ECZANEDE MALİ YÜKÜMLÜLÜKLER 2016
YENİ BİR ECZANE Eczane açmak, devretmek veya başka bir yere nakletmek isteyen eczacılar, bulunduğu ilin sağlık müdürlüğüne dilekçe ile başvurur. Eczane açmak isteyenlerin belgelerinin tam olması hâlinde ruhsatname düzenlenir. (6197 sayılı yasa Madde 5/2)
VERGİ DAİRESİ İlk defa İşe başlayacak mükellefler 10 gün içinde, işi bırakan mükellef de işi bıraktığı tarihten itibaren 30 gün içinde vergi dairesine yazılı bildirimde bulunmak zorundadır. 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 153. Maddesi gereği işe başlama bildirimi ilgili Vergi Dairesine yapılmak zorundadır. Bu bildirimi işe başlama tarihinden itibaren on gün içersinde eczacının bizzat kendisi yapabileceği gibi, vekâlet verdikleri 3568 sayılı kanuna göre yetki almış serbest muhasebeci mali müşavirler aracılığı ile yapabilirler.
TİCARET SİCİLİNE TESCİL Yine 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu eczane sahip ve mesul müdürü eczacıyı tacir olarak nitelendirmiş, eczaneyi açtığı günden itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesini ve seçtiği ticaret ünvanını, eczanenin bulunduğu yer ticaret siciline tescil ve ilan ettirmesini belirtmiştir.(madde 18., 40). Ticaret sicil memurluğu da bu tescili ilgili vergi dairesine 10 gün içinde bildirmekle yükümlü kılınmış. İşe başlama bildiriminin yapılması ile "mükellef" ve "vergi sorumlusu" niteliği kazanılır.
ADRES DEĞİŞİKLİĞİ İşyeri adreslerinde değişiklik olması halinde veya işi bırakma durumlarında da süresi içinde vergi dairelerine bildirim zorunludur.
DEFTER TUTMA ZORUNLULUĞU Eczane işleten eczacılar, eczanelerinin ticari girdi-çıktı hesaplarını belli etmek ve bu hesaplar üzerinden vergi matrahlarını göstermek üzere ticari defter tutmak zorundadırlar. (VUK. Madde 171-172, TTK. Madde 18-64) Defterler işe başlamadan önce notere tasdik ettirilmelidir. (VUK. Madde 221/3-223).
DEFTERLER Sonraki dönemlerde de kullanılacağı yıldan önce gelen son ayda tasdik ettirilir, dönem sonu da noter tasdiki ile kapatılır. İlk açılış olarak işe başlayan eczanelerde hâsılat tutarı belli olmadığı için yıllık iş hacimlerine göre sınıflandırılıncaya kadar işletme hesabı esasına göre defter tasdik ettirebilirler.
DEFTER TUTMA Bilanço esasını seçen mükellefler yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defterlerini tasdik ettirmek zorundadırlar. (2014 yılı için; 2013 yılı alımlarının tutarı 150.000,00 TL veya satımlarının tutarı 200.000,00 TL sını aşanlar Bilanço esasına göre defter tutmak zorundadırlar).
Büyük mağazalar ve eczaneler emtia mevcutlarının envanterlerini üç yılda bir çıkarabilirler.(vuk. Madde 190). Bu Kanuna göre defter tutmak mecburiyetinde olanlar, tuttukları defterlerle VUK nun üçüncü kısımda yazılı vesikaları, ilgili bulundukları yılı takibeden takvim yılından başlayarak beş yıl süre ile muhafaza etmeye mecburdurlar. (VUK. Madde 253)
Defter Kaybolması Defter ve belgelerin kaybolması, yanması, çalınması vb hallerde 15 gün içinde zayi belgesi almak için mahkemeye müracaat etmeniz gerekmektedir. Aksi halde defter ve belgeleri gizlemiş olduğunuz iddiası ile karşı karşıya kalabilirsiniz.
Fatura Ödeme Alış veya satış faturalarınızın tutarı 8000 TL yi aşması halinde taksit taksit bile olsa ödeme ve tahsilatların bankadan yapılması zorunludur.
SATIŞ BELGESİ DÜZENLENMESİ Vergi Usul Kanunu 229. Maddesi Faturayı satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesika olarak tanımlamış, aynı kanunun 232. Maddesi de mal alımlarında ve mal satımlarında fatura düzenlenmesini mecburi kılmıştır.
