Yabancı Yatırım Teşvik Politikaları: İsviçre Tecrübesi ve Türkiye İçin Dersler

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Yabancı Yatırım Teşvik Politikaları: İsviçre Tecrübesi ve Türkiye İçin Dersler"

Transkript

1 Konferans Yabancı Yatırım Teşvik Politikaları: İsviçre Tecrübesi ve Türkiye İçin Dersler Alpaslan KORKMAZ 20 Aralık 2005 Şirketlerin globalleşmeleri konusunda uzman olan Alpaslan Korkmaz'ın ülkelerin yabancı yatırım çekmesi konusunda Şirketler ve devletler arasında müzakere süreçleri başlıklı doktora tezi çalışması devam etmektedir. Korkmaz, halen İsviçre'nin en fazla yabancı yatırım çeken kantonlarından biri olan Neuchatel'in Ekonomik Kalkınma Ajansı Direktörüdür. Korkmaz, bugüne kadar 200'ün üzerinde şirketin uluslar arası yapılarını kurmuştur. Alpaslan Korkmaz SETA Konferans Salonunda İsviçre deki yabancı sermayeyi teşvik tecrübesini anlattı ve daha sonra Türkiye de yabancı sermayeyi teşvik konusunda neler yapılabileceğine ilişkin değerlendirmelerini sundu. Alpaslan Korkmaz ilk olarak İsviçre de 25 sene önce saatçilik sektöründe yaşanan bir kriz sonucunda alınan kararlarla yabancı sermaye çekme ajansının kurulmasından bahsetti. 25 sene önce Neuchatel de bu sistemi kuran Sayın Francis Sermet ve ekibi de aramızdaydı. 1

2 İsviçre Neuchatel Ekonomik Kalkınma Ajansı Nedir? İlk 5 yıl hiçbir yabancı yatırımcıyı İsviçre ye getiremeyen Neuchatel kalkınma ajansı zamanla büyüdü. Çok sağlam bilgili, müteşebbis dilinden anlayabilecek özel sektörden insanlar çekildi. Dünya çapında da İsviçre yi iyi bilen insanlar seçildi ve bu insanların hepsi kendi ülkelerinde, kendi bölgelerinde her şeyden önce lokal lisanları konuşan ekonomide faal insanlar. Örnek vereceğim size, şu andaki dünya çapındaki şebekemiz, tabiri caizse, çünkü bizim şebekemiz, ben onların adına konuşuyorum, öyle söyleyeyim. Neticede kalbimiz Türk, ama İsviçre vatandaşıyım, orada doğma büyümeyim, dolayısıyla bunu anlamanız açısından bir açıklama getirdim. Şu anda dünya çapındaki şebekemizde 24 kişi, örneğin Kanada da, Amerika Birleşik Devletleri nde, İskandinav ülkelerinde, İsveç te mesela, Hollanda da, Belçika da, Fransa da, İngiltere de, İtalya da, Yakındoğu da İsrail de, Birleşik Arap Emirlikleri nde, daha doğuda Hindistan da, Çin de, Japonya da temsilcimiz olarak görev yapmakta. Bu insanlar sistematik şekilde şirketlerle irtibata geçiyorlar. One Stop Shop Sistemi Hangi şirketlerle? Tabii bunun misyonu, objektifleri hükümetimiz tarafından baştan tanımlanıyor, deniliyor ki, biz şu sektördeki, şu kapasitedeki şirketleri çekmek istiyoruz, yani bunlar baştan tanımlanıyor. Ve bu insanlar sistematik, tabiri caizse satış yapıyorlar. Temas kurmaları gerekiyor, ikna etmeleri gerekiyor. Ardından bu şirketler bizim bölgeye geliyorlar. Bizim bölgeye geldikleri zaman, biz bu sefer lokal takım olarak, onları ağırlıyoruz ve bu şirketlere a dan z ye, one stop shop dediğimiz tek noktadan hizmet sunuyoruz. Tek ofiste, bir insanla görüşüyorlar ve bu insanın bütün dertlerini, problemlerini çözmesi lazım. İtalya yla, Fransa yla kıyasladığınız zaman çok daha az da olsa neticede İsviçre de de bürokrasi var. Bu bürokrasiyi nasıl azaltabiliriz. Şirket İsviçre ye geldiği zaman nasıl hemen karar alabilir, biz bunları düşünüyoruz. Hangi şirketlerle? Tabii bunun misyonu, objektifleri hükümetimiz tarafından baştan tanımlanıyor, deniliyor ki, biz şu sektördeki, şu kapasitedeki şirketleri çekmek istiyoruz, yani bunlar baştan tanımlanıyor. Önceden, mesela Çin deki temsilcimiz, bize diyor ki, dikkat edin bu hususlar onlar için önemli, İsviçre yi bunun için tercih edebilirler: merkez kuracaklar, Avrupa ya daha yakın olmak için vs. Dolayısıyla biz önceden bir teşhis alıyoruz temsilcilerimizden. Temsilcilerimizin teşhisine göre de bir program hazırlıyoruz. 24 saat, 48 saat maksimum, şirketler geliyorlar. Şirketler geldikten sonra, biz onlara çok yoğun bir program hazırlıyoruz, bayağı yoğun bir program oluyor genelde. İyi yoruyoruz müteşebbisleri ve ardından tekrar ülkelerine dönüyorlar. Dolayısıyla şirket geldiği zaman a dan z ye ona iyi bir hizmet veriliyor. Tabi bu şebekeyi, nasıl işlediğini anlatıyorum ama bunu kurmak için alt yapıda sağlam veriler gerekiyor. Malumunuz bir atasözümüz var, yalancının mumu yatsıya kadar yanar. Şimdi biz 2

3 aslen Kayseriliyiz, biliyorsunuz bazı deyimler var bizim bölgemizde de, merkebine yeşil gözlük takıp saray otu yedirdi vs. Böyle güzel güzel atasözlerimiz var ve bize aynı zamanda bazı güzel mesajlar veriyor. Ne demek istiyorum? Her şeyden önce ürününüz sağlam değilse, siz ne kadar iyi satış yaparsanız yapın, getirirsiniz, ikna edemezsiniz veya edersiniz yerleşir, ondan sonra çok tatsız olaylar olabilir ve malumunuz bir memnun müşteri üç kişiye söylüyor, bir na memnun müşteri, bir memnun olmayan müşteri 10 kişiye söylüyor. Dolayısıyla İsviçre ye gittim rezalet hiç gitmeyin arkadaşlar derse, biz İsviçre olarak bunu taşıyamayız, böyle bir lüksümüz yok. Ki bunu İsviçre söylüyor. Getirdiğiniz şirketleri iyi takip etmeniz lazım. Tabi bunlar önceden alınan stratejik kararlardır. Bizim bölgeye geldikleri zaman, biz bu sefer lokal takım olarak, onları ağırlıyoruz ve bu şirketlere a dan z ye, one stop shop dediğimiz tek noktadan hizmet sunuyoruz. Tek ofiste, bir insanla görüşüyorlar ve bu insanın bütün dertlerini, problemlerini çözmesi lazım. Sektörel Değişimde Esneklik Örnek veriyorum, biz bölgede saat teknolojisine yoğunlaşmıştık, yan sektörlere sıçramaya karar verdik. Mikro teknolojidir saat sektörü, yani mikro mekanik vs. ve mikro elektroniğe doğru yöneldi. Ve tıbbi teknolojilere doğru yönelelim dedik. Mikro tıbbi teknolojiler. Ve bugün bölgemizde Johnson & Johnson, 800 istihdam; Medtronic, 450 istihdam; Stryker, 300 istihdam gibi dünya çapındaki şirketler gelmiştir. İstihdamlardan bahsettim ve yan etkilerinden bahsedeceğim. Bir şirket geliyor, sadece istihdam yaratmıyor, istihdamın yanı sıra fasonculuk hizmeti veriyor ve biz bunun hesaplarını yapıyoruz tabi. Şirketlere her sene sonu çok küçük, bir A4 sayfaya sığabilecek bir soru sayfası gönderiyoruz ve şirket diyor ki, bu sene şu kadar kontrat imzaladım, şu kadar fasonculuk işlem verdim, bu sene 5 milyon dolarlık otel masrafım oldu. Çünkü dünya çapından misafir getiriyorlar, misafirleri bölgedeki otellerde ağırlıyorlar. Siz burada sadece istihdam yaratmadınız, sadece bölgesel ekonomiye katkıda bulunmadınız, aynı zamanda bölgenizin imajını dünya çapında en iyi şekilde pazarladınız. Çünkü dünya çapından gelen insanlar üç gün kalıp geri dönüyorlar. Çok güzel anılarla ayrılıyorlar. Çünkü çok güzel bir şirket gördüler, çok güzel bir mekan gördüler, güzel otellerde kaldılar vs. Dolayısıyla aslında yabancı sermayeyi çekme sistemi, bir taşla birkaç kuş vurma stratejisidir. Bir ülkenin imajını değiştirmesinde de çok önemli katkıda bulunan bir strateji. Eğitim Sisteminin Önemi Tabi eğitim sistemi dedim, ne demek istiyorum. Belki eğitim sistemi şu anda hedeflediğiniz sektörlerle tam manasıyla uyuşmayabilir. Eğitim sisteminin dinamik olması gerekiyor. Şimdi İsviçre nin belki bir avantajı, İsviçre merkezi bir sistem değil malum. Eyaletler, kantonlar var ve kantonlar çok özerk davranıyorlar. Eğitim tamamen kantona bağlı. Federal hükümete veya merkezi hükümete bağlı değil, dolayısıyla çok özerk davranabiliyoruz. Bakıyoruz ki mesela 3

4 tıbbi mühendisliğe ağırlık vermemiz gerekiyor. Tatbiki bilimler üniversitelerine gidiyoruz, diyoruz ki gelecek sene şu programa ağırlık verebilirsek iyi olur. Hatta sizinle hemen şirketleri görüştürelim. Şirketlerin müdürlerini getiriyoruz, Ar Ge başkanlarını getiriyoruz. Üniversitelerle görüşme yapıyoruz ve onlar diyorlar ki biz size finansman da verebiliriz, bakın buraya kadar gidiyoruz. Şirket finansman veriyor üniversiteye, diyor ki biz sektörü geliştirelim, para verelim, sizinle beraber bu üniversiteyi bu fakülteyi geliştirelim. Hatta ben mühendislik seviyesinde son senede kaç tane öğrenci varsa, bunun yüzde otuzunu derhal stajyer olarak bünyeme alacağım. Şimdi bu şirket için de bir kazanç, üniversite için de bir kazanç. Çünkü bir fakülte açıyoruz, yeni eğitim sistemi getiriyoruz veya yeni istikamette eğitim verebiliyoruz. Ve bunlar dinamik bir seyir. Nitekim halen bölgemizde olan şeyleri anlatıyorum. Eğitim ile Reel Sektörün İnsicamı Ve tabi bölgeye katma değer katıyor, verdiğim bir örneği tekrar vereceğim, çok enteresan. 10 sene önce tıbbi teknolojiye biz saat sektöründen geçtik. Bugün tıbbi teknolojilerden biyo teknolojiye geçiyoruz ve tıbbi teknolojilerde mesela Johnson & Johnson, vücuda girecek parçalar üretiyorlar. Bu parçaların vücut tarafından geri atılmaması için bu parçaların üzerine mikro tabaka daha doğrusu nano tabaka kendi hücrelerinizi yerleştiriyorlar. Kan grubunuzu öğreniyorlar. Çok basit bir biyopsi ile sizin hücrelerinizden birkaç hücre alıyorlar. Bu hücreler geliştiriliyor ve mekanik parça üzerine nano teknolojik seviyede bir tabaka hücre yerleştiriliyor. Ki vücudunuza, dizinize, bel kemiğinize bu parçalar yerleştirildiği zaman vücudunuz bu parçayı geri itmesin. Şimdi enteresan, bakın nerden nereye geçtik. Bunlar gelişmekte olan alanlar olduğu için, bize diyorlar ki, önümüzdeki beş on sene içinde büyük ihtimalle biyo mühendis daha fazla lazım olacak. Biz bunları dinliyoruz, piyasayı dinliyoruz, ondan sonra gidiyoruz, eğitimle görüşüyoruz. Diyoruz ki duydunuz mu böyle şeyler gelişiyor, ne yapalım. Şirketlerle görüştürelim. Şirketlerle görüştürüyoruz. Beş on senelik programlar ortaya koyuyoruz. Ve çoğu şirketler katkıda bulunmaya hazırlar. Çünkü onlar için de Türkçe tabirle win win. Artık evrensel lisan oldu İngilizce. Dolayısıyla herkeste bunun beklentisi var. Ama burada önemli olan unsur nedir? Enteresan bir boyut var. Bunların hepsi dinamik. Ve sizin hedeflediğiniz nedir? Eğer yüksek teknoloji çekmek istiyorsanız yüksek teknolojiye ayak uyduracak eğitim sistemine de sahip olmanız lazım. Ar Ge merkezleri, bilim parkları, scientific park dediğimiz parklar kurulması lazım. Bu olmazsa nitekim çekeceksiniz,çekeceksiniz, bir yerde tıkanacaksınız, bu devam edemeyecek. Şu mesajı vermek istiyorum aslında. Yabancı sermaye çekmek sadece gidip şirketi getirmek değil. Stratejik düşünmektir. Ülke babında stratejik düşünmek, uzun vadeli düşünmek. Tabi İsviçre küçük, dolayısıyla bu bir avantaj, çok daha hızlı hareket edebiliyoruz ve burada sadece mesaj veriyorum, inşallah ülkemiz bazı konularda faydalanabilirse, neticede ülke açısından faydalı olabilecek. Bir şey söylemek istiyorum. Kilit bir 4

5 rakam. İsviçre de, İsviçre genelinde bugün direkt istihdamın yüzde 15 i yabancı sermayenin kurduğu şirketlerin istihdamıdır. Yani 10 kişi çalışıyorsa 1.5 kişi direkt doğrudan yabancı şirketlerle çalışıyor. Neyi saymıyorum? Fasonculuğu, yan hizmetleri, avukatlar, bankalar, noterler, danışmanlar bunları saymıyorum bile. Bu dehşet büyük bir rakam. Bugün İsviçre de 400,000 kişi yabancı sermayenin kurduğu şirketlerde çalışıyor. Saatçilik sektörü şu anda İsviçre de 40,000 kişi istihdam ediyor. Saatçilik İsviçre de büyük bir sanayi gibi algılanıyor, ama yabancı sermayenin % 10 unu ancak teşkil ediyor istihdam açısından. Dolayısıyla İsviçre bu konuda çok stratejik bir konuma geçti ve İsviçre bu stratejiyi uzun vadede devam ettirecek. Şu anda artık bırakıyorum deme lüksü yok İsviçre nin. Önümüzdeki beş on sene içinde büyük ihtimalle biyo-mühendis daha fazla lazım olacak. Biz bunları dinliyoruz, piyasayı dinliyoruz, ondan sonra gidiyoruz, eğitimle görüşüyoruz. Diyoruz ki duydunuz mu böyle şeyler gelişiyor, ne yapalım. Şirketlerle görüştürelim. Şirketlerle görüştürüyoruz. Beş on senelik programlar ortaya koyuyoruz. Bunların hepsi dinamik. Ve sizin hedeflediğiniz nedir? Eğer yüksek teknoloji çekmek istiyorsanız yüksek teknolojiye ayak uyduracak eğitim sistemine de sahip olmanız lazım. oluyorlar. İşsiz olan insan devlete maliyet, İsviçre de böyle, işsizlik sigortası var, maaş alıyor, neticede bir maliyet. İşçi veya iş sahibi olan insan, bırakın maliyet olmasını, vergi ödüyor devlete. Bu mantaliteden yola çıkarak birçok şirketlere vergi muafiyetleri bile verilebiliyor. Ve her sene hesap yapıyoruz, çünkü özel sektör gibi çalışıyoruz. Şu kadar şirket gelmiştir. Şu kadar istihdam geliştirmiştir. Şu kadar vergi ödemiştir. Bir önceki sene yerleşen şirketler ve bir önceki sene yerleşen şirketler ve bir önceki sene yerleşen şirketlerin hepsinin her sene sonunda toplamı vardır. Ve meclis bana bütçe veriyor, diyor ki, bu sene sizin bütçeniz şu kadar Sayın Korkmaz. Ben bütçeye sene sonu hesabımı veriyorum. Meclisin karşısına çıkıyorum, diyorum ki, sayın meclis bana şu kadar bütçe verdiniz, ben bu kadar para getirdim, kantonumuza, bölgemize, vergi olarak. Şu kadar şirket getirdim, bu şirketlerin şu anki potansiyelleri bu, üç sene sonraki potansiyeli bu, beş sene sonraki potansiyeli bu. Tabi bir sene sonra bir önceki vaat ettiğim potansiyeli de kontrol ediyorlar. Hakikaten böyle oldu mu olmadı mı? Olmadıysa soruluyor, neden olmadı? Çünkü bu da olabiliyor neticede ekonomi politbüro tarzında yönetilen bir unsur değil malum, eskiden veya bazı ülkelerde böyleydi. Ama liberal ekonomide bu böyle değil, dolayısıyla belki bir sene hakikaten şirketin işleri iyi gitmemiştir. Yabancı Sermayenin Ekonomiye Etkileri Her şeyden önce istihdam, biraz önce bahsettiğimiz gibi. İstihdam geliştiriyoruz, dolayısıyla işsiz olan insanlar birden işli Gelen Yatırım Takibi Biz kurduğumuz şirketlerin hepsiyle daimi şekilde temasta kalıyoruz. Hiçbir tanesini bırakmıyoruz, daimi şekilde. Bu temaslar bize 5

