ÖZET. Yüksek Lisans Tezi. Selim GÜRGEN. Gaziosmanpaşa Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Zootekni Anabilim Dalı

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ÖZET. Yüksek Lisans Tezi. Selim GÜRGEN. Gaziosmanpaşa Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Zootekni Anabilim Dalı"

Transkript

1 ÖZET Yüksek Lisans Tezi TOKAT YÖRESİNDE YETİŞTİRİLEN KARAYAKA KOYUNLARINDA YAPAĞI VERİMİ VE BAZI FİZİKSEL YAPAĞI ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ Selim GÜRGEN Gaziosmanpaşa Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Zootekni Anabilim Dalı Danışman : Doç. Dr. Zafer ULUTAŞ Bu araştırma Karayaka koyunlarında yapağı verimi ve bazı yapağı fiziksel özelliklerini tespit etmek amacıyla yapılmıştır. Deneme materyali 2, 3, 4 ve 5 yaşlı koyunlardan oluşan 90 baş Karayaka koyunundan kırkım mevsiminde yapağı örnekleri alınarak yapılmıştır Kirli yapağı verimi ve yapağı özelliklerinden randıman, incelik, elyaf uzunluğu, lüle uzunluğu, yapağı kıl tip ve oranları (gerçek elyaf, medullalı elyaf, heterotip elyaf, kemp elyaf) kıl da mutlak mukavemet, elastikiyet, sortiman, rezilyans (1 ve 5 dakikalık), ondülasyon sırasıyla 3,17±0,18 kg, %65,436±0,78, 46,19±1,34 mikron, 17,27±0,49 cm, 21,77 ±0,36 cm, %41,50±1,0, %11,46±0,5, %34,66±0,7, %12,37±0,4, 12,28±0,34 gr, % 25,01±0,77, (46 S) E, %80,88±0,84, %86,80±0,86, 38,76±0,96 deg/mm olarak tespit edilmiştir. 2008, 47 sayfa Anahtar kelimeler: Koyun, Karayaka, Yapağı Özelikleri i

2 ABSTRACT Master Thesis Determination of Wool Production and Some Phyisical Wool Characteristics in Karayaka Sheep Raised in Tokat Province Selim GÜRGEN Gaziosmanpasa University Graduate School of Natural and Applied Science Department of Animal Science Supervisor : Assoc. Prof. Dr. Zafer ULUTAŞ This study was carried out to determine wool yield and some wool characteristic of Karayaka sheep. Wool samples were taken from 2, 3, 4 and 5 years old 90 Karayaka sheep on shearing season. Some of the fleece traits; the weight of greasy fleece, fleece ratio, fineness, the real fiber length, staple length, real fibre ratio, medullated fibre ratio, heterotype fibre ratio, kemp fibre ratio, breaking strength, elasticity, quality number, resilience on 1 minute, resilience on 5 minute, ondulation, 3,17±0,18 kg, 65,436±0,789 %, 46,19±1,342 mikron, 17,27 ±0,492 cm, 21,777 ±0,364 cm, 41,50±1,0 %, 11,46±0,5 %, 34,.66±0,7 %, 12,37±0,4 %, 12,28±0,349 gr, 25,01±0,774 %, (46 S) E, 80,88±0,842 %, 86,80±0,860 %, 38,76±0,96 deg/mm respectively. 2008, 47 page Key words: Sheep, Karayaka, Wool Characteristics

3 1 1.GİRİŞ Hayvan yetiştiriciliği içerisinde koyun yetiştiriciliği önemli bir yere sahiptir. Koyun, ağız yapısının anatomik özelliği nedeniyle fakir meraları ve anızları çiftlik hayvanları içerisinde en iyi şekilde değerlendirerek bunları insan yaşamı için gerekli olan et, süt, yapağı gibi ekonomik değere sahip ürünlere çevirir. Türkiye de bazı bölgeler hem doğal koşullar hem de kırsal kesimde yaşayan ailelerin tüketim alışkanlıkları koyun yetiştiriciliği için uygun bir ortam oluşturmaktadır. Ayrıca her bölgede yoğunlukla yetiştirilen koyun ırkları tarihsel geçmiş, bölge özellikleri ve kültürel alışkanlıklara bağlı olarak değişiklik göstermektedir. Türkiye nin koyun varlığı ve bölgeler itibari ile hayvan ırkları Çizelge 1.1 de verilmiştir. Koyun varlığının yaklaşık %97,03 ü düşük verimli yerli ırklardan %2,98 i merinos ırkından oluşmaktadır. Çizelge 1.1. Türkiye de bölgelere ve ırklara göre koyun populasyonu dağılımı (Anonim 2007) Koyunun Irkı Sayısı % Yetiştirme Bölgesi Yağlı Kuyruklu Irklar; Akkaraman Orta Anadolu Morkaraman Doğu Anadolu Dağlıç Orta ve Batı Anadolu İvesi Güney doğu Anadolu İnce ve Uzun Kuyruklu Irklar; Kıvırcık Ege ve Marmara Karayaka Karadeniz Sakız Ege Türk Merinosu Marmara, Orta Anadolu Diğerleri Değişik Bölgeler TOPLAM

4 2 Türkiye yerli koyun ırklarında verim özelliklerinin düzeyleri ırklara göre değişmekle beraber genellikle düşük düzeydedir. Genel olarak yerli ırklarımızda gözlenen verim düşüklüğünün ana nedeni mevcut populasyonun büyük oranda ıslah edilmemiş olması ise de bunun yanında mevcut kaynakların iyi kullanılamaması da doğan kayıplarda önemli bir yer tutar. Özellikle uygulanmakta olan bakım besleme ve yönetim biçimleri mevcut genetik kapasiteden yeterince yararlanılamamasına neden olmaktadır. Türkiye de üretilen toplam ton kırmızı et ve ton süt üretiminin sırasıyla %22 si ve %8 i koyunlardan elde edilmektedir. Koyunlardan et üretimi ve süt üretiminden sonra 3. sırada gelir getiren ürün yapağı olup yapağının toplam gelir içerisindeki payı %10 15 arasındadır. Çizelge 1.2 de Türkiye de yıllar itibariyle kırkılan koyun-keçi sayısı ve bu hayvanlardan elde edilen yapağı miktarı verilmiştir. Çizelge 1.2. Türkiye de yıllar itibariyle kırkılan koyun-keçi ve elde edilen yapağı miktarı (Anonim, 2005) Yıllar Kırkılan Koyun Sayısı (baş) Yün Miktarı (ton) Kırkılan(Merin os) Sayısı (baş) Yün Miktarı (ton) Kıl ve Tiftik Keçisi (baş) Yün Miktarı (ton) Çizelge 1.2 incelendiğinde 2005 yılı istatistiklerine göre koyunlardan ton, keçilerden 302 ton yapağı elde edilmiştir. Ülkemizde yerli koyun ırklarında hayvan başına yapağı verimi ortalama 1,79 kg, merinoslarda ise 3,16 kg dır (Anonim, 2005).

5 3 Yerli koyun ırklarımızdan yapağı verimi en yüksek olan ırk Karayaka koyunudur. Karayaka koyunu Sinop tan Trabzon a kadar olan kıyı şeridi ile Tokat, Amasya illeri ile bu illerin çevresinde yoğunlukta yetiştirilir. Türkiye koyun varlığının % 3 ünü oluşturan bu ırk (Çizelge 1.1) ince kuyruklu, kombine verimli koyun ırkıdır. Karayaka koyunları her ne kadar kombine verimli ırklar içerisinde değerlendirilse de bilhassa et verim yönü için yetiştirilir. Etinin kaliteli olması nedeniyle iyi fiyata satılmakta ve tüketilmektedir (Özcan, 1990). Ayrıca, Karayaka koyunu yerli ırklarımız içerisin de en kaba yapağıya sahip olan ırkımızdır. Karayaka koyununun yapağısı Merinos yapağısından sonra en çok tercih edilmesine karşın dokuma sanayinin ihtiyacı doğrultusunda yapağı kalitesi düşüktür yapağı düz ve uzundur. Ondülasyon yok denecek kadar azdır hatta çok zor fark edilir. Medulasyon tüm kıllarda görülmekte olup, yalnız tek sıralı değil iki ve üç sıralılara da çok rastlanır. Bu tip kıllardan oluşan yapağıda keçeleşme ve yığılma olmadığından, Karayaka yapağısı yatak ve yorgan iç malzemesini oluşturmakta kullanılır. Yatakta deformasyon olmaması, yaylanma ve esneme özelliğinin iyi olmasından dolayı halk tarafından çok tercih edilmemektedir. Bu yönde talebin fazlalığından dolayı fiyat diğer koyun yapağılarına göre bu bölgede oldukça yüksektir (Sarı, 1982). Bu çalışmada, Tokat ilinde yetiştirilen ve Türkiye yapağı üretiminin yaklaşık %2 sini oluşturan Karayaka koyununun ıslah etmek için TÜBİTAK tarafından desteklenen Karayaka koyunlarının üreme performansının artırılması, et kalitesinin iyileştirilmesi isimli proje kapsamında alınan Karayaka koyunlarının kirli yapağı verimi, randımanı ve bazı fiziksel yapağı özelliklerinden incelik, uzunluk, gerçek uzunluk, kıl tip oranları, elastikiyet, mukavemet, ondülasyon, ve sortimanın belirlenmesi amaçlanmaktadır. Elde edilecek bilgiler, proje süresince ve proje sonunda yapılacak olan diğer çalışmalar ile kıyaslanarak, proje başlangıcından sonuna kadar yapağı verimi ve kalitesinde nasıl bir değişiklik olduğunu belirleme açısından da faydalı olacaktır.

6 4 2. LİTERATÜR ÖZETLERİ Koyunlardan elde edilen yapağı; kırkım esnasında gömlek halinde elde edilen kıllar ve onların oluşturduğu lüleler topluluğudur. Yapağının yıkanıp, temizlenmiş haline yün, taranarak iplik yapımına hazır duruma getirilmiş şekline ise tops adı verilmektedir. Tekstil ve dokuma endüstrisinde kullanılan yapağılar ince, yarı ince ve kaba karışık olarak sınıflandırılmaktadır. İnce yapağılar Merinos tipi yapağılar olarak da adlandırılmaktadır. Bu tip yapağılardan, ince ve kaliteli kumaşlar yapılır. Yan-ince yapağılar spor kumaşların yapımında ya kendi başlarına ya da sentetik liflerle karıştırılarak kullanılırlar. Kaba-karışık yapağılardan ise, halı, kilim, battaniye, çorap gibi cisimler yapılır (Arık ve Eliçin, 1988). Nitekim yapağının sahip olduğu çeşitli özellikler ve kolay elde edilmeyen bir madde olması, kapsadığı sosyal değerin yanı sıra ekonomik değerini de beraberinde getirmektedir Türkiye de yerli koyunlarımızla ile ilgili yapağı verimi ve kalitesine yönelik birçok araştırma yapılmıştır. Ancak son yıllarda tekstil ve dokuma endüstrisinde suni elyaf kullanılmasının artması yapağıya verilen önemin azalmasına neden olmaktadır. Son yıllarda kaba- karışık yapağının halı sanayinde aranır olması, doğal yünden yapılan ürünlerin daha sağlıklı ve kullanışlı olması nedeniyle yapağı özelliklerinin belirlenmesi için yapılan araştırmalar gün geçtikçe artmaktadır. Yapılan araştırmalardan bazılarına ait bilgiler aşağıda özet halinde verilmiştir. Yarkın (1958) ın 22 baş Dağlıç koyunu yapağısı üzerinde yaptığı sortiman tayininde en çok rastlanan sortiman D (46'S-48'S)'dir. Aynı araştırmada ortalama incelik 28,47±0,15 mikron, %4,24 devamlı medullalı, %3,31 kesikli medullalı elyaf saptanmıştır. Kirli yapağı ağırlığı dişi toklularda ortalama 1,89±0,02 kg dişi şişeklerde 2,41±0,10 kg, ergin dişilerde 2,37±0,03 kg ve ergin koçlarda ise ortalama 2,99±0,07 kg olarak bulunmuştur. Sandıkçıoğlu (1960) nun Merinos x Akkaraman melezleri üzerinde yapmış olduğu bir araştırma sonucunda, elde ettiği yapağıya ait özellikler Çizelge 2.1'de verilmiştir.

7 5 Çizelge 2.1. Merinos ve Akkaraman melezlerinde bazı yapağı özellikleri (Sandıkçıoğlu 1960) Genotip Akkaraman Merinos F 1 MG 1 MG 1 Gömlek Ağ. (kg) 1,58 3,78 2,68 2,75 2,85 Yapağı İnceliği (mikron) 29,02 24,54 28,26 26,12 22,78 Lüle Uz. (cm) 10,24 6,85 8,55 7,84 7,13 Sandıkçıoğlu (1968) nun bildirdiğine göre, Orta Anadolu Bölgesinde yetiştirilen farklı yaşlardaki 100 baş Akkaraman koyunundan alınan yapağı örneklerinde lüle uzunluğu ortalamaları omuzda 8,60 cm, kaburgada 8,10 cm, butta 9,70 cm ve genel ortalama 8,80 cm olarak bulunmuştur. Sandıkçıoğlu ve ark., (1968) tarafından yapılan çalışmada, Akkaraman yapağılarında lüle uzunluğu kaburgada 8,1cm, elyaf çapı ise aynı beden bölgesinde 30,27 mikron olarak tespit etmişlerdir. Yalçın ve Aktaş (1969), Ereğli Zootekni Araştırma Enstitüsü'nde yetiştirilen Akkaraman ve İvesi koyunları nda 1967 ve 1968 yıllarında yapmış oldukları çalışmada kırkım sonu canlı ağırlığı Akkaramanlar için 58,0 kg ve 55,0 kg ve İvesiler için 51,6 kg ve 45,0 kg, kirli yapağı gömlek ağırlığını, aynı sırayla 1,8 kg ve 1,4 kg; 2,9 kg ve 2,1 kg olarak bulmuşlardır. Lüle uzunluğu, incelik ve randıman ise Akkaramanlar için sırası ile 8,7 cm, 29,1 mikron ve %68,8 ve İvesiler için 13,0 cm, 37,0 mikron ve %61,2 olarak bildirmişlerdir.. İmeryüz ve ark., (1970) İvesi koyunlarının bazı yapağı özellikleri üzerinde yaptığı araştırmada kirli gömlek ağırlığını 2,3 kg, temiz gömlek ağırlığını 1,67 kg, elyaf çapını 34,97 mikron, lüle uzunluğunu 14,5 cm, kemp kıl oranını %6,1 ve yapağı randımanını ise %71,7 olarak bildirmişlerdir.

