Yeni Geliştirilen Tüberküloz İlaçları

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Yeni Geliştirilen Tüberküloz İlaçları"

Transkript

1 Yeni Geliştirilen Tüberküloz İlaçları Dr. Tülin SEVİM Süreyyapaşa Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi, İstanbul H alen dünya nüfusunun üçte birinin yani yaklaşık 2 milyar kişinin tüberküloz basili ile enfekte olduğu tahmin edilmektedir. Bu nüfusun %10 u yaşamlarının her hangi bir döneminde tüberküloz hastası olma riskine sahiptir. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre 2003 yılında tüm dünyada yeni tanı konulan tüberküloz (TB) hasta sayısı dir ve yaklaşık 2 milyon insan TB nedeniyle ölmektedir (1). Bu veriler tüberkülozun tüm dünyada önemli bir halk sağlığı sorunu olmaya devam ettiğini göstermektedir. Günümüzde Tüberüloz Tedavisi TB hastalığının tanımı M.Ö 4. yüz yılda Hipokrat tarafından yapılmıştır. Ancak ilk TB ilacı olan Streptomisin 1944 yılında bulunmuş ve 1947 yılında kullanılmaya başlanmıştır. Daha sonra Tiasetazon (1946), PAS (1948), İzoniyazid (1950), Pirazinamid (1954), Etionamid (1956), Etambutol (1961), Protionamid (1962) ve en son da 1969 yılında Rifampisin bulunmuştur. Bu tarihten itibaren TB tedavisi için yeni bir ilaç geliştirilmemiştir. Günümüzde kullanılan TB ilaçları etkinlik düzeylerine göre 2 grupta sınıflanır (2): 1. Sıra İlaçlar (Majör İlaçlar): İzoniyazid (H), Rifampisin (R), Pirazinamid (Z), Etambutol (E), Rifabutin, Rifapentin 2. Sıra İlaçlar (Minör İlaçlar): Streptomisin (S), Skloserin, PAS, Etionamid, Amikasin veya Kanamisin, Kapreomisin, Levofloksasin, Moksifloksasin, Gatifloksasin. Tüberküloz ilaçlarının etki mekanizmalarını 4 grupta incelemek mümkündür (3): 1) Hücre duvarı inhibitörleri (izoniyazid, etambutol, etionamid, sikloserin), 2) Nükleik asit sentez inhibitörleri (rifampisin, kinolonlar), 3) Protein sentez inhibitörleri (streptomisin, kanamisin), 4) Membran enerji metabolizma inhibitörleri (pirazinamid). Etki mekanizmalarından da anlaşıldığı gibi günümüzde kullanmakta olduğumuz ilaçlar esas olarak aktif olarak çoğalmakta olan basiller üzerine etkilidir. Oysa bir TB basil topluluğunda bulunan basiller farklı metabolik özellikler gösterebilir. Mitchison TB basillerini metabolik aktivitelerine göre 4 gruba ayırmıştır (4). A Grubu Basiller (Sürekli Çoğalan Basiller): Kavite içinde bulunan, hızla çoğalan en büyük basil grubudur. Bulaştırıcılıktan, direnç gelişiminden sorumludurlar. Bu grup üzerine en etkili ilaç izoniyazitdir. Ayrıca rifampisin ve streptomisinin de zayıf etkisi vardır. B Grubu Basiller (Asit Ortam Basilleri): Makrofaj içinde ve inflamasyon alanları gibi asit ortamlarda bulunan metabolik aktivitesi zayıflamış basillerdir. Bu grup üzerine en etkili ilaç pirazinamitdir. C Grubu Basiller (Aralıklı Çoğalan Basiller): Kaseöz odaklarda bulunan ikinci büyük basil grubudur. Metabolik aktiviteleri zayıftır zaman zaman çoğalırlar. Nükslerden sorumludurlar. Bu grup üzerine en etkili ilaç ifampisindir. D Grubu Basiller (Dormant Basiller, Persistan Basiller): Metabolik aktivitesi olmayan ancak bir gün metabolik aktivite kazanabilme potansiyeli olan basillerdir. Bu grup üzerine etkili ilaç yoktur. Günümüzde kullandığımız kısa süreli kemoterapi rejimleri iki aşamalıdır (5). Başlangıç Fazı (İnisiyal Faz): Amaç sürekli çoğalmakta olan A grubu basillerin yok edilmesidir ( Aktivite). Bu dönemde yeni hastalarda 2 ay HRZE veya HRZS, daha önce ilaç kullanmış eski hastalarda ise 2 ay HRZES ve 1 ay HRZE kullanılır. İdame Fazı: Amaç metabolik aktivitesi zayıf ve aralıklı çoğalma özelliği gösteren B ve C grubu basillerin yok edilmesidir (Sterilizan Aktivite). TB tedavisinde günümüzde kullandığımız ilaçlarla sterilizasyonun sağlanabilmesi için yeni olgularda 4 ay HR ve eski olgularda 5 ay HRZ kullanılmaktadır. Sterilizan aktivitesi olan R ve Z içeren kısa süreli kemoterapi rejimleri ile TB tedavisinin süresi aydan 6 aya indirilmiştir. Bu şekilde kür sağlanabilmekte ancak basillerin tamamen eredikasyonu sağlanamamaktadır. Yeni İlaçlar Neden Gereklidir? Halen kullanılmakta olan kısa süreli kemoterapi rejimleri aslında %100 etkili, nüks oranları düşük (%3-4), ucuz, ulaşılabilir rejimlerdir. Ancak çok sayıda ilacın uzun süre kullanılmak zorunda olması hastaların tedavi uyumunu güçleştirmektedir. Tedaviye uyumun iyi olmaması ise tedavi başarısızlığı, kronik TB ve ilaç direnci gelişimi gibi ciddi sorunlara neden olmaktadır. Daha kısa sürede etkili olabilen, kullanımı kolay yeni ilaç ve tedavi rejimleri TB kemoterapisinde daha başarılı sonuçlar elde edilmesini sağlayabilir (6). HIV infeksiyonu TB kontrolünü zorlaştıran bir faktördür. HIV seroprevalansının yüksek olduğu toplumlarda TB insidansı da çok yüksektir. HIV tedavisinde kullanılmakta olan antiretroviral ilaçlarla TB ilaçları arasında etkileşim söz konusudur ve HIV/TB hastalarının tedavisinde ciddi sorunlar yaşanmaktadır. Günümüzde TB tedavisinde yaşanan bir başka sorun Çok İlaca Dirençli Tüberkülozdur (ÇİD-TB). Halen kullanmakta olduğumuz kısa süreli kemoterapi rejimleri ile ÇİD- TB (en az İzoniyazid ve Rifampisin direnci) ve XDR-TB (En az H ve R direnci + 2.sıra ilaçlar içinde florokinolon ve enjektabl ilaç kanamisin, amikasin veya kapreomisin direnci) hastalarının tedavisinde başarılı olmak mümkün değildir (6,7,8,9). Latent TB tedavisi için de günümüzde genel kabul gören öneri 9 ay H kullanımıdır. Ancak burada da önemli oranda tedavi uyumsuzluğu söz konusudur. Daha kolay uygulanabilen latent TB tedavisi rejimleri birçok düşük insidanslı ülkenin öncelikli beklentisidir (6). Tüm bu sorunlar TB kemoterapisinde yeni ilaç ve tedavi rejimlerine ihtiyaç olduğunu göstermektedir. 143

