Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923) Lozan Antlaşması, Türk Kurtuluş Savaşı nı sona erdiren antlaşmadır. Bu antlaşma ile Misak-ı Milli büyük ölçüde gerçekleşmiştir. Şekil 1. Kasım 1922 de Lozan Konferansı açıldı. İsviçre deki LozanKonferansına Türkiye nin yanı sıraingiltere, Fransa, İtalya, Japonya, Yunanistan, Belçika Romanya, Portekiz ve Yugoslavya katılmıştır. Sovyet Rusya ve Bulgaristan ise sadece Boğazlar konusu görüşülürken katılmıştır. TBMM yi İsmet Paşa başkanlığında bir heyet temsil etmiştir. TBMM, heyetten Ermeni meselesi ve kapitülasyonlar konusunda kesinlikle taviz verilmemesini istemiştir. Konferans 20 Kasım 1922 de toplanmıştır. Özellikle İngiltere nin bazı konularda (boğazlar, Musul, Ermeni meselesi) fazla zorluk çıkarması Şubat 1923 te görüşmelerin kesilmesine neden olmuştur. Nisan 1923 te tekrar başlayan konferans 24 Temmuz1923 günü Lozan Barış Antlaşması nın imzalanmasıyla sona ermiştir.
12. 1. Antlaşma Şartları: Sınırlar: Yunanistan sınırı: Meriç Nehri, Türk Yunan sınırı kabul edildi. Yunanistan savaş tazminatı olarak Karaağaç ı Türkiye ye bıraktı. Ege adaları ise Gökçeada, Bozcaada dışında Yunanistan a bırakıldı. Bulgaristan sınırı: İstanbul Antlaşması ile belirlenen sınırlar kabul edildi (Meriç nehri sınır). Doğu sınırı: 1921 Kars Antlaşması esas alınarak belirlendi (Kars ve Ardahan Türkiye ye; Batum Gürcistan a) Suriye sınırı: 1921 Ankara Antlaşması esas alınarak belirlendi (Hatay hariç Türkiye ye). Irak sınırı: Musul meselesi yüzünden çözümlenemedi. Türkiye ile İngiltere nin Musul sorununu daha sonra kendi aralarında çözmeleri kararlaştırıldı. Uyarı: Lozan da çözümlenemeyen tek sorun Musul Sorunu olmuştur. Şekil 2.Lozan Antlaşmasına Göre Bugünkü Türkiye sınırları (Hatay Hariç) belirlenmiştir. Boğazlar: Türkiye nin başkanlığında uluslararası bir komisyon tarafından yöneltilmesi ve boğazlarda asker bulundurulmaması kararı alındı.
Uyarı: Boğazlar konusunda alınan karar, Misak-ı Milli deki hedefimize aykırı olmuştur. Kapitülasyonlar: Tamamen kaldırılmıştır. Lozan daki en büyük başarıdır. Kısa bir süre sonra kurulacak olan Türkiye Cumhuriyeti nin ekonomik bağımsızlığı adına atılan önemli bir adımdır. Dış borçlar: Türkiye nin hissesine düşen Osmanlı borçlarını belli taksitlerle ödemesine karar verildi. Patrikhane: İstanbul daki Fener Rum Patrikhanesinin varlığının devamı kabul edildi. Yabancı okullar: Türk yasalarına bağlı kalarak devamında anlaşıldı. Türkiye yabancı okulların kendi iç meselesini olduğunu diğer devletlere kabul ettirmiştir. Azınlıklar: Türkiye de yaşayan herkes Türk uyruklu sayılmıştır. Türkiye de yaşayan Rumlar ile Yunanistan da yaşayan Türklerin karşılıklı olarak yer değiştirmeleri kararı alındı. Yalnız İstanbul daki Rumlar ile Batı Trakya daki Türkler bu değişimin dışında tutuldu (Mübadele Kararı). Lozan Antlaşmasının Önemi ve Sonuçları: Yeni Türk devletinin varlığı, bağımsızlığı ve toprak bütünlüğü tüm dünya devletleri tarafından kabul edilmiştir. Türk Kurtuluş Savaşı nı kesin olarak bu antlaşma sona erdirmiştir. Sevr in yerine Lozan yürürlüğe girmiştir. Esaret altında bulunan milletlere örnek olmuştur. Günümüzde de geçerliliğini muhafaza etmektedir. Türkiye nin günümüz sınırları (Hatay hariç) çizilmiştir. Misak-ı Milli büyük ölçüde gerçekleştirilmiştir. Misak-ı Milliye göre çözümlenemeyen meseleler ileride dış politikada halledilmeye çalışılacaktır.
