GEBZE TEKNİK ÜNİVERSİTESİ ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ELM222 DEVRE TEORİSİ II LABORATUVAR DERSİ Öğrencinin Numarası : Adı Soyadı :
AÇIKLAMALAR : Laboratuvar finaline gelirken bu föyü beraberinde getirmeyenler deneye kabul edilmeyecektir. Laboratuvar finaline gelirken yapılacak deneye ait ön çalışma eksiksiz yapılmalı, deney föyünde gerekli yerler doldurulmalıdır. Ön çalışmasında eksikler olan veya geçerli mazereti olmaksızın ön çalışmasını hazırlamayanlar deneye kabul edilmeyecektir. Laboratuvar finaline gelirken o hafta yapılacak deneyde kullanılacak devre bileşenleri (direnç,kondansatör,bobin, vs..) ve deneyde kullanacağınız boardlar tarafınızca temin edilmelidir. (Deneylerde kullanılacak devre bileşenleri her deneyde belirtilmiştir.) Geçerli mazereti olmaksızın eksik deney malzemesi ile laboratuvar dersine katılmak isteyen öğrenci deneye kabul edilmeyecektir. Deney için gerekli olan devre bileşenlerinin bizzat satın almanız tavsiye edilmektedir. Her öğrenci bilimsel hesap makinesi getirmek yükümlüdür. Cep telefonları, tablet bilgisayarlar kabul edilmeyecektir. Deney sırasında aldığınız verileri kaydedeceğiniz/dolduracağınız tablolar Yapılan Ölçümler kısmında yer almaktadır. Deney sonrası aldığınız ölçümleri Laboratuvar Asistanlarına onaylatmalısınız. Verilerin deney sonunda Laboratuvar Asistanlarına onaylatılmaması o deneye girmediğiniz anlamına gelir. Her bir deneyin sonunda yer alan Sonuç kısmına yapılan deney sayesinde derste öğrendiğiniz ve laboratuvar dersi ile pekiştirdiğiniz bilginizi yazmanız gereklidir. Yazacağınız yorumlarınız rapor yerine geçmektedir. Bu sebeple deney sonrasında yaptığınız ölçümler ve hesaplamalardan edindiğiniz çıkarımlarınızı bu kısma olabildiğince açık ve net şekilde yazmanız önemlidir. Sonuç kısmının doldurulmamış deney föyleri onaylanmaz. Yapılan deney ve alınan verilere göre sonuç kısmının doldurulması ödev olarak verilebilir veya deney sonrasında doldurmanız istenebilir. Dönem sonunda her bir öğrenci, belirlenecek bir tarihte, laboratuvar asistanlarınca kendisine bildirilecek bir deneyi tek başına gerçekleyip deney föyünden haricen rapor formunda teslim etmekle yükümlüdür. Rapor formatı derse ait web sitesinde bulunmaktadır. Öğrencinin tek başına yapacağı bu deney Laboratuvar Dersi Finali olarak değerlendirilecektir. Bu sebeple Devre Teorisi 2 ders içeriğine ve deneylere hâkim olmanız önemlidir.
İÇİNDEKİLER : AÇIKLAMALAR DENEY : R-L-C DEVRESİ ÜZERİNDEN ÖLÇÜM ALINMASI 2 1
DENEY : R-L-C DEVRESİ ÜZERİNDEN ÖLÇÜM ALINMASI (Bu deneyde kullanılacak bobin deney sırasında Laboratuar Asistanlarınca size verilecek ve deney bitiminde toplanacaktır. Deney sırasında kullanılacak diğer devre elemanlarını temin etmekle mükellefsiniz!) I. AMAÇ Bu deneyin amacı; Laboratuvar cihazlarını kullanabilme, kurulması istenen devreyi kurabilme ve devre üzerinden istenilen ölçümleri alabilme kabiliyetinin ölçülmesidir. Ölçüm sonuçları ve ön çalışma verilerini göz önüne alarak devrede kullanılan kondansatör ve bobinin filtreleme özelliklerini ve yerleşim yerinin önemini raporlayabilmektir.!!!!! D İ K K A T!!!!! Laboratuvar Finaline gelmeden önce Seri R-L-C devreleri hakkında araştırma yapmanız önerilir! II. ÖN ÇALIŞMA 1. Şekil 1 de verilen devreyi Proteus, Multisim..vb devre simülasyon programı ile kurunuz. 2. Kurduğunuz devreyi sırasıyla Tablo 1 de verilen kaynak genlik ve frekans değerleri ile besleyiniz. 3. Her bir kaynak frekans değerinde Vo1, Vo2 ve Vo3 genlik değerlerini, faz açıları ile Tablo 2 ye kaydediniz. Şekil 1 2
Tablo 1 Kaynak Genlik ve Frekans Tablosu Senaryo Genlik (Vp-p) Frekans (Hz) 1 10 50k 2 10 100k 3 10 150k 4 10 200k 5 15 50k 6 15 100k 7 15 150k 8 15 200k Tablo 2 Ön çalışma Tablosu Senaryo Vo1 Θ Vo1 Vo2 Θ Vo2 Vo3 Θ Vo3 1 2 3 4 5 6 7 8 III. DENEYİN YAPILIŞI - Laboratuvar Final Sınavı Sırasında asistanlarca sizden istenen senaryoya ait cihaz ayarlarını yapmanız ve ön çalışmada yaptığınız gibi Gerilim genlik ve faz farkı ölçümlerini yapmanız beklenmektedir. - Laboratuvar Final Sınavı Sırasında yapılacak ölçüm sadece bir senaryo için gerçeklenecektir. Bu ölçümün hangisi olacağı sınav sırasında size söylenecektir. - Bu ölçümleri yaparken kullanacağınız Kaynak ve ölçüm aletlerinin adedini ve türünü kendiniz belirleyeceksiniz. - Hiçbir şekilde Laboratuvar asistanları devre kurulmasına, ölçüm cihazının ayarlanmasına ve ölçüm alınmasına yardım etmeyecektir. (İsterseniz devreniz kurulu şekilde Laboratuvar finaline getirebilirsiniz.) 3
Laboratuvar Final Sınavının İşleyişi ve Puanlanması : - İstenilen senaryoya ait ölçümü gerçeklemek için doğru cihazları ve cihazlara ait doğru kabloları seçmek, Şekil 1 de verildiği gibi devreyi kurmak/kurulu olarak Laboratuvara getirmek (10 Puan) - Ölçüm öncesi deney ekipmanlarının ve bağlantı kablolarının sağlamlıklarını test etmek (10 Puan) - Seçilen cihazları doğru şekilde ayarlayabilmek ve ölçüm alabilmek (50 Puan) - Ölçüm alınan senaryoya ait ön çalışma verilerini kullanarak Hata Hesabı yapmak (10 Puan) - Ön çalışmada Senaryo 7 ye ait frekans değeri için devrenin davranışı hakkında anlamlı yorum yapmak (20 Puan) (Ön çalışma kısmındaki uyarıyı dikkate almanız önerilir.) - Final Sınavı Süresi 20 dakikadır. Tablo 3 Laboratuvar Final Sınavı Sırasında Alınan Ölçüm. Senaryo No: Gerilim Senaryo No: Gerilim Genlik Değeri (Birimi) Gerilim Açı Değeri (Birimi) VI.RAPORLAMA Hata Hesabı : %Hata= Senaryo 7 ye ait frekans değeri için devrenin davranışı hakkındaki yorumunuz: 1.Onay 2.Onay Final Sınavı Puanı 4