2 144 Son yıllarda modern moleküler ve genetik gelişmeler TB basilinin genetik yapısının daha ayrıntılı incelenmesini ve M.tuberculosis in biyolojik ve fizyolojik özelliklerinin daha iyi anlaşılmasını sağlamıştır. Bu bilgiler yeni ilaç geliştirme çalışmalarına temel oluşturmaktadır. Son 5 yıldır da bu konuda ciddi adımlar atılmıştır. Yeni Tüberküloz ilacı geliştirme amacına yönelik klinik çalışmalar en az 6 yıl süren (genellikle diğer infeksiyon hastalıklarından daha uzun) uzun ve pahalı bir süreçtir. En önemli dönem mevcut tedavi rejimleri ile karşılaştırmalı randomize Faz III çalışmalardır. TB ilaç çalışmalarında tedavi rejimlerinin etkinliğinin değerlendirilebilmesi için nüks oranlarının da saptaması gerekir. Bu nedenle 6 aylık tedaviden sonra hastalar 1-2 yıl izlenmektedir. Nüks oranları sıklıkla %3 veya daha düşük oranlarda olduğu için nüks oranlarındaki düşüşün saptanabilmesi ancak çok sayıda hastanın çalışmaya dahil edilmesi ile mümkündür (8,9,10). Yeni tüberküloz ilaçlarının geliştirilmesi ve önümüzdeki yıllarda piyasaya verilebilmesi için yapılan çalışmaların önemli bir kısmı Global Alliance for TB Drug Development (TB Alliance) altında toplanmıştır yılında oluşturulan ve büyük oranda Bill ve Melinda Gates Vakfı tarafından finanse edilen TB Alliance tüberküloz kemoterapisi için preklinik ya da klinik aday ilaçların geliştirilmesi üzerine odaklanmış bir ortaklıktır. Son yıllarda bu çalışmalara Novartis, Astra Zeneca ve Glaxo Smith Kline gibi büyük uluslararası ilaç şirketleri de katılmıştır. Lupin Limited (Hindistan), Otsuka (Japonya) gibi orta büyüklükte ilaç şirketlerinin geliştirdiği iki aday antitüberküloz ilacı için de klinik çalışmalar devam etmektedir. Son 40 yıl içinde ilk kez TB ilaçları geliştirme konusunda koordineli bir çalışma başlatılmıştır (6,9,10). DSÖ Yeni TB İlacı Geliştirme Çalışma Grubu nun (WGND) yılı için amacı (10): TB hastalarında 1-2 ay veya daha kısa sürede kür sağlayabilen ÇİD-TB a karşı etkili HIV/AIDS tedavisinde kullanılan antiretroviral ilaçlarla etkileşimi olmayan Latent TB infeksiyonuna karşı etkili, tedavi rejimleri geliştirmek olarak belirlenmiştir. Ayrıca bu rejimler ucuz, ulaşılabilir ve sahada kolay uygulanabilir olmalıdır. Geliştirilme Aşamasındaki Yeni Tüberküloz İlaçları DSÖ Stop TB ortaklığı, yeni tüberküloz ilaçları çalışma grubu tarafından rapor edilen geliştirilmekte olan ilaçlar Tablo 1 de görülmektedir. Çalışmalarına devam edilen aday ilaçlar temel olarak 2 kategoriye ayrılabilir. Halen 11 ilacın preklinik ve klinik çalışmaları devam etmektedir. Geliştirilmekte olan ilaçların etki mekanizmaları Tablo 2 de gösterilmiştir. A. Yeni Kimyasal Bileşikler Diarylquinoline TMC207: Yeni ilaçlar içinde umut vaat edenlerden biridir. Etki mekanizması diğer ilaçlardan farklı olduğu için çapraz direnç olasılığı düşüktür. ATP sentazı inhibe ederek etki ettiği düşünülmektedir. In vitro olarak ÇİD- TB a karşı etkili olduğu gösterilmiş, majör ve minör ilaçlarla birlikte kullanıldığında başarılı sonuçlar elde edilmiştir. H, R veya Z ten her hangi ikisi ile kombine edildiğinde HRZ kombinasyonundan daha başarılı olduğu bildirilmiştir. Hayvan deneylerinde sterilizan aktivitesinin olduğu ve tedavi süresini 2 aya kadar kısaltabileceği gösterilmiştir. Falen Faz II çalışmaları devam etmektedir (6,10,11). Nitroimidazole PA-824: Hücre duvarı protein ve lipid sentezini inhibe etmektedir. İn-vitro duyarlı ve dirençli suşlara karşı etkilidir. Diğer ilaçlarla çapraz direnç gözlenmemiştir. In- vitro bakterisidal ve sterilizan etkinliği vardır. Fare deneylerinde tedavinin idame fazında H+moksifloksasin kombinasyonundan daha etkili olduğu ancak H+R kadar etkili olmadığı bildirilmiştir. Halen Faz I çalışması devam etmektedir (6,10). Tablo 1. Geliştirilmekte olan tüberküloz ilaçları ve çalışmaların yürütüldüğü kuruluşlar (8,9) Keşif Preklinik Klinik Thiolactomycin analogları NIAID,NIH Nitrofuranylamides NIAID, Tennessee Üniversitesi Diamine SQ-109 Sequella Inc. Diarylquinoline TMC207 Johnson& Johnson Hücre duvarı inhibitörleri Colorado State Universitesi, NIAID Nitroimidazol Analogları NIAID, Novartis, TB Alliance Dipiperidines (SQ-609) Sequella Inc. Gatifloxacin OFLOTUB Consortium, Lupin, NIAID, WHO Dihydrolipoamide Acyltransferase Inhibitörleri Cornell Üniversitesi, NIAID Picolinamide Imidazoles NIAID, TAACF Nitroimidazo-oxazole Otsuka Moxifloxacin Bayer, CDC, Johns Hopkins Üniversitesi, NIAID, TB Alliance InhA inhibitörleri Tarama Synthase İnhibitörleri FASqen Inc. Nitroimidazole PA-824 Chiron Corporation, TB Alliance Isocitrate Lyase İnhibitörleri Pleuromutilins Translocase İnhibitörleri Sequella Inc, Sankyo Nitroimidazo-oxazole OPC Otsuka Makrolidler Quinolones TB Alliance, Chicago Illinois Üniversitesi, KRICT/Yonsei Üniversitesi, NIAID, TAACF, TB Alliance Non-Fluorine Kinolonlar TaiGen Pyrrole LL-3858 Lupin Limited Methyltransferase İnhibitörleri Anacor Tarama ve hedef belirleme AstraZeneca Naturel Ürün Araştırmaları BIOTEC, Califoria State Üniversitesi, ITR, NIAID, Aucland Üniversitesi

3 5-9 Eylül 2007, Antalya Nitroimidazole OPC-67683: Hücre duvarı biyosentezini inhibe eder. Duyarlı ve dirençli suşlara karşı in-vitro etkinliği gösterilmiştir. Çapraz direnç gözlenmemiştir. Hayvan modellerinde halen kullanılmakta olan ilaçlardan daha güçlü aktivitesi olduğu diğer ilaçlarla kombine edilebildiği gösterilmiştir (6,10) Pyrrole LL-3858: Fare modellerinde güçlü etkinliği gösterilmiştir. Halen kullanılmakta olan ilaçlarla kombine edildiğinde hayvan akciğer ve dalağında standart rejimlere göre daha kısa sürede sterilizasyon sağladığı bildirilmiştir (6,10). Dipiperidine SQ-609: Anti tüberküloz etkinliği in-vivo fare modellerinde gösterilmiştir (10). ATP Sentaz İnhibitör FAS20013: Dirençli suşlara karşı yüksek in-vitro etkinliği gösterilmiştir. Sterilizan etkinliğinin 145 kullanılmakta olan ilaçlardan çok daha iyi olduğu düşünülmektedir (6,10). B. Mevcut İlaçların Türevleri Uzun Etkili Rifamisinler: Uzun etkili rifamisin deriveleri TB kemoterapisinde intermittant tedavide doz aralıklarının açılmasını sağlamaktadır. İlk klinik çalışmalar rifabutin ile yapılmıştır. Rifabutin ABD de HIV(+) kişilerde M.avium complex (MAC) infeksiyonu proflaksisinde kullanımı için onaylanmış olmasına rağmen tüberküloz tedavisinde de etkilidir. Antiretroviral ilaçlarla etkileşiminin daha az olması nedeniyle rifampisin kullanılamayan HIV(+) hastalarda rifabutin kullanımı önerilmektedir.(12,13) Rifapentin tüberküloz tedavisi için 1998 yılında ABD nde onaylanmıştır, ancak kullanılacak optimal doz ve HIV(+) Tablo 2. Geliştirilmekte olan tüberküloz ilaçları ve özellikleri (10) İlaç Etkinlik Etki mekanizması Hedef ÇİD-TB da etkinlik Dyarylquinoline Sterilizan ATP tüketimi ve ph dengesizliği AtpE, ATP sentaz komponenti Çapraz direnç yok Gatifloxacin DNA replikasyon ve transkripisyon Moxifloxacin DNA replikasyon ve transkripisyon DNA gyrase DNA gyrase Nitroimidazole PA-824 Sterilizan (in vitro) (in vivo) Protein sentezi, Hücre duvarı lipidleri sentezi? Çapraz direnç yok Pyrrole LL-358 Sterilizan??? KLİNİK Nitroimidazo-oxazole OPC Hücre duvarı sentezi? Diamine SQ-109? Hücre duvarı sentezi? Etambutol dirençli suşlara etkili? Dypiperidin SQ-609? Hücre duvarı sentezi?? ATP synthase inhibitörleri FAS20013? ATP tüketimi ATP synthase? (in vitro) PREKLİNİK Translocase I inhibitörü? Hücre duvarı sentezi Translocase I? Fluorine olmayan Kinolonlar DNA replikasyon DNA gyrase? Nitrofuranylamide???? Picolinamide İmidazole???? Pleuromutilin Sterilizan? Protein sentezi Ribozom subuniti Thiolactomycin Analogları Hücre duvarı sentezi Mycolate shyntase? Dihidrolipoamide Acyltransferase Inhibitörleri? Oksidatif/nitrozatif stres yanıtı Dihydrolipoamide Acyltransferazse? Inh A inhibitörleri? Hücre duvarı sentezi Enoyl ACP reductase INH ile çapraz direnç Isocitrate lyase inhibitörleri Sterilizan? Glyoxylate siklus Isocitrate lyasse? Methyltransferas inhibitörleri???? KEŞİF Kinolonlar? DNA replikasyon ve transkripsiyon DNA gyrase?

