DOĞU MARMARA TURİZM SEKTÖR RAPORU

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "DOĞU MARMARA TURİZM SEKTÖR RAPORU"

Transkript

1 DOĞU MARMARA TURİZM SEKTÖR RAPORU

2 İçindekiler Tablosu Giriş... 3 Doğu Marmara Turizm Sektör Raporu nun Gerekçesi ve Amacı... 3 Kapsam... 4 Bölge Turizm Yapısı Analizi... 4 Turizm Sektörü... 4 Türkiye de Turizm... 6 Doğu Marmara Bölgesi nde Turizm... 8 Turizm Çeşitliliği ve Destinasyonlar... 8 Doğu Marmara Bölgesi nde Turizmin Yeri Türkiye Turizm Stratejisi nde Bölgenin Yeri... 9 Doğu Marmara Bölgesi Turizm Merkezleri, Koridorları ve Koruma ve Geliştirme Bölgeleri Öne Çıkan Turizm Destinasyonları Turist Yapısı Yabancı Turistler Yerli Turizm Turizm Altyapısı Konaklama Tesisleri Turizm İşgücü ve Eğitim Altyapısı Seyahat Acenteleri Rehberlik Hizmetleri Yat ve Mavi Bayrak Sonuç ve Değerlendirme

3 Giriş Ekonomik küreselleşme ve ülkeler arasındaki ekonomik bağların artışı turizm endüstrisini önemli ölçüde desteklemekte, öte yandan üretim ve tüketim eğilimlerinin değişimi de turizmde yeni destinasyonların, pazarlama yöntemlerinin ve kalite standartlarının ortaya çıkmasını tetiklemekte ve talebi arttırmaktadır. Ürün ve hizmetlerde ekonomik liberalleşmenin yayılması, ulaşım olanaklarının çeşitlenmesi ve maliyetlerinin düşmesi ile iletişim olanaklarındaki gelişmeler turizm talebinin gelişmesini ivmelendiren diğer hususlar olarak öne çıkmaktadır. Bu trendler bölge ölçeğinde ekonomik yapıyı ve sosyal dokuyu etkilemektedir. Bu nedenle turizm stratejisinin talep ve riskleri yönlendirir nitelikte olması gerekmektedir. Bu yönleriyle turizm, bölgesel kalkınma ile doğrudan ilişkilidir. Özellikle turizmin temel ekonomik sektör olduğu bölgelerde turizm stratejileri temel kalkınma aracı olmaktadır. İstihdam ve hizmet sektörlerine yaptığı etki dolayısıyla kırsal kalkınma aracı olarak da kabul edilmektedir. Pek çok ülkede ulusal ölçekte benimsenen turizm politikalarında bölgelerle ilgili stratejiler oluşturulmakta ve rol biçilmektedir. Ulusal stratejiler tek ve yetkin elden hazırlanması bakımından önemlidir. Bu stratejilerin yerelde uygulanmasında ise yerel idarelerin ve paydaşların sürece katılmaları önem arz etmektedir. Bölgeler, coğrafi koşulları, demografik yapı, bölgesel öncelikli sektörler bakımından farklılık göstermektedir. Ulusal stratejilerin hayata geçirilmesi için bölge yansımalarının farklı ele alınması, etkin uygulama açısından önemlidir. Ayrıca, gelen yabancı turistlerin profilleri de bölgeden bölgeye değişiklik göstermekte, bu nedenle bölgelerin hedef kitleye göre strateji belirlemeleri önemli olmaktadır. Turizm sektörü ve bölgesel kalkınma arasındaki doğrudan ilişki en belirgin olarak Avrupa Birliği nin turizm sektörüne verdiği ve yapısal fonlarında desteklenen projelerde görülebilmektedir. Ayrıca, OECD (İktisadi İşbirliği ve Gelişme Teşkilatı) tarafından yapılan Bölgesel Gelişme Hizmetleri çalışmaları kapsamında turizmi temel ekonomik gelişme aracı olarak değerlendirmesi de buna bir örnektir. Almanya gibi federal ülkelerde de, Fransa gibi merkeziyetçi ülkelerde de turizm politikaları ulusal önceliklerle uyum halinde bölge ve kent ölçeğinde belirlenmekte ve uygulanmaktadır. Turizm stratejisinin belirlenmesinde turizm sektörü yöneticileri, kamu yöneticileri, turizm sektörü işletmeleri ve çalışanları ile sektörel sivil toplumun yanı sıra, sektöre tedarik sağlayan kırsal nüfus ve bölgede yaşayan halka kadar her kesimi bir şekilde etkilediği için tüm bu paydaşların yer alması önemlidir. Doğu Marmara Turizm Sektör Raporu nun Gerekçesi ve Amacı Bölgesel Turizm Sektör Raporu un temel amacı bölgedeki turizm altyapısının ve potansiyelinin detaylı olarak ele alınması ve üst ölçek stratejilerle uyumlu olarak özgün yanlarının ortaya çıkarılmasıdır. Bölgenin, ülke turizmindeki konumunu ortaya koymak ve yerel kaygı ve talepler doğrultusunda turizm sektörünü yönlendirmeyi amaçlamaktadır. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından 2023 yılı hedef alınan Türkiye Turizm Stratejisi hazırlanmıştır. Bu plan, 9.Kalkınma Planı hedefleriyle uyumlu olarak ve burada benimsenmiş olan turizm sektörünün uzun vadeli ve sağlıklı gelişmesini sağlamak üzere Turizm Sektörü Ana Planı hazırlanacaktır ifadesini hayata geçirmiş olmaktadır. Türkiye Turizm Stratejisi nde destinasyon bazında turizm merkezleri, tematik turizm bölgeleri ile turizm koridorları tanımlanmıştır. Bu destinasyonlar için yerel ölçekte araştırma ve stratejilerin geliştirilmesi Bölgesel Turizm Stratejisi ile ele alınmaktadır eylem planında tanımlanmış stratejik planlama çalışmaları bu stratejide bölge ve iller ölçeğinde değerlendirilmektedir. 3

4 Öte yandan; yatırım, örgütlenme, iç turizm, araştırma ve geliştirme, ulaşım ve altyapının güçlendirilmesi, tanıtım ve pazarlama, eğitim, hizmet kalitesi, kentsel ölçekte markalaşma, turizm çeşitlendirilmesi, mevcut turizm alanlarının rehabilitasyonu, turizm gelişim bölgeleri, turizm gelişim koridorları ve eko-turizm bölgeleri ile ilgili stratejiler de bu çalışma ile yerel ölçekte ele alınmaktadır. Bölgesel Gelişme Politikaları ile uyumlu olarak Kalkınma Bakanlığı nın uygun görüşü ile Doğu Marmara Kalkınma Ajansı nca hazırlanarak yürürlüğe girmiş olan Doğu Marmara Bölge Planı , bölgesel turizm stratejisi hazırlanması hedefini tanımlamaktadır. Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu ve Yalova illeri Düzey-2 İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırmasında TR42 - Doğu Marmara Bölgesi olarak ele alınmakta ve Bölge Planları bu bölgeler bazında hazırlanmıştır. Bölge Planı, turizm stratejisi oluşturulması, çeşitlendirme yoluyla turizmin geliştirilmesi (Hedef 1.6) hedefini tanımlamaktadır. Bu strateji, nitelikli yatak kapasitesini arttırıcı ve turizm altyapısını geliştirici, günübirlik ve alternatif turizm çeşitlerini ön plana çıkaran, bölgesel odaklar ve koridorlar ile marka değerleri temel alan tanıtım politikalarını benimseyen ve turizm destek öğelerini etkin şekilde kullanan nitelikte geliştirilecektir. Bununla birlikte bölgedeki geceleme sayısının arttırılması temel ölçüt olacaktır hedefine ve çerçevesine yönelik olarak hazırlanmıştır. Kapsam Doğu Marmara TR42 Bölgesi (Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu ve Yalova) bölgesel turizm araştırması ve stratejisinin kurgulandığı alandır. Bölgede turizm alanındaki tüm faaliyet kolları ve birbirleriyle olan ilişkileri değerlendirilmiştir. Bölge Turizm Yapısı Analizi Bölgesel öncelikleri, güçlü ve aksayan alanları tespit etmek üzere turizm sektörüne ilişkin genel eğilim ve trendler ile uluslararası ve ulusal politikalar irdelenmiştir. Bölgenin mevcut yapısının turizmin hangi alanlarında ve hangi hedef kitleye yönelik olarak kullanılabileceği ya da mevcut kullanımın çeşitlendirileceği analiz edilmiştir. Turist verileri ve turizm altyapısına ilişkin bilgiler derlenerek geleceğe yönelik projeksiyonlar yapılması ve stratejiler belirlenmesi amaçlanmıştır. Turizm Sektörü Turizm, dinlenmek, eğlenmek, görmek ve tanımak gibi amaçlarla yapılan geziler ve bir ülkeye veya bir bölgeye gezmen (turist) çekmek için alınan ekonomik, kültürel, teknik önlemlerin, yapılan çalışmaların tümüdür. Dünya Turizm Örgütü, bu faaliyetlerin 1 yıldan az sürenlerini turizm faaliyeti kabul etmektedir yılında 983 milyon yabancı turist dünya çapında hareketlilik göstermiş ve bir önceki yıla göre %4,6 artış kaydetmiştir. Yine küresel ölçekte turizm geliri de bir önceki yıla göre reel olarak %3,8 artarak 1,03 trilyon dolarlık bir miktara ulaşmıştır. 4

5 Turizm faaliyetleri ekonomik krizlerden yoğun şekilde etkilenmektedir yılındaki yavaşlama buna en önemli kanıttır. Benzer şekilde salgın hastalıklar (H1N1 gibi) ve destinasyondaki siyasi olumsuzluklar da turizmi olumsuz etkileyen unsurlar arasında yer almaktadır. Dünya Ticaret Örgütü raporlarına göre turizm sektörü ürün ve hizmetlerin değerini arttırmakta, bu artış ürünlerde %6, hizmetlerde ise %30 a varmaktadır. Ayrıca turizm, hizmet sektöründeki istihdamı arttırmakta, ulaşım hizmetlerini (havayolu, denizyolu, taksiler), alışveriş merkezleri ve merkezi iş alanları ile kültürel tesislerdeki faaliyetleri de geliştirmektedir. Tablo 1 En Çok Ziyaret Edilen Ülkeler Sıra Ülke Bölge (DTÖ) Uluslararası Turist Uluslararası Turist Değişim Gelişleri (2011) Gelişleri (2010) 1 Fransa Avrupa 79.5 milyon 77.1 milyon +%3.0 2 A.B.D. Kuzey 62.3 milyon 59.8 milyon +%4.2 Amerika 3 Çin Asya 57.6 milyon 55.7 milyon +%3.4 4 İspanya Avrupa 56.7 milyon 52.7 milyon +%7.6 5 İtalya Avrupa 46.1 milyon 43.6 milyon +%5.7 6 Türkiye Avrupa 33.3 milyon 27.0 milyon +%8.7 7 Birleşik Avrupa 29.2 milyon 28.3 milyon +%3.2 Krallık 8 Almanya Avrupa 28.4 milyon 26.9 milyon +%5.5 9 Malezya Aysa 24.7 milyon 24.6 milyon +% Meksika Kuzey 23.4 milyon 23.3 milyon +%0.5 Amerika Kaynak, Veri Yılı: UNWTO (Dünya Turizm Örgütü) World Tourism Barometer, yılı verilerine göre dünya üzerinde en yoğun turist çeken ülke Fransa olarak öne çıkmaktadır. A.B.D., Çin, İspanya ve İtalya nın ardından Türkiye 6.sırada yer almaktadır. Türkiye bir önceki yıla göre Birleşik Krallık ı geçerek bir sıra yükselme kaydetmiştir. DTÖ verilerine göre bir önceki yıla göre %8,7 lik artışla 33,3 milyon yabancı ülke vatandaşı Türkiye ye giriş yapmıştır. Türkiye nin rakipleri arasında yer alan İtalya ve İspanya ağırlıklı olarak Türkiye ile benzeşen bir turizm arzına sahiptir. Her iki ülke de Akdeniz iklimine sahip ve yoğun olarak sahil bölgelerindeki geleneksel turizm (denizkum-güneş) ağırlıklıdır. Öte yandan Barselona, Madrid, Roma, Venedik gibi kentlerde Türkiye özelinde İstanbul da olduğu gibi şehir turizmi yapılmaktadır. Her üç ülkenin de yapısının birbirine benzeştiği düşünüldüğünde İspanya ve İtalya nın en önemli rakipler olduğu söylenebilmektedir. Tablo 2 Uluslararası Turizm Gelirleri Sıra Ülke Bölge (DTÖ) Uluslararası Turizm Geliri (2011) 1 A.B.D. Kuzey Amerika $116.3 milyar 2 İspanya Avrupa $59.9 milyar 3 Fransa Avrupa $53.8 milyar 4 Çin Asya $48.5 milyar 5 İtalya Avrupa $43.0 milyar 6 Almanya Avrupa $38.8 milyar 7 Birleşik Krallık Avrupa $35.9 milyar 8 Avusturalya Okyanusya $31.4 milyar 9 Macau / Çin Asya $27.8 milyar 5

6 10 Hong Kong (Çin) Asya $27.2 milyar 12 Türkiye Avrupa $23 milyar Kaynak, Veri Yılı: UNWTO (Dünya Turizm Örgütü) World Tourism Barometer, Yabancı turist gelişlerinde ön sıralarda yer alan Türkiye, turizm geliri sıralamasında 12. dir. Türkiye nin geleneksel turizmde tercih edilmesinde fiyat avantajı olması bunun nedenlerinin başında yer almaktadır. Tablo 3 En Çok Turizm Harcaması Yapan Ülkeler Sıra Ülke Bölge (DTÖ) Uluslararası Turizm Harcaması (2011) 1 Almanya Avrupa $84.3 milyar 2 A.B.D. Kuzey Amerika $79.1 milyar 3 Çin Asya $72.6 milyar 4 Birleşik Krallık Avrupa $50.6 milyar 5 Fransa Avrupa $41.7 milyar 6 Kanada Kuzey Amerika $33.0 milyar 7 Rusya Avrupa $32.5 milyar 8 İtalya Avrupa $28.7 milyar 9 Japonya Asya $27.2 milyar 10 Avusturalya Okyanusya $26.9 milyar Kaynak, Veri Yılı: UNWTO (Dünya Turizm Örgütü) World Tourism Barometer, Dünyaya turist gönderen ülkelere ve bunların yaptıkları harcamaların dağılımına bakıldığında Almanya, A.B.D. ve Çin başı çekmektedir. Turist çekme konusunda en önde gelen ülkelerden olmamasına karşın Almanya, en çok harcama yapan turisti gönderen ülke konumundadır. Yüksek miktarda turizm harcaması yapan ülkeler Kuzey Avrupa ve Kuzey Amerika ülkeleri olup, Çin de nüfus büyüklüğü ve iş dünyasında olan hâkimiyeti nedeniyle başlarda yer almaktadır. Türkiye de Turizm Ülkemizde ilk turizm hareketi olarak 1863 yılında Umumi-i Osmanî isimli sergiye yabancı ülkelerden turistlerin gelmesi kabul edilmektedir. Türkiye de turizmin bir sektör olarak ele alınması 1957 yılında Turizm Bakanlığı nca başlatılmıştır, ancak kayda değer bir turizm getirisine ancak 90 lı yıllardan sonra ulaşılabilmiştir. Türkiye de başlıca turizm kaynaklarını kıyılar, yüzey şekilleri, su kaynakları, doğal bitki örtüsü ve yabani hayat kavramları ile kültürel varlıklar teşkil etmektedir. Türkiye Turizm Stratejisi 2023 belgesinde belirtildiği üzere, Türkiye uzun vadeli bir turizm stratejisine sahiptir ve bu stratejinin ana hedefi 2023 yılında dünyanın en çok turist çeken ve en fazla turizm geliri elde eden ilk 5 ülkesinden biri olmaktır yılında Türkiye den toplamda yabancı çıkış yapmış ve Amerikan Doları harcama gerçekleştirmişlerdir. 6

7 Şekil 1 Yabancı Turist Sayıları ( ) Yabancı Turist Sayısı ( ) Türkiye ye gelen yabancı turist sayısı düzenli olarak artmaktadır yılından bu yana yalnızca 2006 yılında bir azalma görülmüş olup, diğer yıllar %1,73 ila %24,3 arasında değişen oranlarda artış kaydetmiştir yılından bu yana artış hızı azalmış olsa da son 11 yıllık dönemde yıllık ortalama %9,88 lik artış görülmektedir. Tablo 4 Çıkış Yapan Yabancıların Milliyet Dağılımları (En Yüksek 20) Türkiye Sıra Yabancı Toplamı Kişi Sayısı 1 Almanya Rusya Federasyonu İngiltere Bulgaristan Gürcistan Hollanda İran Fransa A.B.D İtalya Yunanistan Suriye Ukrayna İsveç Belçika Azerbaycan Irak Avusturya Polonya Norveç Türkiye ye en çok yabancı ziyaretçinin geldiği ülkeler tabloda görülmektedir. Almanya, İngiltere ve Hollanda gibi ülkelerde bu ülke vatandaşı olan Türk kökenlilerin payı bulunmaktadır. Ayrıca, Bulgaristan, Gürcistan ve İran gibi sınır komşularından ticari ziyaretler istatistiklere katılmaktadır. 7

