SÜRÜKLEYİCİ KURULUŞLAR YOLUYLA BÖLGESEL GELİŞME: ÇAVDIR VE ÇEVRESİ İÇİN BİR ÖNERİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "SÜRÜKLEYİCİ KURULUŞLAR YOLUYLA BÖLGESEL GELİŞME: ÇAVDIR VE ÇEVRESİ İÇİN BİR ÖNERİ"

Transkript

1 1274 SÜRÜKLEYİCİ KURULUŞLAR YOLUYLA BÖLGESEL GELİŞME: ÇAVDIR VE ÇEVRESİ İÇİN BİR ÖNERİ Mustafa YILDIRAN* Giriş İktisadi gelişme, ülkedeki kaynakların veriminin topyekûn artırılması ile mümkündür. Topyekûn gelişmeden söz edebilmek için, ülkenin bütün bölgelerinde aynı seviyede bir gelişmenin sağlanması gereklidir. Dengeli gelişme, tüm ülkelerin en çok ulaşmak istediği hedeflerden birisidir. Bölge odaklı gelişmenin temel amacı da, bölgeler arasındaki gelir dengesizliğin giderilmesi ve topyekûn gelişmedir. Bölgesel gelişme, Türkiye Cumhuriyeti nin ilk kuruluş yıllarında iktisadi gelişmeden çok, bölge güvenliği açısından değerlendirilmiştir lı yıllarda bölgesel gelişme, bölge kalkınma projeleri ile yeniden alevlenmiştir. Bu dönemde uygulanmaya çalışılan projeler, Köyceğiz-Dalaman Projesi, Doğu Marmara Projesi, Zonguldak projesi, Çukurova Projesi, Keban Projesi, Antalya Bölgesi Projesi dir. Bu projeler ile ulaşılmak istenen hedef, belirli merkezler etrafında gelişmiş bölgeler oluşturularak ülkenin topyekûn gelişimini sağlamaktı. Fakat bu projelerin çoğunluğundan önemli bir başarı sağlanamamıştır lere doğru en önemli bölgesel kalkınma projesi de, GAP tır. GAP çevresinde tarım odaklı büyük bir gelişme merkezi oluşturulması hedefi ile başlayan projenin önemli bir bölümü, terör ve siyasi engellere rağmen tamamlanmıştır. Günümüzde, Türkiye de bölgesel gelişme sorunu, sadece Güneydoğu Anadolu bölgesi merkezli ele alınan ve iktisadi olmaktan çok sosyolojik yönelimler içeren bir yapıda incelenmektedir. Bu durum iki yönden sakıncalıdır. Birincisi, etnik ve kültürel sorunlar bölge temelli olarak görülmesi sonucunda, bölgesel gelişme bölgeler arası çatışma unsuru algılanmasına; ikincisi de, Türkiye de Göller Bölgesi, İç Anadolu, Orta ve Doğu Karadeniz ve Doğu Anadolu gibi yoğun iktisadi ve sosyal sorunları olan bölgelerin seslerini yeterince duyuramamalarına neden olmaktadır. Sonuçta, bölgesel gelişme sorunu ülkenin bir bütün olduğu gerçeğinden yola çıkarak incelenmesi gereken bir iktisadi ve sosyal olaydır. 1 Son dönemde bölgesel gelişme, bölgesel kalkınma ajansları kanun tasarısı ve siyasi sorunların bölgesel iktisadi kaynakların yetersizliğinden kaynaklandığı görüşünün yeniden gündeme taşınması ile tartışılmaya başlamıştır. Avrupa Birliği ilişkilerinde bölgesel gelişmişlik farkının da, sorun olması tartışmayı sürekli gündemde tutacaktır. 2 Bu çalışmanın amacı bölgesel gelişme için mevcut potansiyellerin yeni kuruluşlarla daha etkin kullanımını sağlayarak, bölgesel gelişme sürecini hızlandırmayı sağlayacak bir model önermektedir. Çalışma kapsamında bölgesel gelişme sorunu, bölgesel gelişme için mukayeseli üstünlüğe sahip odak sektörün seçilmesi, sürükleyici kuruluşların bölgesel gelişmedeki rolü ve Çavdır Çevresi için önerilen model yer almaktadır. Bölgesel Gelişmede Yöntem Sorunu Bölgesel gelişmede nasıl bir yol izleneceği her zaman tartışmalı bir konudur. Türkiye de bölgesel gelişme 1980 sonrasında ihmal edilen alanlardan birisidir. Korumacılığa dayalı ve ithal ikameci iktisadi kalkınma anlayışı terk edildiği halde yeni bir gelişme modeli uygulanmamıştır. 3 Bu sebeple bölgesel gelişme bölgelerin potansiyellerine bağlı olarak ortaya çıkmıştır. Bunun tabii sonucu olarak, Türkiye nin Batı sında ve belirli cazibe merkezlerinde gelişme sağlanırken, Doğu ve Güneydoğu Anadolu da GAP bölgesi dışında bir gelişme sağlanamamıştır. Bölgesel gelişme dengesizliği artırmıştır. 4 * Dr., Süleyman Demirel Üniversitesi 1 MUTLU, S., Doğu Sorununun Kökenleri-Ekonomik Açıdan-,1.Baskı, Ötüken, İstanbul,2002, YILDIRIM, A., Bölgesel Kalkınma Yeniden Keşfediliyor, 3 ATAAY, F., BKA Tasarımının Kalkınma Anlayışı Üzerine, Bölge Kalkınma Ajansları Nedir, Ne Değildir? Der: Menaf TURAN, Paragraf Yayınları, Ankara 2005,31 4 SÖNMEZ M., Bölgesel Eşitsizlik Türkiye de Doğu Batı Uçurumu, Alan Yayıncılık,1998, 60

2 1275 Bölgesel gelişmenin sağlanması aslında genel gelişme anlayışından farklı olamaz. Gelişme Schumpeter in tanımıyla, yenilik yapma yeteneğinin bir fonksiyonudur ve yenilik yapma ve girişimcinin fırsatları değerlendirme yeteneği 5 iktisadi değişimin vazgeçilemez unsurlarıdır. Yeni bölgesel gelişme anlayışının tesisi, yenilik gücünün sağlanması ve girişimcilere yeni fırsatların kapısını aralayacak kolaylıkların sağlanması ile mümkündür. 6 Gelişmede en büyük sorun yenilik gücünün kaybedilmesi ile ortaya çıkmaktadır. Yenilik gücünün kaybedilmesiyle iki sorunla karşılaşılır. Birincisi, tekrarlanmalar(routine)dır. Tekrarlanma, hem eski alışkanlıkların devam etmesi, hem de eski yapının devam etmesidir. İkinci sorun da, durgunluk(stagnation)tur. Durgunluk ise, iktisadi hayatın devam ettirilemeyecek şartlara ve hareketsizliğe sahip olması durumunu ifade etmektedir. Bu iki durum da, iktisadi gelişim için kriz durumunu ifade etmektedir. 7 Türkiye de bölgesel gelişme 1980 sonrası dönemde bütün alanlarda olduğu gibi kriz durumundadır. Bu krizin aşılmasında değişen devlet yönetim anlayışı ve iktisadi anlayış doğrultusunda yenilikçi ve ihracata yönelik bir bölgesel model oluşturulması gereklidir. Sürükleyici kuruluşların sağlayacağı dinamizmin getireceği güçle, fırsatları kollayan ve risk üstlenen toplumun işbirlikçi bir anlayışla kalkınmasını hedefleyen girişim kültürü 8 bu modelin vazgeçilmezleridir. Bölgesel gelişme eğer bölge içerisinde dinamik bir girişimci kültürü ve gelişme kültürü mevcut değilse; ancak sürükleyici kuruluşlarla sağlanabilir. Sürükleyici kuruluşlar 9 ve odak sektörün seçimi 10 özelde bölgesel gelişmenin; genelde topyekûn kalkınmanın temelini oluşturmaktadır. Bölge çapında gelişme ilk olarak, dıştan gelen bir sürükleyici tesirlerle başlar. Ancak böyle bir gelişmenin gerçekleşebilmesi için bölgedeki kaynakların ve ürünlerin, bölge dışından gelen talebi karşılamağa yeterli olması, mukayeseli avantajlara sahip olmaları ve sürükleyici sektörün bölge dışından gelen talebi karşılamağa yeterli olması, mukayeseli avantajlara sahip olmaları ve sürükleyici sektörün bölge dışına ihracata yönelmesi gerekir. Mukayeseli avantajlar, her zaman tabii olarak mevcut olmayıp daha ziyade insan emeği ile yaratılır ve yatırım imkânları doğabilir. Ulaştırma, haberleşme ve çeşitli altyapı tesisleri, yeterli tabii kaynaklar mukayeseli avantajların bölge lehine ortaya çıkmasına zemin hazırlar. Gelişmeyi temin edecek olan sürükleyici sektöre ait yan teşebbüsün ve küçük çaptaki işbölümünün de bölgede varlığı, gelişmenin sıhhatli olarak etmesini mümkün kılar. 11 Bölge Bazlı Gelişmenin Sürükleyici Sektörü veya Odak Sektörü Uluslararası rekabetin artması ile gelişme politikalarını belirleyen faktörlerinde değişimine neden olmaktadır. Ülkelerin veya bölgelerin diğer ülkelerden farklı olarak özgün belirleyicilere sahip olması gelişmenin anahtar faktörü durumuna gelmektedir. Ülkenin böylesi bir farklılığı yakalamak için sahip olması gereken belirleyici şartları, sanayide rekabet avantajı sağlayacak gerekli yetenek ve kaynakların varlığı, fırsatları ve kaynaklarla yeteneklerin yöneldiği alanlarla ilgili bilgileri algılama şekli, girişimcilerin, yöneticilerin ve işçilerin rekabete doğru yönlendirilmesi ve en önemlisi, işletmeler üzerine yatırım ve yeniliklere yönelme konusundaki baskıdan oluşmaktadır. Bu belirleyicilerin sistemli olarak ortaya çıkmasını sağlayacak, gelişme ortamı dört unsurdan oluşmaktadır: Faktör Şartları; ülkenin sanayi açısından sahip olduğu üretim faktörlerini sağlayan her türlü unsuru içermektedir. 2. Talep Şartları; sanayinin ürettiği ürün ve hizmetlere olan talebin taşıdığı şartlardır. 3. Bağlı ve Destek Sanayiler; uluslararası rekabette ülkenin sahip olduğu tedarikçi ve bağlı sanayi yapısının varlığı veya yokluğudur. 4. İşletme Stratejisi, Yapısı ve Rekabet; İşletmelerin amaçları, yönetim becerileri ve rekabet avantajı sağlayacak yeteneklerini taşır. Ülkenin faktör şartları, beşeri sermaye, fiziksel kaynaklar, bilgi kaynakları, mali sermaye kaynakları ve altyapı şartlarından oluşur. Bu açıdan Türkiye ekonomisinin mali sermaye kaynakları dışında gelişmeyi sağlayabilecek kaynaklara sahip olduğu ortadadır. Ayrıca, Türkiye de özellikle kaynakların kullanımında bilgi yetersizliği sorunu yaşamaktadır. 5 CLEMENCE R.V., DOODY F.S., The Schumpeterian System, A.M. Kelley Pub., New York 1966,18 6 ATAAY F,a.g.e., 31-32; YILDIRAN, M., Yerel Gelişme ve Girişimcilik, Tavşanlı Haber, 27/04/2004,6 7 ÜLGENER, S.F., İktisadi Çözülmenin Ahlak ve Zihniyet Dünyası, 2.Baskı,Der Yayınları, İstanbul,1981,97 8 BOZKURT, R., İşletme Odağı Girişimci Sorunları, Der yayınları, İstanbul,1997, ERKAL, M.,Bölge Açısından Az gelişmişlik 101Soru-101Cevap,Boğaziçi Yayınları,İstanbul,1982, TÜSİAD, Yeni rekabet Stratejileri ve Türk Sanayisi, Temmuz,2002, ERKAL, M.,a.g.e.,, PORTER, M. E., The Competitive Advantage of Nations, First Pub., The Macmillan Pres L., London,1990,71