Eczacılar satışlarını belgelemek amacı ile fatura veya perakende satış fişi düzenlemekle yükümlüdürler. (VUK. Madde 232-233). Bu nedenle tescil kayıtları adına anlaşmalı matbaalara fatura ve satış fişi bastırtmaları ya da dışarıdan alacakları fatura ve satış fişi koçanlarını notere tasdik ettirmeleri gerekir
Ödeme Kaydedici Cihazlar 3100 sayılı Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hakkında Kanunun 1. maddesi gereği eczacılar ödeme kaydedici cihaz kullanmak zorundadır. Ödeme kaydedici cihazlar, işe başlama tarihinden itibaren 30 gün içinde kullanılmak, alındığı tarihten itibaren de 15 gün içinde bağlı bulunulan vergi dairesine kaydettirilmek zorunluluğundadır
Faturada bulunması gerekli bilgiler Faturada en az aşağıdaki bilgiler bulunur: 1. Faturanın düzenlenme tarihi seri ve sıra numarası; 2. Faturayı düzenleyenin adı, varsa ticaret unvanı, iş adresi, bağlı olduğu vergi dairesi ve hesap numarası; 3. Müşterinin adı, ticaret unvanı, adresi, varsa vergi dairesi ve hesap numarası; 4. Malın veya işin nev i, miktarı, fiyatı ve tutarı; (VUK. Madde 230)
FATURA DÜZENLENMESİ Faturalar en az bir asıl ve bir örnek olarak düzenlenir. Fatura verilmesi zorunlu olmayan satışlarda ödeme kaydedici cihazlarca düzenlenen yazar kasa fişi veya perakende satış fişi düzenlenerek alıcıya verilmelidir. Şöyle ki; Talep eden her alıcı için işletmenin fatura düzenlemesi gerekir. (TTK. Madde 21/1). 2015 yılı için her halükarda 800,00 TL ve üzeri satışlar için fatura düzenlenmesi gerekir.
Fatura tanzim edilirken içeriği tam olarak doldurulmalı, alıcının adı, soyadı/ünvanı, adresi açık olarak yazılmalı, satılan mal veya hizmetin cinsi ve miktarı belirtilmeli ve mutlaka mürekkepli kalem veya daktilo ile doldurulmalıdır. Yazar Kasa fişinizin ve düzenlediğiniz faturaların okunaklı olmaması, yazarkasa tarih ve saat ayarlarının doğru olmaması usulsüzlük cezasını gerektirir.
FATURA KESME SÜRESİ Perakende fiş kesme sınırını aşan her türlü mal ve hizmet teslimi için, bedeli tahsil olsun veya olmasın yedi gün içinde fatura kesilmesi zorunludur. Bunun altındaki alışverişler ve hizmetler için yazar kasa fişi düzenlenmeli, ancak, müşteri isterse, tutarı ne olursa olsun fatura kesilmesi gerekmektedir.
İşyerinden nihai tüketiciye yapılan belgeli satışlar haricindeki tüm emtia nakli için sevk irsaliyesi düzenlenmek zorundadır. Sevk irsaliyesinin üzerine fiili sevk tarihi (irsaliyeli fatura kullanılıyorsa sevk saati, sevk ve düzenleme tarihinin) bulunması zorunludur. Sevk tarihinden sonraki 7 gün içinde sevk edilen malın faturası ay atlamadan düzenlenmelidir
FATURA TESLİMİ-İPTALİ Mal işyerinizde teslim edilmiş ise faturanın altına İş bu fatura muhteviyatı iş yerinde teslim edilmiştir. şerhi konulmalıdır. İptal olan faturaların iptal nedenleri fatura üzerine yazılmalı ve aslı sureti ile birlikte saklanmalıdır.
KREDİ KARTI İLE SATIŞ Kredi Kartı ile yapılan satışların Ödeme kaydedici Cihaz ile yapılması halinde kredi departmanı muhakkak kullanılmalıdır. Aksi takdirde belge düzenlenmeme cezasıyla karşılaşırsınız.
Sahte belge (Naylon Fatura) kullanmak 18 aydan 3 yıla kadar ağır hapis cezası, muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge kullanmak ise 6 aydan 3 yıla kadar hapis cezası uygulanır. KDV indirimi reddedilir, 3 kat vergi ziya cezası uygulanır ve uzlaşma kapsamı dışında bırakılır. Sahte belge iddiası ile karşılaşmamak için fatura ödemelerinizi banka havalesi veya çek ile ödeme yolunu tercih etmelisiniz.