8 6 Özcanar (1971), Lalahan Zootekni Araştırma Enstitüsünde yetiştirilen Akkaramanlarda lüle uzunluğunu 8,63 cm, İnceliği 23,39 mikron, medullalı ve kempli kıl oranlarını %3,91 ve %0,54 ve randımanı ise %57,8 olarak bildirmiştir. Yalçın ve ark., (1978) nın Çifteler Harasında hayvan materyali olarak Rambouillet, Dağlıç ve melezlerinin kullanıldığı araştırmaya da; Dağlıç, Rambouillet ve F 1 'lerde 1971'de sırasıyla kirli yapağı verimi 1,50 kg, 2,09 kg ve 1,98 kg; yapağı inceliği 27,45 mikron, 20,76 mikron, 24,03 mikron, lüle uzunluğu 16,94 cm, 7,95 cm, 10,81 cm, 1972'de kirli yapağı verimi 1,76 kg, 2,26 kg, 2,22 kg yapağı inceliği 27,30 mikron, 20,58 mikron, 24,87 mikron lüle uzunluğu 18,19, 7,49, 9,32 cm, 1973'de kirli yapağı verimi 2,14 kg, 2,98 kg, 2,62 kg; yapağı inceliği 29,66 mikron, 21,88 mikron, 25,84 mikron; lüle uzunluğu 21,32 cm, 7,42 cm, 10,14 cm olarak bulunmuştur. Ekstansif koşullarda yetiştirilen 3-5 yaşlı Dağlıç koyunlarında sırası ile ortalama yapağı inceliğinin 35,2 mikron mikron ve lüle uzunluğunun 18,6 cm, 24,8 cm olduğunu bildirmiştir. Yalçın ve ark., (1980) Orta Anadolu merinoslarında koyunların kırkım sonundaki ortalama canlı ağırlığı 54,0 kg, kirli yapağı verimi 3,5 kg, lüle uzunluğu 7,8 cm, elyaf çapı 22,4 mikron, mutlak elyaf mukavemeti 8,2 g ve elyaf elastikiyeti %23,3 olarak bildirmiştir. 15 aylık dişi tokluların ayni özelliklere ait ortalama değerleri kirli yapağı verimi 41, 8 kg, 3,7 kg, lüle uzunluğu 9,3 cm, elyaf çapı 22,3 mikron, mutlak elyaf mukavemeti 7,5 g ve elyaf elastikiyeti %21,1 bildirmişlerdir. Yapağı randımanı çeşitli yaşlarda %53,6 ile %57,5 arasında inceliği ölçülen elyafın %30,0 u 20 mikrondan, %97,6 sı 30 mikrondan ve %19. 9 u 40 mikrondan ince bulmuşlardır. Katipoğlu (1981), Rambouillet x Dağlıç melezi 1.5, 2.5, 3.5 ve 4.5 yaşlı koyunlarda yaptığı araştırmada kirli yapağı verimi sırasıyla; 2,8 kg, 3,1 kg, 2,9 kg, 3,1 kg. olarak; ortalama lüle uzunluğu 8,04 cm, 6,82 cm, 6,97 cm, 6,84 cm. olarak; elyaf çapını ortalama 23,29 mikron, 23,34 mikron, 23,18 mikron, 22,96 mikron genel gömlek ortalaması 23,19 mikron.ve yapağı randımanı da %63,18, %65,15, %64,70, %65,56 olarak bulmuşlardır.

9 7 Emsen(1982), Morkaraman, İvesi, İvesi X Morkaraman (F 1 ). Merinos X İvesi (F 1 ) ve Merinos X Morkaraman (F 1 ) koyunlarından elde edilen yapağıları inceleyerek bulduğu sonuçlar Çizelge2.2 de ayrıntılı olarak verilmiştir. Çizelge 2.2. Morkaraman ve İvesi ırkları ile bunların kendi aralarında ve Merinos'larla melezlenmelerinden elde edilen yapağılara ait özellikler (Emsen,1982) Genotipik Gr. İvesi Morkaraman F 1 X K FlM F1MXK Xİ 1 Lüle.Uz. (cm) 11,87 9,27 10,61 9,06 7,92 Gerçek Uz. (cm) 17,32 14,44 15,56 17,6 15,22 İncelik (mikron) 31,38 34,58 33,03 28,4 27,93 Randıman (%) 60,45 63,68 63,08 66,9 70,93 Özcan ve ark., (1983), Çukurova Üniversitesi, Ziraat Fakültesi'nde yetiştirilen İvesi koyunlarının yapağı özelliklerini araştırdıkları çalışmalarında kirli yapağı ağırlığını 2 ve 4 yaşlılarda sırasıyla 2,90 ve 2,48 kg, yapağı inceliği 2 yaşlılarda 41,86 mikron, 4 yaşlılarda 41,63 mikron, lüle uzunluğunu 2 yaşlılarda 17,03 cm ve 4 yaşlılarda 14,96 cm, 2 ve 4 yaşlılarda medullalı kıl oranı sırasıyla %8,93 ve %10,83 bulurken, aynı sırayla kemp kıl oranı ise %8,56 ve %8,47 olarak bulunmuştur. Örkiz ve ark., (1989), Hafik Zootekni Araştırma Kurumu'nda yetiştirilen Kangal tipi Akkaraman koyunlarında kırkım sonu canlı ağırlığı 65,75±0.36 kg, kirli yapağı gömlek ağırlığını ise 1,26 ± 0,02 kg olarak bulmuşlardır. Tuj koyunlarında yapılan bir çalışmada (Özsoy ve ark. 1989), lüle uzunluğu 11.0 cm, gerçek elyaf uzunluğu 13,4 cm, elyaf çapı 32,3 mikron, randıman %56,9, hakiki elyaf %72,5, heterotip elyaf %13,2, medullalı elyaf %10,3, kemp elyaf %3,9, lüle uzunluğu, gerçek elyaf uzunluğu ve elyaf çapına ait varyasyon katsayıları %18,0, %17,8, %11,7, mikron arasındaki elyaf oranı %99,7 ve sortiman sınıfının ASTM ve Alman Harf Sistemine göre 48'S ve D olduğu bildirmişlerdir. İvesi koyunlarında yapılan bir araştırmada Baş ve ark., (1994), lüle uzunluğu 12 cm, gerçek elyaf uzunluğu 17,2 cm, elyaf çapı 31.9 mikron randıman %65,6, bir ve beş

10 8 dakikalılık rezilyans %85,3 ve%9l,8, mutlak mukavemet 16,4 g, elastikiyet %36,1, hakiki, heterotip, medullalı ve kempli kıl oranları sırası ile %67,2, %23,4, %8,4 ve %1,0 olarak tespit edilmiştir. İvesi yapağı gömlekleri elyaf çapı mikron arasında değişen kıllardan meydana gelmiştir mikron arasındaki elyafın oranı %98,0'dir. Sortiman sınıfı ASTM ve Alman Harf Sistemine göre 48'S ved'dir. Dağ (1996), Akkaraman ve İvesi sürülerinde bazı yapağı verim özelliklerinden, yapağı uzunluğu Akkaraman ve İvesilerde sırasıyla 13,98±0,24 ve 16,54±0,24 cm, yapağı inceliğini 30,89±0,64 ve 33,98±0,68 mikron ve son olarak kirli yapağı verimini 2,23±0,07 ve 3,288±0,06 kg olarak bildirmiştir. Tekin ve ark., (1997), Akkaraman, İvesi, bazı etçi ırklar ve bunların F 1 ve G 1 melezlerinin yapağı verim özelliklerini belirlemek üzere yaptıkları araştırmalarında kirli gömlek ağırlığı, ondülasyon ve elyaf çapının populasyon ortalaması sıra ile 2,85 kg, 6,36 adet ve 24,55 mikron bulunmuştur. Aynı özellikler Akkaramanda 2,36 kg, 5,57 adet ve 29,19 mikron; İveside 2,92 kg, 3,81 adet ve 32,31 mikron melezlerde 2,53 kg, 5,16-7,65 adet ve 27,01-29,74 mikron arasında bulmuşlardır. Başpınar ve ark., (1997), Karacabey Tarım İşletmesi'nde yetiştirilen Karacabey Merinosu koyunların yarı entansif koşullarda koyunların kirli yapağı verimi ve yapağı fiziksel verim özelliklerini belirlemek amacıyla yaptığı araştırma sonucu Koyunların kirli yapağı verimi, lüle uzunluğu ve elyaf çapı sırasıyla 4,46 kg, 7,39 cm ve 21,34 mikron bulmuşlardır. Altın ve ark., (1999), Çine Çaparı ve Çine Tipi koyunların yapağı verimi ve özelliklerini incelemek amacıyla kirli yapağı verimi 1,18 kg ve 0,99 kg, yapağı randımanı %72,75 ve %75,19, lüle uzunluğu 8,73 cm ve 7,17 cm, elyaf uzunluğu 13,41 cm ve 10,83 cm, elyaf uzunluğuna ait varyasyon katsayısı %11,51 ve %10,65, hakiki elyaf oranı %82,18 ve %91,83, medullalı elyaf oranı %12,79 ve % 5,46, heterotip elyaf oranı %2,72 ve %1,43, kemp elyaf oranı %2,30 ve %1,27 olarak bildirmişlerdir. Çolakoğlu ve Özbeyaz (1999), Malya ırkında Kirli yapağı verimi 2,36 kg elyaf uzunluğu, elyaf çapı ve yapağı randımanı değerleri sırasıyla, 10,27 cm, 24,61 mikron

11 9,%48.34; Akkaraman ırkında ise 14,15 cm, 27,96 mikron, ve %51,41 olarak tespit etmişlerdir. Erdoğan ve ark., (1999), 2 yaşlı 47 baş dişi Akkaraman koyununda yapılan yapağı özellikleri ile ilgili çalışmada kirli yapağı verimini 2,73 ±0,12 kg, gerçek uzunluğu 14,27±0,28 cm ve elyaf çapını 35,02±0,51 mikron olarak bulmuştur. Tekin ve ark.,(1999), Türk Merinosu ve Etçi Irklar x Türk Merinosu melezlerinin F 1 ve G 1 in yapağı özelliklerini belirlemek üzere yaptığı çalışmada kirli gömlek ağırlığı, lüle uzunluğu, ondülasyon, ve elyaf çapının populasyon ortalaması, sırası ile 3,29 kg, 7,90 cm, 10,24 adet ve 21,35 mikron aynı özellikler Türk Merinoslarında 3,29 kg, 7,90 cm, 10,24 adet, ve 21,32 mikron melezlerde 2,77 3,77 kg, 8,55 cm ve 11,23 cm, 7,29 9,08 adet ve 23,90-25,72 mikron arasında tespit etmişlerdir. Küçük ve ark., (2000) nın yaptığı araştırmada Morkaraman, Hamdani ve Karagül koyunlarında sırasıyla, elyaf inceliği 36,32, 34,20 ve 39,11 mikron, elyaf uzunluğu 5,22, 6,10 ve 7,34 cm, elyaf elastikiyeti %31,46, %30,03 ve %30,67, mutlak mukavemet 12,50, 11,70 ve 13,37 gr, medullah elyaf oranı %24,47, 6,40 ve 42,57, kempli elyaf oranı %4,54, 0,19 ve 45,61, yapağı randımanı %66,64, 68,39 ve 61,33 olarak bildirmişlerdir. Öztürk ve ark., (2000), 191 baş Konya Merinosu koyununda yaptığı çalışmada incelik 22,98 ± 0,18 mikron, ondülasyon 7l,32±0,69 deg/mm, lüle uzunluğu 7,57±0,53 cm, kirli yapağı verimi ise 3,48±0,06 kg olarak tespit etmişlerdir. Aksoy ve ark., (2001) nın, Tuj ırkı koyunların verim özellikleri ile ilgili yaptıkları çalışmada, yapağı verimi, elyaf çapı, medullalı elyaf oranı, lüle uzunluğu, ondülasyon sayısı genel ortalamaları sırasıyla, 1,94±0,07 kg, 28,65±0,51 mikron, %7,84±1,30, 11,49±0,30 cm ve 2,93±0,2 adet olarak belirlenmiştir. Cinsiyetin yapağı verimi ve ondülasyon sayısı üzerine etkisi önemli bulunmuştur (p<0.05, p<0.01). İncelenen özellikler arasında genellikle önemli fenotipik korelasyonlar bulunmuştur (p< 0.05, p< 0.01). Yapağı verimi ile lüle uzunluğu (0,34) ve ondülasyon sayısı (0,24) arasında, elyaf

12 10 çapı ile medullalı elyaf oranı (0,54) arasında önemli pozitif korelasyonlar olduğu belirlenmiştir. Dellal ve ark., (2001) nın, Ile de France (IF) x Akkaraman (AK) (G1) erkek kuzulardan elde edilen yapağıları üzerinde yaptıkları araştırmada lif çapı, hakiki, medullalı ve kemp lif oranı bakımından omuz, son kaburga, but ve üç bölge ortalaması sırasıyla 28,8±0,81; 32,1±0.93; 35,7±1.01; 32,2±0.87 mikron; %96,8±1,08; %96,2±1,27; %93,4±2,05; %95,5±1,43; %2,4±.75; %2,5±0.68; %4,2±1.27; %3.0±0,88; %0,8±0.39; %1,3±0.69; % 2,4±0,86; %0,6±0,54 olarak belirlenmiştir. Araştırma bulgularına göre, IF x AK(G1) kuzularına ait yapağıların strayhgran ve halı tipi iplik üretimine uygun oldukları ve yalnızca son kaburga bölgesinden örnek almanın incelik ve lif tipi oranları bakımından tüm gömleği temsil edebileceği sonucunu bildirmiştir. Dellal ve ark., (2001) Suffolk koyunlarına ait yapağılarda bazı fiziksel özellikler inceledikleri araştırmada kirli yapağı ağırlığı, randıman, lüle uzunluğu, lif çapı, kıvrım sayısı, tek lif doğal uzunluğu ve tek lif gerçek uzunluğuna ilişkin ortalama değerler sırasıyla 3,3±0,18 kg %63,8±2,6 7,2±0,35 cm, 32,0±0,82 mikron. 8,1±0,32 adet. 8,5±0,40 cm ve 12,3±0,48 cm olarak belirtmişlerdir. Demir ve ark., (2001) nın yaptığı çalışmada, Dağlıç ve Ramlıç x Dağlıç melezlemesi ile elde edilen F 1 genotipine ait yapağıların fiziksel özellikleri esas alınarak, yapağıların halı sanayiinde kullanılabilme olanaklarını ortaya koyabilmek amacıyla yapmış olduğu bu araştırmada, Dağlıç ve Ramlıç x Dağlıç F 1 toklular için ortalama lüle uzunluğu 18,51 cm ve 9,86 cm, elyaf çapı 31,49 mikron ve 28,78 mikron, medullasyon %2,64 ve %1,89, mutlak mukavemet 16,32 g ve 11,24 g ve elastikiyet %33,93 ve %32,81 olarak tespit etmişlerdir. Arık ve ark., (2002) Ile de France x Anadolu Merinosu (IFxAM) ve Ile de France x Akkaraman (IFxAK) melezi (F 1 ) koyunların ilk kırkım canlı ağırlığı ve kirli gömlek ağırlığı bakımından Anadolu Merinosu (AM) ve Akkaraman (AK) ırklarıyla karşılaştırdıkları araştırmada AM, AK, IFxAM(F 1 ) ve IFxAK(F1) genotip gruplarında sırasıyla ilk kırkım canlı ağırlığı. 52,08, 53,98, 51,41 ve 52,48 kg; kirli gömlek ağırlığı

13 11 ise 2,87, 2,14, 3,22 ve 3,25 kg olarak saptanmıştır. Çizelge 2.3 ayrıntılı olarak verilmiştir. Çizelge 2.3. Anadolu merinosu ve Akkaraman koyunlarda yapağı verim özellikleri ile ilgili araştırma sonuçları Arık ve ark., (2002) Verim özellikleri Anadolu Merinosu Akkaraman İlk kırkım canlı ağırlık (kg.) 52,08 53,98 İlk kırkım kirli gömlek ağır.(kg.) 2,87 2,14 Lüle Uzunluğu (cm) 5,55 9,57 Lif İnceliği (mikron) 23,46 26,04 Dayanıklılık (gr) 5,10 9,25 Yapağı Randımanı (%) 51,91 60,52 Elibol ve Dağ (2004) Akkaraman, İvesi ve İvesi x Akkaraman Melezi (F 1 x İG 1 ) koyunlarında kırkım sonu canlı ağırlık ve bazı yapağı verim özelliklerinden; Akkaraman, İvesi ve İvesi x Akkaraman melezlerinde(f 1 x İG 1 ) kirli yapağı verimi (KYV) için sırasıyla 1,75 kg, 2,13 kg ve 2,08 kg, gerçek uzunluk (GU) için 16,97 cm, 15,94 cm ve 15,07 cm, ondülasyon için 52,40 deg/mm, 48,33 deg/mm ve 47,89 deg/mm, incelik için 31,94 mikron, 30,69 mikron ve 30,76 mikron, olarak bildirmişlerdir. Yıldız ve Denk (2006) Van İli çevresinde halk elinde yetiştirilen Akkaraman koyunlarında yaptığı araştırma sonucu kirli yapağı verimi 1,81 kg, lüle uzunluğu 9,65 cm olarak bildirmiştir. Koyuncu ve ark., (1999) Uludağ Üniversitesinde yaptıkları çalışmada Karayaka erkek toklularının kırkım sonu canlı ağırlığı, kirli yapağı verimi, lif çapı, lif uzunluğu, kemp ve medullalı kıl miktarı ve randımana ait değerler Çizelge 2.4'de gösterilmiştir.