8 Şekil 2 Turizm Gelirleri ( ) Turizm Gelirleri ( ) $ ,00 $ ,00 $ ,00 $ ,00 $ ,00 $ ,00 $0, Turizm gelirleri incelendiğinde son 11 yıllık dönemde turist sayısındaki artışa paralel bir gelişme görülmektedir. Bu dönemde %9,88 lik yabancı turist sayısındaki artışa karşılık %10,31 lik bir turizm gelir artışı görülmektedir. Bu oran kişi başına ortalama harcamalarla değerlendirildiğinde olumlu değerlendirilmektedir. Son 11 yıllık dönemde kişi başı ortalama turizm harcaması 802 Amerikan Doları dır. Doğu Marmara Bölgesi nde Turizm İstanbul, Ankara, Bursa ve Eskişehir gibi önemli anakentlerin ortasında yer alması, Anadolu yu Trakya ya dolayısıyla Asya yı Avrupa ya bağlayan TEM otoyolu ile demiryolu güzergâhı üzerinde yer alması ve İstanbul u Karadeniz ve Ege ye bağlayan hat üzerinde yer alması bölgenin konumsal avantajını oluşturmaktadır. Bu nedenle günübirlik ve kısa zamanlı yerli turizm gelişmiştir. Ayrıca, Orta Doğu, Asya ve Avrupa ülkelerinden doğrudan yabancı turist bölgeye kısa ve orta dönemler için gelmektedir. Turizm Çeşitliliği ve Destinasyonlar Bölgede; Geleneksel Turizm (Deniz, Kum ve Güneş), Günübirlik Turizm, Kongre ve Fuar Turizmi, Kış Turizmi, Spor Turizmi, Golf Turizmi, Kuş Gözlemciliği Turizmi, Outdoor Sporları, Avcılık ve Balıkçılık, Sağlık Turizmi ve Termal Turizm, Yaşlı Turizmi Geriatri, Wellness ve Spa Turizmi, Kültür Turizmi, Tarih Turizmi, Sanat Turizmi (Geleneksel El Sanatları), İnanç Turizmi, Gastronomi Turizmi, Mağara Turizmi, Fotoğrafçılık Foto Safari, Doğa Turizmi, Botanik Turizmi, Yayla Turizmi, EkoTurizm - Kırsal Turizm, Kurvaziyer Turizmi olanakları ile bunlardan kaynak bulan diğer alternatif turizm olanakları ve bu olanakların ortaya çıkardığı turistik hizmet altyapısı mevcuttur. Doğu Marmara Bölgesi nde Turizmin Yeri Turizm verileri, bölgenin bu sektörde Türkiye geneline göre düşük seviyede olduğunu göstermektedir. Turizm faaliyetlerinin daha iyi anlaşılabilmesi için gelen turist sayısı yerine geceleme sayıları değerlendirilmiş ve gecelemelerin Türkiye de yabancı turistlerin binde 3 ünün, yerli turistlerin ise yüzde 3,4 ünün Doğu Marmara TR42 Bölgesinde gerçekleştiği saptanmıştır. Bunun dışında, bölgede ölçülebilir olmayan ciddi bir günübirlik turizm potansiyeli bulunmaktadır. Tablo 5 Genel Turizm İstatistikleri TR 42 TR42/TR Kocaeli Sakarya Düzce Bolu Yalova Yabancı Turist Sayısı Yerli Turist Sayısı %11, Yabancı Geceleme Sayısı %0,

9 Yerli Geceleme Sayısı %3, Turizm İşl. Belgeli Tesisler 71 %2, Belediye Belgeli Tesisler Turizm İşl. Belgeli Yatak 9358 %1, Belediye Belgeli Yatak Toplam Yatak Kapasitesi Seyahat Acentesi %2, Kaynak, Veri Yılı: Kültür ve Turizm Bakanlığı, 2012 * (1) Belediye belgeli tesislerde geceleme ve Turizm Belgeli tesislerde geceleme sayılarının toplamı ile elde edilmiştir (2) Karşılaştırmalı veri olması bakımından KTB YİGM tarafından yayınlanan son güncel veri olan 2006 verisi kullanılmıştır. (3) Türsab, 2013 Yabancı ve yerli turistlerin bölgedeki gecelemeleri ülkeye oranlandığında yerli turist oranı yabancı turist oranının yaklaşık on katıdır. Bu da bölgenin açık şekilde yerli turizm merkezi olduğunu ortaya koymaktadır. Ancak, potansiyelin büyüklüğü ve ülkeye gelen yabancı turist sayısının sürekli artıyor olması destinasyon çeşitlendirilmesi gerekliliğini ortaya çıkarmakta ve Doğu Marmara nın yabancı turistlere yönelik de önemli bir merkez olabileceği özelliğini öne çıkarmaktadır. Bölgenin metropollere yakınlığı ve özellikle ulaşım kolaylığı, yatırım ve yatırımcılar ile yerli turistler açısından bölgeyi cazibe merkezi haline getirmektedir. Özellikle, hafta sonu İstanbul kaynaklı günübirlik turizm potansiyeli olarak geniş bir kitlenin Doğu Marmara bölgesini kullanabilecek olması ve günübirlik turizmin Doğu Marmara bölgesinde belirli kent, ilçe ve beldelerin farklı karakteristiklerinin vurgulanarak bu alanda ayrı bir potansiyel yakalayabileceği görülmektedir. Doğu Marmara Bölgesi nin İstanbul un yanı sıra Ankara dan da değerlendirilmesi gereken geniş çaplı bir ziyaret potansiyeli bulunmaktadır. Ancak, bu potansiyelin ekonomiye kazandırılmasında yatırım ve tanıtım eksikliğinden kaynaklı sorunlar bulunmakta olup, turizme yönelik altyapı hizmetlerinin desteklenmesi bölge açısından faydalı olacaktır. Bununla birlikte bölgede, büyükşehirler başta olmak üzere özellikle yatak kapasitesinin yeterli olmadığı görülmektedir. Yatak kapasite artırımı ve turizm potansiyelini geliştirmek üzere yatırımcılara da sektör tanıtımının yapılması, turizm işletme belgeli tesislerin artırılması ve yatırım ile yatırımcıların desteklenmesi önem arz etmekte olup turizm yatırımcıların çekilmesinin yanı sıra yerli ve yabancı turistlerin bölgeye gelmelerine ve konaklama sürelerinin uzatılmasına yönelik önlemlerin alınması gerekmektedir. Konaklama tesisleri dışındaki yeme-içme ve eğlence mekânlarında kalitenin artması, belgelendirmenin yaygınlaştırılmasına yönelik önlemler alınmalıdır. Ayrıca, turizm tanıtımı ve pazarlanmasında seyahat acenteleri ile çalışmalar koordineli şekilde gerçekleştirilmeli, turizm sektörüne yönelik alınan kararlar seyahat acenteleri ile desteklenmelidir Türkiye Turizm Stratejisi nde Bölgenin Yeri Yatırımcılar açısından; söz konusu akslar ve odaklar üzerinde yapılacak turizm yatırımları ile devlet teşviklerinden yararlanabilecek olmalarının ve alternatif turizm çeşitlerinden yararlanmalarının önemli olacağı belirtilmiştir. Turizm Stratejisinden yola çıkılarak da Türkiye Turizm Stratejisi Kavramsal Eylem Planı oluşturulmuştur. 9

10 Tablo 6 Türkiye Turizm Stratejisi Kavramsal Eylem Planı ( ) Kaynak: Kültür ve Turizm Bakanlığı, Türkiye Turizm Stratejisi nde ve eylem planında yurt genelinde turizm merkezleri, koridorları ve geliştirme bölgeleri belirtilmiştir. Doğu Marmara Bölgesi nde Bolu-Çankırı-Kastamonu Kış Turizm Aksı, İpekyolu Turizm Koridoru ile Batı Karadeniz Kıyı Koridoru yer almaktadır. Doğu Marmara Bölgesi Turizm Merkezleri, Koridorları ve Koruma ve Geliştirme Bölgeleri 2634 sayılı Turizm Teşvik Kanunu uyarınca ülkenin doğal, tarihi, arkeolojik ve sosyo-kültürel turizm değerleri, kış, av ve su sporları ve sağlık turizmi ile mevcut diğer turizm potansiyeli dikkate alınarak 12 alan veya bölge Turizm Merkezi veya Kültür ve Turizm Koruma ve Geliştirme Bölgesi olarak ilan edilmiştir. Tablo 7 Doğu Marmara İlleri Turizm Merkezleri ve Kültür ve Turizm Koruma ve Geliştirme Bölgeleri TM, TA, KTKGB Adı İl İlçe Tema Alan (ha) RG İlanı Kocaeli Gölcük Yazlık Termal TM Kocaeli Gölcük Termal Kocaeli Kartepe TM Kocaeli Kartepe Kış Kocaeli Sakarya Kıyı Bandı KTKGB İstanbul, Şile, Kandıra, Kıyı Kocaeli, Sakarya Kaynarca Sakarya Akyazı-Kuzuluk Termal TM Sakarya Akyazı Termal Sakarya Karasu Büyükmelenağzı Kıyı Sakarya Karasu, Kocaali Kıyı Bandı TM Sakarya Taraklı Termal TM Sakarya Taraklı Termal Düzce Gölyaka TM Düzce Gölyaka Golf Kardüz Yaylası Kış Sporları KTKGB Düzce Gölyaka Kış Bolu Karacasu Termal TM Bolu Bolu Termal Bolu Köroğlu Dağı TA Bolu Bolu Kış Yalova Armutlu Termal TM Yalova Armutlu Termal

11 Yalova Termal TM Yalova Termal Termal Kaynak, Veri Yılı: Kültür ve Turizm Bakanlığı YİGM, 2013 Tablo 8 Bölgede Yer Alan Turizm Merkezleri, Koridorları ve Geliştirme Bölgeleri Batı Karadeniz Kıyı Koridoru (2023 Türkiye Turizm Stratejisi) Batı Karadeniz Kıyı Koridoru İstanbul un Şile ilçesinden Sinop a kadar uzanan 500km lik bir hattı kapsamaktadır. İç turizme, özellikle de Ankara, İstanbul gibi metropoliten bölgelere yönelik planlanan bu turizm aksında kültür, doğa ve kıyı turizmi geliştirilecektir. Doğu Marmara Bölgesi nde bu turizm koridoruna dâhil olarak gösterilebilecek Kandıra, Kaynarca, Karasu, Ferizli, Kocaali, Akçakoca gibi ilçelerde orman içi dinlenme tesisleri gibi eko-turizmin geliştirileceği alanlarda oto karavan ve çadırlı kampçılığa olanak sağlayacak düzenlemelerin yapılması ve bu koridor üzerinde konaklanma kapasitelerinin ve kalitesinin geliştirilmesi planlanmaktadır. İpekyolu Turizm Koridoru (2023 Türkiye Turizm Stratejisi) Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından 2023 Türkiye Turizm Stratejisi nde belirtilen İpekyolu Turizm Koridoru, tarihi ipekyolu güzergâhının üzerinde bulunan Sapanca, Geyve, Taraklı, Göynük, Mudurnu, Beypazarı, Güdül ve Ayaş ilçelerini kapsamaktadır. Bu güzergah üzerindeki yerleşimlerde doğa turizmi ve eko-turizmin yoğunlaşması ve kış turizmi ile entegre edilmesi planlanmaktadır. Bu koridor üzerinde konaklama tesislerine yönelik yatırımlar teşvik edilecek ve özellikle pansiyonculuğun geliştirilmesi desteklenecektir. Bunun yanında sivil mimarlık örneği teşkil eden yapıların restorasyon, restitüsyon ve rekonstrüksiyon çalışmaları gerçekleştirilmesi önem taşımaktadır. Kocaeli Kartepe Turizm Merkezi Kocaeli nin güneydoğusunda ve 1606 m. yükseklikte, kış ve doğa turizmine yönelik büyük potansiyeli bulunan KARTEPE, bu potansiyelin değerlendirilmesi amacı ile Bakanlar Kurulu tarafından Turizm Merkezi İlan edilmiştir. Kocaeli Sakarya Kıyı bandı KTKGB Kandıra kıyı bandının var olan turizm potansiyelinin en iyi şekilde değerlendirilmesi ve geliştirilmesi, Kocaeli, Sakarya ve ülke turizmine katkı sağlaması amacıyla Bakanlar Kurulu kararı ile Kocaeli-Sakarya Kıyı Bandı Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi olarak ilan edilmiştir. Kocaeli Gölcük Yazlık Termal Turizm Merkezi 11

12 Kültür ve Turizm Bakanlığınca, jeotermal kaynak potansiyelinin termal turizm amaçlı değerlendirilmesi kapsamında Bakanlar Kurulu Kararı ile Yazlık Termal Turizm Merkezi olarak ilan edilmiştir. 03 Mart 2011 ve 25 Ocak 2013 tarihli Resmi Gazete ilanları ile 350 ve 500 yataklı olmak üzere 2 adet otel için ihaleye çıkılmıştır. Sakarya Akyazı-Kuzuluk Termal Turizm Merkezi Turizm Teşvik Kanunu uyarınca 2006 yılında 7900 hektarlık bir alanda ilan edilmiş ve kişilik yatak kapasitesi barındıracak şekilde planlanmıştır. 25 Ocak 2013 tarihli Resmi Gazete ilanı ile tahsis için ihaleye çıkılmıştır. Sakarya Karasu Büyükmelenağzı Kıyı Bandı Turizm Merkezi Tevsii tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak ilan edilmiştir kişilik yatak kapasitesi olacak şekilde Çevre Düzeni Planına işlenmiş, nazım ve uygulama imar planları onaylanmıştır. Sakarya Taraklı Termal Turizm Merkezi tarihli Resmi Gazete de yayımlanarak ilan edilmiştir. Düzce Gölyaka Kültür Parkı Golf Turizm Merkezi tarihli Resmi Gazete de yayımlanarak ilan edilmiş olup hâlihazırda onaylı bir imar planı bulunmamaktadır. Bolu Karacasu Termal Turizm Merkezi Bolu merkez ilçesi sınırları içinde bulunan ve 30 hektarlık alanı kapsayan Karacasu Termal Turizm Merkezi, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından termal ve sağlık turizmi temalı olarak ilan edilmiştir. Avrupa nın en büyük fizik tedavi ve rehabilitasyon merkezi inşa halinde ve faaliyetteki hastane ile entegre çalışacaktır. Ayrıca turistik amaçlı kullanılan kaplıca da bu bölgede mevcuttur. Bolu Köroğlu Dağı Turizm Alanı Tevsii tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayınlanarak ilan edilmiştir. Yalova Armutlu Termal Turizm Merkezi Armutlu ilçesinde 5300 hektarlık alanda, 2008 yılında termal ve sağlık turizmine yönelik olarak ilan edilmiştir. Yalova Termal Turizm Merkezi Yalova Termal Turizm merkezi, Termal ilçe merkezinde, Yenimahalle ile Ortaburun mahalleleri arasındaki ormanlık bir bölgede yer almaktadır yılında alanı genişletilerek yaklaşık 4800 hektar büyüklüğüne ulaşmıştır. Öne Çıkan Turizm Destinasyonları Doğu Marmara Bölgesi coğrafi yapısı gereği Karadeniz ve Marmara Denizi sahilleri üzerinde yer alması itibariyle geleneksel turizm, Kuzey Anadolu Fayı üzerinde konumlanmış olması nedeniyle termal turizm, Bithynia krallığı başta olmak üzere Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinden kalma eserlere sahip olması ve tarihi İpekyolu üzerinde yer almasından ötürü kültür ve tarih turizmi, korunmuş doğal yapısı nedeniyle doğa, sağlık ve spor turizmi, İstanbul ve Ankara ya yakın olması ve Anadolu yu Avrupa ya bağlayan güzergâh üzerinde olması nedeniyle günübirlik turizm potansiyeli bulunan bir bölgedir. Öte yandan bölgede yer alan pek çok büyük sanayi 12

