DOLGU BARAJLAR TASARIM REHBERİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "DOLGU BARAJLAR TASARIM REHBERİ"

Transkript

1 T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ DOLGU BARAJLAR TASARIM REHBERİ REHBER NO: 003 EKİM 2012 ANKARA

2 ÖNSÖZ Birçok medeniyetin kesişme noktası olan Anadolu'da yaklaşık 4000 yıldır süren hidrolik mühendisliği çalışmaları, bilhassa Selçuklu ve Osmanlıların yaptıkları muhteşem eserler, Türkiye'yi tarihi su yapıları açısından en zengin ve en dikkat çekici açık hava müzelerinden birisi haline getirmiştir. Bugün ise ülkemiz, inşa halindeki barajların sayısı bakımından Dünya daki sıralamada üst sıralarda yer almaktadır. Ülkemizde her tipten barajlar inşa edilmiş ve edilmektedir. Ayrıca; bu barajlar dolgu hacmi, yükseklik, rezervuar kapasitesi, kret uzunluğu gibi teknik karakteristikleri ile de dünyadaki inşa edilmiş barajlar arasında ön sıralarda yer almaktadır. Atatürk Barajı 84 milyon m 3 dolgu hacmi ile dünya sıralamasında beşinci sırada yer almaktadır. Şubat ayında su tutma merasimine bizzat katılmış olduğum Deriner Barajı 249 m yüksekliği ile ülkemizin en yüksek barajı, kendi sınıfında Dünya nın 6. yüksek barajıdır. İnşaat ihalesi safhasında bulunan Yusufeli Barajı nın yüksekliği ise 270 metredir. Yusufeli Barajı tamamlandığında Türkiye nin en yüksek barajı olma özelliğine sahip olacaktır. Ülkemizin su yapıları sahasında ulaşmış olduğu bu güzel seviye, bu sektörde çalışanların fedakar çalışmaları ve mesleklerine olan saygının neticesinde oluşmuştur. Yıllardan beri ülkemizde ve yurt dışında barajlar ve su yapıları alanından sayısız eserler kazandıran mühendislerimizin ve müteahhitlerimizin çalışmalarını hepimizin malumlarıdır. Ülkemizdeki baraj ve diğer su yapılarının projelendirilmesi ve inşası sürecine olumlu katkısı olacağını düşündüğüm; Uluslararası Büyük Barajlar Komisyonu (ICOLD) kriterlerini esas alarak ülkemiz ihtiyaçları ve şartları dikkate alınarak uygulanması konusunda proje ve uygulama kriterleri ile ilgili olarak Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü nün (DSİ) Uluslararası Büyük Barajlar Komisyonu Türk Milli Komitesi (TRCOLD) ve Türk Müşavir Mühendisler ve Mimarlar Birliği (TMMMB) ile başlatmış olduğu çalışmanın neticesinde hazırlanan bu rehber dokümanların bu sektörde çalışanlara büyük fayda sağlayacağı aşikardır. Bu gayeye hizmet etmek için komitelerde görev alan, başta DSİ personeli olmak üzere bütün mühendislik ve müşavirlik firmaları temsilcilerine teşekkür ederim. Su gibi aziz olunuz. Prof. Dr. Veysel EROĞLU Orman ve Su İşleri Bakanı DOLGU BARAJLAR i

3 GİRİŞ Ülkemizin su kaynaklarının yönetiminden ve geliştirilmesinden sorumlu olan Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü geçmişinden günümüze kadar üstlenmiş olduğu görevleri başarı ile tamamlamış ve insanımızın hizmetine sunarak kalkınmamıza ve refah düzeyimizin artmasına büyük katkı sağlamış ve sağlamaya devam etmektedir. Bugün itibari ile, Genel Müdürlüğümüz merkezde 15 Daire Başkanlığı, taşrada 26 Bölge Müdürlüğü ve bünyesinde bulunan takriben personel ile çalışmalarına devam etmektedir. Muhtelif yüksekliklere ve değişik maksatlara hizmet eden 741 adet baraj bugün için işletmede olup, yenilerinin inşası da devam etmektedir. Genel Müdürlüğümüzün vizyonu: Su kaynaklarımızın geliştirilmesi, korunması ve yönetimi konularında dünya lideri olmaktadır. Bu konuma gelmek için yapacağımız çalışmaları; diğer ilgili kurum ve kuruluşlar, müteahhitlerimiz, mühendislik ve müşavirlik firmalarımız ve de akademisyenlerimizle koordineli bir şekilde gerçekleştirmekteyiz. 1. Barajlar Kongresi nin hazırlanması ve çıktıları buna çok güzel bir örnek oluşturmuştur. Bu kongremizin maksadı takriben 1 yıla yakın bir süredir yapılan çalışmalar neticesinde ülkemizdeki barajların/su yapılarının projelendirilmesi ve uygulanması sırasında kullanılacak kriterlerin, Uluslararası Büyük Barajlar Komisyonu (ICOLD) kriterlerini baz alarak ülkemizin ihtiyaçlarına göre uygulanmasında yol gösterecek rehber dokümanlar ile ilgili ilk çalışmaların neticelerinin sunulmasıdır. Bu rehber dokümanlar 8 ana başlık altında toplanmıştır. Baraj ve su yapıları ile ilgili çalışmalarda büyük fayda sağlayacağına inandığım bu rehber dokümanların hazırlanmasında emeği geçen tüm ilgililere içtenlikle teşekkür eder bu ve benzer çalışmaların devamını dilerim. Akif ÖZKALDI DSİ Genel Müdürü DOLGU BARAJLAR ii

4 BU REHBER DOKÜMAN ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI NIN KATKILARI İLE DEVLET SU İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ (DSİ), ULUSLARARASI BÜYÜK BARAJLAR KOMİSYONU TÜRK MİLLİ KOMİTESİ (TRCOLD), TÜRK MÜŞAVİR MÜHENDİSLER VE MİMARLAR BİRLİĞİ NİN (TMMMB) ORTAK ÇALIŞMASI VE TÜRKİYE MÜTEAHHİTLER BİRLİĞİ (TMB) VE TÜRKİYE İNŞAAT SANAYİCİLERİ İŞVEREN SENDİKASI (İNTES) NIN DESTEKLERİ SONCUNDA HAZIRLANMIŞTIR. DOLGU BARAJLAR iii

5 AÇIKLAMA Bu rehber doküman, barajlar, hidroelektrik santrallar ve hidrolik yapıların planlama, tasarım, proje hizmetlerini ve inşaatını yapan firmaların, bu konuda görev ifa eden kamu kurum ve kuruluşlarının ve özel sektör yatırımcılarının çalışmalarına baz olması gayesi ile Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, Uluslararası Büyük Barajlar Komisyonu Türk Milli Komitesi, Türk Müşavir Mühendisler ve Mimarlar Birliği ile akademisyenlerin bir yıla yakın süre ile çalışmaları sonucunda hazırlanmıştır. Bu doküman ülkemizde bu konuda yapılan ilk çalışmalardan biri olup, ilgili taraflardan gelecek görüş ve öneriler çerçevesinde revize edilecek ve güncelleştirilecektir. Bu doküman bu konuda çalışan, hizmet üreten ve imalat yapan kişi, firma, kurum ve kuruluşlara rehber olması amacı ile hazırlanmış olmakla birlikte, tasarım, imalat, montaj, inşaat, su tutma, işletme ve baraj emniyeti ile ilgili her türlü sorumluluk tasarım, imalat, montaj ve inşaat işlerini yapan yüklenicilere aittir. Telif Hakkı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü nün önceden izni alınmadan bu yayının hiç bir bölümü mekanik, elektronik, fotokopi, manyetik kayıt veya başka yollarla hiç bir surette çoğaltılamaz, muhafaza edilemez, basılamaz. DOLGU BARAJLAR iv

6 İÇİNDEKİLER 1 GİRİŞ TASARIM ANALİZLERİ Şev Stabilitesi Gerilme - Deformasyon Analizleri Sıkıştırılmış Kaya Dolgunun Kesme Dayanımı Kret Oturmasının Analitik Yöntemlerle Tahmini Sızma Analizi KİL ÇEKİRDEKLİ DOLGU BARAJLAR Genel Homojen Dolgu Barajlar Kum Çakıl (Yarı Geçirimli Veya Geçirimli) Dolgu Barajlar Merkezi Kil Çekirdekli Kum-Çakil Dolgu Barajlar Eğik Kil Çekirdekli Kum-Çakil Dolgu Barajlar Kil Çekirdekli Kaya Dolgu Barajlar Merkezi Kil Çekirdekli Kaya Dolgu Barajlar Eğik Kil Çekirdekli Kaya Dolgu Barajlar Karışık Zonlu (Kompozit) Dolgu Barajlar Gövde Dolgu Zonlarında Kullanılacak Malzeme Özellikleri Geçirimsiz Dolgu Malzemesi Yarı Geçirimli-Geçirimli Kum Çakıl Kabuk Dolgu Malzemesi Kaya Kabuk Dolgu Malzemesi Filtre Dolguları Memba Şev Koruması - Riprap Mansap Şevi Koruma Örtüsü Temel Tasarımı Ölçüm Aletleri Giriş Harici Çökme Röperleri Su Basınç Ölçer Sızınıtı Ölçerler (V Ağızlı) Su Kotu Ölçer İvme Ölçer Piyezometreler Basınç Ölçerler DOLGU BARAJLAR v

7 3.8.9 Manyetik Ekstansometreler ÖN YÜZÜ BETON KAPLI BARAJLAR Analizler ÖBKB Tasarım Prensipleri ÖBKB Tasarım Analizleri Basitleştirilmiş Elastisite Modülü Tahmini Koruyucu Tasarım Kavramları El Hesapları İle Davranış Tahminleri Temel Kazıları ve İyileştirmeler Topuk Plağının Temel İyileştirmeleri Dolgu Temeli İyileştirmesi Kapak ve Perde Enjeksiyonu Topuk Plağı Genel Topuk Plağı Boyutlandırılması Topuk Plağı Genişliğinin Belirlenmesi Topuk Plağı Mansabının Geometrisi Topuk Plağı Geometrisi Topuk Plağı Stabilitesi Topuk Plağında Donatı, Su Tutucu Ve Ankrajlar Çevresel Derz Ve Su Tutucular Genel Tabandaki Metal Su Tutucular Kesit Ortasındaki PVC Su Tutucular Üst Su Tutucuların Projelendirilmesi Ön Yüz Betonu Ön Yüz Betonunun Davranışı Ön Yüz Betonunun Boyutları Derzler Ve Genleşme Derzlerinde Kullanılacak Malzemeler İnşaat Aşamasında Ön Yüz Beton Kaplama Arkasının Drenajı Ön Yüz Betonunun Çatlak Davranışı Çatlakların Kontrolü Beton Özellikleri Donatı Ön Yüz Kaplama İle Yerinde Dökme Beton Bordür Arası Bağlantı Detayı Parapet Duvarı DOLGU BARAJLAR vi