14 12 Çizelge 2.4. Karayaka erkek toklularında yapağı verimi ve bazı fiziksel yapağı özellikleri. (Koyuncu ve ark.,1999 Özellik n X±S- C.V. Min. Max. Kirli Yapağı Verimi (kg) 46 2,0 ± ,5 1,4 2,7 Lif İnceliği (mikron) 46 42,0 ± ,6 37,7 47,8 Lif Uzunluğu (cm) 46 2, ,5 17,3 27,0 Medullalı Kıl Miktarı (%) 46 10,7 ± ,0 2,2 26,7 Kemp Kıl Miktarı (%) 46 44,5 ± ,1 2,8 96,0 Randıman (%) 46 68,9 ± Türkiye de yerli koyunlara ait kirli yapağı verimleri özet olarak Çizelge 2.5. de verilmiştir.

15 13 Çizelge 2.5. Yerli ırklara ait kirli yapağı verimleri (Yılmaz, 2003). Irklar Kirli yapağı verimi (kg) Kaynak Akkaraman 2,60 Boztepe (1995) Dağlıç 1,78 Başpınar ve ark. (1997) İvesi 3,18 Boztepe (1995) İvesi 2,1 Torun ve ark.(1992) İvesi 1,92 Başpınar ve ark. (1997) Karayaka 2,25 Başpınar ve ark. (1997) Kıvırcık 1,5-2 Yarkın ve Sönmez (1962) Kıvırcık 1,3-1,7 Kaymakçı ve Sönmez (1996) Kıvırcık 1,28 Başpınar ve ark. (1997) Sakız 1,49 Başpınar ve ark. (1997) Morkaraman 1,2-2,0 Kaymakçı ve Sönmez (1996) Karacabey Merinosu 4,46 Başpınar ve ark. (1997) Ramhç 2,96 Başpınar ve ark. (1997) İmroz 2,07 Başpınar ve ark. (1997) İvesi 2,80 Sönmez (1973) Kıvırcık 2,70 Koyuncu ve ark. (1996) Kıvırcık 1,78 Sönmez (1973) Sakız 1,68 Sönmez (1973) Çine Çaparı 1.18 Altın ve ark (1999) Orta Anadolu Merinosu 1,95 Başpınar ve ark. (1997) Ödemiş 1,30 Sönmez (1973)

16 14 3. MATERYAL ve METOD 3.1. Materyal Bu araştırmanın materyalini Tokat yöresi ve çevresinde halk elinde yetiştirilen ve TÜBİTAK tarafından desteklenen Karayaka Koyunlarının Canlı Ağırlık, Karkas Ağırlığı, karkas kalitesi ve döl verimi özelliklerinin Geliştirilmesi proje kapsamında alınarak Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Koyunculuk İşletmesi ne getirilen 2, 3, 4 ve 5 yaşlı 90 baş Karayaka koyunundan kırkılan yapağı gömlekleri ve yapağı örnekleri oluşturmuştur. Materyali oluşturan sürünün 2006 yılına ait verim yapağı verim kayıtları ve örnekleri esas alınarak yapılmıştır. Araştırmada kullanılan sürüdeki koyunlar yarı entansif koşullarda yetiştirilmektedir ve herhangi bir verim özelliği yönünden seleksiyon yapılmamıştır. Daha önceden kulak küpesi ile numaralama yapılmış olup bu koyunlara ait çeşitli verim özelliklerine ait bilgiler düzenli olarak kayıt edilmektedir Metod Yapağı Örneklerin Alınması Materyali oluşturan Karayaka koyunları kırkım makası ile kırkılarak kirli yapağı ağırlıkları 10 gr a kadar hassas baskül ile saptanmıştır. Kırkım esnasında her hayvanın sağ son kaburga üzerinden olmak kaydıyla gr civarında analize yetecek kadar yapağı örneği alınmıştır. Her koyundan alınan yapağı örnekleri normal şekli bozulmadan hayvanın kulak numarası alınarak naylon poşetler içerisine konulmuştur.

17 Kirli Yapağı Verimi Koyunlar kırkıldıktan sonra 10 gr a kadar hassas baskül ile kirli gömlek ağırlığı ve alınan yapağı örneği üzerine konulup tartılarak tespit edilmiştir Randıman Tayini Yapağı örnekleri ikiye ayrılarak bir kısmı yıkanarak kalanı ise lüle uzunluğu, gerçek elyaf uzunluğu ve elyaf tiplerinin belirlenmesi amacıyla yıkama işlemine dahil edilmemiştir. Kirli örnekler 0,01 gr a kadar hassas terazide 30 gr tartılıp % 2 deterjanlı ılık suda yıkanan örnekler 105 C de etüvde kurutulmuştur. Kurutulan numuneler 0.01 g hassasiyetli terazide tekrar tartılarak kuru ağırlığı belirlenen örneklerde randıman aşağıdaki formülle hesaplanmıştır ( Altın 1992 ). Kuru (temiz) ağırlık (g) + (Kuru ağırlık (g) x%14) Randıman (%) = x 100 Yapağı örneğinin ilk ağırlığı (g) İncelik Tayini Elyaf çapının (incelik) tayini Lalahan Hayvancılık Araştırma Enstitüsü Yapağı ve Tiftik Laboratuarında OFDA (Optical Fibre Diameter Analyser) cihazında yapılmıştır. Numuneler kesit alma aletiyle bir küvete alınarak küçük mikser vasıtasıyla karıştırılarak OFDA aletinin lamı üzerine homojen olarak yayılmıştır. Aletin diğer lamı üzerine kapatılarak preparat sabitleştirilip ölçmeye hazır hale getirilmiştir. Ekranı ve yazıcısı da olan alet 1200 lif/dakika inceliği mikron olarak ölçmekte ve preparatta ölçmüş olduğu kıl sayısını, ortalama inceliği, standart sapmayı ve varyasyon katsayısını göstermektedir.

18 Lüle Uzunluğu Tayini Lüle uzunluğunu ölçmek için mm taksimatlı cetvel kullanılmıştır. Yapağı örneklerinde lüle uzunluklarını tespit etmek amacıyla kaburga bölgesinden 5'er adet lüle şekil ve uzunlukları bozulmayacak şekilde alınmıştır. Ölçümlerde lüle uçlarında bulunan uzun kılla kısa kıl dikkate alınmadan orta uzunluğu temsil eden en uzun kılların ortalaması, normal lüle uzunluğu olarak alınmıştır. Ölçülen 5 lülenin uzunluklarının ortalaması alınarak örnek için ortalama bir değer elde edilmiştir. (Emsen, 1982; Altın, 1992; Çivi, 1999) Gerçek Uzunluk Tayini Gerçek kıl uzunluğunu belirlemek için hayvanın sağ kaburga bölgesinden alınan lülelerden küçük bir kısım ayrılarak bu lülelerden bir pens yardımıyla teker teker çekilen kılların, siyah bir cam zemin üzerinde germemek koşuluyla iki ucundan tutularak üzerindeki kıvrımlar giderilerek ve aynı zemin üzerinde mm taksimatlı bir cetvel ile uzunlukları ölçülmüştür. Uzunluklar ise cm olarak kaydedilmiştir Her bir yapağı örneğine ait 100'er kıl ölçülmüştür. Bunların ortalaması hesaplanarak örnek için ortalama kıl uzunluğu belirlenmiştir Yapağıda Kıl Tip ve Oranlarının Tayini Yapağı örneklerinde kıl tiplerini (hakiki, medullalı, heterotip, kempli) ve oranlarını kesin olarak saptamak için benzen yöntemi kullanılmıştır. Bu yöntemde siyah bir zemin üzerinde bulunan bir petri kutusuna yeteri kadar benzen dökülerek yapağı örneklerinden rasgele seçilen 100 adet kıl, tek tek benzen içine atılarak görünüşlerine göre kıl tipleri belirlenmiştir. Bu uygulamada benzen içerisinde hiç görünmeyen kıl hakiki; uzunluğu boyunca görünen ve görünmeyen kısımdan oluşan heterotip; uzunluğu boyunca mat ve beyaz renkte olan medullalı; kısa, kalın ve ucu sivri görünen de kempli kıl olarak değerlendirilmiştir. (Emsen, 1982; Altın, 1992;

19 17 Kopuzlu, 1995; Çivi, 1999). Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Laboratuarında yapılmıştır Kılda Mutlak Mukavemet (Dayanıklılık) ve Elastikiyet (% Uzama) Tayini Her bir vücut bölgesinden alınan kirli yapağı örneklerinden rasgele seçilen 100 kılın mutlak mukavemeti ve elastikiyeti, Lalahan Hayvancılık Araştırma Enstitüsü Yapağı ve Tiftik Laboratuarında tek elyaf mukavemet test cihazında belirlenmiştir. Kıl elektromanyetik çenelerin her iki ucuna takılarak otomatik olarak test işlemi başlar. Uzama kıl kopuncaya kadar devam eder ve ekranda maksimum kopma mukavemeti dijital olarak gösterilir. Uzama değeri ise grafik kaydedicisi ile gösterilmektedir Yapağıda Sortiman Tayini Yapağıda sortiman tayini İngiliz Bradford ya da Spinning Count denilen, 'S ile ifade edilen ve günümüzde yapağıda sortiman tayininde en yaygın olarak kullanılan sistemdir. Bu sistem 453 g ağırlığında temiz yapağıdan 512 m uzunluğunda kaç çile elde edilebileceği esasına dayanmaktadır. Bu sistemde ASTM standartlarının belirlemiş olduğu incelik dereceleri ve bu derecelerin karşılığı olan mikron sınırları 80 'S'den 36 'S'e kadar 14 sınıfa ayrılmaktadır (Emsen, 1982; Altın, 1992; Kopuzlu, 1995; Çivi, 1999). Sortiman tayini için bir başka cetvelde kaba- karışık yapağılarda uygun bulunan G.Elbe tarafından geliştirilmiş ve Spöttel tarafından düzeltilmiş olan cetveldir.buna göre: AA: Kılların % 5 i 26,4 mikron ve daha kalın olabilir. Bunların %2 si 38,4-60,0 mikron arasındadır. AB: Kılların %10 u 33,6 mikron ve daha kalın olabilir. Bunların %4 ü 33,6-60,0 mikron arasındadır. B: Kılların %25 kadarı 33,6 mikron ve daha kalın olabilir. Bunlardan yalnız %2 si 40,8 mikron ve daha kalındır.

20 18 C: Kılların %10 kadarı 45,6 mikrondan daha kalın olabilir. Fakat yalnız %2 si 60.0 mikrondan yukarı olabilir. D: 62.4 mikron ve daha kalın kıllar %5 ten fazla olabilmektedir. Alman ve İngiliz yapağı sistemlerinde S ve harf ile gösterilen bu incelik sınıflarının mikron değerleri Çizelge 3.1 de verilmiştir. Çizelge 3.1. Sortiman sınıfları ve bu sınıfların incelik değerleri Kaymakcı ve Sönmez (1996) İngiliz Bradfort Alman harf Uzunluk (cm) İncelik (mikron) 80 S AAAAA > 70 S AAAA S AAA S AA S A S AB S B S C S D S E S EE S F < Yapağıda Reziliyans (Yaylanma Yeteneği) Tayini Reziliyans tayini Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Laboratuarında yapılmıştır. Yapağı örnekleri 5 cm uzunluğunda kesilmiş ve ağırlıkları 2 gr olan kaburga bölgesi yapağı örnekleri; 2,5 cm çapında, 10 cm yüksekliğindeki reziliyans aletinin silindir boşluğuna yerleştirildikten sonra, üzerine 500 gr'lık sabit ağırlık konulmuştur. Bu ağırlık yapağı örneğinin üzerinde 5 dakika tutulduktan sonra, silindir içindeki örneğin baskı altındaki yüksekliği bir cetvel ile saptanmıştır. Örnek üzerinden sabit ağırlık kaldırıldıktan sonra, bir dakika bekletilip yükseklik tekrar saptanmıştır.

21 19 Aynı şekilde örnek, silindir içinde 5 dakika bekletilip tekrar yüksekliği saptanmıştır. Yapağı örneklerinin ilk uzunluk değerine (5 cm) göre, zamana bağlı ( 1. ve 5. dakikada) yükseklikleri yüzde olarak saptanmıştır (Emsen, 1982) Yapağıda Ondülasyon Tayini Ondülasyon tayinleri Lalahan Hayvancılık Araştırma Enstitüsü Yapağı ve Tiftik Laboratuarında OFDA (Optical Fibre Diameter Analyser) cihazında yapılmıştır. Ondülasyon OFDA cihazında yay açı değeri olarak belirlenmekte, belirli uzunluk içerisinde kıvrım sayısı olarak verilmemektedir. Aynı şekilde cihaz ondülasyon için ölçülen yay açısını degree/mm (deg/mm) olarak rapor halinde vermektedir Birörneklilik Uzunluk ve elyaf inceliklerine göre frekans tablosu % dağılışları ve varyasyon katsayıları incelenerek yapılmıştır İstatistiki Analizler Koyunlarda yapağı özelliklerinin yaşa bağlı olarak değişip değişmediğini belirlemek amacıyla tesadüf parselleri deneme deseninde varyans analizi uygulanmıştır. Varyans analizinde kullanılan matematik modeli; Yij = µ + αi + e ij Yij : İ inci yaş grubundaki (2,3,4 ve 5 yaşlı) Karayaka koyunlarının J inci yapağı özelliği(incelik, uzunluk, mukavemet vs.) Μ : Populasyon ortalaması αi : İ inci yaşın etkisi (2, 3, 4 ve 5 yaş) e ij : Hata Varyans analizleri ile değişik yaş grupları arasında yapağı özellikleri bakımından farklılıklar incelenmiştir.

