Bir Devlet Kurumunda ISO 9002 Eğitimine Yönelik Tutumların Belirleyicileri ve Boyutları

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Bir Devlet Kurumunda ISO 9002 Eğitimine Yönelik Tutumların Belirleyicileri ve Boyutları"

Transkript

1 Türk Psikoloji Yazıları, Haziran 2008, 11 (21), Bir Devlet Kurumunda ISO 9002 Eğitimine Yönelik Tutumların Belirleyicileri ve Boyutları Reyhan Bilgiç Orta Doğu Teknik Üniversitesi Özet Bu çalışmada, örgüte yönelik tutumlar ile Türkiye deki bir devlet kurumunda verilen ISO 9002 eğitim programına yönelik tutumlar arasındaki ilişki incelenmiştir. Çalışmaya kurumun her düzeyinden 172 kişi katılmıştır. Sorular yazarın danışmanlığında geniş çaplı bir kurum anketinin parçası olarak hazırlanmıştır. Bireylerin kurum yaşamının farklı boyutlarına yönelik algıları ile ilgili maddelerine uygulanan faktör analizi sonucunda altı boyut bulunmuştur. Bunlar sırasıyla; genel doyum, işe bağlılık, ücret ile ilgili doyum, fiziksel çevre ile ilgili doyum, beceri kullanımı ve iş stresidir. Buna ilaveten ankette kurumun hizmetiçi eğitimine ve ISO 9002 eğitimine yönelik sorular da yer almıştır ve bu sorulara uygulanan faktör analizi sonucu iki faktör elde edilmiştir. Bu faktörler algılanan bilgi yeterliği ve algılanan yararlılık tır. Ayrıca, hizmetiçi eğitime yönelik tutumlarla ilgili maddeler eğitime karşı tutum değişkeni olarak ele alınmıştır. Faktör analizleri sonucu elde edilen alt ölçeklerin çoğunun kabul edilebilir düzeyde güvenilir olduğu görülmüştür. Verilen eğitimle ilgili alt ölçekleri yordayan örgüt değişkenlerinin belirlemek için bir dizi hiyerarşik regresyon analizi yapılmıştır. Bulgular, kazanılmış bilgi yeterliği algısını, sadece hizmetiçi eğitime yönelik olumlu tutumun, diğer bütün demografik değişkenlerin ötesinde, marjinal düzeyde yordadığını göstermiştir. Ayrıca, bulgular insanların iş doyumu ve hizmetiçi eğitimin yararlılığına olan inançları arttıkça, kurum tarafından düzenlenen eğitim programlarının yararına olan inançlarının da arttığını göstermiştir. Anahtar kelimeler: ISO 9002 eğitimi, algılanan fayda, kazanılmış bilgi yeterliği algısı, hizmetiçi eğitimi, iş doyumu, işe bağlılık Abstract This study examined the relationship between organizational attitudes and attitudes toward ISO 9002 training programs in a government organization in Turkey. A hundred and seventy-two employees from all levels of the organization participated in the study. The questions were prepared under the supervision of the author as a part of a large-scale organizational survey. A factor analysis on the items related to attitudes about different aspects of organizational life revealed six distinct factors named as job satisfaction, job involvement, pay satisfaction, satisfaction with physical conditions, skill utilization, and perceived stress due to workload. A separate factor analysis on the items concerning the ISO 9002 trainings resulted in two distinct factors; perceived adequacy of knowledge and perceived utility. Reliabilities of the factors were in general at a satisfactory level. To determine which set of attitudinal variables predicted the adequacy of knowledge gained and belief in utility of the ISO 9002 trainings, a series of hierarchical regression analyses were performed. Results showed that a positive attitude toward training was the only marginally significant predictor of adequacy of knowledge gained beyond and above the demographic characteristics. Results also showed that if people were satisfied with their jobs and believed in the usefulness of in-house training programs, they were also more likely to perceive the ISO 9002 trainings as more beneficial for both the organization and people working in the organization. Key words: ISO 9002 training, perceived utility, adequacy of knowledge gained, in-house training, job satisfaction, job involvement Yazışma Adresi: Doç. Dr. Reyhan Bilgiç, ODTÜ Psikoloji Bölümü 06531, Ankara, Türkiye E-posta: Yazar Notu: Bu çalışmanın ilk analizleri 2001 yılında Prag da yapılan X. EAWOP Kongresi nde sunulmuştur. Bu çalışmanın gerçekleşmesine yardımcı olan Gaye Ünalan, Candan Karaca ve Hande Savlı ya teşekkür ederim.

2 ISO 9002 Eğitimi 29 Hem devlet hem de özel kurumlar çalışanları için kurum içi eğitimler düzenlemektedirler (Gül, 2000; Milli Prodüktivite Stratejik Plan Hazırlık Programı, 2007) Örneğin, hizmetiçi eğitimi anahtar kelimesiyle google da tarama yaptığımızda hemen hemen her kurumun bu konuyla ilgili bir yönetmeliği olduğunu görmekteyiz. Kurum içi eğitim birimleri, Türkiye deki devlet kurumlarında en önemli rollerden birine sahiptir ve her yıl değişik kurumlar, değişik eğitim programlarına önemli miktarda kaynak harcamaktadırlar (Gül, 2000; Ültanır ve Ültanır, 2005). Kurumlarda hizmetiçi eğitim ne amaçla verilirse verilsin, önemli olan, eğitim alanındaki yazarların da hemfikir olduğu gibi eğitim programlarının ve sonuçlarının değerlendirilmesine yönelik çalışmalardır (örn., Goldstein, 1993). Ayrıca, yine pek çok araştırmacıya göre eğitim programlarını değerlendirmek zor bir iştir (Alliger, Tannenbaum, Bennet, Traver ve Shotland, 1997). Türkiye de kamu kurumlarının hepsinde hizmetiçi eğitim verilmekle birlikte (Ültanır ve Ültanır, 2005), bu programların değerlendirildiği konusunda çok az yazılı kaynak bulunmaktadır. Ancak, bazı bakanlıklarda, örneğin Sağlık Bakanlığına bağlı hastanelerde verilen bazı eğitimler değerlendirilmektedir (Soyer- Türk, Çiçeklioğlu ve Ceber, 2007). Hizmetiçi eğitim programlarının değerlendirilmesiyle ilgili olarak Milli Eğitim Bakanlığı da zaman zaman bu konu üzerinde düşünmüş ve bazı tarama çalışmaları yaptırmıştır (bkz. Uçar ve İpek, 2006; Yalın, 2001). Uluslararası literatürde, eğitim programlarının değerlendirilmesine sık sık rastlamaktayız; örneğin, Wickramasinghe (2006) Srilanka da bulunan organizasyonların, eğitimi alan kişi bazında eğitim sonrası değerlendirme yapmaya pek yabancı olmadıklarını belirtirken, Eguiguren Huerta, Llinàs Audet, ve Pons Peregort (2006) Katalanya da bu konuda pek çok organizasyonunun sistematik olmadığını ifade etmektedirler. Eğitim programlarını değerlendirmek için sistematik deneysel desenlere gerek duyulmaktadır. Eğitimle ilgilenen yazarlar, kurumlardaki eğitim programlarının kontrollü çalışmalarla, tercihen de eşit olmayan kontrol gruplarının (non-equivalent control group) veya diğer araştırma desenlerinin kullanıldığı yarı deneysel çalışmalarla değerlendirilmesi gerektiğini savunmaktadırlar (Arthur, Bennet ve Adams, 2005; Hoyle, 1984). Cook ve Campbell ın (1979) da belirttiği gibi laboratuar dışında deney yaptığımızda veya tabii bir şekilde oluşan programı değerlendirirken, nedensonuç ilişkisi kurmak için, bir başka deyişle, elde ettiğimiz sonuçların verilen eğitim dışındaki yapay faktörlere bağlı olmadığını göstermek için yarı deneysel desenler kullanmak gerekmektedir. Ancak bu desenleri kullanmak için en basitinden bir eşit olmayan kontrol grubunun olması ve her iki gruptan da hem eğitim öncesi hem de eğitim sonrası ölçümlerin alınması gerekmektedir. Hizmetiçi eğitim programlarını değerlendirirken genellikle böyle bir kontrol grubu bulmak pratik açıdan zor olmaktadır. Ayrıca, Sackett, ve Mullen e (1993) göre, amaç değişimi ölçmek değil de belli bir hedefe ulaşmak olduğunda, eğitim + test sonrası ölçüm şeklindeki desenler de önemli olabilmektedir. Bu nedenle, hizmetiçi eğitim programlarını değerlendirmek için, genellikle tek gruptan ve sadece eğitim sonrasında olmak üzere ölçümler alınmaktadır. Örgütlerde verilen eğitim değerlendirilirken, değerlendirme esnasında hangi tür araştırma deseninin kullanılacağına karar vermenin ötesinde, üzerinde durulması gereken bir diğer önemli konu da uygun bir eğitim değerlendirme ölçütünün bulunmasıdır. Kirkpatrick in (akt. Goldstein, 1993) tipolojisine göre, eğitimi alanların tepki ölçümleri verilen herhangi bir eğitimin birinci düzey getirileri/sonuçlarıdır. Eğitim programının gerçekten etkili olduğundan emin olabilmek için genellikle daha başka düzeylere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu diğer düzeyler öğrenme, transfer ve genel üretim sonuçlarıdır. Meta-analiz çalışmaları sonucunda Kirkpatrick in tipolojisi ile ilgili neredeyse hiçbir nedensel sıra bulunmamasına rağmen, Alliger ve Janak (1989) ve Tannenbaum ve Yukl (1992) eğitimi alanların tepkilerini (reaksiyonlarını) ölçmenin önemli olduğuna işaret etmektedirler. Yine aynı şekilde Brown (2005) da bu tepkilerin örgütsel açıdan önemli olduğunu belirtmiştir. Özellikle bazı tür eğitim programları için eğitim alanların öz yeterlik duyguları geliştirmeleri, duygulanım düzeylerinin değişmesi ve olumlu olması ve yüksek düzeyde kuruma bağlılık en önemli sonuçlar olabilmektedir. Muhtemelen pek çok kurum bu sonuçları ölçmek için eğitim sonrası anketlerini kullanmaktadır (Ruth, 2000). Her ne kadar görgül çalışmalar eğitimi alanların tepkileri ile diğer eğitim sonuçları arasındaki ilişkinin zayıf olduğunu gösterse de (bkz. Ruona, Leimbach, Holton ve Bates, 2002), çoğu kurum, sonuçların değerlendirilmesinde eğitimi alanların tepkilerini ölçüt olarak kabul etmektedir (Arthur, Bennet ve Adam, 2003; Belcourt ve Wright, 1996). Bu tepkiler ölçülürken Tannenbaum ve Yukl a (1992) göre, eğitimin en önemli sonucu/getirisi eğitimde verilen bilgilerle ilgili olarak insanın kendi kendine olan yeterliliğidir. Yeterlilik, bilgi ve beceri kazanmanın öncüsüdür (Warr, Allen, ve Birdi, 1999). Örgütlerde eğitim alan kişilerin verilen eğitimden hoşlanmalarının; yani verilen eğitime karşı olumlu bir tutum içinde bulunmalarının örgüt açısından manevi sonuçları bulunmaktadır (Al-Emadi ve Marquardt, 2007; Tannenbaum, Mathieu ve Salas 1991). Bu nedenle bu tepkilere neden olan faktörlerin incelenmesinde yarar