8 4.6.1 Giriş Duvarın Yüksekliği Parapet Duvar İle Ön Yüz Beton Arasındaki Derz Enine Derzler Yamaç Detayları Kret Genişliği Ön Yüzü Beton Kaplı Kaya Dolgu Baraj Zonları Zonlar A Zonu (Kohezyonsuz Silt, İnce Kum Zonu) Filtre (2A Bölgesi) Ön Yüz Betonu Destek Malzemesi (2B Bölgesi) İnşaat Aşamasında Yüzey Koruması Gövde İçerisinde Batardo Kullanımı Baraj Ölçüm Aletleri Ölçüm Sistemleri Geçmiş Örnekler Yardımcı Yapılar Dipsavak Dolusavağa ve Su Alma Duvarlarına Bağlantı ASFALT ÇEKİRDEKLİ BARAJLAR Giriş Tasarıma Yönelik Analizler Kaya Dolgu Davranışı Sonlu Eleman Yöntemleri ile Deformasyon/Gerilme Analizleri Temel Tasarımı Temel Kazıları ve Dolgu Temeli Özellikleri Topuk Plağı Temel Kayası Kontağı Enjeksiyonlar Asfalt Çekirdek Asfalt Çekirdek Bileşenleri ve Özellikleri Asfalt Çekirdek Deformasyonları Asfalt Çekirdeğin Sahip Olması Gereken Optimum Birleşim Gövde Bölgeleri Ve Özellikleri Baraj Bölgeleri Asfalt Çekirdek Filtre ve Destek Zonları Ölçüm Aletleri DOLGU BARAJLAR vii

9 5.5.1 Giriş Harici Çökme Röperleri Su Basınç Ölçer Sızınıtı Ölçerler (V Ağızlı) Su Kotu Ölçer İvme Ölçer Piyezometreler Basınç Ölçerler Manyetik Ekstansometreler Tamamlanmış Ve İnşaatı Devam Eden Asfalt Çekirdekli Barajlar, Tipleri Ve Özellikleri YARARLANILAN YAYINLAR DOLGU BARAJLAR viii

10 1 GİRİŞ Bu rehber, dolgu barajların tasarımında kullanılacak yöntemleri sunmaktadır. Rehberde dolgu barajlar dört kategoriye ayrılmış olup bunlar kil dolgu barajlar, ön yüzü beton kaplı barajlar, geomembran uygulamalı dolgu barajlar ve asfalt çekirdekli barajlardır. Birinci bölümde genel olarak tüm dolgu barajların tasarım analizlerine ait esaslar verilmektedir. İkinci bölümde kil dolgu barajlar, üçüncü bölümde ön yüzü beton kaplı barajlar, dördüncü bölümde geomembran uygulamalı dolgu barajlar beşinci ve son bölümde ise asfalt çekirdekli barajlarla ilgili esaslar verilmektedir. DOLGU BARAJLAR 1

11 2 TASARIM ANALİZLERİ 2.1 Şev Stabilitesi Dolgu barajların şevleri, statik şev stabilite analizi yapılarak projelendirilir. Analiz, aşağıdaki yükleme durumları dikkate alınarak gerçekleştirilir: Tablo 1.1: Analizlerde Yükleme Durumları ve Emniyet Katsayıları Hal Emniyet Katsayısı Yükleme Durumu İnşaat Sonu 1, 3 Olağan dışı İnşaat Sonu Depremli (İED) > 1, 0 Ekstrem İşletme 1, 5 Olağan İşletme Depremli (İED) 1, 2 Olağan dışı İşletme Depremli (EED) > 1, 0 Ekstrem Ani Boşalma* 1, 2 Olağan dışı Ani Boşalma Depremli (İED)** > 1, 0 Ekstrem Bu tablo tasarım mühendislerine yol gösterici mahiyettedir. * Ön yüzü kaplamalı barajlarda dikkate alınmayacaktır. ** Sadece pompajlı depolamalar için uygulanacaktır. Tüm incelenecek durumlar için şev stabilitesi analizleri kayma daireleri yöntemi ile yapılacaktır ve istenen emniyet katsayılarının sağlanması aranacaktır. Kullanılacak yazılıma deprem durumu sabit ivme olarak girilecekse K katsayısı kullanılmalıdır. Yatay eşdeğer deprem katsayısı (K) seçilirken aşağıdaki eşitliklerden faydalanılabilir. K=(0, 40~0, 60)a max a max : Seçilen depremin pik ivmesi DOLGU BARAJLAR 2

12 Towhata (2008) da ise Noda ve diğerlerinin topladığı datalar kullanılarak 0.2 den küçük ivmeler için PGA, 0, 2g den büyük yer ivmeleri için ise ((PGA) 0, 333 )/3 değerini önermektedir Bu değişken katsayı olası depremin frekans özellikleri ile doğrudan ilişkilidir. Deprem dalgalarının uzun periyot bileşenleri hakimse büyük değer, küçük periyot bileşenleri hakim ise küçük değer dikkate alınabilir. Ancak yarı-statik analizlerde kayan bir kütleye sabit bir ivme uygulanarak sistem çözüldüğünden şev stabilitesi ile ilgili bilgi vermekle birlikte kretteki oturmalar ile ilgili bilgi vermemektedir. Bu sebeple her koşulda dinamik analizler ile krette oluşacak kalıcı oturmalar hesaplanmalıdır. 2.2 Gerilme - Deformasyon Analizleri Baraj Adı Tablo 1.2, kaya dolgu barajların, ölçülen depremlerin neden olduğu deformasyonlarını göstermektedir. Veriler, Swaisgood tarafından derlenmiş ve Mayıs 1995 de Devlet Baraj Güvenliği Çalışanları Birliği Batı Bölgesi Konferansında sunulmuştur. Rölatif oturma, ölçülen kret oturmasının baraj ile onun altındaki alüvyonun toplam yüksekliğine bölümünün yüzde cinsinden tanımlanmasıdır. Deprem Şiddet Endeksi, baraj yerinde meydana gelen kaydedilmiş ve tahmin edilen pik zemin ivmeleri esas alınarak Swaisgood un tablosuna eklenmiştir. Tablo 1.2: Kaya Dolgu Barajlarda Deprem Nedeniyle Oluşan Deformasyonlar Yer Baraj Tipi DH, m AT, m Deprem Adı Yıl Büyüklük DOLGU BARAJLAR 3 PGA, g Kret Oturması cm Röl. Oturm. % Cogoti Şili ÖBKB Illapei La Villita Meksika GÇKB Mich.-Guerro Pantabangan Filipinler GÇKB Filipinler Aya Filipinler GÇKB Filipinler Los Angeles Kaliforniya GÇKB Northridge Makio Japonya GÇKB Naganoken Matahina Yeni Zellanda GÇKB 86.0? Edgecumbe Diayo Filipinler GÇKB Filipinler Namioka Japonya GÇKB Nihonkai-Chubu La Villita Meksika GÇKB Playa Azul Minase Japonya ÖBKB 67.1? Nigata La Villita Meksika GÇKB n/a El Infiemillo Meksika GÇKB n/a North Dike (LA) Kaliforniya GÇKB Northridge El Infiemillo Meksika GÇKB Mich-Guerro San Justo Kaliforniya GÇKB Loma Prieta Canili Filipinler GÇKB Filipinler Leroy Anderson Kaliforniya GÇKB Loma Prieta Cogswell Kaliforniya ÖBKB Sierra Madre El Infiemillo Meksika GÇKB Playa Azul Nagara Japonya GÇKB 52.1? Chiba-Toh La Villita Meksika GÇKB n/a Tsengwen Tayvan GÇKB 131.4? n/a Cogswell Kaliforniya ÖBKB Northridge El Infiemillo Meksika GÇKB n/a Leroy Anderson Kaliforniya GÇKB Morgan Hill Miboro Japonya GÇKB Kitamino La Villita Meksika GÇKB n/a El Infiemillo Meksika GÇKB n/a Magat Filipinler GÇKB Filipinler Oroville Kaliforniya GÇKB Oroville Burada: ESI

13 DH: Baraj yüksekliği, m AT: Barajın altındaki alüvyon kalınlığı, m GÇKB: Geçirimsiz çekirdekli kaya dolgu baraj ÖBKB: Ön yüzü beton kaplı kaya dolgu baraj PGA: Pik zemin ivmesi Rölatif Oturma: Kret oturmasının baraj yüksekliği ve alüvyon yüksekliğinin toplamına oranı, % ESI: Earthquake Severity Index: Deprem şiddet endeksi: PGA*(Deprem Büyüklüğü- 4.5) 3 dir. Dolgu barajlarda sonlu elemanlar yöntemi ile çözümleme yapan bir yazılım yardımı ile inşaat sonu ve işletme durumlarında depremsiz ve depremli (inşaat sonu için İED veya daha küçük bir deprem seviyesi, işletmede EED) gerilme - deformasyon analizleri yapılmalıdır. Bu analizler oturma payının belirlenmesi ve baraja tasarım depreminin etkilerinin irdelenmesi amacı ile yapılacaktır. Baraj İnşaatının Kademeli Olarak Modellenmesi: Baraj gövdesindeki gerilme dağılımının doğru olarak alınabilmesi için yazılımda kurulacak modelin, inşaat koşullarını da yansıtması gerekmektedir. Baraj gövdesi inşaatını da modele ilave edebilmek için gövde geometrisi kademeli olarak oluşturulmalıdır. Modelin kaç kademeden oluşacağına mühendis karar vermelidir. Eğer sonuçlar beklenenden farklı çıkıyorsa, mühendis kademe yüksekliklerini azaltarak, kademe sayısını artırabilir. Gerilme - Deformasyon Analizleri İçin Temel Prensipler: Gerilme - deformasyon analizleri inşaat sonu hali için baraj inşaatının kademeli olarak modellenmesi ve yer çekimi ivmesi ile yüklenmesi, inşaat bittikten sonra inşaat sırasındaki oturmaların sıfırlanarak barajın kret kotuna getirilmesini kapsar. Daha sonra aynı modelde dinamik analizler de yapılabilir. İşletme hali için inşaattan sonra depreme maruz kalmamış olan modelde gölalanı kademeli olarak doldurulmalıdır ve gerekli görülen işletme koşulları için dinamik analizler yapılmalıdır. DOLGU BARAJLAR 4