4 146 kişilerde kullanımı araştırma aşamasındadır. Standart 2 ay başlangıç fazından sonra 4 aylık idame fazında izoniazid + haftada bir kez rifapentin rejimi ile izoniazid + haftada iki kez rifampisin rejiminin karşılaştırıldığı bir çalışmada rifapentin alan grupta relaps ve tedavi başarısızlığı oranının daha yüksek olduğu saptanmıştır. HIV(-), kaviter hastalığı olmayanlarda ve inisiyal faz sonunda kültür negatif olanlarda relaps oranlarında her iki grup arasında fark görülmemiştir. Bu çalışmada rifapentin iyi tolere edilmiş, her iki grupta da %3 olguda yan etki nedeniyle tedaviye devam edilememiştir. Rifapentin içeren grupta tedavi süresinin uzatılması ile relaps oranının düştüğü saptanmıştır. Daha yüksek rifapentin dozları ile intermittant tedavide relaps oranları, yan etki ve tedavinin sürdürülebilirliği araştırılmaktadır. Latent tüberküloz infeksiyonu tedavisinde 3 ay haftada bir kez rifapentin + izoniazid kullanımının, 6 ay günlük izoniazid ve 2 ay günlük rifampisin + pirazinamid kullanımı ile karşılaştırılabilir etkinlikte olduğu görülmüştür. Bundan yola çıkılarak 9 ay günlük izoniazid veya haftada bir izoniazid + rifapentinin 3 ay süre ile kullanımının karşılaştırıldığı 8000 olguyu kapsayan ve 2008 yılında sonra sonuçlanması beklenen bir çalışma başlatılmıştır (6,12,14,15,16). Florokinolonlar: Halen ÇİD-TB tedavisinde kullanılan 2.sıra ilaçlar olarak tanımlanmaktadır. TB dışı infeksiyonların tedavisinde de yaygın olarak kullanıldıkları için primer direnç olasılığı üzerinde durulmakadır. Kinolonlar içinde çapraz direnç söz konusudur. Kinolonların etkinliğini araştıran karşılaştırmalı çalışmalar olmamasına rağmen moksifloksasin ve gatifloksasinin in-vitro etkinliğinin eski kinolonlara (ciprofloksasin, ofloksasin) göre daha yüksek olduğu bildirilmiştir. Bu yeni kinolonlar 1.sıra ilaç gibi düşünülmektedir (10). Gatifloksasin: İn-vitro olarak gatifloksasinin ilk 2 gün en yüksek bakterisidal aktivite gösterdiği bildirilmiştir. H veya R ile birlikte kullanıldığında benzer sonuç bildirilmiştir. Mevcut veriler gatifloksasinin 1.sıra ilaç olarak kullanıldığında tedavi süresini kısaltıcı rolü olmadığı yönündedir. Ancak bu konuda bir Faz II çalışma devam etmektedir (6,10). Moksifloksasin: İn-vitro çalışmalarda moksifloksasinin R tarafından yok edilemeyen basilleri öldürebildiği gösterilmiştir. Diğer kinolonlarda olmayan bu özellik farklı bir etki mekanizması olduğunu düşündürmektedir. Fare modellerinde sterilizan etkinliğinin yüksek, bakterisidal etkinliğinin R den fazla ve H ile karşılaştırılabilir olduğu ve iyi tolere edildiği gösterilmiştir. R+Z+Moksifloksasin kombinasyonunun sinerjizik etki nedeniyle H+R+Z kombinasyonundan daha etkili olduğu bildirilmiştir. Tüm bu veriler Moksifloksasinin TB tedavi süresini kısaltabilecek bir ilaç olduğu yönünde umut vermektedir. Moksifloksasin ile ilgili 2 Faz II çalışma sürmektedir. Tedavinin başlangıç fazında etambutol yerine moksifloksasin kullanılmaktadır, ancak ilk sonuçlar etambutole üstünlüğü olmadığını göstermiştir. Devam etmekte olan bir diğer çalışmada ise tedavinin başlangıç fazında izoniyazid yerine moksifloksasin denenmektedir (10,17,18) Nonflorinat Kinolonlar: Geniş spektrumlu antibiyotikler olarak tasarlanan nonflorinat kinolonların M.tuberculosis e karşı etkinlikleri de test edilmektedir (10). Daimine SQ-109: Etambutolün analoğu olarak etkinliğin arttırılması ve toksisitenin azaltılması amacıyla geliştirilmiştir. Ancak farklı moleküler yapısı ile ayrı bir ilaç gibi değerlendirilmektedir. Farelerde yapılan çalışmada düşük dozlarda E kadar etkili olduğu ancak dozla birlikte etkinliğinin artmadığı H kadar etkin olmadığı görülmektedir. Ayrıca aynı çalışmada dirençli suşlar (E direnci de dahil) üzerine etkili olduğu bildirilmiştir (6,10). Makrolidler: Klaritromisin, roksitromisin, azitromisin ikinci sıra makrolidler ve rifabutin ile birlikte M.avium complex infeksiyonlarında etkili ilaçlardır. Bu ilaçların M.kansasii, M.marinum, M.xenopi ve diğer atipik mikobakteriyal infeksiyonlara karşı etkili olduğunu gösteren çalışmalar vardır. Ancak M.tuberculosis e karşı etkinliği kanıtlanmamıştır (6,10) Oxazolidon (Linezolid): Yeni kuşak geniş spektrumlu antibiyotiktir. M.tuberculosis üzerine etkinliği in-vitro olarak ve fare modelinde gösterilmiştir. Toksisitesi ve pahalı oluşu kullanımını sınırlamaktadır (10). Kaynaklar 1. Global Tubercolosis Control Who Report WHO/TB/ American Thoracic Society /Centers for Disease Control and Prevention/ Infectious Diseases Society of America.Treatment of tuberculosis infection. Am J Respir Crit Care Med 2003; 167: Zhang Y. The magic bullets and tuberculosis drug targets. Annu Rev Pharmacol Toxicol. 2005; 45: Mitchison D. Mechanisms of the action of drugs in the short-course chemotherapy. Bull Int Union Tuberc 1985; 60: World Health Organization (WHO). Treatment of tuberculosis: guidelines for national programmes. 3rd edition. WHO/CDS/TB O Brien RJ, Spigelman M. New drugs for tuberculosis: Current status and future prospects. Clin Chest Med 2005; 26: CDC. Revised definition of extensively drug-resistant tuberculosis. MMWR 2006; 55 (43): Global Alliance for TB drug development. 9. Strategic Plan. Stop TB Partnership Working Group on New TB Drugs. Global Plan to Stop TB: Development of new drugs for TB. Analysis of current drug pipeline Andries K, Verhasselt P, Guillemont J et al. A diarylquinolone drug active on the ATP synthase of Mycobacterium tuberculosis. Science 2005; 307: Centers for Disease Control and Prevention. Updated guidelines for the use of rifabutin or rifampin for the treatment and prevention of tuberculosis among HIV-infected patients taking protease inhibitors or non-nucleoside reverse transcriptase inhibitors. Centers for Disease Control and Prevention. MMWR Morb Mortal Wkly Rep 2000; 49: American Thoracic Society (ATS) and the Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Targeted tuberculin testing and treatment of latent tuberculosis infection. Am J Respir Crit Care Med 2000; 161: Nightingale SD, Cameron DW, Gordin FM. et al. Two controlled trials of rifabutin prophylaxis against Mycobacterium avium complex infection in AIDS. N Eng J Med 1993; 329: Daniel N, Lounis N, Ji B, et al. Antituberculosis activity of once-weekly rifapentine-containing regimens in mice. Long-term effectiveness with 6 and 8 month treatment regimens. Am J Respir Crit Care Med. 2000; 161: Bock NN, Sterling TR, Hamilton CD, et al. A prospective, randomized, double-blind study of the tolerability of rifapentine 600, 900 and 1200 mg plus isoniazid in the continuation phase of tuberculosis treatment. Am J Respir Crit Care Med 2002; 165: Gosling RD, Uiso LO, Sam NE, et al. The bactericidal activity of moxifloxacin in patients with pulmonary tuberculosis. Am J Respir Crit Care Med 2003; 168: Nuermberger EL, Yoshimatsu T, Tyagi S, et al. Moxifloxacin- containig regimen greatly reduces time to culture conversion in murine tuberculosis. Am J Respir Crit Care Med 2004; 169:

5 Karaciğer Fonksiyon Testi Yüksekliğine Tanısal Yaklaşım Dr. Ulus Salih AKARCA Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi, Gastroenteroloji Bilim Dalı, İzmir K araciğer, sayısız endojen ve eksojen maddenin detoksifikasyonu, çeşitli moleküllerin sentezi, itrahı gibi birbirinden bağımsız birçok fonksiyonu yapabilen bir organdır. Bu nedenle genel olarak karaciğer fonksiyonlarını bir veya birkaç testle değerlendirebilmek son derecede zordur. Örneğin böbrek fonksiyonunu değerlendirmede kreatinin klerensi basit, objektif ve tekrarlanabilen bir test olduğu halde karaciğer fonksiyonlarını bu anlamda değerlendirebilen bir test söz konusu değildir. Bu nedenle karaciğer fonksiyonu, birçok farklı testin ve hatta klinik bulguların aynı anda hesaba katılması ile değerlendirilmektedir. Karaciğer fonksiyon testi olarak bilinen birçok enzim ölçümü gerçekte karaciğerin fonksiyonunu göstermemekte, fakat karaciğerdeki hücre harabiyeti veya kolestaz hakkında bilgi vermektedir. Bu nedenle bu testlere karaciğer fonksiyon testi demek yerine karaciğer testleri demek belki daha uygun olacaktır. Karaciğer hastalıklarını değerlendirmekte kullanılan testler 1) Karaciğerde bir bozukluk olup olmadığını anlamak için, 2) Bozukluğun şeklini belirlemek için, 3) Bozukluğun sebebini anlamak için, 4) Karaciğer hastalığını ve hastalığın tedavisini takip etmek için, 5) Karaciğer rezervini ölçmek için kullanılabilir. Karaciğer testlerinin yetersizliklerini şu şekilde sıralayabiliriz: 1) Karaciğerde bozukluk olmasına rağmen testler normal bulunabilir, 2) Testlerde bozukluk olmasına rağmen karaciğerde önemli bir bozukluk olmayabilir, 3) Testlerin bir kısmı karaciğere özgül değildir, 4) Karaciğerdeki bozukluğu dinamik olarak değil anlık olarak gösterirler Karaciğer testleri birkaç şekilde sınıflandırılabilir: 1) Karaciğerin detoksifikasyon ve itrah fonksiyonunu ölçen testler, 2) Karaciğerin biyosentetik fonksiyonu hakkında bilgi veren testler, 3) Karaciğer hücre harabiyetini ve safra hasarı ve obstrüksiyonu gösteren testler, 4) Karaciğer hastalıklarının etyolojisini anlamaya yönelik testler, 5) Karaciğer fonksiyonel rezervini ölçmeye yaran skorlama sistemleri, 6) Diğerleri: karaciğer biyopsisi, yeni fibrozis göstergeleri, görüntüleme yöntemleri Karaciğer fonksiyon testi yüksekliği dendiğinde etyolojiye yönelik olanlar ve karaciğer fonksiyonel rezervini gösteren testler dışındaki 1) karaciğer hücre harabiyetini (AST, ALT) veya 2) kolestazı (Alkalin fosfataz ve GGT) gösteren testler anlaşılmaktadır. Testlerdeki yüksekliklere yaklaşımdan bahsetmeden önce testlerle ilgili bazı hususları hatırlamakta fayda vardır. 1. Karaciğer enzim testlerinin normal sınırları toplumdaki sağlıklı bireylerdeki ölçümün ortalaması±2sd ile belirlenmektedir. Bu durumda doğal olarak sağlıklı görünen bireylerden %2.5 unun yüksek değerlere sahip olduğu kabul edilmektedir. Yani gerçekte karaciğer bozukluğu olmayan bazı kişilerde yüksek enzim değerleri olabilmektedir. Ter- sine karaciğer bozukluğu olanların bir kısmında da normal değerlere rastlanabilmektedir. Buna mani olmak için bazı çalışmalarda karaciğer testlerini yükselttiği bilinen ve toplumda sık rastlanan hastalıklar dışarda bırakılarak taramalar yapılmış ve enzim değerlerine yeni normaller bulunmaya çalışılmıştır. Toplumda en sık rastlanan karaciğer bozukluğu karaciğer yağlanması ve viral hepatitlerdir. Bu grup hastalar dışlanarak yapılan değerlendirmelerde örneğin ALT nin üst sınırı erkeklerde 40 U/L yerine 30 U/L, kadınlarda 35 U/L yerine 19 U/L olması gerektiği ortaya konmuştur. Bu sınırların kabul edilmesi gerektiği yönünde eğilimler son senelerde artmıştır. Normal sınırlarda böylesine indirim yapılması bazı karaciğer bozukluklarının saptanabilmesini sağlamakla beraber (sensitivite artışı) bazı kişilerde de gereksiz yere karaciğer hastalığı araştırılmasına neden olmaktadır (spesifisite azalması). Bu nedenle normal sınırların aşağı çekilmesi konusunda henüz bir fikir birliği yoktur. 2. Karaciğer enzimleri olarak bilinen AST, ALT ve alkalen fosfataz enzimleri karaciğer dışı organlarda da bulunmaktadır. Özellikle AST kalp kası, diğer çizgili kaslar, akciğer, eritrositler gibi birçok başka dokuda bulunup, bu dokuların bozukluklarında da yükselmektedir. Alkalin fosfataz ise kemik, plasenta ve bağırsak gibi organlarda da yer alır ve bunlarla ilgili bozukluklarda da yükselme gösterir. 3. Karaciğer enzimleri bazı fizyolojik durumlarda da değişme gösterebilir. Örneğin transaminazlar egzersiz, vücut kitle indeksi yüksekliği ve yaşla değişim gösterirler. Alkalin fosfataz gebelikte ve hızlı büyüme çağlarında yükselme gösterir. 4. Testlerde daima laboratuvarlar arasında farklılıklar olabileceği gibi her test gibi ölçüm hatası riski de taşımaktadırlar. Karaciğer fonksiyon testi yüksekliği olan bir hastayı değerlendirirken bazı temel prensiplere uymakta fayda vardır. Her semptomu değerlendirirken öncelikle hastanın öyküsü en değerli bilgileri vermektedir. Bu gerçek, karaciğer fonksiyon testlerindeki yükseklikleri değerlendirirken de geçerlidir. Öyküde dikkat edilecek hususlar şunlardır: 1) Hastanın geldiği bölge: Bazı hastalıklar bölgesel yoğunlaşmalar göstermektedir. Ülkemizde Doğu ve Güneydoğu Anadoluda B hepatiti ve delta hepatiti belirgin olarak diğer bölgelerden daha yüksektir. Ege bölgesinde alkol kullanımı daha sıktır. 2) Hastanın mesleği: Viral hepatitler için risk taşınması (toplu yerlerde yaşanması, kan ürünlerine maruz kalınması, çok eş değiştirilmesi gibi), toksik maddelere maruz kalınması 3) Eşlik eden hastalıklar: Diabetes mellitus, hipotiroidi, çölyak hastalığı, kalp yetmezliği gibi karaciğer bozukluğuna yol açan hastalıklar. Otoimmün hepatitlerle sıklıkla birlikte bulunan diğer otoimmün hastalıklar. 147

