Sosyal Araştırmalar Enstitüsü için gerçekleştirilmiştir. 2015 Genel Seçim Sandık Sonrası Araştırması 8 Haziran 2015
2015 Ipsos. Tüm Hakları Saklıdır. Bu dosya içeriği, Ipsos'un izni olmaksızın medya da dahil üçüncü bir kurum/kişi/medya ile paylaşılamaz. Ipsos tarafından paylaşıma müsaade edilmesi halinde ise bu paylaşım ancak slide da belirtilen logo, örneklem bilgisi (n=) ve Ipsos Sosyal Araştırmalar Enstitüsü kaynak bilgilerine yer verilerek yapılmalıdır.
Araştırmanın Yöntemi AMAÇ? nün gerçekleştirdiği 2015 Genel Seçim Sandık Sonrası Araştırması nda seçmenlerin karar verme süreçlerini anlamak, parti tercihlerindeki geçişleri ortaya koymak, oy tercihinde etkili olan unsurları tespit etmek, seçim döneminin adil ve güvenilir bir şekilde geçip geçmediğine dair görüşlerini almak, liderlerin algılanan performanslarını ortaya koymak, seçim sonuçlarından sonra seçmen tutumlarında değişiklik olup olmadığını anlamak ve seçim sonrası alternatif senaryolar üzerine seçmenin değerlendirmesini almak amaçlanmıştır.
Araştırmanın Yöntemi KİM? 7 Haziran 2015 Genel Seçim 18 yaş üstü seçmenlerle gerçekleştirilmiştir. YÖNTEM 8 Haziran 2015 te Bilgisayar Destekli Telefon Görüşmesi (CATI) yöntemi ile yapılmıştır ÖRNEKLEM Araştırma kapsamında 81 ilde 18 yaş üzeri seçmenler ile 1570 görüşme gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın istatistiki hata payı, % 95 güven aralığında ± % 2,5 tir. ANALİZ Veriler, 2014 ADNKS bilgileri ve 7 Haziran 2015 Genel Seçimleri sonuçlarına göre İBBS 1 düzeyinde ağırlıklandırılmıştır.
Araştırmanın Yöntemi ÖRNEKLEM İBSS Görüşme sayısı AKDENIZ 197 BATI ANADOLU 156 BATI KARADENIZ 98 BATI MARMARA 76 DOGU KARADENIZ 57 DOGU MARMARA 154 EGE 219 GUNEYDOGU ANADOLU 134 ISTANBUL 299 KUZEYDOGU ANADOLU 37 ORTA ANADOLU 80 ORTADOGU ANADOLU 63 TOPLAM 1570
Seçmen Nasıl Karar Verdi?
«Hangi partiye veya adaya oy vereceğinize ne zaman karar verdiniz?» (%) Toplam seçmen İki aydan daha önce 80 Son bir hafta ile iki ay arasında 8 Son bir hafta içinde 6 Sandık başında 5
«Hangi partiye veya adaya oy vereceğinize ne zaman karar verdiniz?» (%) Sandık başında AK Parti %4 CHP %3 MHP %9 HDP %5 Son bir hafta içinde AK Parti %2 CHP %5 MHP %5 HDP %17 Son bir hafta ile iki ay arasında AK Parti %5 CHP %6 MHP %13 HDP %10 İki aydan daha önce AK Parti %87 CHP %85 MHP %72 HDP %66
Niçin bu partiye veya bağımsız adaya oy verdiğinizi öğrenebilir miyim? Bunun en önemli nedeni okuyacaklarımdan hangisidir? (%) Tam benimsediğim parti 63 Tam benimsemesem de yakin hissettiğim parti 18 Başka bir partiyi engelleyeceğini düşündüğüm parti 14 AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni 5 16 27 21
«Bu siyasi partiye verdiğiniz oy, emanet bir oy mu yoksa asıl oyunuz mu?» (%) Emanet oy %12 Asıl oy %87 AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni 5 10 22 19
Önceki Seçimlere Göre Kaymalar: Seçmen Nasıl Değişti?