14 Dinamik Analizler İçin Temel Prensipler: Sonlu elemanlar metodu ile kurulan sayısal modelde, zaman düzleminde dinamik analizler yapılmalıdır. Sismik risk değerlendirme raporlarına dayanacak zaman-ivme grafiklerinin yazılıma fonksiyon olarak tanımlanması ve baraj modelinin bu fonksiyona dayanan deprem yüklemesine hem inşaat sonu hem de işletme hallerinde maruz bırakılması gerekmektedir. İnşaat sonu ve işletme halleri ayrı modellerde incelenmeli ve deprem kaydı bittikten sonraki kalıcı deplasmanlar esas alınmalıdır. Malzemenin depremi sönümleme özelliklerini de dikkate alacak malzeme yenilme kriterleri kullanılmalıdır. Sonuçların Yorumlanması: Bulunan oturma payları ve yatay deplasmanların barajın İED depreminde işlevini sürdürebilmesi ve EED depreminde işlevini yitirse bile stabilitesini kaybetmemesi koşullarını sağlayıp sağlamadığı yorumlanmalıdır. Merkezi kil çekirdekli barajlarda toplam kalıcı deplasman filtre genişliğinin yarısını aşmamalıdır. Kalıcı düşey deplasman ise baraj kret kotu ile normal su seviyesi arasındaki farktan düşük olmalı, deprem sonrası baraj su tutma kapasitesini devam ettirebilmelidir. Oturma payına göre baraj kretinde yapılacak kamber düzenlemesine karar verirken deprem oturmaları da dikkate alınmalıdır. Ancak oturma değerleri baraj yüksekliğinin %2 sini aşıyorsa, hava payı da dikkate alınmalıdır. Sonuç olarak, inşaat sonrası ve su tutma tamamlandıktan sonra EED sonrası normal su seviyesinin üzerinde 100 yıllık taşkın hacmini depolayabilecek yüksekliğin sağlanması gerekmektedir. Dinamik analizden çıkan sonuçların mertebeleri Makdisi ve Seed Metodu ve Bureau Metodu ile kontrol edilebilir. 2.3 Sıkıştırılmış Kaya Dolgunun Kesme Dayanımı Basit stabilite analizlerinde karmaşık malzeme modelleri yerine kohezyon ve kesme dayanımı içeren Mohr-Coulomb modelleri kullanılmaktadır. Leps (1970), sıkıştırılmış kaya dolgunun ve çakıl dolgunun kesme dayanımını büyük çaplı malzemenin laboratuarda üç eksenli testlerinden faydalanıp ölçmek suretiyle yeniden incelemiştir. İçsel sürtünme açısıyla ölçülen kesme dayanımı, kırılma düzlemi üzerinde normal gerilmeye karşı çizilmektedir. Kesme dayanımının belli bir kohezyonu içermediğine dikkat edilmelidir. Veriler açık bir şekilde normal basınçlı kesme dayanımının değişimini göstermektedir. Genel olarak Leps aşağıdakileri bulmuştur: DOLGU BARAJLAR 5

15 Yaklaşık 70 kpa ın (10 psi) altındaki normal gerilmelerde, içsel sürtünme açısı düşük yoğunluklu, kötü derecelendirilmiş zayıf parçacıklarda 45 civarında, yüksek yoğunluklu iyi derecelendirilmiş sağlam parçacıklarda ise 60 kadar yüksek bir aralıkta değişmektedir. Sürtünme açıları, kırılma düzlemindeki normal basıncın her 10 kat artışında 6-7 kadar düşmektedir. İyi derecelendirilmiş malzeme kötü derecelendirilmiş malzemeye göre daha yüksek kesme dayanımı göstermektedir. Yüksek yoğunluklu malzemeler düşük yoğunluklu malzemelere göre daha yüksek kesme dayanımı göstermektedir. Köşeli malzemeler yuvarlak malzemelere göre daha yüksek kesme dayanımı göstermektedir (diğer faktörler eşit olduğunda). Kuru malzemeler doymuş malzemelere göre daha yüksek kesme dayanımı göstermektedir. Diğer kaya dolgu ve çakıl dolgu barajlardan elde edilen veriler, ICOLD Bülten 92, Kaya dolgu Barajların Kaya Malzemeleri nde sunulduğu gibi, genel olarak Leps in raporladığı bulguları desteklemektedir. DOLGU BARAJLAR 6

16 Friction angle, in degrees Isabella granite 4 in. USED 1948 Cachuma gravel 3/4 in. USBR 1953 Cachuma gravel 3 in. USBR 1953 Cachuma quarry 3 in. USBR 1955 Oroville tailings 3 in. USED 1963 Soledad gravel 4 in. CFE 1965 Infiernillo diorite 8 in. CFE 1965 Infiernillo conglom 8 in. CFE 1965 Malpaso conglom 8 in. CFE 1965 Pinzandaran gravel 8 in CFE 1965 Infiernillo basalt 7 in. CFE 1966 Infiernillo gness X 7 in. CFE 1966 Infiernillo gneiss Y 7 in. CFE 1966 Contreras gravel 7 in. CFE 1965 Santa Fe rock 7 in CFE 1965 Fort Peck sand No. 20 TML 1939 Scituate sand No. 8 TML 1941 Ottawa std. sand TML Normal pressure N, in pounds per square inch Şekil 1.1: Büyük Üç Eksenli Testlerden Çıkan Kaya Dolgu Kesme Dayanımı (Leps, 1970) Kaya dolgu kesme dayanımıyla ilgili çeşitli çalışmalar (Marsal 1973, Barton ve Kjaernlsi 1981, Charles ve Watts 1980, ICOLD 1993, vd.) kaya dolgunun gerçek davranışının lineer olmadığını doğrulamaktadır. Kayma gerilmesi ile normal gerilme arasındaki ilişki: τ =A*(σ ) b dir. Burada, τ kayma dayanımı, σ efektif normal gerilme A ve b de kaya tipine bağlı olan ampirik katsayılar olarak basitleştirilerek verilebilir. Görüldüğü üzere barajın değişik yerlerinde sargılama basıncına göre kaya dolgunun davranışı değişmekte, alt bölgelerde daha rijit, üst bölgelerde daha yumuşak bir davranışa rastlanmaktadır. Dolayısı ile kaya dolgunun statik modellenmesinde iki teknik önerilir. Şekil 1 kullanılarak sargılama basıncının değerlendirilmesi ile güvenli sürtünme açıları seçilmesi ve basit Mohr-Coulomb plastisite modeli kullanılması (bu malzeme modeli ile sadece şev stabilitesi analizleri gerçekleştirilebilir, deformasyon tahmini mümkün değildir). DOLGU BARAJLAR 7

17 2.4 Kret Oturmasının Analitik Yöntemlerle Tahmini Barajın EED ye gösterdiği tepki, deprem esnasında barajların gerçek performansına dayanan ampirik analiz metotlarının kullanılmasıyla ve Makdisi ve Seed (1977) ile Bureau (1997) nin önermiş olduğu prosedürlerin kullanıldığı basitleştirilmiş analitik metotlarla belirlenebilir. Makdisi ve Seed Metodu: 1965 de Rankine konferansında, Newmark, şev hareketlerinin potansiyel bir kayma kütlesindeki atalet kuvvetlerinin kırılma yüzeyi sınırı boyunca mevcut verilen direnci aşması durumunda başlayacağını esas alarak, dolgu barajlarda deprem kaynaklı yer değiştirmelerin tahmini için bir metot önermiştir. Newmark, kayan kütleye rijit bir madde olarak davranmıştır. Makdisi ve Seed (1977), Newmark ın yaklaşımını bir dolgu barajın esnek bir yapı olarak tepki gösterdiğini kabul ederek geliştirmişler ve yer hareketinin şiddetinin baraj kretine olan etkisini tahmini için bir metot önermişlerdir. Analiz, o zaman verilmiş bir yer hareketi için maksimum pik kret ivmesinin (ü max ) tahminine göre temellendirilir ve potansiyel kayan kütlenin maksimum ivmesi belirlenir (k max ). Bu ivme istem olarak değerlendirilir ve genellikle kret ya da yer ivmesinin bir fraksiyonu olarak kullanılır. Şevin kaymasını sağlayan ivme olan k y ise emniyet katsayısının 1.0 alındığı geleneksel şev analizlerinde ortalama yatay ivmenin bulunması ile tahmin edilir. Bu katsayı, durağan olmayan bir yatay kuvvetin (bir deprem nedeniyle oluşabilir) kayan kütlenin ağırlığına oranı olarak tanımlanmaktadır. K y nin k max a oranı baraj kretindeki yer değiştirmesinin tahmin edilmesinde kullanılabilmektedir. Tahmin edilen bu yer değiştirmenin hem yatay hem de düşey bir bileşeni olabilir. Bu deformasyonlar sadece olası bir davranış indeksi olarak değerlendirilmelidir. Bureau (1997) den alınmış Makdisi ve Seed tabloları Şekil 1.2 de gösterilmektedir. Uygulamada önce kayan kütlenin üzerindeki atalet yükünü gösteren k max Şekil 1.2 den kayan kütlenin derinliğine ve pik yer ivmesine göre seçilir. Ardından bu ivmenin kayma ivmesi ile oranı bulunarak K y /k max a deplasman tahmini yapılır. DOLGU BARAJLAR 8

18 Sliding Mass Depth Ratio (-y/h) M = 6.50 M = 7.50 M = 8.25 Normalized Displacement (u/kmaxgto) M = 6.50 M = 7.50 M = Maximum Acceleration Ratio (kmax/u max) Average Acceleration Ratio (ky/kmax) Şekil 1.2: Makdisi/Seed Uygulaması (Bureau, 1997) Bureau Metodu: Bureau (1997), dolgu malzemesi sürtünme açısının bazı değerleri için Rölatif Kret Oturması ile Deprem Şiddet Endeksi (ESI) arasındaki ilişkiyi bir tabloda sunmuştur (Şekil 1.3). Tablo, tipik kaya dolgu barajların sonlu eleman analizleri esas alınarak yapılmaktadır. Unutulmamalıdır ki; oturma, tablodan okunan değerle baraj yüksekliğinin çarpılması ile elde edilmeli sonra 100 e bölünmelidir. Bu metodun kullanılması EED esnasında, 40 lik bir sürtünme açısı kullanıldığında, yaklaşık 2 m lik bir oturmayı işaret etmektedir. 50 lik bir sürtünme açısının kullanılması, 1 m lik bir kret oturmasını işaret edebilmektedir Rel. Crest Settlement (DeltaH/H) % Earthquake Severity Index (ESI) *Friction angle of the fill material Şekil 1.3: Bureau (1997) DOLGU BARAJLAR 9

19 ESI = PGA*(M 4.5) 3 (1.1) Burada: ESI = PGA = M = Deprem şiddet endeksi Baraj yerindeki pik yatay zemin ivmesi Depremin büyüklüğü Şekil 1.4 te gösterildiği gibi, rölatif oturma ile deprem şiddet endeksi arasında kabaca bir ilişki vardır: 1 in Rölatif Oturması (%) 0,1 0,01 0,001 Şekil 1.4: Deprem Sırasında Kaya Dolgunun Performansı 2.5 Sızma Analizi Barajlarda sızma analizleri aşağıdaki sebeplerle yapılır: Dolguda Sızma Kontrolü: Şev Stabilitesi analizleri öncesinde işletme ve ani boşalma durumları için freatik hattın belirlenmesi, Temelde Sızma Kontrolü: Baraj temelinin sızma durumunu incelenmesi, Sızma Tedbirlerinin Performansının Değerlendirilmesi: Geçirimsizlik perdeli ve perdesiz model sonuçlarının karşılaştırılarak perdenin performansının değerlendirilmesi. Sızma analizleri genellikle sonlu elemanlar metodunu kullanan ve suyun akışı modellenebilen yazılımlar ile yapılır. Bu analizlerde Darcy formülü temel alınır. DOLGU BARAJLAR 10