22 20 4. BULGULAR ve TARTIŞMA 4.1. Kirli Yapağı Verimi Araştırma sonuçlarından kirli yapağı veriminin ortalama 3,17 kg olduğu tespit edilmiştir ve yapağı veriminin 4 yaşına kadar arttığı görülmektedir. Varyans analizi sonuçlarına göre yaş ın kirli yapağı ağırlığına etkisi önemsiz bulunmuştur(p> 0.05). Yaş gruplarına göre elde edilen kirli yapağı verimi Tablo 4.1. de ayrıntılı verilmiştir. Tablo 4.1. Kirli yapağı verimi ağırlıklarına ait değerler (kg) Yaş Grupları N Kirli Yapağı Ağırlığı (kg) X ± S x V.K. (%) Minumum Maximum ,05±0,13 17,06 1,85 3, ,22±0,11 27,88 2,25 4, ,26±0,12 21,72 2,15 4, ,05± 0,19 17,75 2,20 4,30 Genel 90 3,17±0,18 28,33 1,85 4,70 Denemede elde edilen veriler Karayaka koyunlarında Ertuğrul (1985) tarafından bildirilen 3,46 kg değerinden düşük, yine aynı ırkta Koyuncu ve ark. (1999) nın 2,0 kg ve Atasoy ve ark., (2003) nın 2,2 kg, Arıtürk ve ark., (1985) nın 1,85 kg olarak bildirdiği değerlerden yüksek bulunmuştur. Ayrıca elde edilen sonuç Türkiye de en fazla populasyona sahip Akkaraman koyunlarında yapılan araştırma ile karşılaştırıldığında Erdoğan ve ark. (1999) nın 2,73 kg, Tekin ve ark. (1997) nın 2,85 kg, Elibol ve Dağ (2004) ın 1,75 kg Yıldız ve Denk (2006) in 1,81 kg, Çolakoğlu ve Özbeyaz (1999) ın 2,46kg olarak bildirdiği değerlerden yüksek bulunmuştur. Diğer yapılan çalışmalarda Yalçın (1978) Dağlıç koyunlarında 1,98 kg, yine aynı ırkta Özcan ve ark. (1983) e göre 2 ve 4 yaşlılarda sırası ile 2,90 ve 2,48 kg,

23 21 Morkaramanlarda Özsoy ve ark. (1991) tarafından bildirilen 1,93 kg değerlerinden yüksek, İvesi koyunlarında Dağ (1996) tarafından bildirilen 3,28 kg değerinden düşük bulunmuştur Randıman Araştırmada Karayaka ırkı koyunlarında randıman %65,43 olarak belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar (Tablo 4.2.) de verilmiştir. Tablo 4.2. Karayaka ırkı koyunları yapağılarının randıman değerleri YAŞ GRUPLARI N Min Max Ortalama(%) S hata V.K.(%) ,21 79,86 65,53 1,31 10, ,40 83,92 63,41 1,51 12, ,45 80,34 66,52 1,46 9, ,10 86,67 67,70 2,14 12,27 Genel 90 51,40 86,67 65,43 0,78 11,44 Varyans analizi sonuçlarına göre yaş ın randıman üzerine etkisi önemsiz bulunmuştur. Aynı ırkta yapılan çalışmalarda Koyuncu ve ark., (1999) tarafından bildirilen %68,9 değere yakın diğer yerli ırklarda Çolakoğlu ve Özbeyaz (1999) Morkaraman ve Akkaraman da sırası ile randımanı %48,34, %51,41 olarak bildirdiği değerlerden yüksek bulunmuştur İncelik Karayaka ırkı koyunlarında elyaf inceliği 46,19 mikron olarak belirlenmiştir İncelik ile ilgili değişim aralıkları aşağıda belirtilmiştir (Tablo 4.3.).

24 22 Tablo 4.3. Karayaka ırkı koyunları yapağılarının farklı yaşlara göre incelik ölçüm değerleri ve değişim sınırları (mikron) Yaş Grupları N Min Max Ortalama (mikron) S hata V.K.(%) ,04 67,30 47,56 2,612 21, ,38 89,33 46,38 2,499 27, ,39 84,61 46,08 2,475 28, ,41 77,57 45,05 3,176 31,53 Genel ,342 27,49 Elde edilen ortalama (46,19 mikron) Arıtürk ve ark. (1963) ları tarafından Karayaka ırkında bulunan 47,13 mikron Arıtürk ve ark. (1985) 43 mikron, Koyuncu ve ark., (1999) 42.0 mikron, Atasoy ve ark. (2003) nın bildirdiği 39,1 mikron değerlerine paralel sonuçlar bulunmuştur. Diğer yerli ırklarda yapılan çalışmalarda Özsoy ve ark.(1989) Tuj koyunlarında 32,3 mikron, Aksoy ve ark., (2001) 28,65 mikron, Kopuzlu ve Emsen (2003) tarafından bildirilen 34,21 mikron değerlerinden yüksek bulunmuştur. Baş ve ark., (1994) İvesi koyunlarında inceliği 31,9 mikron, Çolakoğlu ve Özbeyaz (1999) Akkaramanlarda 27,96, Küçük ve ark. (2000) Morkaraman ırkında 36,82 mikron, Demir ve ark. (2001) Dağlıç ırkında 31,49, Akkaramanlarda Arık ve ark. (2003) 26,04 mikron, Erdoğan ve ark., (1999) 35,02 mikron, Elibol ve Dağ (2004) Akkaraman ve İvesilerde 31,94; 30,69 mikron olarak bildirmişlerdir. Araştırma sonuçlarına göre Karayaka ırkında incelik diğer ırklara göre yüksek bulunmuştur. İnceliğe yaşın etkisi ise önemsiz bulunmuştur(p> 0.05) Elyaf Uzunluğu Karayaka ırkında elyaf uzunluğu ortalama cm bulunmuştur. Elyaf uzunluğu 2, 3, 4, ve 5 yaş için sırasıyla ortalama 14,74 cm, 16,92 cm, 17,03 cm, 19,98 cm olarak bulunmuştur. Tablo 4.4. incelendiğinde yaşa paralel olarak arttığı görülmektedir. Elyaf uzunluğuna yaşın etkisi önemsiz bulunmuştur(p> 0.05).

25 23 Tablo 4.4. Karayaka koyunları yapağılarının farklı yaşlara ait elyaf uzunluğu ortalama değerleri ve değişim sınırları (cm) Yaş Grupları N Min Max Ortalama(cm) S hata V.K.(%) ,06 18,35 14,74 0,77 20, ,40 26,75 16,92 0,73 22, ,75 28,15 17,03 0,72 23, ,15 34,25 19,98 0,91 32,03 Genel 90 9,75 34,25 17, ,01 Tablo 4.4. incelendiğinde tespit edilen elyaf uzunluğu Koyuncu ve ark. (1999) 21,4 cm, Atasoy ve ark. (2003) 24.8 cm değerlerinden düşük, Morkaraman koyunlarında Küçük ve ark. (2000) nın buldukları 5,22 cm, Baş ve ark. (1994) 17,2 cm, Akkaraman ırkında Çolakoğlu ve Özbeyaz (1999) a göre 14,15 cm yine aynı ırkta Yıldız ve Denk (2006) 9,65 cm tespit ettikleri rakamlardan yüksek olduğu bulunmuştur. Elyaf uzunluğunun yapağının kaba olmasından ileri geldiği anlaşılmıştır Lüle Uzunluğu Yapılan araştırmada lüle uzunluğu ortalama 21,77 cm bulunmuş olup varyasyonun 2 yaşlı koyunlarda daha az olduğu görülmektedir. Lüle uzunluğuna ait değişim sınırları Tablo 4.5. de ayrıntılı olarak aşağıda verilmiştir. Tablo 4.5. Karayaka koyunları yapağılarının farklı yaşlara ait lüle uzunluğu ortalama değerleri ve değişim sınırları (cm) Yaş Gupları N Min Max Ortalama(cm) S. hata V.K.(%) ,20 28,40 23,33 0,75 12, ,41 28,24 21,84 0,64 15, ,92 27,25 21,15 0,67 17, ,43 29,01 21,42 0,80 16,76 Genel 90 11, ,36 15,84

26 24 Bu çalışmada elde edilen lüle uzunluğu değerleri diğer yerli ırklarımızla yapılan çalışmalar karşılaştırıldığında Arıtürk ve ark. (1963) nın Karayaka koyunlarında tespit ettikleri 26,04 cm ve yine aynı ırkta Arıtürk ve ark. (1985) nın buldukları 27,44 cm ve değerlerine yakın olmasına rağmen Akkaraman koyunlarında Yıldız ve Denk (2006) e göre 9,65 cm, İvesi koyunlarında 12 cm Baş ve ark. (1994), Dağlıçlarda 18,51 cm Demir ve ark. (2001) nın buldukları değerlerden fazla bulunmuştur Yapağıda Kıl Tip ve Oranları Araştırma da farklı yaşlara ait olan elyaf tip ve oranları Tablo 4.6. de verilmiştir.gerçek elyaf, heterotip elyaf, medullalı elyaf ve kemp elyaf sırasıyla %41.51, %11.46, %34.66, %12.37 olarak bulunmuştur. Tablo 4.6. Elyaf tip ve oranları (%) Elyaf Tipi X±Sx X±Sx X±Sx X±Sx X±Sx Yaş Grupları Genel Ortalama Gerçek elyaf 40,39±1,15 41,94 ±1,1 40,11 ±1,0 43,57±1,2 41,50±1,0 Heterotip elyaf 10,21±0,46 13,4±0,54 11,24 ± ,01±0,5 11,46±0,5 Medullalı elyaf 34,46±0,53 35,87±0,7 35,12± ,2±0,6 34,66±0,7 Kemp elyaf 14,94±0,6 8,79±0,5 13,53±0.4 12,22±0,4 12,37±0,4 Küçük ve ark. (2000) nın Morkaraman ırkında yaptıkları bir çalışmada medullalı elyaf oranı %24,47, kempli elyaf oranı %4,54, Altın ve ark. (1999) a göre Çine Çaparı ve Çine Tipi koyunlarda sırası ile hakiki elyaf oranı %82,18 ve %91,83, medullalı elyaf oranını %12,79 ve %5,46, heterotip elyaf oranını %2,72 ve %1,43, kemp elyaf oranını %2,30 ve %1,27 olarak bildirmişlerdir. İvesi ırkında Emsen (1982) tarafından yapılan bir araştırmada hakiki elyaf oranı %59,27, heterotip elyaf oranı %20,54, medullalı elyaf oranı %17,87, kemp elyaf oranı %2,37 yine aynı ırk da Baş ve ark. (1994) hakiki, heterotip, medullalı ve kemp elyaf oranları sırasıyla %67,2, %23,4, %8,4 ve %1,0

27 25 olarak tespit etmişlerdir. Karayaka koyunlarında araştırmada bulunan değerlerin diğer yerli ırklara göre yüksek olduğu tespit edilmiştir Kılda Mutlak Mukavemet (Dayanıklılık) Tablo 4.7 ün incelendiğinde ortalama mukavemetin 12,28 gr olduğu ve mukavemetin yaş ile birlikte arttığı 5 yaşlılarda ise düştüğü tespit edilmiştir. Yaşlara göre mukavemet değerleri ve ortalamaları Tablo 4.7 de ayrıntılı verilmiştir. Varyans analizinde yaşlar arasında önemli fark bulunmamıştır(p> 0.05). Tablo 4.7. Karayaka koyunları yapağılarının farklı yaşlara ait mukavemet değerleri (gr) Yaş Grupları Mukavemet (direnç) (gr) X±Sx V.K. (%) Min. Max. 2 12,33±1,10 30,07 5,93 18, ,66 ±1,15 22,0 8,00 19, ,56±1,27 29,75 6,72 20, ,58±1,27 26,78 6,43 15,67 Ortalama 12,28±0,34 27,15 5,93 20,15 Elde edilen mukavemet değerleri Karayaka koyunlarında Atasoy ve ark. (2003) tarafından 14.2 gr bildirilen değerden düşüktür. Diğer yerli ırklarda yapılan araştırmalarda Baş ve ark. (1994) İvesilerde 16,32 gr ve yine İvesilerde Emsen, (1982) 15,427 gr, Morkaramanlarda Küçük ve ark. (2000) mukavemeti 12,50 gr, Demir ve ark. (2001) nın Dağlıç ırkında yaptığı çalışmada 16,32 gr olarak elde ettiği değerlerden düşük bulunan diğer taraftan Morkaraman da yapılan araştırmaya göre Emsen (1982). 9,694 gr değerinden daha yüksek bulunmuştur

28 Elastikiyet (Uzama) Araştırma sonuçlarına göre elastikiyet %7,71 %39,62 değerleri arasında ortalama %25,01 değerlerinde ve en düşük elastikiyet ortalaması %23,92 ile 3 yaşlı koyunlarda tespit edilmiştir. Yapılan varyans analizinde yaşlar arasında önemli bir fark bulunmamıştır(p> 0.05). Tablo 4.8 de elastikiyet değişim sınırları ve yaşlara göre ortalamalar ayrıntılı olarak verilmiştir. Tablo 4.8. Farklı yaşlardaki Karayaka ırkı koyunların yapağılarına ait elastikiyet değerleri ( %) Yaşlar N Min Max Ortalama(%) S. hata V.K.(%) ,71 36,05 24,47 2,27 36, ,69 39,62 24,39 1,46 30, ,03 36,64 23,92 1,26 28, ,26 36,77 27,80 1,45 23,38 Genel 90 7,71 39,62 25,01 0,77 29,33 Baş ve ark. (1994) nın İvesilerde tespit ettikleri elastikiyet değeri %36,1, Morkaramanlarda Küçük ve ark., (2000) %31,46, Dağlıç ırkında Demir ve ark. (2001) %33,93, Emsen (1982) İvesilerde %37,1 olarak bildirmişlerdir. Araştırma sonuçlarına göre Karayaka ırkının bu ırklardan daha düşük elastikiyet oranına sahip olduğu belirlenmiştir Sortiman Sortiman sınıfı ASTM ve Alman harf sistemine göre uzunluk ve incelik değerleri göz önüne alınarak yapılan değerlendirmede, Karayaka koyunlarında sortimanın (46 S) E sınıfında olduğu belirlenmiştir. İvesilerde Emsen (1982) in tespit ettiği sortimanın 48 S aynı ırk da Baş ve ark. (1994) nın bildirdiğine göre sortiman sınıfı ASTM ve Alman sistemine göre 48 S ve D olarak tespit etmişlerdir. Emsen (1982) nin Morkaramanlarda

29 27 yaptığı araştırmada sortimanı 44 S, yine aynı ırk da Küçük ve ark. (2000) ise sortimanı 44 S olarak tespit etmişlerdir.yapılan araştırmalara göre Karayaka ırkının sortimanın İvesi ve Morkaramanlardan daha düşük olduğu belirlenmiştir Reziliyans Karayaka yapağı örneklerinde bir dakikalık reziliyans ortalama %80,88, beş dakikalık reziliyans ortalama %86,71 olarak bulunmuştur. Bir dakikalık rezilyansın en yüksek 3 yaşlılarda 5 dakikalık rezilyansın ise en yüksek 5 yaşlılarda olduğu tespit edilmiştir. Tablo Karayaka koyunlarında farklı yaşlara ait bir dakikalık reziliyans değerleri (%) Yaşlar N Min Max Ortalama(%) S.hata V.K (%) ,00 100,00 81,05 2, ,51 100,00 81,31 1, ,66 94,00 80,51 1, ,00 100,00 80,68 2, Genel 90 64,00 100,00 80,874 0,84 9,8 Tablo Karayaka koyunlarında farklı yaşlara ait beş dakikalık reziliyans değerleri (%) Yaşlar N Min Max Ortalama(%) S.hata V:K.% ,66 100,00 85,86 1,98 8, ,66 100,00 86,67 1,85 10, ,90 100,00 87,08 1,33 8, ,00 100,00 87,26 1,91 10,54 Genel 90 66,66 100,00 86,80 0,86 9,39 Karayaka ırkın daki 1 ve 5 dakikalık reziliyansın Baş ve ark. (1994) İvesilerde %85.3, %91,8 yine aynı ırk da Emsen (1982) %84,7 ve %89,4, Morkaramanlarda %84,6 ve %89,4 olarak tespit ettikleri değerlerden düşük, Altın ve ark. (1999) Çine Çaparı ve Çine tipi koyunlarda %79,46 ve %80,31, %87,20 ve %87,49 olarak bildirdikleri