6 birkaç imkanı veriyor, her şeyden önce bilgi alma imkanı. Şirket nasıl gelişiyor, iyi gelişiyor mu, iyi gelişmiyor mu? Neden iyi gelişmiyor, eğer iyi gelişmiyorsa? Problemle karşılaştı mı, bir bürokratik engelle karşılaştı mı? Bunu takip ediyoruz, bu bir. İkincisi, o şirketlere iyi hizmet verdiğiniz zaman, çok basit satış tekniği anlatıyorum size, sizden memnun olan bir müşteri sağa sola sizden bahsediyor. Diyor ki, ben bir ürün aldım çok güzel. Bir elma yedim mükemmeldi. Sana da tavsiye edebilirim. Çok basit bir şey. Dolayısıyla biz onlarla irtibatta kalıyoruz. Neden? Bu irtibat onlarla diyaloğu geliştirmemizi sağlıyor ve ara sıra bize diyorlar ki, duydunuz mu falanca şirketin şu anda bir delokalizasyon planı var veya bir büyüme programı var. Şirketler vasıtasıyla bunu anlayabiliyoruz. Bazen şirket bize şirket getiriyor. Dolayısıyla ne kadar iyi diyalog geliyor. Tabi isimleri belki bu kadar dünya çapında tanınmış isimler değil. Ama malumunuz ekonominin yüzde 98 i kobilerden oluşur. Biz bunu da bildiğimiz için kobileri de çekiyoruz. Ve bizim için her proje, Fransızcadan doğrudan tercüme edeceğim, kırmızı halılık proje. Her projeye kırmızı halı seriyoruz biz. Her proje geldiği zaman zannediyor ki Bill Gates kendisi. Ağırlandım ama nasıl ağırlandım. Adamlar beni havaalanından aldılar, otelime kadar götürdüler, sabah geldiler otelden aldılar, toplantılar yaptık, gittik vergi daire başkanıyla görüştük, imza atanlarla görüştük. Hatta büyük şirketleri, bakanla bile görüştürüyoruz. On beş dakika bile el sıkışması yeterli. Bakan bile beni ağırladı. Ne mesajı veriyorsunuz siz: hoş geldiniz mesajı veriyorsunuz. Ve havaalanına kadar tekrar götürüyoruz. Bye bye diyoruz. Havaalanından uçağa bindiği an, biz hemen bölgesel kurarsanız ne kadar iyi hizmet verirseniz o temsilcimize e mail geçiyoruz, Amerika da, şirketler size şirket getiriyorlar. Gelen Dünya Markaları Bize Referans Oluyor. Bugün dünya çapında diyebiliyorsam ki, BVLGARI dünya genel merkezini 500 kişiyle bölgemize getirdi, Gucci aynı şekilde, Honeywell Avrupa genel merkezini bizim bölgemize getirdi. Philip Morris dünya genel merkezini New York tan bölgemize taşıdı, bunu diyebiliyorsam bunu tabi diğer şirketler dinlediği zaman, niye getirdiler, bu markalar oradaysa, büyük şirketler buraya gittiyse büyük bir ihtimalle bir şey var, diye düşünüyorlar. Dolayısıyla sükse veya başarı, başarıyı çağırıyor. Ama büyük şirketleri getirebilmek tabi olayın, aysbergin zirvesi. Hindistan da, neredeyse. Şöyle geçti şöyle geçti, bu konuda bir zafiyetimiz vardı, belki bunu şöyle telafi edebiliriz, sorduğunuz şu sorunun yanıtı şudur. Lokal temsilcimiz şirket varır varmaz, iki üç gün sonra arıyor, nasıl geçti efendim ziyaretiniz, böyle sorularınız vardı bunların da yanıtları bunlardır. Adam diyor ki, mükemmel. Bir takım, bir insanla görüştüm her şeyimi çözdü. Ve bunlar hakikaten beni istiyorlar. Bu mesajı vermeniz lazım. Siz bu mesajı veremezseniz, siz bir yerde satış yapıyorsunuz, bir yerden birisi size kuyu kazıyor, tatsız oluyor. Yani bir şekilde tam mesaj veremiyorsunuz. Aysbergin tabi temeli de var. Birçok kobiler de 6

7 teknolojiden kim istifade etti. Bizim bölge Bizim için her proje, Fransızcadan doğrudan tercüme edeceğim, kırmızı halılık proje. Her projeye kırmızı halı seriyoruz biz. Her proje geldiği zaman zannediyor ki Bill Gates kendisi. Ağırlandım ama nasıl ağırlandım. Adamlar beni havaalanından aldılar, otelime kadar götürdüler, sabah geldiler otelden aldılar, toplantılar yaptık, gittik vergi daire başkanıyla görüştük, imza atanlarla görüştük. Hatta büyük şirketleri, bakanla bile görüştürüyoruz. On beş dakika bile el sıkışması yeterli. istifade etti. Yeni istihdam geliştirdi. Yani belki yeni patentler geliştirdi ve yeni teknolojiler. Yeni şirketler doğdu. Çok enteresandır bir örnek vereceğim, bölgemizde hiçbir yazılım şirketi yoktu. Uluslar arası planda bahsediyorum. 15 sene evvel ilk defa Silikon Vadiden bir şirket çekilebildi, 17 sene evvel. Bu şirket iki kişiyle başladı. Bugün 250 kişi var. Bu şirket bugün dünyanın yedinci en büyük yazılım şirketi. İsmi Autodesk. Auto Cad programını çiziyorlardı. Bugün dünya çapında film sanayinde Titanic gibi filmlerdeki özel efektlerin %80 ini bunlar yapıyorlar, şimdi Dolayısıyla istihdam ve yeni teknolojiler. Geçen sene bir etüt yaptık. Bölgemiz 1.2 milyon insan içeriyor ve bu küçük bir ülke olan İsviçre nin aşağı yukarı yüzde belki 20 sini oluşturuyor. İsviçre nüfusunun yüzde 20 sine sahip bir bölge olarak biz, geçen sene İsviçre ye gelen projelerin yüzde aşağı yukarı 40 ını bölgemize çektik. Yani İsviçre ye 10 proje geldiyse 4 tane bizim bölgeye geldi. Çünkü aktif bir faaliyet sergiliyoruz. İyi Pazarlama, Kaliteli Hizmet Yatırım Çeker Mesela Zürih İsviçre nin kalbidir. Zürih bizim bölge kadar proje çekmedi. Bu şunu gösterebiliyor. Belki ilk hamlede, ilk bakışta ürününüz en parlak ürün olmayabilir. Ancak siz bunu iyi bir şekilde pazarlayabilirseniz, bunu iyi bir hizmet etrafına koyabilirseniz, yeni bir şeyler yapabiliyorsunuz. Yeni teknolojilere milyarlar dolar yatırım yapılmış bölgemizde. 1.2 milyon insanın yaşadığı bir bölgeden bahsediyorum. Milyarlarca dolar teknoloji yatırımı. Bu çok başka yazılımlara da geçtiler. Bu şirketin Avrupa, Orta Doğu ve Afrika genel merkezi Neuchatel de. Tabi ilk zamanlarda yazılımcı bulmaya zorlandık, ama şimdi bölgemizde yazılımcı yetiştiren iki tane fakülte var, bu bir. İkincisi işin enteresan tarafı, bu şirket o kadar büyük bir referans oldu ki, dünya çapında biz diğer şirketlere gittik ve dedik ki bizim bölgede Autodesk var. Autodesk ne yapıyor. İsterseniz gezebilirsiniz. Çok iyi diyaloğumuz olduğu için bütün gelen şirketlere diğer şirketleri ziyaret ettirebiliyoruz. 45 dakika 1 saat bir mülakat, konuşma imkanı var. Bunlar hep püf noktaları. Geliyor Quark, dünya çapında basın sektörün en büyük yatırım şirketi. Geliyor Autodesk ile konuşuyor, niye geldiniz? Diyor ki burası mükemmel. Aslında biz Zürih e gidebilirdik, ama burası daha ucuz, hizmet muhteşem, aynı şartları aldım, hatta daha iyi cazip şartlar aldım vs. vs. ve çok iyi geliştim diyor ve Quark yerleşiyor. Bunlar reel vakalar. Ondan sonra Kanada nın en büyük yazılım şirketine 7

8 gidiyoruz. Tamam diyor, biz de Avrupa da yerleşecektik ama bir yer arıyorduk. Geliyorlar Autodesk le de görüşüyor Quark la da görüşüyor. Uzun lafın kısası şu anda 120 tane, bölgeden bahsediyorum, uluslar arası arenada faaliyet gösteren büyük yazılım şirketi yerleşti bölgemize. Bu şirketler niye geldiler? Çünkü uygun bir ortam gördüler. Ama bir tanesini bayağı uğraştık yerleştirmek için ve diğerlerini çekmeye başladık. Dolayısıyla ekonomi dokusunu da diversifiye ettik. Biz saatçilikten bir darbe almıştık, bugün yazılımcılar var. Bugün tıbbi teknoloji üreticileri var. Bugün biyo teknoloji üreticileri var. Ve bununla da kalmadık biz. Dünya genel merkezleri ve Avrupa genel merkezlerini nasıl çekebiliriz stratejisini düşündük 4 sene evvel, faaliyete geçirdik ve bugün birçok dünya çapındaki şirketlerin merkezlerini çektik. Yabancı Yatırımın Diğer Pozitif Etkileri Tabi yan etkileri de var bunların, çok pozitif yan etkileri var. Az önce biraz bahsettim. En basiti, insanlar geliyor bölgemizde otellerde kalıyorlar. En basiti. Otellerle görüşüp bilgi ediniyoruz. Geçen sene oranınız ne kadardı, bu sene ne kadar diyoruz. Çünkü baktık yeni şirketler yerleşti, vs. Bakıyoruz direkt etkisi var mı? Evet, hakikaten oranım yüzde 7 yükseldi bu sene. BVLGARI bütün oteli kapattı. Üç hafta içinde seminer yaptı, Richmond şunları aldı vs. Bu, yan etkenleri. Biz başlangıçta bunu yaptığımız zaman otellerimiz dolsun diye yapmadık. Ama şimdi bunlar da oluyor. Ve ondan sonra tabi inşa edilmesi lazım. İnşaatçılık sektörünü lanse ediyor. Birçok yan etkileri var bunun. Tabi İsviçre nin doğal avantajları var. Nasıl İsviçre bunları çekebiliyor, şimdi bunları kısaca bir sayacağım. Türkiye açısından hangilerinden belki tam esinlenebiliriz, hangileri belki tam bizim gücümüz değil. Neticede burada güçlü noktalarımızı zayıf noktalarımızı tespit etmek, ona göre bir strateji belirlemek lazım. İsviçre nin imajı, mesela Made in Switzerland veya Swiss Made. Veya bir sene önce Dubai de Sayın Sermet ile beraber ziyaret esnasında Emirates Airlines ın yönetim kurulu başkanıyla bir görüşmemiz vardı. Tabi önce beyefendi bize iyi bir ders verdi Swiss havayollarıyla alakalı. Tabi o zaman fazla kendimizi ön plana koymadık. İsviçre havayolları tatsız bir vakıa yaşadılar. Neyse onu toparladıktan sonra şu kadar uçağımız var, vs. bunları hep anlattı. Bunların hepsi çok güzel. Neticede biz nezaketen de dinledik. Hakikaten başarılı bir seyir Emirates Airlines. Ama ondan sonra kartını çıkarttı. Biz kartlarımızı vermiştik. Biliyorsunuz, kralın kardeşi. Bizim kartvizitimiz elindeydi. İsviçre bayrağı var kartımızda. Ama, dedi, bir şey bizde eksik, dedi. Kartımı çevirdi. Bu, dedi bayrağı göstererek, sizin en büyük assetiniz, en büyük varlığınız, en büyük sahip olduğunuz unsur. Ve bu benim için büyük bir flash gibiydi. Şimdi Emirates Airlines ın yönetim kurulu başkanı ne demek istiyor. İsviçre olarak diyor, çok güzel bir imajınız var. Türkiye nin Fasonculuk İmajından Kurtulması Lazım inşaatçılık. Fabrika inşa edilmesi lazım veya bina 8

9 Şimdi niye bunu söylüyorum. Biz Türkiye olarak, uluslar arası arenada, bir zayıf noktamız var, bir imaj meselesi. Gerçi inşallah çalışıyoruz, bir şeyler yapılıyor ve hakikaten günden güne iyiye gidiyor, ama neticede belki biraz zaman alacak. Demek istediğim unsur, Türkiye nin fasonculuk imajından, ucuz ülke imajından kurtulması lazım. Türkiye nin katma değer ülkesi imajına bürünmesi lazım. Kaldı ki fasonculuk için daha ucuz mekanlar çıkıyor dünyada bugün. Dolayısıyla biz ilelebet fasoncu kalamayacağız. Pozitif bir noktaya değinmek istiyorum. Birçok Avrupalı şirketlere danışmanlık yapmıştım, Çin e gitmişlerdi bir ara veya Bangladeş e gittiler. Bazıları geri geldiler, olmadı, niye olmadı. Mantalite. Genel manada Avrupa mantalitesini taşıyan bir ülkeyiz biz. Dolayısıyla bir Avrupalı buraya geldiği zaman çok fazla egzotik bir ülkeye gelmiyor, ama Çin e gittiği zaman, adam evet diyor, ama aslında hayır dedi. Hiçbir şey anlamadınız siz. Çünkü hep evet diyorlar, çünkü Asyalılar çok nazik insanlar, evet evet diyor, aslında hayır dedi, anlamadınız, siz zannettiniz ki işiniz oldu, ama hiçbir şey olmadı. Bunları anlayana kadar, bunları aşana kadar insanlar düşünüyor biz aslında Türkiye ye geri gelsek iyi olur mu diye. Yani Türkiye nin bazı avantajları var. Konumu, Avrupa ya yakınlığı, sadece coğrafi manada demiyorum, aynı zamanda mantalite açısından. Tabi bir ülkenin alt yapısı çok önemli burada. En basit şeyler, Telekom, otoban, tren, uçak, çünkü her şirketin neticede bunlara ihtiyacı var. Bunları sağlam bir şekilde sunamazsak, yabancı sermaye çekmekte zorluk çekebiliriz. İş ortamı, özellikle istikrar çok önemli bir şey. Şimdi bir örnek vermek istiyorum. İsviçre nin en son uluslar arası savaşı 1515 senesinde yapılmış. Şimdi tabi bu bir avantaj. Avrupa da hep kendisini nötr olarak lanse etmiş, hiçbir şeye bulaşmamış, her şeyden uzak kalmış bir ülke. Aynı zamanda nötr olduğu için istikrar sağlamış. İsviçre de vergi kanununun son 25 senede bir virgülü değişmedi. Üç kere vergi oranları aşağı çekildi. Yani üç kere vergi azaltıldı İsviçre de. Ama kanunda bir virgül değişmedi. Müteşebbis için 25 seneden beri aynı vergi kanunuyla çalışıyor olmak, tabi aynı zamanda bir istikrar belirtisi. Eskiden Avrupa birliğine girmeden önce İtalya da her sene vergi kanunu değişirdi ve büyük bir ihtimalle avukatların ve müşavirlerin çok iyi bir lobisi vardı içeride, çünkü her sene yeni iş çıkıyordu onlara. Şimdi enteresan. Böyle vakalar vardır, tabi İsviçre de anladığım kadarıyla avukatların lobisi çok kuvvetli değil. Tabi aynı zamanda iş istihdam kanununun işverene sempatik gözükmesi lazım, şu anda İsviçre ye gelen şirketlerin %60 ı Avrupa Birliğinden kaçıyor. Yani Almanya dan İtalya dan Fransa dan kaçan şirketler var. Kaçıyorlar resmen. Her sene Almanya dan 90,000 müteşebbis çıkıyor, her sene, son beş seneden beri, dehşet bir rakam. Neden? Vergiler, bürokrasi, hantallaşma vs. birden devasa bir yapılanma çıktı karşılarına, adamlar sıkılmaya başladılar, iş yapamıyorlar. İsviçre de en basit örnek, kıdem tazminatı diye bir anlayış yok, ama sosyal kanunlar var, ama aynı zamanda biraz da liberal yaklaşım var. Bunun bir dengesini bulmuş. İnsanlar geliyor, oldu işten eleman çıkarıyor, olmadı yeni eleman alıyor vs. Biraz daha liberal bir ortam var. Bunlar önemli şeyler. 9

