Tutanağı Nasıl Doldurulur? 1 Teslim alınan oy pusulalarının, zarfların, geçerli zarfların, oy kullanan seçmenlerin toplam sayısı 2 Geçersiz oylar ve zarflar 3 Geçerli oylar 4 5 Adaylara göre oy dağılımı Mühür ve imzalar

1 - Teslim alınan oy pusulaları, zarflar ve oy kullanan seçmenlerin toplam sayısı 1 Sandığınıza ulaşan zarfları sayarak toplamı buraya girin. Sandık Hazırlıkları Esnasında Seçmen listenizdeki seçmen sayınızla bu hanenin aynı olduğunu kontrol edin. Sandığınıza ulaşan oy pusulalarını sayarak toplamı buraya girin.

1 - Teslim alınan oy pusulaları, zarflar ve oy kullanan seçmenlerin toplam sayısı 1 Oy Verme Bittikten Sonra Sandık Açılmadan Önce Kullanılmayıp artan oy pusulası ve zarf sayılarını kontrol edip bu hanelere girin. Bu pusula ve oyları ayırın, paketleyip mühürleyin ve paketlerin üzerine içlerindeki zarf ve pusulara sayılarını yazın. Seçmen listenizden oy atıp imzasını vermiş seçmenleri sayıp buraya girin. (1) ve (2) numaralı boşlukların toplamını Oy Kullanan seçmenlerin toplam sayısı olarak girin. Seçmen listesinde olmadığı halde 142 belgesi ile oy kullananların sayısını buraya girin. Bu kişiler sandık kurulu başkanı ve önceden belirlenmiş sandık kurulu üyeleri ile seçimde görevlendirilmiş güvenlik ve ulaşım memurları olabilir.

1 - Teslim alınan oy pusulaları, zarflar ve oy kullanan seçmenlerin toplam sayısı 1 Oy Verme Bittikten Sonra Sandık Açıldıktan Sonra Sandıktan çıkan zarfları sayın, toplamı buraya yazın. Geçerli veya geçersiz tüm zarflar bu toplama dahil olmalı. Eğer geçersiz sayılacak zarflar ayrıldıktan sonra sandıktan çıkan zarfların sayısı oy veren seçmenlerin toplam sayısından fazlaysa, oy veren seçmenlerin sayısıyla geçerli zarf sayısı eşitlenene dek rastgele zarf çekip yakmanız gerekir. Bu işlemi kesinlikle zarflar açılmadan yapmalısınız. Sonuç olarak geçerli zarf sayısı oy kullanan toplam seçmenlerin sayısına eşit veya bu sayıdan daha az olmalı. Hangi zarfların geçersiz sayılacağından az sonra bahsedeceğiz.

2 Geçersiz Oylar 2 Sandık hazırlıkları esnasında sandığınıza ulaşan zarfları kontrol etmelisiniz. YSK'nın belirlediği kurallara uymayan, yani sarı renkli olmayan ve üzerinde İlçe Seçim Kurulu damgası ile YSK filigranı taşımayan zarflar seçimlerde kullanılamaz ve geçersiz sayılır. Cumhurbaşkanlığı Sandık Hazırlıkları Esnasında

2 Geçersiz Oylar 2 Herhangi bir yerinde işaret veya imza olan, YSK'nın belirlediği renk, biçim ve damga kurallarına uymayan zarflar geçersiz sayılır. Bunları geçersizlik sebepleriyle birlikte buraya yazın. Boş zarflar sonucu oy pusulası sayınız seçmen listesindeki seçmen sayınızdan azsa, aradaki farkı buraya girin. Oy Verme Bittikten Sonra Sandık Açıldıktan Sonra C u m h u r b a ş k a n l ı ğ ı Boş zarfların sayısını buraya girin. Okunmayacak derecede hasar görmüş, arkasında sandık kurulu mührü bulunmayan, hiçbir yerinde EVET mührü bulunmayan, birden fazla adaya mühür basılmış, üzerinde herhangi bir isim, imza veya işaret olan pusulalar geçersiz sayılır. Bunları geçersizlik sebebiyle birlikte buraya girin. İçerisindeki oy pusulası usule uygun da olsa, içerisinden el ilanı, broşür veya işaret taşıyan herhangi bir kağıt çıkan zarflar geçersiz sayılır. Bir zarftan birden fazla oy pusulası çıkıyorsa bu oyların tümü geçersiz sayılır. Bunları geçersizlik sebebiyle birlikte buraya girin. (13) ve (14) numaralı hanelerin toplamını buraya girin.