30 28 değerlere parelel olduğu bulunmuştur. Yapılan varyans analizinde reziliyans bakımından yaşlar arasında önemli bir fark bulunmamıştır(p> 0.05) Ondülasyon Ondülasyon değeri OFDA cihazında deg/mm olarak belirlenmiştir. Yapılan araştırmada ondülasyon ortalaması 38,76±0,96 deg/mm olarak bulunmuştur. Bulunan bu değer elyaf da 1mm sine gelen açı değeri 38,76 derece olarak kabul edilmektedir. Araştırmada en yüksek ondülasyonun 2 yaşlı koyunlarda 40,01 deg/mm, en düşük ondülasyonun ise 37,78 deg/mm ile 5 yaşlılarda bulunmuştur. Yapılan varyans analizinde yaş grupları arasında önemli bir fark bulunmamıştır(p>0.05). Ondülasyon değerleri yaşlar itibari ile detaylı olarak Tablo 4.11 de verilmiştir. Tablo Karayaka koyunlarında farklı yaşlara ait ondülasyon değerleri (deg/mm) Ortalama(deg/ Yaşlar N Min Max mm) S.hata V:K.(%) ,70 52,0 40,01 2,03 19, ,10 60,20 39,22 1,58 20, ,0 56,90 38,39 1,65 23, ,4 57,60 37,78 2,63 31,07 Genel 90 14,40 60,20 38,76 0,96 23,49 Karayaka koyunlarından elde edilen ondülasyon değerleri diğer yerli ırklar ile karşılaştırıldığında, Öztürk ve ark.,(2000) Konya merinoslarında ondülasyon 71,32 deg/mm, Elibol (2004) un Akkaraman (52,40deg/mm) ve İvesilerde (48,33deg/mm) elde edilen değerlerden düşük olduğu bulunmuştur İncelik Bakımından Birörneklilik Araştırmada elyaf inceliğinde varyasyon katsayısı ortalama %27,49 olarak tespit edilmiştir.tablo 4.3 de incelik ölçüm değerleri ve sınırları incelendiğinde varyasyon katsayısı 4 yaşlılarda (%28,32) en yüksek, 2 taşlı koyunlarda (%21,26) en düşük değer tespit edilmiştir. Birörneklilik bakımında elyaf inceliği %42,2 si mikron arasında

31 29 %33,3 ü ise mikron arasında dağılım göstermiştir. Araştırmada birörnekliliğin elyaf inceliği bakımından frekans dağılımı Tablo de verilmiştir. Tablo4.12. Elyaf çapının frekans tablosu (%) Elyaf İnceliği (mikron) Gerçek Frekans Eklemeli Frekans ,2 42, ,3 75, ,2 87, ,5 93, ,4 97,6 81< 2,4 100 Şekil Elyaf inceliği dağılımı 30 Frequency incelik Uzunluk Bakımından Birörneklilik Uzunluk bakımından birörneklilikte elyaf uzunluğu incelenmiştir. Bu amaçla uzunlukları hesaplanan elyafların frekans dağılımları aşağıda verilmiştir. Belirlenen sınırlar içerisinde %13,3 ü cm en yüksek dağılımı aralığında %32,4 ü ise cm aralığında dağılım göstermiştir, Varyasyon katsayıları incelendiğinde uzunluğun varyasyon katsayısı %27,01 bulunmuştur. Şekil in incelenmesi ile anlaşılacağı gibi uzunluk bakımından birörneklilik düşüktür.

32 30 Tablo4.13. Elyaf uzunluğu frekans tablosu (%) Elyaf Uzunluğu (mikron) Gerçek Frekans Eklemeli Frekans ,1 1, ,2 3, ,3 16, , ,5 74, ,1 95, ,4 100 Şekil Elyaf uzunluğu dağılımı 20 Frequency uzunluk 30

33 31 5. SONUÇ VE ÖNERİLER Bu çalışma ile Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Koyunculuk İşletmesinde yetiştirilen Karayaka koyunlarından alınan yapağı örnekleri ile kirli yapağı verimi, randıman, incelik, elyaf uzunluğu, lüle uzunluğu, kıl tip ve oranları, mukavemet, elastikiyet, sortiman, reziliyans, ondülasyon, uzunluk ve incelikte birörneklilik özellikleri tespit edilmiştir. Özelliklerin değerlendirilmelerinden şu sonuçlara ulaşılmıştır. - İncelenen özelliklerden kirli yapağı verimi, incelik, uzunluk,randıman ortalamaları diğer yerli koyunlarda bildirilen değerlerden yüksek bulunmuştur. - Yapağıda incelenen özellikler de yaşın etkisi önemsizdir. - Araştırmada ele alınan özellikler yönünden koyunlar arasında minimum ve maksimum değerlerden de anlaşılacağı gibi fenotipik varyasyonun varlığından söz edilebilir. Bunu göz önüne alarak koyun başına yapağı verimi ve yapağı özellikleri yapılabilecek seleksiyonla az da olsa bir artış sağlanabilir. - Yerli ırklarımızda kaba-karışık yapağı üretimi söz konusu olduğu için genelde düşük fiyatla satılan yapağıların farklı alanlarda kullanılabilmesi ve pazarlanması için tekstil sanayi ve dokuma sanayisi ile gerekli çalışmaların yapılması gerekmektedir. - Denemenin bölgede hakim yetiştirilen ve bilimsel çalışma araştırma yapılan Karayaka ırkının incelenen özellikleri dolayısıyla elde edilen bulguların geleceğe dönük olarak uygulanmasında ve yararlanılmasında etken rol alacaktır. Sonuç olarak bu ve bunun benzeri çalışmalar yerli ırklarımız ve bölge populasyonun belirlenmesi yönünden önemli olacaktır. Teknolojik gelişmelerin hızla ilerlediği günümüzde yapağı özelliklerinin tespiti açısından yenilik ve güncellik katacaktır.

34 32 KAYNAKLAR Anonim, fao ( ). Anonim, ( ). Anonim, ( ). Anonim, PageID=569 ( ). Anonim, ( ). Anonim, ( ) Anonim, k ( ) Anonim, k ( ) Akmaz, A., Kadak, R., Tekin, M.E., Deniz, S.ve Nazlı, M., Konya Merinoslarında farklı dönemlerde sütten kesmenin kuzularda büyüme ile koyunlarda süt ve yapağı verimine etkisi. Hayvancılık Araştırma Dergisi, 2(2): 1-7. Aksoy, A. R., Kırmızıbayrak, T., Saatçi, M.ve Dalcı, M.T., Tuj ırkı koyunların verim özellikleri II. Süt verimi ve yapağı verimi Veteriner Bilimleri Dergisi 2001; 17(2) : Altın, T. ve Vanlı, Y., Akkaraman kuzularının yapağı verimi ile bazı yapağı özelliklerine çeşitli faktörlerin etkisi ve bu özellikler bakımından fenotipik parametreleri. Turk Journal of Animal Sciences 18: Altın, T., Karaca, O.ve Cemal, İ., Halı yapağısı üretiminde önemli seleksiyon ölçütleri. Ege Bölgesi I. Tarım Kongresi, 7-11 Eylül 1998, Adnan Menderes Üniversitesi, Aydın. Altın, T., Karaca, O., Cemal, İ. ve Atay, O., Çine Çaparı ve Çine Tipi (yöresel sentetik) koyunların yapağı verimi ve özellikleri. Uluslararası Hayvancılık'99 Kongresi, Eylül 1999, Ege Üniversitesi, İzmir. Arık, İ.Z., Dellal, G., Cengiz, F.ve Cedden, F., Anadolu Merinosu, Akkaraman, Ile de France x Anadolu Merinosu (Fi) ve Ile de France x Akkaraman (Fi) melez koyunlarında ilk kırkım canlı ağırlığı ve kirli yapağı verimi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarım Bilimler Dergisi, 12(2): Arıtürk, E., F., İmeryüz, Karaköy Harasında Yetiştirilen ÜçYaşlı Karayaka Koyunlarında Beden Ölçüleri, Canlı Ağırlık, Yapağı Verim ve Özellikleri. Lalahan Hayvancılık Araştırma Enstitüsü Dergisi. 3(1):9-27. Ankara Atasoy, F., Ünal, N.Ve Akçapınar, H., Karayaka ve Bafra (Sakız X Karayaka G 1 ) Koyunlarında Bazı Verim Özellikleri. Turk Journal of Animal Sciences. 2003; 27: Baş, S., Vanlı, Y., Özsoy, M.K., Emsen, H. ve Hanoğlu, H., İvesi yapağılarının Halı Tipi Yapağı Özelliklerine göre Değerlendirilmesi. Turk J. Vet. Anim. Sci., 1994;18: Başpınar, H., Oğan, M., Batmaz, E. S., Petek, M., Karamustafaoğlu, M., Hayvancılık Araştırma Dergisi Cilt 7, Sayı, 2 :79-83 Çivi, A., Karakaş ve Norduz Kuzularında Yapağı Verim ve Özellikleri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktara Tezi, Van Çolakoğlu, N., ve Özbeyaz, C Akkaraman ve Malya Koyunlarını Bazı Verim Özelliklerinin Karşılaştırılması. Tr. J. Vet. Anim. Sci., 23: Dağ, B Tigem Gözlü Tarım İşletmesinde Yetiştirilen Akkaraman ve İvesi Sürülerinde Süt ve Yapağı Verimi Özelliklerini Etkileyen Bazı Faktörlerin

Akın Pala, akin@comu.edu.tr. http://akin.houseofpala.com

Akın Pala, akin@comu.edu.tr. http://akin.houseofpala.com Akın Pala, akin@comu.edu.tr http://akin.houseofpala.com 1 Küçükbaş Hayvan Yetiştirme 2 3 Kaç tür koyun var, verimlerine göre Etçi ırklar, Sütçü ırklar, Yapağıcı ırklar 4 Kaç tür koyun var, anatomi Yurdumuzda

Detaylı

Uluslararası Hayvancılık 99 Kongresi, 21-24 Eylül 1999, İzmir

Uluslararası Hayvancılık 99 Kongresi, 21-24 Eylül 1999, İzmir ÇİNE ÇAPARI, ÇİNE TİPİ VE MENEMEN x ÇİNE TİPİ (F 1 ) KUZULARDA KİMİ BESİ VE KESİM ÖZELLİKLERİ Orhan KARACA 1 İbrahim CEMAL Okan ATAY ÖZET Bu araştırma Çine Çaparı (ÇÇ), Çine Tipi (ÇT; sentetik yerel) ve

Detaylı

Hakkari Üniversitesi, Çölemerik Meslek Yüksekokulu, Laborant Veteriner sağlık, HAKKARİ, Türkiye 1

Hakkari Üniversitesi, Çölemerik Meslek Yüksekokulu, Laborant Veteriner sağlık, HAKKARİ, Türkiye 1 Araştırma Makalesi / Research Article Iğdır Üni. Fen Bilimleri Enst. Der. / Iğdır Univ. J. Inst. Sci. & Tech. 4(3): 65-73, 2014 Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Iğdır University Journal

Detaylı

Sakız Koyunu. Prof.Dr.. Orhan KARACA. Adnan Menderes Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, AYDIN

Sakız Koyunu. Prof.Dr.. Orhan KARACA. Adnan Menderes Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, AYDIN Sakız Koyunu Prof.Dr.. Orhan KARACA Adnan Menderes Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, AYDIN SAKIZ Türkiye ve Yunanistan ın ortak ırkıdır Adını, İzmir in Çeşme ilçesine komşu olan Yunanistan

Detaylı

Köylü Koşullarında Yetiştirilen Norduz Kuzularının Büyüme-Gelişme Özellikleri (1) Mehmet BİNGÖL (2), Özdal GÖKDAL (3), Yücel AŞKIN (2) (2) Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, VAN

Detaylı

Siyahbaşlı Merinos (Alman Siyahbaşlı Et x Karacabey Merinosu G 1 ) Koyunların Döl Verimi, Kuzularda Büyüme ve Yaşama Gücü Özellikleri

Siyahbaşlı Merinos (Alman Siyahbaşlı Et x Karacabey Merinosu G 1 ) Koyunların Döl Verimi, Kuzularda Büyüme ve Yaşama Gücü Özellikleri Hayvansal Üretim 50(2): 1-8, 2009 Araştırma Makalesi Siyahbaşlı Merinos (Alman Siyahbaşlı Et x Karacabey Merinosu G 1 ) Koyunların Döl Verimi, Kuzularda Büyüme ve Yaşama Gücü Özellikleri Ayhan Ceyhan 1*,

Detaylı

Türkiye Koyunculuğunda Melezleme Çalışmaları

Türkiye Koyunculuğunda Melezleme Çalışmaları Hayvansal Üretim 49(2): 43-51, 2008 Derleme Türkiye Koyunculuğunda Melezleme Çalışmaları Mustafa Kaymakçı*, Turgay Taşkın Ege Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, 35100 Bornova-İzmir *e-posta:mustafa.kaymakci@ege.edu.tr,

Detaylı

BAFRA KOYUNUNUN (SAKIZ KARAYAKA G 1 ) KAZIM KARABEKİR TARIM İŞLETMESİ ŞARTLARINDA DÖL VERİMİ, YAŞAMA GÜCÜ VE BÜYÜME ÖZELLİKLERİ

BAFRA KOYUNUNUN (SAKIZ KARAYAKA G 1 ) KAZIM KARABEKİR TARIM İŞLETMESİ ŞARTLARINDA DÖL VERİMİ, YAŞAMA GÜCÜ VE BÜYÜME ÖZELLİKLERİ T.C. KAFKAS ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ BAFRA KOYUNUNUN (SAKIZ KARAYAKA G 1 ) KAZIM KARABEKİR TARIM İŞLETMESİ ŞARTLARINDA DÖL VERİMİ, YAŞAMA GÜCÜ VE BÜYÜME ÖZELLİKLERİ Arş. Gör. Serpil IŞIK

Detaylı

HALI YAPAĞISI ÜRETİMİNDE ÖNEMLİ SELEKSİYON ÖLÇÜTLERİ

HALI YAPAĞISI ÜRETİMİNDE ÖNEMLİ SELEKSİYON ÖLÇÜTLERİ HALI YAPAĞISI ÜRETİMİNDE ÖNEMLİ SELEKSİYON ÖLÇÜTLERİ TUFAN ALTIN 1 ORHAN KARACA 2 İBRAHİM CEMAL 3 ÖZET Yapağılar dokuma sanayinde halı ve kumaş tipi yapağılar olmak üzere ikiye ayrılır. Halı dokumacılığında

Detaylı

akin@comu.edu.tr http://akin.houseofpala.com

akin@comu.edu.tr http://akin.houseofpala.com akin@comu.edu.tr http://akin.houseofpala.com 1 2 YAPAĞI anlamı Yapağı geniş anlamda hayvanlar üzerinden kırkılan ve bükülüp iplik yapılabilen ve dokuma dökümü endüstrisinde kullanılan her türlü hayvansal

Detaylı

TUJ ERKEK KUZULARIN ENTANSİF ŞARTLARDAKİ BESİ PERFORMANSLARI İLE KESİM VE KARKAS ÖZELLİKLERİ

TUJ ERKEK KUZULARIN ENTANSİF ŞARTLARDAKİ BESİ PERFORMANSLARI İLE KESİM VE KARKAS ÖZELLİKLERİ Atatürk Üniv. Ziraat Fak. Derg. 28 (1), 64-73, 1997 TUJ ERKEK KUZULARIN ENTANSİF ŞARTLARDAKİ BESİ PERFORMANSLARI İLE KESİM VE KARKAS ÖZELLİKLERİ Muhlis MACİT, Mevlüt KARAOĞLU, Mustafa YAPRAK, Sinan KOPUZLU

Detaylı

Türkiye Koyun Islahı Çalışmaları

Türkiye Koyun Islahı Çalışmaları U. Ü. ZİRAAT FAKÜLTESİ DERGİSİ, 2009, Cilt 23, Sayı 2, 43-65 (Journal of Agricultural Faculty of Uludag University) Türkiye Koyun Islahı Çalışmaları Reşit Sönmez 1, Mustafa Kaymakçı 1, Ayhan Eliçin 2,

Detaylı

Köylü Koşullarında Yetiştirilen Norduz Koyunlarının Süt Verimi, Canlı Ağırlıkları Ve Vücut Ölçüleri (1) Mehmet BİNGÖL (2), Özdal GÖKDAL (3), Yücel AŞKIN (2) (2) Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Ziraat Fakültesi,

Detaylı

All Characterictics of Morkaraman Sheep

All Characterictics of Morkaraman Sheep Derleme Makalesi / Review Article Iğdır Üni. Fen Bilimleri Enst. Der. / Iğdır Univ. J. Inst. Sci. & Tech. 5(2): 89-97, 2015 Tüm Yönleriyle Morkaraman Koyunları Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü

Detaylı

The Growth Traits of Bafra Sheep (Chios x Karayaka B1) at Kazım Karabekir Agriculture Centre

The Growth Traits of Bafra Sheep (Chios x Karayaka B1) at Kazım Karabekir Agriculture Centre Van Vet J, 2015, 26 (2) 93-99 Van Veterinary Journal http://vfdergi.yyu.edu.tr ISSN: 2149-3359 Original Article e-issn: 2149-8644 The Growth Traits of Bafra Sheep (Chios x Karayaka B1) at Kazım Karabekir

Detaylı

Anadolu'ya özgü olan bu ırk, tüm dünyada da Ankara Keçisi (Angora goat) olarak tanınmaktadır.