10 Şimdi niye bunu söylüyorum. Biz Türkiye olarak, uluslar arası arenada, bir zayıf noktamız var, bir imaj meselesi. Türkiye nin fasonculuk imajından, ucuz ülke imajından kurtulması lazım. Türkiye nin katma değer ülkesi imajına bürünmesi lazım. Kaldı ki fasonculuk için daha ucuz mekanlar çıkıyor dünyada bugün. Dolayısıyla biz ilelebet fasoncu kalamayacağız. bugünkü fotoğrafını vereyim. İsviçre de Katolik kantonlar, fakir kantonlardır; Protestan kantonlar, zengin kantonlardır; bütün bankaların bulunduğu kantonların hepsi Protestan dır. Ama bu bankaların kurucusu ilk büyük hamle Protestanlardır, ikinci büyük hamle 18. asırda Avrupa daki baskılardan, özellikle Fransa da ve Almanya daki baskıdan kaçan Musevilerdir. Bu da enteresan. Şimdi ne demek istiyorum. Katma değerin varsa toplumuma, gel. Kanunlarımı Hizmet, yani hükümetin verdiği destek çok önemli ve müteşebbisin her kademede hoş geldiniz anlayışını sezinlemesi lazım. Bakın İsviçre de bir şirket var. Dünya çapında biliniyor, herkes tanıyor. Nestle diye bir şirket. Nestle nin kurucusu Alman. İsviçre li değil. İsviçre de bir şirket var. Herkes tanıyor, ABB. ABB nin kurucusu aslen Alman. İsviçre de çok büyük bir gıda şirketi var, Nestle oʹnu birkaç kaidemi bozarsan dur derim. Bir iki cümlede toparlamam gerekiyorsa genel mantaliteyi, demek istediğim yabancı yatırımı çekmek İsviçre de bir gelenek. Ama tabi bugün bu sistematik bir şekle oturdu, bir ajans kuruldu ve yabancı yatırım çekiyor ve bugün istihdamın %15 ini kuvvetli bir yabancı sermaye çekme ajansıyla gerçekleştiriyor. İnşallah karşılıklı bir konuşma ile devam edebiliriz. Teşekkür ederim. sene evvel satın aldı. Maggi, sos, çorba vs. yapan. Kurucusu İtalyan. İsviçre de çok büyük bir biyoteknoloji şirketi var, dünya çapında, dünyanın en büyük şirketlerinden bir tanesi. Serono, kurucusu İtalyan. Bunlar hepimizin tanıdığı isimler, şirketler. İsviçre nin bankacılık sisteminin kurucusu Fransa dan kaçan Protestanlardır. Fransa da Katolikler, Protestanlara büyük katliam yaptılar 16. asırda. Ve bu 16. asırda bu insanlar Fransa dan İsviçre ye geçtiler. İsviçre de o zaman Katolik ti, henüz Protestan değildi. Katoliklikte faiz günahtır. Yani bu dini bir anlayıştır. Protestanlarda faiz günah diye bir unsur yok. Dolayısıyla Protestanlar parayı çalıştılar Katolikler araziyi çalıştılar. Şimdi hemen bunun İbrahim Kalın: Alpaslan Beye bu aydınlatıcı konuşmasından dolayı çok teşekkür ediyoruz. Hakikaten İsviçre deki tecrübeyle ilgili önemli bilgiler aktardı. Ve çok pozitif bir başarı resmi çizdi. Şimdi biz tabi burada, bu acaba Türkiye ye ne kadar uygulanabilir, Türkiye örneğinde bunun sonuçlarını nasıl görebiliriz, bunu da açıkçası çok merak ediyoruz. Sizin İsviçre deki tecrübelerinizden hareketle de, böyle bir tecrübe aktarımı ne kadar gerçekleşebilir? Bunun üzerinde de zannediyorum soru cevap kısmında derinlemesine duracağız. Talip Küçükcan: Teşekkür ederim. Çok büyük bir keyifle dinledim. Ekonomiye çok fazla ilgi duyan bir isim olmasam da. 10

11 Anladığım kadarıyla sizin kurduğunuz ağ ya da şebeke çok profesyonelce organize edilmiş bir birim, bulunduğunuz bölgede. Acaba diğer Avrupa ülkelerinde bürokrasi içerisinde benzer bir birim var mı? Alpaslan Korkmaz: Kesinlikle var. Şu anda devlet bazında, bölgesel bazda konuşmuyorum. Çünkü bölgelerin bile var. Yani bir devlette mesela İtalya nın yatırım çekme ajansı var. Ama İtalya nın içinde bazı bölgelerin özerk ajansları da var. İrlanda nın ajansı var mesela. Çok faaldir. Çok büyük yatırım çekmiş olan bir ajanstır. Avrupa da çok başarılı ajanslardan bir tanesidir. Ama İrlanda nın içinde de bölgesel ajanslar vardır. Tabi bir genel koordinasyona tabidir vs. Devlet bazında bugün 50 tane ülke aşağı yukarı bu ajansı kurmuştur ve bu sene sonunda anons edildi, gelecek sene 2006 da bu 50 tane ajansa 27 tane yeni ülkenin ajansları ekleniyor. Şimdi, bakın çok enteresan, ben birkaç seneden beri bu işin içindeyim. Birkaç sene evvel hiçbir zaman karşıma Macaristan çıkmamıştı. Hiçbir zaman karşıma yeni Zelanda çıkmamıştı. Ama Singapur çıkıyordu, Dubai çıkıyordu veya İrlanda çıkıyordu. Ama Macaristan, Çek Cumhuriyeti veyahut böyle ülkeler şimdi ajans kurdular ve çok faal şekilde, sistematik şekilde rekabeti artırdılar. Yani elbette var. Talip Küçükcan: Evet Türkiye de de özelleştirme diye bir şey var ama, biliyorsunuz Türkiye daha özelleştirmeyi bile halledemiyor. Telekom vs. gibi büyük, özellikle hantal şirketler daha yeni yeni özelleştiriliyor. Takip ediyorsanız Türkiye de büyük bir rezistans var özelleştirmeye yönelik. Filan sermaye geliyor, falan sermaye geliyor diye. Türkiye nin böyle bir de handikabı var. Yani içeriden bir rezistans var ayrıca. Alpaslan Korkmaz: Aslında enteresan bir nokta. Şöyle söyleyeyim. Fransızcada bir tabir var paranın kokusu yoktur diye. İsviçre de etik bazı kaideler var elbette. Dolayısıyla bu kaideler yerine getirildiği takdirde sermaye gelsin, hepimizin refahı genişlesin bu bir. İkincisi globalleşen ekonomiyle bugün bir şirketin sahibi hakikaten kim? Yani elbette bazı konservatif ülkelerde, bazen Fransa da böyle çıkışlar oluyor, bizim şirketlerimizi koruyacağız diye. Bazı şirketlerin sahipleri aslında el değiştirdi. Yani bugün IBM gibi bir marka, Çinlilerin elinde. IBM, dehşet bir Amerikan markası diye düşünürsek bugün. Çin sermayesi bunu elinde tuttu ve bu sermayeler dünyada geziyor. Şimdi biz bu sermayelerden fayda alacak mıyız? Almak istiyor muyuz? Almak istemiyor muyuz? Almak istemiyorsak, o zaman evet, durun diyeceğiz, istemiyoruz diyeceğiz. İstiyorsak, o zaman biz mecburuz. Yani bu iş öyle gidiyor. Ama tabi ki neticede bazı etik kaideler veya belki bazı öz değerlerimizden taviz vermek mecburiyetinde değiliz. Ama neticede ekonomi gelişiyor. Biz buna karşı mıyız değil miyiz? Bazen İsviçre de üniversitede ders veriyorum. Öğrenciler bazen karşı çıkıyorlar. Diyorum ki, ben de yağmuru sevmiyorum. Ama çıktığım zaman yağıyor. Ne yapacağım? Yağmuru sevmiyorum diyeceğim, yağmurun altında, yağmur üzerime yağacak. Yani bu globalleşme. Dolayısıyla şemsiye alabilirim, globalleşmeyi belki bir şekilde hafif etrafımda etkileyebilirim, ama bunun dışında olmak artık mümkün değil. Bu ekonomi böyle. 11

12 Dünya çapında böyle. Türkiye Cumhuriyeti nin de aslında çok büyük bir konumu var, dediğiniz takdirde bakan hemen karşı çıkıyor. Çünkü en etken şekli bu diyor. Doğrudan da fonksiyonu olabilir. Konumuna göre ve alt bakana bağlıyız. Başka bir birime bağlı değiliz. yapısına göre Türkiye nin yabancı sermaye çekişi su son senelere kadar çok zayıftı. Şu anda bir kıpırdama var. Çok güzel. Bence bu dalgayı devam ettirmek lazım. Yani bu kıpırdamayı büyük bir fırtınaya çevirmek lazım. Aslında jeostratejik konumuna bakın, piyasalara açılma imkanına bakın, birçok şeylere göre kıyasladığınız zaman Türkiye de aslında büyük potansiyel var, ama doğru dürüst işlenmemişti yabancı sermayede. Tabi biz aramızda bayağı istişare ettik, buraya gelirken, Türkiye ye bunu nasıl yapabiliriz diye ve aramızda bir şema çıktı. Çok basitçe tanımlamak istiyorum. Her şeyden önce çok kuvvetli bir siyasi destek lazım. Bunu yaptığınız zaman. Yani bu siyasi desteksiz olmaz. Ve siyasetin her kademesinin bunu benimsemiş olması lazım, bu bir. Aynı zamanda Türkiye de bu ajansın kesinlikle başbakanlığa bağlı olması lazım. Biz İsviçre de ekonomi bakanlarına bağlıyız birkaç eyalette. Ama bizim yapılanmamız özel sektöre has bir yapılanmadır. Çünkü kamu hukukuna tabi değiliz, hiç birimiz memur değiliz, hepimiz özel sektörden gelmeyiz. Bunun bazı sebepleri var. Ben espriyle söylüyorum, bazen iyi maaş ödemek için diyorum. Çünkü memurların maaşları sınırlı oluyor, malum. Bu işin esprisi. Özel sektöre kim alınabilir? 25 sene evvel. Bunu ben söylemedim, sosyal demokrat bakanlar söylediler, zamanında bunu karar kılan bakanlar sosyal demokrat, devletçi bakanlar. Bugün de halen başımızdaki bakan sosyal demokrat. Ama yok bunu yıkalım devlet bünyesine alalım Direkt kendisiyle her şeyi istişare edebiliyoruz ve çok hızlı karar alabiliyoruz. Her merciye girip çıkabiliyoruz. Matrisyel bir yapı. Yani ben müşteriyi aldığım zaman, bir şirketi, müşteri olarak tanımlıyoruz, hiçbir fatura kesmememize rağmen. Biz onlardan para almıyoruz, devlet olarak hizmet veriyoruz. Ama, müşteri gözüyle bakıyoruz. Bu da tabi zihniyet açısından bir fikir veriyor. Ve diyoruz ki bunu aldığınız zaman bütün bir bürokratik engel, işlem ne varsa bunu bizim yapmamız lazım, müteşebbisin yapmaması lazım. Yaparsa sıkılır. Çok fazla engel görürse gider. Dolayısıyla biz bunları onun yerine yapıyoruz. Bütün gereken ofislere girip çıkabiliyoruz. Böyle bir enteresan pozisyonumuz var. Ve üzerimizdeki bakan. Yani direk sorumlu olan bakan. Bir yerde sıkıldığım zaman hemen bakanı arıyorum, diyorum ki bakanım burada bir sıkıntı var. Beş dakikada çözülüyor. Çünkü önemli. İstihdam getiriyoruz, yatırım getiriyoruz. Başbakana bağlı olması gerekiyor ve bir stratejik komite olması gerektiğini düşündük ve bu stratejik komitede aslında uluslar arası arenadan bu işi başarılı şekilde yapan veya çok bilinen, iyi bilinen CEO ların yer alması lazım. Bunun altına bir operasyonel genel müdürlük. Yani Türkiye ye yabancı yatırım promosyon ajansının bir CEO su lazım. Bu insanın özel sektörden gelmesi lazım ve çok iyi uluslar arası tecrübesi olan bir insan olması lazım. Ve buna bağlı operasyonel seviyede uluslar arası bir şebeke kurmamız şart. Özellikle Türkiye gibi bir 12

13 ülkenin. Şimdi düşünün ben Türküm, yani Avrupa nın göbeğinde doğma büyümeyim. Ben her sınıfta gittiğimde, kaşım kara saçım kara, bulunduğum bölgede fazla da Türk yoktu. Dolayısıyla herkes Türksün Türksün dedi, yani ben bunu çok duydum. Dolayısıyla Türk olduğumu ben istemesem bile onlar bana söylediler. Yani mecburdum. Demek istediğim Türkün imajı uluslar arası arenada dünyanın en zengin, en kuvvetli, en büyük ülkesi değil, yani bunu gerçek olarak aramızda söylüyorum. Elbette bir Türk cihana bedel, ama realiteler de var. Dolayısıyla biz bir Türk cihana bedele dayanarak çektik kılıcı Allah Allah dedik ama, ve İsviçre yi temsil ediyor düşünün, yani bu adam credible yani inandırıcılığı var mı, var. Şimdi düşünün bu insanın Türkiye yi temsil ettiğini. Japonya da Japonlarla konuştuğunu. Bu kesinlikle şart ve bu dünya çapındaki şebekenin, direkt ajansın CEO suna bağlı olması lazım. Yani stratejik komiteye değil. Stratejik komite, ara sıra istikamet belirtecek, tabi başbakanlıkla beraber. Ve ondan sonra tabi Türkiye çok geniş, bir merkez ajans büyük ihtimalle bizim düşüncemize göre İstanbul da olması lazım, çünkü ekonominin kalbi İstanbul, ama bölgelerde lokal ajanslar olması lazım. Ve çok iyi bir koordinasyon lazım. Bir müteşebbis yalnızsınız, demek istediğim bu, bu imajı Türkiye ye geldiği zaman bir insanla a dan z ye değiştirmek lazım. Uluslar arası arenadaki şebekemiz kesinlikle hem müteşebbislerle irtibat kuracak hem Türkiye yi bir şekilde anlatacak ve bu sadece turizm alanında değil, yani Türkiye elbette bir turizm ülkesi ama, müteşebbislere de Türkiye nin kim olduğunu anlatmamız lazım. Anlatmazsak milletin aklında Antalya ya gelmiştim çok güzel bir tatil geçirmiştim, herkes böyle algılar, bu da çok güzel ama yetersiz. Veya eğer bir tecrübesi olmuş olsa, evet bir fasoncu bulmuştum bir şey yapmıştım, gerçi ikinci sefer malı çok kötü gönderdi bu yüzden değiştirdim Çek Cumhuriyetine geçtim, bu da yetersiz. Olmaz. Biz Türkiye yi farklı bir şekilde tanıtmamız lazım. Ve bu şebekenin işi. Yani sadece şirket bulup getirmek değil, aynı zamanda bir Türk imajı yansıtacak dünya çapında. Ve düşünün bir Japon, bizim Japonya daki temsilcimiz uluslar arası büyük bir danışman kuruluşu olan KPMG nin Japonya yönetim kurulu başkanı idi. Ayrıldı görevinden bütün işini çözebilmesi lazım. Çünkü ancak böyle çok iyi başarı elde ediyorsunuz. Olmazsa zorlanabiliyoruz. Bu bizim kafamızda tasarladığımız bir sistem. Şöyle söyleyeyim, Allah razı olsun bazı ağabeyler bize dediler ki gelin anlatın. Biz de geldik anlattık. Bir şekilde paylaşabilirsek hiç problem değil. Yani Nasrettin hoca hesabı, ya tutarsa. Biz de geldik, anlatıyoruz. Belki tutar, inşallah da tutar. Soru: İsmim Ferhat Buhari. İktisatla ilgili değilim ama konuşmalarınızı büyük zevkle dinledim. İlk olarak, son dönemlerde Hyundai Türkiye ye geldi. Yer beğeniyor. Hükümet doğrudan Trakya bölgesini gösterdi. Ama onlar daha işlevsel olarak Gediz ve Bursa ya yerleşmek istiyorlar. Görüşmeler hala devam ediyor. Böyle bir sıkıntı var. Hükümetin olaya çok fazla sizin perspektifinizden bakmadığı anlaşılıyor. İkincisi, herhalde dünyanın hiçbir yerinde üniversiteler Türkiye deki gibi iş dünyasından uzak değildir. Hatta öyle ki biz 13