PRİM ÖDEMELERİ Ödenmeyen SSK primleri ancak ödendiği dönemde gider yazılabilir. Gelir vergisi mükellefi iseniz ödemiş olduğunuz Bağ-kur primlerinizi ticari kazancınızdan indirebilirsiniz.
İŞ HUKUKU SSK il müdürlüğüne işyerini işe başlamadan ve işçi çalıştırmaya başlamadan önce bildirmediğiniz takdirde idari para cezası ödemek zorunda kalırsınız. Eczane çalışanlarına verilecek aylık ücret mutlaka iş sözleşmesinde belirtilmelidir. (Türk Borçlar Kanunu Madde 401). Aksine bir anlaşma yoksa işçiye ücreti her ayın sonunda ödenir.
Eczacı işçiye yaptığı ödemeler için ücret hesabını gösterir pusulası vermek (4857 sayılı İş Kanunu Madde 37) ve her ay ödenilen ücretler için ücret bordrosu düzenlemek (VUK. Madde 238) zorundadır. Gerek ücret pusulası ve gerekse ücret bordrosu işçiye imzalatılır. Eczacı, eczane çalışanının kendisine verilen işin yapılması sırasında başkalarına verdiği zararı gidermekle yükümlüdür. Bu nedenle ödediği tazminat için, zarar veren çalışana onun sorumlu olduğu ölçüde rücu hakkına sahiptir. (Borçlar Kanunu Madde 66)
İŞÇİ ÇALIŞTIRMA İşletmeye işçi alınacağı hallerde çalışmaya başlamadan en az bir gün önce Sigortalı İşe Giriş Bildirgesi SSK il müdürlüğüne verilmelidir. Her işçi için iş sözleşmesi yapılmalıdır. Her işçi için sağlık raporu alınması gerekmektedir. İş kanununa göre işçiyi deneme süresi iki aydır. Bu deneme süresinde de sigortalı olmak zorundadır.
İŞTEN ÇIKARMA İşçi işyerinden İşveren tarafından çıkartılmak istenirse hizmet süresine göre önceden işçiye bildirilecektir. Aksi halde ihbar tazminatı ödemek zorunda kalırsınız. İşçinin Kıdem tazminatı alabilmesi için en az bir yıl sigortalı çalışmalıdır.her geçen tam yıl için işçiye son aldığı ücretten 30 gün karşılığı tazminat ödenir.
İşçi, kendi isteğiyle işten ayrılmak isterse her hangi bir tazminat talep edemez. Hatta işvereni zor bir durumda bırakıyorsa işçi hakkında yasal işlem yapılır.işçinin elinden kendi isteğiyle ayrıldığına dair bir yazı alınmalıdır. Yada noterden işçinin ikametgah adresine ihtarname çekilmelidir. İşçi işveren tarafından sebepsiz çıkartılıyorsa altı aydan evvel aynı vasıfta işçi alınamaz. Ancak çıkartılan işçiye bilgi verilmek suretiyle yeni işçi alınabilir.
İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun 4/c ve 10. Maddeleri işvereni Risk Değerlendirmesi yapmak veya yaptırmak la yükümlü kılmış, 17/1 maddesi ise çalışanların işe başlamadan önce iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerini almasını şart koşmuştur. Yasanın 6. ve 7.nci maddelerinin uygulama süresi eczaneler için 01/07/2016 tarihinde başlayacaktır. (38. madde)
ÖZLÜK DOSYASINDA NELER BULUNMALI İşçinin kimlik bilgileri İş Sözleşmesi İşçinin ikametgahı (istenirse) İşçinin Adli Sicil Kaydı (istenirse) İzin kullanım kayıt belgesi İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimi belgesi Sağlık Raporu (10 dan az çalışanı bulunan ve az tehlikeli işyerleri için sağlık muayenesi raporunun kamu hizmet sunucuları veya aile hekimlerinden de alınabileceğini belirtmiştir)
İŞÇİ PRİMİ-ECZACI BAĞKUR PRİMİ Eğer ki eczacı, yanında işçi çalıştırıyorsa kendisi için ödediği prim, yanında çalıştırdığı işçiler için ödediği en yüksek primden daha aşağı olamaz. (5510 sayılı yasa Madde 80, 2/b)
Bağ-Kur Kanununa göre :Vergi kaydı olan gerçek usül veya basit usül mükellefleri ile işe başladığı tarih ile işi bıraktığı tarihler arasında. Bağ-Kur zorunluluğun başladığı ve bittiği tarihten itibaren 3 ay içinde kuruma bildirilmesi gerekmektedir. Bildirim yapılmaması halinde kurumca resen yapılır. Bağ-Kur Kanuna göre ilk defa veya yeniden sigortalı olanların sağlık yardımından yararlanmaları, en az sekiz ay eksiksiz prim ödemiş olmaları ve prim borcu bulunmaması şartına bağlıdır.