3 30 Türk Psikoloji Yazıları vardır. Yapılan çalışmalar bu belirleyicilerin iş tutumları (Salas ve Cannon-Bowers, 2001; Tannenbaum, Mathieu, Salas ve Cannon-Bowers, 1991; Tracey, Hinkin ve Tannenbaum, 2001) kişilik özellikleri (Baumgartel, Reynolds ve Pathan, 1984; Noe ve Schmitt, 1986), içsel motivasyon (Venkatesh, 1999), örgütsel adaletin çeşitli boyutları (Lioa ve Tai, 2006) ve örgütsel iklim (Tracey, Tannenbaum ve Kavanagh,1995) gibi faktörler olduğunu belirtmişlerdir. Yukarıda özetlenen literatürden de anlaşılacağı üzere, eğitim sonrası elde edilen tepkiler ile işe yönelik tutumlar arasında zaman zaman ilişkiler olabileceği vurgulanmış, bu tepkilerin neler olacağı belirlenmiş olmasına rağmen, tepkilere neden olan faktörlerden iş doyumu, örgütte verilen eğitime karşı tutumlar incelenmemiştir. İş doyumunun genel olarak örgütsel bağlılığı arttırdığı daha önceden bilinmektedir (Mathiu ve Zajac, 1990; Meyer ve Allen, 1997). İlave olarak, kişinin işini sevmesinden dolayı, iş esnasında elde edeceği fırsatlarla kendini geliştirmesi de beklenebilir. Bu nedenle, eğitim sonrası tepkiler ile iş doyumu arasında ilişki beklemek çıkarımsal olarak doğru görünmektedir. Literatürde hiç işlenmeyen ama önemli olduğu düşünülen konulardan birisi de kişilerin işyerinde verilen eğitim programlarına karşı geliştirdikleri tutumlarla, verilen eğitim sonrası elde edilen tepkiler arasındaki ilişkidir. Genel olarak kişilerin örgüte ve işlerine karşı tutumları onları duygusal anlamda olumlu bir atmosfere sokacağından bu durum onların verilen eğitimi daha iyi algılamalarına ve iyi tepki göstermelerine neden olabilir. Aynı şekilde, kişiler örgüt çapında verilen eğitim olanaklarının adil olduğuna inanırlarsa, bu durum kişilerde genel bir doyum yaratabilir. Nitekim, süreçsel adaletin kişilerin iş doyumunu etkilediği bilinmektedir (Cohen-Charash ve Spector, 2001). Bu nedenle eğitime karşı olumlu tutumlar da verilen bir eğitim sonucu çalışanların olumlu duygulanım içinde olmalarını sağlayabilir. Bu çalışmanın amacı, bir kamu kuruluşunda ISO 9002 uygulamaları çerçevesinde dışarıdan bir danışmanlık firması tarafından örgütün merkez teşkilatında verilmiş olan bir haftalık eğitim programının sonucunu, çeşitli ölçütler çerçevesinde değerlendirerek, bu ölçütlerin muhtemel yordayıcılarını bulmaktır. Bu eğitim çerçevesinde katılımcılara Toplam Kalite Yönetimi ve ISO 9002 hakkında bilgi verilmiş, yöneticilere de ayrıca yöneticilik eğitimi verilmiştir. Toplam Kalite Yönetimi, süreçlerde sürekli gelişmeyi hedefleyerek, sistemin tüm elemanlarının veya sistem içerisindeki tüm müşterilerin tatmin olduğu bir kalite sistemi olarak ifade edilebilir (O Connell,1997). Benzer programlar kısmen ya da bütün olarak devlet kurumlarının çoğunu kapsamaktadır (Ardıç ve Baş, 2007). Toplam Kalite Yönetimi uygulaması çerçevesinde devlet kurumlarındaki bütün kademeler bilgilendirilmekte ve kalitenin hiç bitmeyen bir arayış olduğu vurgulanmaktadır. Toplam Kalite Yönetimi nin temel felsefesi, çalışanlara kalitenin gerekliliğinin telkin edilmesinden sonra, birimler bazında kalite çemberlerine benzer çemberler oluşturularak çalışanların karar verme sürecine katılmaları sağlanmaktadır (Aktan, 2007). Son zamanlarda, Toplam Kalite Yönetiminin farkına varılması, müşterilerin veya hizmet alan insanların devlet kurumlarından daha iyi hizmet talep etmesiyle birlikte birçok devlet kuruluşu Toplam Kalite Yönetimi (TKY) ne geçmiş ve ISO 9000 standartları geliştirerek, çalışanları için bu yönde eğitim programları düzenlemiştir. Yukarıda bahsedilen zaman ruhu bağlamında, bu çalışmanın yapıldığı kurum da, merkez ve diğer teşkilatlarında 1997 yılında TKY uygulamalarına başamıştır. Kalite geliştirme programlarının bir parçası ve 9001 sertifikalarının kurucusu olarak Milli Prodüktivite Merkezi nin de yardımıyla kurum daha sonra ISO programını uygulamaya başlamıştır (ISO 9001 programı ISO 9002 programının öncüsüdür (Wingo, 2000)). Sertifika almadan önce kurum, çalışanlarının çoğuna Kalite Kontrol Programları ve ISO 9002 ile ilgili olarak eğitim vermiştir. Kurum web sayfasında da yer alan bilgilere göre, tüm bu çabaların amacı kaliteyi artırmak ve Türkiye de kalite güvencesi açısından en iyi devlet kurumu olmaktır. Kurumun yan ve alt kuruluşlarının büyük bir kısmının üretimin şu ya da bu safhasıyla ilgili olduğu düşünüldüğünde, böyle bir başlangıcın kalite bilincinin yaygınlaşmasında motive edici bir güç olacağı düşünülmekte ve bu durumun Türkiye ye uluslararası piyasalarda rekabet gücü vereceğine inanılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, yukarıda belirtilen amaçlar doğrultusunda çalışanlarına ISO 9002 ile ilgili eğitim veren bir kuruluşta çalışanların, verilen eğitime karşı geliştirdikleri tepkileri ölçmek üzere bir ölçek geliştirmek ve bu ölçek sonucunda elde edilen değişik boyutları birtakım tutumsal ve kişisel özellikler ile yordayabilmektir. Yöntem Katılımcılar Bu çalışmaya bir devlet kurumunda çalışmakta olan 172 kişi katılmıştır. Katılımcılar seçkisiz olarak, kurumun tüm düzeylerini ve fonksiyonel ünitelerini temsil edecek şekilde seçilmiştir. Örneklemi temel olarak üst ve orta düzey yöneticiler, danışmanlar ve unvansız memurlar oluşturmuştur. Ayrıca, kurumun bütün ünitelerinden avukatlar, mühendisler ve diğer yüksek düzey uzman meslek sahibi çalışanlar da bu

4 ISO 9002 Eğitimi 31 çalışmada yer almıştır. Örneklemin yaş ortalaması ve ortalama hizmet süresi yıldır. Çalışanların çoğu üniversite mezunudur. Örneklemin özellikleri Tablo 1 de sunulmuştur. Tablo 1. Katılımcıların Demografik Özellikleri Frekans Yüzde Cinsiyet Kadın Erkek Eğitim İlk - Orta Lise Üniversite Yüksek Lisans Eksik Veri Yöneticilik Düzeyi Yüksek Orta Alt Eksik Veri Min. Maks. Ort. S Yaş Çalışma süresi Veri Toplama Araçları ve İşlem Bu çalışma için kullanılan ölçümler yazarın danışmanlığı doğrultusunda bir yüksek lisans dersinde hazırlanan tutum sorularının bir parçasını oluşturmaktadır. Araştırma paketinde 85 soru bulunmakta ve bu sorular çalışanların kurumsal yaşamın çeşitli boyutları ile ilgili tutumlarını ölçmektedir. Bu boyutlar iş doyumu, içsel motivasyon, süpervizyon, iletişim, hizmetiçi eğitim ve bütün çalışanların aldığı ISO 9002 eğitim programına yönelik soruları içermektedir. Anket formunda yer alan sorular, kurumun ihtiyaçlarına bağlı olarak birkaç kez gözden geçirilmiştir. Sonuçta, analizlerde kullanılmak üzere bazı demografik sorular ilave edilmiştir. Anket formunun uygulanması sırasında anket uygulayanlar da hazır bulunmuşlardır. Uygulama, aynı hafta içinde ve standart test koşullarında, kurumun farklı düzeylerinden seçilmiş çalışanlara farklı oturumlarda yapılmıştır. Uygulamadan önce, katılımcılara çalışmanın amacı hakkında bilgi verilmiş ve arzu ettikleri takdirde anketi yanıtlamayı bırakma hakları olduğu söylenmiştir. Verilen yanıtların sağlığı açısından, çalışanlardan isim ve çalıştıkları üniteyi yazmaları istenmemiştir. ISO 9002 Eğitimi: Çalışmanın yapıldığı kurum, ISO 9002 programı çerçevesinde hem merkez hem de taşra teşkilatında Milli Prodüktivite Merkezinin de yardımıyla çalışanlarına verilmek üzere bir danışmanlık şirketine bir dizi eğitim programı hazırlatmıştır. Bu programlar bir hafta içinde tamamlanmıştır. TKY, ISO 9002 programı, liderlik, motivasyon ve insan ilişkileri konularını kapsayan bu eğitim programları, kurum içindeki mekanlarda uygulanmıştır. Bulgular Faktör Analizleri Anketin kuruma yönelik tutumları içeren 44 maddesi faktör analizine tabi tutulmuştur. Kaise -Mayer- Olkin faktörlenebilme katsayısı.74 olarak bulunan verilerin analiz için uygun olduğu belirlenmiştir. Veriye faktör analizinin uygunluğu için bu istatistiğin en az.60 olması gerekmektedir (Tabachnick ve Fidell, 2001). Korelasyon matrisinin determinantı sıfırdan büyük bulunmuş ve öz değerlerin büyük çoğunluğunun.30 un üzerinde olduğu görülmüştür (Tabachnick ve Fidell, 2001). Temel bileşenler faktör analizine göre toplam varyansın % 45.2 sini açıklayan altı tane anlamlı faktör bulunmuştur. Faktörler.40 tan daha büyük değere sahip maddelerin genel temalarına uygun olarak adlandırılmıştır. Birinci faktör 13 madde içermektedir ve genel doyum olarak adlandırılabilir. Bu faktör işimi seviyorum, işte kendi inisiyatifimi kullanabilirim ve ilginç/zevkli bir işe sahibim gibi maddeleri içermektedir. Dokuz maddeden oluşan ikinci faktör içsel motivasyonla ya da işe bağlılığın motivasyonel boyutlarıyla ilgili olup Hastayken bile çalışmayı isterim, kimse etrafta yokken bile sıkı çalışırım, İşte değilken rahatsız olurum gibi maddeleri içermektedir. Üçüncü faktör, ücretle ilgili doyum olarak adlandırılabilecek sekiz madde içermektedir. Dördüncü faktör kurumun fiziksel çevresi ile ilgili beş maddeden oluşmaktadır. Beşinci faktör kurumda beceri kullanımı ile ilgili üç madde içermektedir. Son faktör kurumdaki iş yüküne bağlı olarak hissedilen stres ile ilgili dört madde içermektedir. Anket formundaki Sabah işe gelmek isterim ve İş arkadaşları arasında tartışmalar olur gibi maddeler hiç bir boyuta.30 ve üzerinde yüklenmemiştir. Cronbach güvenirlik katsayıları.34 ve.49 a sahip olan beşinci ve altıncı faktör dışında diğer alt ölçeklerin iç tutarlılık katsayıları kabul edilebilir düzeydedir (birinci faktör için.87; ikinci faktör için.82; üçüncü faktör için.68; dördüncü faktör için.77; ve altıncı faktör için.49). Tablo 2, faktör analizi ile ilgili sonuçları göstermektedir.

5 32 Türk Psikoloji Yazıları Tablo 2. Tutumlarla İlgili Ölçeğin Faktör Yapısı Genel Doyum İşe Bağlılık Ücret ile İlgili Doyum Fiziksel Çevre ile Doyum Beceri Kullanımı İş Stresi Faktörler Maddeler İşimde kendi inisiyatifimi kullanabilirim.68 Kendi kararlarımı kendim alırım.67 İşimi seviyorum.65 İlginç/Zevkli bir işe sahibim.59 İşimde bireysel gelişim mümkün.58 İşim prensiplerimle tutarlıdır.57 İşim sıkıcı değildir.56 Terfi imkanına sahibim.53 Örgütüm/Kurumum adil.50 İşim toplum için yararlı.50 Diğerleri işimi önemli bulur.49 Geleceğim güvende.43 İş arkadaşları arasında sıcak bir ilişki var.39 Hastayken bile çalışmayı isterim.70 Yeni bir görev verildiğinde heyecanlanırım.68 Kimse etrafta yokken bile sıkı çalışırım.66 İşe geç kalmamaya çalışırım.64 İşte değilken rahatsız olurum.64 İşim Örgüt için özel bir iş.58 İyi bir iş yapıyor olduğumu hissederim.53 Asla motivasyonunu kaybetmem.51 Arkadaşlarımı motive ederim.49 Ücretim iyidir.72 Ücretim yaşamak için yeterli değil -.64 Ücretim doyurucu.56 Ücret doyurucu değil -.54 Gerektiğinde kolaylıkla izin alabilirim.49 Ücret motive edici değil -.38 İzinler adil.38 İşe gelmek kolay.35 İş arkadaşları arasında tartışmalar olur -.28 Sabah işe gelmek isterim.27 Ofisteki havalandırma güzel.77 Aydınlatma iyi.75 İş sahası yeterli.73 Isıtma yeterli.69 Yemek hizmeti/servisi kaliteli.54 Çalışma saatleri iyi dağıtılmış.55 Rutin/Monoton bir iş -.52 Beceri ve yetenekleri kullanamam -.44 Zamanlamada stres hissederim.77 Sorumluluklarda stres hissederim.66 Fiziksel ve zihinsel olarak tükenmiş hissederim.61 Eve iş getirmekten rahatsız olmam -.30 Açıklanan Varyans (%) Cronbach Alfa Güvenirlik Katsayısı Ort S Min Maks