20 Q=A x k x i (Darcy fomülü) (1.2) Burada: Q: Sızma Miktarı A: Sızma Alanı i: Hidrolik eğim Analizde kullanılacak model üç safhada oluşturulur; Sayısal ağ modelinin oluşturulması: Bazı özel koşullarda fiziksel model deneyleri önerilebilir ama mühendis sayısal modellerle sonuçlara daha hızlı ulaşır ve fiziksel modellerin aksine pek çok farklı koşulu kuracağı sayısal modelde yapacağı birkaç değişiklik ile kolayca inceleyebilir. Sayısal modelin hazırlanması sadece birkaç geometrik şeklin çizilmesinden ibaret değildir. Modeli hazırlayan mühendisin proje sahası ile ilgili yeterli bilgiye sahip olması beklenmektedir. Sonuçların irdelenebilmesi için Darcy Kanunu ile elle yapılacak bir hesap faydalı olacaktır. Eğer sonuçlar beklenenden çok farklı çıkarsa sayısal modelde, sınır koşullarının kabulünde hatalar olabilir. Malzeme parametrelerinin seçimi: Mazleme parametreleri mühendis tarafından, malzeme deneylerine uygun olarak seçilmelidir. Eğer malzeme deneyleri yeterli değilse kabul edilebilir uluslarası kaynaklar incelenmelidir. Sınır koşullarının belirlenmesi: Sızma akımının oluşma sebebi iki nokta arasındaki su kotu farkı ve sisteme giren ve sistemden çıkan akışlardır. Sınır koşulları bu iki parametreden biri veya her ikisine göre belirlenir. Model kurulurken tanımlanan su kotları ve debiler sınır koşullarıdır. Çözüme ulaşmak için en az bir noktada su kotu sınır koşulu tanımlamak gerekir. DOLGU BARAJLAR 11

21 3 KİL ÇEKİRDEKLİ DOLGU BARAJLAR 3.1 Genel Dolgu Barajlar, gövdelerini kaya, kum-çakıl ve kil gibi doğal malzemelerin oluşturduğu barajlardır. Geçirimsizliğin baraj gövdesinin merkezinde bulunan geçirimsiz kil dolgu zonu ile sağlandığı dolgu barajlar Merkezi Kil Çekirdekli Dolgu Barajlar olarak adlandırılır. Gövde mansap eteğini toparlamak için dolgu şevini dikleştirmek, baraj aksındaki jeolojik olumsuzluklardan kil çekirdek temelini kaçırmak veya kil malzemenin miktarını azaltmak için kil çekirdeğin temelini membaya kaydırmak gerekebilir. Kil çekirdeği bu şekilde tasarlanan Barajlar Eğik Kil Çekirdekli Dolgu Barajlar olarak adlandırılırlar. Baraj yerinin topografyası, jeolojisi ve temel şartları (temeldeki alüvyonun granülometresi, kalınlığı ve taşıma gücü vb.), baraj yüksekliği, baraj dolgusunda kullanılacak malzemenin fiziksel özellikleri, miktarı, taşım mesafesi, deprem durumu vb. göz önüne alınarak baraj kabuk dolgusunda kullanılmak üzere seçilen malzemeye göre Kil Çekirdekli Dolgu Barajlar aşağıdaki şekilde sınıflandırılır: a) Homojen gövdeli barajlar b) Zonlu barajlar Kum çakıl dolgu (Yarı geçirimli veya geçirimli) Kaya dolgu Karışık zonlu dolgu Kil Çekirdekli Barajlarda gövde dolgusunda kullanılan malzemenin granülometresine göre filtre tahkiki yapılarak filtre zonları tasarlanmaktadır. Rezervuarın ani boşalma durumunda kilin memba kabuk dolgusuna yıkanmasını önlemek için kil ve kabuk dolgu arasında düşey filtre tabakası tasarlanır. Kil çekirdek dolgusundan sızan suların mansap şevinden çıkmasını ve buna bağlı olarak da borulanma riskini yok etmek ve sızan suların dolguya zarar vermeden tahliye edilmesini sağlamak amacıyla kil çekirdek mansabına düşey filtre ve buna bağlı olarak da mansap dolgu tabanında yatay filtre tasarlanır. Gövde dolgusunun memba ve mansap dolgu şevlerini korumak için çeşitli önlemler alınır. Gövdenin memba şevindeki baraj dolgusunda rezervuardaki su dalgalarının DOLGU BARAJLAR 12

KONU: SUNUM YAPAN: - DOLGU BARAJLARDA TASARIMA YÖNELİK ANALİZLER -KİL ÇEKİRDEKLİ DOLGU BARAJLAR - ASFALT ÇEKİRDEKLİ BARAJLAR MUSTAFA SELVİ

KONU: SUNUM YAPAN: - DOLGU BARAJLARDA TASARIMA YÖNELİK ANALİZLER -KİL ÇEKİRDEKLİ DOLGU BARAJLAR - ASFALT ÇEKİRDEKLİ BARAJLAR MUSTAFA SELVİ KONU: SUNUM YAPAN: - DOLGU BARAJLARDA TASARIMA YÖNELİK ANALİZLER -KİL ÇEKİRDEKLİ DOLGU BARAJLAR - ASFALT ÇEKİRDEKLİ BARAJLAR MUSTAFA SELVİ DOLGU BARAJLARDA TASARIMA YÖNELİK ANALİZLER Analizler genel olarak

Detaylı

KONU: Önyüzü Beton Kaplı Barajların Türkiye Pratiğinden Örnekler SUNUM YAPAN: Mehmet Harun ASKEROĞLU

KONU: Önyüzü Beton Kaplı Barajların Türkiye Pratiğinden Örnekler SUNUM YAPAN: Mehmet Harun ASKEROĞLU KONU: Önyüzü Beton Kaplı Barajların Türkiye Pratiğinden Örnekler SUNUM YAPAN: Mehmet Harun ASKEROĞLU Baraja Ait Ana Birimler a)plint Betonu ve geometrisi ( A hattı teşkili) b)gövde Zonları Ön yüzü Beton

Detaylı

Ders Notları 2. Kompaksiyon Zeminlerin Sıkıştırılması

Ders Notları 2. Kompaksiyon Zeminlerin Sıkıştırılması Ders Notları 2 Kompaksiyon Zeminlerin Sıkıştırılması KONULAR 0 Zemin yapısı ve zemindeki boşluklar 0 Dolgu zeminler 0 Zeminin sıkıştırılması (Kompaksiyon) 0 Kompaksiyon parametreleri 0 Laboratuvar kompaksiyon

Detaylı

Prof. Dr. Osman SİVRİKAYA Zemin Mekaniği I Ders Notu

Prof. Dr. Osman SİVRİKAYA Zemin Mekaniği I Ders Notu HAFTALIK DERS PLANI Hafta Konular Kaynaklar 1 Zeminle İlgili Problemler ve Zeminlerin Oluşumu [1], s. 1-13 2 Zeminlerin Fiziksel Özellikleri [1], s. 14-79; [23]; [24]; [25] 3 Zeminlerin Sınıflandırılması

Detaylı

Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite

Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite Zemindeki mühendislik problemleri, zeminin kendisinden değil, boşluklarında bulunan boşluk suyundan kaynaklanır. Su olmayan bir gezegende yaşıyor olsaydık, zemin

Detaylı

KONU: ÖZET DEĞERLENDİRME SUNUM YAPAN: DR. ERSAN YILDIZ

KONU: ÖZET DEĞERLENDİRME SUNUM YAPAN: DR. ERSAN YILDIZ KONU: ÖZET DEĞERLENDİRME SUNUM YAPAN: DR. ERSAN YILDIZ KONU BAŞLIKLARI 1 Beton Barajlar ile İlgili Genel Bilgiler 2 Temel Kayası 3 Beton Özellikleri 4 Ön Tasarım İçin Rijit Blok Stabilite Analizi 5 Beton

Detaylı

10. KONSOLİDASYON. Konsolidasyon. σ gerilmedeki artış zeminin boşluk oranında e azalma ve deformasyon yaratır (gözeneklerden su dışarı çıkar).

10. KONSOLİDASYON. Konsolidasyon. σ gerilmedeki artış zeminin boşluk oranında e azalma ve deformasyon yaratır (gözeneklerden su dışarı çıkar). . KONSOLİDASYON Konsolidasyon σ gerilmedeki artış zeminin boşluk oranında e azalma ve deformasyon yaratır (gözeneklerden su dışarı çıkar). σ nasıl artar?. Yeraltısuyu seviyesi düşer 2. Zemine yük uygulanır

Detaylı

Yığma yapı elemanları ve bu elemanlardan temel taşıyıcı olan yığma duvarlar ve malzeme karakteristiklerinin araştırılması

Yığma yapı elemanları ve bu elemanlardan temel taşıyıcı olan yığma duvarlar ve malzeme karakteristiklerinin araştırılması Yığma yapı elemanları ve bu elemanlardan temel taşıyıcı olan yığma duvarlar ve malzeme karakteristiklerinin araştırılması Farklı sonlu eleman tipleri ve farklı modelleme teknikleri kullanılarak yığma duvarların

Detaylı

ATIK BARAJLARINDA UYGULANAN JEOTEKNİK ÇALIŞMALAR; GÜMÜŞTAŞ (GÜMÜŞHANE) ÖRNEĞİ SELÇUK ALEMDAĞ ERDAL GÜLDOĞAN UĞUR ÖLGEN

ATIK BARAJLARINDA UYGULANAN JEOTEKNİK ÇALIŞMALAR; GÜMÜŞTAŞ (GÜMÜŞHANE) ÖRNEĞİ SELÇUK ALEMDAĞ ERDAL GÜLDOĞAN UĞUR ÖLGEN ATIK BARAJLARINDA UYGULANAN JEOTEKNİK ÇALIŞMALAR; GÜMÜŞTAŞ (GÜMÜŞHANE) ÖRNEĞİ SELÇUK ALEMDAĞ ERDAL GÜLDOĞAN UĞUR ÖLGEN Bu çalışmada; Gümüşhane ili, Organize Sanayi Bölgesinde GÜMÜŞTAŞ MADENCİLİK tarafından

Detaylı

YOL İNŞAATINDA GEOSENTETİKLERİN KULLANIMI

YOL İNŞAATINDA GEOSENTETİKLERİN KULLANIMI YOL İNŞAATINDA GEOSENTETİKLERİN KULLANIMI Erhan DERİCİ Selhan ACAR Tez Danışmanı Yard. Doç. Dr. Devrim ALKAYA Geotekstil Nedir? İnsan yapısı bir proje, yapı veya sistemin bir parçası olarak temel elemanı,

Detaylı

4 TEMEL ZEMİNİ İYİLEŞTİRME VE GÜÇLENDİRME İŞLERİ... 20 6 DOLGULARIN YAPIMINDA UYGULANACAK ŞARTLAR... 20

4 TEMEL ZEMİNİ İYİLEŞTİRME VE GÜÇLENDİRME İŞLERİ... 20 6 DOLGULARIN YAPIMINDA UYGULANACAK ŞARTLAR... 20 İÇİNDEKİLER DOLGU İŞLERİ... 19 1 KAPSAM... 19 2 DOLGU ÖNCESİ YAPILACAK İŞLER... 19 2.1 Malzemenin Ocaklarının Teslimi ve Kontrolü... 19 2.2 Dolguya Uygun Olmayan Malzeme ve Zeminler... 19 3 KAZI İŞLERİ...