Çok ilaca dirençli tüberküloz tedavisinde cerrahinin yeri. Dr. Kemal Tahaoğlu Antalya 2007

Çok ilaca dirençli tüberküloz tedavisinde cerrahinin yeri. Dr. Kemal Tahaoğlu Antalya 2007 Çok ilaca dirençli tüberküloz tedavisinde cerrahinin yeri Dr. Kemal Tahaoğlu Antalya 2007 Tüberküloz tedavisinin tarihçesi İkinci Yüzyıl İstirahat, Diyet Öksürüğün önlenmesi Onsekizinci Yüzyıl Kır havası

Detaylı

Özel durumlarda tüberküloz tedavisi

Özel durumlarda tüberküloz tedavisi Özel durumlarda tüberküloz tedavisi Dr. Serir Aktoğu Özkan aktogu@yahoo.com İzmir Göğüs Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi ÖZEL DURUMLARDA TÜBERKÜLOZ TEDAVİSİ Gebelik Lohusalık, emzirme,

Detaylı

Özel durumlarda tüberküloz tedavisi. Dr. Serir Aktoğu Özkan İzmir Göğüs Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Özel durumlarda tüberküloz tedavisi. Dr. Serir Aktoğu Özkan İzmir Göğüs Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Özel durumlarda tüberküloz tedavisi Dr. Serir Aktoğu Özkan aktogu@yahoo.com İzmir Göğüs Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi ÖZEL DURUMLARDA TÜBERKÜLOZ TEDAVİSİ Gebelik Lohusalık, emzirme,

Detaylı

Tüberküloz Tedavisinde Temel İlkeler

Tüberküloz Tedavisinde Temel İlkeler Tüberküloz Tedavisinde Temel İlkeler Dr. Tülin Sevim Süreyyapaşa Göğüs Kalp ve Damar Hastalıkları Eğitim Hastanesi Sunum Akışı Tüberküloz tedavisinin tarihçesi Tüberküloz tedavisinin biyolojik temelleri

Detaylı

Prof. Dr. Ayşe Yüce. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Nisan-2014

Prof. Dr. Ayşe Yüce. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Nisan-2014 Prof. Dr. Ayşe Yüce Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Nisan-2014 1 Global Tuberculosis Report 2013, World Health Organization 2 Kötü sosyo-ekonomik

Detaylı

3. OLGU. Tüberküloz Kursu 2008 Antalya

3. OLGU. Tüberküloz Kursu 2008 Antalya 3. OLGU Tüberküloz Kursu 2008 Antalya 43 yaşında erkek hasta, çiftçi Yakınması: Öksürük, balgam, balgamla karışık kan tükürme, nefes darlığı Hikayesi: Yaklaşık 5 aydır öksürük ve balgam yakınması olan

Detaylı

Yaygın İlaç Dirençli Tüberküloz (YİD-TB)

Yaygın İlaç Dirençli Tüberküloz (YİD-TB) Şeref ÖZKARA Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi, ANKARA ÖZET Yaygın ilaç dirençli tüberküloz (YİD-TB), Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Görev Grubu tarafından Ekim 2006

Detaylı

YETİŞKİNLERDE TÜBERKÜLOZ TEDAVİSİ

YETİŞKİNLERDE TÜBERKÜLOZ TEDAVİSİ 21. Yüzyılda Tüberküloz Sempozyumu ve II. Tüberküloz Laboratuvar Tanı Yöntemleri Kursu, Samsun YETİŞKİNLERDE TÜBERKÜLOZ TEDAVİSİ Y. Doç. Dr. Serhat Fındık Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Göğüs

Detaylı

Dr. Servet ALAN Memorial Sağlık Grubu

Dr. Servet ALAN Memorial Sağlık Grubu Dr. Servet ALAN Memorial Sağlık Grubu Olgu 1 56 y, Erkek Karaciğer sirozu, hepatit B, C, ve HCC Hepatik ensefalopati KC alıcı VDRL: + TPHA: + (1/640) Anti-TP : + Olgu 1 Preoperatif 10 gün seftriakson 1x1

Detaylı

DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ - STANDART TÜBERKÜLOZ TEDAVİSİ, Haziran 2004, Gözden geçirme STAG tarafından onaylanmıştır. (Çeviri: Şeref Özkara)

DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ - STANDART TÜBERKÜLOZ TEDAVİSİ, Haziran 2004, Gözden geçirme STAG tarafından onaylanmıştır. (Çeviri: Şeref Özkara) DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ - STANDART TÜBERKÜLOZ TEDAVİSİ, Haziran 2004, Gözden geçirme STAG tarafından onaylanmıştır. (Çeviri: Şeref Özkara) 4. STANDART TEDAVİ REJİMLERİ 4.1 Bölümün konusu Bu bölüm, değişik

Detaylı

İlaç Direncinin Saptanmasında Güncel Moleküler Yöntemler. O. Kaya Köksalan Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü (DETAE) İstanbul Üniversitesi

İlaç Direncinin Saptanmasında Güncel Moleküler Yöntemler. O. Kaya Köksalan Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü (DETAE) İstanbul Üniversitesi İlaç Direncinin Saptanmasında Güncel Moleküler Yöntemler O. Kaya Köksalan Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü (DETAE) İstanbul Üniversitesi TB solunum yoluyla bulaşan önlenebilir bir hastalıktır Bulaşları

Detaylı

Tüberküloz Tedavisinde Direnç Sorunu: Tanılar ve Öneriler

Tüberküloz Tedavisinde Direnç Sorunu: Tanılar ve Öneriler ARŞİV 2009; 18: 37 Tüberküloz Tedavisinde Direnç Sorunu: Tanılar ve Öneriler Yrd.Doç.Dr.Behice KURTARAN* Dr.Esin AYSAN AKÇAM* TÜBERKÜLOZ (TB) EPİDEMİYOLOJİSİ Son yıllarda giderek artan küresel çabalara

Detaylı

SSK Ballıdağ Göğüs Hastalıkları Hastanesi nde Yılları Arasında İzlenen Tüberküloz Olgularında İlaç Direnci

SSK Ballıdağ Göğüs Hastalıkları Hastanesi nde Yılları Arasında İzlenen Tüberküloz Olgularında İlaç Direnci SSK Ballıdağ Göğüs Hastalıkları Hastanesi nde 1995-1997 Yılları Arasında İzlenen Tüberküloz Olgularında İlaç Direnci Sefa Levent ÖZŞAHİN*, Özgür KARACAN**, Remziye EL***, Zuhal GÜLLÜ**** * SSK Ankara Eğitim

Detaylı

TÜBERKÜLOZ DIŞI MİKOBAKTERİLER (TDM)

TÜBERKÜLOZ DIŞI MİKOBAKTERİLER (TDM) TÜBERKÜLOZ DIŞI MİKOBAKTERİLER (TDM) Ne zaman etkendir? Duyarlılık testleri ne zaman ve nasıl yapılmalıdır? Nasıl tedavi edilmelidir? TDM NE ZAMAN ETKENDİR? Şebeke suyundan, topraktan, doğal sulardan,

Detaylı

ANTİ-TÜBERKÜLOZ İLAÇLARA KARŞI DİRENÇ MEKANİZMALARI. Prof. Dr. Yasemin BULUT Fırat Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Tıbbi Mikrobiyoloji AD.

ANTİ-TÜBERKÜLOZ İLAÇLARA KARŞI DİRENÇ MEKANİZMALARI. Prof. Dr. Yasemin BULUT Fırat Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Tıbbi Mikrobiyoloji AD. ANTİ-TÜBERKÜLOZ İLAÇLARA KARŞI DİRENÇ MEKANİZMALARI Prof. Dr. Yasemin BULUT Fırat Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Tıbbi Mikrobiyoloji AD. ELAZIĞ Tüberküloz, Mycobacterium tuberculosis in sebep olduğu değişik

Detaylı

Yaygın İlaç Dirençli Tüberküloz (YİD-TB) (XDR-TB)

Yaygın İlaç Dirençli Tüberküloz (YİD-TB) (XDR-TB) BÖLÜM 20 Yaygın İlaç Dirençli Tüberküloz (YİD-TB) (XDR-TB) Giriş ve Tanım Tüberküloz (TB), öncelikli olarak gelişmekte olan ülkeler, sonra da tüm dünya için halk sağlığı problemi olmaya devam etmektedir.