6 ISO 9002 Eğitimi 33 Tablo 3. ISO 9002 ile İlgili Maddelerin Faktör Yapısı Algılanan Bilgi Yeterliği Algılanan Yararlılık Maddeler Faktörler ISO 9002 hakkında yeterli bilgiye sahibim ISO 9002 gereklerini yerine getirebilmek için yeterli bilgiye sahibim ISO 9002 ile ilgili yeterli eğitim verildi ISO 9002 hakkında iş arkadaşlarımı bilgilendirecek ve astlarıma danışmanlık yapabilecek düzeyde bilgiye sahibim ISO 9002 uygulamaları sırasında karşılaşılabilecek aksiliklerde danışmanlık yapabileceğim kişi ve üniteler var Sistem, genel iş düzeni ve problemler hakkında bilgi edinmek için oluşturulan ve dağıtılan form ve anketleri biliyorum ve katıldım ISO 9002 uygulaması kurum için faydalıdır ISO 9002 uygulaması kurumdaki çalışanlar için faydalıdır Kalite çemberlerine gönüllü olarak katıldım..75 Açıklanan Varyans (%) Cronbach Alfa Güvenirlik Katsayısı Ort S Min Maks Tablo 4. Çalışmada Kullanılan Değişkenler Arası Korelasyonlar Algılanan Bilgi Yeterliği Algılanan Yararlılık -.52 ** Eğitime Yönelik Tutumlar -.30 ** -.34 ** Genel Doyum -.28 ** -.43 ** -.30 ** İşe Bağlılık -.28 ** -.26 ** -.18 ** -.51 ** Ücret ile İlgili Doyum -.33 ** -.32 ** -.20 ** -.42 ** -.22 ** Fiziksel Koşullarla Doyum -.19 ** -.14 ** -.22 ** -.18 ** -.18 ** -.28 ** Beceri Kullanımı -.10 ** -.17 ** -.22 ** -.27 ** -.05 ** -.07 ** -.04 ** İş Stresi -.35 ** -.14 ** -.35 ** -.14 ** -.07 ** -.06 ** -.09 ** -.11 ** 1.00 * p <.05, ** p <.001 Çalışanların, iş yerindeki hizmetiçi eğitime ve aldıkları ISO 9002 eğitimine yönelik tutumları ile ilgili olan maddeler ayrı bir ölçek olarak ele alınmıştır. Bu ölçekte 14 madde bulunmaktadır. Bu organizasyonda verilen hizmetiçi eğitime yönelik tutumlar eğitime yönelik tutumlar olarak adlandırılmış ve verilen hizmet içi eğitime kurum tarafından verilen önemin yeterliliği, eğitim içeriğinin amacına uygunluğu, eğitimin kişiyi geliştirip geliştirmediği ve benzeri maddeleri içeren beş maddeden oluşmaktadır. Bu maddelerin dışındaki 9 madde ise bu çalışmanın kriterini oluşturan ISO 9002 eğitimiyle ilgilidir. İkinci grup sorulara uygulanan faktör analizi sonunda 2 faktör ortaya çıkmıştır. Birinci faktör çalışanların ISO programı hakkında

7 34 Türk Psikoloji Yazıları Tablo 5. Algılanan Bilgi Yeterliğinin, Bağımlı Değişken Olarak Alındığı, Demografik Özelliklerin Birinci, Tutumsal Değişkenlerin İkinci Aşamada Eşitliğe Katıldığı Regresyon Analizi Sonuçları Değişkenler β R 2 ΔR 2 F/t p 1. Aşama Yaş n.s. Cinsiyet n.s. Eğitim n.s. Gelir n.s. 2. Aşama Genel doyum n.s. İşe bağlılık n.s. Ücret ile ilgili doyum n.s. Fiziksel koşullar ile doyum n.s. Beceri kullanımı n.s. İş stresi n.s Eğitime yönelik tutum gerekli bilgiyi elde etmelerine ilişkin yeterlik hisleri ile ilgidir. Bu faktör algılanan bilgi yeterliği olarak adlandırılmıştır ve toplam varyansın % sini açıklayan altı maddeden oluşmaktadır. Bu tür bir programın yararlılığına yönelik tutumlarla ilgili olan ikinci faktör üç maddeden oluşmakta ve algılanan yararlılık olarak adlandırılmıştır. Bu ikinci faktör toplam varyansın % sini açıklamaktadır. Ölçekler az sayıda madde içermelerine rağmen iç tutarlılık güvenirlikleri.80 in üzerindedir. Analizde kullanılan ISO 9002 eğitimine yönelik tepkileri içeren faktörler ve madde yükleri Tablo 3 te verilmiştir. Faktör analizi sonucu elde edilen ölçeklerin her birinin ortalama değerleri o ölçekle ilgili madde değerlerinin toplanıp madde sayısına bölünmesiyle elde edilmiştir. Faktörlere ait ortalama ölçek puanları hesaplanmadan önce, olumsuz yükü olan maddelerin ölçek değerleri tersine çevrilmiştir ve daha sonra Cronbach güvenirlik katsayıları hesaplanmıştır. Bu durum stresle ilgili faktörde tersi olmuş, pozitif yüklü maddeler tersine çevrilmiş ve ölçek puanları hesaplanmıştır. Böylelikle yüksek puan yüksek derecede stres anlamına gelmektedir. Bu çalışmada uygulanan faktör analizi sonucu elde edilen tüm ölçeklerin birbirleriyle olan korelasyonları Tablo 4 te verilmiştir. Eğitim Getirilerinin / Sonuçlarının Tutumsal Değişkenler Tarafından Belirlenmesi ISO 9002 ile verilen eğitime karşı tutumları içeren maddelere uygulanan faktör analizi sonucu elde edilen algılanan bilgi yeterliği ve algılanan yararlılığı yordayan değişkenleri bulabilmek için her bir bağımlı değişken ile iki ayrı hiyerarşik regresyon analizi yapılmıştır. Bu analizlerde,birinci aşamada, yaş, cinsiyet, gelir ve eğitim gibi bireysel değişkenleri kontrol etmek amacıyla bireysel değişkenler regresyon analizine katılmıştır. İkinci aşamada ise faktör analizi yapılmış o- lan tutumlarla ilgili değişkenler analize dahil edilmiştir. Regresyon analizi sonuçlarına göre, algılanan bilgi yeterliği bağımlı değişken olarak alındığında, demografik değişkenler için R 2 =.08, ve tutumsal değişkenler için R 2 =.13 dir.. Bu aşamada sadece, eğitime yönelik tutumlar olarak adlandırılan değişken anlamlılık düzeyine ulaşmıştır (p =.05). Algılanan bilgi yeterliği ile ilgili regresyon analizi sonuçları Tablo 5 te yer almaktadır. Algılanan yararlılığı yordamada en iyi yordayıcılar iş doyumu ve marjinal olarak da eğitime yönelik tutumlar dır (p =.05). Demografik değişkenler için R 2 =. 05 ve tutumsal değişkenler için R 2 =.20 dir. Sonuçlar Tablo 6 da yer almaktadır.

8 ISO 9002 Eğitimi 35 Tablo 6. Algılanan Yararlılığın, Bağımlı Değişken Olarak Alındığı, Demografik Özelliklerin Birinci, Tutumsal Değişkenlerin İkinci Aşamada Eşitliğe Katıldığı Regresyon Analizi Sonuçları Değişkenler β R 2 ΔR 2 F/t p 1. Aşama Yaş n.s. Cinsiyet n.s. Eğitim n.s. Gelir n.s. 2. Aşama Genel doyum İşe bağlılık n.s. Ücret ile ilgili doyum n.s Fiziksel koşullar ile doyum n.s. Beceri kullanımı n.s. İş Stresi n.s Eğitime yönelik tutum Tartışma Bu çalışma, eğitim programlarının değerlendirilmesinde amaç-odaklı anket formlarının kullanılabileceğini ve faktörsel geçerliğinin olabileceğini göstermiştir. Faktör analizi sonucunda ortaya çıkan iki faktör, eğitimin birinci düzey getirileri/sonuçları ile ilgili olup, bu faktörlerin Kirkpatrick (akt. Goldstein, 1993) ve Alliger ve arkadaşlarının (1997) tipolojilerinden biraz farklı olarak algılanan bilgi yeterliği ve algılanan yararlılık olarak gruplandırılabileceğini görmekteyiz. Eğitime katılanların bir kurs materyali ve/veya eğiticiye yönelik duygusal tepkileri hakkında bilgi edinmek kalite liderliğinin amacı değildi. Ayrıca, anket formu, verilen eğitimin zorluğu ile ilgili olarak da herhangi bir madde içermemektedir. Eğer, anket formunda bu tür maddeler yer alsaydı, muhtemelen bununla ilgili yapılarla ilgili olarak üçüncü bir faktör daha ortaya çıkacaktı. Nitekim, Tan, Hall ve Boyce (2003) yaptıkları bir çalışmada eğitime katılan kişilerin tepkilerinin sadece duygusal değil, bilişsel ve davranış niyeti olarak da adlandırılabileceğini belirtmişlerdir. Algılanan bilgi yeterliğinin ayrı bir faktör olarak ortaya çıkması önemlidir. Literatüre göre yeterlik, mevcut öğrenme getirileri/sonuçlarını etkilemektedir (Steven ve Gist, 1997; Tannenbaum ve Yukl,1992). Buna ek olarak, tepkiler de öğrenme ile ilgilidir (Baldwin, 1992). Eğitim alan kişilerin eğitimin gerekli her koşulunu yerine getirip getirmediklerinden veya eğitimi transfer edip etmediklerinden emin olunmamakla birlikte, olumlu tepkilerin öğrenme ile ilgili olduğu bilinmektedir (Baldwin, 1992). Bazı tutumsal değişkenlerin ISO 9002 eğitim getirilerini/sonuçlarını belirleyip belirlemediğini öğrenmek için demografik değişkenlerin birinci aşamada analize dahil edildiği bir dizi regresyon analizi yapılmıştır. Demografik değişkenler, bağımlı değişken üzerindeki varyansın bir kısmını açıklamakla birlikte en önemli katkı tutumsal değişkenlerle ilgilidir. Algılanan bilgi yeterliği ve yararlılık bağımlı değişkenlerini yordamada da hizmetiçi eğitime yönelik tutumların marjinal derecede anlamlı olduğu bulunmuştur. Diğer tutumlar iş doyumu dışında bağımlı değişkenleri anlamlı bir biçimde yordamamışlardır. İş doyumunun eğitim sonrası tepkilerinin algılanan yararlılık faktörünü yordamada en önemli bir değişken olarak bulunması, literatürle ve beklentilerimizle tutarlıdır. İşini seven insanlar, işleriyle ilgili diğer alanlara da bu duygulanımlarını genellemekte ve olumlu bir duygulanım içinde bulunduklarından iyi öğrenmekte ve bu öğrenmeden yarar sağladıklarını düşünmektedirler (Salas ve Cannon- Bowers, 2001; Tannenbaum, Mathieu, Salas, ve Cannon- Bowers, 1991; Tracey, Hinkin, ve Tannenbaum, 2001). Yordayıcılarla ilgili yapılan faktör analizi sonunda elde edilen diğer ölçeklerin eğitim sonrası getirileri