14 üniversitelerimizi şehrin dışına kurarız. Dolayısıyla soyut bir eğitim anlayışı var. Bu hususlardaki düşünceleriniz nedir? Alpaslan Korkmaz: Çok enteresan bir noktaya değindi misafirimiz. Çünkü hakikaten otomotiv sektöründe bence dünya çapında çok iyi bir konuma sahip olan bir ülke. Şimdi bizde de bazen oluyor. Bir şirket geliyor, biz aklımızda diyoruz ki, aslında şu bölgeye gelse çok iyi olur. Ama şirket farklı bir bölgeyi tercih ediyor. Bizim aramızda bir söz var, İsviçre deki elemanlar arasında: nihai karar şirketindir. Ama tabi bunu da kolaylaştırmak için stratejik düşünceler var. Düşünün, bakanımla bazen oturuyoruz. Mesela diyor ki, beyler 10 sene sonra nerdeyiz? Bunu düşünelim şimdi. 10 sene sonra nerdeyiz? 10 sene sonra nerede teknopol geliştireceğiz? Nerede arazileri sanayiye çevirebileceğiz? Ve altyapısı sağlam, üniversitelere yakın vs. neresi olabilir? Bunları düşünüyoruz. Bunları hazırladığınız zaman şirketler geliyor, elbette alt yapısı sağlam, Ar Ge merkezlerine belki yakın, belki istihdam potansiyelinin daha güçlü olduğu noktaları tercih edecek, ama bunları 10 sene 20 sene önceden düşünmek lazım. Demek istediğim şimdiden düşünmemiz lazım, nerede geliştirmek istiyoruz. Ve geliştirmek istediğimiz mekanların da alt yapılarını kuvvetlendirmemiz lazım. Ve çok güzel bir örneğe değindiniz. Üniversiteler. Ben yine İsviçre babından konuşayım. Ben İsviçre de doğma büyüme olduğum için Türkiye yi çok seviyorum. Fazla da kaldığım zaman biraz sıkılıyorum, geri gidiyorum bu yüzden. Ara sıra gidip geliyorum. Uzaktan sevmek çok daha kolay galiba. Ama galiba her şeyde böyle. Ama Türkiye yi çok seviyorum, onu da söyleyeyim. Demek istediğim, tabi bunlar uzun vadeli stratejik düşünceler. Üniversiteler, teknopolların içinde, şimdi biz böyle bir stratejiye doğru yöneldik. Yani her zaman böyle değildi İsviçre de de. Ve teknopollarda sanayi arazilerinin etrafında ve özellikle mesela biyoteknoloji ağırlıklı üniversite varsa biyoteknoloji teknopolların yanına ağırlık veriyoruz ki alışveriş olsun. Hatta üniversitelerin içinde teknoparklar kuruluyor. Galiba Türkiye de de böyle düşünceler var. Takip ettim basından. Bunlar çok güzel şeyler. Ve bunlar aslında stratejik noktalar. Ve bu stratejik noktaları bugün atmazsak beş sene sonra yine oturup aynı şeyi konuşacağız. Bir kere atmak lazım. Atılmamışsa da geçmişte demek ki atılmamış. Hiç unutmam Hindistan da bir konferans verdim. 70 tane saygın işadamlarına. Gelin İsviçre ye yatırım yapın falan. Ondan sonra bir Hintli beyefendi bana geldi dedi ki, hiç alakasız bir soru sordu. Bir ağacı dikmenin, dedi, en uygun zamanı ne zamandır? Bilmiyorum, dedim. Otuz sene evveldi, dedi. Otuz sene evvel dikmiş olsaydık bugün gövdesi sağlam devasa bir ağaç, çınar olurdu belki. Dikmiş olsaydık, ama dikmemişiz. Peki bir şans daha, dedi. Buyurun, dedim. İkinci bir en uygun zamanı daha var, dedi. Ne zaman, dedi. Bilmiyorum, dedim. Şimdi, dedi. Anlıyor musunuz demek istediğimi. Yani elbette her şeyin konuşulması lazım, her şeyin tartışılması lazım. Ama pozitif olmak lazım. Realist bakabilmek lazım. Yapılmamışsa da şimdi yapılabilir ama. İnşallah. Soru: Bahsettiğiniz tecrübeler çok önemli. Ben önce kendimi tanıtayım. İsmim Ahmet 14

15 Yaman. DPT Bölgesel Gelişme Genel Müdürüyüm. Türkiye de de bahsettiğiniz, biraz önce sözünü ettiğiniz modelin aslında biz temellerini atıyoruz şu anda. Ama biraz dağınık gidiyor. Yani bir yatırım promosyon ajansı projesi var. Hazine bünyesinde devam ediyor. Bu bahsettiğimiz devlet çapında. Bizim uğraştığımız da bölgesel kalkınma ajansları. 26 ayrı bölge itibariyle çalışacak. Sizin söylediğiniz modele yaklaşmaya çalışıyoruz. Daha doğrusu bu ikisinin arasındaki ilişkileri organik hale getirmeye çalışıyoruz. Şimdilik biraz ayrı gibi gidiyor ama, tabi kalkınma ajanslarının aslında en önemli fonksiyonlarından birisi olacak bu. Yani yabancı kaynak çekebilmek. Sadece sermaye olarak da algılamamak lazım. İş gücü de dahil buna, nitelikli iş gücü. Uluslar arası piyasada bizim de, çünkü, sizin biraz önce sözünü ettiğiniz gibi CEO dediğimiz insanlara da ihtiyacımız var. Dünya çapında araştırmacılara da ihtiyacımız var. Mühendislere de ihtiyacımız var, yazılımcıya da ihtiyacımız var. Yani bunları da çekebilmek gerekiyor. Buna ilaveten kalkınma dediğimiz zaman aynı zamanda sürdürülebilir olması lazım. Yani söylediğiniz şeyi ben de aynen tekrar etmek istiyorum. Çektiğiniz firmayı orda tutabilmeniz lazım. En azından mevcut merkezde de çok iyi koordine etmemiz gerekiyor. Ama bizim en büyük zafiyetimiz de bir arada iş yapamamamız. Belli bir amaç etrafında bir araya gelemememiz. Böyle bir zafiyetimiz var. Bir de Türkiye nin yapısal bir sorunu var, benim gördüğüm kadarıyla. Bu genelleşme olayını başaramazsak, biz merkezden ne yaparsak yapalım, ajansı da kurmuş olursak olalım, bu pek mümkün görünmüyor. Yani siz bence Türkiye açısından çok ekstrem bir örnek verdiniz. Üniversite programlarını yerelde değiştirebilen, içeriğini istediği gibi şekillendirebilen bir yerelleşme olgusu var. Bu bizim için şu anda bir hayal. Mevcut şartlar altında bir hayal. Bırakın yerelde bunu gerçekleştirmeyi, merkezi hükümet bile buralara çok dokunamıyor. Orada bir hegemonya var. Fakat her halükarda bu adımların çok olumlu olacağını düşünüyorum. Kalkınma ajansları kanunu şu anda mecliste, dört beş maddesi kaldı. Sayın Bakan en son yine mecliste açıkladı, bütçe kanunundan sonra bu Ocak ta geçmiş olacak. Yatırım promosyonuyla ilgili olarak da çalışmalar çok yoğun bir şekilde devam ediyor. Ama mutlaka sizin tecrübelerinizden, bu anlattığınız pratik, yaşanmış hayat tecrübelerinden de istifade etmemiz gerekiyor diye düşünüyorum. istihdam seviyesinde, katma değer seviyesinde Alpaslan Korkmaz: Çok teşekkür ederim, çok tutabilmeniz lazım. Bu zinciri güçlendirecek güzel bir iki noktaya değindiniz. Bölgesel yeni firmaların da bu bölgeye çekilmesini sağlayabilmek lazım. Tabi Türkiye nin bölgesel nitelikleri çok farklı. Potansiyelleri çok farklı. Dolayısıyla aslında bu bir ekip çalışması. Çok organize bir faaliyet ve ajansların bu programın içinde olmaları ve kesinlikle dahil olduklarını düşünmeleri lazım. Yani her tabaka buna inanması lazım ve aynı objektife koşması lazım, yoksa olmaz. İsviçre de de yöresel, bölgesel ajanslar var, bizde de var. 15

16 Biz onları programlara dahil ediyoruz. Tabi uluslar arası temasları biz kuruyoruz. Şirketle biz görüşüyoruz, ama bölgesel desteğe ihtiyacımız var. Çünkü her tarafı yüzde yüz bilmiyoruz. Dolayısıyla o ajanslarla beraber çalışıyoruz. Bu önemli. Yani bir koordinasyon gerekiyor kesinlikle. İkincisi Türkiye nin enteresan avantajları var. Bir örnek vereyim. Geçen sene İsrail de bir seyahat esnasında bir Türkiye kökenli Musevi ile bir söyleşim oldu. Türk müsün dedi, Türküm dedim, Türkçe konuştuk. Ben de dedi, Türkiye den geliyorum. Bana dedi ki, bir nesil, dedi. Hiç unutmam, benim için çok büyük bir dersti. Ne demek istiyorsunuz, dedim. Bir nesil sonra bizim gibisiniz, dedi. Ne demek istiyorsunuz, dedim. Ben, dedi, dünyanın neresine gidersem gideyim, tık buluyorum insanlarımı. Bir nesil sonra siz de buna ulaşırsınız, dedi. Nasıl, dedim. Türkler, dedi, her tarafa yayıldı. Ve şimdi iyi eğitimli insanlar çıkıyor. Birinci ikinci nesil bazen kendisini reddediyor, ama üçüncü dördüncü nesil tekrar köke dönüyor, ya ben kimdim aslında vs. bir araştırmaya giriyor, dedi. Hiç korkmayın, bir dönem kaybedeceksiniz geri gelecek, dedi. Çok enteresan. Ve ondan sonra, dedi. New York a gideceksin bakacaksın bir Ahmet orda var. İşte Pekin Beijing e gideceksin. Belki orda bir Mehmet bulacaksın vs. çok hoşuma gitti. Ne demek istiyorum? Biz Türkler olarak dünyada hakikaten enteresan bir diasporaya da sahibiz. Belki bu neticede süper bir şekilde henüz değerlendirilememiş olabilir, ama bu enteresan bir cevher. Yabancı sermaye diyoruz. Yabancı sermayenin içinde çok fazla yabancı olmayan da sermayeyi çekebiliriz, bunu değerlendirmek lazım. Bu da önemli noktalardan bir tanesi. Sadece sermaye çekmek değil. Aynı zamanda bizim imajımızı da dünya çapında belki en iyi şekilde temsil etmek. Ve tabi aslında birbirleriyle bağlantılı. Ve bir şey söylediniz. Şirketler bir şekilde kök salması lazım. Bulunduğu bölgede. Tabi şunu da hiçbir zaman unutmayalım. Dünya globalleşiyor ve bu hız gitgide hızlanıyor. Dolayısıyla bu kökler gitgide azalıyor. Bu bir veri, bu bir gerçek, bu böyle. Ama buna rağmen bizim de yapabileceğimiz aktif kalabileceğimiz bir bölüm var. Bugün şirketlere kök saldırmak. Nasıl? Samimi söylüyorum. Ben bazen kendimi bir psikolog, bazen bir aile doktoru, her şey görebiliyorum. Çünkü birden, çok büyük bir şirketin CEO su arıyor, ya böyle bir problemim var. Çocuğumun okulunda bir problem olmuş. Lütfen gelebilir misiniz? Derhal diyorum. Hiç problem değil, gece gündüz fark etmez. Şimdi insanlarla öyle bir diyalog kuruyorsunuz ki, bir insani ilişki de gelişiyor. Tabi ki profesyonel zeminde her şeyin sağlam olması lazım. Buna bir de insani ilişkiyi ekleyebilirseniz o insanlar kolay ayrılmıyorlar. Samimiyet vs. bu aslında bir hizmet. Ve bunu eğer karşı taraf anlayabiliyorsa, diyor ki, bu insanlar dehşet. Çok basit bir örnek. Çok büyük bir şirket getiriyoruz. Emin değil, hatta bize diyor ki ben İrlanda yla İsviçre arasında düşünüyorum. Problem değil bu normal. Herkes böyle söyler. Neticede bu pazarlık. Bunlar klasik şeyler. Ama öyle vakalar da oldu ki, 1 milyar dolar ciro yapan bir Hintli büyük biyoteknoloji şirketi karşımda oturuyordu. Bakın program hazırladık bu insanlara ve ziyaretler yapıyoruz. Hedefim ikna 16