Detaylı

AGREGALAR Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi

AGREGALAR Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi AGREGALAR Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi Agregalar, beton, harç ve benzeri yapımında çimento ve su ile birlikte kullanılan, kum, çakıl, kırma taş gibi taneli farklı mineral yapıya sahip inorganik

Detaylı

BETON KARIŞIM HESABI (TS 802)

BETON KARIŞIM HESABI (TS 802) BETON KARIŞIM HESABI (TS 802) Beton karışım hesabı Önceden belirlenen özellik ve dayanımda beton üretebilmek için; istenilen kıvam ve işlenebilme özelliğine sahip; yeterli dayanım ve dayanıklılıkta olan,

Detaylı

Doç. Dr. Halit YAZICI

Doç. Dr. Halit YAZICI Dokuz Eylül Üniversitesi Đnşaat Mühendisliği Bölümü ÖZEL BETONLAR RCC-SSB Doç. Dr. Halit YAZICI http://kisi.deu.edu.tr/halit.yazici/ SİLİNDİRLE SIKI TIRILMI BETON (SSB) Silindirle sıkıştırılmış beton (SSB),

Detaylı

BİNA VE BİNA TÜRÜ YAPILAR (KATEGORİ 2 ve 3) İÇİN PARSEL BAZINDA DÜZENLENECEK ZEMİN VE TEMEL ETÜDÜ (GEOTEKNİK) DEĞERLENDİRME RAPORU FORMATI

BİNA VE BİNA TÜRÜ YAPILAR (KATEGORİ 2 ve 3) İÇİN PARSEL BAZINDA DÜZENLENECEK ZEMİN VE TEMEL ETÜDÜ (GEOTEKNİK) DEĞERLENDİRME RAPORU FORMATI TMMOB İNŞAAT MÜHENDİSLERİ ODASI Necatibey Cad. No:57 Kızılay / Ankara Tel: (0 312) 294 30 00 - Faks: (0 312) 294 30 88 www.imo.org.tr imo@imo.org.tr BİNA VE BİNA TÜRÜ YAPILAR (KATEGORİ 2 ve 3) İÇİN PARSEL

Detaylı

DERİVASYON VE DİPSAVAK TASARIMI İnş. Y. Müh. MURAT IŞILDAK

DERİVASYON VE DİPSAVAK TASARIMI İnş. Y. Müh. MURAT IŞILDAK KONU: SUNUM YAPAN: DERİVASYON VE DİPSAVAK TASARIMI İnş. Y. Müh. MURAT IŞILDAK Sunum İçeriği o Derivasyon Tipleri ve Kullanıldıkları durumlar Açık kanallı derivasyon Kondüvi (Aç-kapa Tünel) Tünel o Alpaslan

Detaylı

BARAJ PLANLAMA VE TASARIMI

BARAJ PLANLAMA VE TASARIMI i BARAJ PLANLAMA VE TASARIMI CİLT 2 Prof. Dr. Necati Ağıralioğlu ii Yayın No : 2487 Teknik Dizisi : 148 2. Baskı - Ağustos 2011 - İSTANBUL ISBN 978-605 - 377-509 6 Copyright Bu kitabın bu basısı için Türkiye

Detaylı

1. GİRİŞ 2. ETÜT ALANI JEOLOJİSİ

1. GİRİŞ 2. ETÜT ALANI JEOLOJİSİ 1. GİRİŞ 1.1 Raporun Amacı Bu rapor, Ödemiş-Aktaş Barajı Kat i Proje kapsamında yer alan baraj gövde dolgusunun oturacağı temel zeminini incelemek, zemin emniyet gerilmesi ve proje yükleri altında temelde

Detaylı

Sıvılaşma hangi ortamlarda gerçekleşir? Sıvılaşmaya etki eden faktörler nelerdir? Arazide tahkik; SPT, CPT, Vs çalışmaları

Sıvılaşma hangi ortamlarda gerçekleşir? Sıvılaşmaya etki eden faktörler nelerdir? Arazide tahkik; SPT, CPT, Vs çalışmaları SIVILAŞMA Sıvılaşma Nedir? Sıvılaşma hangi ortamlarda gerçekleşir? Sıvılaşmaya etki eden faktörler nelerdir? Sıvılaşmanın Etkileri Geçmiş Depremlerden Örnekler Arazide tahkik; SPT, CPT, Vs çalışmaları

Detaylı

Toprak Barajlarda Filişlerden Geçirimsiz Çekirdek Malzemesi Yapımı

Toprak Barajlarda Filişlerden Geçirimsiz Çekirdek Malzemesi Yapımı Toprak Barajlarda Filişlerden Geçirimsiz Çekirdek Malzemesi Yapımı TALİP KARAGÛUDLARINDAN DMj, Aslantaş Barajı Kontrol Amirliği, Adana GİRİŞ Aslantaş Barajı ve HES, İnşaatı kesin proje aşamasında DSİ adına

Detaylı

Çizelge 5.1. Çeşitli yapı elemanları için uygun çökme değerleri (TS 802)

Çizelge 5.1. Çeşitli yapı elemanları için uygun çökme değerleri (TS 802) 1 5.5 Beton Karışım Hesapları 1 m 3 yerine yerleşmiş betonun içine girecek çimento, su, agrega ve çoğu zaman da ilave mineral ve/veya kimyasal katkı miktarlarının hesaplanması problemi pek çok kişi tarafından

Detaylı

Üst yapı yüklerinin bir bölümü ya da tümünü zemin yüzünden daha derinlerdeki tabakalara aktaran

Üst yapı yüklerinin bir bölümü ya da tümünü zemin yüzünden daha derinlerdeki tabakalara aktaran Üst yapı yüklerinin bir bölümü ya da tümünü zemin yüzünden daha derinlerdeki tabakalara aktaran temel derinliği/temel genişliği oranı genellikle 4'den büyük olan temel sistemleri derin temeller olarak

Detaylı

Su Kaynakları Mühendisliği 4. Hafta-Barajlar

Su Kaynakları Mühendisliği 4. Hafta-Barajlar Beykent Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü 2013-2014 Güz Yarıyılı Su Kaynakları Mühendisliği 4. Hafta-Barajlar Y.Doç.Dr. V.Ş. Özgür Kırca kircave@itu.edu.tr 1 Genel Tanımlar Kabartma yapıları -->

Detaylı

YAPI TEKNOLOJİSİ DERS-2

YAPI TEKNOLOJİSİ DERS-2 YAPI TEKNOLOJİSİ DERS-2 ÖZET Yer yüzündeki her cismin bir konumu vardır. Zemine her cisim bir konumda oturur. Cismin dengede kalabilmesi için konumunu koruması gerekir. Yapının konumu temelleri üzerinedir.

Detaylı

Prof. Dr. Osman SİVRİKAYA Zemin Mekaniği I Ders Notu

Prof. Dr. Osman SİVRİKAYA Zemin Mekaniği I Ders Notu HAFTALIK DERS PLANI Hafta Konular Kaynaklar 1 Zeminle İlgili Problemler ve Zeminlerin Oluşumu [1], s. 1-13 2 Zeminlerin Fiziksel Özellikleri [1], s. 14-79; [23]; [24]; [25] 3 Zeminlerin Sınıflandırılması

Detaylı

ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2014 Yılı DÖNER SERMAYE FİYAT LİSTESİ

ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2014 Yılı DÖNER SERMAYE FİYAT LİSTESİ Kullanılıyor Mesai içi 1. AGREGA DENEYLERİ 1.1. Elek analizleri 150 1.2. Agrega özgül ağırlığının bulunması 130 1.3. Agrega su muhtevasının bulunması 130 1.4. Los Angeles deneyi ile aşınma kaybının bulunması

Detaylı

RİSKLİ YAPILARIN TESPİT EDİLMESİNE İLİŞKİN ESASLAR. 4- Özel Konular

RİSKLİ YAPILARIN TESPİT EDİLMESİNE İLİŞKİN ESASLAR. 4- Özel Konular RİSKLİ YAPILARIN TESPİT EDİLMESİNE İLİŞKİN ESASLAR 4- Özel Konular Konular Kalibrasyonda Kullanılan Binalar Bina Risk Tespiti Raporu Hızlı Değerlendirme Metodu Sıra Dışı Binalarda Tespit 2 Amaç RYTE yönteminin

Detaylı

TEMEL İNŞAATI ZEMİN İNCELEMESİ

TEMEL İNŞAATI ZEMİN İNCELEMESİ TEMEL İNŞAATI ZEMİN İNCELEMESİ Kaynak; Temel Mühendisliğine Giriş, Prof. Dr. Bayram Ali Uzuner 1 Zemin incelemesi neden gereklidir? Zemin incelemeleri proje maliyetinin ne kadarıdır? 2 Zemin incelemesi

Detaylı

BSK Kaplamalı Yollarda Bozulmalar P R O F. D R. M U S T A F A K A R A Ş A H İ N

BSK Kaplamalı Yollarda Bozulmalar P R O F. D R. M U S T A F A K A R A Ş A H İ N BSK Kaplamalı Yollarda Bozulmalar P R O F. D R. M U S T A F A K A R A Ş A H İ N Çatlaklar Yorulma çatlağı Blok kırılma Kenar kırılması Boyuna kırılma (tekerlek izinde) Boyuna kırılma (tekerlek izi dışında)

Detaylı

UYGULAMA EL KİTABI LINEFLEX EPDM MEMBRAN

UYGULAMA EL KİTABI LINEFLEX EPDM MEMBRAN UYGULAMA EL KİTABI LINEFLEX EPDM MEMBRAN GİRİŞ Bu kılavuz Lineflex EPDM Membranın uygulama esaslarını içerir. İlk bölümde Lineflex EPDM Membran uygulama alanları ve uygulaması yapılacak bölgenin hazırlanmasına

Detaylı

Su seviyesi = ha Qin Kum dolu sütun Su seviyesi = h Qout

Su seviyesi = ha Qin Kum dolu sütun Su seviyesi = h Qout Su seviyesi = h a in Kum dolu sütun out Su seviyesi = h b 1803-1858 Modern hidrojeolojinin doğumu Henry Darcy nin deney seti (1856) 1 Darcy Kanunu Enerjinin yüksek olduğu yerlerden alçak olan yerlere doğru

Detaylı

İNŞAAT MÜHENDİSLERİ ODASI- İZMİR ŞUBESİ

İNŞAAT MÜHENDİSLERİ ODASI- İZMİR ŞUBESİ İNŞAAT MÜHENDİSLERİ ODASI- İZMİR ŞUBESİ GEOTEKNİK UYGULAMA PROJESİ ÖRNEĞİ 08.07.2014 Proje Lokasyonu Yapısal/Geoteknik Bilgiler Yapı oturum alanı yaklaşık 15000 m2 Temel alt kotu -13.75 m Konut Kulesi

Detaylı

KONU: ÖN YÜZÜ BETON KAPLI DOLGU BARAJLAR SUNUM YAPAN: IŞIN ERGENEMAN

KONU: ÖN YÜZÜ BETON KAPLI DOLGU BARAJLAR SUNUM YAPAN: IŞIN ERGENEMAN KONU: ÖN YÜZÜ BETON KAPLI DOLGU BARAJLAR SUNUM YAPAN: IŞIN ERGENEMAN 1 SUNUM İÇERİĞİ Ön Yüzü Beton Kaplı Dolgu Barajların Tarihçesi ve Genel Tasarım Özellikleri Temel kazıları ve iyileştirmeler Topuk plağı,