9 36 Türk Psikoloji Yazıları yordamamasını anlamak biraz zor olmakla beraber, bağımlı değişkenle önce olumlu korelasyona sahip olup, diğer değişkenlerle birlikte regresyona girdiğinde regresyon ağırlıklarının anlamsız olması bu değişkenlerin baskılayıcı (supressor) değişken olduğunu gösterebilir. Alternatif olarak, iş doyumunun ve eğitime karşı tutumların diğer tutum değişkenleriyle ilişkili olması da yine diğer değişkenlerin anlamsız olmasına neden olmuş olabilir. Bir örgütte verilen hizmetiçi eğitime karşı tutumların eğitim sonuçlarının yeterlilik ve fayda boyutlarını yordamada da en azından marjinal derecede anlamlı olduğu bulunmuştur (p =.05). Buna göre, örgütler inanılan ve güvenilen bir eğitim sistemine sahip oldukları ve insanların bu sisteme inadıkları durumda (yukarıda da belirtildiği gibi tutumla ilgili beş soru genel olarak kurumdaki eğitim sistemine inanç ile ilgilidir), bu tutumlarını diğer eğitim sistemlerine de genellemektedirler. Bu bulgu, kurum-içi eğitim programları hazırlayan insan kaynakları departmanları için önemli bir mesajdır. Eğitim programlarının etkili olabilmesi için öncelikli koşul yöneticiler tarafından sistemin kendisine önem verilmesidir. Bu durum aslında bir örgütte çalışanların hizmetiçi eğitimini veya sistemi adil görenlerin genel olarak uygulanan diğer programları da olumlu görmelerine yol açtığını göstermektedir ve bu bulgu Lioa ve Ta nin (2006) çalışmasıyla da tutarlıdır. Örgütle ilgili genel olumlu duygulanım verilen eğitime karşı olumlu tutumu artırmaktadır ve bu durum da literatür tarafından desteklenmektedir (Tracey ve ark., 1995). İnsanlar işleri ile doyum sağladıkları takdirde, kurumun uyguladığı çeşitli programlara katıldıklarında programla ilgili olumlu duygulara sahip olup programa bağlanabilirler. Literatürde de kuruma bağlılık ve iş doyumu arasında ilişki olduğu söylenmektedir (bkz. Luchak ve Gellatly, 2007). Her tür programın başarılı olabilmesi için insanların işlerine karşı iyi tutumlar içinde olması gerekmektedir. Bu çalışma, tutum ve tepkilerin işin kendisine yönelik diğer tutum ve tepkilerden yordanabileceğini, eğitim getirilerini/sonuçlarını ölçerken kurumsal yaşamın/örgüt yaşamının bu boyutuna da dikkat edilmesi gerektiğini göstermektedir. Kaynaklar Aktan, C. C. (2007). sonal/canaktan-arastirmalari/toplam-kalite/aktan-toplamkalite-turkiye.pdf tarihinde ulaşılmıştır. Al-Emadi, M. A. S. ve Marquardt, M. J. (2007). Relationship between employees beliefs regarding training benefits and employees organizational commitment in a petroleum company in the State of Qatar. International Journal of Training & Development, 11 (1), Alliger, G. M. ve Janak, E. A. (1989). Kirkpatrick s level of training criteria: Thirty years later. Personnel Psychology, 42, Alliger, G. M., Tannenbaum, S.I., Bennett, W., Traver, H. ve Shotland, A. (1997). A meta-analysis of the relations among training criteria. Personnel Psychology, 50, Ardıç, K. ve Baş, T. (2005). Kamu yönetiminde sürekli gelişme aracı olarak toplam kalite yönetimi ve uygulama aşamaları. 07 Ocak 2008, arsiv/ardic6.doc. Arthur, W. Jr., Bennett, W. Jr. ve Edens, P. S. (2003). Effectiveness of training in organizations: A meta-analysis of design and evaluation features. Journal of Applied Psychology, 88 (2), Baldwin, T. T. (1992). Effects of alternative modeling strategies on outcomes of interpersonal-skills training. Journal of Applied Psychology, 77, Baumgartel, H., Reynolds, M. ve Pathan, R. (1984). How personality and organizational / climate variables moderate the effectiveness of the management development programmes: A review and some recent research findings. Management and Labour Studies, 9, Belcourt, M. ve Wright, P. C. (1996). Managing performance through training & development. Toronto: Nelson Canada. Brown, K. G. (2005). An examination of the structure and nomological network of trainee reactions: A closer look at smile sheets. Journal of Applied Psychology, 90 (5), Cohen-Charash, Y. ve Spector, P. (2001). The role of justice in organizations: A meta-analysis. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 6, Cook, T. D. ve Campbell, D. T. (1979). Quasi-experimentation: Design and analysis issues for fi eld settings. Chicago: Rand McNally. Eguigure Huerta, M., Llinàs Audet, X. ve Pons Peregort, O. (2006). In-company training in Catalonia: Organizational structure, funding, evaluation and economic impact. International Journal of Training and Development, 10 (2), Goldstein, I. L. (1993). Training in organizations. Pacific Grove, CA: Brooks/Cole. Gül, H. (2000). Hizmet içi eğitim kavramı ve uygulamada karşılaşılan sorunlar. Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2 (3). Hoyle, A. R. (1984). Evaluation of training: A review of the literature. Public Administration & Development, 4 (3), Liao, W. C. ve Tai W. T. (2006). Organizational justice, motivation to learn, and training outcomes. Social Behavior & Personality: An International Journal, 34 (5), Luchak, A. ve Gellatly, I. R. (2007). A comparison of linear and nonlinear relations between organizational commitment and work outcomes. Journal of Applied Psychology, 92 (3), Mathieu, J. E., Tannenbaum, S. I. ve Salas, E. (1992). Influences of individual and situational characteristics on measures of training effectiveness. Academy of Management Journal, 35 (4), Mathiu, J. E. ve Zajac, D. M. (1990). A review and metaanalysis of the antecedents, correlates, and consequences of organizational commitment. Psychological Bulletin, 108 (2), Meyer, J. P. ve Allen, N. J. (1997). Commitment in the workplace: Theory, research, and application. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.

10 ISO 9002 Eğitimi 37 Milli Prodüktivite Strateji Plan Hazırlık Programı (2007). 02 Ocak 2008, likprogrami.pdf Noe, R. A. (1986). Trainees attributes and attitudes: Neglected influences on training effectiveness. Academy of Management Review, 11 (4), Noe, R. A. ve Schmitt. N. (1986). The influence of trainee attitudes on training effectiveness: Test of a model. Personnel Psychology, 39, O Connell, S. M. (1997). A system approach to total quality management. Total Quality Management, 8, 226. Ruona, W. E. A., Leimbach, M., Holton III, E. F. ve Bates, R. (2002). The relationship between learner utility reactions and predicted learning transfer among trainees. International Journal of Training & Development, 6 (4), Ruth, S. R. (2000). Measuring long term effects of technology transfer in developing nations: The case of Internet training at the Romanian academy of science. Information Technology for Development, 9, Sackett, P. R. ve Mullen, E. J. (1993). Beyond formal experimental design: Towards an expanded view of training evaluation process. Personnel Psychology, 46 (3), Salas, E. ve Cannon-Bowers, J. A. (2001). The science of training: A Decade of Progress. Annual Review of Psychology, 52 (1), Soyer-Türk, M., Çiçeklioğlu, M. ve Ceber, E. (2007). Breast cancer awareness and practice of breast self examination among primary health care nurses: influencing factors and effects of an in-service education. Journal of Clinical Nursing, 16 (4), Stevens, C. K. ve Gist, M. E. (1997). Effects of self-efficacy and goal-orientation training on negotiation maintenance: What are the mechanisms? Personnel Psychology, 50, Tabachnick, B. G. ve Fidell, L. S. (2001). Using multivariate statistics (4. baskı). New York: Harper-Collins Collage publishers. Tan, J. A., Hall, R. J. ve Boyce, C. (2003). The role of employee reactions in predicting training effectiveness. Human Resource Development Quarterly, 14 (4), Tannenbaum, S. I., Mathieu, J. E., Salas, E. ve Cannon- Bowers, J. A. (1991). Meeting trainees expectations: The influence of training fulfillment on the development of commitment, self-efficacy, and motivation. Journal of Applied Psychology, 76 (6), Tannenbaum, S. I. ve Yukl, G. (1992). Training and development in work organizations. Annual Review of Psychology, 43, Tracey, J. B., Hinkin, T. R. ve Tannenbaum, S. (2001). The influence of individual characteristics and the work environment on varying levels of training outcomes. Human Resource Development Quarterly, 12 (1), Tracey, J. B., Tannenbaum, S. I. ve Kavanagh, M. J. (1995). Applying trained skills on the job: The importance of the work environment. Journal of Applied Psychology, 80 (2), Uçar, R. ve İpek, C. (2006) İlköğretim okullarında görev yapan yönetici ve öğretmenlerin MEB hizmetiçi eğitim uygulamalarına ilişkin görüşleri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3 (1) Ültanır, E. ve Ültanır, G. (2005). Estonya, İngiltere ve Türkiye de yetişkinler eğitiminde profesyonel standartlar. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, Venkatesh, V. (1999). Creation of favorable user perceptions: Exploring the role of intrinsic motivation. Management Information Quarterly, 23, Warr, P., Allan, C. ve Birdi, K. (1999). Predicting three levels of training outcome. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 72, Wickramasinghe, V. M. (2006). Training objectives, transfer, validation and evaluation: A Sri Lankan study. International Journal of Training and Development, 10 (3), Wingo, W. (2000). Rules set for easing transition to ISO 9000: 2000 standards. Design News, 55, 24. Yalın, H. İ., (2001). Hizmet içi eğitim programlarının değerlendirilmesi. 06 Haziran 2007, gov. tr/yayinlar/150/yalin.htm

11 Turkish Psychological Articles, June 2008, 11 (21), Summary Determinants and Dimensions of an ISO 9002 Training Attitudes in a Government Organization Reyhan Bilgiç Middle East Technical University Organizations, both public and private, provide in-house training for their employees. Every year each organization spends considerable amount of resources on training programs (Gül, 2000; National Productivity Strategic Plan Preliminary Program, 2007). Recently, many organizations in Turkey, with the awareness of total quality management (Aktan, 2007; Ardıç & Baş, 2007) and demand of better services from the public organizations by the customers and clients, installed TQM and/or ISO 9000 standardization and issued training programs for their employees. Such programs, either partially or as a whole, are implemented by most of the public organizations. Although many public organizations issue training programs, most rarely evaluate the results of such programs. Many training researchers agree on the importance of training evaluation programs (Goldstein, 1993) even if it is difficult to do so (Alliger, Tannenbaum, Bennet, Traver & Shotland, 1997). When evaluating the training programs in organizations, it is important that researchers should have a criterion for the evaluation. According to Kirkpatrick (cited in Goldstein, 1993), reactions of the trainees are the first level outcomes of the training programs. Kirkpatrick also suggested that learning, transfer, and general productivity results should be considered to evaluate the effectiveness of the training programs. Although the meta-analysis results hardly found any causal ordering among the Kirkpatric s typology (e.g., Allliger & Janak, 1991), Yukle and Tannenbaum (1992) pointed out that reactions of the trainees toward a training program are an important outcome variable. Gaining self - efficacy and increased organizational commitment through changing affect might be the most important outcomes, especially for certain kind of training programs. Probably most organizations use post-training surveys to measure such outcomes (Ruth, 2000). Even though the empirical research (see Ruona, Leimbach, Holton & Bates, 2002) did not find strong relationship between the reactions of the trainees to the specific training programs and the second level learning outcomes, many organizations accept the trainee reactions as the most important criterion (Arthur, Bennet & Adam, 2003; Belcourt &Wright, 1996). According to Tannenbaum and Yukle (1992), the most important outcome of the training is self-efficacy; additionally efficacy is the precursor for knowledge and skill acquisition (Alliger et al., 1997) and related to other learning outcomes (Warr, Allen & Birdi, 1999). When the trainees like the training program offered by their own organizations they might develop positive reactions to the program, and consequently the organizations will greatly benefit from this positive atmosphere in the organization. (Al-Emadi & Marquardt, 2007; Tannenbaum, Mathieu & Salas, 1991). Hence, examining the factors determining these positive attitudes of the trainees are important for the training evaluation researchers. The literature showed that these determining factors were work attitudes (Salas & Cannon-Bowers, 2001; Tannenbaum, Mathieu, Salas & Cannon-Bowers, 1991; Tracey, Hinkin & Tannenbaum, 2001) personality characteristics (Baumgartel, Reynolds & Pathan, 1984; Noe & Schmitt, 1986), intrinsic motivation (Venkatesh, 1999), different dimensions of the organizational justice perceptions (Lioa & Tai, 2006) and organizational climate (Tracey, Tannenbaum & Kavanagh, 1995). The relevant literature also points out that there may be relationship between the job attitudes and reactions to a specific training program. However, the factors determining these reactions were not well articulated. For example, the organizational psychology literature pointed out that job satisfaction could be related to organizational commitment (Mathiu & Zajac, 1990; Meyer & Allen, 1997). Furthermore, the satisfied person can obtain personal and professional development as a result of the opportunities provided by the organization. Address for Correspondence: Doç. Dr. Reyhan Bilgiç, ODTÜ Psikoloji Bölümü 06531, Ankara, Türkiye