Anadolu'ya özgü olan bu ırk, tüm dünyada da Ankara Keçisi (Angora goat) olarak tanınmaktadır. Ankara Keçisi tiftik verimiyle diğer keçilerden ayrılan, Orta Asya'da tarih sahnesine çıkmış, günümüzden 7-8 yüzyıl önce, Türklerin Anadolu'ya gelirken beraberlerinde getirdikleri bir keçi ırkıdır. Türklerin

Detaylı

TÜRKİYE DE KÜÇÜKBAŞ HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ

TÜRKİYE DE KÜÇÜKBAŞ HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ TÜRKİYE DE KÜÇÜKBAŞ HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ Türkiye`de küçükbaş hayvan yetiştiriciliğinin özel bir yeri vardır. Çünkü koyun ve keçiler verimsiz meralarla nadas, anız ve bitkisel üretime uygun olmayan, başka

Detaylı

ARAŞTIRMA. Anahtar Kelimeler: Saanen, Kıl keçisi, Melezleme, Büyüme, Yaşama Gücü

ARAŞTIRMA. Anahtar Kelimeler: Saanen, Kıl keçisi, Melezleme, Büyüme, Yaşama Gücü ARAŞTIRMA 2007: 21 (1): 21-26 http://www.fusabil.org Saanen X Kıl Keçisi F1 ve G1 Melezlerinde Büyüme ve Yaşama Gücü Özelliklerinin Araştırılması Ü. Gülcihan ŞİMŞEK Metin BAYRAKTAR Murad GÜRSES Fırat Üniversitesi

Detaylı

Karacabey Merinosu Koyunlarda Gebelik Süresine Bazı Çevre Faktörlerinin Etkisi

Karacabey Merinosu Koyunlarda Gebelik Süresine Bazı Çevre Faktörlerinin Etkisi Ulud. Üniv. Zir. Fak. Derg., (2003) 17 (2): 137-143 Karacabey Merinosu Koyunlarda Gebelik Süresine Bazı Çevre Faktörlerinin Etkisi Mehmet KOYUNCU * Serdar DURU ** ÖZET Marmara Hayvancılık Araştırma Enstitüsündeki

Detaylı

Sütten Kesim Yaşının Koyunlarda Süt Verimi ve Kuzularda Büyüme Üzerine Etkisi (1)

Sütten Kesim Yaşının Koyunlarda Süt Verimi ve Kuzularda Büyüme Üzerine Etkisi (1) Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarım Bilimleri Dergisi (J. Agric. Sci.), 2003, 13(2): 103-111 Geliş Tarihi: 19.02.2003 Sütten Kesim Yaşının Koyunlarda Süt Verimi ve Kuzularda Büyüme Üzerine

Detaylı

G i r i ş. Araştırma Makalesi

G i r i ş. Araştırma Makalesi İstanbul Üniv. Vet. Fak. Derg. J. Fac. Vet. Med. Istanbul Univ. 32 (3), 41-52, 2006 32 (3), 41-52, 2006 Araştırma Makalesi AYDIN İLİ ÖZEL İŞLETME KOŞULLARINDA YETİŞTİRİLEN KIL KEÇİLERİNİN BAZI VERİM ÖZELLİKLERİ

Detaylı

Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü. Zootekni Doktora Programı. Tez Savunma Tarihi: 13/11/2008

Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü. Zootekni Doktora Programı. Tez Savunma Tarihi: 13/11/2008 ii Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Zootekni Doktora Programı çerçevesinde yürütülmüş olan bu çalışma, aşağıdaki jüri tarafından Doktora Tezi olarak kabul edilmiştir. Tez Savunma Tarihi:

Detaylı

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ'NDE ÇEŞİTLİ VERİM ÖZELLİKLERİ YÖNÜNDEN KARŞILAŞTIRILMASI* MEHMET İSFENDİYAROĞLU** HIDIR DEMİR*** ŞEBNEM G.

KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ'NDE ÇEŞİTLİ VERİM ÖZELLİKLERİ YÖNÜNDEN KARŞILAŞTIRILMASI* MEHMET İSFENDİYAROĞLU** HIDIR DEMİR*** ŞEBNEM G. KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ'NDE İVESİ X KIBRIS YERLİ Fı VE SAKIZ X KIBRIS YERLİ Fı KOYUNLARIN ÇEŞİTLİ VERİM ÖZELLİKLERİ YÖNÜNDEN KARŞILAŞTIRILMASI* MEHMET İSFENDİYAROĞLU** HIDIR DEMİR*** ŞEBNEM G.ÇÖREKÇİ****

Detaylı

HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ

HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ KÜÇÜKBAŞ HAYVAN SEÇİMİ Ankara, 2013 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan yeterlikleri

Detaylı

KOYUNCULUK GAP TEYAP İHG

KOYUNCULUK GAP TEYAP İHG KOYUNCULUK GAP TEYAP İHG KOYUN IRKLARI Koyunları verimlerine göre 3 grupta toplayabiliriz. Etçi ırklar, Sütçü ırklar, Yapağıcı ırklar, Bir işletmede yetiştirilecek koyun ırkı seçilirken şu hususları dikkate

Detaylı

Farklı Besi Sistemlerinde Besiye Alınan Karya Kuzularda Besi Performansı, Kesim ve Karkas Özellikleri

Farklı Besi Sistemlerinde Besiye Alınan Karya Kuzularda Besi Performansı, Kesim ve Karkas Özellikleri Hayvansal Üretim 52(2): 1-9 Araştırma Makalesi Farklı Besi Sistemlerinde Besiye Alınan Karya Kuzularda Besi Performansı, Kesim ve Karkas Özellikleri Engin Yaralı 1, Orhan Karaca 2 1 Adnan Menderes Üniversitesi,

Detaylı

Van Yöresinde Yetiştirilen Norduz Koyunlarının Süt Bileşimi ve Süt Verim Özellikleri

Van Yöresinde Yetiştirilen Norduz Koyunlarının Süt Bileşimi ve Süt Verim Özellikleri YYÜ TAR BİL DERG (YYU J AGR SCI) 2009,19(2): 85-89 Araştırma Makalesi/Article Geliş Tarihi: 01.04.2009 Kabul Tarihi: 29.10.2009 Van Yöresinde Yetiştirilen Norduz Koyunlarının Süt Bileşimi ve Süt Verim

Detaylı

Serdar MAVİLİ Yüksek Lisans Tezi Zootekni Anabilim Dalı Prof. Dr. Zafer ULUTAŞ 2012 Her hakkı saklıdır.

Serdar MAVİLİ Yüksek Lisans Tezi Zootekni Anabilim Dalı Prof. Dr. Zafer ULUTAŞ 2012 Her hakkı saklıdır. ROMANOV X KARAYAKA F1 MELEZİ KUZULARIN BÜYÜME ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ Serdar MAVİLİ Yüksek Lisans Tezi Zootekni Anabilim Dalı Prof. Dr. Zafer ULUTAŞ 2012 Her hakkı saklıdır. T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ

Detaylı

Çine Çaparı ve Karya Koçlarında Testis ve Sperma Özelliklerinin Mevsimsel Değişimi

Çine Çaparı ve Karya Koçlarında Testis ve Sperma Özelliklerinin Mevsimsel Değişimi Hayvansal Üretim 50(2): 9-15, 2009 Araştırma Makalesi Çine Çaparı ve Karya Koçlarında Testis ve Sperma Özelliklerinin Mevsimsel Değişimi Duygu İnce 1*, Orhan Karaca 2 1 Süleyman Demirel Üniversitesi, Ziraat

Detaylı

AKKARAMAN. Yayılma Alanı: Orta Anadolu ve komşu bölgeleriyle kesiştiği yerler

AKKARAMAN. Yayılma Alanı: Orta Anadolu ve komşu bölgeleriyle kesiştiği yerler AKKARAMAN Yayılma Alanı: Orta Anadolu ve komşu bölgeleriyle kesiştiği yerler Verim Yönü: Kombine, et ve süt Genel Tanımı: Yerli ırklar içinde iri yapılı olarak tanımlanır. Vücut dar ve uzundur. Sırt hattı

Detaylı

ANKARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ SAF AKKARAMAN IRKI VE MELEZİ KUZULARIN DOĞUM AĞIRLIKLARINI ETKİLEYEN MAKRO ÇEVRE FAKTÖRLERİNİN ETKİ MİKTARLARININ HESAPLANMASI Aylin YILMAZ

Detaylı

KONYA BÖLGESİNDEN ELDE EDİLEN YÜNÜN (YAPAĞI) KEÇELEŞME ÖZELLİĞİ ÜZERİNDE BİR ARAŞTIRMA

KONYA BÖLGESİNDEN ELDE EDİLEN YÜNÜN (YAPAĞI) KEÇELEŞME ÖZELLİĞİ ÜZERİNDE BİR ARAŞTIRMA i T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ EL SANATLARI EĞİTİMİ ANABİLİM DALI EL DOKUMALARI VE ÖRGÜLERİ EĞİTİMİ BİLİM DALI KONYA BÖLGESİNDEN ELDE EDİLEN YÜNÜN (YAPAĞI) KEÇELEŞME ÖZELLİĞİ ÜZERİNDE

Detaylı

ARAŞTIRMA. Anahtar Kelimeler: Akkaraman, süt verimi, beden ölçüleri, yaşama gücü.

ARAŞTIRMA. Anahtar Kelimeler: Akkaraman, süt verimi, beden ölçüleri, yaşama gücü. ARAŞTIRMA F.Ü.Sağ.Bil.Vet.Derg. 2015; 29 (2): 81-85 http://www.fusabil.org Elazığ İlinde Halk Elinde Yetiştirilen Akkaraman Irkı Koyun ve Kuzulara Ait Bazı Verim Özellikleri * Özge ÖZMEN 1 Selim KUL 2

Detaylı

TARIM İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

TARIM İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İçindekiler 1.GİRİŞ... 5 2. DÜNYADA HAYVANCILIK SEKTÖRÜNÜN GÖRÜNÜMÜ... 6 3.TÜRKİYE DE HAYVANCILIK SEKTÖRÜNÜN GÖRÜNÜMÜ... 8 3.1. Büyükbaş Hayvancılık Faaliyetleri... 9 3.2. Küçükbaş Hayvancılık Faaliyetleri...

Detaylı

Van ve Yöresinde Hamdani Koyunlarının Verimleri ve Morfolojik Özelliklerinin Araştırılması; I. Koyunların Çeşitli Verim Özellikleri

Van ve Yöresinde Hamdani Koyunlarının Verimleri ve Morfolojik Özelliklerinin Araştırılması; I. Koyunların Çeşitli Verim Özellikleri YYU Veteriner Fakultesi Dergisi, 2011, 22 (2), 75-80 ISSN: 1017-8422; e-issn: 1308-3651 ORİJİNAL MAKALE Van ve Yöresinde Hamdani Koyunlarının Verimleri ve Morfolojik Özelliklerinin Araştırılması; I. Koyunların

Detaylı

1. Keçi eti 2. Et Verimi ve Kalitesi için ıslah

1. Keçi eti 2. Et Verimi ve Kalitesi için ıslah 1. Keçi eti 2. Et Verimi ve Kalitesi için ıslah akin@comu.edu.tr http://akin.houseofpala.com Etin kimyasal içeriği Yaşa, cinsiyete, beslemeye bakılmadan kimyasal yapı da ortalama: %70 su, %18 protein,

Detaylı

Saanen ve Saanen Melezi Erkek Oğlakların Besi Performansları*

Saanen ve Saanen Melezi Erkek Oğlakların Besi Performansları* Saanen ve Saanen Melezi Erkek Oğlakların Besi Performansları* O. Karadağ 1 E. Köycü 2 1 Marmara Hayvancılık Araştırma Enstitüsü, Bandıma, Balıkesir 2 Namık Kemal Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni

Detaylı

Ödemiş Belediye Mezbahası nda Kırmızı Et Üretiminin Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma

Ödemiş Belediye Mezbahası nda Kırmızı Et Üretiminin Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma Ege Üniv. Ziraat Fak. Derg., 2003, 40(3):81-88 ISSN 1018-8851 Ödemiş Belediye Mezbahası nda Kırmızı Et Üretiminin Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma Erdal YAYLAK 1 Alper ÖNENÇ 2 Turgay TAŞKIN 3 Yusuf KONCA

Detaylı

ÇİNE ÇAPARI VE KARYA TİPİ GENÇ VE ERGİN KOÇLARINDA TESTİS ÖZELLİKLERİ, SPERMA KALİTESİ VE EŞEYSEL DAVRANIŞLAR

ÇİNE ÇAPARI VE KARYA TİPİ GENÇ VE ERGİN KOÇLARINDA TESTİS ÖZELLİKLERİ, SPERMA KALİTESİ VE EŞEYSEL DAVRANIŞLAR T.C. ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ZOOTEKNİ ANABİLİM DALI ZZO-DR-2007-0001 ÇİNE ÇAPARI VE KARYA TİPİ GENÇ VE ERGİN KOÇLARINDA TESTİS ÖZELLİKLERİ, SPERMA KALİTESİ VE EŞEYSEL DAVRANIŞLAR

Detaylı

Akın Pala, akin@comu.edu.tr. http://akin.houseofpala.com

Akın Pala, akin@comu.edu.tr. http://akin.houseofpala.com Akın Pala, akin@comu.edu.tr http://akin.houseofpala.com YAPAĞI anlamı Yapağı denince geniş anlamda hayvanlar üzerinden kırkılan ve bükülüp iplik yapılabilen ve dokuma dökümü endüstrisinde kullanılan her

Detaylı

Halk elinde ekstansif koşullarda yetiştirilen Sakız X Akkaraman G 1 koyunlarda süt verimi ve bazı kalite özellikleri *

Halk elinde ekstansif koşullarda yetiştirilen Sakız X Akkaraman G 1 koyunlarda süt verimi ve bazı kalite özellikleri * Lalahan Hay. Araşt. Enst. Derg. 2015, 55 (1) 7-14 Araştırma Makalesi / Research Article Halk elinde ekstansif koşullarda yetiştirilen Sakız X Akkaraman G 1 koyunlarda süt verimi ve bazı kalite özellikleri

Detaylı

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar;

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar; Tarımı gelişmiş ülkelerin çoğunda hayvancılığın tarımsal üretim içerisindeki payı % 50 civarındadır. Türkiye de hayvansal üretim bitkisel üretimden sonra gelmekte olup, tarımsal üretim değerinin yaklaşık

Detaylı

ÖZET. Yüksek Lisans Tezi. Đmge Đ. TOKBAY. Adnan Menderes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı

ÖZET. Yüksek Lisans Tezi. Đmge Đ. TOKBAY. Adnan Menderes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı iii ÖZET Yüksek Lisans Tezi AYDIN EKOLOJĐK KOŞULLARINDA FARKLI EKĐM ZAMANI VE SIRA ARALIĞININ ÇEMEN (Trigonella foenum-graecum L.) ĐN VERĐM VE KALĐTE ÖZELLĐKLERĐNE ETKĐSĐ Đmge Đ. TOKBAY Adnan Menderes

