YAŞLANMA VE METABOLİZMA

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "YAŞLANMA VE METABOLİZMA"

Transkript

1 YAŞLANMA VE METABOLİZMA Dr.Yahya Laleli Düzen Laboratuvarlar Grubu Kurucusu ve Yöneticisi Tarih : 24 Mayıs 2003 Cumartesi / 20:00 Yer : Hilton Otel / MERSİN

2 Yaşlanmayı kontrol etmek için gençlik pınarı veya bir iksir aramayalım. Mümkün olan mutlu ve sağlıklı olarak ileri yaşlara ulaşmaktır. Bu bir şanstır.

3 Yaşlanma: Zamanla birikerek süregelen, hastalıklara hassasiyeti arttıran veya hastalığa sebep olan değişikliklerle giden ve ölümle neticelenen bir prosestir. Yaşlanma insanı geniş bir hastalık yelpazesine hassas kılar. Hadise zedeleyicidir, kısıtlayıcıdır, ilerleyicidir, hepimizin içinden gelir ve üniversaldır.

4 FİZYOLOJİK YAŞLANMA FİZİKSEL YAŞ YAŞLANMA HASTALIK

5 Yaşlılık Karakteri: Etkili ve etkin olmada sürekli azalma, O 2 alma kapasitesinde azalma (metabolizma azalır) Organlar atrofiye olur, görme ve duyma kaybıyla beraber denge kaybı olur, İmmun sistem çöker, Vücut zedelenmelere açıktır, yaralar geç kapanır, Sifinkter kontrolleri azalır, Kötü huylu tümörlerin oluşum şansı artar.

6 Figure 1-2. Comparison of individuals living at various ages and periods of time with the ideal maximum life span (A) ideal, (B) 1980, (C) 1920, (D) 1900, (E) 3000 BC.

7 94-95 projeksiyonu Kadın 72 Erkek 67

8

9 Yaşlılığı Belirlemede Biomarker Belirleme Zorlukları: Fertler arası biyolojik farklılıklar, Yaşlanma ve hastalık proseslerinin örtüşmesi, Yaşa bağlı değişikliklerin hangilerinin benign, hangilerinin patolojik olduğunun ayrım zorluğu, Herhangi bir prosesin organ içi tahrip edici olma düzeyinin belirlenememsi, kritik ve kritik olmayan tahribat düzeyinin ayrımı.

10 Yaşlılığın sebep olduğu hastalıklar nelerdir? Yaşlanma hiçbir hastalığa sebep olmaz. Meydana gelen fizyolojik değişiklikler nedeniyle bazı hastalıkların ihtimali artar. Metabolik sendrom, Kardiyovasküler sistem hastalıkları, Diyabet, Akciğer hastalıkları (Amfizem KOAH) Artrit/Adale-İskelet Hastalıkları Görme bozuklukları, depresyon ve kazalar.

11 Kardiyovasküler sistemde yaşlanmaya bağlı fizyolojik değişiklikler Arterlerde elastite azalır, sol ventrikül yükü artar, Sistolik basınç artar, Sol ventrikül büyür, Diastolde genişleme zamanı uzar, Arterlerdeki baro reseptör algılaması düşer kalp hızı azalır, Kalp adalesi fibrozisi aort bazında kalsifikasyon, his hüzmesinde zedelenme ve sağ fibroz tirigonda yırtılma, b-adrenerjik reseptör sitimulasyonuna azalmış cevap, Baro ve kemoreseptörlerin azalmış cevabı ve katekolaminlerde artış, İzole sistolik hipertansiyon, diastolik disfonksiyon, Artri ventriküler iletişim bozukluğu Aort valve kalsifikasyon

12 Kardiyovasküler risk faktörleri kümesi İnsülin direnci Hipertansiyon Obesite Hiperinsulinemi Diabet Hipertrigliseridemi Küçük, yoğun LDL Düşük HDL-C Hiperkoagulabilite Aterosklerozis Endothelial disfonksiyon Deedwania PC. Am J Med 1998:105(1A):1S-3S

13 Metabolik Sendromun Genel Özellikleri Risk Faktörü Abdominal obesite (bel çevresi) Erkeklerde Kadınlarda Yükseltilmiş trigliserid Düşük HDL kolesterol Erkeklerde Kadınlarda Yükseltilmiş tansiyon Fasting glukoz Belirleyici/tanımlayıcı seviye >102 cm (>40 in.) >88 cm (>35 in.) >150 mg/dl <40 mg/dl <50 mg/dl >130/>85 mm Hg >110 mg/dl

14 Metabolik Sendrom Kazanılmış nedenler Fazla kilo ve obesite Bedensel hareketsizlik Bazı kişilerde yüksek karbonhidrat içeren diyetler (>%60 karbonhidrat kaynaklı) Genetik/moleküler nedenler Cd 36 (FAT) Daf2/unc 64 (Ins.Resp.)

15 Metabolik Sendrom Tedavisine Yönelik Amaçlar Altında yatan nedenleri azaltmak Fazla kilo ve obesite Bedensel hareketsizlik Lipid ve lipid olmayan risk faktörlerini beraberce tedavi etmek Hipertansiyon Tromboza meyil Atriojenik dislipidemi

16 Diabet Önleme Programı: Yaşam sitilinde yapılan değişiklikler Tip 2 Diyabet gelişim riskini azaltmaktadır. Source Ağustos 2001

17 Modifiye Edilebilir Parametrelerin Kazançları Diabet kontrolü HbA1c %1 düşüş : Diabetten ölüm %21 azalma M.I. Bağlı ölüm %14 azalma Diabet komplikasyonu %37 azalma ACE inhibitörü (ramipril) kullanımı, 55 yaş üzeri >4.5 yıl : Bütün nedenlere bağlı ölüm %25 az Kardiyovasküler ölümler %37 az Tansiyon kontrolü Sistolik basıncın 10 mm düşürülmesi: Ölüm nedenlerine %15 azalma M.I. bağlı ölümde %11 azalma Myokart komplikasyonunda %13 azalma

18 Peroxisome proliferator-activator receptor alpha TG, Apo CIII, Lipoprotein lipaz, Apo A 1 )

19 İnsülin direncinde, Ox.LDL resp. (Cd36)

20

21

22

23

24

25

26 BMI= ağırlık (kg) / boy (m 2 )

27

28 Lipid ve Lipoproteinlerin Arterioskleroz Dışı Hastalık İlişkileri Apolipoprotein E 4 variantı - Alzheimer hastalığına yatkınlık Cytokrom P-450 polimorfizmi - Alzheimer hastalığı ile ilişkili Nöron içi kolesterol düzeyi - Nöron içi plak teşekkülü

29 ABC Transport Protein Genetik Bozukluğunun Kolesterol Metabolizmasına Etkisi (The Fats of Life, 2003)

30 (The Fats of Life, 2003) ABCA, Transport Sistemi

31 Sitosterolemi (tendonlarda xantomlar hemolitik anemi ve arterit)

32 Yaşlanmanın izahı: Stochastic Teori (Rasgele eskime ve dökülme) İmmünolojik, Neuroendokrin SERBEST RADİKALLER ve LİPİD PEROKSİDASYONU Artmış oksidasyon, glikozilasyon, Kalıtsal faktörler/ sporadik mutasyon Yaşam şekli hepsinin toplamı!.