BORÇLARIN ÖDENMESİ Eczanemize aldığımız demirbaşlar, sarf malzemeleri, satış amaçlı ürünler, işyeri kirası, eleman ücretleri ve/veya tazminatları, muhasebe ücretleri, vergiler, SGK primleri, elektrik, su, telefon, doğalgaz kullanım bedelleri ve sair giderler borçlarımız olup, bunların bazılarının ödenmesi kurallara bağlanmıştır. Genelde bu ödemeler ya elden nakit olarak, ya çek-senet düzenleyerek, ya kredi kartı ya da banka havalesi ile yapılır.
MAAŞ VE TAZMİNAT ÖDEMESİ Eczanede çalışan elemanlarımızın ücreti bankaya yatırılabileceği gibi, eczanede elden nakit olarak da ödenebilir. (İş Kanunu Madde 32/b). Ancak iş akdinin sona erdirilmesi sebebi ile yapılacak tüm tazminat ve hizmet bedelleri mutlaka banka aracılığı ile yapılmalıdır. (Borçlar Kanunu Madde 420). İş yeri kiraları banka havalesi ile yapılmalıdır. (Gelir Vergisi 268 sıra no lu Genel Tebliği).
ÖDEMELER Alınan faturaların içeriğine alındığı tarihten itibaren 8 gün içinde itirazda bulunulmamışsa fatura içeriği kabul edilmiş sayılır. (TTK. Madde 21/2). Eczanelerimize ecza/ıtriyat depoları ya da firmalardan aldığımız satış amaçlı ürünlerin fatura tutarlarının ödenmesini ya nakit olarak yapmakta ya da vadesine istinaden çek/senet düzenlemekteyiz. 8.000,00 TL ve üzeri ödemeler, taksit taksit dahi ödenseler banka, özel finans kurumları veya Posta ve Telgraf Genel Müdürlüğü merkezleri üzerinden yapılmalıdır.
VERGİLENDİRİLME Ücretler ve her türlü kazanç vergilendirmeye tabidir. Eczanelerimizde sattığımız her türlü ürün Katma DeğerVergisine tabidir. Üretimden itibaren ürünün bedeline ilave edilen KDV miktarı ara kademelerde ürünü satan tarafından tahsil edilerek aradaki fark vergi dairesine ödenir.
Muhasebeci Muhasebenin ve vergilendirmenin sağlıklı yürütülebilmesi düzenli evrak akışına bağlıdır. İşletmenizle ilgili gelir ve gider belgelerinin yanında banka ekstrelerinin, kredili satış belgelerinin, çek senet bilgilerinin, cari hesap mutabakatlarının, ödeme tahsilat makbuzlarının düzenli aralıklarla muhasebeye teslim etmeniz gerekmektedir. Her takvim yılı sonunda işletme stoklarının envanterinin hazırlanarak en geç 10 Ocak gününe kadar muhasebeye ibraz etmeniz gerekmektedir.
Vergi ödeme tarihleri Geçici Vergi Beyanname tarihi Son ödeme tarihi 1.Dönem 14 Mayıs 17 Mayıs 2.Dönem 14 Ağustos 17 Ağustos 3.Dönem 14 Kasım 17 Kasım 4.Dönem 14 Şubat 17 Şubat
Katma Değer Vergisi Beyanname tarihi: İzleyen Ayın 24.Günü Ödeme tarihi: Beyanname verilen ayın 26.günü
Aylık Muhtasar(stopaj) Beyanname tarihi: İzleyen Ayın 23.Günü Ödeme tarihi: Beyanname verilen ayın 26.günü
Üç Aylık Muhtasar Beyanname tarihi: 3 Aylık dönemi izleyen ayın 23.günü 23 Ocak 23 Nisan 23 Temmuz 23 Ekim Ödeme tarihi: Beyanname verilen ayın 26.günü
Yıllık Gelir Vergisi Beyanname tarihi: İzleyen Yılın 1-25 Mart Dönemi Ödeme tarihi: 1.Taksit Mart ayı sonu 2.Taksit Temmuz ayı sonu