17 etmek. Bize gelin, bize yatırım yapın. Sabahtan beri program yaptık. Hindistan dan geldiler. Düşündüm, ya bu Hindu olabilir dedim. Hinduların çoğu vejetaryen mesela. Belki katı bin metre kare araziyi de satın aldık. On beş bin metrekarede ilaç sanayi şirketi kuruyoruz. Yüz istihdam. Çok basit bir jestle. Elbette eşdeğerde hizmet ve insani ilişkiler her şeyi vejetaryen, belki değil bilmiyorum. Ama ben değiştirebiliyor. katı vejetaryenmiş gibi hareket ettim ve öğle yemeğinde İtalyan restoranındaki makarnayı yumurtasız makarna yaptırdım. Aradım, restorana dedim ki, çünkü taze makarna yapıyorlar, yumurta eklemeyin. Katı vejetaryense yumurta yemiyorlar. Düşünün. Sabah görüştük. Programı anlattım. Bugün dedim programımız bu, bunu bunu ziyaret edeceğiz, ondan sonra şu Ar Ge merkezine gideceğiz, ondan sonra şu çalışma seansımız olacak, tabi, öğle yemeğimiz var, merak etmeyin dedim, öğle yemeğinde hiçbir etli malzeme yok, hatta makarnalar yumurtasız dedim, ama çok fazla önemsemeden tabi. Hizmet veriyorum ama fazla da, bak nasıl hizmet veriyorum havasına girmiyorum tabi. Ondan sonra baktım dikkatlerini çekti, bir şey demediler. Akşam oldu, bütün gezimiz bitti. Çok güzel geçti. Ama şimdi konuşuyoruz. Geldik işin saadetine, tabiri caizse. Şimdi, dedi, Alpaslan Bey, biliyor musunuz ki İrlanda bize şu avantajları veriyor, falan filan. Dedim ki, bak iki tane elma var karşında. İkisi de aşağı yukarı eşdeğerde elma. Hangisini ısıracaksın, dedim. Dedim ki, ikisi aynı değerde elmaysa aşağı yukarı, etrafında dostluk, kardeşlik ve sempati olan elmayı ısırırsın. Anladın mı, dedim. Yumurtasız makarna aklına geldi tabi. Yani o inceliği gösterebildik. Dolayısıyla adam ne yaptı biliyor musunuz, ayağa kalktı. Geldi bana sarıldı. Ve o şekilde biz İsviçre ye yerleştirdik. Şu anda otuz Şunu söylemek istiyorum. Bu işi yapan insanlar hakikaten bu işi bilen profesyonel insanlar. Bu işi ehil insanın yapması lazım. Bu iş çok önemli bir iş. Samimi söylüyorum. Yani bu işi İsviçre de kuran insan, eski dışişleri görevlisi, İsviçre için dünya çapında konsolosluk görevi yapmış, diplomat, ama ekonomiden de anlayan bir diplomat. Bu işi icra eden insan, hem ekonomist, hem hukukçu, hem diplomat, hem ara sıra psikolog, biraz önce ifade ettiğim gibi. Bunları içermesi lazım. İbrahim Kalın: Ben bir soru sormak istiyorum, belki Sermet Bey de bu konuda bize yardımcı olur. İlk kuruluş aşamasında bu ajans ne tür zorluklar yaşadı? Yabancı sermayenin çekilmesi sürecinde. Özellikle yerel ekonomiye ne tür yükleri oldu, olduysa? Yani ne tür zorluklarla karşılaşıldı? Yani bunun istihdam açısından, oradaki üretim biçimleri açısından, ilişkileri açısından bir takım olumsuz etkileri oldu mu ve bunları nasıl aştılar? Bu sorunları aşmış olmaları gerekiyor ki bugün hakikaten çok başarılı bir modelden bahsediyoruz. Ama bu süreçte ne tür sıkıntılar yaşandı? Alpaslan Korkmaz: Çok basit bir şey söyleyeyim. İlk beş sene çekilen şirket sayısı sıfır. Hiçbir şey gelmedi ve hatta siyasi bir problem bile gerçekleştirdi mecliste. Ama insanlar gece gündüz çalıştılar. Beş sene sıfır, düşünün. Bu İsviçre. Çok zor bir başlangıç. Ama ondan sonra 17

18 bir yerden bir tane, bir yerden bir tane derken, son 4 sene içinde 400 tane yabancı şirket yerleştirdik bizim bölgemize sadece. Yani 1.2 milyon insandan bahsediyorum. Bunların içinde dünya çapında şirketler var. Honeywell ler var, bunun içinde J&Jʹler var. Devasa kuruluşlar ve tabi orta ölçekli kobiler de var. Bu şirketler 4 sene içinde 6000 istihdam yaratıyorlar bölgemizde. Ama ilk beş sene sıfır. Bu iş uzun vadeli bir iş. Ve bu iş, bir sene içinde bir şey yapamadık bu işi bırakıyoruz, denilecek bir iş değil. Mümkün değil, bunu söyleyemezsiniz. Bu beş sene, on sene, on beş sene sürebilir. Yerleşmemiz lazım, mesaj vermemiz lazım. İstikrarımızı ispatlamamız lazım. Ve hep aynı insanlar bu işin peşindeler. Bu imajı verene kadar, düşünebiliyor musunuz beş sene geçmiş hiçbir şirket çekmeden. Sayın Sermet bunun başındaydı. Kendisiyle bunları sık sık paylaşıyoruz. Biz böyle zorluklarla başladık. O zaman belki daha dünya çapında çok fazla ajans da yoktu. müteşebbislerimiz var, canlanan bir ekonomi var. Yabancı sermaye yoklaya yoklaya geliyor. Kendi sermayemiz daha yeni yeni açılım sağlıyor. Dağılım oluşuyor. Para kazanmasını bilen insanların sayısı yavaş yavaş artıyor. Şimdi bunlar tabi en önemli parametreler. İsviçre ye gelen firmalara orada sağlamış olduğunuz alt yapının haricinde para kazanma sanatını da öğretiyorsunuz. Paranın kokusunu almayı, nerelerde nasıl iş yapılabileceğini. Ama bakıyorsunuz Karaman da bir bisküvi fabrikası açılıyor, ardından onlarca bisküvi fabrikası açılıyor. Kayseri de İstikbal fabrikası kanepe üretiyor. Bir anda bakıyorsunuz onlarca kanepe fabrikası açılmış ortaya. Yani tam anlamıyla hesap kitaptan uzak. Biraz küçük hesaplarla kıskançlık. Şimdi çok şükür istikrarlı, geleceğe güvenle bakan ve inşallah eğer bu süreç devam ederse, ticaret yapmak isteyen herkesin önünün açık olduğu bir döneme giriyoruz. Milyarlarca dolar Türkiye ye akacak. Yurt düzeyinde inşallah herkes görevini en iyi şekilde yapar. Soru: Burada iki parametre ortaya çıkıyor. Bir, Önemli olan bu akışla birlikte, bu sermayenin sistemin sağlıklı işlemesi, iki kişisel başarıları olan insanların tespit edilmesi. Buradan hareketle Türkiye örneğini alırsak bir taraftan başbakanlığımız bünyesinde buna benzer bir çalışma başlayacak. Tabi burada kalmayacak. Türkiye hem geniş bir ülke. Türkiye de merkez hükümet, ajans kurumuyla ilgili başarıyı sağladıktan sonra, Anadolu ya gidildiğinde, illere gidildiğinde, neler yapılabileceği noktasında ortaya soruların atılması lazım. Yani 81 vilayette ticaret odalarımız var, kendilerini ispat etmiş belli bir kültür geçmişi sağlıklı bir şekilde yayılabilmesi. Dolayısıyla merkezi ajansın benzer şekilde kurulması, entegre edilmesi ve bu başarıya Türkiye nin de ortak olması arzu ediliyor. 81 vilayette oraların Sermet lerini, Korkmaz larını bulabilecek bir çalışmanın başlatılması lazım. Oranın eşrafından, ticaret odasından bu işi yapabilecek, ön plana çıkabilecek, uluslar arası sermayeyle entegre olabilecek insanların çıkarılması lazım. Sadece Ankara hükümetinin veya siyasetin verdiği destek, mutlaka yararlı olacaktır. olan belediye başkanlarımız var, 18

19 Buradan hareketle bu sisteminizin Türkiye ye adapte edilmesinde ajans gibi bir kurum kurulması haricinde, insan kaynaklarından nasıl istifade edilebilir, profesyonel yöneticilerin mi dışarıdan getirilmesi gerekiyor, yoksa yerel insanlarımızın özel bir eğitime, özel bir gözlem çalışması, staj çalışmasına mı tabi tutulması gerekir? Bütün Türkiye için, İstanbul için ayrı, Şırnak için ayrı, Hakkari için ayrı şeklinde bir bakış açısıyla bakarsak. ajanslarının stratejileri ülkeden ülkeye değiştiği gibi, yapıları da değişiklik gösteriyor. Türkiye nin coğrafyasıyla İsviçre nin coğrafyasını bir tutmamız mümkün değil. Bunun yanında Türkiye de bu konuda bilinçli olan ve bu konuda bizden bilgi talep eden kurumlar var. Bu memnuniyet verici bir gelişme esasında. Burada 81 ilin hep birden aynı anda böyle bir şekle adapte olması, ilk başlarda kolay bir şey değil. Ama burada bir noktayı açıklamak lazım. Bu bir kültür meselesi. Bu kültürü oluşturmamız lazım. Yabancı sermaye, yabancı yatırımcı Alpaslan Korkmaz: Çok teşekkür ederim. Aslında çok derine indik. Operasyonel olarak. Aslında çok doğru bir teşhis. Siz uluslar arası arenada çok iyi bir iş yaptınız, şirketi çektiniz, yabancı sermayeden bahsediyorum. Çok iyi ağırlandı. Niğde ye yerleşti, ama Niğde deki bölgesel belediye başkanı, ticaret odası mensupları vs. bu mesaja, bu misyona inanmadılar ise, neticede olmaz bu iş. Yani her tabaka, herkes, her şeyden önce bu misyona inanması ve bu misyonu takip etmesi lazım, bu bir. İkincisi yöresel, bölgede eğitilmiş, lokal insanlar lazım. Ama uluslar arası bir vizyona sahip, ama lokal insanlar. Çok önemli şeyler bunlar. Belki Levent Bey in eklemek isteyeceği şeyler olabilir. Can Levent Seçkin: Türkiye de 10 yıldır bu konularda çalışan bir insan olarak birkaç noktada da ben yorum yapmak istiyorum. Tabi ki İsviçre deki yatırım promosyon ajansıyla Türkiye de kurulacak promosyon ajansının çalışma düzenleri ve şekli tamamıyla farklı olacak. Çünkü ülkelerin yatırım promosyon kültürünü oluşturmamız lazım. Defansın mümkün olduğunca azalması gerekiyor. Gelecek yabancı yatırımcının Türkiye de yaptığı yatırımın sonuçta kime faydası dokunacaktır? Ona mutlaka faydası dokunacaktır ama bize etkisi ne olacaktır? İyi anlatmamız gerekiyor ve biliyor musunuz ki, İsviçre yi ziyaret eden bir firmanın, az önce Alpaslan Beyin verdiği örnek çok güzeldi, iki günlük İsviçre ziyareti esnasında iki gün boyunca devletle, resmi otoritelerle, bölgede faaliyet gösteren kuruluşlarla yaptığı toplantılar, o şirketin kararını bana sorarsanız %50 etkiliyor. Döndükten sonra masa başında şirket temsilcileri oturduklarında, elde ettikleri bilgileri masa üzerine koyduklarında, inanıyorum ki rakip İrlanda ise, rakip Hollanda ise, rakip Singapur, Hong Kong ise, İsviçre hep bir artı puan önde olacaktır. Çünkü yabancı yatırımcı havalimanına geldiği andan itibaren gece geç saatlere kadar, yatırım promosyon ajansının proje lideri ile beraber vakit geçirecektir. Yatırım promosyon ajansının proje lideri ona, gerektiğinde yumurtasız makarna hazırlattıracaktır. Yani çok hassas düşünülmesi 19

20 gerekiyor ve gerçekten de Türkiye de bu işle ilgilenecek olan bölgesel kalkındırma ajanslarında çalışacak arkadaşların uzun süreli bir tecrübe kazanması gerekiyor. Hemen başarılacak bir iş değil. Bu kültürü almak lazım. Çünkü bu bir süreç. Bu konuda deneyim sahibi olunması lazım. Ve İsviçre de bu düzenin ilk kurulduğu zamanla Türkiye nin bugün başlaması arasında fark var. Türkiye şu anda cazip. İsviçre o zaman o kadar cazip değildi. Ekonomik kriz vardı. Yapılan araştırmalar şunu gösteriyor: Bir ülkeye yabancı yatırımcının gelmesi için gerekli kriterler, öncelikler sıralandığında biliyor musunuz ki ilk öncelikler, vergi indirimleri ya da yatırım teşvikleri değil. İlk önce bunlara bakmıyorlar. İlk önce bu ülkede bir istikrar var mı yok mu ona bakılıyor. Hiç unutmuyorum. Johnson&Johnson firmasının üst düzey bir yöneticisi şöyle bir bilgi vermişti bana: İsviçre ye geldik. İsviçre de vücut içine ameliyatla yerleştirilen malzemeler üretiyoruz. Bu işi İsviçre de yapıyoruz. Dominik bize bedava arsa verdi. Ama biz bu işi Dominik te yapsaydık, bir tane beynin içine yerleştirilen çipin arkasına Made in Dominicana yazsaydık, biz hiçbir mal satamazdık dünyaya. Bunu İsviçre de yapmak zorundaydık. Belki biraz maliyeti fazlaydı ama sonuçta mal satabiliriz. Dolayısıyla istikrarsız bir ülke istediği kadar vergileri indirsin, yabancı yatırım çekme potansiyeli olmaz. Yabancı yatırım çekmek için istikrarı yakalamak lazım. Türkiye şu anda ekonomik ve politik istikrarı yakaladığı bir dönemde olduğu için, İsviçre nin belki o beş yıllık ilk dönemini bir yılda bir buçuk yılda kapatabilecek potansiyele sahip. Onun için tabi ki biz bu konularda tecrübelerimizi, bilgilerimizi paylaşıyoruz. Alpaslan Beyin uzun dönemdir bu konudaki çalışmalarıyla beraber nasıl bir strateji geliştiririz, bunu konuşuyoruz. Ama şunu bilmemiz lazım ki bu kültürü hep beraber oluşturmalıyız, her şeyi yatırım promosyon ajansından beklemek de biraz hayalperestlik olur. Türkiye için yatırım promosyon ajansında one stop shop, tek noktadan hizmet şart. Çünkü bürokrasisi ağır olan ülkelerde, eğer siz müteşebbisi Üsküdar tapu kadastroya yollarsanız, Beykoz vergi dairesine yollarsanız, o müteşebbis Türkiye ye gelmek ister mi istemez mi? Bugün itibariyle one stop shop larda çalışan proje liderleri müteşebbisi bu noktalara değdirmeden bütün işi kendisi çözmek zorunda. Baştan sona one stop shop olmalı. İsviçre den çok daha fazla Türkiye nin one stop shop a ihtiyacı var. Zaman içerisinde inşallah bunlar gelişir, bürokrasi azalır. Yabancı müteşebbis çok güzel bir şekilde ağırlanır, bu tip resmi idarelerde o ayrı bir konu. Bakın Türkiye de kurulmuş olan bir yabancı ortaklık şirketinin 1.5 yıldır oturma ve çalışma izni verilmedi. 4 defa dosya geri yollandı İstanbul a. Ve anlayamıyorlar, bana soruyorlar. Ben bir bakayım dedim. Çünkü yabancı bunlar, anlaşamıyorlar bile. Aradık, sorduk, öğrendik. Dediler ki bir taahhütname verilmesi lazım. Gelsin, yabancı, burada taahhütmname verecek. Yabancı çağrıldı. Taahhütname yazdırıldı, dikte ettirildi. Başımıza gelen olayı söylüyorum, örnek. Taahhütname yazıldı, önce notere gidip tasdik ettirildi, Ankara ya gönderildi ve döndü. Ankara dedi ki, yanlış bir taahhütname yazmışsınız. Ama siz yazdırdınız, dedik. 20

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000)

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) 14.08.2014 SIRA SIKLIK SÖZCÜK TÜR AÇIKLAMA 1 1209785 bir DT Belirleyici 2 1004455 ve CJ Bağlaç 3 625335 bu PN Adıl 4 361061 da AV Belirteç 5 352249 de

Detaylı

TV LERDEKİ PROGRAMLARA ÇIKANLAR KURAN OKUMASINI BİLMİYOR

TV LERDEKİ PROGRAMLARA ÇIKANLAR KURAN OKUMASINI BİLMİYOR Site İsmi : Zaman 53 Tarih: 10.05.2012 Site Adresi : www.zaman53.com Haber Linki : http://www.zaman53.com/haber/14544/camilerin-ayaga-kalkmasi-lazim.html ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Detaylı

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014

Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye-Kürdistan Ekonomik ilişkileri. 02 Temmuz 2014 Erbil Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Dara Celil Hayat ile Türkiye ile Kürdistan arasındaki ekonomik ilişkiler son yılların en önemli rakamlarına ulaşmış bulunuyor. Bugünlerde petrol anlaşmaları ön plana

Detaylı

TEB KOBİ AKADEMİ Tarım Buluşmaları. 13 Aralık 2012 İZMİR

TEB KOBİ AKADEMİ Tarım Buluşmaları. 13 Aralık 2012 İZMİR TEB KOBİ AKADEMİ Tarım Buluşmaları 13 Aralık 2012 İZMİR Hizmetlerimiz 13 Aralık 2012 İZMİR KOBİ Akademi KOBİ lerin yurtiçi ve uluslararası pazarlardaki karlılıklarını ve rekabet güçlerini artırabilecekleri

Detaylı

12.06.2008 16:48 FİLİZ ESEN-BİROL BAŞARAN

12.06.2008 16:48 FİLİZ ESEN-BİROL BAŞARAN 12.06.2008 16:48 FİLİZ ESEN-İROL AŞARAN : Efendim : İyiyim sağol sen nasılsın : Çalışıyorum işte yaramaz birşey yok : Kim yazmış bunu : Kim yazmış bunu Milliyet te : Yani sen sen birşey yollamış mıydın

Detaylı

Akıllı ve Çevreci Hastane Yatırımları

Akıllı ve Çevreci Hastane Yatırımları AKILLI VE ÇEVRECİ BİNA ÇÖZÜMLERİ HABERORTAK.com Mayıs 2015 Sayı: 02 Akıllı ve Çevreci Hastane Yatırımları Mimar Serter Karataban Danışman Cemil Yaman DANIŞMANDAN l CEMİL YAMAN 6 Biz Danışmanlar, Yatırımcıyı

Detaylı

yeni kelimeler otuzsekizinci ders oluyor gezi genellikle hoş geldin mevsim hoş bulduk ilkbahar gecikti ilkbahar mevsiminde geciktiniz kış mevsiminde

yeni kelimeler otuzsekizinci ders oluyor gezi genellikle hoş geldin mevsim hoş bulduk ilkbahar gecikti ilkbahar mevsiminde geciktiniz kış mevsiminde otuzsekizinci ders oluyor gezi genellikle hoş geldin mevsim hoş bulduk ilkbahar gecikti ilkbahar mevsiminde geciktin soğuk geciktim kış geciktiniz kış mevsiminde uç, sınır, son, limit bulunuyor/bulunur

Detaylı

Kafkasya ve Türkiye Zor Arazide Komfluluk Siyaseti

Kafkasya ve Türkiye Zor Arazide Komfluluk Siyaseti Kafkasya ve Türkiye Zor Arazide Komfluluk Siyaseti Leyla Tavflano lu Çok sıklıkla Azerbaycan, Ermenistan ve Gürcistan a gittiğim için olsa gerek beni bu oturuma konuşmacı koydular. Oraların koşullarını

Detaylı

KİTAP GÜNCESİ VIII. GELENEKSEL KİTAP GÜNLERİ SAYI:3

KİTAP GÜNCESİ VIII. GELENEKSEL KİTAP GÜNLERİ SAYI:3 KİTAP GÜNCESİ VIII. GELENEKSEL KİTAP GÜNLERİ SAYI:3 Issue #: [Date] MAVİSEL YENER İLE RÖPOTAJ 1. Diş hekimliği fakültesinden mezunsunuz. Bu iş alanından sonra çocuk edebiyatına yönelmeye nasıl karar verdiniz?