3 1276 Türk ekonomisinde Porter ın belirlediği rekabet avantajını sağlayabilecek özgün bir gelişme stratejisi, kaynakları etkin kullanımı ve kaynak yetersizliği kısıtlarına bağlı olarak, stratejik odaklanma ile gerçekleştirilebilecektir. Çünkü ölçek ekonomisi şartlarından yaralanmak ve küreselleşmenin baskısından kurtulmak, ancak stratejik odaklanma ile mümkün olabilecektir. 13 Bir kent veya bölgenin yerel iktisadi gelişimini yerel karşılaştırmalı üstünlükleri ve başlangıç avantajları belirlemektedir. Firmaların rekabet gücü, bölgenin potansiyel bilgi birikimi ve piyasa yapısı gibi çeşitli faktörler bölgelere göre farklı sektörlerde üstünlük sağlamayı ortaya çıkarmaktadır. 14 Türk ekonomisi ve Çavdır çevresi için kendine uygun bir gelişme ve rekabet avantajı sağlayabilecek model için bu çalışmanın önerisinde Gelişmenin Odak Sektörü Tarım Olmalı dır. 15 Neden odak sektör tarım sektörü olmalıdır? 1980 sonrasında Türkiye nin liberalleşme yönelimli politikalarının ekonomik büyüme hızları yönünden sonuçları incelendiğinde, GSMH %4, ticaret %5,8, sanayi %5,1 büyürken, tarımın sadece %1,5 büyümüştür.(tablo 1)Bu durum tarımın 1980 sonrasında ihmal edilmiş bir sektör olduğunu, sanayi ve ticaretten daha hızlı geliştirilebileceğini göstermektedir. GÖSTERGELER TARIM SANAYİ TİCARET GSMH Ortalama 1,57 5,43 5,83 4,04 Standart Sapma(Dalgalanma) 4,28 5,33 7,10 5,15 Aralık 16,00 19,60 28,40 19,30 Minimum -7,60-7,50-9,40-9,50 Maksimum 8,40 12,10 19,00 9,80 Tablo 1. Ekonomik Büyüme Hızı Göstergeleri( ) Kaynak:YILDIRAN,M., Gelişmede Aynılaşma Sorunu:Tarzı Olan Değişim, Active Academy I.Makale Yarışması(İkinci), Sürdürülebilir Büyümenin Ekonomi Politiği,2004 Tarım sektörüne dayalı bir gelişme stratejisini gerektiren diğer bir sebep, Türkiye de nüfusun artmasıdır. OECD verilerine dayanarak yapılan hesaplamalarda, 1990 dan 2002 yılına kadar Türkiye nüfusu ortalama %1,77 artarken, tarım büyüme hızı ortalama %0,46 oranında artığı gözükmektedir.(şekil 1) Tarımın nüfusun ihtiyacı karşılayabilecek oranda büyümediği ortaya çıkmaktadır. Nüfus ve Tarım Artış Hızları(%) 5,00 4,00 3,00 2,00 1,00 0,00-1,00-2,00-3, Nüfus Artış Oranı(%) Tarım Büyüme Oranı(%) Şekil 1. Nüfus ve Tarımın Seyri( ) Kaynak:YILDIRAN,M., Gelişmede Aynılaşma Sorunu:Tarzı Olan Değişim, Active Academy I.Makale Yarışması(İkinci), Sürdürülebilir Büyümenin Ekonomi Politiği, TÜSİAD, Yeni rekabet Stratejileri ve Türk Sanayisi, Temmuz,2002, ESER, U., KÖSE, S., Endüstriyel Yerelleşme ve Yoğunlaşma Açısından Türkiye Sanayi: İl İmalat Sanayilerinin Analizi, Ankara Üniversitesi, SBF Dergisi, 60(2)2005, YILDIRAN, M., Gelişmede Aynılaşma Sorunu:Tarzı Olan Değişim, Active Academy I.Makale Yarışması(İkinci), Sürdürülebilir Büyümenin Ekonomi Politiği,2004

4 1277 Türkiye de nüfusun %35 i tarım kesiminde istihdam edilmektedir. Sanayi kesiminde istihdama olan ihtiyacın tarım sektöründen gelecek işgücü ile karşılanması mümkün değildir. Çünkü yeni sanayileşme eğilimi teknoloji be bilgiye dayandığından tarım kesimindeki işgücünün sanayi kesimine aktarılmasını imkânsız duruma getirmektedir. Ancak, tarım kesimindeki işgücünün, bulundukları yerde tarım birlikleri, tarım kooperatifleri, ziraat fakülteleri ve ziraat birlikleri tarafından sağlanacak eğitim destekleri ile yeni tarım teknolojilerine uyum sağlayacak gelişmelere uyumları sağlanabilir. YILLAR TARIM (MİLYAR TL) TOPLAM (MİLYAR TL) TARIMIN PAYI (%) , , , , , ,8 Tablo 2. Tarım Sektörüne Sabit Sermaye Yatırımları Kaynak: DPT, Türkiye Ekonomisinde Sermaye Birikimi Verimlilik ve Büyüme: ,,2005,33-34 Tarım sektörünün odak sektör olmasının önemli bir sebebi de, tarım sektörüne yapılan sabit sermaye yatırımlarının oranın sürekli azalmasıdır. Avrupa Birliği ülkelerinde tarım desteklemeleri AB bütçesinin %58 lik bölümünü oluştururken, Türkiye de tarım sektörü yatırımlarına toplam yatırımların sadece %4,8 lik bölümü ayrılmaktadır. Bu durumda, ihmal edilen sektör olan tarıma yatırımların artması sektörün verimliliğini artıracaktır. Günümüz tarımında genetik ürünlerinin hızla artması ve tohum teknolojilerinin ithalatının mümkün olmaması sebebiyle, kaçırılacak fırsatın maliyeti çok yüksek olacaktır. 16 Bu sebeple Türkiye tarıma dayalı gelişme stratejilerine önem vermelidir. DOHA görüşmeleri sırasında Dünya Ticaret Örgütü üyelerinin tartışmalarının temel kaynağı tarım sektörü olması, gelecek dönemde tarımın stratejik öneminin artacağını göstermektedir. Yine gelişmiş devletlerin yüksek koruma duvarları ile(ihracat sübvansiyonları, üretim sübvansiyonları ve gümrük tarifeleri) tarım sektörünü sürekli geliştirmeleri birçok gelişen devletin tarım sektöründen çekilmesine sebep olmaktadır. 17 Bu sebeple, tarımı sektörünü ayakta tutabilen devletler gelecekte sektörde rekabetçi üstünlük ele geçirebilecektir. Türkiye de tarım sektörü, gıda, tekstil, dericilik ve turizm sektörleri için girdi olarak da önemli katkıları bulunmaktadır. Sürdürülebilir büyümenin temel dayanaklarından olan çevre kaynaklarının yok edilmemesi, yine tarım sektöründe yapılacak iyileştirme ve gelişim ile mümkün alabilecektir. Son yıllarda hızla talebi artan organik tarım sektörü ihracata katkısı ve turizme katkısı ile ülkeye katma değeri yüksek kaynak girişine sebep olabilecektir. Yine, AB ülkelerinden organik tarım ürünlerine olan talebin hızla artması Türkiye için, ihracat avantajını artacaktır. 18 Porter ın bağlı ve destek sanayilere katkı adını verdiği şart, tarım odaklı bir gelişmenin önemini ortaya çıkarmaktadır. Tarım sektöründe Türkiye için önemli bir avantaj da, eğitimli ve istihdam edilmeyen ziraat mühendisler çokluğudur. Bu kaynak tarımda dönüşüm için hızla eğitilip, tarımda atılımın sağlanmasında dönüştürücü kuvvet olarak kullanılabilecektir. Tarım sektörünün aynı zamanda neo-liberal aynılaşma zorunluluğundan ülkeyi koruyabilecek stratejik gerekçeleri taşıması da önemli bir avantajdır. Çünkü ülkelerin çoğunluğu tarımda katı korumacılık politikaları uyguladığı için, Türkiye tarımsal dönüşümü sağlayıncaya kadar stratejik koruma politikalarından yararlanabilecektir. 19 Bölgesel Gelişmenin Dönüştürücü Kuvveti Olarak Sürükleyici Kuruluşlar Bölgesel gelişme eğer bölge içerisinde dinamik bir girişimci kültürü ve gelişme kültürü mevcut değilse; ancak sürükleyici kuruluşlarla sağlanabilir. Sürükleyici kuruluşlar 20 ve odak sektörlerin seçimi 21 özelde bölgesel gelişmenin genelde topyekûn kalkınmanın temelini oluşturmaktadır. 16 Gülten KAZGAN., Uluslararası Ekonomik İlişkilerin Türkiye Ekonomisine Katkısı: Dün ve Bugün 12.Ulusal İktisat Sempozyumu, Ekim 2004,Isparta 17 HAYRİ, M., DOHA da İyimser Rüzgarlar,Turkishtime,Eylül-Kasım-2004, YILMAZ, R., Tarımda Organik Fırsat, Globus, Sayı ,Şubat 2004, YILDIRAN, M., Gelişmede Aynılaşma Sorunu:Tarzı Olan Değişim, Active Academy I.Makale yarışması Sürdürülebilir Büyümenin Ekonomi Politiği, ERKAL, M., Bölge Açısından Az gelişmişlik 101Soru-101Cevap,Boğaziçi Yayınları,İstanbul,1982,22-23