Detaylı

ÇATI KONSTRÜKSİYONLARINDA GAZBETON UYGULAMALARI Doç.Dr.Oğuz Cem Çelik İTÜ Mimarlık Fakültesi Yapı Statiği ve Betonarme Birimi

ÇATI KONSTRÜKSİYONLARINDA GAZBETON UYGULAMALARI Doç.Dr.Oğuz Cem Çelik İTÜ Mimarlık Fakültesi Yapı Statiği ve Betonarme Birimi ÇATI KONSTRÜKSİYONLARINDA GAZBETON UYGULAMALARI Doç.Dr.Oğuz Cem Çelik İTÜ Mimarlık Fakültesi Yapı Statiği ve Betonarme Birimi ÖZET Donatılı gazbeton çatı panellerinin çeşitli çatı taşıyıcı sistemlerinde

Detaylı

Sıkıştırma enerjisi arttıkça optimum su muhtevası azalmakta, kuru birim hacim ağırlık artmaktadır. Optimum su muhtevasına karşılık gelen birim hacim

Sıkıştırma enerjisi arttıkça optimum su muhtevası azalmakta, kuru birim hacim ağırlık artmaktadır. Optimum su muhtevasına karşılık gelen birim hacim KOMPAKSİYON KOMPAKSİYON Zeminlerin stabilizasyonu için kullanılan en ucuz yöntemdir. Sıkıştırma, zeminin kayma mukavemetini, şişme özelliğini arttırır. Ancak yeniden sıkışabilirliğini, permeabilitesini

Detaylı

Derz sızdırmazlığı için PVC esaslı Su Tutucu Bantlar

Derz sızdırmazlığı için PVC esaslı Su Tutucu Bantlar Ürün Bilgi Föyü Düzenleme 06.01.2009 Revizyon no.: 0 Identification no: 01 07 03 01 023 0 000001 Sika -Su Tutucu Bantlar Derz sızdırmazlığı için PVC esaslı Su Tutucu Bantlar Construction Ürün Tanımı Kullanım

Detaylı

Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü

Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü Ermenek Barajı nın Konumu Ermenek Barajı tamamlanma tarihi itibari ile Türkiye deki en yüksek barajdır. Ermenek Barajı Avrupa nın en yüksek 6. barajıdır. Ermenek

Detaylı

Temel sistemi seçimi;

Temel sistemi seçimi; 1 2 Temel sistemi seçimi; Tekil temellerden ve tek yönlü sürekli temellerden olabildiğince uzak durulmalıdır. Zorunlu hallerde ise tekil temellerde her iki doğrultuda rijit ve aktif bağ kirişleri kullanılmalıdır.

Detaylı

1 GERİLME-BİRİM DEFORMASYON

1 GERİLME-BİRİM DEFORMASYON Kaya Mekaniği - ilkeleri, uygulamaları İçindekiler Sunuş...... Önsöz......... v vii 1 GERİLME-BİRİM DEFORMASYON.. 1 1.1 GERİLME....... 3 1.2 DÜZLEMDEKİ GERİLMELER VE GERİLME ÇEVİRİMİ (TRANSFORMASYON)...

Detaylı

DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 GÜZ YARIYILI

DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 GÜZ YARIYILI DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 GÜZ YARIYILI Yrd. Doç. Dr. Uğur DAĞDEVİREN 2 3 Genel anlamda temel mühendisliği, yapısal yükleri zemine izin verilebilir

Detaylı

Su Kaynakları Mühendisliği 3. Hafta-Bağlamalar

Su Kaynakları Mühendisliği 3. Hafta-Bağlamalar Beykent Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü 2013-2014 Güz Yarıyılı Su Kaynakları Mühendisliği 3. Hafta-Bağlamalar Y.Doç.Dr. V.Ş. Özgür Kırca kircave@itu.edu.tr 1 Genel Tanımlar Kabartma yapıları -->

Detaylı

Data Merkezi. Tunç Tibet AKBAŞ Arup-İstanbul Hüseyin DARAMA Arup- Los Angeles. Tunç Tibet AKBAŞ

Data Merkezi. Tunç Tibet AKBAŞ Arup-İstanbul Hüseyin DARAMA Arup- Los Angeles. Tunç Tibet AKBAŞ Data Merkezi Tunç Tibet AKBAŞ Arup-İstanbul Hüseyin DARAMA Arup- Los Angeles Tunç Tibet AKBAŞ Projenin Tanımı Tasarım Kavramı Performans Hedefleri Sahanın Sismik Durumu Taban İzolasyonu Analiz Performans

Detaylı

Mühendislik Birimleri Laboratuarları 1. İnşaat Mühendisliği Birimi Laboratuarları Yapı Malzemeleri ve Mekanik Laboratuarı

Mühendislik Birimleri Laboratuarları 1. İnşaat Mühendisliği Birimi Laboratuarları Yapı Malzemeleri ve Mekanik Laboratuarı Mühendislik Birimleri Laboratuarları 1. İnşaat Mühendisliği Birimi Laboratuarları Mühendislik Birimleri bünyesinde yer alan İnşaat Mühendisliği Birimi Laboratuarları: Yapı Malzemeleri ve Mekanik Laboratuarı,

Detaylı

Ders 1.1 Toprak Dolgu Barajlar ve Genel Özellikleri

Ders 1.1 Toprak Dolgu Barajlar ve Genel Özellikleri İNM 424112 Ders 1.1 Toprak Dolgu Barajlar ve Genel Özellikleri Doç. Dr. Havvanur KILIÇ İnşaat Mühendisliği Bölümü Geoteknik Anabilim Dalı İletişim Bilgileri İnşaat Mühendisliği Bölümü Geoteknik Anabilim

Detaylı

BARAJLARDA YAPI PERFORMANSI

BARAJLARDA YAPI PERFORMANSI BARAJLARDA YAPI PERFORMANSI Bilindiği gibi ülkemiz genç oluşumlu bir yapıya sahiptir. Dünyanın önemli deprem kuşakları üzerinde bulunmaktadır. Çok büyük depremler yaşamış olan ülkemizde bu tehlike devam

Detaylı

BETON KARIŞIM HESABI. Beton; BETON

BETON KARIŞIM HESABI. Beton; BETON BETON KARIŞIM HESABI Beton; Çimento, agrega (kum, çakıl), su ve gerektiğinde katkı maddeleri karıştırılarak elde edilen yapı malzemesine beton denir. Çimento Su ve katkı mad. Agrega BETON Malzeme Türk

Detaylı

İZMİR İLİ BUCA İLÇESİ 8071 ADA 7 PARSEL RİSKLİ BİNA İNCELEME RAPORU

İZMİR İLİ BUCA İLÇESİ 8071 ADA 7 PARSEL RİSKLİ BİNA İNCELEME RAPORU İZMİR İLİ BUCA İLÇESİ 8071 ADA 7 PARSEL RİSKLİ BİNA İNCELEME RAPORU AĞUSTOS 2013 1.GENEL BİLGİLER 1.1 Amaç ve Kapsam Bu çalışma, İzmir ili, Buca ilçesi Adatepe Mahallesi 15/1 Sokak No:13 adresinde bulunan,

Detaylı

PROJE VE RUHSAT AŞAMASINDA VERİLECEK HİZMETLER

PROJE VE RUHSAT AŞAMASINDA VERİLECEK HİZMETLER PROJE VE RUHSAT AŞAMASINDA VERİLECEK HİZMETLER 1. Zemin Etüdü Raporunun Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 28.06.1993 tarih ve 393 sayılı genelgesiyle uygulanmaya konulan Zemin ve Temel Etüdü Raporunun

Detaylı

BETON* Sıkıştırılabilme Sınıfları

BETON* Sıkıştırılabilme Sınıfları BETON* Beton Beton, çimento, su, agrega kimyasal ya mineral katkı maddelerinin homojen olarak karıştırılmasından oluşan, başlangıçta plastik kıvamda olup, şekil rilebilen, zamanla katılaşıp sertleşerek

Detaylı

ZEMİNLERİN KAYMA DİRENCİ

ZEMİNLERİN KAYMA DİRENCİ ZEMİNLERİN KYM İRENİ Problem 1: 38.m çapında, 76.m yüksekliğindeki suya doygun kil zemin üzerinde serbest basınç deneyi yapılmış ve kırılma anında, düşey yük 129.6 N ve düşey eksenel kısalma 3.85 mm olarak

Detaylı

teframuhendislik @teframuh

teframuhendislik @teframuh www.tefra.com.tr teframuhendislik @teframuh www.tefra.com.tr l info@tefra.com.tr İçindekiler Hakkımızda 5 Faaliyet Alanlarımız 6-7 Derin Temel Uygulamaları 9 Derin Temeller 9 Fore Kazık 9 Mini Kazık 9

Detaylı

ANALİZ YÖNTEMLERİ. Şevlerin duraylılığı kaya mekaniği ve geoteknik bilim dallarının en karmaşık konusunu oluşturmaktadır.

ANALİZ YÖNTEMLERİ. Şevlerin duraylılığı kaya mekaniği ve geoteknik bilim dallarının en karmaşık konusunu oluşturmaktadır. ŞEV STABİLİTESİ VE GÜVENSİZ ŞEVLERİN İYİLEŞTİRİLMESİ Y.Doç.Dr. Devrim ALKAYA PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ŞEVLERİN DURAYLILIĞI Şevlerin duraylılığı kaya mekaniği ve geoteknik bilim

Detaylı

JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ

JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ 1. KAYA MEKANİĞİ LABORATUVARI HİZMETLERİ BİRİM FİYAT LİSTESİ (KDV HARİÇ) KOD İŞİN ADI STANDART NO BİRİMİ 1.1. Parça Kayadan Numune Alınması 1.2.