12 ISO 9002 Training 39 For this reason, one can infer that there will be relationship between the job satisfaction and training reactions. Similarly, other attitude related factors might also determine the positive training reactions. The purpose of the present study is therefore to develop a scale to measure the reactions of the trainees for the ISO 9002 training in a government organization and determine the dimensions of these reactions. The other purpose of this study is to predict these dimensions from the attitudinal and personal variables. Method Participants A hundred and seventy two people (63 female, 109 male) who work for a government organization participated in this study. Participants were selected in such a way that all the levels and functional units of the organization were represented, but they were not randomly selected from the units. Basically top level, middle level managers, supervisors, and clerical level employees were included in the study. Additionally, professional employees such as lawyers, engineers, and other high level experts from all units participated in this study. Mean age of the sample was 41 years (SD = 8.12), whereas mean tenure was 13 years (SD = 8.63). Most of the employees were graduates of a university. Instruments and Procedure The measures used for this study was the part of an attitude survey prepared for a graduate class by the author. The survey instrument included 85 questions measuring attitudes of the employees related to various aspects of organizational life. These aspects included job satisfaction, intrinsic aspects of job involvement, supervision, communication, training, and ISO 9002 training program that whole employee went through. The survey questions revised several times based on the needs of the organization. The graduate students were present during the administration of the questionnaire. The questionnaire was administered to the selected employees of the different levels of the organization under the standardized testing conditions in different sessions within a week. Before the administration, the purpose of the study was explained and the participants were allowed to discontinue the question if they liked to do so. To ensure the accuracy of the answers, no name and unit information were taken from the employees. Results Factor Analysis of the Scale and Measures The first 44 item of the questionnaire relevant to the job attitudes were factor analyzed. The resulting principle component factor analysis yielded six meaningful factors that explained 45.2 % of the total variance. The factors were named according to the general themes of the variables those loadings were over.40. The first factor consists of 13 items and named as the general satisfaction. The second factor included nine variables related to intrinsic motivation or motivational aspect of work involvement. The third factor was related to items measuring pay satisfaction and had eight items in it. The fourth factor had five items related to physical environment of the organization. The fifth factor included three items related to skill utilization in the organization. The final factor had four items related to experienced stress due to workload in the organization. The internal consistency reliabilities of the subscales were reasonable except the fifth factor that has reliability of.34. The remaining coefficients were.87 for the first,.82 for the second, and.68 for the third,.77 for the fourth, and.49 for the sixth factor. The items related to the attitudes toward training and specific training programs they went through (namely the ISO 9002 training) were taken as a different scale. There were 14 questions and the factor analysis results showed that general training items are measuring something different from the specific training related items. The former group questions were separated and factor analysis of the remaining questions revealed two factors. The first factor was related to the participants efficacy feeling about obtaining necessary knowledge of the ISO program. This factor was named as perceived adequacy of knowledge gained. It included six items and explained % of the total variance. The second factor consisted of three items and explained % of the total variance and was related to the utility perception of such program. The internal consistency reliabilities of the scales were above.80 despite the fact that they had few items. Determining the Training Outcomes from A Number of Attitudinal Variables To determine which variable predicted the two different reaction dimensions, two different hierarchical regression analyses were performed with each dependent variable. At the first stage, the individual variables were entered into the regression equation to control for such factors as age, sex, income, and education. At the second stage, the factor analyzed survey scales were entered into the equation. According to the regression results, when the dependent variable was perceived adequacy of knowledge gained, R 2 change raised to.21 for the attitudinal variables from.08 for the demographic variables. However, none of the attitudinal and demographic variables were significant at.05 level. At this stage the variable named as attitudes toward

13 40 Turkish Psychological Articles in-house training in the organization reach the significance level (p =.05). When predicting the utility reaction to the training program, the best predictor was job satisfaction and at the marginal level attitude toward training. With the second set of predictors R 2 change increased to.20 from.05 for the demographic variables. Discussion This study showed that reactions of the trainees may be used in the evaluation of the training programs and as such they can have factorial validity. The two distinct factor emerged as a result of the factor analysis were related to the first level outcomes of training and these outcomes can be typologized as efficacy and utility as slightly different from the typology of Kirkpatrick (cited in Goldstein, 1993) and Alliger and his coworkers (1997). It was not particularly the aim of the quality leadership to know about the affective reactions of the trainees toward the particular course material or and the teacher. Also there was not any question related to the difficulty of the training. If the questionnaire asked such questions, probably the third factor might have emerged related to those constructs. It is important that perceived adequacy of knowledge gained emerged as a separate factor in the present study. We know from the literature that efficacy influence the subsequent learning outcomes (Tannenbaum & Yukle, 1992; Steven & Gist, 1997) and also reactions are related to learning (Baldwin, 1992). Although we are not for sure whether the people went through such program will implement all the necessary requirements of training or transfer the training, we know that reactions are related to learning (Baldwin, 1992). To learn whether some organizational variables determine the training outcomes, we performed series of regression analyses as the demographic variables entered at the first step. Although they accounted some amount of variance in the dependent variable, the most important contribution was related to the attitudinal variables. Specifically, attitude towards training was the most important variable and came out as significant predictor of the efficacy reactions. For the utility reaction, again the most important predictors were job satisfaction and to some degree attitude towards the in service training. These results are consistent with the literature (Salas & Cannon-Bowers, 2001; Tannenbaum, Mathieu, Salas & Cannon-Bowers, 1991; Tracey, Hinkin & Tannenbaum, 2001). That means, if the organizations have a just training system and people believe in the system (the five attitudinal questions were related to belief in training system in the organization in general), they generalize this attitude toward other training systems. Furthermore, if people have positive affect toward their jobs, this will put them in a good mood and they will get benefit from the development programs offered for them. The bottom line is that, for any program to be perceived as successful, people must be happy with their work. This is an important message for the human resources departments that plan the in-house training programs. As a precondition for the training programs to be effective, one must pay attention to the system itself. What this study showed that training reactions may be predicted from other organizational attitudes, and when measuring training outcomes, one must also pay attantion to those and measure them.

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT The purpose of the study is to investigate the impact of autonomous learning on graduate students

Detaylı

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe]. ofsport Sciences 2004 1 15 (3J 125-136 TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN ış TATMiN SEViYELERi Ünal KARlı, Settar KOÇAK Ortadoğu Teknik

Detaylı

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir.

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir. ÖZET Üniversite Öğrencilerinin Yabancı Dil Seviyelerinin ve Yabancı Dil Eğitim Programına Karşı Tutumlarının İncelenmesi (Aksaray Üniversitesi Örneği) Çağan YILDIRAN Niğde Üniversitesi, Sosyal Bilimler

Detaylı

KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol

KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol 1 Acibadem University Medical Faculty 2 Maltepe University Medical

Detaylı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı X, Y, Z KUŞAĞI TÜKETİCİLERİNİN YENİDEN SATIN ALMA KARARI ÜZERİNDE ALGILANAN MARKA DENKLİĞİ ÖĞELERİNİN ETKİ DÜZEYİ FARKLILIKLARININ

Detaylı

AİLE İRŞAT VE REHBERLİK BÜROLARINDA YAPILAN DİNİ DANIŞMANLIK - ÇORUM ÖRNEĞİ -

AİLE İRŞAT VE REHBERLİK BÜROLARINDA YAPILAN DİNİ DANIŞMANLIK - ÇORUM ÖRNEĞİ - T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Felsefe ve Din Bilimleri Anabilim Dalı AİLE İRŞAT VE REHBERLİK BÜROLARINDA YAPILAN DİNİ DANIŞMANLIK - ÇORUM ÖRNEĞİ - Necla YILMAZ Yüksek Lisans Tezi Çorum

Detaylı

SPOR TÜKETIMINDE PAZARLAMA BILEŞENLERI: ÖLÇEK GELIŞTIRME

SPOR TÜKETIMINDE PAZARLAMA BILEŞENLERI: ÖLÇEK GELIŞTIRME Spor Bilinileri Dergisi Hacettepe J. ofsport Sdences 20041 15 (4)1219-232 SPOR TÜKETIMINDE PAZARLAMA BILEŞENLERI: ÖLÇEK GELIŞTIRME Hasan Biral YALÇIN*, Bekir YÜKTAŞIR*, Zafer DO~RU** Abant Izzet Baysal

Detaylı

KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ. Dr. Levent ŞAHİN

KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ. Dr. Levent ŞAHİN T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ATATÜRK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ AİLE HEKİMLİĞİ KLİNİĞİ KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ

Detaylı

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results:

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results: ÖZET Amaç: Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin akılcı ilaç kullanma davranışlarını belirlemek amacı ile yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel türde planlanan araştırmanın evrenini;; bir kız ve

Detaylı

A UNIFIED APPROACH IN GPS ACCURACY DETERMINATION STUDIES

A UNIFIED APPROACH IN GPS ACCURACY DETERMINATION STUDIES A UNIFIED APPROACH IN GPS ACCURACY DETERMINATION STUDIES by Didem Öztürk B.S., Geodesy and Photogrammetry Department Yildiz Technical University, 2005 Submitted to the Kandilli Observatory and Earthquake

Detaylı

KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE GÖRE ÝNCELENMESÝ *

KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE GÖRE ÝNCELENMESÝ * Abant Ýzzet Baysal Üniversitesi Eðitim Fakültesi Dergisi Cilt: 8, Sayý: 1, Yýl: 8, Haziran 2008 KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE

Detaylı

ulu Sosy Anahtar Kelimeler: .2014, Makale Kabul Tarihi:21.10.2014 2014, Cilt:11, 163-184

ulu Sosy Anahtar Kelimeler: .2014, Makale Kabul Tarihi:21.10.2014 2014, Cilt:11, 163-184 ulu.2014, Makale Kabul Tarihi:21.10.2014 Sosy Anahtar Kelimeler: 2014, Cilt:11, 163184 The Relaionship Between Social Capital of Schools And Organizational Image Based On Perceptions of Teachers Abstract:The

Detaylı

ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ

ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ Doç. Dr. Deniz Beste Çevik Balıkesir Üniversitesi Necatibey Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Eğitimi Anabilim Dalı beste@balikesir.edu.tr

Detaylı

İŞLETMELERDE KURUMSAL İMAJ VE OLUŞUMUNDAKİ ANA ETKENLER

İŞLETMELERDE KURUMSAL İMAJ VE OLUŞUMUNDAKİ ANA ETKENLER ANKARA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ HALKLA İLİŞKİLER VE TANITIM ANA BİLİM DALI İŞLETMELERDE KURUMSAL İMAJ VE OLUŞUMUNDAKİ ANA ETKENLER BİR ÖRNEK OLAY İNCELEMESİ: SHERATON ANKARA HOTEL & TOWERS

Detaylı

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS 507004832007 KALİTE KONTROLÜ Seçmeli 4 7 3 Dersin Amacı Günümüz sanayisinin rekabet ortamında kalite kontrol gittikçe önem kazanan alanlardan birisi

Detaylı

T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ

T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ Danışman Doç. Dr. Tufan BAL YÜKSEK LİSANS TEZİ TARIM EKONOMİSİ ANABİLİM DALI ISPARTA - 2016 2016 [] TEZ

Detaylı

Educational On-line Programmes for Teachers and Students

Educational On-line Programmes for Teachers and Students Educational On-line Programmes for Teachers and Students Hamit İVGİN - İstanbul Provincial Directorate of National Education ICT Coordinator & Fatih Project Coordinator in İstanbul Kasım 2014 - İSTANBUL

Detaylı

Yüz Tanımaya Dayalı Uygulamalar. (Özet)

Yüz Tanımaya Dayalı Uygulamalar. (Özet) 4 Yüz Tanımaya Dayalı Uygulamalar (Özet) Günümüzde, teknolojinin gelişmesi ile yüz tanımaya dayalı bir çok yöntem artık uygulama alanı bulabilmekte ve gittikçe de önem kazanmaktadır. Bir çok farklı uygulama

Detaylı

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Sağlık Akademisyenleri Dergisi 2014; 1(2):141-145 ISSN: 2148-7472 ARAŞTIRMA / RESEARCH ARTICLE Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Assessıng Nurses Level of Knowledge

Detaylı

AKTS Başvurumuz. Bologna Süreci Uzmanlarının Değerlendirmesi

AKTS Başvurumuz. Bologna Süreci Uzmanlarının Değerlendirmesi AKTS Başvurumuz Bologna Süreci Uzmanlarının Değerlendirmesi Bologna Süreci Uzmanlarının Değerlendirme Sistemi Her bir bölüm için verilen skorlar Kabul edilebilir: 3 Çok iyi : 4 Örnek çalışma : 5 Part 1.

Detaylı

YEDİTEPE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK VE MİMARLIK FAKÜLTESİ

YEDİTEPE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK VE MİMARLIK FAKÜLTESİ ÖĞRENCİ NİN STUDENT S YEDİTEPE ÜNİVERSİTESİ STAJ DEFTERİ TRAINING DIARY Adı, Soyadı Name, Lastname : No ID Bölümü Department : : Fotoğraf Photo Öğretim Yılı Academic Year : Academic Honesty Pledge I pledge

Detaylı

Proceedings/Bildiriler Kitabı I. G G. kurumlardan ve devletten hizmet beklentileri de. 20-21 September /Eylül 2013 Ankara / TURKEY 111 6.