Detaylı

REHBERLER: TEDAVİYE NE ZAMAN BAŞLAMALI? Dr. Behice Kurtaran Ç.Ü.T.F. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD

REHBERLER: TEDAVİYE NE ZAMAN BAŞLAMALI? Dr. Behice Kurtaran Ç.Ü.T.F. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD REHBERLER: TEDAVİYE NE ZAMAN BAŞLAMALI? Dr. Behice Kurtaran Ç.Ü.T.F. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD 1 2 3 4 ANTİRETROVİRAL TEDAVİ HIV eradiksayonu yeni tedavilerle HENÜZ mümkün değil

Detaylı

Karaciğer laboratuvar. bulguları. Prof.Dr.Abdullah.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı. 5.Yarıyıl

Karaciğer laboratuvar. bulguları. Prof.Dr.Abdullah.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı. 5.Yarıyıl Karaciğer ve safra yolu hastalıklar klarında laboratuvar bulguları Prof.Dr.Abdullah.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı 5.Yarıyıl 2006-2007 2007 eğitim e yılıy Karaciğer ve safra yolu hastalıklarında

Detaylı

Zoonotik Tüberküloz (1)

Zoonotik Tüberküloz (1) Zoonotik Tüberküloz (1) (Dünya Akciğer Sağlğı Kongresi öncesi Londra da yapılan toplantının sonuçları) Besin ve hayvan kaynaklı tüberküloza (zoonotik TB) ye karşı ilk kez mücadele çağrısı yapıldı. 30.09.2016

Detaylı

Bununla birlikte tüberkülozla savaş yeterli bütçeyi büyük ölçüde bulamamaktadır. Bu kabul edilemez bir durumdur.

Bununla birlikte tüberkülozla savaş yeterli bütçeyi büyük ölçüde bulamamaktadır. Bu kabul edilemez bir durumdur. DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ (DSÖ) 2012 KÜRESEL TÜBERKÜLOZ RAPORUNU YAYIMLADI - Genç Gelişim K Tüberküloz, ülkemizdeki adıyla verem, havayolu ile bulaşan ve öldürebilen bir hastalıktır. Çok az maliyetle tedavi

Detaylı

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ 20.05.2010 Giriş I Renovasküler hipertansiyon (RVH), renal arter(ler) darlığının neden

Detaylı

Tüberküloz Tedavisi. Dr. Önder Öztürk

Tüberküloz Tedavisi. Dr. Önder Öztürk Tüberküloz Tedavisi Dr. Önder Öztürk Sunum Planı 1) Tüberküloz tedavisinin hedefleri ve ilkeleri 2) Doğrudan gözetimli tedavi 3) Tüberküloz tedavisinde teorik model 4) Temel antitüberküloz ilaçları ve

Detaylı

Muzaffer Fincancı İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Muzaffer Fincancı İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Muzaffer Fincancı İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi HIV infeksiyonlu hastalarda tüberküloz sıklığı İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi 212 HIV infeksiyonlu hasta - 8 Akciğer tüberkülozu - 4

Detaylı

TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA GÜNCEL DURUM

TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA GÜNCEL DURUM TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA GÜNCEL DURUM Doç. Dr. Alpaslan Alp Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Dünya Sağlık Örgütü 2009 Yılı Raporu Aktif tüberkülozlu hasta

Detaylı

ANTİ-TÜBERKÜLOZ İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİ ve TÜRKİYE VERİLERİ. Dr. Ali ALBAY Gülhane Askeri Tıp Akademisi Tıbbi Mikrobiyoloji. AD.

ANTİ-TÜBERKÜLOZ İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİ ve TÜRKİYE VERİLERİ. Dr. Ali ALBAY Gülhane Askeri Tıp Akademisi Tıbbi Mikrobiyoloji. AD. ANTİ-TÜBERKÜLOZ İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİ ve TÜRKİYE VERİLERİ Dr. Ali ALBAY Gülhane Askeri Tıp Akademisi Tıbbi Mikrobiyoloji. AD. Öğretim Üyesi Tüberküloz tüm dünyada özellikle Asya ve Afrika da önemli

Detaylı

STANDARDİZASYON KURUMLARI VE TÜRKİYE

STANDARDİZASYON KURUMLARI VE TÜRKİYE STANDARDİZASYON KURUMLARI VE TÜRKİYE (yalnızca CLSI mı?) Dr.ELViN DiNÇ OKMEYDANI E.A.H ENFEKSİYON HASTALIKLARI VE KLİNİK MİKROBİYOLOJİ KLİNİĞİ Antibiyotik tedavisi gerektiren bir enfeksiyonda rolü olan

Detaylı

Karaciğer Fonksiyon Bozukluklarına Yaklaşım

Karaciğer Fonksiyon Bozukluklarına Yaklaşım Karaciğer Fonksiyon Bozukluklarına Yaklaşım Dr. Sıtkı Sarper SAĞLAM DR.SITKI SARPER SAĞLAM - KEAH ACİL TIP KLİNİK SUNUMU 04.10.2011 1 Netter in Yeri: DR.SITKI SARPER SAĞLAM - KEAH ACİL TIP KLİNİK SUNUMU

Detaylı

Acil Serviste Akılcı Antibiyotik Kullanımının Temel İlkeleri Dr. A. Çağrı Büke

Acil Serviste Akılcı Antibiyotik Kullanımının Temel İlkeleri Dr. A. Çağrı Büke Acil Serviste Akılcı Antibiyotik Kullanımının Temel İlkeleri Dr. A. Çağrı Büke Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji 12/o4/2014 Akılcı antibiyotik kullanımı Antibiyotiklere

Detaylı

Küresel Bir Problem Olarak Tüberküloz. Prof. Dr. Ali ALBAY Gülhane Askeri Tıp Akademisi Tıbbi Mikrobiyoloji. AD. Öğretim Üyesi

Küresel Bir Problem Olarak Tüberküloz. Prof. Dr. Ali ALBAY Gülhane Askeri Tıp Akademisi Tıbbi Mikrobiyoloji. AD. Öğretim Üyesi Küresel Bir Problem Olarak Tüberküloz Prof. Dr. Ali ALBAY Gülhane Askeri Tıp Akademisi Tıbbi Mikrobiyoloji. AD. Öğretim Üyesi Tüberküloz: En eski hastalıklardan Tedavisi var Korunabilir En yaygın ve ölümcül

Detaylı

AKILCI İLAÇ KULLANIMI DR. NURİYE TAŞDELEN FIŞGIN İNFEKSİYON HASTALIKLARI VE KLİNİK MİKROBİYOLOJİ

AKILCI İLAÇ KULLANIMI DR. NURİYE TAŞDELEN FIŞGIN İNFEKSİYON HASTALIKLARI VE KLİNİK MİKROBİYOLOJİ AKILCI İLAÇ KULLANIMI DR. NURİYE TAŞDELEN FIŞGIN İNFEKSİYON HASTALIKLARI VE KLİNİK MİKROBİYOLOJİ Akılcı İlaç Kullanımı Nedir? Akılcı İlaç Kullanımı tanımı ilk defa 1985 yılında Kenya da Dünya Sağlık Örgütü

Detaylı

İlaç direnci saptanmasında yeni yöntemler. Prof. Dr. Cengiz ÇAVUŞOĞLU Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD, Bornova, İZMİR

İlaç direnci saptanmasında yeni yöntemler. Prof. Dr. Cengiz ÇAVUŞOĞLU Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD, Bornova, İZMİR İlaç direnci saptanmasında yeni yöntemler Prof. Dr. Cengiz ÇAVUŞOĞLU Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD, Bornova, İZMİR 2050 TB Eliminasyon Hedefi (WHO; Global Tuberculosis Report 2012)

Detaylı

AKCİĞER TÜBERKULOZU TEDAVİSİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR

AKCİĞER TÜBERKULOZU TEDAVİSİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR AKCİĞER TÜBERKULOZU TEDAVİSİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR TORAKS DERNEĞİ 2. KIŞ OKULU 22-26 OCAK 2003 KONYA-Hilton Oteli Prof. Dr. Hayati BİLGİÇ Toraks Derneği TB-ÇG Başkanı Giriş Günümüzde,eğer tüberkülozlu bir

Detaylı

AGHH de 1997 Yılında Tüberküloz İlaç Direnç Oranları

AGHH de 1997 Yılında Tüberküloz İlaç Direnç Oranları AGHH de 1997 Yılında Tüberküloz İlaç Direnç Oranları Gülnaz ÇOBAN, Behiye AKKALYONCU, Tuğrul ŞİPİT, Bahadır BERKTAŞ, Berna DURSUN, Ayşe GÖZÜ Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma

Detaylı

TÜBERKÜLOZ. Verem; TB; TBC; Tüberküloz nasıl yayılır? Tüberküloz şikayetleri nelerdir?

TÜBERKÜLOZ. Verem; TB; TBC; Tüberküloz nasıl yayılır? Tüberküloz şikayetleri nelerdir? TÜBERKÜLOZ Verem; TB; TBC; Hava yoluyla yayılan bulaşıcı akciğer hastalığıdır. Akciğer dışında kemik, lenf bezleri, böbrek, beyin zarları gibi diğer organları da tutabilir. Tüberküloz bakterisi Mycobacterium

Detaylı

ANTİTÜBERKÜLOZ İLAÇLARA DİRENÇ MEKANİZMALARI ve YENİ İLAÇLAR

ANTİTÜBERKÜLOZ İLAÇLARA DİRENÇ MEKANİZMALARI ve YENİ İLAÇLAR 21. Yüzyılda Tüberküloz Sempozyumu ve II. Tüberküloz Laboratuvar Tanı Yöntemleri Kursu, Samsun ANTİTÜBERKÜLOZ İLAÇLARA DİRENÇ MEKANİZMALARI ve YENİ İLAÇLAR Prof. Dr. Nuri Kiraz Osmangazi Üniversitesi Tıp

Detaylı

ÇOCUKLUKLARDA AKCİĞER TÜBERKÜLOZU TEDAVİSİ. Dr. Fazilet Karakoc Marmara Üniversitesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Bilim Dalı

ÇOCUKLUKLARDA AKCİĞER TÜBERKÜLOZU TEDAVİSİ. Dr. Fazilet Karakoc Marmara Üniversitesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Bilim Dalı ÇOCUKLUKLARDA AKCİĞER TÜBERKÜLOZU TEDAVİSİ Dr. Fazilet Karakoc Marmara Üniversitesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Bilim Dalı Sunum Planı Tedavide kullanılan ilaçlar Tedavi rejimleri Farklı klinik tablolar TB

Detaylı

1. OLGU. Tüberküloz Kursu 2008 Antalya

1. OLGU. Tüberküloz Kursu 2008 Antalya 1. OLGU Tüberküloz Kursu 2008 Antalya 49 yaşında kadın hasta, ev hanımı Yakınması: Öksürük, balgam Hikayesi: Yaklaşık 2 aydır şikayetleri olan hasta akciğer grafisinde lezyon görülmesi üzerine merkezimize

Detaylı

TÜBERKÜLOZ Tüberküloz hastalığı gelişimi için risk faktörleri

TÜBERKÜLOZ Tüberküloz hastalığı gelişimi için risk faktörleri TÜBERKÜLOZ Tüberküloz, Mycobacterium tuberculosis mikrobu ile oluşan bulaşıcı bir hastalıktır. Kişiden kişiye solunum yoluyla bulaşir. Hasta kişilerin öksürmesi, aksırması, hapşurması, konuşması ile havaya

Detaylı

Dünyada 350 milyonun üzerindeki hepatit B taşıyıcısının %50 sinden fazlasında infeksiyon perinatal yolla kazanılmıştır.

