YİYECEK EMNİYETİ VE ELLEÇLENMESİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "YİYECEK EMNİYETİ VE ELLEÇLENMESİ"

Transkript

1 YİYECEK EMNİYETİ VE ELLEÇLENMESİ 1 of 208

2 Uygulanabilirlik ve Amaçlar Bu eğitim programı, gemideki Mutfak Personeli eğitimi ve sürekliliği için oluşturulmuştur. Yiyecek elleçlemeden ve yiyecek malzemelerinin hazırlanmasından sorumlu olan bütün personele uygulanabilir. Amaçlar: - Temel sağlık bilgisi prensipleri ve yiyecek elleçleme tekniklerini aşılamak, geliştirmek ve devamlılığını sağlamak, - Bir geminin mutfağı, buzdolapları, derin dondurucuları ve kumanyalıklarının işletimsel emniyet gereksinimlerini gözden geçirmek, - Mutfak ekipmanı, malzemeleri ve aletlerinin emniyetli kullanılmasını gözden geçirmek, - Örnek olaylar ile açıklayıcı olmak, - Çöp yönetimi ile ilgili yasal gereksinimleri yeniden incelemek, - Yiyecek Departmanı'nın gemideki sürekli eğitimi için kaynak sağlamak, - Yiyecek elleçlenmesi ve hijyeni konusunda temel emniyet bilgisi ve yeterliliğini değerlendirmek 2 of 208

3 Bölüm 1 - Giriş DEPARTMAN YAPISI Yiyecek departmanının doğru yapısına ve burada çalışanların sayısına, geminin tipine, gemi personeli alımına ve şirket politikasına göre karar verilir. Bir yolcu gemisinde bu departman geniş bir alan tahsis edilecek şekilde ve bir müdür, birkaç kıdemli şef, birçok şef yardımcısı ve çok sayıda mutfak destek personeli ile daha çok bir otele benzer biçimde düzenlenecektir. Bir kargo gemisinde ise sadece bir aşçı/kamarot olması olasıdır. 3 of 208

4 Bölüm 1 - Giriş SORUMLULUK Yiyeceklerin elleçlenmesi ve hazırlanmasında görev alan her birey, hangi seviyede olursa olsun, hangi ebatlardaki gemide bulunursa bulunsun, görevini düzgün ve itinalı bir tutum çerçevesinde yerine getirme konusunda aynı derecede sorumluluk taşır. Yalnızca bir kişinin temel sağlık kurallarına uyması konusundaki başarısızlığı, son derece önemli bir zamanda bütün bir mürettebatı güçsüz ve yetersiz bırakacak olan besin zehirlenmesinin görülmesine yol açabilir. Bir yolcu gemisinde yolcuların tamamı böyle bir olaydan etkilenebilir ve bu çok büyük bir tıbbi sorunu beraberinde getireceği gibi, rekabetin çok olduğu bu sektörde, şirket itibarının da oldukça zarar görmesine meydan verecektir. 4 of 208

5 Bölüm 1 - Giriş BESİN ZEHİRLENMESİ Besin zehirlenmesi, akut bir hastalıktır ve bozulmuş ya da zehirli yiyeceklerin tüketilmesi sonucunda meydana gelir. Sebepleri şunlar olabilir: * Bakteriler * Küfler * Kimyasallar * Metaller * Zehirli bitkiler * Zehirli balık ve kabuklu deniz ürünleri * Besin kaynaklı organizmalar Bakteriler: En sık görülen besin zehirlenmesi bakteriyel besin zehirlenmesidir. Salmonella, stafilakokal enterotoksin ve Clostridium botulinum, herkesçe bilinen bakterilerdir. Bunlar, çiğ et, yumurta, süt ürünleri, olgunlaşmamış kümes hayvanları, kirli su, insana ait ve hayvansal atıklar, toprak, toz ve cilt ve ağız sağlığı sorunları kaynaklıdır. 5 of 208