5 1278 Bölge çapında gelişme ilk olarak, dıştan gelen bir sürükleyici tesirlerle başlar. Ancak böyle bir gelişmenin gerçekleşebilmesi için bölgedeki kaynakların ve ürünlerin, bölge dışından gelen talebi karşılamağa yeterli olması, mukayeseli avantajlara sahip olmaları ve sürükleyici sektörün bölge dışından gelen talebi karşılamağa yeterli olması, mukayeseli avantajlara sahip olmaları ve sürükleyici sektörün bölge dışına ihracata yönelmesi gerekir. Mukayeseli avantajlar, her zaman tabii olarak mevcut olmayıp daha ziyade insan emeği ile yaratılır ve yatırım imkânları doğabilir. Ulaştırma, haberleşme ve çeşitli altyapı tesisleri, yeterli tabii kaynaklar mukayeseli avantajların bölge lehine ortaya çıkmasına zemin hazırlar. Gelişmeyi temin edecek olan sürükleyici sektöre ait yan teşebbüsün ve küçük çaptaki işbölümünün de bölgede varlığı, gelişmenin sıhhatli olarak devam etmesini mümkün kılar. 22 Bölgenin kalkınmasında sürükleyici kuruluşların eski dönemlerdeki yapılanmadan, devlet tarafından yönlendirilmemesi ve dıştan içe müdahale yerine içeriden yapılanması gibi farklılıklar bulunmaktadır. Örneğin, devletin gelişmesine katkı sağladığı Zonguldak ve Kırıkkale gerileme sürecine girerken, yerel kaynaklarla gelişen Denizli, Çorum, Gaziantep, Kahramanmaraş gibi iller hızla gelişmektedir. 23 Sonuçta bölgesel kalkınmada sürükleyici kuruluşların sağlayabileceği katkılar aşağıdaki gibidir: Bölgesel sermaye birikimi ve sermayenin etkin kullanımını sağlaması, Bölgenin rekabet avantajı olan alanının hızlı ve içten gelecek saiklarla ortaya çıkarması, Bölgede istihdamı artırmak ve rekabet üstünlüğünün olduğu olanda bilgi birikimi oluşturması, Pazar ve fiyat mekanizmalarını rekabet piyasası ortamında birleştirmesi, Destek sektörler ve bağlı sektörleri harekete geçirmesi, Sosyal ve kültürel gelişmeyi destekleyerek gelişmeyi sosyalleştirmesi, Bölge gelişmesini artırarak vergi ve diğer yönlerden ülke ekonomisine katkı sağlaması. Bölgesel Gelişme Açısından Burdur ve Çavdır Burdur ili Göller Bölgesinin önemli yerleşim yerlerinden birisidir. Özelikle, İç Anadolu-Ege ve Kıyı Akdeniz arasında stratejik konumu ile dikkat çekicidir. Fakat ilin gelişimi Isparta, Denizli, Antalya gibi komşu illere nazaran daha yavaştır. Burdur un içerisinde yer aldığı Akdeniz Bölgesi bölgeler arası gelişmişlikte 8 ilin arasında 6 sıradadır. Değişik merkezlerde gelişen Akdeniz bölgesinde Burdur ilinin cazibe merkezi Antalya dır. İlin ekonomik faaliyetlerinin temelini tarım sektörü ve buna bağlı sanayiler oluşturmaktadır. İldeki istihdamın %60 ı tarım kesimdedir. Burdur ili Batı illeri arasında gelişmesini sağlayamayan bir il olması yönüyle ve doğu illerine göre göreceli üstünlüğü olması sebebiyle ilginç bir özellik göstermektedir. Son çıkan teşvik kanunundan yararlanamaması da bu durumun tipik örneklerindendir. İlin sanayi üstünlük gösterdiği bir alan yoktur. Örneğin Türkiye de son dönemde hızla gelişen yerlerden olan Denizli ili, Giyim Dokuma ve Taşocakçılığı alanlarında uzmanlaşmış gözükmektedir. 24 Ekonomik Göstergeler Değerler Milli Gelirden Aldığı Pay(%) 0,35 Fert Başına Milli Gelir 1714 milyon TL Kırsal Nüfus Başına Tarımsal Üretim 1746 milyon Tl Tarımsal Ür. Değ. Türkiye Ekonomisindeki Payı 0,76 Tarım istihdam Oranı (%) 60,13 Sanayi İstihdam Oranı(%) 8,31 Diğer İstihdam Alanları(%) 31,56 Tablo 3.Burdur İli Ekonomik Göstergeler Kaynak: DPT, İllerin ve Bölgelerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması (2003) Burdur ili DPT tarafından yapılan sosyo-ekonomik ölçümlerde 1996 yılında 29. sırada ve 2003 yılında yapılan ölçümlerde 31. sıradadır. Burdur gibi denize kıyısı olmayan çevre illerle kıyaslandığında gelişmede ilerleme sağlamadığı gözükmektedir. Çevre illerde gelişme gösteren tek il Denizli dir. Denizli nin ihracata yönelimli sanayi ile bu gelişimi gösterdiği ortadadır.(tablo 4) 21 TÜSİAD, Yeni rekabet Stratejileri ve Türk Sanayisi, Temmuz,2002, ERKAL, M.,a.g.e., DPT, İllerin ve Bölgelerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması (2003), Yayın No:2671, Mayız 2003, ESER, U., KÖSE, S., Endüstriyel Yerelleşme ve Yoğunlaşma Açısından Türkiye Sanayi: İl İmalat Sanayilerinin Analizi, Ankara Üniversitesi, SBF Dergisi, 60(2)2005,

6 1279 İLLER Denizli Isparta Burdur Afyon Tablo 4.Burdur ve Çevre İller Gelişmişlik Sıralaması Burdur ili tarımsal üretim yönünden incelendiğinde, asıl rekabetçi üstünlüğünün hayvansal üretim ve canlı hayvanlar üzerinde yoğunlaştığı gözükmektedir.(tablo 5) Bu alanda Afyon ili dışında kalan illere yakın bir tarımsal üretim gerçekleştirdiği ortaya çıkmaktadır. Buradan Burdur ilinin zaman içerisinde Antalya nın turizme yönelmesi ve Denizli nin sanayi yönelmesi ile Afyon iline rakip olabileceği tahmin edilebilir. Bunun içinde hayvansal üretim alanında yapılacak çalışmalar Burdur iline daha fazla katkı sağlayabilecektir. TARIMSAL ÜRETİM DEĞERLERİ (2000) (Cari Fiyatlarla Milyon TL.) CANLI HAYVANSAL BİTKİSEL HAYVANLAR ÜRÜNLER TOPLAM TARIMSAL İLLER Üretim Değeri Üretim Değeri Üretim Değeri Üretim Değeri Afyon Antalya Muğla Denizli Burdur Isparta TÜRKİYE KAYNAK: DİE Tablo 5. Bölge İllerinin Tarımsal Üretim Değerlerinin Karşılaştırılması Çavdır ilçesi incelendiği zaman Burdur iline benzer bir durumda olduğu söylenebilir. Turizm bölgelerinin ulaşım ağının ortasında yer almasına ve geçmişten beri bölgenin en önemli hayvan pazarına sahip olmasına rağmen gerilemeye devam etmektedir. 25 Bu durumda gelişmenin temel unsuru olan yenilik yapma gücünün harekete geçirilmesi ile rekabetçi üstünlüklerin ortaya çıkarılması bölgede en önemli bir ilçe olmasını ve Teke yöresinin gelişme merkezi olma potansiyeli taşımaktadır. İLÇE ADI Merkez Bucak Gölhisar Altınyayla Kamanlı Tefenni Çeltikçi Ağlasun Kemer Yeşilova Çavdır Tablo 6. Burdur İli İlçelerinin Gelişmişlik Sırası( ilçe; ilçe) Kaynak:DPT, Sosyo-Ekonomik Gelimişlik Sıralaması Araştırması2004,DPT Yayınları,Nisan 2004; yılında ilçe, sosyo-ekonomik gelişmişlik yönünden Altınyayla ve Kemer ilçelerinden önde iken, 2003 yılında Burdur ilindeki en az gelişen ilçe olmuştur. (Tablo 6) Birçok ilçede yeni istihdam alanları sağlayacak ve ekonomik katkı sağlayacak alanlarda gelişme olurken Çavdır ilçesi gerilemektedir. Örneğin Altınyayla, 1996 yılında Çavdır dan daha geride iken, en hızlı gelişme gösteren ilçedir. İlçede taşocakçılığı ve turizm alanlarında yapılan gelişimler potansiyelin gelişimini sağlamıştır. 25 Burdur un bazı ilçe ve bucaklarında hayvan satım pazarları kurulmaktadır. Gölhisar ın Çavdır nahiyesinde kurulan Pazar en meşhurlarındandır. Pazar günü kurulur. İlimiz Burdur, Özgül Yayınları, İstanbul,,1985,31

7 1280 Çavdır ve Çevresinin Gelişimi İçin Model Önerisi Bu çalışmada Çavdır ve çevresi için önerilen model, tarım sektörü bazlı, piyasa mekanizması sağlayıcı bölgenin geçmiş potansiyellerinden yararlanarak yeni bir organizasyon şeklini içeren öncü(sürükleyici) bir kuruluşun yapılanmasının varsayımlarıdır. Amaç, bölgenin önemli ulaşım merkezi olan ve aynı zamanda tarihi hayvan-tahıl pazarlarına sahip olan Çavdır ve çevresinin gelişiminde göz önüne alınabilecek alternatif sunmaktadır. Modelin temel varsayımı, AB sürecinde Türk tarımının gelişim yönüne ve ihracata dönük organizasyon, standardizasyon ve pazarlama piyasa yapısını yenileyerek bölgesel kalkınmanın sağlanabileceğidir. Önerilen model AB in Ortak Tarım Politikasının Amaçları na uygundur. Çalışmada cevap aranan sorulardan biriside, önemli ulaşım kolaylığı olan ve tarihi bir hayvan pazarına sahip olan Çavdır ın zaman içersinde neden geri kaldığıdır. Nedenler incelendiğinde tüm sonradan gelişmesi duran yörelerde karşılaşılan sorunlar aynıdır. Bunlardan bazıları aşağıdaki gibidir: 26 Tarım sektörünün ülkede sağladığı katma değerin azalması, Gelir seviyesinin düşük ve tasarruf meylinin olmaması, Mahalli pazarların ulusal pazarlara uyum sağlayamaması, Bölgeden yapılan göçlerin çokluğu, Dışa kapalı bir anlayışın olması, Yenilik gücünün kaybedilmesi, Sosyal çevrenin gelişme meyillerini izlememesi ve içe kapanma. Çavdır ilçesi, Antalya, Muğla ve Denizli illeri arasında stratejik konumunun bir rekabet avantajına çevrilmesi ve gelişme hızının yeniden artırılması durumunda yeni bir ihracata dönük tarım odaklı bir polarize bölge merkezi olması mümkündür. Bu potansiyel stratejik yapısında mevcuttur.(tablo 7) GÜÇLÜ YANLAR İzmir ve Antalya limanlarına yakınlıktan dolayı ulaşım kolaylığı, dolayısıyla ihracat kolaylığı Ürünlerin ortaya çıkması ile Antalya ilinde turizm sektörüne girdi sağlama imkânı, İzmir e ulaşım kolaylığı sebebiyle, İzmir Vadeli İşlemler Borsasına satış yapabilme imkânı Arazilerin Sulama İmkânlarının Genişlemesi Tarihi hayvan ve tahıl pazarının mirasından yararlanabilme Hayvancılık ve bitkisel üretiminde aynı anda yapılabilmesi Antalya, Denizli ve Muğla ya bağlı yakın yerleşim yerlerinin ürünlerinin pazara kolay taşınabilmesi TEHDİTLER Göç ve Arazilerin Kullanılmaması Özelikle Burdur merkezle hayvan ve tahıl pazarlarında alternatif olması Ürünlerin yerinde satılması Bölgenin geri kalmasındaki zihniyet sorunu ZAYIF YANLAR Küçük İşletmelerin varlığı Biyo-teknoloji yatırımları düşüklüğü Üreticilerin Eğitimsizliği Tohum ve Genetik alanında yetersiz yatırımlar Verim Düşüklüğü Ürün çeşitlendirme stratejilerinden yoksunluk Girdi maliyetlerinin Yüksekliği Eğitimli işgücünün işyeri tecrübesinin eksikliği Makine Kullanımının Düşüklüğü Destek ve Korumacılık Sistemlerinin Yetersiz Kalması FIRSATLAR Düşük Sermaye Yatırımları İle Üretim Verim Sağlama İmkânı Bölgesel Kalkınma Ajanslarının kurulması yararlanma imkânı İhracat Potansiyelinin Yüksek Olması Organik Tarıma Bağlı Yüksek Katma Değerli İhracat İmkânı AB den Sağlanabilecek Finansman Kolaylığı Bölgenin Tedarik deposu merkezi olabilme potansiyeli Avrupa Birliği sürecinde kurumlaşmaya dayalı tarımsal örgütlenmeler fonlardan daha hızlı yararlanabilecektir Piyasa sistemi, tarımsal üretim ve gıda sektörünün aynı anda sektörel bağlılık içerisinde kullanılabilmesi Çavdır ın rekabet avantajına kaynaklık eden iki temel etken bulunmaktadır. Birincisi, tarihi ve istikrarlı bölge pazarlarına sahip olması(şekil 2); ikincisi de, çevresinde bulunan Antalya, Muğla illerinin turizme yönelmesi ile tarımsal üretimden kayacak potansiyelinden yararlanma ve Denizli ilinin sanayiye yönelmesiyle tarımsal üretimden pay alma imkânının olmasıdır. Çavdır ilinde bulunan hayvan pazarının modernleştirilmesi sırasında küçükbaş hayvanlara yönelik uzmanlaşması faydalı olacaktır. Böylece piyasa yönünden en büyük rakip olan Burdur a büyükbaş hayvanlar üzerine uzmanlaşma bırakılarak rekabette üstün olan bölümü kayılabilir Bu amaçlar:(1) teknik ilerlemesinin özendirilmesi, tarımsal üretimin rasyonelleştirilmesi ve üretim faktörlerinin, özellikle işgücünün en uygun kullanımının ve verimliliğinin artırılması, (2) tarımsal nüfusun yaşam seviyesinin özellikle tarımda çalışanların gelirlerinin artırılması yoluyla yükseltilmesi, (3) piyasalarda istikrarın sağlanması, (4) düzenli bir ürün arzının garanti altına alınması ve ürünlerin tüketicilere uygun fiyatlarla sağlanması. 26 ERKAL,M., a.g.e.,14-15