Dünyada 350 milyonun üzerindeki hepatit B taşıyıcısının %50 sinden fazlasında infeksiyon perinatal yolla kazanılmıştır. GİRİŞ Dünyada 350 milyonun üzerindeki hepatit B taşıyıcısının %50 sinden fazlasında infeksiyon perinatal yolla kazanılmıştır. HBeAg pozitif annelerden bebeğe bulaş oranı % 90 dır. Perinatal olarak kazanılan

Detaylı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI VEREM (TÜBERKÜLOZ) NEDİR? Verem hastalığı; verem mikrobunun solunum yolu ile alınmasıyla oluşan bulaşıcı bir

Detaylı

TÜBERKÜLOZ DIŞI MİKOBAKTERİ İNFEKSİYONLARINDA TEDAVİ ve SORUNLAR

TÜBERKÜLOZ DIŞI MİKOBAKTERİ İNFEKSİYONLARINDA TEDAVİ ve SORUNLAR TÜBERKÜLOZ DIŞI MİKOBAKTERİ İNFEKSİYONLARINDA TEDAVİ ve SORUNLAR Ayşe Yüce Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD. İZMİR 1 TÜBERKÜLOZ DIŞI MİKOBAKTERİ

Detaylı

Tüberküloz, ülkemizde ve tüm dünyada önemli bir sağlık sorunu olmaya devam

Tüberküloz, ülkemizde ve tüm dünyada önemli bir sağlık sorunu olmaya devam DERLEME Hacettepe T p Dergisi 2006; 37:159-163 Tüberküloz tedavisinde yeni ilaç gelifltirme çal flmalar Zeynep Sar bafl 1 1 Yrd. Doç. Dr., Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji

Detaylı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE TÜBERKÜLOZ

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE TÜBERKÜLOZ DÜNYADA VE TÜRKİYE DE TÜBERKÜLOZ Esra Nurlu Temel Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD. KASIM 2015 Isparta Tüberküloz çok eski çağlardan beri bilinen

Detaylı

DÜNYA TÜBERKÜLOZ GÜNÜ

DÜNYA TÜBERKÜLOZ GÜNÜ DÜNYA TÜBERKÜLOZ GÜNÜ TÜBERKÜLOZ Hastalık etkeni nedir? Çağlar öncesinden beri bilinen tüberküloz (TB) hala dünya çapında önemli bir halk sağlığı problemi olmaya devam etmektedir. Halk arasında ince hastalık

Detaylı

Anti-HIV Pozitif Bulunan Hastada Kesin Tanı Algoritması. Doç. Dr. Kenan Midilli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

Anti-HIV Pozitif Bulunan Hastada Kesin Tanı Algoritması. Doç. Dr. Kenan Midilli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Anti-HIV Pozitif Bulunan Hastada Kesin Tanı Algoritması Doç. Dr. Kenan Midilli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Testler farklı amaçlarla uygulanabilir: - Tanı, tarama, doğrulama,

Detaylı

Akut Hepatit C Tedavisi. Dr. Dilara İnan Akdeniz ÜTF, İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mikr AD, Antalya

Akut Hepatit C Tedavisi. Dr. Dilara İnan Akdeniz ÜTF, İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mikr AD, Antalya Akut Hepatit C Tedavisi Dr. Dilara İnan Akdeniz ÜTF, İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mikr AD, Antalya HCV DSÖ verilerine göre tüm dünya nüfusunun %3 ü (yaklaşık 170 milyon kişi) HCV ile infekte. İnsidans;

Detaylı

2x2=4 her koşulda doğru mudur? doğru yanıt hayır olabilir mi?

2x2=4 her koşulda doğru mudur? doğru yanıt hayır olabilir mi? ÇOCUKLARDA İLAÇ KULLANIMINDA FARMAKOKİNETİK VE FARMAKODİNAMİK FARKLILIKLAR 17.12.2004 ANKARA Prof.Dr. Aydın Erenmemişoğlu ÇOCUKLARDA İLAÇ KULLANIMINDA FARMAKOKİNETİK VE 2x2=4 her koşulda doğru mudur? doğru

Detaylı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Akılcı İlaç Kullanımı, İlaç Tedarik Yönetimi ve Tanıtım Daire Başkanlığı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Akılcı İlaç Kullanımı, İlaç Tedarik Yönetimi ve Tanıtım Daire Başkanlığı T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Akılcı İlaç Kullanımı, İlaç Tedarik Yönetimi ve Tanıtım Daire Başkanlığı Tüm maddeler zehirdir, ilacı zehirden ayıran dozudur 3 Akılcı İlaç Kullanımı

Detaylı

EK: VEREM EĞİTİM VE PROPAGANDA HAFTASI BİLGİ NOTU (01-07 Ocak 2017)

EK: VEREM EĞİTİM VE PROPAGANDA HAFTASI BİLGİ NOTU (01-07 Ocak 2017) EK: 1 70. VEREM EĞİTİM VE PROPAGANDA HAFTASI BİLGİ NOTU (01-07 Ocak 2017) VEREM EĞİTİM VE PROPAGANDA HAFTASI Verem Eğitim ve Propaganda Haftası 1947 yılında kutlanmaya başlamıştır. Her yıl Ocak ayının

Detaylı

IX. BÖLÜM KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011

IX. BÖLÜM KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 ULUSAL TEDAVİ KILAVUZU 2011 KRONİK HASTALIK ANEMİSİ IX. BÖLÜM TANI VE TEDAVİ KILAVUZU KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU KRONİK HASTALIK ANEMİSİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU GİRİŞ VE TANIM Kronik

Detaylı

Propolisin Mikobakterilere Karşı in-vitro Etkinliğinin Araştırılması

Propolisin Mikobakterilere Karşı in-vitro Etkinliğinin Araştırılması Propolisin Mikobakterilere Karşı in-vitro Etkinliğinin Araştırılması Melek İnci 1, Ayşe Nedret Koç 2, Mustafa Altay Atalay 2, Sibel Silici 3, Hafize Sav 2, Fatma Mutlu Sarıgüzel 4, Aslıhan Gültekin Çökük

Detaylı

DÖNEM 2- I. DERS KURULU AMAÇ VE HEDEFLERİ

DÖNEM 2- I. DERS KURULU AMAÇ VE HEDEFLERİ DÖNEM 2- I. DERS KURULU AMAÇ VE HEDEFLERİ Kan, kalp, dolaşım ve solunum sistemine ait normal yapı ve fonksiyonların öğrenilmesi 1. Kanın bileşenlerini, fiziksel ve fonksiyonel özelliklerini sayar, plazmanın

Detaylı

Piyelonefrit Tedavi süreleri? Dr Gökhan AYGÜN CTF Tıbbi Mikrobiyoloji AD

Piyelonefrit Tedavi süreleri? Dr Gökhan AYGÜN CTF Tıbbi Mikrobiyoloji AD Piyelonefrit Tedavi süreleri? Dr Gökhan AYGÜN CTF Tıbbi Mikrobiyoloji AD Neden? Daha az yan etki Ekonomik veriler DİRENÇ! Kollateral hasar! Kinolon Karbapenem Uzun süreli antibiyotik baskısı Üriner Sistem

Detaylı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Akılcı İlaç Kullanımı, İlaç Tedarik Yönetimi ve Tanıtım Daire Başkanlığı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Akılcı İlaç Kullanımı, İlaç Tedarik Yönetimi ve Tanıtım Daire Başkanlığı T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Akılcı İlaç Kullanımı, İlaç Tedarik Yönetimi ve Tanıtım Daire Başkanlığı Tüm maddeler zehirdir, ilacı zehirden ayıran dozudur 3 Akılcı İlaç Kullanımı

Detaylı

HAZIRLAYANLAR Ömer ÇETİNKAYA Ali CAN MÜLHİM. Prof. Dr. Figen ERKOÇ GAZİ EĞİTİM FAKÜLTESİ GAZİ ÜNİVERSİTESİ

HAZIRLAYANLAR Ömer ÇETİNKAYA Ali CAN MÜLHİM. Prof. Dr. Figen ERKOÇ GAZİ EĞİTİM FAKÜLTESİ GAZİ ÜNİVERSİTESİ HAZIRLAYANLAR 050559010 Ömer ÇETİNKAYA 050559023 Ali CAN MÜLHİM Prof. Dr. Figen ERKOÇ GAZİ EĞİTİM FAKÜLTESİ GAZİ ÜNİVERSİTESİ PROTEİN SENTEZİNİ İNHİBE EDEN ANTİBİYOTİKLER Streptomyces (Başlıca antibiyotik

Detaylı

Kronik Hepatit B Tedavisi Zor Olgular

Kronik Hepatit B Tedavisi Zor Olgular Kronik Hepatit B Tedavisi Zor Olgular Dr. Faruk KARAKEÇİLİ Erzincan Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı 22.01.2016 HATAY Tedavisi Zor Olgular! Zor hasta

Detaylı

Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri

Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri Doripenem: Klinik Uygulamadaki Yeri Prof. Dr. Haluk ERAKSOY İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Yeni Antimikrobik Sayısı Azalmaktadır

Detaylı

Türkiye'de Yıllara Göre Yeni Verem Hasta Sayıları. 1965 1970 1975 1980 1985 1990 1995 2000 2005 2007 Yıllar

Türkiye'de Yıllara Göre Yeni Verem Hasta Sayıları. 1965 1970 1975 1980 1985 1990 1995 2000 2005 2007 Yıllar Verem Haftası etkinlikleri çerçevesinde Akkuş İlçe Sağlık Grup Başkanımız Dr. Mustafa AKDOĞAN 18/01/2010 tarihinde ilçemizde çalışan din adamları ve halka yönelik verem hastalığı ile ilgili çeşitli bilgiler

Detaylı

Çok İlaca Dirençli Akciğer Tüberkülozu ile Yeni Olgu Akciğer Tüberkülozunun Tedavi Maliyeti

Çok İlaca Dirençli Akciğer Tüberkülozu ile Yeni Olgu Akciğer Tüberkülozunun Tedavi Maliyeti Çok İlaca Dirençli Akciğer Tüberkülozu ile Yeni Olgu Akciğer Tüberkülozunun Tedavi Maliyeti Özkan KIZKIN*, Süleyman S. HACIEVLİYAGİL*, Gamze TÜRKER*, Hakan GÜNEN* * İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs

Detaylı

Prof.Dr.Kemal NAS Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon AD, Romatoloji BD

Prof.Dr.Kemal NAS Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon AD, Romatoloji BD Prof.Dr.Kemal NAS Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon AD, Romatoloji BD Kronik enflamatuar hastalıklar, konak doku ve immun hücreleri arasındaki karmaşık etkileşimlerinden

Detaylı

VAY BAŞIMA GELEN!!!!!