6 Bölüm 1 - Giriş Bakteriler; insan, yiyecek, su, toprak ve hava da dahil olmak üzere her yerde bulunan mikroskobik organizmalardır. Birçok bakteri zararsızdır ve hatta bazıları, özellikle yoğurt ve peynir gibi ürünlerin fermante edilmesine ya da yapımına yardımcı olması için gereklidir. Ancak, patojen olarak bilinen az sayıdaki bakteri, yiyeceklerin bozulmasına neden olarak hastalığa yol açar. Besin zehirlenmesine sebep olan bakteriler vücutta veya yiyeceğin içinde toksin veya zehir üretirler. Bakteriler gıda endüstrisi için kaçınılmazdır. Birçok bakteri oluşumu ortalama vücut sıcaklığı olan 37 de meydana gelir, buna rağmen 20 C ila 50 C arasında da son derece hızlı bir şekilde gelişebilirler. Oluşumlarını önlemek içinse; yiyeceklerin 5 C'nin altında veya 63 C'nin üzerinde muhafaza edildiğinden emin olmalıyız. 5 C ila 63 aralığı "tehlikeli bölge" olarak bilinmektedir. Bakteriler sıcak odalarda hızla ürerler ama birçoğu soğutucularda oluşamaz. Bazıları ise hareketsiz olmasına rağmen, dondurulmuş gıdalar çözüldüğü anda yeniden çoğalmaya başlar. Uygun şekilde gerçekleştirilen kontroller ve elleçlemeler yiyeceklerin tamamiyle güvenilir şekilde yenilebilmesi için çoğu yiyecekteki bakterilerin sınırlandırılıp ortadan kaldırılmasını sağlar. 6 of 208

7 Bölüm 1 - Giriş Küfler: Küfler, genellikle unlu mamullerde ve meyvelerde bulunurlar. Uzun süreli ve kötü depolama nedeni ile ortaya çıkarlar. Kimyasallar: Böcek ilaçları ve ot kıranlar, yiyecekler hazırlanmadan ve tüketilmeden önce tam temizlenmediği takdirde, yetiştirilme veya hazırlanma sürecinde kullanılan aşırı miktardaki kimyasal katkı maddesi zehirlenmeye yol açacaktır. Kimyasal temizlik maddeleri kullanılırsa ve sonrasında hazırlanan yiyeceklerin yüzeyleri iyice durulanmazsa bu temizlik maddeleri de yiyecekleri zehirleyebilir. Metaller: Yiyeceklerin hazırlanması ve depolanmasında kullanılan bazı kaplar, çinko ve bakır gibi metaller içerirler. Uzun süreli temas halinde, ürünü bozabilir ve zehirleyebilirler. Zehirli Bitkiler: Zehirli şapkalı mantarlar, bazen yenilebilir mantarlar ile karıştırılabilir. Ayrıca çay gibi bitkiler, Güzel Avrat Otu (Yaban yasemini) gibi bitkilerle kazara aynı zamanda hasat edilirse; bu zehirli bitkilerin kalıntılarından etkilenebilir. Zehirli Balık ve Kabuklu Deniz Canlıları: Kirpi balığı yenildiği takdirde hiç şüphesiz insanlar için zehirlidir. Besin Kaynaklı Organizmalar: Tifo, Verem, Dizanteri ve Hepatit A gibi bazı hastalıklar yiyecekler yoluyla bulaşırlar. Birçok besin zehirlenmesinden farklı olarak, sadece az sayıdaki organizma bile bunun için yeterlidir ve yiyeceklerin içerisinde gelişmesine de gerek yoktur. Kampilobakter, Listeriya ve E-koli 0157 gibi enfeksiyonlar bakteriler ile bağlantılıdırlar. 7 of 208

8 Bölüm 1 - Giriş SİNDİRİM SİSTEMİ İLTİHAPLANMASI (VIRAL GASTROENTERIT) Virütik enfeksiyon kaynaklı kusma ve diyare olarak rapor edilen birçok olayda, bulaşma, kişiden kişiye temas ya da hava yoluyla gerçekleşmektedir. Virüsler, bakterilerden daha küçüktürler ve yiyeceklerde üremezler. Bu enfeksiyonlar içinde en bilineni Nörovirüslerdir. Kişisel alışkanlıklara ve hijyene özen göstermek, viral gastroenteritlerin kontrol edilmesinde önemli bir rol oynar. 8 of 208