ETKİNLİK 17 Aşağıda verilen metindeki boşlukları uygun şekilde doldurunuz. Türk Kurtuluş Savaşı nı sona erdiren antlaşma,.. Antlaşmasıdır. Bu antlaşma ile.. büyük ölçüde gerçekleşmiştir. Lozan,. nin bir şehridir. Burada 20 Kasım 1922 de başlayan konferansta Türkiye yi.. Paşa temsil etmiştir. Konferansa katılan delegelere, ve konularında taviz vermemeleri istenmiştir. Özellikle.devletinin belirli konularda taviz vermemesi üzerine Şubat 1923 te konferans dağılmıştır. Nisan 1923 te tekrar toplanan konferansa katılan delegeler, 24 Temmuz1923 te Lozan Barış Antlaşmasını imzalamıştır. Lozan Barış Antlaşmasına göre, Türk Yunan sınırı kabul edildi. Yunanistan savaş tazminatı olarak.. ı Türkiye ye bıraktı. Ege adaları ise ve dışında Yunanistan a bırakıldı. Bulgaristan ile daha önce imzalanan.. Antlaşması ile belirlenen sınırlar kabul edildi... sınırımız ise 1921 Kars Antlaşması esas alınarak belirlendi. Buna göre ve Türkiye ye; ise Gürcistan a bırakıldı. Suriye sınırımız 1921 Ankara Antlaşması esas alınarak belirlendi. Böylece. hariç Türkiye, bugünkü güney şehirlerimize sahip oldu. Irak ile olan sınırımız ise çözüme kavuşmadı. Bugün Irak ta olan şehri için Türkiye ile.. nin/nın ileride bir araya gelerek karar almaları kararlaştırıldı. Lozan Barış Antlaşması nda boğazların Türkiye nin başkanlığında. bir komisyon tarafından yöneltilmesi ve boğazlarda asker bulundurulmaması kararı alındı. Böylece bu konuda tam egemenliğimiz sağlanamamış oldu. Lozan Antlaşmasının en önemli başarısı.. ın/intamamen kaldırılmış olmasıdır. Böylece kısa bir süre sonra kurulan Türkiye Cumhuriyeti nin.. bağımsızlığı adına önemli bir adım atılmıştır. Lozan Barış Antlaşması ile Türkiye nin hissesine düşen Osmanlı borçlarını halinde ödemesi kararlaştırıldı. Ayrıca İstanbul daki Patrikhanesi nin varlığının devamı kabul edildi.
Türkiye.. kendi iç meselesini olduğunu da diğer devletlere kabul ettirmiştir. Türkiye de yaşayan herkesin Türk uyruklu sayılması ile Lozan Barış Antlaşmasında. Meselesi de büyük ölçüde çözüme kavuşmuştur. Türkiye de yaşayan. ile de/da yaşayan Türklerin karşılıklı olarak yer değiştirmeleri kararı alındı. Bu kararın uygulanmasına.. (karşılıklı nüfus değişimi) denildi. Sonuç olarak Lozan Barış Konferansı ile yeni Türk devletinin varlığını tüm devletleri kabul etmiş oldu. Bu antlaşmanın yürürlüğe girmesi ile.. Antlaşması, tamamen geçerliliğini yitirdi ve.. büyük ölçüde gerçekleşti.