33

34 Yaşlanma Hızını Artıran/Azaltan Etkenler: N E G A T İ F P O Z İ T İ F Egzersiz noksanlığı, Sigara, uykusuzluk, alkol bağımlılığı, Vücut kitlesi ve yağ dağılımı, Genetik/Moleküler-Telemeraz geni, Kronik hastalıklar/diabet, hipertansiyon, endokrin sistem hastalıkları, Sosyo-ekonomik faktörler/eğitim, meslek, gelir durumu Kısıtlayıcı olmayacak tarzda yaşam beklentisi, Metabolizmanın yavaşlatılması, Kemik ve adale gücünün artırılması//dengenin idamesi

35 Yaşlanmaya karşı yapabileceklerimiz: Reseptörlerden zengin beslenme Antioksidanlar o Vitaminler o Flavonoidiler o Metaloproteinler Oksidan maddelerin az oluşturulması/alınması HMG-CoA Reductase intibitörleri (statinler) Ruhsal Kondisyon Pozitif düşünce, Ulaşılacak hedef, Grup oluşturma, Fiziksel Kondisyon Denge ve adale gücünün korunması, Eklemlerin çalıştırılması, Kemiklere ağırlık veren egzersiz,

36 Yaşlanmayı takipte kullanılabilecek belirleyiciler Vücut Kitlesi (Body Mass Index) Vücut Kompozisyonu/Kemik Mineral Dansitesi GTT/PP Kan Şekeri HbA 1 C İnsülin/ILGF Kolesterol/HDL Homocystein Solunum Fonksiyonları Genomik, proteomic testler

37

38

39

40

41

42 İnanıyoruz ki uzun yaşam tıbbi sağlıklı yaşam sürecini uzatacak; sağlık desteği, hastalıkların önlenmesi, diyet, egzersiz, tütün kullanımının durdurulması ve bütün bunların yanısıra gelişmiş tıbbi bakım ve temel araştırmaların sonucu ortaya çıkan yeni keşifleri de kapsayacak bütün yöntemleri uygulayabilir. Journal of Anti-Aging Medicine

43 AGING IS STYLISH, ALL THE BEST PEOPLE ARE DOING IT!

44 What are Flavonoids? Family of polyphenolic compounds Over 4-5,000 flavonoids in nature Present in fruit, vegetables, seeds, nuts, flowers and bark. Defend the plants against parasites, bacteria, and oxidation. Some flavonoids are highly colored.

45 HYDROXYBENZOIC ACIDS R 2 R 1 R 3 COOH R 4 R 1 =R 2 =R 4 =H, R 3 =OH R 2 =R 3 =R 4 =H, R 1 =OH R 1 =H, R 2 =R 3 =R 4 =OH R 1 =R 4 =H, R 2 =R 3 =OH p-hydroxybenzoic acid Salicylic acid Gallic acid Gentisic acid

46 ``Nutritional intervention with fruits and vegetables may play an important role in protecting against and possibly reversing the cognitive declines seen from aging,'' Joseph added in a statement released by the publisher of the journal, the Society for Neuroscience. Fruit and vegetables are key sources of antioxidants, nutrients that disarm harmful molecules called free radicals. Free radicals -- the undesirable byproducts of various metabolic functions -- damage cells. Over time, this damage, called oxidative damage or oxidative stress, is believed to play a leading role in certain diseases and age-related changes. Although the body also produces antioxidants, over time, production declines. ``The brain may be particularly vulnerable to the damaging effects of free radicals because it is relatively deficient in antioxidants to begin with,'' Joseph said in the press statement. ``Free radical destruction is thought to be a contributing factor to the decline in memory and motor performance seen in aging.'' To determine whether an increase in antioxidant rich fruit and vegetable consumption might offset these age-related declines in antioxidant production, and their consequences, Joseph and colleagues fed rats four different diets. For 6 months, rats were fed either a standard diet or a standard diet supplemented with one of three factors: vitamin E, a known antioxidant; strawberry extract; or spinach. Strawberries and spinach are high in antioxidants, and also contain an array of ''phytochemicals,'' or plant chemicals, that appear to have antioxidant properties. Various tests designed to measure the animals' brain and mental functioning showed that the rats fed diets supplemented with spinach saw the fewest age-related declines, followed by those fed the strawberry extract. Vitamin E also helped slow mental declines over time, but not to the same extent, Joseph and colleagues report. It may be that foods containing a variety of phytochemicals, including phytochemicals with antioxidant properties, may offer greater protection than individual nutrients, the researchers suggest. ``Thus, phytochemicals present in antioxidant rich foods, such as spinach, may be beneficial in retarding functional age-related central nervous system and cognitive behavioral deficits and, perhaps, may have some benefit in neurodegenerative disease,'' they conclude. In subsequent studies, the researchers plan to test other phytochemical- and antioxidant-rich foods, such as blueberries. They also plan to investigate whether these foods can protect against or reverse mental declines associated with age-related disorders, such as Alzheimer's and Parkinson's disease. Oxidative stress may be key factor in both, recent findings suggest. Some research also suggests that supplemental doses of vitamin E, and ginkgo biloba, a source of phytochemicals, might lessen the effects of Alzheimer's. SOURCE: The Journal of Neuroscience 1998;18. Reut17: (02 Oct :40 EDT)

47

48

49 Ginkgo Biloba (Gümüş kayısı) Çin ilacı. Dünya daki en eski ağaçlardandır.meyvası ve çekirdeği kullanılıyor. SÖYLENEN BULUNAN Hafızayı güçlendirir Ümit verici bilgi var ama güven verici değil. Bazı yazarlar teid ediyor. Hafıza kaybı Alzheimer hastalarında ufak etki. Kulak çınlaması Ufak grup çalışmaları doğruluyor. Fakat jüri kabul etmiyor. Yürümede ayak tutukluğu İlaç (trendal) kadar iyi. Egzersiz daha etkili. Sakınca Yan etkisi az ve çabuk kayboluyor. Tavsiye edilen doz ( mg) üzerinde alınırsa havale, ciddi kanamalar görülebilir. ANTİOKAGÜLANLARLA KULLANILMAMALI. (Annals of Internal Medicine, Dec 31, 2001)

50 St.John s Wort (Hypericum Perforatum) Birçok etkisinden bahsediliyorsa da hafif antidepresan olarak kullanılabilir. Doz 900 mg/gün. Etki 2-3 hafta sonra görülür. Anti depresan ilaçlarla etkileşir. Doğum kontrolü ve kan pıhtılaşması önleyici ilaçlarla kullanılmamalı. (Annals of Internal Medicine, Dec 31, 2001)

51 Ginseng (Panax ginseng) Aklınıza gelen her konu için denenmiş. Sıklıkla gerginlik, konsantrasyon dikkat ve iyi hissetme gayesiyle kullanılıyor. SÖYLENEN BULUNAN Enerji/fiziksel kondisyonu artırır. Ernst e göre yeterli destekleyici veri yok. Kanser Kore çalışması riski azalttığını söylüyor. İlave araştırma lazım. Diyabet Yemek sonrası artma, kan şekeri düzeyini indirir. Uyarı mg/gün dozu aşılmamalı. İyi kalite olmayan ürün alfatoxinlerle kontamine olabilir. Nadir fakat ciddi uykusuzluk, ishal, vaginal kanama, meme ağrısı. Şiddetli baş ağrısı, hatta şizofronik reaksiyonlara, tansiyon yükselmesine sebep olabilir. (Annals of Internal Medicine, Dec 31, 2001)

52 Saw Palmetto Olgun meyvaları sperm sayısını artırmak ve meme genişletmek için kullanılmış. Bugün basit prostat hiperplazisinde kullanılabilir. Kava Güney pasifikte kullanılan hafif sedasyon verici dolayısıyla kısa süreli olarak huzursuzluk durumlarında kullanılabilir. (Annals of Internal Medicine, Dec 31, 2001)

53 Vitaminler Nelerdir? Vücudumuzun protein, karbonhidrat ve yağları kullanabilmesini sağlar. Normal sindirimi, zihin açıklığı, enfeksiyonlara direnç gibi fonksiyonları, lazım olduğu gibi vücudun kan hücresi, hormon, genetik materyal yapımı sinir sisteminin kimyasal madde yapması için gereklidir.

54 Folik Asit Fetus Neural Tüp Defekt sıklığını azaltır. Vit B 6 ve VitB 12 ile beraber; Homocystein seviyesini düşürür. KDH ve venöz damar hastalıklarını azaltır. Kolon ve meme kanseri riskini azaltır. Noksanlığında Urasilin DNA katılımı aksar, Makrositer anemi gözlenir, Serebrovasküler hastalık riski artar.