8 1281 Çavdır ilçesinin en çok sahip olduğu değer ve hayvan pazarının en çok satılan ürünü koyun ve keçidir. Toplam hayvan varlığının %80 i küçükbaş hayvanlardan oluşmaktadır. (Tablo 9) Bu durumda zaten potansiyelin olduğu bir alanda uzmanlaşma gelişmeye hızla devam edebilecektir Koyun-Keçi Sığır Tablo 9. İlçelerin Hayvan Varlıkları(adet)(2004) Kaynak: Burdur İl Tarım Müdürlüğü Çavdır hayvan pazarının potansiyeli incelendiği zaman en çok işlem gören ürünün de, koyun ve keçinin olduğu gözükmektedir. Kendi mevcut koyun ve keçi varlığının iki katı kadar pazarda işlem yapıldığı ortaya çıkmaktadır. Bu durum bölgesel bir pazar olma potansiyelini taşıdığını göstermektedir.(şekil 2) İLÇE ADI B.BAŞ KOYUN KEÇİ TEKTIRNAKLI KANATLI Burdur Bucak Yeşilova Çavdır Tefenni Kemer Gölhisar Karamanlı Ağlasun Altınyayla Çeltikçi Şekil 2. Hayvan Pazarına Gelen Hayvan Sayısı Kaynak. Çavdır İlçe Tarım Müdürlüğü İstatistikleri, Çavdır,2005 Diğer önemli nokta Türkiye keçi ve koyun eti üretiminde dünya fiyatlarında ve doğal yöntemler üretim yapmaktadır. Bu şekilde kurulacak bir ihtisas pazarı ve üniteleri bölgenin İzmir e kadar en büyük pazarı ve işleme tesisleri kurulma imkânını verecektir. Dünya ile rekabet eden ihracat için temel veri olabilecek bir piyasa yapılanmasına gidebilecektir. Aynı zamanda AB piyasalarına en yakın küçükbaş pazarlamacısı olma imkânı mevcuttur. Türkiye küçükbaş hayvan üretiminde 6. sıradadır.(tablo 8) Koyun ve keçi veriminde 15 kg ile, 14 kg olan dünya ortalamasından daha verimli üretim yapılmaktadır. 27 ÜLKELER Üretim(ton) % Çin ,02 Hindistan ,02 Avusturalya ,63 Y.Zellenda 541,020 4,65 İran ,58 TÜRKİYE ,84 İngiltere ,86 Tablo 8. Koyun-Keçi Et Üretimi(2002) Kaynak: TZOB, Zirai ve İktisadi Rapor , Yayın No:244,Ankara,172 Bağlı ve destek sektörler yönünden değerlendirildiği zaman özellikle, peynircilik, yün ve küçükbaş süt ürünleri yine niş ürünler olarak ve doğal yöntemlerle elde edilmesi üstünlüğü içerisinde pazarlanabilir. Modelin Unsurları Yönetiminin tamamen uzmanlardan ve ticaret erbabından oluşan çok ortaklı şirketin kurulması, Elektronik borsa şeklinde pazarların ulusal pazarlara bağlanması, 27 TZOB, Zirai ve İktisadi Rapor , Yayın No:244,Ankara,173

9 1282 Veterinerlik hizmetlerinin verildiği ve sağlığa uygunluğu sağlanmış uluslar arası standartlarda hizmet veren hayvan sevk, kesimhane ve paketleme ünitelerinin kurulması, Tahıl ve tarım ürünleri için depoların kurulması ve lisanslı depoculuk faaliyetlerinde bulunma, Tarım ürünleri laboratuarının kurulması, Küçükbaş hayvan ürünlerinde ve aromalı bitkilerde uzmanlaşmayı sağlayacak farklılıklar ortaya koymak, İhracata yönelik bir danışmanlık ve bilgi merkezi oluşturmak. Model İçin Potansiyel Finansal Kaynaklar Her ticari katılımcının ortaklığı ile elde edilecek fon, Avrupa Birliği nden sağlanabileceği proje finansmanı kaynakları, KOSGEB tarafından sağlanan teşvikler Sonuç Bölgesel gelişme sorunu Türkiye de sosyolojik olmaktan çok ekonomik bir sorundur. Bu sebeple bölgelerde iktisadi gelişmenin sağlanabilmesi ile sosyolojik olduğu görülen sorunlarından çözümüne katkı sağlayabilecektir. Sürükleyici kuruluşlar, bölge gelişiminde her zaman etkilidir. Türkiye deki en iyi örneklerden birisi olan Polatlı Tahıl Borsası, aynı zamanda Orta Anadolu için büyük bir gelişme projesidir. Çavdır ve çevresinde Burdur merkezle anlaşmalı olarak küçükbaş hayvan borsası ve ünitelerine bağlı destek ve entegre piyasalar oluşturmayı hedefleyen bir model önerilmektedir. Türkiye nin tarım ürünlerinin ihraç yeri olan İzmir e ulaşım kolaylığı ile tarihi geçmişinin sağladığı potansiyel bu fırsatı sunmaktadır. Eğer bu öneri gerçekleştirilebilirse, muhtemel etkileri aşağıdaki gibi olacaktır: 1. Profesyonel tarım anlayışının geçilmesini sağlayabilecek, 2. Bölgenin yeniden cazibe merkezi haline gelmesini saplaması, 3. Tarımsal üretimin değerlendirilmesi ile bölgede göçün ve ümitsizliğin kırılması, 4. Piyasa mekanizması ile belirlenen fiyatlar istikrarsızlığı önlemesi. 5. Bölgenin en büyük küçükbaş ihracat merkezi olma fırsatı. Kaynaklar ATALAY, F., Bölge Kalkınma Ajansları Nedir, Ne Değildir? Der: Menaf TURAN, Paragraf Yayınları, Ankara 2005 BOZKURT, R., İşletme Odağı Girişimci Sorunları, Der yayınları, İstanbul,1997 İlimiz Burdur, Özgül Yayınları, İstanbul,,1985 CLEMENCE R.V., DOODY F.S., The Schumpeterian System, A.M. Kelley Pub., New York 1966 ÇAVDIR İLÇE TARIM MÜDÜRLÜĞÜ, İstatistikler, Arşiv, Çavdır,2005 DPT, İllerin ve Bölgelerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması (2003), Yayın No:2671, Mayız 2003 DPT, Sosyo-Ekonomik Gelimişlik Sıralaması Araştırması2004,DPT Yayınları,Nisan 2004 DPT, Türkiye Ekonomisinde Sermaye Birikimi Verimlilik ve Büyüme: ,,2005,33-34 ERKAL, M., Bölge Açısından Az gelişmişlik 101Soru-101Cevap,Boğaziçi Yayınları, İstanbul, 1982 ESER, U., KÖSE, S., Endüstriyel Yerelleşme ve Yoğunlaşma Açısından Türkiye Sanayi: İl İmalat Sanayilerinin Analizi, Ankara Üniversitesi, SBF Dergisi, 60(2)2005 Gülten KAZGAN., Uluslararası Ekonomik İlişkilerin Türkiye Ekonomisine Katkısı: Dün ve Bugün 12.Ulusal İktisat Sempozyumu, Ekim 2004,Isparta HAYRİ, M., DOHA da İyimser Rüzgarlar,Turkishtime,Eylül-Kasım-2004 MUTLU, S., Doğu Sorununun Kökenleri-Ekonomik Açıdan-,1.Baskı, Ötüken, İstanbul,2002 PORTER, M. E., The Competitive Advantage of Nations, First Pub., The Macmillan Pres L., London,1990 SÖNMEZ M., Bölgesel Eşitsizlik Türkiye de Doğu Batı Uçurumu, Alan Yayıncılık,1998 TÜSİAD, Yeni rekabet Stratejileri ve Türk Sanayisi, Temmuz,2002 TZOB, Zirai ve İktisadi Rapor , Yayın No:244,Ankara ÜLGENER, S.F., İktisadi Çözülmenin Ahlak ve Zihniyet Dünyası, 2.Baskı,Der Yayınları, İstanbul,1981 YILDIRAN, M., Yerel Gelişme ve Girişimcilik, Tavşanlı Haber, 27/04/2004 YILDIRAN, M., Gelişmede Aynılaşma Sorunu:Tarzı Olan Değişim, Active Academy I.Makale yarışması Sürdürülebilir Büyümenin Ekonomi Politiği,2004 YILDIRIM, A., Bölgesel Kalkınma Yeniden Keşfediliyor, YILMAZ, R., Tarımda Organik Fırsat, Globus, Sayı ,Şubat 2004 Not: Çalışmanın yazılması sırasında katkılarından dolayı Ziraat Mühendisi Mustafa Çelik e teşekkür ederim

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 1 Adana Gelecek Stratejisi Konferansı Çalışmanın amacı: Adana ilinin ekonomik, ticari ve sosyal gelişmelerinde

Detaylı

Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023

Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023 Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023 İÇERİK Amaç, Vizyon Hazırlık Süreci İnovasyona Dayalı Mevcut Durum Stratejiler Kümelenme ile ilgili faaliyetler Sorular (Varsa) İNOVASYON & KÜMELENME

Detaylı

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar;

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar; Tarımı gelişmiş ülkelerin çoğunda hayvancılığın tarımsal üretim içerisindeki payı % 50 civarındadır. Türkiye de hayvansal üretim bitkisel üretimden sonra gelmekte olup, tarımsal üretim değerinin yaklaşık