VAY BAŞIMA GELEN!!!!! VAY BAŞIMA GELEN!!!!! DİYABET YÖNETİMİNDE İNSÜLİN POMPA TEDAVİSİNİN KAN ŞEKERİ REGÜLASYONUNA OLUMLU ETKİSİ HAZIRLAYAN: HEM. ESRA GÜNGÖR KARABULUT Diyabet ve Gebelik Diyabetli kadında gebeliğin diyabete

Detaylı

Tüberküloz Profilaksisi

Tüberküloz Profilaksisi Tüberküloz Profilaksisi Z. Müjgan GÜLER*, A. Berna DURSUN* * Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi, ANKARA ÖZET Gelişmekte olan ülkelerde halen toplum sağlığı sorunu

Detaylı

Kronik HCV İnfeksiyonlarında Güncel Tedavi Yaklaşımları Dr. Kaya Süer

Kronik HCV İnfeksiyonlarında Güncel Tedavi Yaklaşımları Dr. Kaya Süer Kronik HCV İnfeksiyonlarında Güncel Tedavi Yaklaşımları Dr. Kaya Süer Near East University Faculty of Medicine Infectious Diseases and Clinical Microbiology HCV tarihçesi 1989 Hepatitis C (HCV) genomu

Detaylı

Kronik Hepatit B Tedavisinde Zor Vakaların Yönetimi. Uz. Dr. Eyüp Arslan

Kronik Hepatit B Tedavisinde Zor Vakaların Yönetimi. Uz. Dr. Eyüp Arslan Kronik Hepatit B Tedavisinde Zor Vakaların Yönetimi Uz. Dr. Eyüp Arslan Vaka N.T, 68 Y, Erkek, Batman 10.11.1999 yılında HBs Ag pozitifliği DM ve diyabetik nefropati 15 yıldır DM, oral anti-diyabetik BUN;

Detaylı

ONKOLOJİDE İLAÇ ETKİLEŞİMLERİ ORGAN YETMEZLİKLERİNDE ETKİLEŞİM

ONKOLOJİDE İLAÇ ETKİLEŞİMLERİ ORGAN YETMEZLİKLERİNDE ETKİLEŞİM ONKOLOJİDE İLAÇ ETKİLEŞİMLERİ ORGAN YETMEZLİKLERİNDE ETKİLEŞİM İlaç etkileşiminde rolü olan organlar Böbrek Karaciğer Akciğer GİS Kalp Organ fonksiyonlarının değerlendirilmesi Böbrek (üre, kreatinin, GFR)

Detaylı

EK: 1 68. VEREM EĞĠTĠM VE PROPAGANDA HAFTASI BĠLGĠ NOTU (04-10 Ocak 2014)

EK: 1 68. VEREM EĞĠTĠM VE PROPAGANDA HAFTASI BĠLGĠ NOTU (04-10 Ocak 2014) EK: 1 68. VEREM EĞĠTĠM VE PROPAGANDA HAFTASI BĠLGĠ NOTU (04-10 Ocak 2014) VEREM EĞĠTĠM VE PROPAGANDA HAFTASI Verem Eğitim ve Propaganda Haftası 1947 yılında kutlanmaya başlamıştır. Her yıl Ocak ayının

Detaylı

MANİSA BÖLGESİNDE PİRAZİNAMİD-MONOREZİSTAN MYCOBACTERIUM TUBERCULOSIS*

MANİSA BÖLGESİNDE PİRAZİNAMİD-MONOREZİSTAN MYCOBACTERIUM TUBERCULOSIS* Özgün Çalışma/Original Article Mikrobiyol Bul 2008; 42: 585-590 MANİSA BÖLGESİNDE PİRAZİNAMİD-MONOREZİSTAN MYCOBACTERIUM TUBERCULOSIS* PYRAZINAMIDE MONORESISTANT MYCOBACTERIUM TUBERCULOSIS IN MANISA REGION,

Detaylı

Pnömonide Etkene Yönelik Antimikrobiyal Tedavi

Pnömonide Etkene Yönelik Antimikrobiyal Tedavi Pnömonide Etkene Yönelik Antimikrobiyal Tedavi Prof. Dr. Necla TÜLEK Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Streptococcus pneumoniae H. influenzae M.catarrhalis

Detaylı

TÜBERKÜLOZ. Verem; TB; TBC; Tüberküloz nasıl yayılır? Tüberküloz şikayetleri nelerdir?

TÜBERKÜLOZ. Verem; TB; TBC; Tüberküloz nasıl yayılır? Tüberküloz şikayetleri nelerdir? TÜBERKÜLOZ Verem; TB; TBC; Hava yoluyla yayılan bulaşıcı akciğer hastalığıdır. Akciğer dışında kemik, lenf bezleri, böbrek, beyin zarları gibi diğer organları da tutabilir. Tüberküloz bakterisi Mycobacterium

Detaylı

AKILCI İLAÇ KULLANIMI. Dr. M. Bülent Sönmez 9. Ulusal Alkol ve Madde Bağımlılığı Kongresi 10-12 Aralık 2015, Edirne

AKILCI İLAÇ KULLANIMI. Dr. M. Bülent Sönmez 9. Ulusal Alkol ve Madde Bağımlılığı Kongresi 10-12 Aralık 2015, Edirne AKILCI İLAÇ KULLANIMI Dr. M. Bülent Sönmez 9. Ulusal Alkol ve Madde Bağımlılığı Kongresi 10-12 Aralık 2015, Edirne AKILCI İLAÇ KULLANIMI Akılcı İlaç Kullanımı tanımı ilk defa 1985 yılında Dünya Sağlık

Detaylı

(İnt. Dr. Doğukan Danışman)

(İnt. Dr. Doğukan Danışman) (İnt. Dr. Doğukan Danışman) *Amaç: Sigara ve pankreas kanseri arasında doz-yanıt ilişkisini değerlendirmek ve geçici değişkenlerin etkilerini incelemektir. *Yöntem: * 6507 pankreas olgusu ve 12 890 kontrol

Detaylı

Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara

Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Olgu 1 28 yaşında erkek Ortopedi

Detaylı

Sivas İlinde Klinik Örneklerden İzole Edilen Mycobacterium tuberculosis Kompleks Suşlarının Primer Anti-tüberküloz İlaçlara Direnç Oranları

Sivas İlinde Klinik Örneklerden İzole Edilen Mycobacterium tuberculosis Kompleks Suşlarının Primer Anti-tüberküloz İlaçlara Direnç Oranları Türk Mikrobiyol Cem Derg 1(1):371, 2011 doi:10.5222/tmcd.2011.037 Araştırma Sivas İlinde Klinik Örneklerden İzole Edilen Mycobacterium tuberculosis Kompleks Suşlarının Primer Antitüberküloz İlaçlara Direnç

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

Tedavisinde. Dr. Özlen Tümer. Süreyyapaşa Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahi Merkezi E.A.H.

Tedavisinde. Dr. Özlen Tümer. Süreyyapaşa Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahi Merkezi E.A.H. Tüberküloz Tedavisinde de Yan Etkiler Dr. Özlen Tümer Süreyyapaşa Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahi Merkezi E.A.H. 23.4.2008 Türk Toraks Derneği XI. Yıllık Kongresi Antalya Tüberküloz tedavisi bir çok

Detaylı

PEG-IFN ALFA 2B /RİBAVİRİN /BOSEPREVİR KOMBİNASYONU İLE TEDAVİ EDİLEN KHC OLGUSU

PEG-IFN ALFA 2B /RİBAVİRİN /BOSEPREVİR KOMBİNASYONU İLE TEDAVİ EDİLEN KHC OLGUSU PEG-IFN ALFA 2B /RİBAVİRİN /BOSEPREVİR KOMBİNASYONU İLE TEDAVİ EDİLEN KHC OLGUSU Doç Dr Neşe Demirtürk Afyon Kocatepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği

Detaylı

TÜBERKÜLOZ SÜRVEYANS ÇALIŞMALARINA PRATİK YAKLAŞIM ve ÖNEMİ

TÜBERKÜLOZ SÜRVEYANS ÇALIŞMALARINA PRATİK YAKLAŞIM ve ÖNEMİ 21. Yüzyılda Tüberküloz Sempozyumu ve II. Tüberküloz Laboratuvar Tanı Yöntemleri Kursu, Samsun TÜBERKÜLOZ SÜRVEYANS ÇALIŞMALARINA PRATİK YAKLAŞIM ve ÖNEMİ Prof. Dr. Yıldız PEKŞEN Ondokuz Mayıs Üniversitesi,

Detaylı

Mycobacterium fortuitum ile Oluşan Bir Protez Enfeksiyonu Olgusu

Mycobacterium fortuitum ile Oluşan Bir Protez Enfeksiyonu Olgusu Mycobacterium fortuitum ile Oluşan Bir Protez Enfeksiyonu Olgusu Eren-Kutsoylu O 1, Alp-Çavuş S 1, Bilgin S 1, Esen N 2, Yüce A 1 1 Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik

Detaylı

YAŞLILIK VE KANSER. Prof.Dr.A.Önder BERK

YAŞLILIK VE KANSER. Prof.Dr.A.Önder BERK YAŞLILIK VE KANSER Prof.Dr.A.Önder BERK Kanser ve diğer hastalıkların yaşla değişen sıklığı (%) YAŞ HASTALIKLAR 45 45-59 60-74 75+ Kanser 3,8 8,3 14,0 16,0 Kalp Hastalıkları 0,4 14,0 14,0 20,0 Periferik