13 kuruluşu ile İstanbul da yer alan kuruluşlara hitap eden önemli bir kongre turizmi destinasyonu olarak bölge tanınmaktadır. Şekil 3 İlçelere Göre Önemli Kültürel ve Turistik Değerler ILCE Slogan Önemli Kültürel ve Turistik Değerleri KOCAELİ Başiskele Doğanın şifayla buluştuğu yer Beşkayalar Tabiat Parkı, Soğuksu Mesire Alanı, Başiskele Parkı, Yuvacık Barajı, Yuvacık Suyu Çayırova Fatih Sultan Mehmet'in Akkilise ovası Darıca Huzurun anlam bulduğu yer Darıca Faruk Yalçın Hayvanlar Alemi, Darıca Sahili, Dudayev Parkı, Sancaktepe, Bayramoğlu Derince Lojistiğin kalbi Çınarlı Dere, Çene Suyu, Harikalar Sahili, Dilovası Üretimin başkenti Sultan Süleyman Köprüsü, Abdülhamit Camii, Orhan Camii, Tavşancıl Köyü, Gebze Gölcük Türkiye'nin en gelişmiş ve en keşfedilmemiş yeri Huzura ve şifaya dalınan yer Yahya Kaptan Anıt Mezarı, Osman Hamdi Bey Müzesi, Ballıkayalar, Hannibal'ın Mezarı, Eskihisar Kalesi, Demirciler Konağı, Çoban Mustafa Paşa Külliyesi, Hünkar Çayırı, Sultan Orhan Camii, İlyasbey Camii, Tarihi Gebze Kervansarayı Yarhisar Müze Gemisi, Barbaros Hayrettin Paşa Parkı, Yazlık Ilıcası, Sultan Baba Türbesi, Eskiyalı Mahallesi, Saraylı Köyü, Kadırga Yaylası, Tarihi Kazıklı Kervansarayı, Hacı Alipaşa Camii, Değirmendere fındığı, İhsaniye Elması İzmit Körfez'in incisi Saat Kulesi, Tarihi Tren İstasyonu, Hızır Reis Denizaltı Müze Gemisi, Gayret Müze Gemisi, Arkeoloji ve Etnografya Müzesi, Elektronik Kent Müzesi, Mevlevi Evi, Thököly İmre Evi, Seka Park, Kocaeli Kent Ormanı, Şehitler Korusu, Tümülüsler, Süleyman Paşa Hamamı, Orhan Camii, Fevziye Camii, Sırrı Paşa Konağı, Redif Dairesi, Portakal Hafız Mescidi ve Konağı, Yeni Cuma Camii (Pertev Mehmet Paşa Külliyesi), Pembe Köşk, Macar Kralı Thököly İmre Anıt Mezarı, Kasr-ı Hümayun (Saray Müze), Kapanca Sokak, İzmit Gazi Lisesi, Gültepe Nekropolü, Eski Vali Konağı, Canfeda Hatun Çemesi, Büyük Su Kemeri, İzmit Pişmaniyesi ve Saray Helvası, İzmit Simidi, Kocaeli Fuarı, İzmit (Nikomedia) Turları, Gölkay Park Kandıra 8 sahil köyü ve 52 km sahil şeridi ile Karadeniz'in büyüsü Sarısu, Paşasuyu, Cebeci- Kerpe-Kefken Sahilleri, Bağırganlı Köyü, Akçakoca Anıt Mezarı, Orhan Camii, Kandıra Yoğurdu ve Peyniri, Pembe Kayalar, Kandıra Taşı, Kandıra Bezi, Kefken Adası Karamürsel Körfez'in yeşil yamaçları Başdeğirmen Mesire Alanı, Valide Sultan Köprüsü, Karamülsel Bey Anıt Mezarı, Kara Bali Bey Camii, Karamürsel Sepeti, Karamürsel Tarihi Müzesi, Kartepe Körfez Kış mevsiminin davetkar adresi Osmanlı'nın ilk sanayi bölgesi Karamürsel Sahili, Altınkemer Halk Plajı Maşukiye Alabalık Tesisleri, Sapanca Gölü, Kartepe Kayak Merkezi, Kuzu Yaylası, Maşukiye Armudu, Maşukiye, Eğreltidüzü Mesire Alanı, Eşme Ayvası, Lokum ve Cezerye, Kartepe Sukay Park Kaiser 2. Wilhelm Köşkü, Körfez Yarış Pisti, Eğreltidüzü Mesire Alanı, Türk Kahvesi (lalezar), Kutluca Körüsü, Yarımca Kirazı, Dokuma Fabrikası, Hereke beldesi SAKARYA Akyazı Sıcak ve şifalı sularıyla Kuzuluk Kaplıcaları, Kuzuluk Orman İçi Dinlenme Alanı, zindelik sunan Ferizli Güzelliği içinde gizli Akgöl, Seyifler Kalesi, Papazın Değirmeni, İnönü Evi, Cuma Çalı Namazgâhı, Cennet Kadın Mezarı, Kubuz Çeşmesi, Garebet Gâvuru Çeşmesi, Kürtler Mezarı, Kümbet Mezarlar, Kilise Çeşmesi, Cennet Göleti Geyve Yeşilin her tonunu görebileceğiniz yer Geyve Boğazı, Sinanbey Zaivesi (Elvanbey İmarethanesi), SarıgaziKöyü, Kuva-yı Milliye Müzesi, 2. Bayezıt Köprüsü, Hendek Turizm, Eğitim, Sanayi, Keremali Zirvesi, Çiğdem Yaylası, Şehircilik, Tarım Karapürçek Keşfinizi bekliyor Şelaleler, Nehirler Karasu İnce taneli kumu ve tertemiz suyu ile Yenimahelle, Maden Deresi ve Şelalesi, 13

14 Kaynarca Kocaali Pamukova Sapanca Söğütlü Taraklı Adapazarı Longozuyla turizmin MARKA'sı Güneşin denizden doğduğu ve battığı yer Türkiye'nin meyve bahçesi Tarih ve Doğa'nın Kesişim Noktası Doğa'nın Cömert Davrandığı Yer Tarihi ve doğal güzelliklerin merkezi Çark dönüyor Sakarya büyüyor Şeyhmuslihiddin Camii, Acarlar Gölü ve Langozu, Kumsal, Caferiye Köyü, Paşalar kalesi, Karacaahmet Türbesi, Sapanca Gölü, İstanbul Dere, Rahime Sultan Camii, Hasanfehmi Paşa Camii, Sarıgöl mesire Alanı, Harmantepe Kalesi, Arifiye Sanayinin başkenti Arifiye Erenler Sakarya'nın Nehir Kıyısı Sakarya Nehri, Ada AVM, Serdivan Sakarya'nın yükselen Beşköprü (Justinianus Köprüsü), değeri Yunuspaşa Camii, Taraklı Evleri, Karagöl Yaylası, Hıdırlık Mesire Alanı, Çark Mesire, Uzunçarşı, Sakarya kent müzesi(atatürk Evi), Deprem Müzesi, Orman Park, Kent Park, Tarihi Çark, Poyrazlar Gölü ve Dinlenme Tesisleri, Saklı Göl, İl Ormanı Mesire Alanı, DÜZCE Düzce Doğa Cenneti Düzce, Herşey Var Gönlünüzce PRUSIAS AD HYPIUM Antik Kenti, Konuralp Müzesi, Mermer Köprü, 40 Basamaklar Akçakoca Parlayan Kent Alabalık, fındık, dağ çileği, kestane balı, Ceneviz Kalesi, Diapolis Antik Kenti Cumayeri Sularda Yeşilin Binbir Tonu Rafting Çilimli Bereketli Düzova Gölyaka Doğa ve Yaşam Efteni Gölü, Kara Göl, Sarı Göl, Cılbız Kuyusu, Gölcük, Kuru Göl ve Katır Gölü; Pürenli, Kardüz, Yanık, Unluk ve Kızık Yaylaları Gümüşova Doğa Cömert Davranmış Melen Çayı Kaynaşlı Burada Yaşam Farklı Dinlenme Tesisleri, Seyir Terasları Yığılca Doğanın Saklı Kenti Kara Dere, Aksu Deresi, İncirli Deresi, Hacı Deresi, Mahya Deresi, Karakaş Deresi, Naşlar Deresi ve İğneler Deresi, Hasanlar Barajı BOLU Bolu Destanlarla dolu tarihi dokusuyla tabiatın kalbi Yedigölleri Milli parkı, Abant Gölü, Gölcük, Gölköy baraj gölü, Bolu yayları, Aladağ yaylası, Bolu kaplıcaları, Kartalkaya kayak merkezi, Bolu Müzesi, Büyük camii (yıldırım Bayezit Camii), Ümmi Kemal Türbesi, Kasım dede türbesi, Bolu Taşhan, Orta Hamam, Tabaklar Hamamı, Yamaç Paraşütü, Sultan hamamı, Halı Hisarı, Akkaya Travertenleri, Tokad-i Hayrettin Türbesi, Kadı camii, Saraçhane camii, İmaret camii, Ilıca camii, Karaköy camii, Sarıalan yaylaları Göynük Bir Osmanlı Kenti Sünnet gölü, Akşemsettin Türbesi, Gazi Süleyman Paşa camii, Göynük Zafer Kulesi, Süleyman Paşa Hamamı, Göynük evleri, Frig kaya abidesi, Çubuk Gölü, Mudurnu İpekyolu'nun efsanevi durağı Seben Yaylaların tarihe ev sahipliği yaptığı yer Kıbrıscık Batı Karadeniz'in Yayla Kıbrısçık Yaylaları, Kaya evleri Cenneti Dörtdivan Köroğlu'nun Evi Dinlenme Tesisleri, Köroğlu Gerede 4 Bölge'nin Kesişim Noktası Sülük Gölü, Yıldırım Bayezit camii, Kanuni camii, Saat kulesi, Babas kaplıcası, Sarot kaplıcası, Yıldırım Hamamı, Mudurnu evleri, Mudurnu Kalesi Taşlıyayla, Kızık Yaylası, Kesenözü-pavlu kaplıcası, Kaya evleri, Bizans Klise kalıntıları, Gerede yaylası, Esen tepe, Arkut dağı kayak merkezi, Aşağı tekke türbesi, Kiliseli Tüccar hanı, Keçi kalesi, Aşşağı Hamam, Asar kalesi 14

15 Yeniçağa Bozulmamış Doğası ile Yeniçağa Gölü, Kuş Gözlem Kulesi, Yıldırım Hamamı Mengen Toprağın Yeşile, İnsanın Yemeğe Doyduğu Yer Ka-yabükü, Akören - Kisecik ve Çayköy kiliseleri, Ev Kayaları, Yanıkdeğirmen mağaraları, Bizans ve Ceneviz Sütunları, Soğucak, Akçakoca, Bürnük, Sırıklı, Çukur Yayla, Göl Yaylası, Aktepe, Ağalar, Küçükkuz, Civcivler, Mamatlar, Elemen ve Afşar Yaylaları, Ödek, Kemal Savaş, Şirinyazı ve Hızarderesi Göletleri, Babahızır Türbesi YALOVA Yalova Tarihi köşkleri, evleri ve müzeleri ile Yürüyen Köşk, Höyük Tepesi, Elmalık Köyü, Beş Pınarlar Tepesi, Kurtköy, Kapılı Çınar, Karaca Arberetum, Kurşunlu Hamamı, Valide Hamamı, İstihkam Tepe Çiftlikköy Yalova nın incisi Kara Kilise, Çukurköy, Dereköy, Laledereköyü, Gacık Köy Altınova Kültürlerin kavşak noktası Hersek Köyü, Çoban Kale, Fevziye Köyü Yağlı Güreşleri, Sermayecik Köyü, Hersekzade Ahmet Paşa cami, han, çeşme ve hamamı Armutlu Şifalı suların altın Hayriye-Kapaklı-mecidiye-fıstıklı köyleri, Armutlu kaplıcaları madalyalı adresi Çınarcık Marmara'nın mavi incisi Teşvikiye Kent Ormanı, Erikli Çifte Şelaleleri, Büyük Dipsiz Göl, Küçük Dipsiz Göl, Delmece Yaylası, Esen köy, Karlık Yaylası, çaldere Şelalesi, Hasan baba Termal Adını kaynağından alan yer piknik ve mesire yeri, Kocadere Sahili, Çınarcık Sahili, Esenköy Sahili Çınarlı Yol, Gökçedere Barajı, Termal Kaplıcaları, Sudüşen Şelalesi Ülke genelinde olduğu gibi kültürel ve turistik değerlerin yoğunlaşmış olduğu bölgede bir takım destinasyonlar ön plana çıkmakta ve yoğun yerli ve yabancı turist çekmektedir. Geleneksel Turizm (Deniz-Kum-Güneş) Doğu Marmara Bölgesi Karadeniz ve Marmara Denizi ne olan kıyılarıyla ve İstanbul ile Ankara anakentlerine yakın konumu nedeniyle önemli bir geleneksel turizm merkezidir. Söz konusu kentlerde nüfusun artması ve dünya genelindeki ortalama sıcaklık artışlarının da etkisiyle bölgede bir takım destinasyonlar önem kazanmaktadır. Darıca Bölgenin İstanbul a en yakın sahil kesimi olan ilçe deniz turizminin yanı sıra hayvanat bahçesi, tarihi evleri ve parklarıyla tanınmış bir destinasyondur. Yaklaşık 16 km uzunluğundaki sahil şeridi ve Bayramoğlu yarımadası üzerinde pek çok uygun plaj mevcuttur. Günübirlik ve konaklamalı olarak gelişme potansiyeli bulunmaktadır. Kandıra Kocaeli ilinin Karadeniz kıyılarında yer alan Kandıra ilçe merkezi kıyıdan yaklaşık 8km içeride kalıyor olsa da Kefken, Kerpe, Cebeci ile Sarısu, Bağırkanlı, Seyrek ve Dikili başta olmak üzere pek çok alanda doğal plaj ve koylar ile kumsallar bulunmaktadır. Ayrıca, Kefken Adası Karadeniz sahillerinde üzerinde yerleşim olan tek ada olarak önemli bir değerdir. Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişme Koridoru ilanı ve bunu müteakiben 5.bölge teşvikleri kapsamına alınan bölgede geleneksel turizm, doğa turizmi ile gelişmektedir. Ancak, Karadeniz in bir iç deniz olma özelliği, kayalık ve dik yamaçlı yapısı ile iklimsel durumu geleneksel turizmi riskli hale getirmektedir. Boğulma vakalarının yüksek olduğu bölgede güvenlik önlemleri alınarak geleneksel turizmin geliştirilmesinin yöre ekonomisine ciddi katkı sağlamaya devam edeceği tahmin edilmektedir. Armutlu-Çınarcık Yalova ilinde il merkezinin batısında yer alan kesim Marmara Denizi kıyısında önemli bir geleneksel turizm merkezidir. Samanlı dağlarının başlangıç noktası olan bölgede kıyı genel olarak kumsal olmayan yamaçlardan oluşmaktadır. Kapaklı, Yalı, Bayır, Karşıyaka, Aliye Hanım, Esenköy, Kocadere ve Çınarcık başta olmak üzere pek 15

16 çok alan denize girmeye müsaittir. Bu bölgelerde sanayi baskısının olmayışı ve doğal yapısı ile termal ve doğa turizmiyle desteklenebilir olması geleneksel turizm açısından potansiyeli arttırmaktadır. Bölgede halihazırda pek çok yatırım bulunmakla birlikte doğaya duyarlı tesislerin yaygınlaştırılmasının ekonomiyi geliştireceği beklenmektedir. Karasu - Kocaali Sakarya ilinin Karadeniz sahil kesiminde bulunan Karasu ve Kocaali ilçeleri ince taneli olarak bilinen kumu ile sahil turizminin yaygın olduğu bir bölgedir. Karaboğaz, Camili, Denizköy, Karasu merkez, Kuyumculu, Kocaali merkez, Caferiye ve Melen ağzı bölgeleri başta olmak üzere tüm sahil bu ince taneli kumsaldan oluşmaktadır. Lojistik yatırımların artıyor olması ile bölgenin özellikle İstanbul kaynaklı önemli büyüklükteki nüfusa yönelik bir geleneksel turizm merkezi olacağı tahmin edilmektedir. İlçe merkezinin sulak alan olması ve Acarlar Longozu nun korunma gereksinimi sanayi baskısından ziyade ilçe merkezinin lojistiğin yanında turizm gelişiminin faydalı olacağını göstermektedir. Gayrımenkul sektörünün canlılığı da bu yargıyı destekler niteliktedir ve yazlıkların yoğunlaştığı görülmektedir. Akçakoca Karaburun, Edilli Ağzı, mavi bayraklı Ceneviz sahili gibi sahil turizmine yönelik önemli alanlara sahip olan Akçakoca ilçesi Düzce ilinin Karadeniz sahilinde yer almaktadır. Karadeniz sahili özelliklerinin kendini daha sık göstermeye başladığı bölge Türkiye nin ilk geleneksel turizm faaliyetlerinin yapıldığı yöre olarak bilinmektedir. Ankara ya olan yakınlığın da etkilediği ilçede sahil turizminin yanı sıra doğa turizmi faaliyetleri gerçekleşmekte ve turizm yatırımları çoğalmaktadır. Ulaşım yatırımlarının da artmasıyla turizmden alacağı payın artacağı beklenen ilçede denizden balıkçılık sektöründe de faydalanılmaktadır. Doğa Turizmi Ülke genelinde en sık ormanlık dokuya ve zengin bitki örtüsüne sahip bölgelerden olan Doğu Marmara Bölgesi nde çoğu butik otelcilikle olmak üzere yoğun olarak doğa turizmi faaliyetleri gerçekleştirilmektedir. Çevre anakentlerden günübirlik ve kısa zamanlı kaçış noktası olarak görülen bölgede gelen turist sayısı bazında en çok talep doğa turizminin baskın olduğu destinasyonlara gerçekleşmektedir. Yalova Mavi-Yeşil Turizm Seyir Yolu Yalova ilinde bulunan ve hemen her sahil kesimi, şelale, göl, yayla, mağara, taşınmaz kültür varlığı, yöresel etkinlik, özgün botanik alan ve seyir noktasını kapsayan güzergâh ağırlıklı olarak İstanbul kaynaklı ve yabancı turistlere yönelik olarak turizmde kullanılmaktadır. Tüm il ve bölge tarafından benimsenmiş olduğunu göz önünde bulundurulduğunda Armutlu, Çınarcık, Termal, Yalova merkez, Çiftlikköy ve Altınova ilçelerinin tamamını kapsayan güzergâhın tanınırlığının artması ve yer yer karşılaşılan altyapı eksikliklerinin tamamlanmasının ardından önemini arttıracağı öngörülmektedir. Destinasyonda geliri arttıracak ve doğaya duyarlı turizm tesislerinin yaygınlaşması beklenmektedir. Başiskele Maşukiye Kartepe Sapanca Ağırlıklı olarak İstanbullulara yönelik günübirlik ve kısa süreli turizm aktivitelerinin yoğunlaştığı hat Kocaeli ve Sakarya sınırları içerisinde kalmaktadır. Samanlı dağlarının kuzey yamaçlarında zengin akarsu kaynakları ve sık ormanlık yapısıyla önemli bir doğa turizmi destinasyonudur. Artan ziyaretçi sayısı ve tesisleşme turizm gelirini arttırıyor olsa da çevresel sürdürülebilirlik açısından altyapı ve denetleme faaliyetlerinin artmasına olan ihtiyacı da beraberinde getirmektedir. Bölgeye olan talebin artacağı öngörülmektedir. Bölgede yer alan doğa yürütüş parkurları doğa sporları turizmi açısından önem taşımaktadır. 16