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI

2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI T.C. BARTIN VALİLİĞİ İL TARIM MÜDÜRLÜĞÜ 2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI YUSUF ALAGÖZ İL TARIM MÜDÜRÜ BARTIN DA DEMOGRAFİK YAPI 2009 YILI ADRESE DAYALI NÜFUS TESPİT ÇALIŞMASI SONUCUNDA İLİN TOPLAM NÜFUSU 188.449

Detaylı

TARSUS TİCARET BORSASI

TARSUS TİCARET BORSASI TARSUS TİCARET BORSASI Ülkemizde yetiştirilen tarımsal ürünlerden, tarımsal üretimin bir kısmı doğrudan tüketilirken, bir kısmı sanayide hammadde olarak işlenerek değişik gıdalara dönüştürülmektedir. Tarımsal

Detaylı

GİTES TEKSTİL VE DERİ EYLEM PLANI

GİTES TEKSTİL VE DERİ EYLEM PLANI GİTES TEKSTİL VE DERİ EYLEM PLANI HEDEF -1 PAMUĞA İLİŞKİN POLİTİKALARDA ETKİNLİĞİN ARTIRILMASI 1.1 Pamuk Arama Konferansı sonucunda belirlenen Pamuk Eylem Planları hayata geçirilecektir. Gıda, Tarım ve

Detaylı

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni GSO-TOBB-TEPAV Girişimcilik Merkezinin Açılışı Kredi Garanti Fonu Gaziantep Şubesi nin Açılışı Proje Değerlendirme ve Eğitim Merkezi nin Açılışı Dünya Bankası Gaziantep Bilgi Merkezi Açılışı 23 Temmuz

Detaylı

ALAN ARAŞTIRMASI II. Oda Raporu

ALAN ARAŞTIRMASI II. Oda Raporu tmmob makina mühendisleri odası TMMOB SANAYİ KONGRESİ 2009 11 12 ARALIK 2009 / ANKARA ALAN ARAŞTIRMASI II Türkiye de Kalkınma ve İstihdam Odaklı Sanayileşme İçin Planlama Önerileri Oda Raporu Hazırlayanlar

Detaylı

DOĞU VE GÜNEYDOĞU NUN EKONOMİSİ VE KAMU YATIRIMLARININ NİTELİĞİ

DOĞU VE GÜNEYDOĞU NUN EKONOMİSİ VE KAMU YATIRIMLARININ NİTELİĞİ DOĞU VE GÜNEYDOĞU NUN EKONOMİSİ VE KAMU YATIRIMLARININ NİTELİĞİ Ahmet YETİM Bölgelerarası gelişmişlik farklarının coğrafi, tarihi, ekonomik ve sosyo-kültürel gibi çok çeşitli nedenleri vardır. Türkiye

Detaylı

HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI - KOSGEB KOBİ TEŞVİKLERİ PROJESİ. Mehmet Atilla Söğüt Başkan Danışmanı

HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI - KOSGEB KOBİ TEŞVİKLERİ PROJESİ. Mehmet Atilla Söğüt Başkan Danışmanı KÜÇÜK İŞLETMELERİN YATIRIMLAR İÇİN DEVLET DESTEKLERİNDEN ETKİN vev VERİMLİ BİR ŞEKİLDE YARARLANMALARI AMACI İLE: HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI - KOSGEB KOBİ TEŞVİKLERİ PROJESİ Mehmet Atilla Söğüt Başkan Danışmanı

Detaylı

Gayri Safi Katma Değer

Gayri Safi Katma Değer Artıyor Ekonomik birimlerin belli bir dönemde bir bölgedeki ekonomik faaliyetleri sonucunda ürettikleri mal ve hizmetlerin (çıktı) değerinden, bu üretimde bulunabilmek için kullandıkları mal ve hizmetler

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ DIYARBAKıR ın İÇİNDE BULUNDUĞU EKONOMİK ORTAM 2 DIYARBAKıR GENEL BİLGİLER Nüfus Diyarbakır: 1.607.437 Türkiye:76.667.864 KOBİ

Detaylı

ANKARA KALKINMA AJANSI. www.ankaraka.org.tr

ANKARA KALKINMA AJANSI. www.ankaraka.org.tr ANKARA KALKINMA AJANSI www.ankaraka.org.tr TÜRKİYE'NİN En Genç Kalkınma Ajansı Ankara Kalkınma Ajansı bölge içi gelişmişlik farklarını azaltmak, bölgenin rekabet gücünü artırmak ve gelişimini hızlandırmak

Detaylı

İŞBİRLİĞİ YAPILACAK KURUM/KURULUŞ. Hazine Müstaşarlığı Kalkınma Bakanlığı Maliye Bakanlığı Sosyal Taraflar

İŞBİRLİĞİ YAPILACAK KURUM/KURULUŞ. Hazine Müstaşarlığı Kalkınma Bakanlığı Maliye Bakanlığı Sosyal Taraflar TARIM SEKTÖRÜ 1. Tarım sektöründe istihdam şartları iyileştirilecektir. 1.1 Tarıma yönelik destekler ihtisaslaşmayı ve istihdamı korumayı teşvik edecek biçimde tasarlanacaktır. Hayvancılık (Tarım Reformu

Detaylı

Küme Bazlı Yerel Ekonomik Kalkınma Girişimleri ve Yenilikçilik

Küme Bazlı Yerel Ekonomik Kalkınma Girişimleri ve Yenilikçilik AGORADA 2012 BÖLGESEL İNOVASYON STRATEJİSİNİN UYGULANMASI: BİR ADIM SONRASI 19.10.2012 / Samsun Küme Bazlı Yerel Ekonomik Kalkınma Girişimleri ve Yenilikçilik Bülent Açıkgöz BM Ortak Program Yöneticisi

Detaylı

YENİ HÜKÜMET PROGRAMI EKONOMİ VE HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ İÇİN DEĞERLENDİRME EKONOMİ VE STRATEJİ DANIŞMANLIK HİZMETLERİ 30 KASIM 2015

YENİ HÜKÜMET PROGRAMI EKONOMİ VE HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ İÇİN DEĞERLENDİRME EKONOMİ VE STRATEJİ DANIŞMANLIK HİZMETLERİ 30 KASIM 2015 YENİ HÜKÜMET PROGRAMI EKONOMİ VE HAZIR GİYİM SEKTÖRÜ İÇİN DEĞERLENDİRME EKONOMİ VE STRATEJİ DANIŞMANLIK HİZMETLERİ 30 KASIM 2015 HÜKÜMETİN YAPISI VE BAKANLIKLAR EKONOMİ YÖNETİMİ; REFORMLAR İLE HIZLI EKONOMİK

Detaylı

Tarım & gıda alanlarında küreselleşme düzeyi. Hareket planları / çözüm önerileri. Uluslararası yatırımlar ve Türkiye

Tarım & gıda alanlarında küreselleşme düzeyi. Hareket planları / çözüm önerileri. Uluslararası yatırımlar ve Türkiye Fırsatlar Ülkesi Türkiye Yatırımcılar için Güvenli bir Liman Tarım ve Gıda Sektöründe Uluslararası Yatırımlar Dr Mehmet AKTAŞ Yaşar Holding A.Ş. 11-12 Şubat 2009, İstanbul sunuş planı... I. Küresel gerçekler,

Detaylı

KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ

KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ Karınca Dergisi, Ekim 2014, Sayı:934 KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ 1. GİRİŞ Kooperatifler, ortaklarının belirli ekonomik menfaatlerini ve özellikle meslek ve geçimlerine ait ihtiyaçlarını karşılamak

Detaylı

Küresel Eğilimler ve Türkiye

Küresel Eğilimler ve Türkiye economicpolicyresearchinstitute ekonomipolitikalarıaraş tırmaenstitüsü Küresel Eğilimler ve Türkiye Güven Sak Ankara, 22 Kasım 2006 Küresel Eğilimler ve Türkiye Slide 2 Gündem Dünyaya ne oluyor? Dünyada

Detaylı

inşaat SEKTÖRÜ 2015 YILI ÖNGÖRÜLERİ

inşaat SEKTÖRÜ 2015 YILI ÖNGÖRÜLERİ 2014 EKİM SEKTÖREL inşaat SEKTÖRÜ 2015 YILI ÖNGÖRÜLERİ Nurel KILIÇ OECD verilerine göre, 2017 yılında Türkiye, Çin ve Hindistan dan sonra en yüksek büyüme oranına sahip üçüncü ülke olacaktır. Sabit fiyatlarla

Detaylı

08 Kasım 2012. Ankara

08 Kasım 2012. Ankara 08 Kasım 2012 Ankara KOBİ ler ve KOSGEB Türkiye de KOBİ tanımı KOBİ tanımı 250 den az çalışan istihdam eden, Yıllık bilanço veya net satış hasılatı 25 milyon TL yi geçmeyen işletmeler Ölçek Çalışan Sayısı

Detaylı

EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 2014

EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 2014 EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 214 SOSYAL YAPI EĞİTİM İŞGÜCÜ EKONOMİK DIŞ TİCARET BANKACILIK TURİZM SOSYAL YAPI GÖSTERGELERİ YILLAR VAN TÜRKİYE 199 637.433 56.473.35 2 877.524 67.83.524 21 1.35.418 73.722.988

Detaylı

TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ?

TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ? TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ? Dr. Fatih Macit, Süleyman Şah Üniversitesi Öğretim Üyesi, HASEN Bilim ve Uzmanlar Kurulu Üyesi Giriş Türk Konseyi nin temelleri 3 Ekim 2009 da imzalanan Nahçivan

Detaylı

Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığığ Ülke ve Kamu Kurumları Düzeyinde Strateji Yönetimi Anıl YILMAZ Stratejik t Planlama l Dairesi i Bşk. ODTÜVT Yönetim ve Mühendislik Günleri 2 Mart 2008 Gündem Ülkesel

Detaylı

1. BİLİŞİM. 1.1. Dünya da Bilişim Altyapısı

1. BİLİŞİM. 1.1. Dünya da Bilişim Altyapısı 1. BİLİŞİM 1. Bilişim teknolojilerinin ülke kalkınmasında hızlandırıcı rolünden daha çok yararlanılması, bilgiye dayalı ekonomiye dönüşümler rekabet gücünün kazanılması, eğitim yoluyla insan gücü yaratılması

Detaylı

Neden Malatya ya yatırım yapmalı

Neden Malatya ya yatırım yapmalı Neden Malatya ya yatırım yapmalı 11 2011 Temel Bilgiler Malatya, Doğu Anadolu Bölgesinin ekonomik açıdan en gelişmiş ilidir. 2010 ADNKS verilerine göre il nüfusu 740.643, merkez nüfusu 500 bin civarında,

Detaylı

Bilgi Toplumu Stratejisi ve Eylem Planı

Bilgi Toplumu Stratejisi ve Eylem Planı Bilgi Toplumu Stratejisi ve Eylem Planı Devlet Planlama Teşkilatı Bilgi Toplumu Dairesi 25 Ekim 2007 Gündem Bilgi Toplumu Stratejisi Yaklaşımı Strateji Bileşenleri Hedefler Eylem Planı İzleme ve Ölçümleme

Detaylı

Tablo 1. Seçilen Ülkeler için Yıllar İtibariyle Hizmetler Sektörü İthalat ve İhracatı (cari fiyatlarla Toplam Hizmetler, cari döviz kuru milyon $)

Tablo 1. Seçilen Ülkeler için Yıllar İtibariyle Hizmetler Sektörü İthalat ve İhracatı (cari fiyatlarla Toplam Hizmetler, cari döviz kuru milyon $) 4.2. HİZMETLER 1. Hizmetler sektörünün ekonomideki ağırlığı bir refah kriteri olarak değerlendirilmektedir (1). (2) tarafından bildirildiği üzere, sanayileşmeyle birlikte, ulaştırma hizmetleri ve belirli

Detaylı

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Eskişehir Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 07 Mayıs 2013 ESKİŞEHİR

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Eskişehir Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 07 Mayıs 2013 ESKİŞEHİR 2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Eskişehir Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 07 Mayıs 2013 ESKİŞEHİR İklim değişikliği Biyoçeşitliliğin Korunması Biyoyakıt Odun Dışı Orman

Detaylı

1. GENEL EKONOMİK GÖSTERGELER

1. GENEL EKONOMİK GÖSTERGELER 1. GENEL EKONOMİK GÖSTERGELER 1.1. GSYİH (Gayri Safi Yurt İçi Hasıla) 1. Ekonomik kalkınmanın önemli göstergelerinden biri olan kişi başına düşen GSYİH, TÜİK tarafından en son 2001 yılında hesaplanmıştır.