Detaylı

HEPATİT DELTA Klinik Özellikler, Tanı ve Tedavi. Prof. Dr. Mustafa Kemal ÇELEN Diyarbakır

HEPATİT DELTA Klinik Özellikler, Tanı ve Tedavi. Prof. Dr. Mustafa Kemal ÇELEN Diyarbakır HEPATİT DELTA Klinik Özellikler, Tanı ve Tedavi Prof. Dr. Mustafa Kemal ÇELEN Diyarbakır HDV 1700 nükleotidden oluşmaktadır Delta Ag S (22 kda) 195 aminoasit L (24 kda) 214 aminoasit Delta Ag ni 4 ayrı

Detaylı

AKILCI İLAÇ KULLANIMI AKILCI ANTİBİYOTİK KULLANIMI. Adana Devlet Hastanesi 2016 Ecz. Gonca DURAK

AKILCI İLAÇ KULLANIMI AKILCI ANTİBİYOTİK KULLANIMI. Adana Devlet Hastanesi 2016 Ecz. Gonca DURAK AKILCI İLAÇ KULLANIMI AKILCI ANTİBİYOTİK KULLANIMI Adana Devlet Hastanesi 2016 Ecz. Gonca DURAK Akılcı İlaç Kullanımı tanımı ilk defa 1985 yılında Dünya Sağlık Örgütü tarafından yapılmıştır. Kişilerin

Detaylı

HEPATİT C Tedavisinde Güncel Gelişmeler

HEPATİT C Tedavisinde Güncel Gelişmeler HEPATİT C Tedavisinde Güncel Gelişmeler DAA/Peg-IFN/RBV Kombinasyon Tedavisinin Kontrendikasyonları Boseprevir ve Telaprevir Kombinasyonlarının Kontrendikasyonları Peg-IFN+RBV tedaivinin kontrendikasyonları,

Detaylı

İkinci Sıra İlaç Direncinin Moleküler Yöntemlerle Saptanması

İkinci Sıra İlaç Direncinin Moleküler Yöntemlerle Saptanması İkinci Sıra İlaç Direncinin Moleküler Yöntemlerle Saptanması Doç. Dr. Nuri ÖZKÜTÜK Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD MANİSA Sunum Planı Tüberkülozda ilaç direnci ilgili tanımlar

Detaylı

TÜBERKÜLOZDA TEDAVİ İLKELERİ, TEDAVİ VE TEDAVİNİN İZLENMESİ Doç. Dr. Şeref Özkara

TÜBERKÜLOZDA TEDAVİ İLKELERİ, TEDAVİ VE TEDAVİNİN İZLENMESİ Doç. Dr. Şeref Özkara TÜBERKÜLOZDA TEDAVİ İLKELERİ, TEDAVİ VE TEDAVİNİN İZLENMESİ Doç. Dr. Şeref Özkara TÜBERKÜLOZ TEDAVİ İLKELERİ Giriş Tüberküloz ilaçlarından ilk bulunanlar streptomisin (SM) ve para-amino salisilik asit

Detaylı

Onkolojide Sık Kullanılan Terimler. Yrd.Doç.Dr.Ümmügül Üyetürk 2013

Onkolojide Sık Kullanılan Terimler. Yrd.Doç.Dr.Ümmügül Üyetürk 2013 Onkolojide Sık Kullanılan Terimler Yrd.Doç.Dr.Ümmügül Üyetürk 2013 Kanser Hücrelerin aşırı kontrolsüz üretiminin, bu üretime uygun hücre kaybıyla dengelenemediği, giderek artan hücre kütlelerinin birikimi..

Detaylı

D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi. Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji

D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi. Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji D Vitaminin Relaps Brucelloz üzerine Etkisi Yrd.Doç.Dr. Turhan Togan Başkent Üniversitesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Bruselloz Brucella cinsi bakteriler tarafından primer olarak otçul

Detaylı

Dr. Aysun Yalçı Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbn-i Sina Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji

Dr. Aysun Yalçı Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbn-i Sina Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Dr. Aysun Yalçı Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbn-i Sina Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji HKP Prognostik Faktör Tedavi Önceden antibiyotik kullanımı (90 gün içinde), 5 gün

Detaylı

ANTİTÜBERKÜLOZ İLAÇLAR VE ETKİ MEKANİZMALARI

ANTİTÜBERKÜLOZ İLAÇLAR VE ETKİ MEKANİZMALARI Antitüberküloz İlaçlar ve Etki Mekanizmaları ANTİTÜBERKÜLOZ İLAÇLAR VE ETKİ MEKANİZMALARI Y. Doç. Dr. Aykut Çilli Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı, Antalya Tüberküloz

Detaylı

TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI LİSANSÜSTÜ DERS PROGRAMI

TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI LİSANSÜSTÜ DERS PROGRAMI TIBBİ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI LİSANSÜSTÜ DERS PROGRAMI SAĞLIK BİLİMLERİ ENSİTÜSÜ İ Yüksek Lisans Programı SZR 101 Bilimsel Araştırma Yöntemleri Ders (T+ U) 2+2 3 6 AD SZR 103 Akılcı İlaç Kullanımı 2+0

Detaylı

100. Aşağıdaki ilaçlardan hangisi, bipolar (manik depresif) bozukluğun tedavisinde öncelikli bir seçenek değildir?

100. Aşağıdaki ilaçlardan hangisi, bipolar (manik depresif) bozukluğun tedavisinde öncelikli bir seçenek değildir? 100. Aşağıdaki ilaçlardan hangisi, bipolar (manik depresif) bozukluğun tedavisinde öncelikli bir seçenek değildir? A) Karbamazepin B) Lamotrijin C) Lityum karbonat D) Valproik asit E) Duloksetin Referans:

Detaylı

Doğrudan klinik örnekte hızlı tanı. Prof. Dr. Cengiz ÇAVUŞOĞLU Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD, Bornova, İZMİR

Doğrudan klinik örnekte hızlı tanı. Prof. Dr. Cengiz ÇAVUŞOĞLU Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD, Bornova, İZMİR Doğrudan klinik örnekte hızlı tanı Prof. Dr. Cengiz ÇAVUŞOĞLU Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD, Bornova, İZMİR TİCARİ KONVANSİYONEL PCR SİTEMLERİ TİCARİ REAL-TIME PCR SİTEMLERİ IN-HOUSE

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK 1 LERDE LABORATUVAR İPUÇLARI GENEL TARAMA TESTLERİ Tam kan sayımı Periferik yayma İmmünglobulin düzeyleri (IgG, A, M, E) İzohemaglutinin titresi (Anti A, Anti B titresi) Aşıya karşı antikor yanıtı (Hepatit

Detaylı

KISITLI ANTİBİYOTİK BİLDİRİMİ

KISITLI ANTİBİYOTİK BİLDİRİMİ KISITLI ANTİBİYOTİK BİLDİRİMİ YAYIN TARİHİ 01/07/2011 REVİZYON TAR.-NO 00 BÖLÜM NO 04 STANDART NO 11 DEĞERLENDİRME ÖLÇÜTÜ 00 Kısıtlı Bildirim : Duyarlılık test sonuçları klinikteki geniş spektrumlu antimikrobik

Detaylı

Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h)

Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h) Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h) Sağlık Sisteminde Karışıklığa Yol Açabilecek Gelişmeler Bekleniyor Sağlık harcamalarında kısıtlama (dünya

Detaylı

Mikobakteriyolojide yeni nesil dizileme ile analiz

Mikobakteriyolojide yeni nesil dizileme ile analiz Mikobakteriyolojide yeni nesil dizileme ile analiz Prof. Dr. Cengiz ÇAVUŞOĞLU Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı, İzmir Mikobakteriyolojide kullanım alanları Moleküller epidemiyoloji

Detaylı

İZMİR GÖĞÜS HASTALIKLARI HASTANESİNDE ÇOK İLACA DİRENÇLİ TÜBERKÜLOZ OLGULARINDA PİRAZİNAMİD DİRENCİNİN ARAŞTIRILMASI

İZMİR GÖĞÜS HASTALIKLARI HASTANESİNDE ÇOK İLACA DİRENÇLİ TÜBERKÜLOZ OLGULARINDA PİRAZİNAMİD DİRENCİNİN ARAŞTIRILMASI Özgün Çalışma/Original Article Mikrobiyol Bul 2008; 42: 591-597 İZMİR GÖĞÜS HASTALIKLARI HASTANESİNDE ÇOK İLACA DİRENÇLİ TÜBERKÜLOZ OLGULARINDA PİRAZİNAMİD DİRENCİNİN ARAŞTIRILMASI INVESTIGATION OF PYRAZINAMIDE

Detaylı

HBV Reaktivasyonunda Rehber Önerileri

HBV Reaktivasyonunda Rehber Önerileri HBV Reaktivasyonunda Rehber Önerileri Dr. Orhan YILDIZ Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D. e-mail: oyildiz@erciyes.edu.tr Lok AS, et al. Hepatology.

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. VETERİNER İLAÇ KALINTILARININ ÖNEMİ ve VETERİNER İLAÇ KALINTILARI TEST METOTLARI Beyza AVCI TÜBİTAK -ATAL 8-9 Ekim 2008 İZMİR KALINTI SORUNU? Hayvansal kökenli gıdalarda, hayvan hastalıklarının sağaltımı,

Detaylı

VETERİNER İLAÇ KALINTILARININ ÖNEMİ ve VETERİNER İLAÇ KALINTILARI TEST METOTLARI. Beyza AVCI TÜBİTAK -ATAL 8-9 Ekim 2008 İZMİR

VETERİNER İLAÇ KALINTILARININ ÖNEMİ ve VETERİNER İLAÇ KALINTILARI TEST METOTLARI. Beyza AVCI TÜBİTAK -ATAL 8-9 Ekim 2008 İZMİR VETERİNER İLAÇ KALINTILARININ ÖNEMİ ve VETERİNER İLAÇ KALINTILARI TEST METOTLARI Beyza AVCI TÜBİTAK -ATAL 8-9 Ekim 2008 İZMİR KALINTI SORUNU? Hayvansal kökenli gıdalarda, hayvan hastalıklarının sağaltımı,

Detaylı

ASTIM «GINA» Dr. Bengü MUTLU SARIÇİÇEK

ASTIM «GINA» Dr. Bengü MUTLU SARIÇİÇEK ASTIM «GINA» Dr. Bengü MUTLU SARIÇİÇEK ASTIM Dünya genelinde 300 milyon kişiyi etkilediği düşünülmekte Gelişmiş ülkelerde artan prevalansa sahip Hasta veya toplum açısından yüksek maliyetli bir hastalık

Detaylı