17 Acarlar Longozu Sakarya ili Karasu ve Kaynarca ilçeleri arasında yer alan subasar ormanı 1.derece doğal sit alanı ve önemli bir turizm destinasyonudur. Her ne kadar konaklamalı ziyaret gerçekleşmese de Acarlar Longozu yakın çevreye gelen turistlerin uğradığı bir mekandır. Kaçak ağaç kesimi ve atık su ile tarımsal ilaçların karışmasının önemli bir sorun olarak görüldüğü bölgede koruma kullanma dengesi içerisinde turizm amacıyla değerlendirilmesinin artacağı düşünülmektedir. Sapanca Gölü Türkiye nin en büyük tatlı su kaynaklarından olan Sapanca Gölü, Kocaeli ve Sakarya il sınırları arasında yer almakta ve Kartepe, Sapanca, Arifiye ve Serdivan ilçelerinin ortasında yer almaktadır. Doğal sit alanı ve içme suyu havzası olarak koruma altında olan bölge sanayi, karayolu ve yerleşim alanlarından geçen havzalardan beslenmekte ve korunması zorlaşmaktadır. İşletme belgeli ve butik pek çok otelin faaliyet gösterdiği göl çevresi ve Sapanca ilçesi Orta Doğu ve Avrupa kökenli pek çok yabancı turiste de ev sahipliği yapan uluslararası ölçekte markalaşmış bir destinasyondur. Gayrımenkul sektörünün turizme yönelik hızla geliştiği ilçede yatırım baskısının artması öngörülmektedir. Gölyaka Cumayeri Düzce ilinin batısında yer alan bölgede zengin su kaynaklarından dolayı pek çok sulak alan ve akarsu bulunmaktadır. Özellikle Melen nehri üzerinde rafting markalaşmış, Efteni gölü ve Güzeldere şelalaesi başta olmak üzere turistik destinasyonlar bulunmaktadır. Melen havzasında İSKİ nin yetkili olması pek çok kısıtlamayı beraberinde getirmekte, bunun da turistik faaliyetleri olumsuz etkileyeceği düşünülmektedir. Bölge kaynaklarının koruma kullanma dengesi içerisinde turizmde değerlendirilmesine önem verilmektedir. Gölyaka ilçesi sınırlarında ve Abant Dağları nda yer alan Kardüz başta olmak üzere yaylalar kış ve yayla turizmi için de önemli değer olarak öne çıkmaktadır. Kaynaşlı Düzce ili sınırlarında ve Bolu Dağı eteklerinde bulunan Kaynaşlı, Bolu Dağı tüneli faaliyete geçmeden önce en önemli dinlenme ve rekreasyon merkezlerinden biriyken bu hattaki araç yoğunluğunun azalmasının ardından pek çok tesis atıl konuma gelmiştir. Markalaşmış bir takım tesis faaliyetlerine devam ederken yörenin tekrar eski konumuna gelmesi için planlama çalışmaları yapılmaktadır. Öte yandan, Topuk Yaylası nda kurulan Fenerbahçe tesisleri başta olmak üzere özellikle ilçenin güneyinde yer alan yayla, kaplıca ve şelaleler doğa turizminde potansiyel barındırmaktadır. Abant Doğa turizminde Doğu Marmara Bölgesinin ulusal ve uluslararası ölçekte en tanınır doğa turizmi destinasyonlarından olan Abant, günübirlik ve konaklamalı turist gelişlerinin en yoğun yaşandığı destinasyonlardandır. Mudurnu ilçesi sınırlarında kalan Abant Tabiat Parkı, halihazırda 2 adet işletme belgeli 5 yıldızlı otele sahiptir. Göl ve çevresinin korunmasının çevresel ve turizm sürdürülebilirliği açısından önemli olan milli parkta özellikle Orta Doğu kökenli turist ziyaretleri yabancılar arasında önemli bir ağırlık taşımaktadır. Yedigöller Bolu ilinin Düzce iline yakın kesiminde yer alan Yedigöller yapısal olarak en bozulmamış destinasyonlardan birisi ve Türkiye de ilan edilen ikinci milli parktır. Erişilebilirliğin görece zor olduğu destinasyon bölgenin tanınmış bir başka doğal alanıdır. Milli park statüsünde olan yörede çadır, karavan, misafirhane ve bungalovlarda yapılan 17

18 konaklama gelişmektedir. Çevresel sürdürülebilirliğin önemli olduğu yöreye turist akışının artacağı tahmin edilmektedir. Bolu Gölcük Bolu il merkezinin güneyinde Köroğlu dağları yamaçlarında bulunan Gölcük, Abant milli parkı ile benzer özellikler gösteren ancak küçük ölçekli bir destinasyondur. İl merkezine yakın olması ve Abant a olan yoğun ilgi artışı bu bölgeye alternatif olarak Gölcük ün gelişim potansiyelini ortaya çıkarmaktadır. Termal Turizm (Wellness &SPA) Kuzey Anadolu Fay hattının üzerinde yer alan Doğu Marmara Bölgesi bu kırıklardan zengin termal kaynaklara sahip olmaktadır. Yalova Armutlu dan başlayarak Gerede ye kadar uzanan termal kaynaklar gerek enerji gerekse de turizm açısından önemli girdi sağlamaktadır. Dünya genelinde yaygınlaşan termal turizm, Türkiye de her ne kadar istenen düzeye gelemese de wellness, SPA ve medikal turizmle de entegre olarak hızlı gelişme potansiyeline sahiptir. Hâlihazırda farklı noktalarda pek çok termal turizm tesisi yatırımı bulunmaktadır. Armutlu Bölgede en köklü termal su kullanan otelleri barındıran Armutlu özellikle Orta Doğu lu yabancı ve Bursa ile İstanbul lu yerli turiste hizmet vermektedir. Geleneksel turizmle entegre olmuş olan termal tesislerin sayısının artmasının yörenin gelişimini hızlandıracağı öngörülmektedir ve yatırıma yönelik çalışmalar gerçekleştirilmektedir. Termal Adını kaynağından alan Termal ilçesi Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Turizm Merkezi ilan edilmiş ve gerçekleşen turizm yatırımlarının ardından giderek daha tanınır hale gelmektedir. Ormanlık ve su havzasında yer alan ilçe termal kaynakların turizmde kullanımının yaygınlaşmasıyla turizmden daha fazla gelir elde eder konuma gelmiştir. Gölcük-Başiskele Ilıca sı ile bilinen yöre Kültür ve Turizm Bakanlığı nca ilan edilen Turizm Merkezi nin yanı sıra yakın çevrede kurulan termal tesislerle bilinirliğini arttırmaktadır. Kongre ve toplantı turizmi ile birlikte faaliyetlerin geliştiği yörenin sağlık turizmi faaliyetlerinin yaygınlaşmasının ardından Kocaeli Sağlık Turizmi faaliyetlerinin merkezi konumuna geleceği öngörülmektedir. Sapanca Sakarya iline bağlı Sapanca ilçesi faal ve yatırım aşamasındaki turizm tesisleri ile turizmde markalaşmış bir destinasyondur. Özellikle İstanbul dan gelen ve yabancı turistlere yönelik olan tesislerde wellness ve SPA faaliyetleri yaygındır. Sağlık turizmine yönelik olarak da faaliyetlerin gerçekleştiği ilçe aynı zamanda önemli bir doğa turizmi merkezidir. Akyazı Kuzuluk Zengin termal kaynaklara sahip olan yörede kapasitenin görece düşük olduğu tesislerde turizm faaliyetleri gerçekleştirilmektedir. Sapanca ilçesine göre İstanbul a, Bolu ya göre ise Ankara ya uzak olduğundan potansiyel tam olarak kullanılamamaktadır. Termal kaynakların ve doğal varlıkların yakın dönemde turizmde daha yaygın kullanılacağı öngörülmektedir. Taraklı 18

19 Termal kaynaklarının turistik tesislerde kullanılışı yeni yeni yaygınlaşan ilçenin ilçe merkezi yakınlarındaki yatırımların ardından temel ekonomisi turizme dayalı olacağı beklenmektedir. Halihazırda ciddi bir kültür turizmi ziyaretçisine sahip olan ilçenin termal devremülklerin yaygınlaşmasının ardından cazibesini daha da arttıracağı öngörülmektedir. Bolu Karacasu Bolu ili merkez ilçesi güneyinde yer alan yöre, termal su kaynakları açısından zengindir. Bölgede yoğunlaşmış turizm tesisleri yerli ve yabancı turistler tarafından sıklıkla tercih edilmektedir. Doğal alanlarla bütünleşmiş olan tesislerin ziyaretçi sayılarının artışa devam edeceği öngörülmektedir. Babas Bolu ili Mudurnu ilçesinde yer alan ve Termal kaynakların kullanımının diğer yörelere göre çok daha eskiye dayandığı Babas, tesisleşmenin kısıtlı olması nedeniyle termal turizmde görece geri planda kalmıştır. Ankaralı ve yabancı turistlere yönelik olarak kullanımına yönelik olarak tesisleşmenin artacağı beklenmektedir. Taşkesti - Sarot Bolu iline bağlı Mudurnu ilçesinde bulunan Sarot Kaplıcaları geçmişte kullanılmış olmanın yanı sıra yeni yatırımlarla önemli bir termal turizm merkezi haline gelecektir. Yakın çevresindeki doğa ve kültürel varlıkların da destinasyon zenginliği açısından önemli olduğu yörede turistik faaliyetlerin artacağı öngörülmektedir. Kış Turizmi İklim özellikleri ve dağlık yapısından ötürü kış sporları ve turizmi için uygun alanlar Doğu Marmara Bölgesi nde mevcuttur. Turizm türünün hitap ettiği kitlelere olan yakınlık (İstanbul için Kartepe, Bolu için Kartalkaya) destinasyonların önemini arttırmaktadır. Öte yandan geliştirilmek istenen Kardüz ve Arkut gibi yeni destinasyonların kış turizminde çeşitliliğini ve turist sayısını arttırması beklenmektedir. Kartalkaya Bolu ilinde bulunan ve Türkiye nin en tanınmış kayak merkezlerinden birine sahip olan Kartalkaya, Turizm Belgeli 5 konaklama tesisi ve bir çok mekanik sistemin bulunduğu ve toplamda 1600 yatak kapasitesi ile yerli ve yabancı pek çok turiste hitap etmektedir metre yükseklikteki kayak pisti ve ikliminden dolayı uzun sezona sahip olan bölge diğer sezonlarda da ziyaretçi almaktadır. Yakın çevredeki tesislerin artmasıyla turizmden aldığı payın artacağı beklenmektedir. Kartepe İstanbul a en yakın kayak merkezi olan ve 1602 metre yükseklikteki Kartepe 3500 metreye varan pistleri ve farklı zorluk derecelerine hitap etmesinden ötürü İstanbullular tarafından yoğun olarak tercih edilen bir bölgedir. Yakın çevredeki yaylalarda turizmin gelişme potansiyeli bulunan Kartepe de kış turizminin yanı sıra günübirlik turizmin de gelişme potansiyeli bulunmaktadır. Kardüz Yaylası Düzce ili sınırlarında Abant Dağları nda yer alan Kardüz Yaylası, taşıdığı kış turizmi potansiyeli ile gelişime açık bir bölgedir. Halihazırda büyük ölçekli kış turizmi etkinliğinin bulunmadığı yaylada çeşitli kurumlarca planlama çalışmaları gerçekleştirilmektedir. Kartepe ve Kartalkaya da talebin yüksek olması alternatif destinasyon olarak öne çıkacağı düşüncesini desteklemektedir. Gerede Arkut Dağı 19

20 Bolu ili Gerede ilçesinde yer alan kayak merkezi ağırlıklı olarak kış sporlarına yönelik olarak kullanılmaktadır. Turizmin gelişme potansiyelinin yüksek olduğu yörede özellikle Ankara ya olan yakınlık önemlidir. Uzun kayaklı koşu pistleri ile kış sporlarında uluslararası kamp merkezi olarak kullanılabilme ve etkinliklere ev sahipliği yapma potansiyeli barındırmaktadır. Kültür, Tarih ve İnanç Turizmi Dünya genelinde en hızlı yaygınlaşan turizm türlerinden olan kültür turizmi, tarih ve inanç turizmi Doğu Marmara Bölgesi nde ülke genelinde olduğu gibi pek çok girdiye sahiptir. Bölgede özellikle Gebze Eskihisar, Hereke, Konuralp ve Taraklı, Mudurnu ve Göynük bölgeleri öne çıkmaktadır. Gebze - Eskihisar Gebze ilçesi sınırlarında yer alan Eskihisar İstanbul un fethinin ardından gelişmiş ve kale ile tarihi evleri ile bir tarihi merkez haline gelmiştir. Osmanlı ve erken Cumhuriyet dönemlerinde turizm merkezi haline gelen yöre ünlü ressam Osman Hamdi Bey in çalışmalarına ev sahipliği yapmıştır. Konumu itibariyle günübirlik turizmde avantaja sahiptir. Hereke Osmanlı nın ilk sanayi desantralizasyonu ve Türkiye Cumhuriyeti nin ilk sanayileşme faaliyetlerine ev sahipliği yapmış olan Hereke, Kocaeli ili Körfez ilçesi sınırlarında yer almaktadır. Sümerbank tesisleri, Fabrika-i H Hümayun, dokuma fabrikası, tarihi kale, Kaiser Wilhelm Köşkü gibi pek çok tarihi öneme sahip yapıya sahip olması, coğrafi olarak özgün yapıda olmasının getirdiklerindendir. Dik yamaçlar arasında bir koy olması yelkencilikte markalaşmış olmasını da sağlamıştır. D-100 ve TEM otoyolu üzerinde yer alıyor olması ve hepsinden önemlisi dünyaca ünlü Hereke Halısı ile markalaşmış olması yörenin günübirlik ve konaklamalı turizmde önemli bir potansiyel barındırmasını pekiştirmektedir. Konuralp Düzce ili merkez ilçesinde yer alan Konuralp beldesi Bithnyia Krallığı nın başkenti olarak döneminin en önemli merkezlerinden birisidir. Oldukça önemli eserlerin çıktığı arkeolojik sit bölgesi üzerinde kentleşme gerçekleşmiş olması potansiyelin turizmde kullanımını ve korunmasına engel olmaktadır. İpekyolu Turizm Koridoru (Sapanca, Geyve, Taraklı, Göynük, Mudurnu, Nallıhan, Beypazarı, Güdül, Ayaş) Bölgedeki en önemli kültür turizmi destinasyonlarını içeren rota, Kültür ve Turizm Bakanlığı nca belirlenmiş Ayaş-Sapanca hattı üzerinde yer almaktadır. Taraklı, Göynük ve Mudurnu nun yanı sıra Geyve ve Sapanca ilçeleri İpekyolu Turizm Koridoru üzerinde Nallıhan, Beypazarı, Ayaş ve Güdül ilçeleri ile birlikte ele alınmaktadır. İlçeler tarihi Osmanlı evlerinin yanı sıra Bizans ve Selçuklu dönemlerine ait eserlere de sahiptir. İstanbul-Ankara arasında TEM ve Eskişehir güzergâhlarına görece daha kısa mesafeyi teşkil etmekte; doğa, termal, kırsal ve yayla turizmi ile entegre olarak günübirlik ve konaklamalı ciddi turist potansiyeli barındırmaktadır. Kongre Turizmi Türkiye nin en büyük sanayi kuruluşlarının yanı sıra İstanbul, Ankara ve Bursa da bulunan kuruluşlara yönelik önemli bir kongre ve toplantı turizmi merkezi olan Doğu Marmara Bölgesi nde Gebze, İzmit, Adapazarı-Sapanca ve Abant öne çıkan destinasyonlardır. Gebze 20