2015 Genel Seçimi nde Yaş Gruplarına Göre Oy Dağılımı (%) 47 18-24 yaş seçmen 25-44 yaş seçmen 39 40 41 45-64 yaş seçmen 65 yaş ve üstü seçmen 30 34 17 23 19 17 17 12 22 15 9 3 AK Parti CHP MHP HDP
Bugünkü Seçmenlerin 2011 Genel Seçiminde Oy Tercihlerinin Dağılımı (%) 88 AK Parti seçmeni 3 1 0 0 7 AK Parti MHP Diğer partiler & adaylar CHP HDP Oy kullanmayan
Bugünkü Seçmenlerin 2011 Genel Seçiminde Oy Tercihlerinin Dağılımı (%) 82 CHP seçmeni 5 3 2 0 6 CHP AK Parti MHP Diğer partiler & adaylar HDP Oy kullanmayan
Bugünkü Seçmenlerin 2011 Genel Seçiminde Oy Tercihlerinin Dağılımı (%) 53 MHP seçmeni 28 13 3 1 0 MHP AK Parti CHP Diğer partiler & adaylar HDP Oy kullanmayan
Bugünkü Seçmenlerin 2011 Genel Seçiminde Oy Tercihlerinin Dağılımı (%) 50 HDP seçmeni 22 7 7 0 13 HDP bağımsız adayları AK Parti Diğer partiler & adaylar CHP MHP Oy kullanmayan
Bugünkü Seçmenlerin Cumhurbaşkanlığı Seçiminde Oy Tercihlerinin Dağılımı (%) 93 AK Parti seçmeni 2 0 3 Recep Tayyip Erdoğan Ekmelettin İhsanoğlu Selahattin Demirtaş Oy kullanmayan
Bugünkü Seçmenlerin Cumhurbaşkanlığı Seçiminde Oy Tercihlerinin Dağılımı (%) 81 CHP seçmeni 5 2 8 Ekmelettin İhsanoğlu Recep Tayyip Erdoğan Selahattin Demirtaş Oy kullanmayan
Bugünkü Seçmenlerin Cumhurbaşkanlığı Seçiminde Oy Tercihlerinin Dağılımı (%) 51 MHP seçmeni 28 20 0 Ekmelettin İhsanoğlu Recep Tayyip Erdoğan Selahattin Demirtaş Oy kullanmayan
Bugünkü Seçmenlerin Cumhurbaşkanlığı Seçiminde Oy Tercihlerinin Dağılımı (%) 71 HDP seçmeni 18 3 8 Selahattin Demirtaş Recep Tayyip Erdoğan Ekmelettin Ihsanoğlu Oy kullanmayan
Oy Tercihinde Neler Etkili Oldu? İletişim Süreci
«Niçin bu partiye veya bağımsız adaya oy verdiğinizi öğrenebilir miyim? Bunun en önemli nedeni okuyacaklarımdan hangisidir?» (%) AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni Parti 14 46 49 24 Lider 31 14 8 39 Politika/vaat 50 34 31 34
«Seçim kampanyasında yapılan faaliyetlerin genel olarak bir parti lehine oy tercihinizi yapmanızda etkisi olup olmadığını öğrenmek istiyorum. «(%) Parti liderlerinin televizyon konuşmaları 50 Cumhurbaşkanı'nın konuşmaları 46 Mitingler Televizyon reklamları Partilerin sosyal medyadaki iletişimleri 26 28 31 Yollarda dolaşan otobüs, minibüs gibi sesli araçlar Seçim broşürleri, flamaları, afişleri 15 15
«Seçim kampanyasında yapılan faaliyetlerin genel olarak bir parti lehine oy tercihinizi yapmanızda etkisi olup olmadığını öğrenmek istiyorum. «(%) AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni Parti liderlerinin televizyon konuşmaları 49 46 41 66 Cumhurbaşkanı'nın konuşmaları 61 28 42 45 Mitingler 33 28 29 37 Televizyon reklamları 33 28 19 28 Partilerin sosyal medyadaki iletişimleri 20 31 18 42 Yollarda dolaşan otobüs, minibüs gibi sesli araçlar 14 17 10 21 Seçim broşürleri, flamaları, afişleri 16 9 15 22
«Hangi partiye oy verdiğinizden bağımsız olarak, partilerin seçim sloganlarından en çok hangisini beğendiniz?» (%) AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni Onlar Konuşur Ak Parti Yapar 69 4 10 5 Yaşanacak bir Türkiye için gelin oy verin, gitsinler 3 45 13 4 Milletçe Alkışlıyoruz 1 31 8 2 Bizimle Yürü Türkiye 4 4 43 3 Biz ler Meclise 0 0 1 71 Yeni Türkiye için ikinci yarı başlıyor 12 2 2 1 Not: Grafikte toplam cevap yok, fikrim yok ve diğer nedeniyle %100 etmeyebilir
«Diyarbakır HDP mitingi esnasında yaşanan patlama oy tercihinizi etkiledi mi?» (%) Evet %13 Hayır %86 AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni 8 14 7 29
Seçim Döneminde Kurumsal Yönetim
«Seçim kampanya döneminin partiler arasında adil bir şekilde geçip geçmediği konusunda görüşünüz nedir?» (%) Adil geçti Adil geçmedi 52 38 63 61 58 54 40 25 35 36 Toplam seçmen AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni
«Sizce ülke genelinde oy kullanım ve oy sayım süreci güvenilir bir şekilde gerçekleşti mi?» (%) Evet Hayır 30 23 39 34 30 62 67 53 58 66 Toplam seçmen AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni
«Cumhurbaşkanı nın seçim kampanya dönemindeki tutumunu doğru bulup bulmadığınızı belirtir misiniz? (%) Doğru buluyorum Yanlış buluyorum 65 30 91 90 90 65 32 6 8 10 Toplam seçmen AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni
Seçmen Liderlerin Performansı ve Gelecekleri Hakkında Ne Düşünüyor?