9 Bölüm 1 - Giriş ÖRNEK OLAY 1 Eylül 2005'de, tonluk Bahama bayraklı bir dökme yük gemisi olan "Yeoman Bridge" de bulunan 30 kişilik mürettebatta besin zehirlenmesi görüldü. Gemi, Almanya'dan İskoçya'ya doğru yol alıyordu ve Kaptan birbiri ardına rahatsızlanan mürettebat için telsiz ile yardım talebinde bulundu. Gemi, Western Isles'daki Stornoway açıklarında demirledi ve bir doktor helikopter ile gemiye indi. Bir ön sağlık durum değerlendirmesini takiben, altı mürettebat acilen bir filikayla karaya çıkarıldı ve hemen sonrasında da hastaneye sevk edildi. Hepsi, kas ağrısı, diyare, kusma, yüksek ateş ve sıvı kaybından şikayetçiydi. Aynı semptomların görüldüğü ancak durumu diğerlerine göre ağır olmayan gemide kalan mürettebatı iyileştirmek üzere gemiye, ekstra tıbbi malzeme taşındı. Şüphelenilen besin zehirlenmesinin, etkilenen bütün mürettebatın birkaç saat önce tükettiği somon balığıyla ilgisi olduğuna inanılıyordu. Balık artıklarından ve hastaneye kaldırılan altı kişiden alınan numunelerde, aynı besin kaynağına ait antikor izlerine rastlanmıştır. 9 of 208

10 Bölüm 1 - Giriş ÖRNEK OLAY 2 Şubat 1983'te, ABD'nin güneydoğusundaki bir limandan yola çıkan bir Karayip yolcu gemisinde stafilokokal besin zehirlenmesi ortaya çıktı. Mağdur olanların, yiyecek tüketimlerinin yaklaşık beş saat sonrasında ortaya çıkan mide bulantısı, kusma, diyare ve karın krampları, 12 saat ila iki gün sürdü. İki ayrı öğünde servis edilen kremalı pastalar, bu durumun muhtemel kaynağıydı. Hastalığın başlangıcından, mönüde yer alan yiyeceklerin hazırlanmasına kadar geçen zaman, mağdurlar ile yapılan görüşmeler ve diğer kayıtlar ile tespit edildi. Gemi mutfağında yapılan incelemelerde, pastalara ait herhangi bir uygunsuz yiyecek elleçlenmesinin yapılmadığı ortaya çıktı. Buzdolaplarının sıcaklıkları yeterliydi. Bilinen mutfak personellerinin tıbbi incelemelerinde, herhangi bir cilt kesiği veya enfeksiyona rastlanmadı. Ancak, hamur işinin, birkaç mutfak personeli tarafından, birtakım aşamalardan geçerek çok miktarda hazırlanması sebebiyle, kuluçka dönemi için yeterli zamanı olan stafilokokalin, içine karışma ihtimali bulunmaktaydı. Bu salgın, büyük mutfaklarda hazırlanan kolay bozulabilen gıda maddelerinin yeterli soğutulmasına büyük itina gösterilmesinin önemini vurgulamaktadır. 10 of 208

11 Bölüm 1 - Giriş Stafilokokal enterotoksin Bu, Salmonellae den sonra gıda zehirlenmesinde rol oynayan en yaygın ikinci etkendir. Et, et ürünler, kanatlı hayvan eti, yumurta ürünleri, salata, ton balığı, tavuk, patates, makarna, unlu mamuller, sandviçler ve süt ürünlerinde karşımıza çıkabilir. Hazırlık aşamasında çok temas edilen ve hazırlandıktan sonra yükseltilmiş sıcaklıklarda tutulan yiyeceklerde Stafilokokal gıda zehirlenmesine rastlanır. Aynı şekilde eğer yiyecek tamamıyla pişirilmediyse veya uygun şekilde sıcak veya soğuk tutulmadıysa, bakteri gelişir ve gıdayı zehirler. Bulaşma, ele ve ağza dokunduktan sonra gıdalara ellenmesi durumunda da gerçekleşebilir. Stafilokokal gıda zehirlenmesi insandan insana bulaşmaz ve direkt iyileştirici bir ilacı yoktur. İshal ve kusma sonrası kaybedilen sıvının yerini alması için bol bol su içilmelidir. 11 of 208