21 Türkiye sanayi üretiminin en önemli merkezi olan Gebze ilçesi, pek çok ulusal ve uluslararası büyük ölçekli firmanın faaliyet gösterdiği bir bölgedir. Bu kuruluşların toplantı ve etkinliklerine yönelik olarak otellerce arzın artmasıyla bu faaliyetler için Gebze nin önemli bir merkez olacağı beklenmektedir. İzmit Üretim merkezi olmasının yanı sıra doğal yapısıyla da turizme uygun olan İzmit ilçesi ve yakın çevresindeki Kartepe, Derince, Körfez, Gölcük ve Başiskele ilçeleri gerek bu bölgede gerekse İstanbul daki kuruluşlara yönelik toplantılara ve özellikle üniversite ve diğer kamu kurumları ile yerel yönetimlerin ve sivil toplumun düzenleyeceği kongreler için önemli bir merkezdir. Gölcük bölgesinde artan yatırımlar da bu trendin Gölcük bölgesinde gelişeceğini göstermektedir. Adapazarı - Sapanca Firma profili açısından İzmit ile benzer özellikler taşıyan Sakarya ili Sapanca ilçesi ve Adapazarı ile merkezdeki diğer ilçeler bu firmalara ve İstanbul-Gebze bölgesindeki diğer kuruluşlara hitap etmekte ve konaklamalı etkinlikler için görece uygun altyapıya sahiptir. Abant Ulusal ölçekte marka olmuş Abant konaklamalı toplantılara uygun altyapısıyla öne çıkmaktadır. Mevcut iki tesis ile buna ek yatırımlarla potansiyelin süreceği öngörülmektedir. Abant Milli Parkı nın koruma kullanma dengesi içerisinde turizmde değerlendirilmesine yönelik olarak hızlı tesisleşmenin beklenmediği yöreye alternatif olarak Bolu ilinin diğer bölgelerinde bu tarz yatırımlar beklenmektedir. 21

22 22

23 İlçeler Turist Yapısı Bölge turizminin gelişmesinde etkin ve verimli planlamaların yapılması için hedef kitle tespiti ve hedef kitleye göre sektörün konumlanması sağlanmalıdır. Bu kapsamda yabancı, yerli ve günübirlikçi ziyaretçiler için profil belirlenmesi ve tanıtım ve pazarlama stratejileri ile altyapının buna göre geliştirilmesi yararlı olacaktır. Şekil yılı ilçelere göre yerli ve yabancı turist istatistikleri 1 Golyaka Basiskele Derince Yenicaga Cayirova Geyve Tarakli Mengen Pamukova Altınova Arifiye Golcuk Serdivan Hendek Kocaali Kaynasli Erenler Akyazi Goynuk Ciftlikkoy Korfez Kartepe Cinarcik Armutlu Seben Gerede Darica Karamursel Kandira Karasu Kibriscik Yalova Merkez Termal Akcakoca Sapanca Adapazarı Mudurnu Gebze Düzce Merkez Izmit Bolu Merkez Yabancı Yerli Turist Sayısı Bölgede en yoğun konaklamalı turist akışı sırasıyla Bolu Merkez, İzmit, Düzce Merkez, Gebze, Mudurnu, Adapazarı, Sapanca, Akçakoca, Termal ve Yalova Merkez ilçelerine gerçekleşmektedir. Dilovası, Ferizli, Karapürçek, Kaynarca, Söğütlü, Cumayeri, Çilimli, Gümüşova, Yığılca, Dörtdivan ilçelerinde 2012 yılı Kültür ve Turizm Bakanlığı verilerine göre turist konaklaması gerçekleşmemiştir. 1 Bolu ili Mudurnu, Kıbrıscık ve Seben ilçelerinde konaklama istatistiklerinin yüksek olmasının başlıca nedeni Abant ın Mudurnu, Kartalkaya daki tesislerin Kıbrıscık ve Seben ilçeleri sınırları arasında yer almasıdır. 23

24 İlçeler Şekil 5 İlçelere Göre Toplam Turist Gelişi Şekil yılı ilçelere göre yerli ve yabancı turist geceleme istatistikleri Golyaka Kaynasli Derince Yenicaga Cayirova Basiskele Geyve Tarakli Mengen Arifiye Altınova Pamukova Golcuk Serdivan Kocaali Hendek Akyazi Goynuk Korfez Kartepe Erenler Ciftlikkoy Karamursel Gerede Cinarcik Darica Armutlu Akcakoca Düzce Merkez Kandira Karasu Seben Yalova Merkez Kibriscik Termal Sapanca Adapazarı Mudurnu Gebze Bolu Merkez Izmit Yabancı Yerli Turist Sayısı 24

25 Kalış süresinin uzunluğuna göre geceleme istatistiklerine göre İzmit, Bolu merkez, Gebze, Mudurnu, Adapazarı, Sapanca ve Termal ilçeleri gecelemenin en yoğun olduğu ilçeler olmuştur. Şekil 7 İlçelere Göre Toplam Turist Gecelemeleri Yabancı Turistler Doğu Marmara Bölgesi, yabancı turist ziyaretleri için Türkiye de öncelikli bölgeler arasında yer almamaktadır. Antalya, İstanbul, Ege Kıyıları ve Kapadokya gibi destinasyonlar ülke yabancı turist gelişlerinin büyük çoğunluğuna ev sahipliği yapmaktadır yılında ülke genelinde giriş yapan 33,3 milyon yabancı turistten yalnızca i Doğu Marmara illerini tercih etmiştir. Bu oran da yaklaşık olarak binde 3 e tekabül etmektedir. Ulaşım imkânların gelişmesi ve yeni turizm destinasyonları talebinin artıyor olması, bölgenin ulusal yabancı turist girişlerindeki payının arttırılabileceğini ve arttırılması gerektiğini ortaya koymaktadır. Bölge geleneksel turizmde Akdeniz ve Ege Bölgeleri ile rekabet edebilecek düzeyde değildir. Ancak, Karadeniz ülkelerinin geleneksel turizm altyapısı düşünüldüğünde bu alanda da değerlendirilebileceği görülebilmektedir. Bölgenin öne çıkan en önemli özellikleri termal ve doğa turizmi olarak görülmektedir. Öte yandan rekabet gücü yüksek olan doğa turizminin yanı sıra kongre, kültür ve tarih turizmi ile spor ve kış turizmi bulunmaktadır. Bölgeye en yoğun turist akışı Avrupa ve Orta Doğu ülkelerinden olmaktadır. Sırasıyla; Almanya, S.Arabistan, İtalya, B.A.Emirliği, İngiltere, Rusya Federasyonu, Suriye, Romanya ve Fransa bölgeye en fazla turisti gönderen ülkelerdir. Kocaeli ili ağırlıklı olarak Avrupalılara ev sahipliği yapmakta olup bunların çoğunluğu iş amaçlı olarak gerçekleşmektedir. Özellikle Almanya, İtalya ve İngiltere bu alanda baskın bulunmaktadır. Sakarya ili bölge içerisinde turizmden görece düşük pay almaktadır. Çoğunluğunu Almanya nın oluşturduğu yabancı ziyaretçiler iş maksatlı ile gelmekte olup diğer Avrupa ülkeleri ile Ortadoğu ülkelerinden de turist almaktadır. Düzce turizmde yeni yeni gelişmekte olup, geleneksel turizmin yanı sıra doğa turizminin de geliştiği bir destinasyon olarak ön plana çıkarken ağırlıklı olarak Avrupa lı turistlere ev sahipliği yapmaktadır. Bolu, doğa ve termal turizmde uluslararası düzeyde tanınmakta olan bir ildir ve ağırlıklı olarak Orta Doğu ve Güney Asya ülkelerine hitap eder konumdadır ve S.Arabistan, Suriye, Kuveyt, Tayvan ve Singapur ile Fransa ve İtalya gibi Avrupa ülkelerinden ziyaretçi almaktadır. Yalova da Bolu ile benzer şekilde S.Arabistan be B.A.E. başta olmak üzere Orta Doğu ve Rusya gibi Asya ülkelerinden turist çekmektedir. 25

26 Konaklama tesisleri haricinde özellikle Yalova nın merkez ve Termal ilçeleri ile Sakarya nın Sapanca ilçesinde Orta Doğu kökenli turistler konut kiralama gibi turizm kaydı altına girmeyen yöntemlerle kalmaktadırlar. Bu konaklamaların daha uzun süreli olması nedeniyle kente sağladıkları girdi de yüksek olmaktadır. Şekil 8 Toplam Geceleme Sayılarının Ülkelere Göre Dağılımı TOPLAM GECELEME SAYILARI Diğer ALMANYA JAPONYA YUNANİSTAN FİNLANDİYA UKRAYNA İRAN BELÇİKA POLONYA IRAK HİNDİSTAN HIRVATİSTAN AVUSTURYA SİNGAPUR ÇİN HALK CUM. TAYVAN S.ARABİSTAN KUVEYT HOLLANDA BULGARİSTAN G. KORE A.B.D. İSPANYA İTALYA B.A.EMİRLİĞİ MİLLİYETSİZ (HAYMATLOS) FRANSA ROMANYA SURİYE RUSYA FED. İNGİLTERE 26

27 2011 Yabancı Turist İstatistikleri İKAMET ÜLKESİ TESİSE GELİŞ SAYISI KOCAELİ SAKARYA DÜZCE BOLU YALOVA TR42 GECELEME SAYISI ORT. KALIŞ SÜRESİ TESİSE GELİŞ SAYISI GECELEME SAYISI ORT. KALIŞ SÜRESİ TESİSE GELİŞ SAYISI GECELEME SAYISI ALMANYA , , , , , ,5 S.ARABİSTAN , , , , , ,1 İTALYA , , , , , ,8 B.A.EMİRLİĞİ , , , , ,3 İNGİLTERE , , , , , ,9 RUSYA FED , , , , , ,8 SURİYE , , , , , ,1 ROMANYA , , , , , ,4 FRANSA , , , , , ,8 MİLLİYETSİZ , , , , ,5 (HAYMATLOS) İSPANYA , , , , , ,1 A.B.D , , , , , ,5 G. KORE , , , , , ,4 BULGARİSTAN , , , , , ,7 HOLLANDA , , , , , ,8 KUVEYT , , , , , ,6 TAYVAN , , , ,1 ÇİN HALK CUM , , , , , ,3 SİNGAPUR , , , ,2 AVUSTURYA , , , , , ,3 HIRVATİSTAN , , , , ,0 HİNDİSTAN , , , , , ,8 POLONYA , , , , , ,5 IRAK , , , , , ,7 BELÇİKA , , , , , ,2 YUNANİSTAN , , , , , ,5 FİNLANDİYA , , , , , ,7 UKRAYNA , , , , , ,0 İRAN , , , , , ,4 JAPONYA , , , , , ,1 ORT. KALIŞ SÜRESİ TESİSE GELİŞ SAYISI GECELEME SAYISI ORT. KALIŞ SÜRESİ TESİSE GELİŞ SAYISI GECELEME SAYISI ORT. KALIŞ SÜRESİ TESİSE GELİŞ SAYISI GECELEME SAYISI ORT. KALIŞ SÜRESİ 27

28 Gelen turistlerin konaklama sürelerinin uzun olması, turizm geliri ve çeşitliliği açısından önemli bir göstergedir. Konaklama süreleri itibariyle en uzun süre Hırvatistan, Bosna Hersek, İspanya, İngiltere, Hindistan, A.B.D., Çin Halk Cumhuriyeti, Çek Cumhuriyeti ve Ukrayna kökenli turistler bölgede kalmaktadırlar. Şekil 9 Bölgede En Uzun Süre Kalan Turist Gelen Ülkeler Bölgelerine göre incelendiğinde en uzun süre kalan turistlerin Doğu Avrupa ve Balkanlar ile Güney Asya dan olduğu görülmektedir. Turistik amaçlı bu gelişler yoğun olarak Bolu iline olmaktadır. Bunun yanı sıra Kuzey Amerika ve Güney Asya ülkelerinden gelen ziyaretçiler ortalamanın üzerinde konaklama gerçekleştirmektedir. Hırvatistan, Bosna Hersek, İspanya, İngiltere, Hindistan, A.B.D. ve Çin den gelen ziyaretçiler bölgede en uzun süre kalan turistlerdir Yılı En Uzun Süre Kalan Yabancı Turist İstatistikleri DOĞU MARMARA BÖLGESİ İKAMET ÜLKESİ TESİSE GELİŞ SAYISI GECELEME SAYISI ORTALAMA KALIŞ SÜRESİ HIRVATİSTAN ,0 BOSNA HERSEK ,7 İSPANYA ,1 İNGİLTERE ,9 HİNDİSTAN ,8 A.B.D ,5 MİLLİYETSİZ (HAYMATLOS) ,5 ÇİN HALK CUM ,3 ÇEK CUM ,1 UKRAYNA ,0 İSVİÇRE ,9 İRLANDA ,9 İTALYA ,8 RUSYA FED ,8 HOLLANDA ,8 FİNLANDİYA ,7 BULGARİSTAN ,7 KUVEYT ,6 28

29 ALMANYA ,5 YUNANİSTAN ,5 POLONYA ,5 AZERBAYCAN ,5 İRAN ,4 G. KORE ,4 ROMANYA ,4 AVUSTURYA ,3 B.A.EMİRLİĞİ ,3 BELÇİKA ,2 S.ARABİSTAN ,1 JAPONYA ,1 İSVEÇ ,1 SURİYE ,1 MACARİSTAN ,1 FRANSA ,8 IRAK ,7 MALEZYA ,4 SİNGAPUR ,2 TAYVAN ,1 Kaynak: KTB, YİGM; 2013 Gelen turist sayılarına göre Avrupa ve Orta Doğu ülkeleri başı çekmektedir. Şekil 10 Doğu Marmara Bölgesi'ne En Çok Turist Gelen Ülkeler 29

30 Şekil 11 Doğu Marmara Bölgesi'nde En Çok Geceleme Gerçekleştiren Ülkeler Şekil 12 İlçelere Göre Yabancı Turist Gelişleri Şekil 13 İlçelere Göre Yabancı Turist Gecelemeleri 30

31 İlçelerin karakteristiklerine göre yabancı turistler değerlendirildiğinde ağırlıklı olarak doğa, termal, kış ve kültür turizminin baskın olduğu ilçelerin tercih edildiği görülmektedir. Yerli Turizm Bölgede yerli turist gelişleri kendi içerisinde geceleme sayıları ile paralellik göstermektedir. Ayrıca yabancı turist gelişleri ile de arada belirgin bir fark bulunmamaktadır. Şekil 14 İlçelere Göre Yerli Turist Gelişleri Şekil 15 İlçelere Göre Yerli Turist Gecelemeleri Günübirlik ve Gelgeç Turizmi Toplam nüfusu 22 milyonu aşan İstanbul, Ankara, Eskişehir ve Bursa kentlerine en çok 2 saatlik mesafede yer almasından ötürü bölge önemli bir günübirlik turizm merkezidir. Yeni ulaşım projelerinin bölgenin bu niteliğini arttıracağı öngörülmektedir. Özellikle Kandıra, Karasu ve Akçakoca ile Yalova sahilleri; Darıca, Sapanca, Başiskele, Kartepe, Acarlar Longozu, Taraklı, Abant gibi doğal ve kültürel alanlar hafta sonları başta olmak üzere pek çok destinasyon günübirlik ziyaret almaktadır. 31

32 Tablo 9 Anadolu Otoyolu Binek Araç Çıkış Hacimleri TEM Otoyolu, D-100 ve D-130 gibi ulusal karayolları ve ülkenin en yoğun kullanılan bağlantıları olan İstanbul- İzmir, İstanbul-Antalya, İstanbul-Ankara, İstanbul-Zonguldak, İstanbul-Samsun doğrultuları üzerinde yer alması, bölgeyi önemli bir gelgeç turizmi merkezi haline getirmektedir. Özellikle TEM otoyolu üzerindeki dinlenme tesisleri bu anlamda önemli birer odak konumundadırlar. Yöresel ürünlerin ve yiyeceklerin pazarlanması da bu alanlarda mümkün olabilmektedir. İl merkezlerine yakın büyük ölçekli ve AVM niteliğindeki tesisler bireysel ziyaretçi bakımından, dinlenme tesisleri de mola veren şehirlerarası otobüsler açısından önemli uğrak noktalarıdır ve turizm ekonomisine önemli katkılar sağlamaktadır. Bölgede gelgeç turizmi açısından potansiyele sahip olan belli başlı alanlar arasında Hereke, Bolu Dağı ve Geyve- Taraklı-Göynük-Mudurnu Ankara hattı yer almaktadır. Turizm Altyapısı Konaklama Tesisleri Doğu Marmara bölgesinde bulunan 5 ilde 2012 yılı itibariyle Kültür ve Turizm Bakanlığı ndan turizm işletme belgesi alarak faaliyette bulunan 71 adet tesis bulunmaktadır. Türkiye genelindeki turizm işletme belgeli tesislerin %2,55 ini teşkil eden bu oran, turizm potansiyeli, nüfus ve gayrısafi bölgesel hasıla göz önünde bulundurulduğunda düşük kalmaktadır. 32