Detaylı

SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası

SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası STRATEJİK VİZYON BELGESİ SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası Yakın geçmişte yaşanan küresel durgunluklar ve ekonomik krizlerden dünyanın birçok ülkesi ve bölgesi etkilenmiştir. Bu süreçlerde zarar

Detaylı

Giovanni dışında bütün örenciler çok çalışıyor. O hiç çalışmıyor ama sınıfın en başarılı öğrencisi. Çok iyi Türkçe konuşuyor.

Giovanni dışında bütün örenciler çok çalışıyor. O hiç çalışmıyor ama sınıfın en başarılı öğrencisi. Çok iyi Türkçe konuşuyor. OKUMA - ANLAMA: ÖĞRENCİLER HER GÜN NELER YAPIYORLAR? 1 Türkçe dersleri başladı. Öğrenciler her gün okula gidiyorlar, yeni şeyler öğreniyorlar. Öğretmenleri, Nazlı Hanım, her Salı ve her Cuma günü sınav

Detaylı

KALKINMA BAKANLIĞI KALKINMA ARAŞTIRMALARI MERKEZİ

KALKINMA BAKANLIĞI KALKINMA ARAŞTIRMALARI MERKEZİ Yükseköğretim Sisteminin Uluslararasılaşması Çerçevesinde Türk Üniversitelerinin Uluslararası Öğrenciler İçin Çekim Merkezi Haline Getirilmesi Araştırma Projesi KALKINMA BAKANLIĞI KALKINMA ARAŞTIRMALARI

Detaylı

Şef Makbul Ev Yemekleri'nin sahibi Pelin Tüzün Quality of magazine'e konuk oldu

Şef Makbul Ev Yemekleri'nin sahibi Pelin Tüzün Quality of magazine'e konuk oldu Şef Makbul Ev Yemekleri'nin sahibi Pelin Tüzün Quality of magazine'e konuk oldu Hayallere inanmam, insan çok çalışırsa başarır Pelin Tüzün, Bebek te üç ay önce hizmete giren Şef makbul Ev Yemekleri nin

Detaylı

2015 DİJİTAL SAĞLIK REHBERİ

2015 DİJİTAL SAĞLIK REHBERİ 2015 DİJİTAL SAĞLIK REHBERİ Teknolojinin ilerlemesiyle beraber değişen dünyada her sektörün değişmesiyle beraber sağlık sektörü de değişmektedir. Fakat sağlık sektörü diğer sektörlere göre biraz daha yavaş

Detaylı

TBD Antalya Şube Başkanı Akyelli: Özellikle yazılımcıların yatırımlarını Antalya da yapmamaları için hiçbir neden yok

TBD Antalya Şube Başkanı Akyelli: Özellikle yazılımcıların yatırımlarını Antalya da yapmamaları için hiçbir neden yok TBD Antalya Şube Başkanı Akyelli: Özellikle yazılımcıların yatırımlarını Antalya da yapmamaları için hiçbir neden yok Antalya daki 4 üniversitenin sektör için gerekli eğitimleri verdiği, Akdeniz Üniversitesi

Detaylı

Kızla İlk Buluşmada Nasıl Sohbet Edilir? Hızlı Bağ Kurma Teknikleri

Kızla İlk Buluşmada Nasıl Sohbet Edilir? Hızlı Bağ Kurma Teknikleri 1 Kızla İlk Buluşmada Nasıl Sohbet Edilir? Hızlı Bağ Kurma Teknikleri Bugün kızla tanışma anında değil de, flört süreci içinde olduğumuz bir kızla nasıl konuşmamız gerektiğini dilim döndüğünce anlatmaya

Detaylı

Türkiye nin geleceğini 25 milyonluk kitle belirleyecek

Türkiye nin geleceğini 25 milyonluk kitle belirleyecek Tarih: 19.01.2013 Sayı: 2014/01 İSMMMO dan Türkiye nin Yaratıcı Geleceği / Y Kuşağı Raporu Türkiye nin geleceğini 25 milyonluk kitle belirleyecek İSMMMO nun Türkiye nin Yaratıcı Geleceği / Y Kuşağı adlı

Detaylı

ANKET SONUÇLARI. Anket -1 Lise Öğrencileri anketi.

ANKET SONUÇLARI. Anket -1 Lise Öğrencileri anketi. ANKET SONUÇLARI Anket -1 Lise Öğrencileri anketi. Bu anket, çoğunluğu Ankara Kemal Yurtbilir İşitme Engelliler Meslek Lisesi öğrencisi olmak üzere toplam 130 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya

Detaylı

ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΤΟΥΡΚΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΑΣΙΑΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάθηµα : ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ II ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΟΝ

ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΤΟΥΡΚΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΑΣΙΑΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάθηµα : ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ II ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΟΝ ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΤΟΥΡΚΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΩΝ ΑΣΙΑΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Μάθηµα : ΤΟΥΡΚΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ II ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΣΤΟΝ ΠΡΟΦΟΡΙΚΟ ΛΟΓΟ (70005Γ) DİNLEME İSTEKLER (9) Metinleri dinleyelim

Detaylı

Sizleri şahsım ve TOBB adına saygıyla selamlıyorum. Biliyorsunuz başkasına gönderilen selam kişinin üzerine emanettir.

Sizleri şahsım ve TOBB adına saygıyla selamlıyorum. Biliyorsunuz başkasına gönderilen selam kişinin üzerine emanettir. Sayın Sizleri şahsım ve TOBB adına saygıyla selamlıyorum. Biliyorsunuz başkasına gönderilen selam kişinin üzerine emanettir. Başkanımız Rifat Hisarcıklıoğlu TUSAF yönetimi başta olmak üzere, kongremizin

Detaylı

01.01.2012. www.konutkredisi.com.tr

01.01.2012. www.konutkredisi.com.tr Türkiye'nin ilk konut çöpçatanı Tüketici ile bankaların arasını bulan bir çöpçatan gibi çalışıyor. Türkiye de büyüme potansiyelinin en yüksek olduğu piyasalardan biri de şüphesiz konut. Dünyada 2008 de

Detaylı

Bu maili aldığım zaman evdeydim. Sandalyemden kalkıp odanın içinde zıpladım sevinçten

Bu maili aldığım zaman evdeydim. Sandalyemden kalkıp odanın içinde zıpladım sevinçten 2009 2010 eğitim öğretim yılının birinci dönemi ki bu güz dönemi oluyor, benim de yüksek lisans programımın ilk dönemiydi. Üniversiteden 2003 yılında mezun olduktan 6 sene sonra tekrar üniversiteye başlıyordum.

Detaylı

"Satmam" demiş ihtiyar köylü, "bu, benim için bir at değil, bir dost."

Satmam demiş ihtiyar köylü, bu, benim için bir at değil, bir dost. Günün Öyküsü: Talih mi Talihsizlik mi? Bir zamanlar köyün birinde yaşlı bir adam yaşıyormuş. Çok fakirmiş. Ama çok güzel beyaz bir atı varmış. Kral bu ata göz koymuş. Bir zamanlar köyün birinde yaşlı bir

Detaylı

6. Aile İşletmeleri Kongresi 10 Nisan 2014. Mustafa MENTE Türkiye İhracatçılar Meclisi Genel Sekreter

6. Aile İşletmeleri Kongresi 10 Nisan 2014. Mustafa MENTE Türkiye İhracatçılar Meclisi Genel Sekreter 6. Aile İşletmeleri Kongresi 10 Nisan 2014 Mustafa MENTE Türkiye İhracatçılar Meclisi Genel Sekreter Ajanda 1. Türkiye İhracatçılar Meclisi Biz Kimiz? Türkiye nin İhracat Gelişimi 2. Türkiye Ekonomisi

Detaylı

Çok tatil yapan ülke imajı yanlış!

Çok tatil yapan ülke imajı yanlış! Tarih: 19.05.2013 Sayı: 2013/09 İSMMMO nun Türkiye de Tatil ve Çalışma İstatistikleri raporuna göre Türkiye tatil günü sayısında gerilerde Çok tatil yapan ülke imajı yanlış! Türkiye, 34 OECD ülkesi arasında

Detaylı

TEB KOBİ BANKACILIĞI

TEB KOBİ BANKACILIĞI TEB KOBİ BANKACILIĞI Türkiye de KOBİ ler İşletme Büyüklüğü İstihdam Grubu (Çalışan Sayısı) İşletme Sayısı (2013) % Mikro 1 9 3.303.073 93,68% KüçükÖlç.İşl. 10 49 190.514 5,40% OrtaB.İşl. 50 249 27.330

Detaylı

2 Ekim 2013, Rönesans Otel

2 Ekim 2013, Rönesans Otel 1 MÜSİAD Brüksel Temsilciliği Açı çılışı ışı 2 Ekim 2013, Rönesans Otel T.C. AB Bakanı ve Başmüzakereci Egemen Bağış,.... T. C. ve Belçika Krallığının Saygıdeğer Temsilcileri, 1 2 STK ların Çok Kıymetli

Detaylı

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM Invest in DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM Türkiye de Doğrudan Yabancı Yatırımın Gelişimi Makroekonomik anlamda küresel ekonomiye uyumu sağlayan yapısal reformlar, bir yandan Türkiye yi doğrudan yabancı yatırım

Detaylı

TÜRK TURİSTİN İLGİSİNİ ÇEKEN OSMANLI MİRASINA SAHİBİZ

TÜRK TURİSTİN İLGİSİNİ ÇEKEN OSMANLI MİRASINA SAHİBİZ İ Bu yılki fuarda iyi bir tanıtım gerçekleştiren Kosovalılar, ülkelerine daha fazla turist gelmesiyle ekonomilerinin daha da gelişeceğine vurgu yaptılar. Sona eren Travel Turkey İzmir fuarının bu yılki

Detaylı

OKUL MÜDÜRÜMÜZLE RÖPORTAJ

OKUL MÜDÜRÜMÜZLE RÖPORTAJ OKUL MÜDÜRÜMÜZLE RÖPORTAJ Kendinizden biraz bahseder misiniz? -1969 yılında Elazığ'da dünyaya geldim. İlk orta ve liseyi orada okudum. Daha sonra üniversiteyi Van 100.yıl Üniversitesi'nde okudum. Liseyi

Detaylı

Nr. 514, September 2014 Neslihan Sargut nsargut@isravision.com +90 (212 ) 285 9745

Nr. 514, September 2014 Neslihan Sargut nsargut@isravision.com +90 (212 ) 285 9745 Yapay görme ile kalite sürekli denetim altında Yapay görme teknolojilerinin üretim dünyasına iki büyük faydayı birarada sunduğunu söyleyen ISRA Vision Vistek Genel Md. Yardımcısı Serkan Çakır, "Her üretimin

Detaylı

Biz Fakir Okuluz Bizim Velimiz Bize Destek Olmuyor Bizim Velimizi Sen Bilmezsin Biz Bağış Alamıyoruz Cümlelerini kurarken bir daha düşüneceksiniz.

Biz Fakir Okuluz Bizim Velimiz Bize Destek Olmuyor Bizim Velimizi Sen Bilmezsin Biz Bağış Alamıyoruz Cümlelerini kurarken bir daha düşüneceksiniz. Aşağıda Emek vererek Yazmış olduğumuz yazı ve bilgileri 5 dakika ayırıp okur inceler ve bizden ücretsiz bir örnek kayıt dosyası talep ederseniz. Biz Fakir Okuluz Bizim Velimiz Bize Destek Olmuyor Bizim

Detaylı

TOPLANTI BİLGİLERİ MUTLU GÜNLERİMİZ KONUKLARIMIZ

TOPLANTI BİLGİLERİ MUTLU GÜNLERİMİZ KONUKLARIMIZ K.R. RAVINDRAN U.R. Başkanı 2015 16 Canan ERSÖZ U.R. 2430. Bölge Guvernörü 2015 16 Firuz Harbiyeli 3. Grup Guvernör Yardımcısı Hüseyin MURSAL (Başkan) Süleyman ÇOLAKOĞLU (Asbaşkan) Okşan HALEFOĞLU (Kulüp

Detaylı

> > ADAM - Yalnız... Şeyi anlamadım : ADAMIN ismi Ahmet değil ama biz şimdilik

> > ADAM - Yalnız... Şeyi anlamadım : ADAMIN ismi Ahmet değil ama biz şimdilik KISKANÇLIK KRİZİ > > ADAM - Kiminle konuşuyordun? > > KADIN - Tanımazsın. > > ADAM - Tanısam sormam zaten. > > KADIN - Tanımadığın birini neden soruyorsun? > > ADAM - Tanımak için. > > KADIN - Peki...

Detaylı

On Combatting Youth Unemployment in Accession Countries: Common Problems, Common Solutions

On Combatting Youth Unemployment in Accession Countries: Common Problems, Common Solutions On Combatting Youth Unemployment in Accession Countries: Common Problems, Common Solutions SARIYER MUNICIPALITY Şükrü GENÇ Mayor of Sarıyer DEĞERLİ ARKADAŞLAR, 20 li yaşlarımdan bu yana, hem öğrencilik

Detaylı

Temiz üretimin altı çizilmeli ve algılanması sağlanmalıdır

Temiz üretimin altı çizilmeli ve algılanması sağlanmalıdır KSS Söyleşileri Temiz üretimin altı çizilmeli ve algılanması sağlanmalıdır Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı (TTGV) Çevre Projeleri Koordinatörü Ferda Ulutaş ile Vakfın faaliyetleri, kurumsal sosyal sorumluluk

Detaylı

Tanrı Zar Atmaz Ya FED?