55 Vitamin B 6 Yetersizliğinde; folik asitle beraber veya ayrı, koroner ve damar hastalıklarına rastlama sıklığı yüksektir. Kaynağı et ve baklagillerdir. Günlük doz 2 mg Vitamin B 12 %15 yaşlıda mide, intrensek faktör noksanlığı veya absorpsiyon bozukluğu nedeniyle düşüktür. Marjinal düşüklüğün ne yarattığı bilinmiyor. Kan düzeyi >258 pmol/l (Cristal formu mide asidi gerektirmez)

56 Vit D - Gün ışığı yeteri Vit D yapımını sağlar. - Düşüklüğü osteoporoz ve kırık riskini artırır. Çok az gıda maddesi - süt, tereyağı- Vit D ihtiva eder. Günde 2000 IU kadar Vit D alınması sorun yaratmaz. Vit A Kanser riskini azaltması beklenirken, A vitamini alımı ve kan düzeyi ile kanser riski arası ilgi konulamamış IU/gün sorun yaratmıyor. Üzerindeki dozlarda kalça kırığı riski ve doğumda defekt şansı artıyor. B Caroten ile yoğun sigara kullananlarda akciğer kanseri, alkol kullananlarda prostat kanseri riskinde artma gözlenmiş.

57 Vit E LDL oksidasyonunu azaltır. KH riskini azaltır. Bu bulgu geniş kapsamlı Heart Outcames Prevention Evaluation Trial (İtalya) çalışmasında tekrarlanamamış. Fakat KVH dan ölüm oranı azalmış. Erkekte intima kalınlaşmasını önlüyor (düşüklüğü) Meme kanserinde belirli etki yok. Kolon kanseri bulguları karışık. Beta karotenle beraber prostat kanseri riskini azaltıyor. Diğer kanserlere etkisiyle ilgili veri yok. Bu çalışmada sigara içenlerde beyinde hemarojik stroke gözlenme şansı artmış.

58 Vit C İlave Vit C almanın faydasına ait fazla bilgi yok. Diyetle düşük Vit C mide kanseriyle ilgili bulunmuş ama ilave kullanımının etkisi araştırılmamış. Uzun süreli C Vitamini kullanımında meme kanseri risk oranında azalma yok. Günlük doz <100 mg

59 Çoklu vitamin preparatları: A, C, B6, B12, D, K, E vitaminlerinin ve Thiamin (B1), Riboflavin(B2), Niacin, Folic asitin günlük ihtiyaç dozunu ihtiva eder. Bu preparatları kullananlarda, bilhassa alkol alanlarda, Koroner hastalığı, kolon ve meme kanseri riskinin azaldığı gösterilmiştir. (Çinli erkeklerde beyin damarı tıkanıklıklarını %50 azaltıyor) N.Eng.J.Med. December 20, 2001.

60 ÖZET OLARAK (The Food and Nutrition Board of the Institude of Medicine) Antioxidan vitaminlerinin kronik hastalıklar üzerine pozitif etkileri olduğunda fikir birliğine sahip değildir. Buna rağmen bilhassa yetersiz ve tek yönlü beslenenlerde, ziyanından çok faydalı olabileceği ve fiyatıda ucuz olduğundan günlük dozları aşılmamak üzere kullanılabileceği belirtilmiştir. N.Eng.J.Med. December 20,2001.

61 HORMONLAR

62 DHEA: (Dehydroepiandresterone) Üreticiler yaşlanmayı yavaşlattığı, adale ve kemik gücünü arttırdığı, yağları yaktığı, idrar miktarını arttırdığı, immuniteye destek olduğunu söylemekteler. Fareler daha genç davranış sergilese de insanda böyle olduğuna dair delil yok. Ayrıca karaciğerde tahribat yapabilir, yüzde kıllanmaya sebep olur, kalp krizi ve kansere sebep olabilir.

63 TESTOSTERON Erkekte yaşlılıkta belirtilen şikayetlerin önemli bir grubundan sorumlu gözükür. Yaşlanmayı önleme gayretkeşleri testosteron düzeyini çok yükseklere çıkararak, şahsın kendini iyi hissetmesi, vücut gücü ve seks arzusunu arttırmasının sağlanabileceğini söylemektedirler. Bu iddialar kanıtlanmamıştır. Yüksek doz testosteron prostat problemlerine, kolesterol yükselmesine sebep olabilir.

64 MELATONİN Uyku regülasyonu yapan hormon, uykusuzluk ve zaman farklarına ayarlanma için kullanılmış. Antioksidan gücüde olduğundan yaşlanmayı yavaşlatacağı, kanserle mücadeleyi arttıracağı, seksüaliteyi arttıracağı iddia edilmiş! Kanıt yok yanlış zamanda alınırsa uyku düzenini bozabilir.

65 HGH (HUMAN GROWTH HORMONE) Çocukta gelişmeden sorumlu. Yetişkinde yağ kitlesini yakar, adale geliştirir, enerji yeniler. Bazı araştırmalar bazı pozitif etkilerden bahsetmektedir. Genelde bu çalışmalar bilgi edinmek için yetersiz bulunmaktadır. Tansiyon arttırabilir, mafsal ağrısına sebep olabilir, su tutturur.

66 E2 (ESTROGEN): Estrogen idame çalışmasının osteoporoz kontrolü için kullanımı kabul görmüştür. Kemikleri güçlendirir. Derinin elastikiyetini arttırır. Vajeni yumuşatır. Mental açıklığı korur. Meme kanseri ve kan pıhtılaşmasını artırabileceğinden kontrollü kullanılmalıdır. Bazı çalışmalar kalp riskini azalttığı yönündedir.

67 Kim alacağı bir iki kapsül veya süreceği kremle genç görünmeyi ve hissetmeyi istemez? Öyle bir iksir veya kozmetiklerle yaşlılıkla gelen değişiklikler önlenemez. Ama, belirli uygulamalarla mutlu bir süreç haline getirilebilmesi mümkündür.

68

69 Akdeniz tipi beslenme: Kronik hastalıkların riski düşük, yaşam beklentisi uzundur. Enerji kaynağının %30 MUFA (Zeytinyağı) Sebze, balık ve kuruyemiş önemli, Kendine iyi bakan toplum Zeytinyağ LDL sentezini inhibe ediyor. HDL geri dönüşünü artırıyor, viskozitesini azaltıyor. Oksidasyona PUFA den çok dayanıklı (Prof.Assman, Rockfeller University. NY 4 Oct 2001)

70 Cosmetic/Cosmetical 1. İçindeki aktif madde stratum corneuma işler mi? Aktif madde hedefe etkinin olabilecek sürece aktif kalabilir mi? 2. Belirtilen aktif madde hedef hücrelerde veya insan derisinde istenen biyokimyasal etkiyi yapar mı? 3. Söylenenin doğru olduğunu belirleyen, çift körlü, etkisiz madde kontrollü, istatistiki olarak önemli klinik çalışma raporu var mı?

71 Bazı belirli uygulamalar yaşlanma prosesinin hızını yavaşlatabilir. Zihin egzersizi yapın Bedensel egzersiz yapın Sağlıklı diyet uygulayın Sağlıklı kilonuzu devam ettirin. Kendinize iyi bakın Hasta olduğunuzda veya yaralandığınızda en uygun tedaviyi uygulamaya karar verin Aşırı güneşten sakının veya önleyici krem kullanın. Sigara içmeyin, Alkol kullanımını ağız lezzetiyle uyumlu seviyede tutun.

72 AGING IS STYLISH, ALL THE BEST PEOPLE ARE DOING IT!

FİZİKSEL ETKİNLİĞİN SAĞLIK ÜZERİNE YARARLARI Doç. Dr. Ferda GÜRSEL

FİZİKSEL ETKİNLİĞİN SAĞLIK ÜZERİNE YARARLARI Doç. Dr. Ferda GÜRSEL FİZİKSEL ETKİNLİĞİN SAĞLIK ÜZERİNE YARARLARI Doç. Dr. Ferda GÜRSEL 1 MESAJLAR! Fiziksel etkinlik (FE) ve iyi bir fiziksel uygunluk, hastalık riskini azaltır uygun sağlık ve iyi olma haline katkıda bulunur.!

Detaylı

Bütünüyle doğal, tadıyla özel atıştırmalıklar...