33 İllere Göre Turizm İşletme Belgeli Tesis Sayıları (Sıralama: Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova) Otel Sayısı (KTB) Kocaeli Otel Sayısı (KTB) Sakarya Otel Sayısı (KTB) Düzce Otel Sayısı (KTB) Bolu Otel Sayısı (KTB) Yalova Kaynak, veri yılı: Kültür ve Turizm Bakanlığı, 2013 Yalova, İstanbul a bağlı iken 1995 yılında Bursa Armutlu ve Kocaeli Altınova ilçelerini de kapsayacak şekilde il olmuştur. Düzce, 1999 yılında Bolu dan ayrılarak il olmuştur. Tablo 10 Turizm İşletme Belgeli Konaklama Tesislerinin Mekânsal Dağılımı 33

T.C. Doğu Marmara Kalkınma Ajansı Düzce Yatırım Destek Ofisi Yatırıma Uygun Turizm Alanları Raporu Sektörel Raporlar Serisi IX

T.C. Doğu Marmara Kalkınma Ajansı Düzce Yatırım Destek Ofisi Yatırıma Uygun Turizm Alanları Raporu Sektörel Raporlar Serisi IX T.C. Doğu Marmara Kalkınma Ajansı Düzce Yatırım Destek Ofisi Yatırıma Uygun Turizm Alanları Raporu Sektörel Raporlar Serisi IX AĞUSTOS 2014 DÜZCE TURİZM YATIRIM ALANLARI T.C. DOĞU MARMARA KALKINMA AJANSI

Detaylı

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Eskişehir Turizm İhtisas Komisyonu Toplantısı. 10.04.2013 Anadolu Üniversitesi

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Eskişehir Turizm İhtisas Komisyonu Toplantısı. 10.04.2013 Anadolu Üniversitesi 2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Eskişehir Turizm İhtisas Komisyonu Toplantısı 10.04.2013 Anadolu Üniversitesi Küresel Turizm Sektörü Dünya daki turist sayısı 2011 yılında bir önceki yıla göre % 4,6 ve 2012

Detaylı

TÜRKİYE TURİZM STRATEJİSİ 2023 VE MALATYA İLİ TURİZMİ

TÜRKİYE TURİZM STRATEJİSİ 2023 VE MALATYA İLİ TURİZMİ TÜRKİYE TURİZM STRATEJİSİ 2023 VE MALATYA İLİ TURİZMİ Dr. ADNAN ASLAN 27 MART 2013 ANKARA KÜLTÜR ve TURİZM BAKANLIĞI YATIRIM ve İŞLETMELER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İÇERİK 1.Dünyada ve Türkiye de Turizm 2. Türkiye

Detaylı

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bursa Turizm İhtisas Komisyonu Toplantısı 29.05.2013

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bursa Turizm İhtisas Komisyonu Toplantısı 29.05.2013 2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bursa Turizm İhtisas Komisyonu Toplantısı 29.05.2013 Küresel Turizm Sektörü Dünya daki turist sayısı 2011 yılında bir önceki yıla göre % 4,6 ve 2012 de %4 artışla 1,035 milyar

Detaylı

Sakarya ili kültür ve turizm bakımından önemli bir potansiyele ve çeşitliliğe sahiptir. İlde Taraklı Evleri gibi

Sakarya ili kültür ve turizm bakımından önemli bir potansiyele ve çeşitliliğe sahiptir. İlde Taraklı Evleri gibi TARİH Tarihi kaynaklar bize, Adapazarı yerleşim bölgesinde önceleri Bitinya'lıların, ardından Bizanslıların yaşadıklarını bildirmektedir. Öte yandan, ilim adamlarının yaptıkları araştırmalara göre; Sakarya

Detaylı

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ULUSAL BİLDİRİMLERİNİN HAZIRLANMASI PROJESİ 6. ULUSAL BİLDİRİM TURİZM BÖLÜMÜ

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ULUSAL BİLDİRİMLERİNİN HAZIRLANMASI PROJESİ 6. ULUSAL BİLDİRİM TURİZM BÖLÜMÜ İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ULUSAL BİLDİRİMLERİNİN HAZIRLANMASI PROJESİ 6. ULUSAL BİLDİRİM TURİZM BÖLÜMÜ Özgür ZEYDAN Öğr. Gör. Dr. Kasım 2014 Ankara Sunum Planı Önceki bildirimlerde Turizm bölümleri İklim Değişikliği

Detaylı

TÜRK TURİZMİ. Necip Boz TOBB Turizm Meclisi Danışmanı

TÜRK TURİZMİ. Necip Boz TOBB Turizm Meclisi Danışmanı TÜRK TURİZMİ Necip Boz TOBB Turizm Meclisi Danışmanı 2 45.000.000,00 40.000.000,00 35.000.000,00 30.000.000,00 25.000.000,00 20.000.000,00 15.000.000,00 10.000.000,00 5.000.000,00 Turizm Gelirleri ve Turist

Detaylı

TÜRKİYE TURİZM PİYASALARI 2010-(Balıkesir)

TÜRKİYE TURİZM PİYASALARI 2010-(Balıkesir) TÜRKİYE TURİZM PİYASALARI 2010-(Balıkesir) Gayrimenkul değerlemesi ve gayrimenkul danışmanlığı hizmeti vermekte olan İstanbul Gayrimenkul Değerleme ve Danışmanlık A.Ş. nin Haziran-2011 de yayınladığı raporun

Detaylı

BURSA ESKİŞEHİR BİLECİK KALKINMA AJANSI 2014-2023 TR41 BÖLGE PLANI BURSA TURİZM ÖZEL İHTİSAS KOMİSYONU TOPLANTISI BİLGİ NOTU

BURSA ESKİŞEHİR BİLECİK KALKINMA AJANSI 2014-2023 TR41 BÖLGE PLANI BURSA TURİZM ÖZEL İHTİSAS KOMİSYONU TOPLANTISI BİLGİ NOTU BURSA ESKİŞEHİR BİLECİK KALKINMA AJANSI 24-223 TR4 BÖLGE PLANI BURSA TURİZM ÖZEL İHTİSAS KOMİSYONU TOPLANTISI BİLGİ NOTU , bin Türkiye, milyon Turizm Sektörü Türkiye 223 Turizm Stratejisi nde illerimizin

Detaylı

TR41 Bursa Eskişehir Bilecik Bölge Planı Hazırlık Çalışmaları. Bilecik Turizm Sektörü Bilgi Notu

TR41 Bursa Eskişehir Bilecik Bölge Planı Hazırlık Çalışmaları. Bilecik Turizm Sektörü Bilgi Notu TR41 Bursa Eskişehir Bölge Planı Hazırlık Çalışmaları Turizm Sektörü Bilgi Notu Türkiye (bin) Turizm Sektörü Türkiye 2012 yılı turizm geliri 29.351 milyon $ (revize edilmiş), kişi başına ortalama harcama

Detaylı

KOCAELİ Zİ~ BILGI NOTU - --

KOCAELİ Zİ~ BILGI NOTU - -- KOCAELİ Zİ~ BILGI NOTU - -- 10 MAYIS 2011 OKUL PROTOKOLÜ imza TÖRENi ZiYARETi KOCAELi 10 MAYIS 2011 SALI PROGRAM 09. 30 11.30 12.00 Oda önünden otobüsle Kocaeli'ne hareket Kocaeli'ne varış Valilik makamında

Detaylı

SAĞLIK TURİZMİNİN YENİ YILDIZI; TÜRKİYE. Dünyada sağlık turizminin gelişmesine sebep olan faktörler şu şekilde sıralanabilir;

SAĞLIK TURİZMİNİN YENİ YILDIZI; TÜRKİYE. Dünyada sağlık turizminin gelişmesine sebep olan faktörler şu şekilde sıralanabilir; Yrd. Doç Dr. Gonca Güzel Şahin SAĞLIK TURİZMİNİN YENİ YILDIZI; TÜRKİYE Sağlık Turizmi; insanların tedavi olmak amacıyla yaşadıkları ülkeden, kaliteli ve görece daha ucuz hizmet alabilecekleri başka ülkelere

Detaylı

Tablo 37 - İllerdeki Konaklama Tesislerinin Kapasiteleri

Tablo 37 - İllerdeki Konaklama Tesislerinin Kapasiteleri TURİZM Manisa ili tesis sayısı ve yatak kapasitesi bakımından çevresinde bulunan illerin gerisinde kalmaktadır. Kültür ve Turizm Bakanlığı nın 2011 yılı konaklama istatistikleri incelendiğinde Manisa ilinin

Detaylı

SAKARYA YATIRIMA UYGUN TURİZM ALANLARI VE MERKEZLERİ

SAKARYA YATIRIMA UYGUN TURİZM ALANLARI VE MERKEZLERİ SAKARYA YATIRIMA UYGUN TURİZM ALANLARI VE MERKEZLERİ SAKARYA YATIRIM DESTEK OFİSİ 1 GİRİŞ Marmara Bölgesi nin kuzeydoğu bölümünde yer alan Sakarya ili, adını Sakarya nehrinden almıştır. Şehir merkezinde

Detaylı

Dünyada yılda bir milyar kişi ülke değiştiriyor ve bu sayı her yıl %7 artıyor.

Dünyada yılda bir milyar kişi ülke değiştiriyor ve bu sayı her yıl %7 artıyor. Sağlık Turizmi GENEL BİLGİ Dünyada yılda bir milyar kişi ülke değiştiriyor ve bu sayı her yıl %7 artıyor. Türkiye 2002 de 17. Sıradan 2012 de 7 sıraya yükseldi. (Fransa, ABD, Çin, İspanya, İtalya, İngiltere,

Detaylı

KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA GEZİMİZ

KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA GEZİMİZ KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA GEZİMİZ Okulumuz Gezi İnceleme ve Tanıtma Kulübümüz 17-18 Ocak 2015 tarihinde bir gece konaklamalı KARTEPE-MAŞUKİYE-SAPANCA gezisi gerçekleştirdi.. 17 Ocak 2015 Cumartesi sabahı

Detaylı

BOLU KENT VİZYONU HEDEF 2023

BOLU KENT VİZYONU HEDEF 2023 BOLU KENT VİZYONU HEDEF 2023 VİZYONUMUZU OLUŞTURDUK BOLU ÜNİVERSİTE, TURİZM,SPOR VE SAĞLIK KENTİ OLACAK BOLU nun GELECEĞİNİ PLANLADIK Doğu Marmara Kalkınma Ajansı (MARKA) ile Bolu Belediyesi arasında imzalanan

Detaylı

KONYA İLİ NEDEN YATIRIMLARI İÇİN HİZMET SEKTÖRÜ

KONYA İLİ NEDEN YATIRIMLARI İÇİN HİZMET SEKTÖRÜ KONYA İLİ HİZMET SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN 10 NEDEN KONYA ANADOLU NUN ORTASINDA BİR YILDIZ OLARAK PARLAYACAK KONYA İLİ HİZMET SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN 10 NEDEN 1. Genç ve Nitelikli İnsan Kaynağı 2. Stratejik

Detaylı

Neden Malatya ya yatırım yapmalı

Neden Malatya ya yatırım yapmalı Neden Malatya ya yatırım yapmalı 11 2011 Temel Bilgiler Malatya, Doğu Anadolu Bölgesinin ekonomik açıdan en gelişmiş ilidir. 2010 ADNKS verilerine göre il nüfusu 740.643, merkez nüfusu 500 bin civarında,

Detaylı

Ö:1/5000 25/02/2015. Küçüksu Mah.Tekçam Cad.Söğütlü İş Mrk.No:4/7 ALTINOLUK TEL:0 533 641 14 59 MAİL:altinoluk_planlama@hotmail.

Ö:1/5000 25/02/2015. Küçüksu Mah.Tekçam Cad.Söğütlü İş Mrk.No:4/7 ALTINOLUK TEL:0 533 641 14 59 MAİL:altinoluk_planlama@hotmail. ÇANAKKALE İli, AYVACIK İLÇESİ, KÜÇÜKKUYU BELDESİ,TEPE MAHALLESİ MEVKİİ I17-D-23-A PAFTA, 210 ADA-16 PARSELE AİT REVİZYON+İLAVE NAZIM İMAR PLANI DEĞİŞİKLİĞİ AÇIKLAMA RAPORU Ö:1/5000 25/02/2015 Küçüksu Mah.Tekçam

Detaylı

Turistik Ürün, Turistik Ürün Çeşitlendirmesi ve Alternatif Turizm 1.Hafta Öğr. Gör. Özer Yılmaz

Turistik Ürün, Turistik Ürün Çeşitlendirmesi ve Alternatif Turizm 1.Hafta Öğr. Gör. Özer Yılmaz Turistik Ürün, Turistik Ürün Çeşitlendirmesi ve Alternatif Turizm 1.Hafta Öğr. Gör. Özer Yılmaz Turistik Ürün; turistin seyahati boyunca yararlandığı konaklama, yeme-içme, ulaştırma, eğlence ve diğer birçok

Detaylı

türkiye talep profili 2014

türkiye talep profili 2014 1 AKDENİZ TURİSTİK OTELCİLERİ VE İŞLETMECİLER BİRLİĞİ türkiye talep profili 2014 ilk yarı Sonuçları (özet değerlendirme) 30 YIL 1984-2014 AKTOB ARAŞTIRMA /EROL KARABULUT GECELEMELER % 10, GELİR % 6 ARTTI

Detaylı

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI NİSAN 2014 İçindekiler 2013 YILI İHRACAT RAKAMLARI HAKKINDA GENEL DEĞERLENDİRME... 3 2013 YILI TR 71 BÖLGESİ İHRACAT PERFORMANSI... 4 AKSARAY...

Detaylı

GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013

GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013 GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013 SUNUM AKIŞI Bölge Planı Hazırlık Süreci Paydaş Analizi Atölye Çalışmalarının Gerçekleştirilmesi Mevcut Durum Analizi Yerleşim Yapısı ve Yerleşmeler Arası İlişki Analizi

Detaylı

TURİZM SEKTÖRÜ. Invest in. İzmir Bölgesi Turizm İşletme Belgeli Konaklama Tesisleri

TURİZM SEKTÖRÜ. Invest in. İzmir Bölgesi Turizm İşletme Belgeli Konaklama Tesisleri Invest in TURİZM SEKTÖRÜ İzmir ili coğrafi konumu, tarihsel ve kültürel kaynaklarının çeşitliliği, coğrafi özellikleri ve deniz-kum-güneş kaynaklı kitle turizmine yönelik altyapısıyla geniş ve canlı bir

Detaylı

Sürdürülebilir turizmin uygulanmasında Türk turizminin avantajları olarak nitelendirilen unsuları şu şekilde sıralayabiliriz.