Proceedings/Bildiriler Kitabı I. G G. kurumlardan ve devletten hizmet beklentileri de. 20-21 September /Eylül 2013 Ankara / TURKEY 111 6. ,, and Elif Kartal Özet Yeni teknolojiler her geçen gün organizasyonlara el. Bugün, elektronik imza (e-imza) e-imza kullanan e- ; e-imza e- im olabilmektir. Bu kapsamda, -imza konulu bir anket Ankete toplamda

Detaylı

SANAYİ İŞÇİLERİNİN DİNİ YÖNELİMLERİ VE ÇALIŞMA TUTUMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ - ÇORUM ÖRNEĞİ

SANAYİ İŞÇİLERİNİN DİNİ YÖNELİMLERİ VE ÇALIŞMA TUTUMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ - ÇORUM ÖRNEĞİ , ss. 51-75. SANAYİ İŞÇİLERİNİN DİNİ YÖNELİMLERİ VE ÇALIŞMA TUTUMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ - ÇORUM ÖRNEĞİ Sefer YAVUZ * Özet Sanayi İşçilerinin Dini Yönelimleri ve Çalışma Tutumları Arasındaki İlişki - Çorum

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl Lisans

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl Lisans 1. Adı Soyadı: Ayşe Begüm Ötken ÖZGEÇMİŞ 2. Doğum Tarihi: 08.08.1977 3. Ünvanı: Yrd. Doç. Dr. 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Y. Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkiler Y. Human Resource

Detaylı

ALANYA HALK EĞİTİMİ MERKEZİ BAĞIMSIZ YAŞAM İÇİN YENİ YAKLAŞIMLAR ADLI GRUNDTVIG PROJEMİZ İN DÖNEM SONU BİLGİLENDİRME TOPLANTISI

ALANYA HALK EĞİTİMİ MERKEZİ BAĞIMSIZ YAŞAM İÇİN YENİ YAKLAŞIMLAR ADLI GRUNDTVIG PROJEMİZ İN DÖNEM SONU BİLGİLENDİRME TOPLANTISI ALANYA HALK EĞİTİMİ MERKEZİ BAĞIMSIZ YAŞAM İÇİN YENİ YAKLAŞIMLAR ADLI GRUNDTVIG PROJEMİZ İN DÖNEM SONU BİLGİLENDİRME TOPLANTISI ALANYA PUBLIC EDUCATION CENTRE S FINAL INFORMATIVE MEETING OF THE GRUNDTVIG

Detaylı

The Study of Relationship Between the Variables Influencing The Success of the Students of Music Educational Department

The Study of Relationship Between the Variables Influencing The Success of the Students of Music Educational Department 71 Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Yıl 9, Sayı 17, Haziran 2009, 71-76 Müzik Eğitimi Anabilim Dalı Öğrencilerinin Başarılarına Etki Eden Değişkenler Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Detaylı

BİREYCİLİK TOPLULUKÇULUK

BİREYCİLİK TOPLULUKÇULUK I T.C. MARMARA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İNGİLİZCE İŞLETME ANABİLİM DALI ORGANIZATIONAL BEHAVIOR BİLİM DALI BİREYCİLİK TOPLULUKÇULUK VE GÜVENİN İŞYERİNDE GÜÇLENDİRMEYE OLAN ETKİLERİ İBRAHİM

Detaylı

Personal Information Date of Birth, Place. Educational Background Bachelor Anadolu University, Business Administration, 1998

Personal Information Date of Birth, Place. Educational Background Bachelor Anadolu University, Business Administration, 1998 Assitant Professor Boran TOKER Personal Information Date of Birth, Place Foreign Language Marital Status E-mail : 1976, Đzmir Turkey : English : Single : borantoker@akdeniz.edu.tr Educational Background

Detaylı

İŞLETMELERDE YÖNETİCİLER ASTLARINI SEÇERKEN HANGİ KARAKTER ÖZELLİKLERİNİ GÖZÖNÜNDE BULUNDURURLAR?

İŞLETMELERDE YÖNETİCİLER ASTLARINI SEÇERKEN HANGİ KARAKTER ÖZELLİKLERİNİ GÖZÖNÜNDE BULUNDURURLAR? İŞLETMELERDE YÖNETİCİLER ASTLARINI SEÇERKEN HANGİ KARAKTER ÖZELLİKLERİNİ GÖZÖNÜNDE BULUNDURURLAR? Saygun GÜRPINAR Haliç Üniversitesi - İşletme Fakültesi Emekyemez Mah. Okçumusa Mah. Şişhane Sok. No: 17

Detaylı

Grundtvig Öğrenme Ortaklığı Projesi CRISTAL Common References in Sustainable Training in Adult Learning 2011-2013

Grundtvig Öğrenme Ortaklığı Projesi CRISTAL Common References in Sustainable Training in Adult Learning 2011-2013 Grundtvig Öğrenme Ortaklığı Projesi CRISTAL Common References in Sustainable Training in Adult Learning 2011-2013 Bu proje Avrupa Komisyonu tarafından finanse edilmektedir. İletişim: Afyonkarahisar İl

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İşletme Anadolu Üniversitesi 2003. Y. Lisans İşletme (MBA) Kadir Has Üniversitesi 2005

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İşletme Anadolu Üniversitesi 2003. Y. Lisans İşletme (MBA) Kadir Has Üniversitesi 2005 ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Çiğdem Kaya. Doğum Tarihi : 8.10.1979 3. Unvanı : Yardımcı Doçent Doktor 4. Öğrenim Durumu: Doktora Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İşletme Anadolu Üniversitesi 003 Y. Lisans

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Derya DENİZ Doğum Tarihi: 31.12.1979 Ünvanı : Yrd. Doç. Dr. Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Psikoloji İstanbul Üniversitesi 2002

Detaylı

(1971-1985) ARASI KONUSUNU TÜRK TARİHİNDEN ALAN TİYATROLAR

(1971-1985) ARASI KONUSUNU TÜRK TARİHİNDEN ALAN TİYATROLAR ANABİLİM DALI ADI SOYADI DANIŞMANI TARİHİ :TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI : Yasemin YABUZ : Yrd. Doç. Dr. Abdullah ŞENGÜL : 16.06.2003 (1971-1985) ARASI KONUSUNU TÜRK TARİHİNDEN ALAN TİYATROLAR Kökeni Antik Yunan

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS

Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS Ders Tanıtım Formu (Türkçe) Form 2a: Müfredat Yılı DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS 2013-14 Işletme Becerileri Grup Çalışması IYP13212 Bahar 2+0 2 2 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili

Detaylı

ANAOKULU ÇOCUKLARlNDA LOKOMOTOR. BECERiLERE ETKisi

ANAOKULU ÇOCUKLARlNDA LOKOMOTOR. BECERiLERE ETKisi Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe 1. ofsport Sciences 2004, 15 (2), 76-90 GELişTiRiLMiş OYUN-EGZERSiZ PROGRAMıNıN ANAOKULU ÇOCUKLARlNDA LOKOMOTOR. BECERiLERE ETKisi Fabna KERKEZ ÖZET Bu çalışmanın amacı

Detaylı

Hukuk ve Hukukçular için İngilizce/ English for Law and Lawyers

Hukuk ve Hukukçular için İngilizce/ English for Law and Lawyers Hukuk ve Hukukçular için İngilizce/ English for Law and Lawyers Size iş imkanı sağlayacak bir sertifikaya mı ihtiyacınız var? Dünyanın önde gelen İngilizce sınavı TOLES, Hukuk İngilizcesi becerilerinin

Detaylı

Akademik ve Mesleki Özgeçmiş

Akademik ve Mesleki Özgeçmiş RESİM Dr. Hülya PEHLİVAN hulyapeh@hacettepe.edu.tr Akademik ler Akademik ve Mesleki Özgeçmiş Üniversite Dışı ler ve Danışmanlıklar İdari ler Verdiği Dersler Lisans Dersin Kodu Adı Kredisi EBB 147 Eğitim

Detaylı

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS. BUHAR KAZANLARI Seçmeli 4 7 3

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS. BUHAR KAZANLARI Seçmeli 4 7 3 Ders Öğretim Planı Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS 507004472007 BUHAR KAZANLARI Seçmeli 4 7 3 Dersin Seviyesi Lisans Dersin Amacı Bu dersin amacı, öğrencilerin buhar kazanları ile ilgili

Detaylı

HEARTS PROJESİ YAYGINLAŞTIRMA RAPORU

HEARTS PROJESİ YAYGINLAŞTIRMA RAPORU HEARTS PROJESİ YAYGINLAŞTIRMA RAPORU BOLU HALKIN EGITIMINI GELISTIRME VE DESTEKLEME DERNEGI TARAFINDAN ORGANİZE EDİLEN YAYGINLAŞTIRMA FAALİYETLERİ - TURKİYE Bolu Halkın Egitimini Gelistirme ve Destekleme

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Yücel ÖKSÜZ Doğum Tarihi: 05 Şubat 1966 Öğrenim Durumu: Doktora/S.Yeterlik/ Tıpta Uzmanlık Psikolojik Danışma ve Rehberlik Doc. / Prof. ----------------------------

Detaylı

FEN VE TEKNOLOJİ ÖĞRETMENLERİNİN KİŞİLERARASI ÖZYETERLİK İNANÇLARININ BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

FEN VE TEKNOLOJİ ÖĞRETMENLERİNİN KİŞİLERARASI ÖZYETERLİK İNANÇLARININ BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ FEN VE TEKNOLOJİ ÖĞRETMENLERİNİN KİŞİLERARASI ÖZYETERLİK İNANÇLARININ BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ AN INVESTIGATION OF SCIENCE TEACHERS INTERPERSONAL SELF-EFFICACY BELIEFS IN TERMS OF SOME VARIABLES

Detaylı

NOVAPAC Ambalaj San. Tic. A.Ş

NOVAPAC Ambalaj San. Tic. A.Ş Ambalaj San. Tic. A.Ş 2014 yılında İstanbul'da 5.000 m2 lik alanda kurulan tek kullanımlık plastik ürünleri araştırıp, geliştirip, tasarlayıp üretmektedir. Uzun yılların deneyimi ile pazara yenilikçi,

Detaylı

TR2009/0136.01-02/409 Benim için İnsan Hakları «Human Rights for Me» Body of Knowledge for AC/HR Education

TR2009/0136.01-02/409 Benim için İnsan Hakları «Human Rights for Me» Body of Knowledge for AC/HR Education Benim için İnsan Hakları «Human Rights for Me» Body of Knowledge for AC/HR Education Benim için İnsan Hakları «Human Rights for Me» DVE/İHE için Bilgi Bankası FLOW CHART Overall framework: Bologna Functional

Detaylı

THE ROLE OF GENDER AND LANGUAGE LEARNING STRATEGIES IN LEARNING ENGLISH

THE ROLE OF GENDER AND LANGUAGE LEARNING STRATEGIES IN LEARNING ENGLISH THE ROLE OF GENDER AND LANGUAGE LEARNING STRATEGIES IN LEARNING ENGLISH THESIS SUBMITTED TO THE GRADUATE SCHOOL OF SOCIAL SCIENCES OF MIDDLE EAST TECHNICAL UNIVERSITY BY OKTAY ASLAN IN PARTIAL FULFILLMENT

Detaylı

YATIRIMCILARDA RİSK ALMA DÜZEYİNİN BELİRLENMESİ: BİR ALAN ÇALIŞMASI

YATIRIMCILARDA RİSK ALMA DÜZEYİNİN BELİRLENMESİ: BİR ALAN ÇALIŞMASI T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı YATIRIMCILARDA RİSK ALMA DÜZEYİNİN BELİRLENMESİ: BİR ALAN ÇALIŞMASI İbrahim KUZKUN Yüksek Lisans Tezi Çorum 2013 YATIRIMCILARDA

Detaylı

EĞİTİM Doktora Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara 1997 2005 Eğitim Fakültesi, Bilgisayar Öğretimi ve Teknolojileri Bölümü

EĞİTİM Doktora Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara 1997 2005 Eğitim Fakültesi, Bilgisayar Öğretimi ve Teknolojileri Bölümü HAKKIMDA Dr. Erhan Şengel, yüksek lisans eğitimi yıllarında başlamış olduğu öğretim teknolojileri ile ilgili çalışmalarına 1994 yılından beri devam etmektedir. Online eğitim, Bilgisayar Destekli Eğitim,