Bütünüyle doğal, tadıyla özel atıştırmalıklar... Kuru mey Bütünüyle doğal, tadıyla özel atıştırmalıklar... Completely natural, specially tasty snacks... Kurutulmuş yeşil elma dilimleri / Dried green apple slices Kurutulmuş portakal dilimleri / Dried

Detaylı

OKUL ÇAĞINDA BESLENME

OKUL ÇAĞINDA BESLENME OKUL ÇAĞINDA BESLENME Doç. Dr. Yeşim ÖZTÜRK Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Gastroenteroloji, Beslenme ve Metabolizma Ünitesi Nisan 2008-İZMİR ADÖLESAN DÖNEM 1. Biyolojik değişim BÜYÜME

Detaylı

LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU

LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU Alanin Transaminaz ( ALT = SGPT) : Artmış alanin transaminaz karaciğer hastalıkları ( hepatosit hasarı), hepatit, safra yolu hastalıklarında ve ilaçlara bağlı olarak

Detaylı

YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR. Prof. Dr. Mehmet Ersoy

YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR. Prof. Dr. Mehmet Ersoy YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR Prof. Dr. Mehmet Ersoy DEMANSA NEDEN OLAN HASTALIKLAR AMAÇ Demansın nedenleri ve gelişim sürecinin öğretmek Yaşlı bireyde demansa bağlı oluşabilecek problemleri öğretmek

Detaylı

YÜKSEK KOLESTEROL. Hiperkolesterolemi; Yüksek kolesterol sebepleri nelerdir?

YÜKSEK KOLESTEROL. Hiperkolesterolemi; Yüksek kolesterol sebepleri nelerdir? YÜKSEK KOLESTEROL Hiperkolesterolemi; Kolesterol ve kolesterole bağlı kalp damar hastalıklar en büyük ölüm sebebidir. Hiperkolesterolemi kan yağlarından biri olan kolesterolün yüksek olmasıdır. Kan yağları

Detaylı

Hipertansiyon. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı. Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015

Hipertansiyon. Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı. Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Hipertansiyon HT Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Toplum İçin Bilgilendirme Sunumları 2015 Bu sunum Arş. Gör. Dr. Neslihan Yukarıkır ve Arş. Gör. Dr. Dilber Deryol Nacar

Detaylı

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ MENOPOZ DÖNEMİ BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ? Menopoz nedir?

Detaylı

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri Kansızlık (anemi) kandaki hemoglobin miktarının yaş ve cinsiyete göre kabul edilen değerlerin altında olmasıdır. Bu değerler erişkin erkeklerde 13.5 g/dl, kadınlarda 12 g/dl nin altı kabul edilir. Kansızlığın

Detaylı

İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı

İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı HASTA BİLGİLENDİRME FORMU HİPERLİPİDEMİ Hiperlipidemi; kanda çeşitli yağların yüksekliğini

Detaylı

Güçlü bir kas sistemi, beyin ve kalp için kuruyemiş tüketin!

Güçlü bir kas sistemi, beyin ve kalp için kuruyemiş tüketin! Güçlü bir kas sistemi, beyin ve kalp için kuruyemiş tüketin! Her anlamda güçlü olmak ne kadar önemli aslında. Güçlü bir kas sistemi, güçlü bir beyin, güçlü bir kalp, güçlü saçlar, kendini iyi hissetmek

Detaylı

! DOUBLE X! Yoğun çalışan, kendini yorgun hisseden! Kilo konrolü! Halsiz! Sporla uğraşanlar! Sağlıklı yaşamak

! DOUBLE X! Yoğun çalışan, kendini yorgun hisseden! Kilo konrolü! Halsiz! Sporla uğraşanlar! Sağlıklı yaşamak ! DOUBLE X! Yoğun çalışan, kendini yorgun hisseden! Kilo konrolü! Halsiz! Sporla uğraşanlar! Sağlıklı yaşamak CLA 500! Yağları kasa çevirir (yarım saat yürüyüşle)! MULTI CAROTENE! Karaciğer yağlanması!

Detaylı

Su / Hasta Değil Susuzsunuz adlı kitapta suyun önemi anlatılıyor ve yazara göre vücudumuz tam 46 nedenle suya ihtiyaç duyuyor.

Su / Hasta Değil Susuzsunuz adlı kitapta suyun önemi anlatılıyor ve yazara göre vücudumuz tam 46 nedenle suya ihtiyaç duyuyor. Su / Hasta Değil Susuzsunuz adlı kitapta suyun önemi anlatılıyor ve yazara göre vücudumuz tam 46 nedenle suya ihtiyaç duyuyor. 1- Hiçbir şey susuz yaşayamaz. 2- Göreceli su yetersizliği vücudun bazı fonksiyonlarını

Detaylı

Metabolik Sendrom Tanı Tedavi Dr. Abdullah Okyay

Metabolik Sendrom Tanı Tedavi Dr. Abdullah Okyay Metabolik Sendrom Tanı Tedavi Dr. Abdullah Okyay Metabolik Sendrom İnsülin direnci (İR) zemininde ortaya çıkan Abdominal obesite Bozulmuş glukoz toleransı (BGT) veya DM HT Dislipidemi Enflamasyon, endotel

Detaylı

Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım

Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri Sık Görülen Kardiyolojik Sorunlarda Güncelleme Sempozyum Dizisi No: 40 Haziran 2004; s. 69-74 Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım Prof. Dr. Hakan

Detaylı

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011 Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri Sena Aydın 0341110011 PATOFİZYOLOJİ Fizyoloji, hücre ve organların normal işleyişini incelerken patoloji ise bunların normalden sapmasını

Detaylı

SINCAN İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

SINCAN İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ SINCAN İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ Bu sunu Sincan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Hayatboyu Öğrenme Programı Grundtvig Öğrenme Ortaklığı Projesi kapsamında düzenlenen Eğitim Toplantıları için hazırlanmıştır.

Detaylı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı çeken sigara vücuda birçok zarar vermekte ve uzun süre

Detaylı

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler MEME KANSERİ Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler KANSER NEDİR? Hücrelerin kontrolsüz olarak sürekli çoğalmaları sonucu yakındaki ve uzaktaki başka organlara yayılarak kötü klinik

Detaylı

MERVE SAYIŞ 04150019305 TUĞBA ÇINAR 04140033048 SEVİM KORKUT 04140033017 MERVE ALTUN 04140019065

MERVE SAYIŞ 04150019305 TUĞBA ÇINAR 04140033048 SEVİM KORKUT 04140033017 MERVE ALTUN 04140019065 MERVE SAYIŞ 04150019305 TUĞBA ÇINAR 04140033048 SEVİM KORKUT 04140033017 MERVE ALTUN 04140019065 TÜRKİYE SAĞLIKLI BESLENME VE HAREKETLİ HAYAT PROGRAMI (2014 2017) TÜRKİYE SAĞLIKLI BESLENME VE HAREKETLİ

Detaylı

Diyet yoluyla Menakinon alımı, daha az Koroner Kalp Hastalığı riski ile ilişkili: Rotterdam Çalışma

Diyet yoluyla Menakinon alımı, daha az Koroner Kalp Hastalığı riski ile ilişkili: Rotterdam Çalışma Diyet yoluyla Menakinon alımı, daha az Koroner Kalp Hastalığı riski ile ilişkili: Rotterdam Çalışma Johanna M. Geleijnse,* Cees Vermeer,** Diederick E. Grobbee, Leon J. Schurgers,** Marjo H. J. Knapen,**

Detaylı

Tip 2 Diyabetlilerde Kardiyovasküler Hastalık Riskini Azaltma: Eğitimin Etkinliği

Tip 2 Diyabetlilerde Kardiyovasküler Hastalık Riskini Azaltma: Eğitimin Etkinliği Tip 2 Diyabetlilerde Kardiyovasküler Hastalık Riskini Azaltma: Eğitimin Etkinliği Ayfer Bayındır Şeyda Özcan İlhan Satman Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu Koç Üniversitesi Hemşirelik

Detaylı

MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ

MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ MENAPOZDA VE YAŞLILIKTA BESLENME 1 MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ MENOPOZDA GÖRÜLEN SORUNLAR MENOPOZ DÖNEMİNDE BESLENME İLKELERİ YAŞLILIKTA BESLENME YAŞLILIKTA BESLENME İLKELERİ 2 3 YAŞAM BEBEKLİK ÇOCUKLUK