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2. 1.1 Genel... 2

İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2. 1.1 Genel... 2 İÇİNDEKİLER 1 TERFİ MERKEZİ PROJE YAPIM TEKNİK ŞARTNAMESİ... 2 1.1 Genel... 2 1.2 Pompa İstasyonları Ön Raporlarının Hazırlanmasında Yapılacak Çalışmalar... 2 1.2.1 Jeoteknik Etütler... 2 1.2.2 Harita

Detaylı

GEBZE TEKNİK ÜNİVERİSİTESİ MİMARLIK FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ

GEBZE TEKNİK ÜNİVERİSİTESİ MİMARLIK FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ GEBZE TEKNİK ÜNİVERİSİTESİ MİMARLIK FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ MİM 142 YAPI BİLGİSİ I Prof.Dr.Nilay COŞGUN Arş.Gör. Seher GÜZELÇOBAN MAYUK Arş.Gör. Fazilet TUĞRUL Arş.Gör.Ayşegül ENGİN Arş.Gör. Selin ÖZTÜRK

Detaylı

Bir esnek üstyapı projesi hazırlanırken değerlendirilmesi gereken faktörler: - Trafik hacmi, - Dingil yükü, - Dingil yüklerinin tekrarlanma sayısı -

Bir esnek üstyapı projesi hazırlanırken değerlendirilmesi gereken faktörler: - Trafik hacmi, - Dingil yükü, - Dingil yüklerinin tekrarlanma sayısı - BÖLÜM 5. ESNEK ÜSTYAPILARIN PROJELENDİRİLMESİ Yeni bir yol üstyapısının projelendirilmesindeki amaç; proje süresi boyunca, üzerinden geçecek trafiği, büyük deformasyonlara ve çatlamalara maruz kalmadan,

Detaylı

APLİKASYON ve KAZI İŞLERİ

APLİKASYON ve KAZI İŞLERİ APLİKASYON ve KAZI İŞLERİ Zemin hakkında gerekli etütlerin yapılması ve bilgi edinilmesinden sonra yapının projesi hazırlanır. Hazırlanan projenin uygulanabilmesi inşaat sahasının kenarlarının arsa üzerinde

Detaylı

Temeller. Onur ONAT Tunceli Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü, Tunceli

Temeller. Onur ONAT Tunceli Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü, Tunceli Temeller Onur ONAT Tunceli Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü, Tunceli 1 Temel Nedir? Yapısal sistemlerin üzerindeki tüm yükleri, zemine güvenli bir şekilde aktaran yapısal elemanlara

Detaylı

1.1 Statik Aktif Durum için Coulomb Yönteminde Zemin Kamasına Etkiyen Kuvvetler

1.1 Statik Aktif Durum için Coulomb Yönteminde Zemin Kamasına Etkiyen Kuvvetler TEORİ 1Yanal Toprak İtkisi 11 Aktif İtki Yöntemi 111 Coulomb Yöntemi 11 Rankine Yöntemi 1 Pasif İtki Yöntemi 11 Coulomb Yöntemi : 1 Rankine Yöntemi : 13 Sükunetteki İtki Danimarka Kodu 14 Dinamik Toprak

Detaylı

12.163/12.463 Yeryüzü Süreçleri ve Yüzey Şekillerinin Evrimi K. Whipple Eylül, 2004

12.163/12.463 Yeryüzü Süreçleri ve Yüzey Şekillerinin Evrimi K. Whipple Eylül, 2004 MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu 12.163./12.463 Yeryüzü Süreçleri ve Yüzey Şekillerinin Evrimi 2004 Güz Bu materyallerden alıntı yapmak veya Kullanım Şartları hakkında bilgi almak için http://ocw.mit.edu/terms

Detaylı

5. YERALTISUYU & SIZMA BASINCI (SEEPAGE PRESSURE)

5. YERALTISUYU & SIZMA BASINCI (SEEPAGE PRESSURE) 5. YERALTISUYU & SIZMA BASINCI (SEEPAGE PRESSURE) Toprak içindeki su: Toprağa giren su, yerçekimi etkisi ile aşağı doğru harekete başlar ve bir geçirimsiz tabakayla karşılaştığında, birikerek su tablasını

Detaylı

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2013 YILI DÖNER SERMAYE FİYAT LİSTESİ İÇİNDEKİLER

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2013 YILI DÖNER SERMAYE FİYAT LİSTESİ İÇİNDEKİLER ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2013 YILI DÖNER SERMAYE FİYAT LİSTESİ İÇİNDEKİLER Kod Deney Adı Sayfa No 1. AGREGA DENEYLERİ 2 2. TAŞ DENEYLERİ 2 3. ÇİMENTO

Detaylı

BÖLÜM II D. YENİ YIĞMA BİNALARIN TASARIM, DEĞERLENDİRME VE GÜÇLENDİRME ÖRNEKLERİ

BÖLÜM II D. YENİ YIĞMA BİNALARIN TASARIM, DEĞERLENDİRME VE GÜÇLENDİRME ÖRNEKLERİ BÖLÜM II D ÖRNEK 1 BÖLÜM II D. YENİ YIĞMA BİNALARIN TASARIM, DEĞERLENDİRME VE GÜÇLENDİRME ÖRNEKLERİ ÖRNEK 1 İKİ KATLI YIĞMA OKUL BİNASININ DEĞERLENDİRMESİ VE GÜÇLENDİRİLMESİ 1.1. BİNANIN GENEL ÖZELLİKLERİ...II.1/

Detaylı

YAPI MALZEMESİ OLARAK BETON

YAPI MALZEMESİ OLARAK BETON TANIM YAPI MALZEMESİ OLARAK BETON Concrete kelimesi Latinceden concretus (grow together) ) kelimesinden gelmektedir. Türkçeye ise Beton kelimesi Fransızcadan gelmektedir. Agrega, çimento, su ve gerektiğinde

Detaylı

3.1. Proje Okuma Bilgisi 3.1.1. Tek Etkili Silindirin Kumandası

3.1. Proje Okuma Bilgisi 3.1.1. Tek Etkili Silindirin Kumandası HİDROLİK SİSTEM KURMAK VE ÇALIŞTIRMAK 3.1. Proje Okuma Bilgisi 3.1.1. Tek Etkili Silindirin Kumandası Basınç hattından gelen hidrolik akışkan, 3/2 yön kontrol valfine basılınca valften geçer. Silindiri

Detaylı

CRM ve SMR DENEYSEL ÇALIŞMALARI

CRM ve SMR DENEYSEL ÇALIŞMALARI CRM ve SMR DENEYSEL ÇALIŞMALARI Y.Doç.Dr. Murat KARACASU Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Ulaştırma Anabilim Dalı Nisan 2011 TÜRKİYE DE SON 6 YILDA

Detaylı

2.1. Yukarıdaki hususlar dikkate alınarak tasarlanmış betonun siparişinde aşağıdaki bilgiler üreticiye verilmelidir.

2.1. Yukarıdaki hususlar dikkate alınarak tasarlanmış betonun siparişinde aşağıdaki bilgiler üreticiye verilmelidir. Beton Kullanıcısının TS EN 206 ya Göre Beton Siparişinde Dikkat Etmesi Gereken Hususlar Hazırlayan Tümer AKAKIN Beton siparişi, TS EN 206-1 in uygulamaya girmesiyle birlikte çok önemli bir husus olmıştur.

Detaylı

KAPTAJ UYGULAMALARI VE İYİ UYGULAMA YÖNTEMLERİ

KAPTAJ UYGULAMALARI VE İYİ UYGULAMA YÖNTEMLERİ KAPTAJ UYGULAMALARI VE İYİ UYGULAMA YÖNTEMLERİ Kaptajlar bilindiği üzere bir su kaynağının isale hattına verilebilmesini, (boruya alınabilmesini) sağlamak amacıyla yapılan su toplama odalarıdır. Kaptajlar

Detaylı

Zemin ve Asfalt Güçlendirme

Zemin ve Asfalt Güçlendirme Zemin ve Asfalt Güçlendirme Zemin iyileştirmenin temel amacı mekanik araçlarla zemindeki boşluk oranının azaltılması veya bu boşlukların çeşitli malzemeler ile doldurulması anlaşılır. Zayıf zeminin taşıma

Detaylı

ZEMİN MUKAVEMETİ: LABORATUVAR DENEY YÖNTEMLERİ

ZEMİN MUKAVEMETİ: LABORATUVAR DENEY YÖNTEMLERİ ZEMİN MUKAVEMETİ: LABORATUVAR DENEY YÖNTEMLERİ Arazide bir yapı temeli veya toprak dolgu altında kalacak, veya herhangi bir başka yüklemeye maruz kalacak zemin tabakalarının gerilme-şekil değiştirme davranışlarını

Detaylı

SANTRAL BİNASI TASARIMI

SANTRAL BİNASI TASARIMI KONU: SUNUM YAPAN: SANTRAL BİNASI TASARIMI ÖZGÜR TUZCU 1 Santral Binası nehir yatağından alınan suyun türbinlenerek enerji üretiminin sağlandığı yer olarak tanımlanabilir. Bu yapının tasarım ve projelendirilmesi

Detaylı

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ Konsolidasyon Su muhtevası Dane dağılımı Üç eksenli kesme Deneyler Özgül ağırlık Serbest basınç Kıvam limitleri (likit limit) Geçirgenlik Proktor ZEMİN SU MUHTEVASI DENEYİ Birim

Detaylı

A- Ahşap parke B- Ahşap kör döşeme C- Ahşap kadronlar arası ısı yalıtımı D- Su yalıtım örtüsü E- Grobeton (mala perdahı) F- Blokaj G- Toprak zemin

A- Ahşap parke B- Ahşap kör döşeme C- Ahşap kadronlar arası ısı yalıtımı D- Su yalıtım örtüsü E- Grobeton (mala perdahı) F- Blokaj G- Toprak zemin TOPRAĞA BASAN DÖŞEME DETAYLARI 1- Döşeme kaplaması 2- Şap 3- Bir kat serbest su yalıtım örtüsü (XPS kullanılırsa ayırıcı keçe tabakası) 4- Isı yalıtımı 5- Su yalıtımı 6- Grobeton 7- Blokaj 8- Toprak zemin

Detaylı

= σ ε = Elastiklik sınırı: Elastik şekil değişiminin görüldüğü en yüksek gerilme değerine denir.

= σ ε = Elastiklik sınırı: Elastik şekil değişiminin görüldüğü en yüksek gerilme değerine denir. ÇEKME DENEYİ Genel Bilgi Çekme deneyi, malzemelerin statik yük altındaki mekanik özelliklerini belirlemek ve malzemelerin özelliklerine göre sınıflandırılmasını sağlamak amacıyla uygulanan, mühendislik

Detaylı

TEMEL İNŞAATI ŞERİT TEMELLER

TEMEL İNŞAATI ŞERİT TEMELLER TEMEL İNŞAATI ŞERİT TEMELLER Kaynak; Temel Mühendisliğine Giriş, Prof. Dr. Bayram Ali Uzuner 1 2 Duvar Altı (veya Perde Altı) Şerit Temeller (Duvar Temelleri) 3 Taş Duvar Altı Şerit Temeller Basit tek

Detaylı

YAPAN: ESKISEHIR G TIPI LOJMAN TARİH: 15.02.2010 REVİZYON: Hakan Şahin - ideyapi Bilgisayar Destekli Tasarım

YAPAN: ESKISEHIR G TIPI LOJMAN TARİH: 15.02.2010 REVİZYON: Hakan Şahin - ideyapi Bilgisayar Destekli Tasarım YAPAN: PROJE: TARİH: 15.02.2010 REVİZYON: Hakan Şahin - ideyapi Bilgisayar Destekli Tasarım YAPI GENEL YERLEŞİM ŞEKİLLERİ 1 4. KAT 1 3. KAT 2 2. KAT 3 1. KAT 4 ZEMİN KAT 5 1. BODRUM 6 1. BODRUM - Temeller

Detaylı

RÜZGAR YÜKÜNÜN BİR TİCARİ ARAÇ SERVİS KAPISINA OLAN ETKİLERİNİN İNCELENMESİ

RÜZGAR YÜKÜNÜN BİR TİCARİ ARAÇ SERVİS KAPISINA OLAN ETKİLERİNİN İNCELENMESİ RÜZGAR YÜKÜNÜN BİR TİCARİ ARAÇ SERVİS KAPISINA OLAN ETKİLERİNİN İNCELENMESİ Melih Tuğrul, Serkan Er Hexagon Studio Araç Mühendisliği Bölümü OTEKON 2010 5. Otomotiv Teknolojileri Kongresi 07 08 Haziran

Detaylı

YAPI LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU

YAPI LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK VE DOĞA BİLİMLERİ FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ YAPI LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU 1 S a y f a CİHAZLAR Cihazın ismi Sayfa Beton Basınç Dayanımı ve Kiriş

Detaylı

DUVARLAR duvar Yapıdaki Fonksiyonuna Göre Duvar Çeşitleri 1-Taşıyıcı duvarlar; 2-Bölme duvarlar; 3-İç duvarlar; 4-Dış duvarlar;

DUVARLAR duvar Yapıdaki Fonksiyonuna Göre Duvar Çeşitleri 1-Taşıyıcı duvarlar; 2-Bölme duvarlar; 3-İç duvarlar; 4-Dış duvarlar; DUVARLAR Yapılarda bulunduğu yere göre, aldığı yükleri temele nakleden, bina bölümlerini birbirinden ayıran, bölümleri çevreleyen ve yapıyı dış tesirlere karşı koruyan düşey yapı elemanlarına duvar denir.