Tanrı Zar Atmaz Ya FED? Tanrı Zar Atmaz Ya FED? Yaklaşık 10 yıllık küresel finans krizinin başladığı yer olan Amerika, krizi dünyaya ithal etmekle kalmadı, bunu kendi bünyesinde de çok ağır yaşadı aslında Özelikle 2008-2009 sürecinde

Detaylı

30.06.2014 AKSARAY TİCARET VE SANAYİ ODASI

30.06.2014 AKSARAY TİCARET VE SANAYİ ODASI 30.06.2014 AKSARAY TİCARET VE SANAYİ ODASI ATSO BAŞKAN YARDIMCILIĞINA KOYUNCU SEÇİLDİ SGK PANELİ ATSO'DA DÜZENLENDİ EMNİYET MÜDÜRÜ ATSO'DA AHİKA'DA ASLAN PAYI AKSARAY'IN ELEMAN SIKINTISI UMEM'LE ÇÖZÜLÜYOR

Detaylı

Dr. Dursun AYDIN KAMU HASTANELERİ AÇISINDAN ÖNEM NEMİ. Sağlık Turizmini Geliştirme Derneği Başkanı 2. SAGLIK KURULTAYI 12/04/2008 ANTALYA

Dr. Dursun AYDIN KAMU HASTANELERİ AÇISINDAN ÖNEM NEMİ. Sağlık Turizmini Geliştirme Derneği Başkanı 2. SAGLIK KURULTAYI 12/04/2008 ANTALYA KAMU HASTANELERİ AÇISINDAN ÖZEL YURTİÇİ ve YURTDIŞI I SAĞLIK SİGORTALARININ S ÖNEM NEMİ www.saglikturizmi.org.tr Dr. Dursun AYDIN Sağlık Turizmini Geliştirme Derneği Başkanı SAĞLIK TURİZM ZMİ Medikal Turizm

Detaylı

TİM AKADEMİ 2023 DENİZLİ

TİM AKADEMİ 2023 DENİZLİ TİM AKADEMİ 2023 DENİZLİ timakademidenizli@tim.org.tr 17 Şubat 2015 1 İhracat Milyar $ 22. yılımıza girerken, 26 ihracatçı sektörde faal 61.000 üyeli ihracatçılar ailesi olarak... 600 500 400 200 0 15,3

Detaylı

İÇ MİMARLIK ÇÖZÜMLERİ

İÇ MİMARLIK ÇÖZÜMLERİ İÇ MİMARLIK ÇÖZÜMLERİ Muazzam Interiors bir Getamarket Grup markasıdır. MUAZZAM DÜNYASINA HOŞ GELDINIZ Muazzam Interiros - İç Mimarlık olarak hedefimiz müşterilerimize kendilerini ait hissedebilecekleri

Detaylı

PİYASAYA BAKIŞ 24 Temmuz 2013

PİYASAYA BAKIŞ 24 Temmuz 2013 PİYASAYA BAKIŞ 24 Temmuz 2013 RİSKİN İŞTAHI KAÇARSA Bernanke nin Mayıs ayı içerisinde yaptığı açıklama ile başlayan riskten kaçınma eğilimi 19 20 Haziran FED toplantısı ile doruğa ulaştı. FED in 85 milyar

Detaylı

15 Ekim 2014 Genel Merkez

15 Ekim 2014 Genel Merkez ÇİN Yatırım Fırsatları Paneli 15 Ekim 2014 Genel Merkez İş Dünyamızın Saygıdeğer Mensupları, Değerli MÜSİAD üyeleri, Değerli Basın Mensupları, Toplantımıza katılımından dolayı teşekkür ediyor, Sizleri

Detaylı

TEB KOBİ BANKACILIĞI

TEB KOBİ BANKACILIĞI TEB KOBİ BANKACILIĞI Türkiye de KOBİ ler İşletme Büyüklüğü İstihdam Grubu (Çalışan Sayısı) İşletme Sayısı (2013) % Mikro 1 9 3.303.073 93,68% KüçükÖlç.İşl. 10 49 190.514 5,40% OrtaB.İşl. 50 249 27.330

Detaylı

Ücret Sistemleri ve Verimlilik Arastırması. 2008463065 Tuğçe Karaçevirgen 2007463085 Seçil Terk 2007463019 Hatice Çağan 2008463037 Şebnem Demiröz

Ücret Sistemleri ve Verimlilik Arastırması. 2008463065 Tuğçe Karaçevirgen 2007463085 Seçil Terk 2007463019 Hatice Çağan 2008463037 Şebnem Demiröz Ücret Sistemleri ve Verimlilik Arastırması 2008463065 Tuğçe Karaçevirgen 2007463085 Seçil Terk 2007463019 Hatice Çağan 2008463037 Şebnem Demiröz Görüşme Yapılan Kişi Eğitim ve Kalite Müdürü Deniz ERSUBASI

Detaylı

Budist Leyko dan Müslüman Leyla ya

Budist Leyko dan Müslüman Leyla ya Budist Leyko dan Müslüman Leyla ya Hiroşima da büyüdüm. Ailem ve çevrem Budist ti. Evimizde küçük bir Buda Heykeli vardı ve Buda nın önünde eğilerek ona ibadet ederdik. Bazı özel günlerde de evimizdeki

Detaylı

Enhancing Vocational Language Skills and Working Culture Awareness of European Construction Professionals (EVLAC) http://evlac.mku.edu.

Enhancing Vocational Language Skills and Working Culture Awareness of European Construction Professionals (EVLAC) http://evlac.mku.edu. Anket 1: Dil eğitimi ihtiyacı olan kişilere yöneliktir. Sayın ilgili, Bu anket çalışmasının çıktıları Avrupa daki inşaat sektörü çalışanlarının dil becerilerini ve çalışma kültürü bilgilerini arttırmak

Detaylı

Anket`e katılan KOBİ lerin ait olduğu branş 10,02% 9,07% 5,25% 3,10% Enerji sanayi. Oto sanayi. Gıda sanayi. Ağaç sanayi. İnformasyon teknolojisi

Anket`e katılan KOBİ lerin ait olduğu branş 10,02% 9,07% 5,25% 3,10% Enerji sanayi. Oto sanayi. Gıda sanayi. Ağaç sanayi. İnformasyon teknolojisi Metodoloji Anket`e katılan KOBİ lerin ait olduğu branş 25,0% 2 17,42% Birden fazla cevap 22,20% 15,0% 1 5,0% 12,89% 10,02% 9,07% 7,88% 8,11% 6,21% 5,97% 5,25% 5,49% 5,25% 3,10% 12,17% 10,26% 2,86% 3,58%

Detaylı

Şimdi olayı şöyle düşünün. Temel ile Dursun iddiaya giriyor. Temel diyor ki

Şimdi olayı şöyle düşünün. Temel ile Dursun iddiaya giriyor. Temel diyor ki Bildiğiniz üzere Deutsche bank'ın arzı ile varantlar İMKB'de işlem görmeye başladı. Bu konuda çok soru gelmiş. Basit bir şekilde ne olduğunu açıklamak da bize farz oldu. Fakat hemen şunu belirteyim ki;

Detaylı

YÖNETİM KURULU BAŞKANI MUSTAFA GÜÇLÜ NÜN KONUŞMASI

YÖNETİM KURULU BAŞKANI MUSTAFA GÜÇLÜ NÜN KONUŞMASI KEMAL KILIÇDAROĞLU NUN KONUK KONUŞMACI OLDUĞU TOPLANTI YÖNETİM KURULU BAŞKANI MUSTAFA GÜÇLÜ NÜN KONUŞMASI 1 ARALIK 2014 İZMİR Cumhuriyet Halk Partisi nin çok değerli Genel Başkanı ve çalışma arkadaşları,

Detaylı

KESİN PROJE RAPORU PROJENİN ADI PROJEYİ HAZIRLAYANLAR BABÜR NEDİM ÇAĞATAY OKUL ADI VE ADRESİ DANIŞMAN ÖĞRETMEN

KESİN PROJE RAPORU PROJENİN ADI PROJEYİ HAZIRLAYANLAR BABÜR NEDİM ÇAĞATAY OKUL ADI VE ADRESİ DANIŞMAN ÖĞRETMEN KESİN PROJE RAPORU PROJENİN ADI HANGİ ADAYI SEÇELİM? PROJEYİ HAZIRLAYANLAR BABÜR NEDİM ÇAĞATAY OKUL ADI VE ADRESİ ÖZEL KÜLTÜR FEN LİSESİ ATAKÖY 9.-10. KISIM, 34156 BAKIRKÖY - İSTANBUL DANIŞMAN ÖĞRETMEN

Detaylı

ISBN : 978-605-65564-3-2

ISBN : 978-605-65564-3-2 ISBN : 978-605-65564-3-2 1 Baba, Bal Arısı Gibi Olmak İstemiyorum ISBN : 978-605-65564-3-2 Ali Korkmaz samsun1964@hotmail.com Redaksiyon : Pelin GENÇ Dizgi/Baskı Kardeşler Ofset Matbaacılık Muzaffer Ceylandağ

Detaylı

2. GÜN : Stratejik Planlamanın Temel Kavramları Vaka : İstihdam ve Ekonomi Bakanlığında Değer Uygulaması

2. GÜN : Stratejik Planlamanın Temel Kavramları Vaka : İstihdam ve Ekonomi Bakanlığında Değer Uygulaması 2. GÜN : Stratejik Planlamanın Temel Kavramları Vaka : İstihdam ve Ekonomi Bakanlığında Değer Uygulaması Tapio Laamanen 11 Ocak 2011 1 İstihdam ve Ekonomi Bakanlığının Stratejik Başlama Noktaları Temel

Detaylı

MALİYE BAKANI SAYIN MEHMET ŞİMŞEK İN MAKROEKONOMİK GELİŞMELER İLE 2010 YILI OCAK- HAZİRAN DÖNEMİ MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇE GERÇEKLEŞMELERİNİ

MALİYE BAKANI SAYIN MEHMET ŞİMŞEK İN MAKROEKONOMİK GELİŞMELER İLE 2010 YILI OCAK- HAZİRAN DÖNEMİ MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇE GERÇEKLEŞMELERİNİ MALİYE BAKANI SAYIN MEHMET ŞİMŞEK İN MAKROEKONOMİK GELİŞMELER İLE 2010 YILI OCAK- HAZİRAN DÖNEMİ MERKEZİ YÖNETİM BÜTÇE GERÇEKLEŞMELERİNİ DEĞERLENDİRMEK ÜZERE DÜZENLEDİĞİ BASIN TOPLANTISI KONUŞMA METNİ

Detaylı

Girişimcilik Eğitimi Ders Notları

Girişimcilik Eğitimi Ders Notları Girişimcilik Eğitimi Ders Notları Not: Firmayı kurduktan en geç 2 yıl içinde krediye başvurman gerekiyor. İş planı flow chart 1.1 Özgeçmiş özetini yazıyoruz 1.2 Yer belirtilecek Ne olduğu belirtilcek Nasıl

Detaylı

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL 24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü «UNCTAD» ın Uluslararası Doğrudan Yatırımlara ilişkin olarak hazırladığı Dünya Yatırım

Detaylı

KOPENHAG ZİRVESİ IŞIĞINDA TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ

KOPENHAG ZİRVESİ IŞIĞINDA TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ 16 Prof. Dr. Atilla ERALP KOPENHAG ZİRVESİ IŞIĞINDA TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ Prof. Dr. Atilla ERALP ODTÜ Uluslararası İlişkiler Bölümü Kopenhag Zirvesiyle ilgili bir düşüncemi sizinle paylaşarak başlamak

Detaylı

TÜRK TURİSTİN İLGİSİNİ ÇEKEN OSMANLI MİRASINA SAHİBİZ

TÜRK TURİSTİN İLGİSİNİ ÇEKEN OSMANLI MİRASINA SAHİBİZ TRAVEL TURKEY İZMİR FUARI NIN PARTNER ÜLKESİ KOSOVA DAN TÜRK TURİSTE DAVET VAR Bu yılki fuarda iyi bir tanıtım gerçekleştiren Kosovalılar, ülkelerine daha fazla turist gelmesiyle ekonomilerinin daha da

Detaylı

PricewaterhouseCoopers CEO Araştõrmasõ

PricewaterhouseCoopers CEO Araştõrmasõ PricewaterhouseCoopers CEO Araştõrmasõ Yönetici Özeti Giriş PricewaterhouseCoopers õn 7. Yõllõk Global CEO Araştõrmasõ Riski Yönetmek: CEO larõn Hazõrlõk Düzeyinin Değerlendirilmesi, mevcut iş ortamõ ve

Detaylı

Yönetici tarafından yazıldı Çarşamba, 09 Eylül 2009 12:41 - Son Güncelleme Çarşamba, 09 Eylül 2009 13:10

Yönetici tarafından yazıldı Çarşamba, 09 Eylül 2009 12:41 - Son Güncelleme Çarşamba, 09 Eylül 2009 13:10 Bir Gencin Eroin Kullandığı Nasıl Anlaşılır? Balıklı Rum Hastanesi Vakfı Anatolia Klinikleri nde Şef Yardımcısı Doç. Dr. Özkan Pektaş a bu soruyu sorduğumda söze şöyle başladı: Daha kırık kırık, çatallı,

Detaylı

SİZE SUNACAĞIMIZ ÇOK İYİ BİR ÇÖZÜMÜMÜZ VAR!

SİZE SUNACAĞIMIZ ÇOK İYİ BİR ÇÖZÜMÜMÜZ VAR! Geleceğinizin güvence altında olduğunu düşünüyor musunuz? Kendinize ve sevdiklerinizle yeterince zaman ayırabiliyor musunuz? Etikete bakmadan alışveriş yapabiliyor musunuz? Daha kaliteli bir yaşam tarzı

Detaylı

Yeni Göç Yasas Tecrübeleri

Yeni Göç Yasas Tecrübeleri Eflref Ar kan Bildiğiniz gibi Almanya aile birleşiminin gerçekleşmesi konusunda göç yasasında bazı değişiklikler yapmıştır. Bu değişiklikleri eleştirenler ve olumlu görenler bulunmaktadır. Ben göç yasasının

Detaylı

BAKA BULUŞMALARI -I-

BAKA BULUŞMALARI -I- BAKA BULUŞMALARI -I- Onur Konuğu Isparta Belediye Başkanı Y. Mimar Yusuf Ziya GÜNAYDIN Tarih 01 Ekim 2010 Cuma Saat 10:00 Katılımcılar Batı Akdeniz Kalkınma Ajansı Genel Sekreteri ve Uzmanları Batı Akdeniz

Detaylı

Mustafa BALTACI Diyarbakır Yatırım Destek Ofisi Uzmanı

Mustafa BALTACI Diyarbakır Yatırım Destek Ofisi Uzmanı BRÜKSEL KALKINMA AJANSI Mustafa BALTACI Uzmanı 03.02.2010 BRÜKSEL KALKINMA AJANSI Brüksel Kalkınma Ajansı 1974 yılında kurulmuştur. Genel olarak iki hedef üzerinde yoğunlaşmaktadır. Ekonomik Büyüme Şehir

Detaylı

Piyasalardaki Dalgalanma Otomotiv Sektörüne Nasıl Yansıyor?