12 Bölüm 1 - Giriş ÖRNEK OLAY 3 Ekim 1997'de, bir Norveç kargo gemisinde bulunan 17 mürettebat, Bahamalardaki Cay Sal Bank yakınlarında tutulan Barracuda balığını yedikten sonra, besin zehirlenmesine yakalandı. Bütün mürettebat üyeleri, gastrointestinal semptomları oluşturan mide bulantısı, kusma, diyare ve karın kasılmalarından ve nörolojik semptomları içeren kas güçsüzlüğü, baş dönmesi, uyuşma, ağızda kaşıntı ve dişlerde hissizlikten mağdur durumdaydı. Bu durum, balığı yedikten yaklaşık beş saat sonra başladı ve birkaç gün devam etti. Geminin soğutucusunda kalan çiğ Barracuda balığı analizlerinde, Barracuda balığı gibi yırtıcı resif balıkları tarafından tüketildiği bilinen zehirli organizmalar saptandı. 12 of 208

13 Bölüm 1 - Giriş ÖRNEK OLAY 4 Kasım 2002'de, "Disney Magic" adlı yolcu gemisinin iki başarılı seferi, besin zehirlenmesinin ortaya çıkmasıyla başarısızlıkla sonuçlandı. İlk olarak, 275 kişi, bir haftalık deniz yolculukları süresince, mide bulantısı ve kusma rahatsızlıkları duyduklarını belirttiler. Geminin, Port Canaveral/Florida dönüşü sorunsuzdu ancak bir hafta sonraki seyrinde, diğer 104 yolcu ve 19 mürettebat da benzer gastrointestinal semptomları deneyimlediklerini bildirdiler. Sağlık görevlileri, mağdurlardan alınan numune incelemelerine dayanarak Norwalk benzeri bir virüsü sorumlu tuttular. Bu tip virüslerin, özellikle yemeklerin baskın ortak özellik olduğu, yolcu gemileri gibi kalabalık ortamlarda geliştiği bilinmektedir. "Disney Magic" de Haziran 2000'de de açık büfe öğle yemeğinde servis edilen karidesin 220 yolcuyu etkilediği bir besin zehirlenmesi olayı yaşanmıştı. Bu gemi, son seferinden önce yapılan en son sağlık denetlemelerinde neredeyse mükemmel sonuç almıştı. Bu çalışma, her şeyin yolunda olması nedeniyle ortaya çıkan yüksek seviyedeki güvenin olduğu durumlarda bile, devamlı tetikte olmak gerektiğini anlatmaktadır. 13 of 208

14 Bölüm 1 - Giriş Norwalk Virüsü Norwalk virüsü, bireysel durumlardan ziyade salgınla bağlantılı olan bir gastrointestinal enfeksiyondur. Bu virüs, çoğu kez kanalizasyon sistemiyle açık denize bırakılan insan atıklarından besin zincirine sık yenilen istiridye ve midye gibi çiğ kabuklu deniz canlıları aracılığıyla geçmektedir. Enfeksiyonun bilinen diğer kaynakları ise, kirli su, buz, yumurtalar, salata malzemeleri ve tüketime hazır yiyeceklerdir. Virüslerin yerleşim yerleri, aynı zamanda yüzme havuzları ve su depolama tankları olarak tanımlanır. Bu enfeksiyon, sağlık açısından tehlikeli ya da uzun vadeli bir tehdit oluşturmadan, genellikle 2 ila 3 gün içinde iyileşir. Klor gazı gibi profesyonel dezenfektanlar, Norwalk virüsü ile mücadelede etkilidir ancak birçok yüzeyde bu organizmanın saptanması zor olduğundan uygulanması komplikedir. 14 of 208