Sürdürülebilir turizmin uygulanmasında Türk turizminin avantajları olarak nitelendirilen unsuları şu şekilde sıralayabiliriz. TÜRKİYE DE EKOTURİZM UYGULAMALARI VE EKONOMİYE KATKILARI Kalkınma, gelişme ve kentleşme kavramları sürdürülebilirlikle beraber kullanılarak; kavramsal ve anlamsal olarak birbirini bütünlemektedir. Sürdürülebilir

Detaylı

AYDIN TURİZM ÇALIŞTAYI RAPORU

AYDIN TURİZM ÇALIŞTAYI RAPORU AYDIN TURİZM ÇALIŞTAYI RAPORU 2 Mayıs 2013 tarihli Perşembe günü Kuşadası Korumar Otel de gerçekleştirilen çalıştay saat 10:00 da başlamıştır. Toplantıya Aydın İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, ADÜ Turizm

Detaylı

İZMİR İLİ, ALİAĞA İLÇESİ, ÇAKMAKLI KÖYÜ, LİMAN AMAÇLI 1/5000 ÖLÇEKLİ NAZIM İMAR PLANI DİLEK ÇAKANŞİMŞEK ŞEHİR PLANCISI

İZMİR İLİ, ALİAĞA İLÇESİ, ÇAKMAKLI KÖYÜ, LİMAN AMAÇLI 1/5000 ÖLÇEKLİ NAZIM İMAR PLANI DİLEK ÇAKANŞİMŞEK ŞEHİR PLANCISI İZMİR İLİ, ALİAĞA İLÇESİ, ÇAKMAKLI KÖYÜ, LİMAN AMAÇLI 1/5000 ÖLÇEKLİ NAZIM İMAR PLANI DİLEK ÇAKANŞİMŞEK ŞEHİR PLANCISI 1- GİRİŞ : Aliağa ve Nemrut Liman bölgelerinden başlayarak Horozgediği Liman sahasına

Detaylı

KARABÜK 2023 TURİZM VİZYONU

KARABÜK 2023 TURİZM VİZYONU KARABÜK 2023 TURİZM VİZYONU DOÇ. DR. AHMET GÜRBÜZ Karabük Üniversitesi 2009 - Karabük TURİZM Turizm günümüzde Dünya ölçeğinde 924 milyon civarında insanın seyahat ettiği, karşılığında da yaklaşık olarak

Detaylı

GAZİANTEP GAYRİMENKUL SEKTÖRÜ DEĞERLENDİRME VE ÖNGÖRÜLER 2015 EKONOMİ VE STRATEJİ DANIŞMANLIK HİZMETLERİ GAZİANTEP, 24 KASIM 2011

GAZİANTEP GAYRİMENKUL SEKTÖRÜ DEĞERLENDİRME VE ÖNGÖRÜLER 2015 EKONOMİ VE STRATEJİ DANIŞMANLIK HİZMETLERİ GAZİANTEP, 24 KASIM 2011 GAZİANTEP GAYRİMENKUL SEKTÖRÜ DEĞERLENDİRME VE ÖNGÖRÜLER 2015 EKONOMİ VE STRATEJİ DANIŞMANLIK HİZMETLERİ GAZİANTEP, 24 KASIM 2011 KONUT SEKTÖRÜ İÇİN DEMOGRAFİK ÖNGÖRÜLER YILLAR NÜFUS ARTIŞ HIZI % TOPLAM

Detaylı

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ ÇEŞME SONUÇ RAPORU

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ ÇEŞME SONUÇ RAPORU 1 2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ ÇEŞME SONUÇ RAPORU Tarih: 7 Ocak 2011 Yaklaşık Katılımcı Sayısı: 50 Katılımcı listesindeki Sayı: 46 Katılımcı Düzeyi ve Profili: 2 3 4 5 Dağıtılan Belgeler:

Detaylı

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u)

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u) 1.1. Ticaret Türkiye ye paralel olarak TR82 Bölgesi nde de hizmetler sektörünün ekonomideki payının artmasıyla öne çıkan alanlardan biri de ticarettir. 2010 TÜİK Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistiklerine

Detaylı

BÖLGESEL TURİZM GELİŞTİRME KOMİTELERİ BİLGİ NOTU

BÖLGESEL TURİZM GELİŞTİRME KOMİTELERİ BİLGİ NOTU Kuzeydoğu Anadolu Bölgesi İnovasyona Dayali Turizm Stratejisi ve Eylem Planı BÖLGESEL TURİZM GELİŞTİRME KOMİTELERİ BİLGİ NOTU TRA1 / 2012 Her hakkı saklıdır. ÖNSÖZ Bu doküman, Kuzeydoğu Anadolu Kalkınma

Detaylı

BURSA SAĞLIK TURİZMİ POTANSİYELİ BURSA SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ. Dr. Özcan AKAN İl Sağlık Müdürü

BURSA SAĞLIK TURİZMİ POTANSİYELİ BURSA SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ. Dr. Özcan AKAN İl Sağlık Müdürü BURSA SAĞLIK TURİZMİ POTANSİYELİ BURSA SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ Dr. Özcan AKAN İl Sağlık Müdürü BURSA SAĞLIK TURİZMİ POTANSİYELİ Dr. Özcan AKAN İl Sağlık Müdürü BURSA da Medikal Turizm Termal Turizmi SPA-Wellness

Detaylı

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü nün (UNCTAD) Uluslararası Doğrudan Yatırımlar

Detaylı

SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası

SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası STRATEJİK VİZYON BELGESİ SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası Yakın geçmişte yaşanan küresel durgunluklar ve ekonomik krizlerden dünyanın birçok ülkesi ve bölgesi etkilenmiştir. Bu süreçlerde zarar

Detaylı

Batum 6. Uluslararası Turizm ve Otel Ekipmanları Fuarı Raporu

Batum 6. Uluslararası Turizm ve Otel Ekipmanları Fuarı Raporu Batum 6. Uluslararası Turizm ve Otel Ekipmanları Fuarı Raporu Hikmet DENİZ Mehmet Adnan AKSOY Haziran, 2013 2013 Batum 6. Uluslararası Turizm ve Otel Ekipmanları Fuarı Raporu 1. Fuar Künyesi Fuar Alanı

Detaylı

DTO TURİZM VE ÇEVRE DERS NOTLARI ÖĞR.GÖR. ŞULE KIYCI

DTO TURİZM VE ÇEVRE DERS NOTLARI ÖĞR.GÖR. ŞULE KIYCI DTO TURİZM VE ÇEVRE DERS NOTLARI ÖĞR.GÖR. ŞULE KIYCI BİRİNCİ HAFTA 2 TURİZM OLAYI VE GELİŞİMİ Turizm kelimesinin Latincede dönmek, etrafını dolaşmak, geri dönmek anlamına gelen tornus kökünden türetildiği

Detaylı

TURİZMİN GENEL DEĞERLENDİRİLMESİ. Necip BOZ Koordinatör TÜROFED Türkiye Otelciler Federasyonu

TURİZMİN GENEL DEĞERLENDİRİLMESİ. Necip BOZ Koordinatör TÜROFED Türkiye Otelciler Federasyonu TURİZMİN GENEL DEĞERLENDİRİLMESİ Necip BOZ Koordinatör TÜROFED Türkiye Otelciler Federasyonu 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 199 1991 1992 2 25 Turizm İşletmesi Belgeli Tesis Sayısı 1982-1992 2

Detaylı

KÜTAHYA. Dr. Kamil TÜRKMEN- Kütahya İl Sağlık Müdürü drkamilturkmen@gmail.com

KÜTAHYA. Dr. Kamil TÜRKMEN- Kütahya İl Sağlık Müdürü drkamilturkmen@gmail.com KÜTAHYA Dr. Kamil TÜRKMEN- Kütahya İl Sağlık Müdürü drkamilturkmen@gmail.com 3.Uluslararası Sağlık Turizmi Kongresi nde Alternatif Turizm de Alternatif İl Kütahya sloganıyla başlattığımız çalışma Kütahya

Detaylı

YEDİGÖLLER MİLLİ PARKI

YEDİGÖLLER MİLLİ PARKI YEDİGÖLLER MİLLİ PARKI Ülkemizin nadide şehirlerinden birisi olan Bolu alanlarında bulunan ve yedi adet gölden oluşan Yedigöller milli parkı adeta bir saklı cennet köşesi gibidir.. Gerçek huzur ve doğa

Detaylı

Uluslararası Demiryolu Taşımacılığında Türkiye nin Yeri Hacer Uyarlar UTİKAD

Uluslararası Demiryolu Taşımacılığında Türkiye nin Yeri Hacer Uyarlar UTİKAD Uluslararası Demiryolu Taşımacılığında Türkiye nin Yeri Hacer Uyarlar UTİKAD 10.09.2015 UTİKAD Türk Taşımacılık ve Lojistik Sektörünün Çatı Kuruluşu Temsil ve Organizasyonlar Eğitim ve Yayınlar Projeler

Detaylı

Bayraklı İlçe Raporu

Bayraklı İlçe Raporu 2014-2023 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Mayıs, 2013 Nüfus Yapısı Genel Bilgiler Yüzölçümü, 2002: 37 km 2 Nüfus, ADNKS, 2012: 309.137 kişi Nüfus Yoğunluğu, 2012: 8.350 kişi Şehirleşme Oranı, 2012:

Detaylı

Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) Gelecek Turizmde Çoruh Vadisi Deneyimi

Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) Gelecek Turizmde Çoruh Vadisi Deneyimi Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) Gelecek Turizmde Çoruh Vadisi Deneyimi 12.12.12 Atılım Üniversitesi, Ankara Pelin Kihtir Öztürk pelin.kihtir@undp.org UNDP Türkiye üç alanda çalışıyor: 1. Demokratik

Detaylı

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL 24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü «UNCTAD» ın Uluslararası Doğrudan Yatırımlara ilişkin olarak hazırladığı Dünya Yatırım

Detaylı

RAKAMLARLA DÜNYA, TÜRKİYE VE İZMİR KRUVAZİYER TURİZMİ

RAKAMLARLA DÜNYA, TÜRKİYE VE İZMİR KRUVAZİYER TURİZMİ DÜNYA KRUVAZİYER PAZARI NEREYE GİDİYOR? Hazırlayan: Mine Güneş / İzmir Ticaret Odası Kruvaziyer Sorumlusu Uzman RAKAMLARLA DÜNYA, VE İZMİR KRUVAZİYER TURİZMİ Kruvaziyer destinasyonlar içerisinde, Büyüme

Detaylı

İnce Burun Fener Fener İnce Burun BATI KARADENİZ BÖLGESİ KIYI GERİSİ DAĞLARI ÇAM DAĞI Batıdan Sakarya Irmağı, doğudan ise Melen Suyu tarafından sınırlanan ÇAM DAĞI, kuzeyde Kocaali; güneyde

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR Mart 215 Hikmet DENİZ i İçindekiler Tablo Listesi... iii Grafik Listesi... iii 1. Giriş... 1 2. Türkiye'de Teşvik Belgesine Bağlı Yatırımlar... 1 3. Yatırımların Bölgesel

Detaylı

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015 Sayın YÖK Başkanı, Üniversitelerimizin Saygıdeğer Rektörleri, Kıymetli Bürokratlar ve Değerli Konuklar, Kalkınma Araştırmaları Merkezi tarafından hazırlanan Yükseköğretimin Uluslararasılaşması Çerçevesinde

Detaylı

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ SEFERİHİSAR SONUÇ RAPORU

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ SEFERİHİSAR SONUÇ RAPORU 1 2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ SEFERİHİSAR SONUÇ RAPORU Tarih: 2 Aralık 2010 Yaklaşık Katılımcı Sayısı: 50 Katılımcı listesindeki Sayı: 40 Katılımcı Düzeyi ve Profili: 2 3 4 Dağıtılan

Detaylı

Konya İli Beyşehir İlçesi Fasıllar Anıtı ve Çevresi Yüzey Araştırması 2013 Yılı Çalışmaları

Konya İli Beyşehir İlçesi Fasıllar Anıtı ve Çevresi Yüzey Araştırması 2013 Yılı Çalışmaları Konya İli Beyşehir İlçesi Fasıllar Anıtı ve Çevresi Yüzey Araştırması 2013 Yılı Çalışmaları Yrd. Doç. Dr. Yiğit H. Erbil, Hacettepe Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Konya İli Beyşehir İlçesi Fasıllar Anıtı

Detaylı

Turizm Ekim 2014. Özge YALÇIN - Mali Analiz. TSKB Araştırma

Turizm Ekim 2014. Özge YALÇIN - Mali Analiz. TSKB Araştırma Ekim 2014 Özge YALÇIN - Mali Analiz TSKB Araştırma Turizm sektörünün analizi amacıyla hazırlanmış olan bu rapor, Türkiye Sınai Kalkınma Bankası A.Ş. nin uzman kadrosunca güvenilir ola rak kabul edilen

Detaylı

ANTEP FISTIĞI DÜNYA ÜRETİMİ

ANTEP FISTIĞI DÜNYA ÜRETİMİ ANTEP FISTIĞI DÜNYA ÜRETİMİ Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) nün en güncel verileri olan 2010 yılı verilerine göre; dünyada Antep fıstığı üretiminde lider durumda bulunan ülke İran dır. Ancak

Detaylı

Sürdürülebilir Kırsal Planlamada Doğa Turizmi ve Yerellik

Sürdürülebilir Kırsal Planlamada Doğa Turizmi ve Yerellik Sürdürülebilir Kırsal Planlamada Doğa Turizmi ve Yerellik Yrd.Doç.Dr. Gül GÜNEŞ Atılım Üniversitesi Meslek Yüksekokulu Müdürü Turizm ve Otel İşletmeciliği Bölümü İşletme Fakültesi ggunes@atilim.edu.tr

Detaylı

BALIKESİR-ÇANAKKALE PLANLAMA BÖLGESİ 1/100.000 ÖLÇEKLİ ÇEVRE DÜZENİ PLANI 3. FAALİYET RAPORU

BALIKESİR-ÇANAKKALE PLANLAMA BÖLGESİ 1/100.000 ÖLÇEKLİ ÇEVRE DÜZENİ PLANI 3. FAALİYET RAPORU BALIKESİR-ÇANAKKALE PLANLAMA BÖLGESİ 1/100.000 ÖLÇEKLİ ÇEVRE DÜZENİ PLANI 3. FAALİYET RAPORU TEMMUZ 2012 YÜKLENİCİ: DOĞUKAN & BHA İŞ ORTAKLIĞI 1 "Balıkesir-Çanakkale Planlama Bölgesi 1/100 000 Ölçekli

Detaylı

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ a. Sektörün Dünya Ekonomisi ve AB Ülkelerindeki Durumu Dünya mobilya üretimi 2010 yılında yaklaşık 376 milyar dolar olurken, 200 milyar dolar olan bölümü üretim

Detaylı

KALKINMA BAKANLIĞI KALKINMA ARAŞTIRMALARI MERKEZİ

KALKINMA BAKANLIĞI KALKINMA ARAŞTIRMALARI MERKEZİ Yükseköğretim Sisteminin Uluslararasılaşması Çerçevesinde Türk Üniversitelerinin Uluslararası Öğrenciler İçin Çekim Merkezi Haline Getirilmesi Araştırma Projesi KALKINMA BAKANLIĞI KALKINMA ARAŞTIRMALARI

Detaylı

2010-2013 İzmir Bölge Planı. İlçe Toplantıları Seferihisar Özet Raporu

2010-2013 İzmir Bölge Planı. İlçe Toplantıları Seferihisar Özet Raporu 2010-2013 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Seferihisar Özet Raporu Kasım 2010 1 2010-2013 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Seferihisar Özet Raporu Nüfus Yapısı - Sosyoekonomik Gelişmişlik 1 Seferihisar

Detaylı

1. Ulaştırma. www.kuzka.gov.tr. TR82 Bölgesi Kastamonu Çankırı Sinop

1. Ulaştırma. www.kuzka.gov.tr. TR82 Bölgesi Kastamonu Çankırı Sinop 1. Ulaştırma Ulaştırma; sermaye, işgücü, hizmetler ve malların ülke düzeyinde ve uluslararası düzeyde en hızlı biçimde hareket etmesi için büyük önem arz etmektedir. Bu altyapının güçlü olmasının yanı

Detaylı

Yayla Turizmi, doğayla iç içe yaşamayı sevenler veya macera tutkunlarının genellikle günübirlik kullanım veya kısa süreli konaklama amacıyla yüksek

Yayla Turizmi, doğayla iç içe yaşamayı sevenler veya macera tutkunlarının genellikle günübirlik kullanım veya kısa süreli konaklama amacıyla yüksek Yayla Turizmi, doğayla iç içe yaşamayı sevenler veya macera tutkunlarının genellikle günübirlik kullanım veya kısa süreli konaklama amacıyla yüksek rakımlı yerlerde yaptıkları turizm faaliyetidir. YAYLA

Detaylı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu. Hazırlayanlar

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu. Hazırlayanlar Hazırlayanlar Tıbbi Teknolog Sait ŞEN Uzman Biyolog Zinnet OĞUZ Çevre Sağlık Teknisyeni Barış HALİÇ Yüksek Gıda Mühendisi Figen ERBİL NAZ Dr. Dilek DİKMEN Giriş ve Amaç Avrupa Birliği Komisyonu tarafından

Detaylı

PAZAR ANALİZ SÜRECİ 3 AŞAMA DA YAPILIR. 1. Masa başı araştırması 2. Alan araştırması 3. Hedef pazar bölümünün seçimi

PAZAR ANALİZ SÜRECİ 3 AŞAMA DA YAPILIR. 1. Masa başı araştırması 2. Alan araştırması 3. Hedef pazar bölümünün seçimi PAZAR ANALİZ SÜRECİ 3 AŞAMA DA YAPILIR. 1. Masa başı araştırması 2. Alan araştırması 3. Hedef pazar bölümünün seçimi 1. Masa başı araştırmasında. Masa başı araştırmasında şu soruların cevabını vermeliyiz;

Detaylı

DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI. Genel Değerlendirme

DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI. Genel Değerlendirme DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI Genel Değerlendirme Haziran 2014 2012 yılı dünya seramik sağlık gereçleri ihracat rakamlarına bakıldığında, 2011 yılı rakamlarına nazaran daha az dalgalanma gösterdiği

Detaylı

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi CAM SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE'DE ÜRETİM Cam sanayii, inşaat, otomotiv, meşrubat, gıda, beyaz eşya, mobilya,

Detaylı

2023 E DOĞRU TÜRKİYE TURİZMİNDE YATIRIM HAMLESİ RAPORU

2023 E DOĞRU TÜRKİYE TURİZMİNDE YATIRIM HAMLESİ RAPORU 2023 E DOĞRU TÜRKİYE TURİZMİNDE YATIRIM HAMLESİ RAPORU Dr.Turgut Gür Yönetim Kurulu Başkanı ÖNSÖZ 25 yıl önce başlayan Turizm Yatırım Hamlesi sonucunda, Türkiye Dünyanın 7.Büyük Turizm Ülkesi olmuştur.