3- Geçerli Oylar 3 Sayım esnasında geçerliliği konusunda herhangi bir şüphe duyulmadan hesaba katılan oyların sayısını buraya girin. Oy Verme Bittikten Sonra Sandık Açıldıktan Sonra Sayım sırasında bir oyun geçersiz sayılmasına itiraz edilirse, bu oylar kenara ayrılır ve sayımın sonunda sandık kurulu tarafından yeniden değerlendirilir. Bu şekilde itiraz üzerine kabul edilen oyların sayısını buraya girin. (7) ve (8) numaralı hanelerin toplamını buraya girin. Buradaki değer ile tutanağın alt kısmındaki adaylara göre oy dökümünün altındaki TOPLAM hanesi birbirine eşit olmak zorundadır.

Geçerli Oylar + Geçersiz Oylar = Oy kullanan Seçmenlerin Toplam Sayısı 3 Oy Verme Bittikten Sonra Sandık Açıldıktan Sonra Bu noktada (9) ve (15) numaralı hanelerin toplamı (3) numaralı hanedeki değere eşit olmalı. Yani geçerli oy pusulaları ile geçersiz ve hesaba katılmayan oy pusulalarının toplamı size Oy Kullanan Seçmenlerin Toplam Sayısı nı vermeli.

4 Adaylara Göre Oy Dağılımı 4 Oy Verme Bittikten Sonra Sandık Açıldıktan Sonra Adayların aldığı toplam oy sayısını rakamla ve yazıyla buraya girin. Bu sayı geçerli oy pusulalarını n toplamına eşit olmak Sayım sonucunda her adayın aldığı oy sayısını rakamla ve yazıyla buraya girin. Sayım zorundadır. esnasında sandık kurulunun iki üyesi çıkan oyların dağılımını kaydeden yazmanlar olarak görev yapıyor olmalı. Siz de çetele tutmak için gönüllü olabilir ya da kendi gayriresmi çetelenizi tutabilirsiniz. Sayım esnasında her yirmi oyda bir sayımı durdurup iki çetelenin birbirini tuttuğunu kontrol etmenizi tavsiye ediyoruz. Eğer sayım sonunda çeteleler birbirini tutmazsa sayım baştan yapılır, yine bir sıkıntı olursa üçüncü bir sayım yapılır ve bu sayımın sonucu kesin kabul edilir.

5 Sandık Kurulu İmzalar ve Mühür 5 Oy Verme Bittikten Sonra Sandık Açıldıktan Sonra Oyların sayımı ve tutanağın doldurulmasına ilişkin yapılmış olası itirazları ve sonuçlarını buraya girin. Son olarak sandık kurulu başkanının ve tüm sandık kurulu üyelerinin tutanağı imzaladığına, tutanağın sandık kurulu mührü ile mühürlendiğine emin olun. Geçmiş olsun!

Oy Sayım Tutanağı Nasıl Doldurulur? 1 Teslim alınan oy pusulalarının, zarfların, geçerli zarfların, oy kullanan seçmenlerin toplam sayısı 2 Geçersiz oylar ve zarflar 3 Geçerli oylar 4 5 Adaylara göre oy dağılımı Mühür ve imzalar

Sayıma İlişkin Evrak ve Belgelerin İlçe Seçim Kurulu na Teslimi Sandık kurulları sayıma ilişkin kağıt ve belgesi İlçe Seçim Kuruluna teslim eder. Seçime ilişkin cetvelleri Alt tarafı imzalı sayım ve döküm cetvelleri Tutanak Defteri Geçerli / Geçersiz Oy Pusulaları Sandık Kurul Başkanı ve kura ile seçilen iki üye tarafından İlçe Seçim Kurulu Başkanlığı na tutanakla teslim edilir. 66

Şikayet ve İtiraz Sandık Kurulu Başkanlarının ve Kurulun yaptıkları işlemlerin, aldıkları tedbirlerin kanunlara aykırı olduğunun tespit edilmesi durumunda; İlgili Sandık Kuruluna başvurarak durumun bildirilmesine Şikayet denilir. Sandık kuruluna şikayet, seçim sonuçlarını saptayan tutanağın düzenlenmesine kadar yazılı veya sözlü olarak yapılır. 67

Şikayet ve İtiraz 68

Şikayet ve İtiraz Sandık Kurulu Başkanlarının ve Kurulun yaptıkları işlemlerin, aldıkları tedbirlerin kanunlara aykırı olduğunun tespit edilmesi durumunda; İlçe Seçim Kuruluna başvurarak durumun bildirilmesine İtiraz denilir. İlçe Seçim Kuruluna İtiraz, oy verme gününden sonraki Salı günü en geç 15:00 e kadar kadar yazılı olarak yapılmalıdır. 69

Şikayet ve İtiraz 70