Detaylı

Yazar Ad 41 Prof. Dr. Haluk ÖZEN Cinsel hayat çocuk yaştan itibaren hayatımızın önemli bir kesimini oluşturur. Yaşlılık döneminde cinsellik ayrı bir özellik taşır. Yaşlı erkek kimdir, hangi yaş yaşlanma

Detaylı

Koroner Check Up; Coronary risk profile; Koroner kalp hastalıkları risk testi; Lipid profili;

Koroner Check Up; Coronary risk profile; Koroner kalp hastalıkları risk testi; Lipid profili; KORONER RİSK TESTİ Koroner Check Up; Coronary risk profile; Koroner kalp hastalıkları risk testi; Lipid profili; Koroner kalp hastalıklarına yol açan kolesterol ve lipit testleridir. Koroner risk testleri

Detaylı

Obezite Nedir? Harun AKTAŞ - Trabzon

Obezite Nedir? Harun AKTAŞ - Trabzon Obezite Nedir? Obezite günümüzde gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin en önemli sağlık sorunları arasında yer almaktadır. Obezite genel olarak bedenin yağ kütlesinin yağsız kütleye oranının aşırı artması

Detaylı

EKMEKSİZ DİYET OLUR MU? ŞİŞMANLIĞIN TEK SUÇLUSU EKMEK Mİ? Dilara Koçak Beslenme ve Diyet Uzmanı 8 Mart 2013 www.dilarakocak.com.tr

EKMEKSİZ DİYET OLUR MU? ŞİŞMANLIĞIN TEK SUÇLUSU EKMEK Mİ? Dilara Koçak Beslenme ve Diyet Uzmanı 8 Mart 2013 www.dilarakocak.com.tr EKMEKSİZ DİYET OLUR MU? ŞİŞMANLIĞIN TEK SUÇLUSU EKMEK Mİ? Dilara Koçak Beslenme ve Diyet Uzmanı 8 Mart 2013 www.dilarakocak.com.tr Ağacın kökü toprak İnsanın kökü EKMEK tir. 2 BİR AYDA 7-12 KG. VERMEK

Detaylı

KALP KRİZİ UZ.DR.MUHAMMET HULUSİ SATILMIŞOĞLU

KALP KRİZİ UZ.DR.MUHAMMET HULUSİ SATILMIŞOĞLU KALP KRİZİ UZ.DR.MUHAMMET HULUSİ SATILMIŞOĞLU Türkiye ulusal düzeyde ölüm nedenleri arasında ilk sırayı 205.457 ölümle kardiyovaskülerhastalıklar (tüm ölüm nedenlerinin %47,73 ü) almaktadır. Kardiyovasküler

Detaylı

Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk

Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk 62 y., kadın, emekli bankacı İzmir de oturuyor. Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk Öykü: 12 yıldır hipertansif. İlaçlarını düzenli aldığını ve diyete

Detaylı

Prof. Dr. Lale TOKGÖZOĞLU

Prof. Dr. Lale TOKGÖZOĞLU Yazar Ad 61 Prof. Dr. Lale TOKGÖZOĞLU Ülkemizde kalp damar hastalıkları erişkinlerde en önemli ölüm ve hastalık nedeni olup kanser veya trafik kazalarına bağlı ölümlerden daha sık görülmektedir. Halkımızda

Detaylı

Yahya Laleli, İlhan Yetkin Ajlan Tukün, Diler Arslan

Yahya Laleli, İlhan Yetkin Ajlan Tukün, Diler Arslan Yahya Laleli, İlhan Yetkin y, Ajlan Tukün, Diler Arslan Diyabet Ekonomisi Figure 1 2. Comparison of individuals living at various ages and periods of time with the ideal maximum life span (A) ideal, (B)

Detaylı

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Travma ve cerrahiye ilk yanıt Total vücut enerji harcaması artar Üriner nitrojen atılımı azalır Hastanın ilk resüsitasyonundan sonra Artmış

Detaylı

Ultra saflıkta Omega 3 ihtiva eden balık yağı İsviçre DSM firmasından tedarik edilmiştir. 698 mg 330 mg 252 mg

Ultra saflıkta Omega 3 ihtiva eden balık yağı İsviçre DSM firmasından tedarik edilmiştir. 698 mg 330 mg 252 mg ALFALİNO 30 YUMUŞAK KAPSÜL EDİS PHARMA İLAÇ FİRMA ÜRÜN BİLGİSİ İÇİNDEKİLER Ultra saflıkta Omega 3 ihtiva eden balık yağı İsviçre DSM firmasından tedarik edilmiştir. Etken Maddeler( 2 Yumuşak kapsülde)

Detaylı

Lourdes. Serbest Radikallerle Savaşan SAĞLIK ve GENÇLİK DOLU SU

Lourdes. Serbest Radikallerle Savaşan SAĞLIK ve GENÇLİK DOLU SU Lourdes Serbest Radikallerle Savaşan SAĞLIK ve GENÇLİK DOLU SU Serbest Radikaller Yaşlanma sürecinin en önemli unsurlarından biri serbest radikallerin hücrelerimiz ve DNA mıza verdiği zararlardır. Serbest

Detaylı

DİYABET NEDİR? Özel Klinik ve Merkezler

DİYABET NEDİR? Özel Klinik ve Merkezler DİYABET NEDİR? Özel Klinik ve Merkezler Diyabet nedir? Diyabet hastalığı, şekerin vücudumuzda kullanımını düzenleyen insülin olarak adlandırdığımız hormonun salınımındaki eksiklik veya kullanımındaki yetersizlikten

Detaylı

Sigaranın Vücudumuza Zararları

Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın vücudumuza olan zararları ve sigarayı bıraktıktan sonra vücudumuzdaki değişimler burada anlatılmaktadır. Sırt ve Bel Ağrısı: Sigara içmek bel ile ilgili hastalıkların

Detaylı

MENOPOZ. Menopoz nedir?

MENOPOZ. Menopoz nedir? MENOPOZ Hayatınızı kabusa çeviren, unutkanlık, uykusuzluk, depresyon, sinirlilik, halsizlik şikayetlerinin en büyük sebeplerinden biri menopozdur. İleri dönemde idrar kaçırma, kemik erimesi, hipertansiyona

Detaylı

KOLOREKTAL KANSERE DUR DEMENİN 12 YOLU

KOLOREKTAL KANSERE DUR DEMENİN 12 YOLU KOLOREKTAL KANSERE DUR DEMENİN 12 YOLU Kolorektal kanseri engellemek için benimseyeceğiniz yaşam biçimi kalbinize yardım etmek için benimsemeniz gereken yaşam biçimiyle birebir örtüşüyor. Yani bir yandan

Detaylı

Kolesterol yaşam için gerekli olan mum kıvamında yağımsı bir maddedir.

Kolesterol yaşam için gerekli olan mum kıvamında yağımsı bir maddedir. On5yirmi5.com Kolesterol Nedir? Kolesterol yaşam için gerekli olan mum kıvamında yağımsı bir maddedir. Yayın Tarihi : 21 Haziran 2011 Salı (oluşturma : 11/3/2015) Kolesterol beyin, sinirler, kalp, bağırsaklar,

Detaylı

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar Diyet denilince aklımıza aç kalmak gelir. Bu nedenle biz buna ''sağlıklı beslenme programı'' diyoruz. Aç kalmadan ve bütün besin öğelerinden dengeli biçimde alarak zayıflamayı ve bu kiloda kalmayı amaçlıyoruz.