«Oy verip vermemenizden bağımsız olarak tüm seçim dönemini düşündüğünüzde, en başarılı bulduğunuz lider kimdi?» (%) Devlet Bahçeli 8% Diğer 2% Kemal Kılıçdaroğlu 12% Ahmet Davutoğlu 13% Recep Tayyip Erdoğan 36% Selahattin Demirtaş 29%
«Oy verip vermemenizden bağımsız olarak tüm seçim dönemini düşündüğünüzde, en başarılı bulduğunuz lider kimdi?» (%) AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni Recep Tayyip Erdoğan 62 6 22 13 Selahattin Demirtaş 5 43 21 80 Ahmet Davutoğlu 28 1 4 1 Kemal Kılıçdaroğlu 0 42 3 4 Devlet Bahçeli 1 3 41 0
Seçmen Sonuçlara Nasıl Tepki Veriyor?
Seçim sonuçlarını görünce oy tercihinizden memnun oldunuz mu olmadınız mı? (%) Evet, memnun oldum Hayır, memnun olmadım 67 32 AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni 68 61 55 93
«Bugün artık seçim sonuçları belli oldu. Bu sonuçları gördükten sonra düşünceniz aynı olabilir veya değişebilir. Bu sonuçları seçimden önce görseydiniz hangi partiye oy verirdiniz?» (%) 2015 Genel Seçim 41 45 Seçim Sonrası 25 25 16 14 13 12 5 3 AK Parti CHP MHP HDP Diğer parti & adaylar
Bugün artık seçim sonuçları belli oldu. Bu sonuçları gördükten sonra düşünceniz aynı olabilir veya değişebilir. Bu sonuçları seçimden önce görseydiniz hangi partiye oy verirdiniz? (%) AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni AK Parti 95 4 22 4 CHP 2 91 4 4 MHP 2 2 72 0 HDP 0 1 0 89 Diğer parti & adaylar 1 1 1 0 0
«Seçim sonuçlarına baktığınızda Türkiye`nin durumunun önümüzdeki dönemde nasıl olacağını düşünüyorsunuz?» (%) Ipsos Türkiye Barometresi Mayıs 2015 «daha iyi» :%28 Daha iyi 38 AK Parti %26 CHP %50 MHP %29 HDP %68 Aynı kalacak 10 Daha kötü Ipsos Türkiye Barometresi Mayıs 2015 «daha kötü» :%41 43 AK Parti %54 CHP %29 MHP %53 HDP %17
«Erken seçim olsa oy tercihiniz aynı mı kalır yoksa değişir mi?» (%) Değişir Aynı kalır 85 93 84 72 88 27 12 5 11 8 Toplam seçmen AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni
Seçmen Şimdi Ne İstiyor?