Detaylı

www.geka.org.tr BÖLGESEL YENİLİK ve KALKINMA AJANSI DESTEKLERİ

www.geka.org.tr BÖLGESEL YENİLİK ve KALKINMA AJANSI DESTEKLERİ www.geka.org.tr BÖLGESEL YENİLİK ve KALKINMA AJANSI DESTEKLERİ Öncelikler ve İhtisaslaşma Organizasyon ve Eşgüdüm Yaşam Kalitesinin Artırılması Sürdürülebilir Kalkınma Bilgi Toplumuna Dönüşüm Rekabet Gücünün

Detaylı

İŞBİRLİĞİ YAPILACAK KURUM/KURULUŞ. Hazine Müstaşarlığı Kalkınma Bakanlığı Maliye Bakanlığı Sosyal Taraflar

İŞBİRLİĞİ YAPILACAK KURUM/KURULUŞ. Hazine Müstaşarlığı Kalkınma Bakanlığı Maliye Bakanlığı Sosyal Taraflar TARIM SEKTÖRÜ 1. Tarım sektöründe istihdam şartları iyileştirilecektir. 1.1 Tarıma yönelik destekler ihtisaslaşmayı ve istihdamı korumayı teşvik edecek biçimde tasarlanacaktır. Hayvancılık Hazine Müstaşarlığı

Detaylı

Sağlıklı Tarım Politikası

Sağlıklı Tarım Politikası TARLADAN SOFRAYA SAĞLIKLI BESLENME Sağlıklı Tarım Politikası Prof. Dr. Ahmet ALTINDĠġLĠ Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü ahmet.altindisli@ege.edu.tr Tarım Alanları ALAN (1000 ha)

Detaylı

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4

FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4 FİNANSAL SERBESTLEŞME VE FİNANSAL KRİZLER 4 Prof. Dr. Yıldırım Beyazıt ÖNAL 6. HAFTA 4. GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELERE ULUSLAR ARASI FON HAREKETLERİ Gelişmekte olan ülkeler, son 25 yılda ekonomik olarak oldukça

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ MERSİN GENEL BİLGİLER Nüfus Mersin: 1.705.774 Türkiye: 76.667.864 Okur Yazarlık Oranı (6+Yaş) Mersin: %95 Türkiye: %93 İlçe

Detaylı

GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013

GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013 GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013 SUNUM AKIŞI Bölge Planı Hazırlık Süreci Paydaş Analizi Atölye Çalışmalarının Gerçekleştirilmesi Mevcut Durum Analizi Yerleşim Yapısı ve Yerleşmeler Arası İlişki Analizi

Detaylı

ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU

ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU Ağustos 2013, Adana Hazırlayanlar Sabahattin Yumuşak; Adana Güçbirliği Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi Sinem Özkan Başlamışlı; Çiftçiler Birliği Yönetim Kurulu Üyesi

Detaylı

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR)

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) ANTALYA DA TARIM SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI SÜS BİTKİLERİ VE TIBBİ AROMATİK BİTKİLER ALT SEKTÖRÜ ÇALIŞMA GRUBU

Detaylı

EĞİTİM / DENEYİM TABLOSU

EĞİTİM / DENEYİM TABLOSU İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürü Bitkisel Üretim, Tarımsal Altyapı ve Arazi Edindirme İl Müdür Yardımcısı Hayvan Sağlığı, Gıda Yem İl Müdür Yardımcısı Su Ürünleri ve Örgütlenme İl Müdür Yardımcısı Tarımsal

Detaylı

DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI YENİ TEŞVİK MEVZUATI HAKKINDA EKONOMİ BAKANINA HAZIRLANAN RAPOR 2012

DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI YENİ TEŞVİK MEVZUATI HAKKINDA EKONOMİ BAKANINA HAZIRLANAN RAPOR 2012 DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI YENİ TEŞVİK MEVZUATI HAKKINDA EKONOMİ BAKANINA HAZIRLANAN RAPOR 2012 1 1. Giriş Bölgesel kalkınma veya bölgesel gelişmeler son yıllarda hepimizin üstünde tartıştığı bir

Detaylı

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ a. Sektörün Dünya Ekonomisi ve AB Ülkelerindeki Durumu Dünya mobilya üretimi 2010 yılında yaklaşık 376 milyar dolar olurken, 200 milyar dolar olan bölümü üretim

Detaylı

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bursa Turizm İhtisas Komisyonu Toplantısı 29.05.2013

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bursa Turizm İhtisas Komisyonu Toplantısı 29.05.2013 2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bursa Turizm İhtisas Komisyonu Toplantısı 29.05.2013 Küresel Turizm Sektörü Dünya daki turist sayısı 2011 yılında bir önceki yıla göre % 4,6 ve 2012 de %4 artışla 1,035 milyar

Detaylı

SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ TÜRK EKONOMİSİNİN NERESİNDE

SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ TÜRK EKONOMİSİNİN NERESİNDE Su Ürünleri Mühendisleri Derneği Yayın Organı SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ TÜRK EKONOMİSİNİN NERESİNDE Kadir DOĞAN İstanbul Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Laleli /İST. ÖZET Ülkemizde sahip olan geniş doğal

Detaylı

Tedarik Zincirlerinde Yer Seçimi Kararları (Location Decisions)

Tedarik Zincirlerinde Yer Seçimi Kararları (Location Decisions) Tedarik Zincirlerinde Yer Seçimi Kararları (Location Decisions) Öğr. Üyesi: Öznur Özdemir Kaynak: Waters, D. (2009). Supply Chain Management: An Introduction to Logistics, Palgrave Macmillan, New York

Detaylı

YÖNETİM KURULU BAŞKANI MUSTAFA GÜÇLÜ NÜN KONUŞMASI

YÖNETİM KURULU BAŞKANI MUSTAFA GÜÇLÜ NÜN KONUŞMASI KEMAL KILIÇDAROĞLU NUN KONUK KONUŞMACI OLDUĞU TOPLANTI YÖNETİM KURULU BAŞKANI MUSTAFA GÜÇLÜ NÜN KONUŞMASI 1 ARALIK 2014 İZMİR Cumhuriyet Halk Partisi nin çok değerli Genel Başkanı ve çalışma arkadaşları,

Detaylı

TÜRKİYE DE FİKRİ MÜLKİYET HAKLARININ KORUNMASI : ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLARA ETKİLER RAPORU

TÜRKİYE DE FİKRİ MÜLKİYET HAKLARININ KORUNMASI : ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLARA ETKİLER RAPORU TÜRKİYE DE FİKRİ MÜLKİYET HAKLARININ KORUNMASI : ULUSLARARASI DOĞRUDAN YATIRIMLARA ETKİLER RAPORU Güldem Berkman YASED Fikri Ve Sınai Mülkiyet Hakları Çalışma Grubu Sorumlu Yönetim Kurulu Üyesi YATIRIMLARIN

Detaylı

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u)

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u) 1.1. Ticaret Türkiye ye paralel olarak TR82 Bölgesi nde de hizmetler sektörünün ekonomideki payının artmasıyla öne çıkan alanlardan biri de ticarettir. 2010 TÜİK Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistiklerine

Detaylı

SWOT ANALİZİ DEĞERLENDİRME RAPORU

SWOT ANALİZİ DEĞERLENDİRME RAPORU Mart 2014 SWOT ANALİZİ DEĞERLENDİRME RAPORU Stratejik Planlama Ekibi SWOT (GZFT) Analizinde yapmaktaki amaç, Kurumun, güçlü ve zayıf yönlerini belirlemek, dış çevreden kaynaklanan fırsat ve tehditleri

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI. İhracat Genel Müdürlüğü KOBİ ve Kümelenme Destekleri Daire Başkanlığı. Hatice Şafak BOZKIR İG Uzmanı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI. İhracat Genel Müdürlüğü KOBİ ve Kümelenme Destekleri Daire Başkanlığı. Hatice Şafak BOZKIR İG Uzmanı T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI İhracat Genel Müdürlüğü KOBİ ve Kümelenme Destekleri Daire Başkanlığı Hatice Şafak BOZKIR İG Uzmanı ? UR-GE Tebliği nin Çıkış Noktası UR-GE Tebliği nin Vizyonu ve Yapıtaşları UR-GE

Detaylı

Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu 28. Toplantısı. Yeni Kararlar

Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu 28. Toplantısı. Yeni Kararlar Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu 8. Toplantısı Yeni Kararlar İÇİNDEKİLER. Yeni Kararlar.. Üniversitelerin Ar-Ge Stratejilerinin Geliştirilmesine Yönelik Çalışmalar Yapılması [05/0].. Doktora Derecesine

Detaylı

KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU

KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU Şekil 1 Kırşehir Sanayi Rekabetçilik Eksenleri İş Yapma Düzeyi Yenilikçilik potansiyeli Girişimcilik Düzeyi Teşviklerden yararlanma

Detaylı

BİRİNCİ BÖLÜM: KALKINMA VE AZGELİŞMİŞLİK...

BİRİNCİ BÖLÜM: KALKINMA VE AZGELİŞMİŞLİK... İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM: KALKINMA VE AZGELİŞMİŞLİK... 1 Kalkınma Ekonomisine Olan Güncel İlgi... 1 Kalkınma Kavramı ve Terminolojisi... 1 Büyüme ve Kalkınma... 1 Kalkınma Terminolojisi... 2 Dünyada Gelir

Detaylı

Gıda Tarım ve Hayvancılık Rekabet Gücü Temel Bulgular. Mevzuat, Arge ve Inovasyon

Gıda Tarım ve Hayvancılık Rekabet Gücü Temel Bulgular. Mevzuat, Arge ve Inovasyon Gıda Tarım ve Hayvancılık Rekabet Gücü Temel Bulgular Mevzuat, Arge ve Inovasyon ekonomiye Umut Sofradan Can Topraktan gelir. NÜFUS %25 İSTİHDAM %20 KIRSAL KALKINMA BÜYÜKLÜK / ÖLÇEK EKONOMİSİ VERİMLİLİK

Detaylı

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Doç.Dr.Tufan BAL 4.Bölüm Tarım Politikası Not: Bu sunuların hazırlanmasında büyük oranda Prof.Dr.İ.Hakkı İnan ın Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Kitabından faydalanılmıştır.