Detaylı

gereksinimi kadar sağlamasıdır.

gereksinimi kadar sağlamasıdır. Yeterli beslenme, vücudun yaşamı ve çalışmasını sürdürebilesi için gerekli olan enerjinin sağlanması anlamına gelir. Dengeli beslenme ise, alınan enerjinin yanında bütün besin öğelerini gereksinimi kadar

Detaylı

KALP DAMAR SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI RİSKLERİNDEN KORUNMA

KALP DAMAR SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI RİSKLERİNDEN KORUNMA KALP DAMAR SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI RİSKLERİNDEN KORUNMA BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ? KALP DAMAR HASTALIĞI NEDİR? DAMARLAR NEDEN DARALIR? KALP DAMAR HASTALIĞININ BULGULARI RİSK FAKTÖRLERİ NELERDİR? KALP

Detaylı

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? VÜCUT BAKIMI 1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? A) Anatomi B) Fizyoloji C) Antropometri D) Antropoloji 2. Kemik, diş, kas, organlar, sıvılar ve adipoz dokunun

Detaylı

TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ

TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ TALASEMİDE OSTEOPOROZ EGZERSİZLERİ DR. FZT. AYSEL YILDIZ İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ, İSTANBUL TIP FAKÜLTESİ FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI Talasemi; Kalıtsal bir hemoglobin hastalığıdır. Hemoglobin

Detaylı

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur..

Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. Can boğazdan gelir.. Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur.. 1 BESLENME BİLİMİ 2 Yaşamımız süresince yaklaşık 60 ton besin tüketiyoruz. Besinler sağlığımız ve canlılığımızın devamını sağlar. Sağlıklı bir

Detaylı

Kalp Hastalıklarından Korunma

Kalp Hastalıklarından Korunma Kalp Hastalıklarından Korunma AsılRezzan Dr alt başlık Deniz stilini Acardüzenlemek için tıklatın Kalp- Damar hastalıkları (KDH) birçok Avrupa ülkesinde ve Türkiye de orta ve ileri yaş grubunda en önemli

Detaylı

Prof.Dr. Oktay Ergene. Kardiyoloji Kliniği

Prof.Dr. Oktay Ergene. Kardiyoloji Kliniği Hipertrigliseridemii id i Tedavisi i Prof.Dr. Oktay Ergene İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kardiyoloji Kliniği Hipertrigliseridemi Gelişimiş VLDL Chylomicron Liver Defective Lipolysis Remnants

Detaylı

Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h)

Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h) Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h) Sağlık Sisteminde Karışıklığa Yol Açabilecek Gelişmeler Bekleniyor Sağlık harcamalarında kısıtlama (dünya

Detaylı

DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ

DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ İstanbul Üniversitesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı DİYABETTE BESLENME PRENSİPLERİ Dr. Dyt. Cemile İdiz Ne yemeliyim? DİYABET Tatlı meyve yeme!! Limon şekeri düşürür

Detaylı

Ayrıca sinirler arasındaki iletişimi sağlayan beyindeki bazı kimyasal maddelerin üretimi de azalır.

Ayrıca sinirler arasındaki iletişimi sağlayan beyindeki bazı kimyasal maddelerin üretimi de azalır. Alzheimer hastalığı nedir, neden olur? Alzheimer hastalığı, yaşlılıkla beraber ortaya çıkan ve başta unutkanlık olmak üzere çeşitli zihinsel ve davranışsal bozukluklara yol açan ilerleyici bir beyin hastalığıdır.

Detaylı

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu. Yaşlı Bakım-Ebelik. YB 205 Beslenme İkeleri

Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu. Yaşlı Bakım-Ebelik. YB 205 Beslenme İkeleri Yakın Doğu Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Yaşlı Bakım-Ebelik YB 205 Beslenme İkeleri Uzm. Dyt. Emine Ömerağa emine.omeraga@neu.edu.tr YAŞLANMA Amerika da yaşlı bireyler eskiye göre

Detaylı

Op Dr Aybala AKIL. ACIBADEM Bodrum Hastanesi

Op Dr Aybala AKIL. ACIBADEM Bodrum Hastanesi Sağlıklı bir anne için Sağlıklı beslenme Düzenli hekim kontrolü Gebelik öncesi hastalıkların sıkı takibi Sağlıklı bir yaşam tarzı Huzurlu bir gebelik süreci Sağlıklı beslenme = Dengeli beslenme Proteinler

Detaylı

Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU

Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU 173 Prof. Dr. Sedat BOYACIOĞLU Hiçbir canlının beslenmeden yaşamını sürdürmesi mümkün değildir. Bu, her yaşta olmak üzere, insanlar için de geçerlidir. Özellikle bebekler ve

Detaylı

Diyabet ve egzersiz TÜRKİYE ENDOKRİNOLOJİ VE METABOLİZMA DERNEĞİ DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU

Diyabet ve egzersiz TÜRKİYE ENDOKRİNOLOJİ VE METABOLİZMA DERNEĞİ DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU TÜRKİYE ENDOKRİNOLOJİ VE METABOLİZMA DERNEĞİ DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU TEMD DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU HASTA EĞİTİM KİTAPÇIKLARI SERİSİ 02 Diyabet ve egzersiz Diyabetli bireyler

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

Besin Gidaların Yararı ve Zararı

Besin Gidaların Yararı ve Zararı Besin Gidaların Yararı ve Zararı Yiyip içtiklerinizin sağlığınızı nasıl etkilediğini, ömrünüzü uzatıp uzatmadığını ya da sizi yavaş yavaş öldürüp öldürmediğini merak ediyormusunuz. Yiyeceklerin eksi ve

Detaylı

SUNUM PLANI MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ MENOPOZDA GÖRÜLEN SORUNLAR MENOPOZ DÖNEMİNDE BESLENME İLKELERİ YAŞLILIKTA BESLENME

SUNUM PLANI MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ MENOPOZDA GÖRÜLEN SORUNLAR MENOPOZ DÖNEMİNDE BESLENME İLKELERİ YAŞLILIKTA BESLENME MENAPOZDA VE YAŞLILIKTA BESLENME SUNUM PLANI MENOPOZ DÖNEMİNİN ÖZELLİKLERİ MENOPOZDA GÖRÜLEN SORUNLAR MENOPOZ DÖNEMİNDE BESLENME İLKELERİ YAŞLILIKTA BESLENME YAŞLILIKTA BESLENME İLKELERİ YAŞAM BEBEKLİK

Detaylı

YAŞLILARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA

YAŞLILARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA YAŞLILARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA Yaşlılara yönelik egzersiz programları hazırlarken Genetik özelliklerine, Hastalık durumuna, Daha önceden sporla ilişkisine, Ne kadar

Detaylı

İçeni iyileştiren içecekler

İçeni iyileştiren içecekler İçeni iyileştiren içecekler Hemen hemen herkesin sevdiği ve ihtiyaç duyduğu şeylerden biri yemek yerken veya öğün aralarında sıvı besinler tüketmektir. 1 13 İçeçeğin kalorisi düşükse bir de faydalıysa

Detaylı

DİYABETTEN KORUNMADA CİNSİYET İLİŞKİLİ FARKLILIKLAR. Dr. İlhan TARKUN Kocaeli Üniversitesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı

DİYABETTEN KORUNMADA CİNSİYET İLİŞKİLİ FARKLILIKLAR. Dr. İlhan TARKUN Kocaeli Üniversitesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı DİYABETTEN KORUNMADA CİNSİYET İLİŞKİLİ FARKLILIKLAR Dr. İlhan TARKUN Kocaeli Üniversitesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı Cinsiyet İlişkili Farklılıklar ERKEK BEYNİ KADIN BEYNİ Cinsiyet İlişkili

Detaylı

Hangi vitamin hangi besinlerde var?