Detaylı

RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 5-Özel Konular

RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 5-Özel Konular RİSKLİ BİNALARIN TESPİT EDİLMESİ HAKKINDA ESASLAR 5-Özel Konular Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Alt Yapı ve Kentsel Dönüşüm Hizmetleri Genel Müdürlüğü Konular Bina Risk Tespiti Raporu Hızlı Değerlendirme

Detaylı

MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: SORULAR-CEVAPLAR

MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: SORULAR-CEVAPLAR MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: 1- (24 Puan) Şekildeki 5.08 cm çaplı 38.1 m uzunluğunda, 15.24 cm çaplı 22.86 m uzunluğunda ve 7.62 cm çaplı

Detaylı

YENİLME KRİTERİ TEORİK GÖRGÜL (AMPİRİK)

YENİLME KRİTERİ TEORİK GÖRGÜL (AMPİRİK) YENİLME KRİTERİ Yenilmenin olabilmesi için kayanın etkisinde kaldığı gerilmenin kayanın dayanımını aşması gerekir. Yenilmede en önemli iki parametre gerilme ve deformasyondur. Tasarım aşamasında bunlarda

Detaylı

KONU: KOMİTE RAPORU TAKDİMİ SUNUM YAPAN: SALİH BİLGİN AKMAN, İNŞ. YÜK. MÜH. ESPROJE GENEL MÜDÜRÜ

KONU: KOMİTE RAPORU TAKDİMİ SUNUM YAPAN: SALİH BİLGİN AKMAN, İNŞ. YÜK. MÜH. ESPROJE GENEL MÜDÜRÜ KONU: KOMİTE RAPORU TAKDİMİ SUNUM YAPAN: SALİH BİLGİN AKMAN, İNŞ. YÜK. MÜH. ESPROJE GENEL MÜDÜRÜ Sismik Tasarımda Gelişmeler Deprem mühendisliği yaklaşık 50 yıllık bir geçmişe sahiptir. Bu yeni alanda

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Deney Laboratuvarı Adresi : Şerifali Çiftliği Hendem cad. No:58 Kat:1 Yukarıdudullu Ümraniye 34775 İSTANBUL / TÜRKİYE Tel : 0 216 420 47 52 Faks : 0 216 466 31

Detaylı

simplan www.standartizolasyon.com

simplan www.standartizolasyon.com simplan www.standartizolasyon.com Kalite Politikamız Kalite ve başarının temelini, doğru proje, doğru altyapı, doğru ürün ile doğru uygulamanın oluşturduğuna inanan ve bu doğrultuda sektörüne alternatif

Detaylı

ZEMİN İNCELEMELERİ. Yetersiz Zemin İncelemesi Sonucu Ortaya Çıkabilecek Kayıplar. İçin Optimum Düzey. Araştırma ve Deney

ZEMİN İNCELEMELERİ. Yetersiz Zemin İncelemesi Sonucu Ortaya Çıkabilecek Kayıplar. İçin Optimum Düzey. Araştırma ve Deney ZEMİN İNCELEMELERİ Doğal yamaç ve yarmada duraylılığın kontrolü Barajlarda ve atık depolarında duraylılık ve baraj temelinin kontrolü, sızdırmazlık Yapıdan gelen yüklerin üzerine oturduğu zemin tarafından

Detaylı

MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI

MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI MAKİNE ELEMANLARI DERS SLAYTLARI YORULMA P r o f. D r. İ r f a n K A Y M A Z P r o f. D r. A k g ü n A L S A R A N A r ş. G ör. İ l y a s H A C I S A L İ HOĞ LU Aloha Havayolları Uçuş 243: Hilo dan Honolulu

Detaylı

ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ

ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ Ön çöktürme havuzlarında normal şartlarda BOİ 5 in % 30 40 ı, askıda katıların ise % 50 70 i giderilmektedir. Ön çöktürme havuzunun dizaynındaki amaç, stabil (havuzda

Detaylı

YIĞMA YAPILARDA HASAR TESPİTİ DENEY VE ÖLÇÜM YÖNTEMLERİ. Dr.Fevziye AKÖZ

YIĞMA YAPILARDA HASAR TESPİTİ DENEY VE ÖLÇÜM YÖNTEMLERİ. Dr.Fevziye AKÖZ YDGA2005 YIĞMA YAPILARDA DEPREM GÜVENLİĞİNİN ARTTIRILMASI ÇALIŞTAYI YIĞMA YAPILARDA HASAR TESPİTİ DENEY VE ÖLÇÜM YÖNTEMLERİ Dr.Fevziye AKÖZ İnşaat Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Yapı Malzemeleri

Detaylı

KARABÜK ÜNİVERSİTESİ

KARABÜK ÜNİVERSİTESİ KARABÜK ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ YAZ STAJI MARMARAY PROJESİ FURKAN ERDEM ADIM 1: STAJ ÖNCESİ İŞLEMLER Staj bilgilendirme toplantısı Staj Komisyonu tarafından yapılır. Staj yapılacak yerin

Detaylı

b. Gerek pompajlı iletimde, gerekse yerçekimiyle iletimde genellikle kent haznesine sabit bir debi derlenerek iletilir (Qil).

b. Gerek pompajlı iletimde, gerekse yerçekimiyle iletimde genellikle kent haznesine sabit bir debi derlenerek iletilir (Qil). 4. GÜNLÜK DÜZENLEME HAZNESİ TASARIMI 4.1. Düzenleme İhtiyacı: a. Şebekeden çekilen debiler, iletimden gelen debilerden günün bazı saatlerinde daha büyük, bazı saatlerinde ise daha küçüktür. b. Gerek pompajlı

Detaylı

BİNA VE BİNA TÜRÜ YAPILAR (KATEGORİ 1) İÇİN PARSEL BAZINDA DÜZENLENECEK ZEMİN VE TEMEL ETÜDÜ (GEOTEKNİK) VERİ VE DEĞERLENDİRME RAPORU FORMATI

BİNA VE BİNA TÜRÜ YAPILAR (KATEGORİ 1) İÇİN PARSEL BAZINDA DÜZENLENECEK ZEMİN VE TEMEL ETÜDÜ (GEOTEKNİK) VERİ VE DEĞERLENDİRME RAPORU FORMATI TMMOB İNŞAAT MÜHENDİSLERİ ODASI Necatibey Cad. No:57 Kızılay Ankara Tel: (0.312) 294 30 00 - Faks: 294 30 88 www.imo.org.tr BİNA VE BİNA TÜRÜ YAPILAR (KATEGORİ 1) İÇİN PARSEL BAZINDA DÜZENLENECEK ZEMİN

Detaylı

www.absyapi.com.tr www.geoplast.com.tr

www.absyapi.com.tr www.geoplast.com.tr Su tutma ve drenaj sistemi www.absyapi.com.tr www.geoplast.com.tr DRENING Yerleşim alanlarının veya endüstriyel bölgelerin gelişimi, sel suyu yönetiminin karmaşıklığını büyük oranda arttırarak toprağın

Detaylı

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI DENEY ADI: EĞİLME (BÜKÜLME) DAYANIMI TANIM: Eğilme dayanımı (bükülme dayanımı veya parçalanma modülü olarak da bilinir), bir malzemenin dış fiberinin çekme dayanımının ölçüsüdür. Bu özellik, silindirik

Detaylı

KARADENİZ MÜHENDİSLİK

KARADENİZ MÜHENDİSLİK KARADENİZ MÜHENDİSLİK BAĞLIK MAH. ŞEHİT RIDVAN CAD. NO:25/1 KDZ EREĞLİ / ZONGULDAK TEL & FAX : 0 (372) 322 46 90 GSM : 0 (532) 615 57 26 ZONGULDAK İLİ EREĞLİ İLÇESİ KIYICAK KÖYÜ İNCELEME ALANI F.26.c.04.c.4.d

Detaylı

Güçlendirme Alternatiflerinin Doğrusal Olmayan Analitik Yöntemlerle İrdelenmesi

Güçlendirme Alternatiflerinin Doğrusal Olmayan Analitik Yöntemlerle İrdelenmesi YDGA2005 - Yığma Yapıların Deprem Güvenliğinin Arttırılması Çalıştayı, 17 Şubat 2005, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara. Güçlendirme Alternatiflerinin Doğrusal Olmayan Analitik Yöntemlerle İrdelenmesi

Detaylı

MEVCUT YAPININ DEPREM PERFORMANSININ BELĐRLENMESĐ

MEVCUT YAPININ DEPREM PERFORMANSININ BELĐRLENMESĐ StatiCAD-Yigma Đle Yığma Binaların Performans Değerlendirilmesi ve Güçlendirilmesi Giriş StatiCAD-Yigma Programı yığma binaların statik hesabını deprem yönetmeliği esaslarına göre elastisite teorisi esasları

Detaylı

8. TOPRAK ZEMİNLERİN TAŞIMA GÜCÜ (BEARING CAPACITY OF SOILS)

8. TOPRAK ZEMİNLERİN TAŞIMA GÜCÜ (BEARING CAPACITY OF SOILS) 8. TOPRAK ZEMİNLERİN TAŞIMA GÜCÜ (BEARING CAPACITY OF SOILS) TEMELLER (FOUNDATIONS) Temel, yapı ile zeminin arasındaki yapısal elemandır. Yapı yükünü zemine aktaran elemandır. Temeller, yapıdan kaynaklanan

Detaylı

REINFORCED EARTH (DONATILI ZEMİN) DUVAR SİSTEMLERİ VE UYGULAMALARI

REINFORCED EARTH (DONATILI ZEMİN) DUVAR SİSTEMLERİ VE UYGULAMALARI REINFORCED EARTH (DONATILI ZEMİN) DUVAR SİSTEMLERİ VE UYGULAMALARI 1 Genel Reinforced Earth (donatılı zemin) teknolojisini ilk kez 1960 lı yılların başında Fransız mühendis Henri Vidal bulmuş ve o günden

Detaylı