Detaylı

HÜRRİYET GAZETESİ: 1948-1953 DÖNEMİNİN YAYIN POLİTİKASI

HÜRRİYET GAZETESİ: 1948-1953 DÖNEMİNİN YAYIN POLİTİKASI T.C. ANKARA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ GAZETECİLİK ANABİLİM DALI HÜRRİYET GAZETESİ: 1948-1953 DÖNEMİNİN YAYIN POLİTİKASI Doktora Tezi Selda Bulut Tez Danışmanı Prof.Dr.Korkmaz Alemdar Ankara-2007

Detaylı

To ensure that the Human Resources are utilised in the most effective and productive way, orient the

To ensure that the Human Resources are utilised in the most effective and productive way, orient the OUR HUMAN RESOURCES POLICY To ensure that the Human Resources are utilised in the most effective and productive way, orient the Production and Management Potential towards the objectives of Maan Guarantee

Detaylı

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU YARDIMCI DOÇENT 17.12.2014

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU YARDIMCI DOÇENT 17.12.2014 AYHAN KARAMAN ÖZGEÇMİŞ YÜKSEKÖĞRETİM KURULU YARDIMCI DOÇENT 17.12.2014 Adres : Sinop Üniversitesi Eğitim Fakültesi İlköğretim Bölümü 57000 SİNOP Telefon : 3682715526-2079 E-posta : akaraman@sinop.edu.tr

Detaylı

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS 507004092007 MAKİNA PROJESİ II Zorunlu 4 7 4

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS 507004092007 MAKİNA PROJESİ II Zorunlu 4 7 4 Ders Öğretim Planı Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS 507004092007 MAKİNA PROJESİ II Zorunlu 4 7 4 Dersin Seviyesi Lisans Dersin Amacı Dersin amacı Makina Mühendisliği bölümü Lisans öğrencilerine

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. Unvan Alan Kurum Yıl Prof. Dr. Doç. Dr. Yrd. Doç. Dr. Görev Kurum Yıl

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. Unvan Alan Kurum Yıl Prof. Dr. Doç. Dr. Yrd. Doç. Dr. Görev Kurum Yıl Arş. Gör. Dr. Çiğdem APAYDIN ÖZGEÇMİŞ Adres Akdeniz Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Dumlupınar Bulvarı, Kampus, 07058/ Antalya E-posta cigdemapaydin@akdeniz.edu.tr Telefon 0 242-310 2077 Faks 0 242-2261953

Detaylı

THE SKILLS TRAINING RAN IN ENTERPRISES

THE SKILLS TRAINING RAN IN ENTERPRISES THE SKILLS TRAINING RAN IN ENTERPRISES Türkiye de işletmelerde beceri eğitimi uygulaması 3308 sayılı Mesleki ve Teknik Eğitim Kanunu ile yapılmaktadır. The skills training program offered in turkey are

Detaylı

Beden eğitimi ve spor eğitimi veren yükseköğretim kurumlarının istihdam durumlarına yönelik. öğrenci görüşleri

Beden eğitimi ve spor eğitimi veren yükseköğretim kurumlarının istihdam durumlarına yönelik. öğrenci görüşleri Cilt:5 Sayı:1 Yıl:2008 Beden eğitimi ve spor eğitimi veren yükseköğretim kurumlarının istihdam durumlarına yönelik öğrenci görüşleri Süleyman Murat YILDIZ* Selçuk ÖZDAĞ** Özet Beden eğitimi ve spor eğitimi

Detaylı

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ ALANI THE INFORMATION TECHNOLOGIES DEPARTMENT

BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ ALANI THE INFORMATION TECHNOLOGIES DEPARTMENT BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ ALANI THE INFORMATION TECHNOLOGIES DEPARTMENT Bilişim Teknolojileri Alanı THE INFORMATION TECHNOLOGIES DEPARTMENT Mesleki ortaöğretim kurumlarında eğitim verilen alanlardan birisidir.

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. OrtaöğretimMatematikEğitimi BoğaziciÜniversitesi 2007

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. OrtaöğretimMatematikEğitimi BoğaziciÜniversitesi 2007 ÖZGEÇMİŞ 1. AdıSoyadı: Rukiye Didem Taylan 2. DoğumTarihi: 25 Temmuz 1984 3. Unvanı: Yrd. Doç. Dr. 4. ÖgrenimDurumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans OrtaöğretimMatematikEğitimi BoğaziciÜniversitesi 2007

Detaylı

MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 19, OCAK - 2009, S. 20-29 İSTANBUL ISSN:1303-2429 Copyright 2009 http://www.marmaracografya.com

MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 19, OCAK - 2009, S. 20-29 İSTANBUL ISSN:1303-2429 Copyright 2009 http://www.marmaracografya.com MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 19, OCAK - 2009, S. 20-29 İSTANBUL ISSN:1303-2429 Copyright 2009 http://www.marmaracografya.com SOSYAL BİLGİLER VE SINIF ÖĞRETMENİ ADAYLARININ COĞRAFYA DERSLERİNE YÖNELİK

Detaylı

DOKUZ EYLUL UNIVERSITY FACULTY OF ENGINEERING OFFICE OF THE DEAN COURSE / MODULE / BLOCK DETAILS ACADEMIC YEAR / SEMESTER. Course Code: CME 4002

DOKUZ EYLUL UNIVERSITY FACULTY OF ENGINEERING OFFICE OF THE DEAN COURSE / MODULE / BLOCK DETAILS ACADEMIC YEAR / SEMESTER. Course Code: CME 4002 Offered by: Bilgisayar Mühendisliği Course Title: SENIOR PROJECT Course Org. Title: SENIOR PROJECT Course Level: Lisans Course Code: CME 4002 Language of Instruction: İngilizce Form Submitting/Renewal

Detaylı

TEZĐN ADI. Hazırlayan Adı ve SOYADI. Danışman Ünvanı, Adı ve SOYADI

TEZĐN ADI. Hazırlayan Adı ve SOYADI. Danışman Ünvanı, Adı ve SOYADI T.C. ERCĐYES ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM BĐLĐMLERĐ ENSTĐTÜSÜ TEZĐN ADI Hazırlayan Adı ve SOYADI Danışman Ünvanı, Adı ve SOYADI Anabilim Dalı.. Bilim Dalı Yüksek Lisans Tez Önerisi Eylül 2010 KAYSERĐ Şekil 1. Yüksek

Detaylı

ÖZGEÇMĐŞ. Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans

ÖZGEÇMĐŞ. Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans ÖZGEÇMĐŞ Adı Soyadı: Yeşim Özek Kaloti Doğum Tarihi: 1969 Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Đngilizce DĐCLE ÜNĐVERSĐTESĐ 1988-1992 Öğretmenliği Y. Lisans TESOL University of Stirling

Detaylı

Helping you to live more independently. Insanlari ve bagimsiz yasami destekleme. Daha bagimsiz yasamak için size yardim ediyor

Helping you to live more independently. Insanlari ve bagimsiz yasami destekleme. Daha bagimsiz yasamak için size yardim ediyor The Supporting People Logo Insanlari ve bagimsiz yasami destekleme The Supporting People Door in Watermark The Supporting People Introduction Helping you to live more independently Daha bagimsiz yasamak

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ DIŞ TİCARET ENSTİTÜSÜ WORKING PAPER SERIES. Tartışma Metinleri WPS NO/ 05 / 2015-8

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ DIŞ TİCARET ENSTİTÜSÜ WORKING PAPER SERIES. Tartışma Metinleri WPS NO/ 05 / 2015-8 İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ DIŞ TİCARET ENSTİTÜSÜ WORKING PAPER SERIES Tartışma Metinleri WPS NO/ 05 / 2015-8 ÖRGÜT KÜLTÜRÜNÜN ÇALIŞAN MOTİVASYONUNA ETKİLERİ: BELEDİYECİLİK SEKTÖRÜNDE BİR UYGULAMA Nihat

Detaylı

EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1

EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1 58 2009 Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi Sayı:25, s.58-64 ÖZET EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1 Bu çalışmanın

Detaylı

ISSN:1306-3111 e-journal of New World Sciences Academy 2009, Volume: 4, Number: 4, Article Number: 1C0092

ISSN:1306-3111 e-journal of New World Sciences Academy 2009, Volume: 4, Number: 4, Article Number: 1C0092 ISSN:1306-3111 e-journal of New World Sciences Academy 2009, Volume: 4, Number: 4, Article Number: 1C0092 EDUCATION SCIENCES Received: July 2009 Accepted: September 2009 Series : 1C ISSN : 1308-7274 2009

Detaylı

ÇALIŞANLARIN TATMİNİNİ BELİRLEYİCİ UNSURLAR ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: KARİYER SÜRECİ ÖRNEĞİ

ÇALIŞANLARIN TATMİNİNİ BELİRLEYİCİ UNSURLAR ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: KARİYER SÜRECİ ÖRNEĞİ Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Fırat University Journal of Social Science Cilt: 12, Sayı: 1, Sayfa: 219-230, ELAZIĞ-2002 ÇALIŞANLARIN TATMİNİNİ BELİRLEYİCİ UNSURLAR ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA: KARİYER

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Erdem KIRKBEŞOĞLU Doğum Tarihi: 12 Ocak 1982 Unvanı: Öğr. Gör. Dr. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Sigortacılık ve Risk Yönetimi Başkent

Detaylı

LEARNING GOALS Human Rights Lessons

LEARNING GOALS Human Rights Lessons This project is co-financed by the European Union and the Republic of Turkey Benim için İnsan Hakları Human Rights for Me LEARNING GOALS Human Rights Lessons Anton Senf May 2014 This project is co-financed

Detaylı

Sınavlı ve Sınavsız Geçiş İçin Akademik Bir Karşılaştırma

Sınavlı ve Sınavsız Geçiş İçin Akademik Bir Karşılaştırma Sınavlı ve Sınavsız Geçiş İçin Akademik Bir Karşılaştırma Öğr. Gör. Kenan KARAGÜL, Öğr. Gör. Nigar KARAGÜL, Murat DOĞAN 3 Pamukkale Üniversitesi, Honaz Meslek Yüksek Okulu, Lojistik Programı, kkaragul@pau.edu.tr

Detaylı

Dersin Adı D. Kodu Yarıyılı T + U Kredisi AKTS. HERBOLOJİ 0622510 Güz 1+2 2 3

Dersin Adı D. Kodu Yarıyılı T + U Kredisi AKTS. HERBOLOJİ 0622510 Güz 1+2 2 3 Dersin Adı D. Kodu Yarıyılı T + U Kredisi AKTS HERBOLOJİ 0622510 Güz 1+2 2 3 Ön Koşul Dersler - Dersin Dili Dersin Türü Dersin Koordinatörleri Dersi Veren Türkçe Zorunlu Dersin Yardımcıları - Dersin Amacı

Detaylı

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET ABSTRACT

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET ABSTRACT Muğla Üniversitesi SBE Dergisi Güz 2001 Sayı 5 ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET Erdoğan GAVCAR * Meltem ÜLKÜ

Detaylı

ÖZET. Anahtar kelimeler: Örgüte bağlılık, iş doyumu, işe bağlılık, ve işten ayrılma

ÖZET. Anahtar kelimeler: Örgüte bağlılık, iş doyumu, işe bağlılık, ve işten ayrılma D.E.Ü.İ.İ.B.F.Dergisi Cilt:19 Sayı:1, Yıl:2004, ss:91-99 DEÜ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ MERKEZ LABORATUVARI ÇALIŞANLARININ ÖRGÜTE BAĞLILIKLARINI VE İŞTEN AYRILMA NİYETLERİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER Nermin

Detaylı

Bağlaç 88 adet P. Phrase 6 adet Toplam 94 adet

Bağlaç 88 adet P. Phrase 6 adet Toplam 94 adet ÖNEMLİ BAĞLAÇLAR Bu liste YDS için Önemli özellikle seçilmiş bağlaçları içerir. 88 adet P. Phrase 6 adet Toplam 94 adet Bu doküman, YDS ye hazırlananlar için dinamik olarak oluşturulmuştur. 1. although

Detaylı

İTÜ DERS KATALOG FORMU (COURSE CATALOGUE FORM)

İTÜ DERS KATALOG FORMU (COURSE CATALOGUE FORM) Dersin Adı Havayolu İşletmeciliği İTÜ DERS KATALOG FORMU (COURSE CATALOGUE FORM) Course Name Airline Management Ders Uygulaması, Saat/Hafta (Course Implementation, Hours/Week) Kodu Yarıyılı Kredisi AKTS