15 Bölüm 1 - Giriş Salmonellae enteritidis Salmonella bakterisi, dünya çapındaki en yaygın besin zehirlenmesi nedenlerinden biridir ve 2000'in üzerinde farklı enfeksiyon türü vardır. En bilinen türü olan salmonella typhi, tifo mikrobu içerir ve genellikle enfeksiyonlu su kaynakları ile bağlantılıdır. Ancak birçok çeşidi, besin zehirlenmesiyle ilişkilidir. Kirlenmiş gıda yenildikten sonra bakteri bağırsaklarda çoğalır ve 12 ila 36 saat içinde diyare, karın/mide krampları ve bazen kusma ve ateşe neden olur. Bu semptomlar birkaç gün devam eder ve daha sonra birçok kişide bu belirtiler sona erer. Tedavi çoğu zaman antibiyotik ile gerçekleştirilir. Salmonella enfeksiyonu özellikle yaşlı ya da çok genç veya mevcut başka bir hastalığı olanlarda bazen çok ciddi bir rahatsızlıkla veya ölümle bile sonuçlanabilir. Bütün semptomlar kaybolduğunda, bakteri, bağırsaklarda ve böylece dışkıda kalabilir. Bu durum meydana geldiğinde bu kişilere taşıyıcı denir ve bu kişi diğerlerine de bulaştırabilir. Çiğ tüketilen veya pişirmeden önce çözülmesi gereken yiyeceklere dokunarak çalışan ve servis esnasında bunlara temas eden mutfak personeli, hijyen uygulamalarını doğru uygulamadığı takdirde risk altındadır. Salmonella, et ve özellikle tavuk, çiğ veya az pişirilmiş yumurta ve pastörize edilmemiş süt gibi kümes hayvanları ile ilişkilidir. 15 of 208

16 Bölüm 1 - Giriş GEMİ MUTFAĞI VE EKİPMANLARI Herhangi bir mutfak, potansiyel olarak tehlikeli ekipmanlar ve aletler içerir. Galley olarak adlandırılan gemi mutfağı, özellikle kötü hava şartlarındaki küçük gemilerde hareketli olduğu için daha da tehlikelidir. Bir gemi mutfağı, böyle zorlayıcı durumlar da göz önünde bulundurularak temiz, güvenli ve fonksiyonel olmalıdır. Olağan yemek hizmeti becerilerinin üzerinde özel yetenekler gereklidir. 16 of 208

17 Bölüm 1 - Giriş İYİ BİR AŞÇININ DEĞERİ İyi bir aşçının, halinden memnun bir mürettebat için anahtar niteliğinde olduğu sık sık ileri sürülmektedir. Bu doğru olabilir ya da olmayabilir ve belki de mutlu bir mürettebatın sırrı bundan daha fazlasıdır ama bir Kaptan ın, bir sonraki sefere çıkmak istemesini sağlayanın, iyi bir aşçı olduğu unutulmamalıdır. 17 of 208

18 Bölüm 2 Yönetmelikler ve Yönergeler ŞİRKET YÖNERGELERİ Şirket Emniyet Yönetim Sistemi, Yiyecek Departmanı'nın işletiminin de dahil olduğu başlıca yönergeleri kapsamaktadır. Departmana özel, ayrı bir manuel de yazılmış olabilir. ULUSLARARASI REGÜLASYONLAR Emniyet Yönetim Sistemi, belirli uluslararası düzenlemelere göre ayarlanacaktır. 18 of 208 MARPOL 73/78 olarak bilinen 1973 yılında imzalanan ve 1978 Protokolü ile yeniden düzenlenen Denizlerin Gemiler Tarafından Kirletilmesinin Önlenmesine dair Uluslararası Sözleşme, en önemli deniz kirliliği karşıtı konvansiyondur ve bu konvansiyonun özellikle Ek-V kapsamında, gemilerden atılan çöplerin yarattığı kirliliğin önlenmesinden söz edilmektedir. Bu; çöpleri çeşitlerine göre kategorize eder, karaya uzaklıklarını ve yok edilme yöntemlerini belirler. Bu gereklilikler, bazı "özel bölgeler" de daha sıkıdır. Ek, bütün plastik yapıdaki çöplerin denize boşaltılmasına tamamen yasak koymuştur. İzlenen bu kurallar, gemi mutfağındaki atıklar için de uygulanır ve her zaman yönetmeliklere uygun olmalıdır. Ek'e sonradan birkaç yönetmelik daha eklenmiştir.

19 Bölüm 2 Yönetmelikler ve Yönergeler ÖRNEK OLAY 5 Nisan 1993 tarihinde, Princess Cruises, "Regal Princess" adlı yolcu gemisinde bulunan mürettebatın, 20 çöp dolu plastik poşeti, Florida Keys açıklarında boşaltılmasından sorumlu tutulması nedeni ile $ ceza aldı. Olay yolcular tarafından kamerayla kaydedildi ve yine aynı yolcular tarafından otoritelere bildirildi. Bu yolcular para cezasının yarısıyla ödüllendirildi. Bu yöntem otoritelerin deniz kirliliğiyle mücadele etmek üzere kullandıkları taktiklerin bir göstergesidir. Unutulmamalıdır ki böyle birşeyi yapan, geminin bir personeli de olabilir. 19 of 208