Hangi vitamin hangi besinlerde var? On5yirmi5.com Hangi vitamin hangi besinlerde var? Pazara ya da markete giderek filenizi doldururken aldığınız sebze ve meyvelerin hangi vitaminleri içerdiğini biliyor musunuz? Yayın Tarihi : 28 Nisan 2014

Detaylı

ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM

ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM 9.11.2015 ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM Konular Doğum öncesi gelişim aşamaları Zigot Doğum öncesi çevresel etkiler Teratojenler Doğum Öncesi G elişim Anneyle ilgili diğer faktörler Öğr. Gör. C an ÜNVERDİ Zigot

Detaylı

DİYABETES MELLİTUS. Dr. Aslıhan Güven Mert

DİYABETES MELLİTUS. Dr. Aslıhan Güven Mert DİYABETES MELLİTUS Dr. Aslıhan Güven Mert DİYABET YÖNETİMİ Kan şekeri ayarını sağlamaktır. Diyabet tedavisinde hedef glukoz değerleri NORMAL HEDEF AKŞ (mg/dl)

Detaylı

İŞÇİLERDE, SPORCULARDA VE YAŞLILARDA BESLENME

İŞÇİLERDE, SPORCULARDA VE YAŞLILARDA BESLENME İŞÇİLERDE, SPORCULARDA VE YAŞLILARDA BESLENME Besinlerle alınan enerjinin başlıca kaynağı olan besin öğeleri proteinler, karbonhidratlar ve yağlardır. Enerji gereksinimi ne olursa olsun, günlük alınan

Detaylı

«DM Patogenezinde unutulan riskler» Endokrin Bozucular & Çevresel Etkenler

«DM Patogenezinde unutulan riskler» Endokrin Bozucular & Çevresel Etkenler «DM Patogenezinde unutulan riskler» Endokrin Bozucular & Çevresel Etkenler Dr. Özlem ÜSTAY TARÇIN Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Başkent Üniversitesi İstanbul Hastanesi Endokrin Bozucular Endokrin

Detaylı

KORTİZOL, METABOLİK SENDROM VE KARDİYOVASKÜLER HASTALIKLAR

KORTİZOL, METABOLİK SENDROM VE KARDİYOVASKÜLER HASTALIKLAR KORTİZOL, METABOLİK SENDROM VE KARDİYOVASKÜLER HASTALIKLAR Prof.Dr. ARZU SEVEN İ.Ü.CERRAHPAŞA TIP FAKÜLTESİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI DİSMETABOLİK SENDROM DİYABESİTİ SENDROM X İNSÜLİN DİRENCİ SENDROMU METABOLİK

Detaylı

Vücut yağ dokusunun aşırı artışı olarak tanımlanır. Ülkemizde okul çağındaki çocuk ve adolesanlarında obezite oranı % 6-15 dolaylarındadır.

Vücut yağ dokusunun aşırı artışı olarak tanımlanır. Ülkemizde okul çağındaki çocuk ve adolesanlarında obezite oranı % 6-15 dolaylarındadır. Vücut yağ dokusunun aşırı artışı olarak tanımlanır. Ülkemizde okul çağındaki çocuk ve adolesanlarında obezite oranı % 6-15 dolaylarındadır. Olguların çok büyük bir bölümünde ise obezitenin altında yatan

Detaylı

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI D.P.Ü. KÜTAHYA EVLİYA ÇELEBİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR PROF. DR. AHMET HAKAN VURAL OP. DR. GÜLEN SEZER ALPTEKİN ERKUL OP. DR. SİNAN ERKUL

Detaylı

BÖLÜM I HÜCRE FİZYOLOJİSİ...

BÖLÜM I HÜCRE FİZYOLOJİSİ... BÖLÜM I HÜCRE FİZYOLOJİSİ... 1 Bilinmesi Gereken Kavramlar... 1 Giriş... 2 Hücrelerin Fonksiyonel Özellikleri... 2 Hücrenin Kimyasal Yapısı... 2 Hücrenin Fiziksel Yapısı... 4 Hücrenin Bileşenleri... 4

Detaylı

Obez Çocuklarda Kan Basıncı Değişkenliği ve Subklinik Organ Hasarı Arasındaki İlişki

Obez Çocuklarda Kan Basıncı Değişkenliği ve Subklinik Organ Hasarı Arasındaki İlişki Obez Çocuklarda Kan Basıncı Değişkenliği ve Subklinik Organ Hasarı Arasındaki İlişki Ayşe Ağbaş 1, Emine Sönmez 1, Nur Canpolat 1, Özlem Balcı Ekmekçi 2, Lale Sever 1, Salim Çalışkan 1 1. İstanbul Üniversitesi,

Detaylı

TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI LİSANSÜSTÜ DERS PROGRAMI

TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI LİSANSÜSTÜ DERS PROGRAMI TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI LİSANSÜSTÜ DERS PROGRAMI SAĞLIK BİLİMLERİ ENSİTÜSÜ İ Yüksek Lisans Programı SZR 101 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Ders (T+ U) 2+2 3 6 AD SZR 103 Akılcı İlaç Kullanımı 2+0

Detaylı

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak İNME Yayın Yönetmeni Prof. Dr. Rana Karabudak TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü Türk Nöroloji Derneği (TND) 2014 Beyin Yılı Aktiviteleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Tüm hakları TND ye aittir. Kaynak

Detaylı

OBEZİTE CERRAHİSİ SONRASI: KALSİYUM, B1 VE B2 VİTAMİNİ

OBEZİTE CERRAHİSİ SONRASI: KALSİYUM, B1 VE B2 VİTAMİNİ OBEZİTE CERRAHİSİ SONRASI: KALSİYUM, B1 VE B2 VİTAMİNİ Kalsiyum, insan vücudunda en bol miktarda bulunan mineral olup, yalnızca kemikleri ve dişleri güçlendirmekle kalmaz, kasların kasılmasını, sinirlerin

Detaylı

Diyabetik Hasta Takibi. Dr. Hasan Onat PHD Diyabet Çalışma Grubu İnece ASM, Kırklareli

Diyabetik Hasta Takibi. Dr. Hasan Onat PHD Diyabet Çalışma Grubu İnece ASM, Kırklareli Diyabetik Hasta Takibi Dr. Hasan Onat PHD Diyabet Çalışma Grubu İnece ASM, Kırklareli Amaç Bu oturum sonunda katılımıcı hekimler birinci basamakta Diyabet hastalığının yönetimi konusunda bilgi sahibi olacaklardır.

Detaylı

Conjugated Linoleic Acid

Conjugated Linoleic Acid Conjugated Linoleic Acid Conjugated Linoleic Acid (CLA) GENEL BAKIŞ Konjuge linoleik l ik asit bir omega-6 esansiyel yağğ asidi olan linoleik asit (LA) in 28 geometrik ve pozisyonel izomerlerini kapsar.

Detaylı

Yaşamsal fonksiyonların sürekli azalması, tüm organizmanın verimliliğinde görülen azalma,çevresel faktörlere uyum sağlayabilme yeteneğinin azalması

Yaşamsal fonksiyonların sürekli azalması, tüm organizmanın verimliliğinde görülen azalma,çevresel faktörlere uyum sağlayabilme yeteneğinin azalması Yaşlı sağlığı DSÖ yaşlılığı Yaşamsal fonksiyonların sürekli azalması, tüm organizmanın verimliliğinde görülen azalma,çevresel faktörlere uyum sağlayabilme yeteneğinin azalması olarak tanımlamıştır 65 yaş

Detaylı

Kolesterol gerçekleri. Dr. Güçlü Ildız drgucluildiz@hotmail.com www.beyindoktoru.com

Kolesterol gerçekleri. Dr. Güçlü Ildız drgucluildiz@hotmail.com www.beyindoktoru.com Kolesterol gerçekleri Dr. Güçlü Ildız drgucluildiz@hotmail.com www.beyindoktoru.com Damar yapısını bozan sistemin adı ALLOSTAZ dır. Allostaz sisteminin oluşması için öncelikle vücudun çalışma düzeninin

Detaylı

HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ

HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ HİPERLİPİDEMİ TEDAVİ KILAVUZU VE YAŞAM TARZI ÖNERİLERİ Hiperlipidemi; kanda çeşitli yağların yüksekliğini ifade etmek için kullanılan bir terimdir. Bu çeşitli yağ tipleri kolesterol, trigliserid, LDL-kolestroldür.

Detaylı

Zihninizi açık mı tutmak istiyorsunuz? Öyleyse aşağıdaki 9 soruna bir göz atın.

Zihninizi açık mı tutmak istiyorsunuz? Öyleyse aşağıdaki 9 soruna bir göz atın. Zihninizi açık mı tutmak istiyorsunuz? Öyleyse aşağıdaki 9 soruna bir göz atın. Zihninizin pas tutmasının birçok şaşırtıcı sebebi olabilir. Neyse ki, birçoğu düzeltilebilir. İlk adım sorunları teşhis etmektir.