Detaylı

TURİZM YATIRIM SÜRECİ AHİLER KALKINMA AJANSI

TURİZM YATIRIM SÜRECİ AHİLER KALKINMA AJANSI TURİZM YATIRIM SÜRECİ AHİLER KALKINMA AJANSI 0 TURİZM YATIRIMLARI İŞLEM BASAMAKLARI Yatırım Türünü Belirlediniz Mi? Yatırım Yerini Belirlediniz Mi? Turizm Yatırımı Belgesi Başvurusunu Yaptınız Mı? AHİLER

Detaylı

KEMER KEMER. 352 Dünden Bugüne Antalya

KEMER KEMER. 352 Dünden Bugüne Antalya A L T I N C I B Ö L Ü M KEMER KEMER 352 K E M E R 353 354 12. KEMER* 1. Tarihçe A L T I N C I Kemer ilçesi tarihinin M.Ö. 690 yılına kadar uzandığı bilinmektedir. Kemer merkezine 15 km mesafede bulunan

Detaylı

128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ AÇIKLAMA RAPORU

128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ AÇIKLAMA RAPORU AKÇAKALE KÖYÜ (MERKEZ/GÜMÜŞHANE) 128 ADA 27 VE 32 PARSEL NUMARALI TAŞINMAZLARA YÖNELİK 1/5000 ÖLÇEKLİ NAZIM İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU 2016 AKÇAKALE KÖYÜ-MERKEZ/GÜMÜŞHANE 128 ADA 27 VE 32 NUMARALI PARSELLERE

Detaylı

DÜNYA TURİZMİNDE GELECEĞE YÖNELİK EĞİLİMLER

DÜNYA TURİZMİNDE GELECEĞE YÖNELİK EĞİLİMLER DÜNYA TURİZMİNDE GELECEĞE YÖNELİK EĞİLİMLER İnsanoğlunun farklı amaçlarla turizm hareketlerine katılacağı ve yeni turizm türlerinin gelişeceğini söylemek mümkündür. Turizm hareketleri artarak ve çeşitlenerek

Detaylı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE TURİZM FATİH GÖNÜL

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE TURİZM FATİH GÖNÜL DÜNYADA VE TÜRKİYE DE TURİZM FATİH GÖNÜL Turizm nedir? Turizm; en temel anlatımla Dinlenme, eğlenme, görme, tanıma vb. amaçlarla yapılan gezi olarak tanımlanabilen bir olgudur. Zamanla gelişen ve dünyanın

Detaylı

TURİZMİ ÇEŞİTLENDİRMEK. Turizmde ilkeli ve planlı bir gelişme için Türkiye nin turizmini planlı ve sürdürülebilir biçimde çeşitlendirmesi şart.

TURİZMİ ÇEŞİTLENDİRMEK. Turizmde ilkeli ve planlı bir gelişme için Türkiye nin turizmini planlı ve sürdürülebilir biçimde çeşitlendirmesi şart. TURİZMİ ÇEŞİTLENDİRMEK Turizm gelişiminde son 20 yıldır büyük başarılara imza atmış Türkiye, son yıllarda sürdürülebilir turizm gelişiminde olumsuz bir trende girmiş bulunuyor. Turizmde ilkeli ve planlı

Detaylı

İlin yatırımlar yönünden cazibesi nedir? İlde hangi sektörler yatırımcıları çağırmaktadır?

İlin yatırımlar yönünden cazibesi nedir? İlde hangi sektörler yatırımcıları çağırmaktadır? İlin yatırımlar yönünden cazibesi nedir? İlde hangi sektörler yatırımcıları çağırmaktadır? 1. Konum (Taşımacılık ve Lojistik Avantaj) 2. Yetişmiş insan gücü 3. Zengin yer altı kaynakları (Maden, Termal)

Detaylı

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ DİKİLİ SONUÇ RAPORU

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ DİKİLİ SONUÇ RAPORU 1 2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ DİKİLİ SONUÇ RAPORU Tarih: 11 Ocak 2011 Yaklaşık Katılımcı Sayısı: 70 Katılımcı listesindeki Sayı: 62 Katılımcı Düzeyi ve Profili: 2 3 4 Dağıtılan Belgeler:

Detaylı

GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA

GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA TEMMUZ 2009 Hazırlayan: Mesut DÖNMEZ 1 GENEL KOD BİLGİSİ: 392310 GTIP kodunun üst kodu olan 3923 GTİP koduna ait alt kodlar ve ürünler aşağıda

Detaylı

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI. 2008 Yılı Kurumsal Mali Durum Ve Beklentiler Raporu

KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI. 2008 Yılı Kurumsal Mali Durum Ve Beklentiler Raporu KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI 2008 Yılı Kurumsal Mali Durum Ve Beklentiler Raporu Temmuz 2008 GİRİŞ 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 30 uncu maddesinde, genel yönetim kapsamındaki idarelerin,

Detaylı

Alanın Gelişimi ile İlgili Kriterler

Alanın Gelişimi ile İlgili Kriterler KORUNAN ALANLAR Korunan alanlar incelenip, değerlendirilirken ve ilan edilirken yalnız alanın yeri ile ilgili ve ekolojik kriterler değil, onların yanında tarih, kültürel ya da bilimsel değerleri de dikkate

Detaylı

MUĞLA-BODRUM-MERKEZ ESKİÇEŞME MAHALLESİ-BARDAKÇI MEVKİİ 9 PAFTA 14 ADA 70 ve 90 PARSELLER KORUMA AMAÇLI İMAR PLANI DEĞİŞİKLİĞİ PLAN AÇIKLAMA RAPORU

MUĞLA-BODRUM-MERKEZ ESKİÇEŞME MAHALLESİ-BARDAKÇI MEVKİİ 9 PAFTA 14 ADA 70 ve 90 PARSELLER KORUMA AMAÇLI İMAR PLANI DEĞİŞİKLİĞİ PLAN AÇIKLAMA RAPORU İÇİNDEKİLER TABLOSU 1. PLANLAMA ALANININ TANIMI... 1 2. MEVCUT PLAN DURUMU... 2 3. PLANLAMA GEREKÇESİ-PLANLAMA KARARLARI... 5 4. EKLER... 9 i 1. PLANLAMA ALANININ TANIMI Plan değişikliği yapılan alan;

Detaylı

Çankırı da 2012 yılı verilerine göre 366 köy bulunmaktadır ve bunların 258 i orman köyüdür.

Çankırı da 2012 yılı verilerine göre 366 köy bulunmaktadır ve bunların 258 i orman köyüdür. Çankırı İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırılmasına (İBBS) göre Türkiye, 26 düzey-2 bölgesine ayrılmıştır. TR82 Bölgesi Kastamonu, Çankırı ve Sinop tan oluşmaktadır. Harita 1: Düzey 2 Bölgeleri İdari

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail ÜNVER Mevlana Kalkınma Ajansı, Konya Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü

DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail ÜNVER Mevlana Kalkınma Ajansı, Konya Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail ÜNVER Mevlana Kalkınma Ajansı, Konya Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü KONYA ÖZELİNDE YABANCI SERMAYELİ FİRMALARIN ÜLKE BAZLI ANALİZİ 06.08.2014 1 DEĞERLENDİRME NOTU: İsmail

Detaylı

Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri

Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri ÜLKE Dünya Seramik Kaplama Malzemeleri Üretiminde İlk 1 Ülke 29 21 211 212 212 Dünya /212 Üretiminden Aldığı Pay Değişim (%) (%) 1 ÇİN

Detaylı

Tablo 1. Seçilen Ülkeler için Yıllar İtibariyle Hizmetler Sektörü İthalat ve İhracatı (cari fiyatlarla Toplam Hizmetler, cari döviz kuru milyon $)

Tablo 1. Seçilen Ülkeler için Yıllar İtibariyle Hizmetler Sektörü İthalat ve İhracatı (cari fiyatlarla Toplam Hizmetler, cari döviz kuru milyon $) 4.2. HİZMETLER 1. Hizmetler sektörünün ekonomideki ağırlığı bir refah kriteri olarak değerlendirilmektedir (1). (2) tarafından bildirildiği üzere, sanayileşmeyle birlikte, ulaştırma hizmetleri ve belirli

Detaylı

ALTIN, KIYMETLİ MADEN VE MÜCEVHERAT SEKTÖRÜ

ALTIN, KIYMETLİ MADEN VE MÜCEVHERAT SEKTÖRÜ ALTIN, KIYMETLİ MADEN VE MÜCEVHERAT SEKTÖRÜ T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI RİSK YÖNETİMİ VE KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ EKONOMİK ANALİZ VE DEĞERLENDİRME DAİRESİ 31.12.2013 ANKARA 1 GİRİŞ TANIM Bu bölümde

Detaylı

BÖLGESEL ÖLÇEKTE KARASU LİMANI

BÖLGESEL ÖLÇEKTE KARASU LİMANI 1. Giriş Doğu Marmara Bölgesi Türkiye sanayisinin yoğunlaştığı ve toplam gayrisafi yurtiçi hasılanın %11 inin üretildiği, toplam vergi tahsilatının %14 ünün gerçekleştiği bölge olarak ülkenin üretim merkezidir.

Detaylı

MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI

MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI TÜRKİYE DOĞAL VE KÜLTÜREL VARLIKLARI ENVANTERİ ENV. NO. 58.01.0.02 ÇİMENYENİCE KÖYÜ, KÖROĞLU TEPELERİ, I39-a4 MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI İL SİVAS İLÇE HAFİK MAH.-KÖY VE MEVKİİ Çimenyenice Köyü GENEL

Detaylı

TÜRK İNŞAAT VE YAPI MALZEMELERİ SEKTÖRÜ

TÜRK İNŞAAT VE YAPI MALZEMELERİ SEKTÖRÜ TÜRK İNŞAAT VE YAPI MALZEMELERİ SEKTÖRÜ İnşaat ve Yapı Malzemeleri Dünya Ticareti 2010 yılında yapı malzemelerinin dünyadaki toplam ithalatı, 2009 yılına göre %14 oranında artarak 648 milyar dolar seviyesine

Detaylı

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ FOÇA SONUÇ RAPORU

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ FOÇA SONUÇ RAPORU 1 2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ FOÇA SONUÇ RAPORU Tarih: 12 Ocak 2011 Yaklaşık Katılımcı Sayısı: 25 Katılımcı listesindeki Sayı: 23 Katılımcı Düzeyi ve Profili: 2 3 4 Dağıtılan Belgeler:

Detaylı

ÇEVRE ALANıNDA FINANSMAN FıRSATLARı

ÇEVRE ALANıNDA FINANSMAN FıRSATLARı ÇEVRE ALANıNDA FINANSMAN FıRSATLARı Dr. Şafak HENGİRMEN TERCAN Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanı safakhengirmen@hotmail.com Çevre Alanında Kapasite Geliştirme Projesi Yerel Çevre Eylem Planları Finansman

Detaylı

Temel Ekonomik Göstergeler. İzmir

Temel Ekonomik Göstergeler. İzmir Temel Ekonomik Göstergeler İzmir 2015 İzmir... İzmir çok yönlü üretim olanakları, zengin doğal kaynakları ve nitelikli yaşam kalitesini bir arada sunabilmesiyle hem Türkiye hem de dünya ölçeğinde öne çıkan

Detaylı

Turizm sektörü, Türkiye için önemli bir gelir kaynağı oluşturmaktadır.

Turizm sektörü, Türkiye için önemli bir gelir kaynağı oluşturmaktadır. Turizm sektörü, Türkiye için önemli bir gelir kaynağı oluşturmaktadır. Milli Gelirin yaklaşık %5 i turizm sektöründen elde edilmektedir. (%1i termal turizimden) Turizm sektöründe son yıllarda yaşanan hızlı

Detaylı

SAĞLIK TURİZMİNİN GELİŞTİRİLMESİ PROGRAMI VE POLİTİKALAR. Dr. H. Ömer Tontuş Sağlığın Geliştirilmesi Genel Müdürlüğü

SAĞLIK TURİZMİNİN GELİŞTİRİLMESİ PROGRAMI VE POLİTİKALAR. Dr. H. Ömer Tontuş Sağlığın Geliştirilmesi Genel Müdürlüğü SAĞLIK TURİZMİNİN GELİŞTİRİLMESİ PROGRAMI VE POLİTİKALAR Dr. H. Ömer Tontuş Sağlığın Geliştirilmesi Genel Müdürlüğü Programın Amacı ve Kapsamı-1 2 Tıbbi tedavinin alınması, termal kaynakların kullanılması,

Detaylı

2010-2013 İzmir Bölge Planı. İlçe Toplantıları Narlıdere Özet Raporu

2010-2013 İzmir Bölge Planı. İlçe Toplantıları Narlıdere Özet Raporu 2010-2013 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Narlıdere Özet Raporu Kasım 2010 1 2010-2013 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Narlıdere Özet Raporu Nüfus Yapısı Hızlı Kentleşme Hızlı Nüfus Artışı Göç

Detaylı

MALATYA VE KENT KİMLİĞİ, NEDEN BÖYLE BİR TARTIŞMA?

MALATYA VE KENT KİMLİĞİ, NEDEN BÖYLE BİR TARTIŞMA? MALATYA VE KENT KİMLİĞİ, NEDEN BÖYLE BİR TARTIŞMA? Yrd.Doç.Dr. Çiğdem Berdi Gökhan Çankaya Üniversitesi Bugün tüm dünya bir rekabet yarışı içinde. Şirketler birbirleri ile, Şehirler birbirleri ile, Ülkeler

Detaylı

Makedonya Cumhuriyeti ; 1991 yılında Yugoslavya Sosyalist Federatif Cumhuriyeti nin iç savaşlara girdiği dönemde bağımsızlığını ilan etmiştir.

Makedonya Cumhuriyeti ; 1991 yılında Yugoslavya Sosyalist Federatif Cumhuriyeti nin iç savaşlara girdiği dönemde bağımsızlığını ilan etmiştir. Makedonya Cumhuriyeti ; 1991 yılında Yugoslavya Sosyalist Federatif Cumhuriyeti nin iç savaşlara girdiği dönemde bağımsızlığını ilan etmiştir. Kuzeyde Sırbistan ve Kosova batıda Arnavutluk, güneyde Yunanistan,

Detaylı

Azerbaycan Enerji Görünümü GÖRÜNÜMÜ. Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi. www.hazar.org

Azerbaycan Enerji Görünümü GÖRÜNÜMÜ. Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi. www.hazar.org Azerbaycan Enerji GÖRÜNÜMÜ Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi EKİM 214 www.hazar.org 1 HASEN Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi, Geniş Hazar Bölgesi ne yönelik enerji,

Detaylı

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ BAYINDIR SONUÇ RAPORU

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ BAYINDIR SONUÇ RAPORU 1 2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ BAYINDIR SONUÇ RAPORU Tarih: 4 Ocak 2011 Yaklaşık Katılımcı Sayısı: 65 Katılımcı listesindeki Sayı: 62 Katılımcı Düzeyi ve Profili: 2 3 4 Dağıtılan Belgeler:

Detaylı

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013 ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013 TÜYAP Fuar ve Kongre Merkezi Büyükçekmece İstanbul 1 İÇİNDEKİLER SAYFA 1. ARAŞTIRMA KONUSU 3 1.1. FUAR KÜNYESİ 3 1.2. ARAŞTIRMANIN AMACI 3 1.3. ARAŞTIRMANIN

Detaylı

Birinci Bölüm: Yatırım ve Proje Kavramları Turizm Yatırımlarının Türleri

Birinci Bölüm: Yatırım ve Proje Kavramları Turizm Yatırımlarının Türleri Birinci Bölüm: Yatırım ve Proje Kavramları Turizm Yatırımlarının Türleri Y. Doç. Dr. Şevki ULAMA 1 Yatırım: Şans oyunları oynamak Eldeki fonları uzun bir süre kullanmak Fonların yatırıldığı ve kullanıldığı

Detaylı

KONYA İLİ NEDEN YATIRIMLARI İÇİN SANAYİ SEKTÖRÜ

KONYA İLİ NEDEN YATIRIMLARI İÇİN SANAYİ SEKTÖRÜ KONYA İLİ SANAYİ SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN 10 NEDEN KONYA BİR YATIRIM CENNETİ HALİNE GELMEKTEDİR KONYA İLİ SANAYİ SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN10 NEDEN 1. Genç ve Nitelikli İnsan Kaynağı 2. Stratejik Konum 3.

Detaylı

Tarım & gıda alanlarında küreselleşme düzeyi. Hareket planları / çözüm önerileri. Uluslararası yatırımlar ve Türkiye

Tarım & gıda alanlarında küreselleşme düzeyi. Hareket planları / çözüm önerileri. Uluslararası yatırımlar ve Türkiye Fırsatlar Ülkesi Türkiye Yatırımcılar için Güvenli bir Liman Tarım ve Gıda Sektöründe Uluslararası Yatırımlar Dr Mehmet AKTAŞ Yaşar Holding A.Ş. 11-12 Şubat 2009, İstanbul sunuş planı... I. Küresel gerçekler,

Detaylı