Detaylı

TARIM RAPORU. Serdar TAŞYÜREK

TARIM RAPORU. Serdar TAŞYÜREK TARIM RAPORU Serdar TAŞYÜREK GİRİŞ Teorik ekonomi tartışmalarında, tarım sektörünün, gelişme süreci içerisinde toplam istihdam ve üretimdeki payının azalması gerektiği genel kabul gören bir tezdir. Gelişmiş

Detaylı

2010-2013 İzmir Bölge Planı

2010-2013 İzmir Bölge Planı 1 2010-2013 İzmir Bölge Planı İlçe Toplantıları Tire Özet Raporu Aralık 2010 2 Nüfus Yapısı - Sosyoekonomik Gelişmişlik 1 2009 ADNKS verilerine göre Tire nin nüfusu 78.176 olarak belirlenmiştir. Aynı yıl

Detaylı

Biyosistem mühendisi bir sistem mühendisidir. Sistem mühendisi, doğa ve

Biyosistem mühendisi bir sistem mühendisidir. Sistem mühendisi, doğa ve Biyosistem Mühendisliği Tarımsal üretimin gerçekleşmesi için sadece toprak, su ve hava gibi etmenlerin bir arada olması yeterli olmamakta, bunlarla beraber bitki ve hayvanlarla olan ortak yapılanma en

Detaylı

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Kooperatifçilik Genel Müdürlüğü KOOPERATİF İSTATİSTİKLERİ BÜLTENİ

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Kooperatifçilik Genel Müdürlüğü KOOPERATİF İSTATİSTİKLERİ BÜLTENİ KOOPERATİF İSTATİSTİKLERİ BÜLTENİ 1 İÇİNDEKİLER 1. Türkiye de Kooperatifçilik. 3 2. Bakanlığımız Görev Alanında Kooperatifler..4 2.1 Türlere Göre Kooperatifler..5 2.2 İllere Göre Kooperatifler.9 2.3 Yeni

Detaylı

amasya çorum samsun tokat TEMEL GÖSTERGELERLE TR83 BÖLGESİ

amasya çorum samsun tokat TEMEL GÖSTERGELERLE TR83 BÖLGESİ amasya çorum samsun tokat TEMEL GÖSTERGELERLE TR83 BÖLGESİ sunuş Türkiye de kurulan 26 kalkınma ajansı, bölgesel gelişme dinamiklerini bütün aktörlerin katılımını sağlayan bir anlayışla harekete geçirmek

Detaylı

ADANA ÜNİVERSİTE SANAYİ ORTAK ARAŞTIRMA MERKEZİ SWOT

ADANA ÜNİVERSİTE SANAYİ ORTAK ARAŞTIRMA MERKEZİ SWOT ADANA ÜNİVERSİTE SANAYİ ORTAK ARAŞTIRMA MERKEZİ SWOT veya GZFT SWOT ANALİZİ SWOT Analizi; kuvvetli olduğumuz ve büyük fırsatların yattığı alanlara odaklanmamızı sağlar. SWOT Analizi Nedir? İncelenen Kişinin,

Detaylı

BALIKESİR BÜYÜKŞEHİR

BALIKESİR BÜYÜKŞEHİR BALIKESİR BÜYÜKŞEHİR B E L E D İ Y E S İ 205 PERFORMANS PROGRAMI A Entegre Kırsal Kalkınma H3 Tarımsal Atıkların Depolanması Ve Kullanımı Sayısal Verilere Ulaşılması 00 2 Depolama Alanının Ve Kapasitesinin

Detaylı

2005 YILI İLERLEME RAPORU VE KATILIM ORTAKLIĞI BELGESİNİN KOPENHAG EKONOMİK KRİTERLERİ ÇERÇEVESİNDE ÖN DEĞERLENDİRMESİ

2005 YILI İLERLEME RAPORU VE KATILIM ORTAKLIĞI BELGESİNİN KOPENHAG EKONOMİK KRİTERLERİ ÇERÇEVESİNDE ÖN DEĞERLENDİRMESİ 2005 YILI İLERLEME RAPORU VE KATILIM ORTAKLIĞI BELGESİNİN KOPENHAG EKONOMİK KRİTERLERİ ÇERÇEVESİNDE ÖN DEĞERLENDİRMESİ TEPAV EPRI Dış Politika Etütleri AB Çalışma Grubu 9 Kasım 2005 Ankara Zeynep Songülen

Detaylı

T.C. Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Mehmet TEZYETİŞ OSTİM Hizmet Merkezi Müdürü

T.C. Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Mehmet TEZYETİŞ OSTİM Hizmet Merkezi Müdürü KOSGEB T.C. Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Mehmet TEZYETİŞ OSTİM Hizmet Merkezi Müdürü KOSGEB VE KURULUŞ AMACI KOSGEB, 1990 yılında 3624 sayılı Kanun ile

Detaylı

TÜRK-FİLİSTİN İŞ FORUMU

TÜRK-FİLİSTİN İŞ FORUMU TÜRK-FİLİSTİN İŞ FORUMU -Batı Şeria ve Gazze Şeridi Sunumu- Ankara -15 Temmuz 2010 Gülben Öztürk Çelik Kudüs Eski Ticaret Ataşesi 1 TEMEL GÖSTERGELER Yüzölçümü (km2): Batı Şeria 5800 km2, Gazze Şeridi

Detaylı

TÜRKİYE DIŞ TİCARETİNDEN İZMİR İN ALDIĞI PAYIN ANALİZİ

TÜRKİYE DIŞ TİCARETİNDEN İZMİR İN ALDIĞI PAYIN ANALİZİ 2013 ARALIK EKONOMİ TÜRKİYE DIŞ TİCARETİNDEN İZMİR İN ALDIĞI PAYIN ANALİZİ Erdem ALPTEKİN Giriş İzmir, 8.500 yıllık tarihsel geçmişe sahip, birçok medeniyetin birlikte hoşgörüyle yaşadığı, oldukça zengin

Detaylı

Program Koordinatörü Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı

Program Koordinatörü Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Onuncu Kalkınma Planı (2014-2018) KAMU ALIMLARI YOLUYLA TEKNOLOJİ GELİŞTİRME VE YERLİ ÜRETİM PROGRAMI EYLEM PLANI Program Koordinatörü Bilim, Sanayi ve Teknoloji KASIM 2014 KAMU ALIMLARI YOLUYLA TEKNOLOJİ

Detaylı

2002 HANEHALKI BÜTÇE ANKETİ: GELİR DAĞILIMI VE TÜKETİM HARCAMALARINA İLİŞKİN SONUÇLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

2002 HANEHALKI BÜTÇE ANKETİ: GELİR DAĞILIMI VE TÜKETİM HARCAMALARINA İLİŞKİN SONUÇLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ TÜRKİYE EKONOMİ KURUMU TARTIŞMA METNİ 2003/6 http://www.tek.org.tr 2002 HANEHALKI BÜTÇE ANKETİ: GELİR DAĞILIMI VE TÜKETİM HARCAMALARINA İLİŞKİN SONUÇLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ Zafer Yükseler Aralık, 2003

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ VAN GENEL BİLGİLER VAN TÜRKİYE VAN IN PAYI Nüfus (TÜİK 2012) 1.051.975 75.627.384 1,39% İlçe Merkezleri Nüfusu (TÜİK 2012)

Detaylı

TEKSTİL İMALATI SANAYİ SEKTÖR RAPORU

TEKSTİL İMALATI SANAYİ SEKTÖR RAPORU TEKSTİL İMALATI SANAYİ SEKTÖR RAPORU İÇİNDEKİLER YÖNETİCİ ÖZETİ 1.BÖLÜM TEKSTİL İMALATI SANAYİNİN TANIMI VE KAPSAMI 1.1 TEKSTİL İMALATI SANAYİ 1.2 TEKSTİL İMALATI SANAYİNİN KAPSAMI 2.BÖLÜM SEKTÖRÜN GELİŞİMİ

Detaylı

G20 BİLGİLENDİRME NOTU

G20 BİLGİLENDİRME NOTU G20 BİLGİLENDİRME NOTU A. Finans Hattı Gündemi a. Büyüme Çerçevesi Güçlü, sürdürülebilir ve dengeli büyüme için küresel politikalarda işbirliğinin sağlamlaştırılması Etkili bir hesap verebilirlik mekanizması

Detaylı

ĐSTĐHDAM AÇISINDAN ĐLK 250 Prof. Dr. Şükrü Kızılot Gazi Üniversitesi Arş.Gör.Özgür Şahan Gazi Üniversitesi

ĐSTĐHDAM AÇISINDAN ĐLK 250 Prof. Dr. Şükrü Kızılot Gazi Üniversitesi Arş.Gör.Özgür Şahan Gazi Üniversitesi 1 ĐSTĐHDAM AÇISINDAN ĐLK 250 Prof. Dr. Şükrü Kızılot Gazi Üniversitesi Arş.Gör.Özgür Şahan Gazi Üniversitesi 1- Genel Olarak Bir ekonominin başarı ölçütlerinden birisi de istihdam yaratma kapasitesidir.

Detaylı

tepav Biyoteknolojide son yıllarda artan birleşme ve satın alma işlemleri ne anlama geliyor? Haziran2014 N201419 POLİTİKANOTU

tepav Biyoteknolojide son yıllarda artan birleşme ve satın alma işlemleri ne anlama geliyor? Haziran2014 N201419 POLİTİKANOTU POLİTİKANOTU Haziran2014 N201419 tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Selin ARSLANHAN MEMİŞ 1 Yaşam Bilimleri ve Sağlık Politikaları Analisti Biyoteknolojide son yıllarda artan birleşme ve

Detaylı

C.Can Aktan (ed), Yoksullukla Mücadele Stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayını, 2002.

C.Can Aktan (ed), Yoksullukla Mücadele Stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayını, 2002. C.Can Aktan (ed), Yoksullukla Mücadele Stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayını, 2002. DEVLET PLANLAMA TEŞKİLATI NIN GELİR DAĞILIMINDA ADALETSİZLİK VE YOKSULLUK SORUNUNA YAKLAŞIMI (SEKİZİNCİ

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ HATAY ın İÇİNDE BULUNDUĞU EKONOMİK ORTAM 2 HATAY GENEL BİLGİLER Nüfus Hatay: 1.503.066 Türkiye:76.667.864 KOBİ Sayısı Hatay

Detaylı

Sanayinin Araştırma-Teknoloji Geliştirme Yenileşim (ATGY) Süreçlerinde Üniversitelerin Rolü. Hasan Mandal 2 Haziran 2011

Sanayinin Araştırma-Teknoloji Geliştirme Yenileşim (ATGY) Süreçlerinde Üniversitelerin Rolü. Hasan Mandal 2 Haziran 2011 Sanayinin Araştırma-Teknoloji Geliştirme Yenileşim (ATGY) Süreçlerinde Üniversitelerin Rolü Hasan Mandal 2 Haziran 2011 1 SANAYİ KURULUŞLARI İÇİN REKABET EVRİMİ 1960 lar ÜRETİM üstünlüğü ile rekabet 1970

Detaylı

Finansman BaĢlama bitiģ Yüklenici Ülke Toplam proje bütçesi. n adı 01 Ocak 2008- Türkiye 243.025 $ 100% 15 ĠSKUR-KOSGEB-BTC BTC

Finansman BaĢlama bitiģ Yüklenici Ülke Toplam proje bütçesi. n adı 01 Ocak 2008- Türkiye 243.025 $ 100% 15 ĠSKUR-KOSGEB-BTC BTC Bölgesel Kalkınma Girişimi Bakü- Tiflis- Ceyhan (BTC) Boru Hattı Projesi: Sektörler Arası ĠĢbirliğine Dayalı Ġstihdamı GeliĢtirme ve GiriĢimciliği Ref 3 Proje baģlığı Destekleme Projesi- Çukurova Bölgesi