Piyasalardaki Dalgalanma Otomotiv Sektörüne Nasıl Yansıyor? Piyasalardaki Dalgalanma Otomotiv Sektörüne Nasıl Yansıyor? Pınar ELMAS Otomotiv sektörü, ekonomide yarattığı katma değer, istihdama olan katkısı ve ilişkide bulunduğu diğer sektörlerdeki teknolojik gelişmenin

Detaylı

A.Kemal SARUHAN Selda ÖZCAN Ediz DELİHASANLAR

A.Kemal SARUHAN Selda ÖZCAN Ediz DELİHASANLAR A.Kemal SARUHAN Selda ÖZCAN Ediz DELİHASANLAR girişimci kimdir? girişimcilik örnekleri iş fikri ve özellikleri sermaye kaynakları Girişimci, bir ihtiyacı teşhis ederek, iş fikrine dönüştüren ve gerekli

Detaylı

KÜLTÜREL YAPILANMA GRUBUNUN (KYG) DEĞERLENDİRME ANKETİ

KÜLTÜREL YAPILANMA GRUBUNUN (KYG) DEĞERLENDİRME ANKETİ KÜLTÜREL YAPILANMA GRUBUNUN (KYG) DEĞERLENDİRME ANKETİ Kasım, 2006 Değerli Arkadaşlar, Bildiğiniz gibi 7 Temmuz, 2006 da başlayan ve 27 Ağustos 2006 da tamamlanan Kültürel Yapılanma Grubumuzu ve Etkinliklerini

Detaylı

Uyutmayan Sunumlar 1.Giriş. Murat Cudi Erentürk

Uyutmayan Sunumlar 1.Giriş. Murat Cudi Erentürk Uyutmayan Sunumlar 1.Giriş Murat Cudi Erentürk Bana heyecanla anlat Bana ilginç bir şeyler anlat Bana anlayacağım şekilde anlat Örnek Çalışma Büyük Konut Projeleri Yapan İnşaat Firması İş geliştirme müdürü

Detaylı

İstanbul Denizcilik AR-GE ve Danışmanlık A.Ş. Gemi ve Yat İhracatçıları Birliği Semineri, 6-7 Kasım 2012, GİSBİR, TUZLA

İstanbul Denizcilik AR-GE ve Danışmanlık A.Ş. Gemi ve Yat İhracatçıları Birliği Semineri, 6-7 Kasım 2012, GİSBİR, TUZLA ANADOLU Tersanesi İstanbul Denizcilik AR-GE ve Danışmanlık A.Ş. Gemi ve Yat İhracatçıları Birliği Semineri, 6-7 Kasım 2012, GİSBİR, TUZLA } PHd in EU Studies; Marmara Üniversitesi, Avrupa Topluluğu Enstitüsü;

Detaylı

TEB KOBİ BANKACILIĞI

TEB KOBİ BANKACILIĞI TEB KOBİ BANKACILIĞI Türkiye de KOBİ ler İşletme Büyüklüğü İstihdam Grubu (Çalışan Sayısı) 2011 İşletme Sayısı % Toplam İstihdam % Ortalama Çalışan Sayısı Mikro 1-19 2.522.011 97,30% 5.362.905 46,60% 2

Detaylı

TÜRKİYE İstanbul Valiliği İstanbul İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği. İstanbul Deprem Riskini Azaltma ve Acil Durum Hazırlık Projesi

TÜRKİYE İstanbul Valiliği İstanbul İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği. İstanbul Deprem Riskini Azaltma ve Acil Durum Hazırlık Projesi TÜRKİYE İstanbul Valiliği İstanbul İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği İstanbul Deprem Riskini Azaltma ve Acil Durum Hazırlık Projesi İstanbul Proje Koordinasyon Bürosunda (İPKB) Çalıştırılmak Üzere ELEMAN

Detaylı

A. Buğra : Konuşmadığımız süre içinde asgari ücret tespit edildi.

A. Buğra : Konuşmadığımız süre içinde asgari ücret tespit edildi. 14.07.2004 Ayşe Buğra ve Çağlar Keyder le Sosyal Politika Forumundan Ö. Madra: Günaydın Ayşe A. Buğra: Günaydın E.Altuğ: Günaydın Ayşe Hanım A. Buğra : Günaydın Ö. Madra: Evet. Bugün biraz asgari ücretten

Detaylı

TEB KOBİ BANKACILIĞI Ocak 2013

TEB KOBİ BANKACILIĞI Ocak 2013 TEB KOBİ BANKACILIĞI Ocak 2013 Türkiye de KOBİ ler İşletmenin Büyüklüğü Yıllık Net Satış Hasılatı / Mali Bilançosu/ Ciro TL Yeni Tanım(Ciro TL) Çalışan Sayısı Firma Sayısı Firma Sayısı % Toplam İstihdam

Detaylı

APPLE ın iphone a DÖNÜŞÜMÜ: STEVE JOBS Steve Jobs ve Wozniak Apple da İlk Şok ve Şirketin Zor Yılları McIntosh

APPLE ın iphone a DÖNÜŞÜMÜ: STEVE JOBS Steve Jobs ve Wozniak Apple da İlk Şok ve Şirketin Zor Yılları McIntosh APPLE ın iphone a DÖNÜŞÜMÜ: STEVE JOBS Steve Jobs, 1976 da Wozniak ile kurduğu Apple Bilgisayar dan 1985 te ayrıldı. Şirkete, 1997 de dönüp iphone u yarattı ve Apple ı en büyük bilişim şirketi yaptı. Steve

Detaylı

KILIÇDAROĞLU K.MARAŞ'TA

KILIÇDAROĞLU K.MARAŞ'TA KILIÇDAROĞLU K.MARAŞ'TA Chp Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, Kahramanmaraş ın Elbistan İlçesi nde siyaseti sadece insan için yaptıklarını, iktidara gelmeleri halinde terörü sonlandırıp ülkeye huzuru getireceklerini

Detaylı

Gürc r an n B ange g r

Gürc r an n B ange g r Gürcan Banger Hareket Noktası Kendi işini kurmaya karar vermede başlıca etkenler şunlardır: 1. İşini kaybetmek, 2. İşsizlik döneminin uzun sürmesine tepki, 3. Bir iş fırsatının belirlenmesi, 4. Daha çok

Detaylı

ZA5617. Flash Eurobarometer 334 (Survey on the Attitudes of Europeans Towards Tourism in 2012) Country Questionnaire Turkey

ZA5617. Flash Eurobarometer 334 (Survey on the Attitudes of Europeans Towards Tourism in 2012) Country Questionnaire Turkey ZA567 Flash Eurobarometer 4 (Survey on the Attitudes of Europeans Towards Tourism in 0) Country Questionnaire Turkey FL4 - European's Attitudes towards Tourism - TR D Kaç yaşındasınız? (YAZINIZ - "CEVAP

Detaylı

Her yıl kaç vize veriliyor? Türkiye deki Alman temsilcilikleri her yıl yaklaşık 160 bin vize veriyor.

Her yıl kaç vize veriliyor? Türkiye deki Alman temsilcilikleri her yıl yaklaşık 160 bin vize veriyor. Her yıl kaç vize veriliyor? Türkiye deki Alman temsilcilikleri her yıl yaklaşık 160 bin vize veriyor. Ticari, turistik ve diğer vize türlerine nasıl dağılıyor bu sayı? Ticari vizeler toplam rakamın yaklaşık

Detaylı

Küresel Eğilimler ve Türkiye

Küresel Eğilimler ve Türkiye economicpolicyresearchinstitute ekonomipolitikalarıaraş tırmaenstitüsü Küresel Eğilimler ve Türkiye Güven Sak Ankara, 22 Kasım 2006 Küresel Eğilimler ve Türkiye Slide 2 Gündem Dünyaya ne oluyor? Dünyada

Detaylı

NİTELİKLİ EĞİTİMİN TOPLUMUN REFAH SEVİYESİNE ETKİSİ. Prof.Dr. Muammer Kaya, ESOGÜ Rektör Adayı, mkaya@ogu.edu.tr

NİTELİKLİ EĞİTİMİN TOPLUMUN REFAH SEVİYESİNE ETKİSİ. Prof.Dr. Muammer Kaya, ESOGÜ Rektör Adayı, mkaya@ogu.edu.tr NİTELİKLİ EĞİTİMİN TOPLUMUN REFAH SEVİYESİNE ETKİSİ Prof.Dr. Muammer Kaya, ESOGÜ Rektör Adayı, mkaya@ogu.edu.tr Öncelikle nüfusa ve bu nüfusun ne kadarının genç olduğunu anlatan rakamlara bakalım 2013

Detaylı

APPLE BİLGİSAYARI İCAT EDEN TEKNİSYEN: STEVE WOZNIAK

APPLE BİLGİSAYARI İCAT EDEN TEKNİSYEN: STEVE WOZNIAK APPLE BİLGİSAYARI İCAT EDEN TEKNİSYEN: STEVE WOZNIAK Steve Wozniak, hesap makinası üreten bir firmada teknisyendi. Tek başına, 1976 da Apple-I ve 1977 de Apple-II bilgisayarlarını icat etti ve satış rekorları

Detaylı

2. Gün: Stratejik Planlamanın Temel Kavramları

2. Gün: Stratejik Planlamanın Temel Kavramları 2. Gün: Stratejik Planlamanın Temel Kavramları Virpi Einola-Pekkinen 11.1.2011 1 Strateji Nedir? bir kağıt bir belge bir çalışma planı bir yol bir süreç bir ortak yorumlama ufku? 2 Stratejik Düşünme Nedir?

Detaylı

SOSYALLEŞEBİLEN ÖĞRENCİNİN İLETİŞİMİ DE GÜÇLÜ OLUYOR

SOSYALLEŞEBİLEN ÖĞRENCİNİN İLETİŞİMİ DE GÜÇLÜ OLUYOR 2007 yılında Çankaya Üniversitesi İşletme Bölümü nden birincilikle mezun olan, ayrıca Uluslararası Ticaret Bölümümüzde çift ana dal yapan, 2010 yılında da İşletme Yönetimi Yüksek Lisans Programı ndan mezun

Detaylı

İntörn Mühendislik Yelpazesini Genişleteceğiz

İntörn Mühendislik Yelpazesini Genişleteceğiz İntörn Mühendislik Yelpazesini Genişleteceğiz KMTSO Başkanı Kemal Karaküçük, intörn mühendisliğin Türkiye de ilk kez Kahramanmaraş ta başladığını belirterek, Gelecek yıllarda da diğer mühendislik fakültelerinin

Detaylı

Bu nedenle çevre ve kalkınma konuları birlikte, dengeli ve sürdürülebilir bir şekilde ele alınmalıdır.

Bu nedenle çevre ve kalkınma konuları birlikte, dengeli ve sürdürülebilir bir şekilde ele alınmalıdır. 1992 yılına gelindiğinde çevresel endişelerin sürmekte olduğu ve daha geniş kapsamlı bir çalışma gereği ortaya çıkmıştır. En önemli tespit; Çevreye rağmen kalkınmanın sağlanamayacağı, kalkınmanın ihmal

Detaylı

HEM DÜŞÜNECEĞİZ, HEM ÖĞRENECEĞİZ HEM DE SÜRPRİZ HEDİYELER KAZANMA ŞANSINA SAHİP OLACAĞIZ.

HEM DÜŞÜNECEĞİZ, HEM ÖĞRENECEĞİZ HEM DE SÜRPRİZ HEDİYELER KAZANMA ŞANSINA SAHİP OLACAĞIZ. HEM DÜŞÜNECEĞİZ, HEM ÖĞRENECEĞİZ HEM DE SÜRPRİZ HEDİYELER KAZANMA ŞANSINA SAHİP OLACAĞIZ. Sorular her ay panolara asılacak ve hafta sonuna kadar panolarda kalacak. Öğrenciler çizgisiz A5 kâğıdına önce

Detaylı

SAKARYA TİCARET BORSASI ÜYE MEMNUNİYETİ ARAŞTIRMASI

SAKARYA TİCARET BORSASI ÜYE MEMNUNİYETİ ARAŞTIRMASI SAKARYA TİCARET BORSASI ÜYE MEMNUNİYETİ ARAŞTIRMASI Faaliyette bulunduğunuz sektör hangisidir? 29,2 3 25,0 kn 21,3 13,9 14,9 15,0 8,4 7,9 4,5 5,0 1.MESLEK GRUBU 2.MESLEK GRUBU 3.MESLEK GRUBU 4.MESLEK GRUBU

Detaylı

2- Takside. Türk kadınla Alman kadın aynı yerden taksiye bindiler aynı mesafeyi gidip aynı yerde indiler.

2- Takside. Türk kadınla Alman kadın aynı yerden taksiye bindiler aynı mesafeyi gidip aynı yerde indiler. Alman televizyon kanalı RTL de pazartesi akşamı yayınlanan Ekstra Magazin (Extra-Das RTL-Magazin) adlı program, bir Türk ve bir Alman kadını Türkiye ye tatile gönderdi ve yaşadıklarını başından sonuna

Detaylı

TEBLİĞ ve SUNUM OTURUMU

TEBLİĞ ve SUNUM OTURUMU TEBLİĞ ve SUNUM OTURUMU Başkan : Prof Dr. İbrahim Hakkı YILMAZ Iğdır Üniversitesi Rektör Yardımcısı Sunum : Iğdır ilinde Kentsel Dönüşüm: Mevcut Durum ve Hedefler Banu ASLAN CAN Iğdır Çevre ve Şehircilik

Detaylı

Elazığ Mermer Sektö rü Gelişim Töplantısı Rapörü

Elazığ Mermer Sektö rü Gelişim Töplantısı Rapörü Elazığ Mermer Sektö rü Gelişim Töplantısı Rapörü 1. MERMER SEKTÖRÜ 1984'te 9,6 milyon dolar ihracatı olan ve geçen seneyi 2,2 milyar dolarla kapatan mermer sektörü, Türkiye'nin cari açığını kapatacak önemli

Detaylı

O sabah minik kuşların sesleriyle uyandı Melek. Yatağından kalktı ve pencereden dışarıya baktı. Hava çok güzeldi. Güneşin ışıkları Melek e sevinç

O sabah minik kuşların sesleriyle uyandı Melek. Yatağından kalktı ve pencereden dışarıya baktı. Hava çok güzeldi. Güneşin ışıkları Melek e sevinç O sabah minik kuşların sesleriyle uyandı Melek. Yatağından kalktı ve pencereden dışarıya baktı. Hava çok güzeldi. Güneşin ışıkları Melek e sevinç katıyordu. Bulutlar gülümsüyor ve günaydın diyordu. Melek

Detaylı

KRİZ ÖNCESİNİN TEK İYİ HABERİ

KRİZ ÖNCESİNİN TEK İYİ HABERİ KRİZ ÖNCESİNİN TEK İYİ HABERİ Necmi Gürsakal 1 I. GİRİŞ Bursa Ticaret ve Sanayi Odası, Bursa daki 250 Büyük Firma Araştırması nın 2000 yılı sonuçlarını yayınladı. 1997 yılından başlayarak 2000 yılına kadar

Detaylı

Sigortacılık saygın meslek E-Posta Gönder 28 Mart 2012 Çarşamba 08:44

Sigortacılık saygın meslek E-Posta Gönder 28 Mart 2012 Çarşamba 08:44 CAN KANTAR / SEKTÖRÜN İÇİNDEN Sigortacılık saygın meslek E-Posta Gönder 28 Mart 2012 Çarşamba 08:44 Her sene benzer yazılar yazıyorum. Amacım gençlerin sigortacılığa olan ilgisini artırmak. Sigortacılık

Detaylı

Hazine Müsteşarı Sayın İbrahim H. Çanakcı nın 3 üncü Arap-Türk Bankacılık Forumu nda Yaptığı Konuşma. 13 Mart 2014, İstanbul

Hazine Müsteşarı Sayın İbrahim H. Çanakcı nın 3 üncü Arap-Türk Bankacılık Forumu nda Yaptığı Konuşma. 13 Mart 2014, İstanbul Hazine Müsteşarı Sayın İbrahim H. Çanakcı nın 3 üncü Arap-Türk Bankacılık Forumu nda Yaptığı Konuşma 13 Mart 2014, İstanbul Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulumuzun ve Türkiye Bankalar Birliği nin

Detaylı

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN ve ZAMAN

BULUNDUĞUMUZ MEKÂN ve ZAMAN 1.SINIFLAR PYP VELİ BÜLTENİ (28 EKİM -13 ARALIK 2013) Sayın Velimiz, Okulumuzda yürütülen PYP çalışmaları kapsamında 28 Ekim 2013-13 Aralık 2013 tarihleri arasında işlediğimiz ikinci temamıza ait bilgiler,

Detaylı

GÖSTERGELER YABANCI HAREKETİ:

GÖSTERGELER YABANCI HAREKETİ: Alaattin AKTAŞ ala.aktas@gmail.com PROJEKSİYON YABANCI HAREKETİ: Piyasa oyuncuları gelişmeleri yorumlarken üç göstergeye bakıyor; döviz, faiz ve borsa. Döviz geriler, faiz düşer ve borsa çıkarsa, genellikle

Detaylı

Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023

Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023 Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023 İÇERİK Amaç, Vizyon Hazırlık Süreci İnovasyona Dayalı Mevcut Durum Stratejiler Kümelenme ile ilgili faaliyetler Sorular (Varsa) İNOVASYON & KÜMELENME

Detaylı

Cumhuriyet Halk Partisi

Cumhuriyet Halk Partisi 1 Cumhuriyet Halk Partisi AB Konseyi Başkanı Herman Van Rompuy Türkiye de temaslarına CHP Lideri Kılıçdaroğlu ile görüşerek başladı. Görüşmeye katılan Loğoğlu açıklamalarda bulundu ve soruları yanıtladı.

Detaylı