Detaylı

İLİMİZDE HAYVANCILIĞIN DURUMU

İLİMİZDE HAYVANCILIĞIN DURUMU İLİMİZDE HAYVANCILIĞIN DURUMU 1.AMASYADA TARIMSAL YAPI İlimiz ekonomisinde Tarım ilk sırada yer almakta olup 29.390 çiftçi ailesinden 146.948 kişi bu sektörden geçimini sağlamaktadır. 2011 yılı Bitkisel

Detaylı

Esra ÖZER Yüksek Lisans Tezi Zootekni Anabilim dalı Prof. Dr. Zafer ULUTAŞ 2011 Her hakkı saklıdır

Esra ÖZER Yüksek Lisans Tezi Zootekni Anabilim dalı Prof. Dr. Zafer ULUTAŞ 2011 Her hakkı saklıdır KARAYAKA KUZULARINDA KESİM ÖNCESİ VE KESİM SONRASI ÖLÇÜLENDİRİLEN GÖZ KASI ÖZELLİKLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİLER Esra ÖZER Yüksek Lisans Tezi Zootekni Anabilim dalı Prof. Dr. Zafer ULUTAŞ 2011 Her hakkı saklıdır

Detaylı

ANKARA KEÇİSİ. Yayılma Alanı : Ankara ili başta olmak üzere, İç Anadolu bölgesi ile Güneydoğu ve Doğu Anadolu bölgesinin bazı illeri

ANKARA KEÇİSİ. Yayılma Alanı : Ankara ili başta olmak üzere, İç Anadolu bölgesi ile Güneydoğu ve Doğu Anadolu bölgesinin bazı illeri ANKARA KEÇİSİ Yayılma Alanı : Ankara ili başta olmak üzere, İç Anadolu bölgesi ile Güneydoğu ve Doğu Anadolu bölgesinin bazı illeri Verim Yönü : Tiftik ve et Genel Tanımı : Vücut küçük yapılı, ince ve

Detaylı

HALK ELİNDE HAYVAN ISLAHI ÜLKESEL PROJESİ

HALK ELİNDE HAYVAN ISLAHI ÜLKESEL PROJESİ HALK ELİNDE HAYVAN ISLAHI ÜLKESEL PROJESİ Yerli koyun ve keçi gibi hayvanlarımızın; et, süt, yapağı, kıl, tiftik ve döl veriminin artırılması 2 Damızlıkçı işletmelerin kurulması, Küçükbaş hayvancılıkta

Detaylı

Mehmet Halis BİLDEN Genel Müdür ve Yönetim Kurulu Başkanı

Mehmet Halis BİLDEN Genel Müdür ve Yönetim Kurulu Başkanı ÖNSÖZ Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü, işletmelerinin tarihleri göz önünde bulundurulduğunda, ülkemizin en eski kurumlarından birisidir. Zirai Kombinalar, Devlet Ziraat İşletmeleri, Hara ve İnekhaneler

Detaylı

Simental sığır ırkının anavatanı İsviçre dir. Simental hem süt ve hemde etçi olmalarından dolayı kombine bir sığır ırkıdır. Dünyada bir çok ülkede

Simental sığır ırkının anavatanı İsviçre dir. Simental hem süt ve hemde etçi olmalarından dolayı kombine bir sığır ırkıdır. Dünyada bir çok ülkede BESİLİK BÜYÜKBAŞ SIMMENTAL (SİMENTAL) Simental sığır ırkının anavatanı İsviçre dir. Simental hem süt ve hemde etçi olmalarından dolayı kombine bir sığır ırkıdır. Dünyada bir çok ülkede yetiştirilmektedir.

Detaylı

Eşme Yöresi Kıvırcık Melezi Kuzularda Pazarlama Canlı Ağırlığı ve Bel Gözü Kası Ultrason Ölçümleri 1

Eşme Yöresi Kıvırcık Melezi Kuzularda Pazarlama Canlı Ağırlığı ve Bel Gözü Kası Ultrason Ölçümleri 1 Eşme Yöresi Kıvırcık Melezi Kuzularda Pazarlama Canlı Ağırlığı ve Bel Gözü Kası Ultrason Ölçümleri 1 Onur Yılmaz, İbrahim Cemal #, Murat Yılmaz, Orhan Karaca, Turgay Taşkın Adnan Menderes Üniversitesi,

Detaylı

Hayvan Gen Kaynaklarını Koruma Nedenleri

Hayvan Gen Kaynaklarını Koruma Nedenleri Türkiye'de hayvan genetik kaynakları yeterince değerlendirilememiş, hatta bazıları daha tam olarak tanımlanmadan yok olmuş veya yok olma tehlikesi ile karşı karşıya kalmıştır. Yerli ırklar yüzyıllardır

Detaylı

Türkiye ve Dünya da Manda Yetiştiriciliği 1

Türkiye ve Dünya da Manda Yetiştiriciliği 1 ISSN: 2146-8168 Sayı: 8, Yıl: 2013, Sayfa: 65-70 http://bilader.gop.edu.tr Dergiye Geliş Tarihi: 04.08.2013 Yayına Kabul Tarihi: 31.12.2013 Baş Editör: Naim Çağman Alan Editörü: Yalçın Tahtalı Türkiye

Detaylı

KARAKAŞ KOYUNLARININ ÇEŞİTLİ VERİM ÖZELLİKLERİ

KARAKAŞ KOYUNLARININ ÇEŞİTLİ VERİM ÖZELLİKLERİ KARAKAŞ KOYUNLARININ ÇEŞİTLİ VERİM ÖZELLİKLERİ Özdal GÖKDAL 1 Ferda KARAKUŞ 2 Hasan ÜLKER 2 1 Adnan Menderes Üniversitesi, Çine Meslek Yüksekokulu, Çine, AYDIN, email: ogokdal@adu.edu.tr 2 Yüzüncü Yıl

Detaylı

RASSAL DEĞİŞKENLER VE OLASILIK DAĞILIMLARI. Yrd. Doç. Dr. Emre ATILGAN

RASSAL DEĞİŞKENLER VE OLASILIK DAĞILIMLARI. Yrd. Doç. Dr. Emre ATILGAN RASSAL DEĞİŞKENLER VE OLASILIK DAĞILIMLARI Yrd. Doç. Dr. Emre ATILGAN 1 RASSAL DEĞİŞKENLER VE OLASILIK DAĞILIMLARI Olasılığa ilişkin olayların çoğunluğunda, deneme sonuçlarının bir veya birkaç yönden incelenmesi

Detaylı

Tunceli ili Pertek ilçesinde Yetiştirilen Koyun ve Keçi Sütlerinin Kaliteli Peynir Yapım Standartlarına Uygunluğu

Tunceli ili Pertek ilçesinde Yetiştirilen Koyun ve Keçi Sütlerinin Kaliteli Peynir Yapım Standartlarına Uygunluğu ISSN: 2148-0273 Cilt 1, Sayı 2, 2013 / Vol. 1, Issue 2, 2013 Tunceli ili Pertek ilçesinde Yetiştirilen Koyun ve Keçi Sütlerinin Kaliteli Peynir Yapım Standartlarına Uygunluğu Fırat TOK*, Murat ÇİMEN**,

Detaylı

Elazığ İli Karakoçan İlçesinden Elde Edilen Sütlerde Yağ ve Protein Oranlarının AB ve Türk Standartlarına Uygunluklarının Belirlenmesi

Elazığ İli Karakoçan İlçesinden Elde Edilen Sütlerde Yağ ve Protein Oranlarının AB ve Türk Standartlarına Uygunluklarının Belirlenmesi ISSN: 2148-0273 Cilt 1, Sayı 2, 2013 / Vol. 1, Issue 2, 2013 Elazığ İli Karakoçan İlçesinden Elde Edilen Sütlerde Yağ ve Protein Oranlarının AB ve Türk Standartlarına Uygunluklarının Belirlenmesi Muhammet

Detaylı

Batı Anadolu İçin Bir Süt Keçisi: Bornova Keçisi

Batı Anadolu İçin Bir Süt Keçisi: Bornova Keçisi Hayvansal Üretim 43(2): 79-85 (2002) Batı Anadolu İçin Bir Süt Keçisi: Bornova Keçisi Metin Şengonca 1 Mustafa Kaymakçı 1 Nedim Koşum 1 Turgay Taşkın 1 Jörg Steinbach 2 1 Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi

Detaylı

Van İli Küçükbaş Hayvancılık İşletmelerinin Mevcut Durumu ve Verimliliği Etkileyen Sorunların Tespiti Üzerine Bir Araştırma *

Van İli Küçükbaş Hayvancılık İşletmelerinin Mevcut Durumu ve Verimliliği Etkileyen Sorunların Tespiti Üzerine Bir Araştırma * Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi/ Journal of The Institute of Natural & Applied Sciences 18 (1-2):09-16, 2013 Araştırma Makalesi/Research Article Van İli Küçükbaş Hayvancılık İşletmelerinin

Detaylı

SÖZLÜ BİLDİRİLER baş Bilim Alanı ( ) Küçükbaş Bilim Alanı (Biyometri ve Genetik) Hayvan Davranışları Çalışmalarında Kullanılan Testler ve Bir Uygulama Semra Göktürk, Cemil Tölü, Türker Savaş İzolasyon

Detaylı

SÜT SEKTÖRÜNDE MEVCUT DURUM. Yusuf GÜÇER Ziraat Mühendisi İzmir İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü

SÜT SEKTÖRÜNDE MEVCUT DURUM. Yusuf GÜÇER Ziraat Mühendisi İzmir İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü SÜT SEKTÖRÜNDE MEVCUT DURUM Yusuf GÜÇER Ziraat Mühendisi İzmir İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü TARIMSAL ÜRETİM DEĞERİ BİTKİSEL VE HAYVANSAL ÜRETİMDE İZMİR İN ÜLKE SIRALAMASINDAKİ YERİ (TUİK-2014)

Detaylı

TANIMLAYICI İSTATİSTİKLER

TANIMLAYICI İSTATİSTİKLER TANIMLAYICI İSTATİSTİKLER Tanımlayıcı İstatistikler ve Grafikle Gösterim Grafik ve bir ölçüde tablolar değişkenlerin görsel bir özetini verirler. İdeal olarak burada değişkenlerin merkezi (ortalama) değerlerinin

Detaylı

KARACABEY HARASI TÜRK MERtNOS KOYUNLARıNDA YAPA Gl VERİMİ, ÖNEMLİ BEDEN. ÖLÇÜLERI VE DÖL VERİMİ ÜZERİNDE tncelemeler. Giriş

KARACABEY HARASI TÜRK MERtNOS KOYUNLARıNDA YAPA Gl VERİMİ, ÖNEMLİ BEDEN. ÖLÇÜLERI VE DÖL VERİMİ ÜZERİNDE tncelemeler. Giriş r-------------------~- A. O. Veteriner Fakültesi Zootekni Kürsüsü KARACABEY HARASI TÜRK MERtNOS KOYUNLARıNDA YAPA Gl VERİMİ, ÖNEMLİ BEDEN. ÖLÇÜLERI VE DÖL VERİMİ ÜZERİNDE tncelemeler Selahattin Batu *

Detaylı

Hayvan Genetik Kaynakları Araştırmaları ve Yönetim Faaliyetleri

Hayvan Genetik Kaynakları Araştırmaları ve Yönetim Faaliyetleri Hayvan Genetik Kaynakları Araştırmaları ve Yönetim Faaliyetleri Tüm hakları saklıdır. Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü Tarafından hazırlanmıştır. Ankara, 205 Tarımsal Araştırmalar ve

Detaylı

Çukurova Bölgesi Sığır Yetiştiriciliğinin Yapısı. Prof. Dr. Serap GÖNCÜ

Çukurova Bölgesi Sığır Yetiştiriciliğinin Yapısı. Prof. Dr. Serap GÖNCÜ Çukurova Bölgesi Sığır Yetiştiriciliğinin Yapısı Prof. Dr. Serap GÖNCÜ Memeli hayvanlardan elde edilen süt, bileşimi türden türe farklılık gösteren ve yavrunun ihtiyaç duyduğu bütün besin unsurlarını içeren

Detaylı

Muş Bölgesinde Yetiştirilen Saanen Oğlaklarının Büyüme Performansı ve Yaşama Gücü

Muş Bölgesinde Yetiştirilen Saanen Oğlaklarının Büyüme Performansı ve Yaşama Gücü Araştırma Makalesi / Research Article Iğdır Üni. Fen Bilimleri Enst. Der. / Iğdır Univ. J. Inst. Sci. & Tech. 1(2): 125-131, 2011 Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Iğdır University Journal

Detaylı

Yetiştirme Amacı Farklı Koyunlarda Kuzu Üretim Etkinliği

Yetiştirme Amacı Farklı Koyunlarda Kuzu Üretim Etkinliği Ege Üniv. Ziraat Fak. Derg., 2002, 39(1):71-77 ISSN 1018-8851 Yetiştirme Amacı Farklı Koyunlarda Kuzu Üretim Etkinliği Erdinç DEMİRÖREN 1 Summary Efficiency of Lamb Production in sheep which raising different

Detaylı

Zootekni Anabilim Dalı, Ankara.

Zootekni Anabilim Dalı, Ankara. Ankara Üniv Vet Fak Derg, 55, 117-124, 2008 Bafra koyunlarında bazı meme özellikleri ve kuzularda büyüme ile bu özelliklerin farklı süt kontrol yöntemleriyle tespit edilen süt verimi ve sağım özellikleriyle

Detaylı

Başlama Tarihi 2011 Bitiş Tarihi 2015 Proje Bütçesi - Mehmet Emin VURAL, Veteriner Hekim

Başlama Tarihi 2011 Bitiş Tarihi 2015 Proje Bütçesi - Mehmet Emin VURAL, Veteriner Hekim Devam Eden Projeler Renkli Tiftik Keçisinin Halk Elinde Islahı Projesi 87.300 Bırusk KESKİN, Veteriner Hekim i. Mehmet Emin VURAL ii. Ahmet KARATAŞ iii. Şahin TEZ iv. Polat İPEK v. Nalan AKÇA Renkli Ankara

Detaylı

TÜRKİYE DE HAYVANCILIK

TÜRKİYE DE HAYVANCILIK TÜRKİYE DE HAYVANCILIK Geniş anlamda hayvancılık tarımsal etkinlerin bir koludur. Tarımla uğraşan nüfus bir yandan toprağı işleyip çeşitli ürünler elde ederken, diğer yandan da hayvan besler. Tarımın

Detaylı

Siyah Alaca Sığırlarda Kısmi Süt Verimlerinden Yararlanılarak 305 Günlük Süt Veriminin Tahmini

Siyah Alaca Sığırlarda Kısmi Süt Verimlerinden Yararlanılarak 305 Günlük Süt Veriminin Tahmini Siyah Alaca Sığırlarda Kısmi Süt Verimlerinden Yararlanılarak 305 Günlük Süt Veriminin Tahmini İ. Keskin S. Boztepe Selçuk Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü, Konya Bu çalışmada, Konya nın

Detaylı

ULUSAL SÜT KONSEYĠ ARAġTIRMA VE DANIġMA KURULU SÜT SEKTÖRÜ 2010 YILI GENEL DEĞERLENDĠRME RAPORU 2.ÜLKEMĠZ SÜT HAYVANCILIĞINDA MEVCUT DURUM

ULUSAL SÜT KONSEYĠ ARAġTIRMA VE DANIġMA KURULU SÜT SEKTÖRÜ 2010 YILI GENEL DEĞERLENDĠRME RAPORU 2.ÜLKEMĠZ SÜT HAYVANCILIĞINDA MEVCUT DURUM ULUSAL SÜT KONSEYĠ ARAġTIRMA VE DANIġMA KURULU SÜT SEKTÖRÜ 2010 YILI GENEL DEĞERLENDĠRME RAPORU 1.GĠRĠġ Ülkelerin teknolojik alanda hızlı gelişmeleri, ülkede yaşayan bireylerin sağlıklı ve yeterli beslenmeleri