Detaylı

2nci Ulusal Pamuk Zirvesi Türkiye de pamuk Üretiminin Geleceği 17-18 Mart 2012, Şanlıurfa SONUÇ BİLDİRGESİ

2nci Ulusal Pamuk Zirvesi Türkiye de pamuk Üretiminin Geleceği 17-18 Mart 2012, Şanlıurfa SONUÇ BİLDİRGESİ 2nci Ulusal Pamuk Zirvesi Türkiye de pamuk Üretiminin Geleceği 17-18 Mart 2012, Şanlıurfa SONUÇ BİLDİRGESİ Pamuk sektörünün tarımı, ticareti ve sanayisi ile ülkemiz insanı ve ekonomisi için çok büyük öneme

Detaylı

İktisadi Planlamayı Gerektiren Unsurlar İKTİSADİ PLANLAMA GEREĞİ 2

İktisadi Planlamayı Gerektiren Unsurlar İKTİSADİ PLANLAMA GEREĞİ 2 İktisadi Planlamayı Gerektiren Unsurlar İKTİSADİ PLANLAMA GEREĞİ 2 PLANLAMAYI GEREKTİREN UNSURLAR Sosyalist model-kurumsal tercihler Piyasa başarısızlığı Gelişmekte olan ülkelerin kalkınma sorunları 2

Detaylı

Toplumlar için bilginin önemi

Toplumlar için bilginin önemi Toplumlar için bilginin önemi İnsanlık tarihi günümüze kadar şu toplumsal aşamalardan geçmiştir: İlkel toplum Doğa, avlanma Tarım toplumu MÖ.800-1750 ler Toprak, basit iş bölümü Sanayi toplumu Makinalaşma

Detaylı

ÖZGÜN FİKİRLERİNİZİ PROJELENDİRELİM

ÖZGÜN FİKİRLERİNİZİ PROJELENDİRELİM Şirket Tanıtımı Progino PROGİNO 2005 yılından itibaren Eskişehir de mühendislik ve danışmanlık hizmetleri vermektedir. Faaliyetlerine 2008 yılından beri Eskişehir Teknoloji Geliştirme Bölgesinde sürdürmektedir.

Detaylı

A.Kemal SARUHAN Selda ÖZCAN Ediz DELİHASANLAR

A.Kemal SARUHAN Selda ÖZCAN Ediz DELİHASANLAR A.Kemal SARUHAN Selda ÖZCAN Ediz DELİHASANLAR girişimci kimdir? girişimcilik örnekleri iş fikri ve özellikleri sermaye kaynakları Girişimci, bir ihtiyacı teşhis ederek, iş fikrine dönüştüren ve gerekli

Detaylı

ULUSAL ÖLÇEKTE GELIŞME STRATEJISINDE TR52 BÖLGESI NASIL TANIMLANIYOR?

ULUSAL ÖLÇEKTE GELIŞME STRATEJISINDE TR52 BÖLGESI NASIL TANIMLANIYOR? KIRSAL KALKINMA, KURAKLIK VE EKOLOJİ: KONYA KARAMAN OVASI TR52 BÖLGESİ ULUSAL ÖLÇEKTE GELIŞME STRATEJISINDE TR52 BÖLGESI NASIL TANIMLANIYOR? BÖLGESEL GELIŞME ULUSAL STRATEJISI BGUS Mekansal Gelişme Haritası

Detaylı

K R Ü E R SEL L K R K İ R Z SON O R N A R S A I TÜR Ü K R İ K YE E KO K N O O N M O İSİND N E D İKT K İSAT A P OL O İTİKA K L A AR A I

K R Ü E R SEL L K R K İ R Z SON O R N A R S A I TÜR Ü K R İ K YE E KO K N O O N M O İSİND N E D İKT K İSAT A P OL O İTİKA K L A AR A I KÜRESEL KRİZ SONRASI TÜRKİYE EKONOMİSİNDE İKTİSAT POLİTİKALARI Prof. Dr. Adem ahin TOBB-ETÜ Öğretim Üyesi 14 Mayıs 2010, İSTANBUL KRİZLER 2008 2001 İç Kaynaklı Finansal Derinliği Olan Olumlu Makro Ekonomik

Detaylı

Planlamadan Uygulamaya: Samsun İl Gelişim Stratejisi. Emin Çetin Haşar 28 Kasım 2008

Planlamadan Uygulamaya: Samsun İl Gelişim Stratejisi. Emin Çetin Haşar 28 Kasım 2008 Planlamadan Uygulamaya: Samsun İl Gelişim Stratejisi Emin Çetin Haşar 28 Kasım 2008 Planlamadan Uygulamaya: Samsun İl Gelişim Stratejisi 2 Sunumun İçeriği Samsun da Plan İhtiyacı Kurumsal Yapı Planlama

Detaylı

ÇARŞAMBA TİCARET BORSASI 2015 YILI YILLIK İŞ PLANI

ÇARŞAMBA TİCARET BORSASI 2015 YILI YILLIK İŞ PLANI KONU Tahmini Maliyet (TL) Başlama Tarihi Bitiş Tarihi Sorumlu Kişi İşbirliği Yapılacak Kurumlar ve Kişiler Performans 1.1.1.1 2013 yılında istihdam edilmesi planlanan basın ve halkla ilişkiler personelinin

Detaylı

Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan verilere göre, Sinop ilinin Ocak-Temmuz ayı dış ticaret

Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan verilere göre, Sinop ilinin Ocak-Temmuz ayı dış ticaret Sinop Ekonomi Verileri-Temmuz, 5 Dış Ticaret Genel Görünüm (Ocak-Temmuz, 5) Türkiye İstatistik Kurumu ndan (TÜİK) alınan verilere göre, Sinop ilinin Ocak-Temmuz ayı dış ticaret verileri değerlendirildiğinde,

Detaylı

EKONOMİ BAKANLIĞI GİRDİ TEDARİK STRATEJİSİ 2013-2015

EKONOMİ BAKANLIĞI GİRDİ TEDARİK STRATEJİSİ 2013-2015 EKONOMİ BAKANLIĞI GİRDİ TEDARİK STRATEJİSİ 2013-2015 GİTES NİÇİN GEREKLİ? Sorunlar; Emtia fiyatlarındaki dalgalanmalar ve artışlar, Dünya girdi kaynaklarının geleceğine yönelik belirsizlikler, Girdi tedarik

Detaylı

2013/101 (Y) BTYK nın 25. Toplantısı. Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] KARAR

2013/101 (Y) BTYK nın 25. Toplantısı. Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] KARAR 2013/101 (Y) Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] BTYK nın 2009/102 no.lu kararı kapsamında hazırlanan ve 25. toplantısında onaylanan Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin koordinasyonunun

Detaylı

DIŞ TİCARET BEKLENTİ ANKETİ 2014 2. ÇEYREĞİNE İLİŞKİN BEKLENTİLER

DIŞ TİCARET BEKLENTİ ANKETİ 2014 2. ÇEYREĞİNE İLİŞKİN BEKLENTİLER DIŞ TİCARET BEKLENTİ ANKETİ 2014 2. ÇEYREĞİNE İLİŞKİN BEKLENTİLER 14 Nisan 2014 T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI EKONOMİK ARAŞTIRMALAR VE DEĞERLENDİRME GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GİRİŞ "Öncü Göstergeler" Erken Uyarı Mekanizmaları

Detaylı

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ Selin ŞEN Eylül 2012 SUNUM PLANI I. SÜT ÜRETEN TARIMSAL İŞLETMELERE YATIRIM II. ET ÜRETEN TARIMSAL İŞLETMELERE

Detaylı

TR42 DOĞU MARMARA KALKINMA AJANSI 2014 YILI MALİ DESTEK PROGRAMLARI BİLGİ NOTU

TR42 DOĞU MARMARA KALKINMA AJANSI 2014 YILI MALİ DESTEK PROGRAMLARI BİLGİ NOTU Doğu Marmara Kalkınma Ajansı 2014 Yılı Mali Destek Programları 2014 Yılı Mali Destek Programları kapsamında 6 farklı mali destek Programı 11 Kasım 2013 tarihinde ilan edilmesi planlanmaktadır. Toplam 25.100.000

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ ANTALYA NıN İÇİNDE BULUNDUĞU EKONOMİK ORTAM 2 ANTALYA GENEL BİLGİLER Nüfus Antalya: 2.158.265 Türkiye: 76.667.864 KOBİ Sayısı

Detaylı

AB Destekli Bölgesel Kalkınma Programları

AB Destekli Bölgesel Kalkınma Programları T.C. Başbakanlık Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı Bölgesel Gelişme ve Yapısal Uyum Genel Müdürlüğü AB Destekli Bölgesel Kalkınma Programları Aralık 2004 AB Bölgesel Programları Dairesi Başkanlığı

Detaylı

KALKINMA BAKANLIĞI DESTEKLERİ DOĞU KARADENİZ KALKINMA AJANSI

KALKINMA BAKANLIĞI DESTEKLERİ DOĞU KARADENİZ KALKINMA AJANSI KALKINMA BAKANLIĞI DESTEKLERİ Bu çalışmada Kalkınma Bakanlığı desteklerinin derlenmiş listesi bulunmaktadır. Derlenen bilgiler ilgili kurum sitelerinden alıntıdır. DOĞU KARADENİZ KALKINMA AJANSI İçindekiler

Detaylı

DIŞ TİCARETTE KÜRESEL EĞİLİMLER VE TÜRKİYE EKONOMİSİ

DIŞ TİCARETTE KÜRESEL EĞİLİMLER VE TÜRKİYE EKONOMİSİ DIŞ TİCARETTE KÜRESEL EĞİLİMLER VE TÜRKİYE EKONOMİSİ (Taslak Rapor Özeti) Faruk Aydın Hülya Saygılı Mesut Saygılı Gökhan Yılmaz Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Araştırma ve Para Politikası Genel Müdürlüğü

Detaylı

Türkiye de Plastik Sektörü & Maliyet Tasarrufu Tekniklerinin Önemi

Türkiye de Plastik Sektörü & Maliyet Tasarrufu Tekniklerinin Önemi Türkiye de Plastik Sektörü & Maliyet Tasarrufu Tekniklerinin Önemi Yavuz EROĞLU Yönetim Kurulu Başkanı 1 10 Eylül 2015 TÜRKİYE PLASTİK SEKTÖRÜ TÜRKİYE PLASTİK SEKTÖRÜ; SEKTÖRDE FAALİYET GÖSTEREN 6500 FİRMA

Detaylı

İZMİR DE SANAYİLEŞME

İZMİR DE SANAYİLEŞME 5. İzmir İktisat Kongresi/1 Kasım 2013 İZMİR DE SANAYİLEŞME Ender YORGANCILAR EBSO Yönetim Kurulu Başkanı İZMİR DE SANAYİ VE SANAYİ İSTİHDAMI İZMİR, Sanayi siciline kayıtlı yaklaşık 4.191 sanayi işletmesi

Detaylı

Mardin Batman Siirt Şırnak

Mardin Batman Siirt Şırnak Savurkapı Mahallesi Nusaybin Caddesi No: 31 Meydanbaşı Mevki, Mardin T: (+90 482) 212 11 07 F: (+90 482) 213 14 95 info@dika.org.tr www.dika.org.tr Mardin Batman Siirt Şırnak Mardin Yatırım Destek Ofisi

Detaylı