Detaylı

raşitizm okul çağı çocuk ve gençlerde diş çürükleri büyüme ve gelişme geriliği zayıflık ve şişmanlık demir yetersizliği anemisi

raşitizm okul çağı çocuk ve gençlerde diş çürükleri büyüme ve gelişme geriliği zayıflık ve şişmanlık demir yetersizliği anemisi büyüme ve gelişme geriliği diş çürükleri zayıflık ve şişmanlık okul çağı çocuk ve gençlerde demir yetersizliği anemisi 0-5 Yaş Grubu Çocuklarda iyot yetersizliği hastalıkları vitamin yetersizlikleri raşitizm

Detaylı

Diyabet Nedir? Diyabetin iki tipi vardır:

Diyabet Nedir? Diyabetin iki tipi vardır: Diyabet Nedir? Kan şekeri, glukoz vücut için gerekli olan enerjiyi sağlar. İhtiyaçtan fazla şeker, gerektiğinde kullanılmak üzere karaciğer ve yağ hücrelerinde depolanır. Şekerin vücutta enerji olarak

Detaylı

Hipertansiyon ve Kronik Böbrek Hastalığı

Hipertansiyon ve Kronik Böbrek Hastalığı Chronic REnal Disease In Turkey CREDIT Hipertansiyon ve Kronik Böbrek Hastalığı Alt Analiz Sonuçları Prof. Dr. Bülent ALTUN Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi CREDIT: Kilometre Taşları

Detaylı

Babalar Gününe Özel Panellerimiz Varlıkları ve Sağlıkları Bizim İçin Önemlidir

Babalar Gününe Özel Panellerimiz Varlıkları ve Sağlıkları Bizim İçin Önemlidir Babalar Gününe Özel Panellerimiz Varlıkları ve Sağlıkları Bizim İçin Önemlidir Anneler ve Babalar Günlerinde Sevdikleriniz İçin Özel Programlarımız Babalarımıza Özel... 40 Yaş Üstü Erkek Sağlık Taraması

Detaylı

KULLANIM KILAVUZUNDA BULUNACAK BİLGİLER

KULLANIM KILAVUZUNDA BULUNACAK BİLGİLER İsim: Centrum Silver Birim formülü Bir film tablet içeriği : % ÖGD** Vitaminler Lutein 1000 mcg * A Vitamini 800 mcg 100 (% 50 Beta Karoten) B1 Vitamini 1.65 mg 150 B2 Vitamini 2.1 mg 150 Niasinamid 24

Detaylı

Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant)

Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant) 1 Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant) 2 Prospektüs 3 Zoladex LA 10.8 mg Depot (Subkütan Implant) Steril,apirojen Formülü Beher Zoladex LA Subkütan implant, enjektör içinde, uygulamaya hazır, beyaz

Detaylı

KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK

KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK Uzun süreli immobilizasyon sonucu: - Nitrojen ve protein dengesi bozulur. - İskelet kasının kitlesi, kasılma kuvveti ve etkinliği azalır. - İskelet kaslarında

Detaylı

D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi. Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji

D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi. Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Bruselloz Brucella cinsi bakteriler tarafından primer olarak otçul

Detaylı

Diyabetes Mellitus. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı

Diyabetes Mellitus. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Diyabetes Mellitus Komplikasyonları Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Diyabetes mellitus komplikasyonlar Mikrovasküler Makrovasküler Diyabetik retinopati Diyabetik

Detaylı

Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi. Kanser Hastalığına Eşlik Eden Kronik Hastalıklar-I Hipertansiyon

Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi. Kanser Hastalığına Eşlik Eden Kronik Hastalıklar-I Hipertansiyon Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kanser Hastalığına Eşlik Eden Kronik Hastalıklar-I Hipertansiyon HİPERTANSİYON Dr. Hatice ODABAŞ Yüksek Kan Basıncının Nasıl Bir Tehlikesi Vardır?

Detaylı

UYKU UYANIKLIK DÖNGÜSÜ. Dr.Ezgi Tuna Erdoğan İstanbul Tıp Fakültesi Fizyoloji A.D.

UYKU UYANIKLIK DÖNGÜSÜ. Dr.Ezgi Tuna Erdoğan İstanbul Tıp Fakültesi Fizyoloji A.D. UYKU UYANIKLIK DÖNGÜSÜ Dr.Ezgi Tuna Erdoğan İstanbul Tıp Fakültesi Fizyoloji A.D. Uyku tanımı Uyku Fizyolojisi (uyku evreleri) Sirkadiyen ritim Uyku yoksunluğu İdeal uyku Uyku ile ilgili bazı hastalıklar

Detaylı

YAŞAM BOYU SPOR. Sağlıklı Yaşam Ve Egzersiz

YAŞAM BOYU SPOR. Sağlıklı Yaşam Ve Egzersiz YAŞAM BOYU SPOR YAŞAM BOYU SPOR YAŞAM BOYU SPOR Sağlıklı Yaşam Ve Egzersiz Ortalama yaşam süresinden Beklentiler ( M.Ö 3000-M.S. 1991) Eskiçağ Demir ve Bronz dönemi Yunanistan M.Ö. 3000- M.S. 100 Đlkçağ

Detaylı

ENDOKRİN SİSTEM #4 SELİN HOCA

ENDOKRİN SİSTEM #4 SELİN HOCA ENDOKRİN SİSTEM #4 SELİN HOCA ADRENAL BEZ MEDULLA BÖLGESİ HORMONLARI Böbrek üstü bezinin öz bölgesi, embriyonik dönemde sinir dokusundan gelişir bu nedenle sinir sisteminin uzantısı şeklindedir. Sempatik

Detaylı

Amaç: Egzersiz programına katılmak üzere gelen bireylerin başlangıçta var olan hastalıklarını ve hastalık risk sınıflamasını öğrenmek

Amaç: Egzersiz programına katılmak üzere gelen bireylerin başlangıçta var olan hastalıklarını ve hastalık risk sınıflamasını öğrenmek Amaç: Egzersiz programına katılmak üzere gelen bireylerin başlangıçta var olan hastalıklarını ve hastalık risk sınıflamasını öğrenmek 2 Egzersiz programına başlamadan önce bireyin aşağıdaki değerlendirmesinin

Detaylı

Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi

Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi Pazardan Sofraya:Pazarlama ve Tüketim Beslenmede Balığın Yeri ve Önemi Prof. Dr. Yasemen YANAR Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Avlama ve İşleme Teknolojisi Bölüm Başkanı Tarih boyunca medeniyetler

Detaylı

Açıklama 2008 2010. Araştırmacı: Danışman: Konuşmacı:

Açıklama 2008 2010. Araştırmacı: Danışman: Konuşmacı: Açıklama 2008 2010 Araştırmacı: Danışman: Konuşmacı: Şizofreni Hastalarında Bedensel Sağlık Sorunları ve Çözüm Yolları Dr. Berna Binnur Akdede DEÜTF Psikiyatri AD 06.10.2010 Mortalite genel populasyondan

Detaylı

TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER

TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER Doç.Dr. Belgüzar Kara*, Özge KILIÇ** *GATA Hemşirelik Yüksekokulu, **GATA Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları

Detaylı

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ 20.05.2010 Giriş I Renovasküler hipertansiyon (RVH), renal arter(ler) darlığının neden

Detaylı

Normalde kan potasyum seviyesi 3,6-5,0 mmol/l arasındadır.

Normalde kan potasyum seviyesi 3,6-5,0 mmol/l arasındadır. POTASYUM K+; Potasyum yaşam için gerekli önemli bir mineraldir. Hücre içinde bol miktarda bulunur. Hücre içindeki kimyasal ortamın ana elementidrir. Hergün besinlerle alınır ve idrarla atılır. Potasyum

Detaylı

YETERLİ VE DENGELİ BESLENME NEDİR?

YETERLİ VE DENGELİ BESLENME NEDİR? YETERLİ VE DENGELİ BESLENME NEDİR? Vücudun, büyümesi yenilenmesi çalışması için gerekli olan enerji ve besin öğelerinin yeterli miktarda alınmasıdır. Ş. İKİBUDAK BİYOLOJİ ÖĞRETMENİ SAĞLIKLI BİR Y AŞAMIN

Detaylı