Detaylı

.. ÜNİVERSİTESİ UNIVERSITY ÖĞRENCİ NİHAİ RAPORU STUDENT FINAL REPORT

.. ÜNİVERSİTESİ UNIVERSITY ÖĞRENCİ NİHAİ RAPORU STUDENT FINAL REPORT .. ÜNİVERSİTESİ UNIVERSITY... /... AKADEMİK YILI... DÖNEMİ... /... ACADEMIC YEAR... TERM ÖĞRENCİ NİHAİ RAPORU STUDENT FINAL REPORT Deneyimleriniz hakkındaki bu rapor, Mevlana Değişim Programı nın amacına

Detaylı

AKADEMİK ETKİNLİKLER

AKADEMİK ETKİNLİKLER TÜRKÇE ÖZEL EVRENSEL OKULLARI ANASINIFI EĞİTİM PROGRAMI Okul öncesi eğitim, eğitimin ilk basamağını oluşturur. Sağlıklı ve istenilen davranışlara sahip çocuklar yetiştirmek, onların gelişim özelliklerini

Detaylı

Öğrenciler analiz programları hakkında bilgi sahibi olurlar

Öğrenciler analiz programları hakkında bilgi sahibi olurlar Ders Öğretim Planı Dersin Kodu 0000 Dersin Seviyesi Lisans Dersin Adı Bilgisayar Destekli Tasarım ve İmalat Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS Seçmeli Dersin Amacı İmalat amaçlı bir endüstriyel tasarımda, tasarım

Detaylı

ÇEVRESEL TEST HİZMETLERİ 2.ENVIRONMENTAL TESTS

ÇEVRESEL TEST HİZMETLERİ 2.ENVIRONMENTAL TESTS ÇEVRESEL TEST HİZMETLERİ 2.ENVIRONMENTAL TESTS Çevresel testler askeri ve sivil amaçlı kullanılan alt sistem ve sistemlerin ömür devirleri boyunca karşı karşıya kalabilecekleri doğal çevre şartlarına dirençlerini

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ÖSS ve ÖZEL YETENEK SINAVI PUANLARINA GÖRE GENEL AKADEMİK BAŞARILARI

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ÖSS ve ÖZEL YETENEK SINAVI PUANLARINA GÖRE GENEL AKADEMİK BAŞARILARI Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi Cilt: XVII, Sayı: 1, 2003 ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ÖSS ve ÖZEL YETENEK SINAVI PUANLARINA GÖRE GENEL

Detaylı

A LANGUAGE TEACHER'S PERSONAL OPINION

A LANGUAGE TEACHER'S PERSONAL OPINION 1. Çeviri Metni - 9 Ekim 2014 A LANGUAGE TEACHER'S PERSONAL OPINION Why is English such an important language today? There are several reasons. Why: Neden, niçin Such: gibi Important: Önemli Language:

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI Arş.Gör. Duygu GÜR ERDOĞAN Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi dgur@sakarya.edu.tr Arş.Gör. Demet

Detaylı

2000-2001 Öğretmen, Karaca Dil Okulu

2000-2001 Öğretmen, Karaca Dil Okulu ADI-SOYADI İlksen Büyükdurmuş Selçuk BİRİMİ Modern Diller Birimi ÜNVANI Okutman E-POSTA ilksen.buyukdurmusselcuk@hacettepe.edu.tr TEL 0 312 297 80 91 EĞİTİM Lisans Yüksek Lisans İngilizce Öğretmenliği,

Detaylı

SOFTWARE ENGINEERS EDUCATION SOFTWARE REQUIREMENTS/ INSPECTION RESEARCH FINANCIAL INFORMATION SYSTEMS DISASTER MANAGEMENT INFORMATION SYSTEMS

SOFTWARE ENGINEERS EDUCATION SOFTWARE REQUIREMENTS/ INSPECTION RESEARCH FINANCIAL INFORMATION SYSTEMS DISASTER MANAGEMENT INFORMATION SYSTEMS SOFTWARE REQUIREMENTS/ INSPECTION SOFTWARE ENGINEERS EDUCATION RESEARCH FINANCIAL INFORMATION SYSTEMS DISASTER MANAGEMENT INFORMATION SYSTEMS SOFTWARE REQUIREMENTS/ INSPECTION Ö. Albayrak, J. C. Carver,

Detaylı

ACCOUNTANT: The accountant is the person who follows the monetary transactions of individuals and institutions and count the taxes accurately to make

ACCOUNTANT: The accountant is the person who follows the monetary transactions of individuals and institutions and count the taxes accurately to make ACCOUNTANT: The accountant is the person who follows the monetary transactions of individuals and institutions and count the taxes accurately to make payment to the Government. MUHASEBECİ: Kişilerin veya

Detaylı

İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları 1. İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları

İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları 1. İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları 1 İngilizce Öğretmen Adaylarının Öğretmenlik Mesleğine İlişkin Tutumları İbrahim Üstünalp Mersin Üniversitesi İngilizce Öğretmen Adaylarının

Detaylı

Uluslararası Yönetim Araştırmaları Dergisi,Yıl: 2, Sayı: 3, Nisan 2016, s. 190-198

Uluslararası Yönetim Araştırmaları Dergisi,Yıl: 2, Sayı: 3, Nisan 2016, s. 190-198 Doi Number : ISSN : QR InMaR Journal The Journal of International Management Research Uluslararası Yönetim Araştırmaları Dergisi,Yıl: 2, Sayı: 3, Nisan 2016, s. 190-198 Murat YORULMAZ 1 DENİZCİLİK İŞLETMELERİNDE

Detaylı

T.C. HİTİT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI

T.C. HİTİT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI T.C. HİTİT ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI ÇORUM İLİNDE KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLİ İŞLETMELERDE STRATEJİK YÖNETİMİN YERİ, ÖNEMİ VE GELİŞTİRİLMESİ; BİR İŞLETME ÖRNEĞİ Ahmet ÖLÇER

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Fizik Boğaziçi Üniversitesi 1994

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Fizik Boğaziçi Üniversitesi 1994 ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Ahmet Cezmi SAVAŞ 2. Doğum Tarihi : 10.07.1972 3. Unvanı : Doç. Dr. 4. Öğrenim Durumu : Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Fizik Boğaziçi Üniversitesi 1994 Y. Lisans Eğitim Bilimleri

Detaylı

Knee Injury and Osteoarthritis Outcome Score: Reliability and Validation of the Turkish Version

Knee Injury and Osteoarthritis Outcome Score: Reliability and Validation of the Turkish Version Knee injury and Osteoarthritis Outcome Score (KOOS), Turkish version LK.1.0 Knee Injury and Osteoarthritis Outcome Score: Reliability and Validation of the Turkish Version DİZ İNCİNME VE OSTEOARTRİT SONUÇ

Detaylı

DERS PLANI VE AKTS FORMU

DERS PLANI VE AKTS FORMU DERS PLANI VE AKTS FORMU DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl Saat (T-U) Kredi AKTS TÜRK EĞİTİM SİSTEMİ VE SORUNLARI 3+0 3 6 Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Dersin Koordinatörü Türkçe Doktora Seçmeli

Detaylı

Ceyhan Çiğdemoğlu, PhD Flipped Classroom (FC) çalışmalarını incelemek, Hangi alanlarda çalışılmış Nasıl çalışmalar yapılmış Durumu değerlendirip Üniversitemizde yapılmakta olan ya da yapılacak çalışmalara

Detaylı

İlkokullarda Görev Yapan Sınıf Öğretmenlerinin Oyun Ve Fiziki Etkinlikler Dersi İle İlgili Görüş Ve Uygulamaları

İlkokullarda Görev Yapan Sınıf Öğretmenlerinin Oyun Ve Fiziki Etkinlikler Dersi İle İlgili Görüş Ve Uygulamaları İlkokullarda Görev Yapan Sınıf Öğretmenlerinin Oyun Ve Fiziki Etkinlikler Dersi İle İlgili Görüş Ve Uygulamaları Uğur ŞENTÜRK, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu, Çanakkale,

Detaylı

Lise Öğrencilerinin Kimya Dersine Yönelik Tutum Ölçeği Geliştirme Çalışması

Lise Öğrencilerinin Kimya Dersine Yönelik Tutum Ölçeği Geliştirme Çalışması Lise Öğrencilerinin Kimya Dersine Yönelik Tutum Ölçeği Geliştirme Çalışması Adnan KAN & Ahmet AKBAŞ * Özet Bu çalışmanın amacı liselerde öğrenim gören öğrencilerin kimya dersine yönelik tutumlarını ölçmeye

Detaylı

SPOR BİLİMLERİ VE TEKNOLOJİSİ YÜKSEKOKULUNDA ÖĞRENİM GÖREN ÖĞRENCİLERİN ZAMAN YÖNETİMİ DAVRANIŞLARI

SPOR BİLİMLERİ VE TEKNOLOJİSİ YÜKSEKOKULUNDA ÖĞRENİM GÖREN ÖĞRENCİLERİN ZAMAN YÖNETİMİ DAVRANIŞLARI SUGÖTÜREN, M., MÜLAZIMOĞLU BALLI, Ö., GÖKÇE, H., Spor Bilimleri ve Teknolojisi Yüksekokulunda Öğrenim Gören Öğrencilerin Zaman Yönetimi Davranışları SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2011,

Detaylı

AİLE İŞLETMELERİNE YÖNELİK İHTİYAÇ ANALİZİ

AİLE İŞLETMELERİNE YÖNELİK İHTİYAÇ ANALİZİ Eğitim ve Kültür Hayatboyu Öğrenme Programı LEONARDO DA VINCI 2010-1-TR1-LEO05-16760 Yeni Nesil İş Başında AİLE İŞLETMELERİNE YÖNELİK İHTİYAÇ ANALİZİ Yöntem Sorular REINO ve SMA proje örnekleri dikkate

Detaylı

Kamuran Özlem Sarnıç (Sanatta Yeterlik Tezi)

Kamuran Özlem Sarnıç (Sanatta Yeterlik Tezi) OPTİK YANILSAMA ve SERAMİK SANATINDA KULLANIMI-UYGULAMALARI Kamuran Özlem Sarnıç (Sanatta Yeterlik Tezi) Eskişehir, Ağustos 2011 OPTİK YANILSAMA ve SERAMİK SANATINDA KULLANIMI- UYGULAMALARI Kamuran Özlem

Detaylı

Derece Alan Üniversite Yıl. BA Psychology Hacettepe 1999

Derece Alan Üniversite Yıl. BA Psychology Hacettepe 1999 Resume 1. Name, Last Name: Ferzan Curun 2. Date of Birth: 11.04.1975 3. Position Title: :Assistant Professor 4. Education Info: :PhD. Derece Alan Üniversite Yıl BA Psychology Hacettepe 1999 Yüksek Lisans

Detaylı

İÇİNDEKİLER / CONTENTS

İÇİNDEKİLER / CONTENTS İÇİNDEKİLER / CONTENTS Arş. Gör. Birol Bulut Arş. Gör. Cengiz Taşkıran ALTINCI SINIF SOSYAL BİLGİLER PROGRAMINDAKİ KAZANIMLARIN ZİHİNSEL BECERİLER AÇISINDAN İNCELENMESİ To Investigate In Terms Of The Mental

Detaylı

ÖZET YENİ İLKÖĞRETİM II. KADEME MATEMATİK ÖĞRETİM PROGRAMININ İSTATİSTİK BOYUTUNUN İNCELENMESİ. Yunus KAYNAR

ÖZET YENİ İLKÖĞRETİM II. KADEME MATEMATİK ÖĞRETİM PROGRAMININ İSTATİSTİK BOYUTUNUN İNCELENMESİ. Yunus KAYNAR ÖZET YENİ İLKÖĞRETİM II. KADEME MATEMATİK ÖĞRETİM PROGRAMININ İSTATİSTİK BOYUTUNUN İNCELENMESİ Yunus KAYNAR AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ EĞİTİM BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI Ağustos

Detaylı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı TURİZM PAZARLAMASINDA TÜKETİCİLERİN TURİSTİK SATIN ALMA KARARI ÜZERİNDE ETKİLİ OLAN WEB SİTESİ TASARIM ÖZELLİKLERİNİN NÖROGÖRÜNTÜLEME

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl Lisans (B.Sc.) Sosyoloji Boğaziçi 1989 Y. Lisans (MBA)

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl Lisans (B.Sc.) Sosyoloji Boğaziçi 1989 Y. Lisans (MBA) . Adı Soyadı: Ayşe Gönül Demirel ÖZGEÇMİŞ. Doğum Tarihi: 7.5.966. Ünvanı: Yard. Doç. 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans (B.Sc.) Sosyoloji Boğaziçi 989 Y. Lisans (MBA) İşletme(Yönetim

Detaylı