«Sizce koalisyon hükümeti mi kurulmalı yoksa erken seçim mi yapılmalı mı?» (%) Koalisyon hükümeti kurulmalı Erken seçim yapılmalı 51 66 33 53 37 41 26 57 38 54 Toplam seçmen AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni
«Sizce partiler, seçimden önceki politikalarını sürdürmeli mi yoksa birbirleri ile uzlaşmalı mı?» (%) Partiler birbirleriyle uzlaşmalı Partiler seçimden önceki politikalarını sürdürmeli 76 73 76 72 87 20 22 21 25 9 Toplam seçmen AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni
«Okuyacağım siyasi partiler arasında hangileri hükümet kurmak için koalisyon yapmalıdır?» (%) Toplam seçmen AK Parti ve MHP 48 CHP, MHP ve HDP 32 AK Parti ve CHP 23 AK Parti ve HDP 21 AK Parti, CHP ve HDP 17
2013 Ipsos// STF007 GAB ISO 20252 «Okuyacağım siyasi partiler arasında hangileri hükümet kurmak için koalisyon yapmalıdır?» (%) AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni AK Parti ve MHP 67 21 55 23 AK Parti ve CHP 15 31 30 23 AK Parti ve HDP 13 13 23 58 CHP, MHP ve HDP 20 58 14 47 AK Parti, CHP ve HDP 11 15 19 36
«Peki koalisyon yapılmasa da azınlık hükümeti kurulması için hangi siyasi partiler arasında işbirliği olmalıdır?» (%) MHP desteği ile AK Parti azınlık hükümeti 49 CHP desteği ile AK Parti azınlık hükümeti 33 HDP desteği ile CHP ve MHP azınlık hükümeti MHP ve HDP desteği ile CHP azınlık hükümeti MHP desteği ile CHP ve HDP azınlık hükümeti AK Parti desteği ile CHP azınlık hükümeti 28 26 25 23 HDP desteği ile AK parti azınlık hükümeti 18
«Peki koalisyon yapılmasa da azınlık hükümeti kurulması için hangi siyasi partiler arasında işbirliği olmalıdır?» (%) AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni MHP desteği ile AK Parti azınlık hükümeti 68 23 59 20 CHP desteği ile AK Parti azınlık hükümeti 28 44 30 27 HDP desteği ile CHP ve MHP azınlık hükümeti 17 52 16 38 MHP ve HDP desteği ile CHP azınlık hükümeti 18 45 18 32 MHP desteği ile CHP ve HDP azınlık hükümeti 15 42 18 37 AK Parti desteği ile CHP azınlık hükümeti 17 28 32 24 HDP desteği ile AK parti azınlık hükümeti 15 10 15 48
«Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın seçim döneminde yaptığı mitingler AK Parti lehine mi yoksa aleyhine mi etkisi olmuştur veya etkisi olmamış mıdır?» (%) İkisi de değil %11 Lehine %36 Aleyhine %49 AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni 28 65 59 66
«Sizce bu seçim sonuçlarına göre Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, AK Parti ve muhalefet partileriyle arasındaki mesafe ve ilişkisini yeniden düzenlemeli midir?» (%) Hayır %14 AK Parti seçmeni CHP seçmeni 72 89 Evet %81 MHP seçmeni HDP seçmeni 86 85
«%10 seçim barajı konusunda görüşünüz nedir?» (%) Aynı kalmalıdır 41 AK Parti %54 CHP %24 MHP %51 HDP %25 %7 ye düşürülmelidir 4 %5 e düşürülmelidir %3 e düşürülmelidir 3 12 %49 AK Parti %32 CHP %68 MHP %41 HDP %71 Tümüyle kaldırılmalıdır 30
«Bu seçim sonuçlarına göre Başkanlık sistemi sizce artık gündemden düşmüş müdür yoksa hala gündemde midir?» (%) Başkanlık sistemi gündemden düşmüştür Başkanlık sistemi hala gündemdedir 42 59 33 29 20 53 62 67 78 35 Toplam seçmen AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni
«Sizce barış süreci olarak tanımlanan süreç devam etmeli mi yoksa sona mı ermeli?» (%) Fikrim yok %19 Sona ermeli %22 Devam etmeli %59 AK Parti seçmeni CHP seçmeni MHP seçmeni HDP seçmeni 77 64 45 93
Başarınız için yanınızdayız... Centrum İş Merkezi Aydınevler No:3, 34854 Küçükyalı İstanbul T : +90 [216] 587 1111, F : +90 [216] 417 6565 www.ipsos.com.tr www.arastirmakutuphanesi.com 2015 Ipsos. All rights reserved. Contains Ipsos' Confidential and Proprietary information and may not be disclosed or reproduced without the prior written consent of Ipsos.