Detaylı

Prof. Dr. Mehmet KOYUNCU

Prof. Dr. Mehmet KOYUNCU Prof. Dr. Mehmet KOYUNCU Zootekni Bölüm Başkanı Hayvan Yetiştirme Anabilim Dalı Telefon : 224 2941556 Faks : 224 4428152 E-posta : koyuncu@uludag.edu.tr Adres : Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi, Zootekni

Detaylı

Kıl Keçisi Erkek Oğlaklarında Besi Gücü ve Karkas Özellikleri Okan Atay, Özdal Gökdal, Vadullah Eren Adnan Menderes Üniversitesi, Çine Meslek Yüksekokulu Özet: Bu araştırma, yaklaşık 3 aylık yaşta 60 gün

Detaylı

Besi Hayvanları Pazarlama Politikası ve Canlı Hayvan Borsaları Komitesi. Sonuç Raporu

Besi Hayvanları Pazarlama Politikası ve Canlı Hayvan Borsaları Komitesi. Sonuç Raporu Besi Hayvanları Pazarlama Politikası ve Canlı Hayvan Borsaları Komitesi Sonuç Raporu Ana Başlıklar Kayıt Sistemi Hayvan Pazarları ve Canlı Hayvan Ticaret Borsaları Desteklemeler Sektörel Paydaşlar Mevzuat

Detaylı

Türkiye Yerli Koyun Irklarının Korunması

Türkiye Yerli Koyun Irklarının Korunması U. Ü. ZİRAAT FAKÜLTESİ DERGİSİ, 2009, Cilt 23, Sayı 2, 97-119 (Journal of Agricultural Faculty of Uludag University) Türkiye Yerli Koyun Irklarının Korunması Mehmet Ertuğrul 1*, Gürsel Dellal 1, İhsan

Detaylı

Besi Süresinin İvesi Erkek Kuzuların Besi Performansı ve Karkas Özelliklerine Etkisi

Besi Süresinin İvesi Erkek Kuzuların Besi Performansı ve Karkas Özelliklerine Etkisi TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ 2007, 13 (4) 372-378 ANKARA ÜNİVERSİTESİ ZİRAAT FAKÜLTESİ Besi Süresinin İvesi Erkek Kuzuların Besi Performansı ve Karkas Özelliklerine Etkisi Nihat TEKEL 1 H. Deniz ŞİRELİ 1 M.

Detaylı

Yetiştirici Koşullarında Kıl, Saanen x Kıl ve Alpin x Kıl Melezi Oğlaklarda Büyüme-Gelişme ve Yaşama Gücü Özellikleri

Yetiştirici Koşullarında Kıl, Saanen x Kıl ve Alpin x Kıl Melezi Oğlaklarda Büyüme-Gelişme ve Yaşama Gücü Özellikleri Hayvansal Üretim 54(1): 30-37, 2013 Araştırma Makalesi Yetiştirici Koşullarında Kıl, Saanen x Kıl ve Alpin x Kıl Melezi Oğlaklarda Büyüme-Gelişme ve Yaşama Gücü Özellikleri Özdal Gökdal*, Okan Atay, Ali

Detaylı

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ ADANA BÖLGESİNDE YETİŞTİRİLEN KIL KEÇİLERİNDE ALT KIL (KAŞMİR) ÜRETİM POTANSİYELİ, ALT KILLARIN FİZİKSEL KARAKTERİSTİKLERİ VE TEKSTİL SEKTÖRÜNDEKİ

Detaylı

Trakya Kalkınma Ajansı. www.trakyaka.org.tr. Edirne İlinde Yem Bitkileri Ekilişi Kaba Yem Üretiminin İhtiyacı Karşılama Oranı

Trakya Kalkınma Ajansı. www.trakyaka.org.tr. Edirne İlinde Yem Bitkileri Ekilişi Kaba Yem Üretiminin İhtiyacı Karşılama Oranı Trakya Kalkınma Ajansı www.trakyaka.org.tr Edirne İlinde Yem Bitkileri Ekilişi Kaba Yem Üretiminin İhtiyacı Karşılama Oranı EDİRNE YATIRIM DESTEK OFİSİ EDİRNE İLİNDE YEM BİTKİLERİ EKİLİŞİ, MERALARIN DURUMU

Detaylı

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ Funda ÇOBAN SÜT KOYUNCULUĞUNDA LAKTASYON EĞRİSİ MODELLERİNİN KARŞILAŞTIRMALI OLARAK İNCELENMESİ ZOOTEKNİ ANABİLİM DALI ADANA,2013 ÇUKUROVA

Detaylı

Gökkuşağı Alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) Yavrularının İlk Dönemlerde Büyüme Performansı ve Ölüm Oranı Üzerine Tuzluluğun Etkisi

Gökkuşağı Alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) Yavrularının İlk Dönemlerde Büyüme Performansı ve Ölüm Oranı Üzerine Tuzluluğun Etkisi Gökkuşağı Alabalığı (Oncorhynchus mykiss Walbaum, 1792) Yavrularının İlk Dönemlerde Büyüme Performansı ve Ölüm Oranı Üzerine Tuzluluğun Etkisi Halim İbrahim ERBAŞ Nadir BAŞÇINAR Mehmet KOCABAŞ Şebnem ATASARAL

Detaylı

HAYVANCILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Altyapı ve Çevre İzleme Daire Başkanlığı ANKARA / 25 AĞUSTOS 2014

HAYVANCILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Altyapı ve Çevre İzleme Daire Başkanlığı ANKARA / 25 AĞUSTOS 2014 HAYVANCILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Altyapı ve Çevre İzleme Daire Başkanlığı ANKARA / 25 AĞUSTOS 2014 DAP GAP KOP VE DOKAP KALKINMA BÖLGELERİNDE HAYVANCILIK YATIRIMLARININ DESTEKLENMESİ AMAÇ Bölgesel gelişmişlik

Detaylı

Kangal Irkı Köpeklerde Büyüme ve Beden Ölçülerine ait Özellikler. Characteristics of the Growth and Body Measurements of the Kangal Dogs

Kangal Irkı Köpeklerde Büyüme ve Beden Ölçülerine ait Özellikler. Characteristics of the Growth and Body Measurements of the Kangal Dogs Araştırma Makalesi / Research Article Iğdır Üni. Fen Bilimleri Enst. Der. / Iğdır Univ. J. Inst. Sci. & Tech. 2(3): 117-126, 2012 Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Iğdır University Journal

Detaylı

ASC (ANDALUZİT, SİLİSYUM KARBÜR) VE AZS (ANDALUZİT, ZİRKON, SİLİSYUM KARBÜR) MALZEMELERİN ALKALİ VE AŞINMA DİRENÇLERİNİN İNCELENMESİ

ASC (ANDALUZİT, SİLİSYUM KARBÜR) VE AZS (ANDALUZİT, ZİRKON, SİLİSYUM KARBÜR) MALZEMELERİN ALKALİ VE AŞINMA DİRENÇLERİNİN İNCELENMESİ ASC (ANDALUZİT, SİLİSYUM KARBÜR) VE AZS (ANDALUZİT, ZİRKON, SİLİSYUM KARBÜR) MALZEMELERİN ALKALİ VE AŞINMA DİRENÇLERİNİN İNCELENMESİ İlyas CAN*, İbrahim BÜYÜKÇAYIR* *Durer Refrakter Malzemeleri San. Ve

Detaylı

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ YAPI MALZEMELERİ ANABİLİM DALI 1. KONU İlgi yazının ekindeki Murat Ayırkan, Fibertaş Prekast Şirketi adına imzalı dilekçede Fibertaş

Detaylı

BULDAN HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ

BULDAN HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ BULDAN HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ Behiye AKSOY(DENGİZ), Nazif EKİCİ Buldan Tarım İlçe Müdürlüğü ÖZET Bu çalışma da Buldan merkez, belde köylerinde hayvan yetiştiriciliği ve yakın gelecekteki durumu incelenmiştir.

Detaylı

Akkaraman, Dorset Down x Akkaraman (F 1 ) ve Dorset Down x Hamdani (F1 ) Kuzularının Yaşama Gücü ile Büyüme Özelliklerinin Araştırılması

Akkaraman, Dorset Down x Akkaraman (F 1 ) ve Dorset Down x Hamdani (F1 ) Kuzularının Yaşama Gücü ile Büyüme Özelliklerinin Araştırılması Y.Y.Ü. Vet. Fak. Derg. 1996, 7 (1-2): 18-25 Akkaraman, Dorset Down x Akkaraman (F 1 ) ve Dorset Down x Hamdani (F1 ) Kuzularının Yaşama Gücü ile Büyüme Özelliklerinin Araştırılması Fuat ODABAŞ I O~LU '

Detaylı

Sarıçam dan Üretilen Masif Panellerin Bazı Özellikleri

Sarıçam dan Üretilen Masif Panellerin Bazı Özellikleri II. ULUSAL AKDENİZ ORMAN VE ÇEVRE SEMPOZYUMU Akdeniz ormanlarının geleceği: Sürdürülebilir toplum ve çevre 22-24 Ekim 2014 - Isparta Sarıçam dan Üretilen Masif Panellerin Bazı Özellikleri Süleyman KORKUT

Detaylı

SÜREKLİ RASSAL DEĞİŞKENLER

SÜREKLİ RASSAL DEĞİŞKENLER SÜREKLİ RASSAL DEĞİŞKENLER Sürekli Rassal Değişkenler Sürekli Rassal Değişken: Değerleriölçümyadatartımla elde edilen, bir başka anlatımla sayımla elde edilemeyen, değişkene sürekli rassal değişken denir.

Detaylı

Grafik-1: Avrupa Birliğinde Haftalık Dana Karkas Ortalama Fiyatları / 100 KG

Grafik-1: Avrupa Birliğinde Haftalık Dana Karkas Ortalama Fiyatları / 100 KG 1. KIRMIZI ET SEKTÖRÜNDEKİ GELİŞMELER a. Kırmızı Et Sektörü Pazar Analizi AVRUPA BİRLİĞİ: Grafik-1: Avrupa Birliğinde Haftalık Dana Karkas Ortalama Fiyatları / 100 KG Kaynak: Avrupa Birliği Komisyonu,

Detaylı

MUHARREM SATILMIŞ 31.07.2013. Hayvancılık Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Lalahan-ANKARA

MUHARREM SATILMIŞ 31.07.2013. Hayvancılık Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Lalahan-ANKARA Hayvan Genetik Kaynakları Avrupa Bölgesel Odak Noktası (ERFP) çalışma grupları dâhilin de genetik kaynakların ex situ koruması ve Hayvan Genetik Kaynakları Avrupa Gen Bankası ağı kurulması ile ilgili Çalıştay

Detaylı

Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Yetiştirilen Farklı Buğday Tiplerinin Yaş Gluten Miktarları Bakımından Kalitelerinin Belirlenmesi

Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Yetiştirilen Farklı Buğday Tiplerinin Yaş Gluten Miktarları Bakımından Kalitelerinin Belirlenmesi Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Yetiştirilen Farklı Buğday Tiplerinin Yaş Gluten Miktarları Bakımından Kalitelerinin Belirlenmesi doi: 10.17932/ IAU.IAUD.m.13091352.2015.7/26.41-46 Hayrettin KANIT 1* Murat

Detaylı

BÜYÜKBAŞ HAYVANCILIK ARAŞTIRMALARI ÇALIŞMA GRUBU. Önder SÖZEN Koordinatör 19.03.2014

BÜYÜKBAŞ HAYVANCILIK ARAŞTIRMALARI ÇALIŞMA GRUBU. Önder SÖZEN Koordinatör 19.03.2014 BÜYÜKBAŞ HAYVANCILIK ARAŞTIRMALARI ÇALIŞMA GRUBU Önder SÖZEN Koordinatör 19.03.2014 SUNU PLANI Çalışma Grubu Bağlı Enstitüler/İstasyonlar Dünya ve Türkiye de Büyükbaş Hayvancılık Verileri Devam Eden, Sonuçlanan,

Detaylı

İzmir İli Çevresinde Kurban Olarak Kesilen Farklı Koyun Genotiplerinden Elde Edilen Derilerin Doğal Yağ Oranlarının Araştırılması

İzmir İli Çevresinde Kurban Olarak Kesilen Farklı Koyun Genotiplerinden Elde Edilen Derilerin Doğal Yağ Oranlarının Araştırılması Hayvansal Üretim 47(2): 21-25, 2006 Araştırma Makalesi İzmir İli Çevresinde Kurban Olarak Kesilen Farklı Koyun Genotiplerinden Elde Edilen Derilerin Doğal Yağ Oranlarının Araştırılması Bahri Başaran 1*,

Detaylı

1 Kafkas Üniversitesi Kars 02.11.2007/3 17.04.2014. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Erzurum Veteriner Kontrol ve Araştırma Enstitüsü

1 Kafkas Üniversitesi Kars 02.11.2007/3 17.04.2014. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Erzurum Veteriner Kontrol ve Araştırma Enstitüsü Onay ve karar no 1 Kafkas Üniversitesi Kars 02.11.2007/3 17.04.2014 2 3 4 Erzurum Veteriner Kontrol ve Araştırma Enstitüsü Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Necmettin Erbakan Üniversitesi

Detaylı

Kaynak (1) 03.04.2008. Dr. Cemal ÇAKMAK

Kaynak (1) 03.04.2008. Dr. Cemal ÇAKMAK TÜRK HAYVANCILIK SEKTÖRÜNÜN N YAPISI ve STRATEJİK ÖNCELİKLERİ Kaynak (1) Dr. Cemal ÇAKMAK 1. NEDEN HAYVANCILIK? 1. Açlık-Tokluk, iyi-kötü beslenme gibi insan odaklı konular dünya siyasetini de etkilemektedir.

Detaylı

Grafik-1: Avrupa Birliğinde Haftalık Dana Karkas Ortalama Fiyatları / 100 KG

Grafik-1: Avrupa Birliğinde Haftalık Dana Karkas Ortalama Fiyatları / 100 KG 1. KIRMIZI ET SEKTÖRÜNDEKİ GELİŞMELER a. Kırmızı Et Sektörü Pazar Analizi AVRUPA BİRLİĞİ: Grafik-1: Avrupa Birliğinde Haftalık Dana Karkas Ortalama Fiyatları / 100 KG Kaynak: Avrupa Birliği Komisyonu,

Detaylı

KIRMIZI ET SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI ve ÇÖZÜM ÖNERİLERİ. Dr. Ahmet YÜCESAN Ulusal Kırmızı Et Konseyi Bşk. İSTANBUL 2014

KIRMIZI ET SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI ve ÇÖZÜM ÖNERİLERİ. Dr. Ahmet YÜCESAN Ulusal Kırmızı Et Konseyi Bşk. İSTANBUL 2014 KIRMIZI ET SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI ve ÇÖZÜM ÖNERİLERİ Dr. Ahmet YÜCESAN Ulusal Kırmızı Et Konseyi Bşk. İSTANBUL 2014 Ulusal Kırmızı Et Konseyi Ulusal Kırmızı Et Konseyi; 5488 sayılı Tarım Kanununun 11.maddesinde

Detaylı

Genler ve Çevre fenotipik varyansa ne kadar katkıda bulunuyor?

Genler ve Çevre fenotipik varyansa ne kadar katkıda bulunuyor? Genler ve Çevre fenotipik varyansa ne kadar katkıda bulunuyor? Akin Pala akin@comu.edu.tr Genlerin katkısı Neden aile bireyleri birbirine benzer? Ortak genler paylaşırlar Neden verimlerin genotip tarafından

Detaylı