20 ULUSAL YÖNETMELİKLER Bölüm 2 Yönetmelikler ve Yönergeler Farklı ülkeler, ulusal mevzuatlara göre kendi yönetmeliklerini uygulayacaklardır. Buna örnek olarak, ABD'deki Halk Sağlığı Hizmetleri Mevzuatı'nın, Federal Düzenlemeler Kanunu'nda (CFR) yer aldığını verebiliriz. Yönetmeliklerin, ülke sularında ticaret yapıldığı takdirde, diğer ulusların gemilerine uygulanabileceğini dikkate alınız. Denizcilik yönetmelikleri, Sağlık ve Emniyet kurallarına eşdeğer olarak uyarlanır. Örneğin; Birleşik Krallık 2003 Besin Güvenliği (Gemi ve Uçak) Talimatları, BK-bayraklı gemilerin, yiyecek sağlayan veya satışını gerçekleştiren karadaki işletmeler ile aynı yönetmeliklere bağlı olduğunu ve sağlık ve besin güvenliği standartlarını karşılamak zorunda olduklarını belirtmiştir. Bu kural, gemilerin denetlenmesi konusunda emniyet teşkilatına yeni yetkiler verilmesini sağlayarak mevcut mevzuatı da genişletmiştir. Norveç Besin Güvenliği Kurumu, Norveç-bayraklı gemilere uygulanabilir benzer yeni bir mevzuat oluşturmak üzere Norveç Denizcilik İdaresi ile birlikte çalışmaktadır. 20 of 208

21 Bölüm 2 Yönetmelikler ve Yönergeler DENETLEMELER VE KURALLARI UYGULATANLAR Bayrak Devleti yönetmelikleri gereğince, Kaptan ın gemi mutfağını, kumanyalıkları ve yemek yeme alanlarını düzenli ve sık aralıklarla denetlemesi gerekmektedir. Haftalık hijyen ve demirbaş kontrolleri bu nedenle yapılmaktadır. Ayrıca gemi enspektör tarafından da yemek hizmetinin olduğu alanlarda gerçekleştirilen özel bir periyodik denetlemeye tabi tutulacaktır. Bütün gemiler, yerel liman sağlık otoritesi enspektörleri tarafından temizlik kontrollerine tabi tutulacaktır. Buna ek olarak, ABD Gıda ve İlaç Kurumu (FDA, Food and Drug Administration) gibi uzmanlaşmış kurumlar, yetki sınırları içindeki sularda ticaret yapan gemileri düzenli olarak denetler. Depolanan gıda maddeleri, hazırlama ve depolama alanları, atıkları ortadan kaldırılma düzenlemeleri ve su ikmallerinin hepsi denetlenecektir. Gemi mutfağı ve kumanyalıklar, Fareden Arındırma Sertifikası (Deratting certificate) verilmeden önce de denetlenir. 21 of 208

22 Bölüm 2 Yönetmelikler ve Yönergeler ÖZET Önceki ifadelere dayanarak, mürettebat ve yolcuların sağlık durumlarının sürekli iyi durumda olmasının yanı sıra, gemi mutfağı ve kumanyalıkların en azından bir sonraki denetleme için hazır olması açısından yüksek hijyen ve yiyecek elleçleme standartlarının daima sağlanmak zorunda olduğunu belirtmek doğru olacaktır. 22 of 208

23 Bölüm 2 Yönetmelikler ve Yönergeler RESMİ KILAVUZ Gemide, yiyecek emniyeti ile ilgili birçok iyi bilgi kaynağı bulunmaktadır. BK Denizcilik ve Sahil Güvenlik Makamı (MCA, Maritime Coastguard Agency) Gemi Adamları için Emniyetli Çalışma Kodu (COSWORK), yiyecek hazırlama ve hijyeni ile ilgili bir bölüm içermektedir. Bu makam, "Ticari Gemilerde ve Balıkçı Teknelerinde Yiyecek Hijyeni Kılavuzu" (Guidelines for food hygiene on merchant vessels and fishing vessels) başlıklı bir Denizcilik Kılavuz Notu piyasaya sürmüştür. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri bir "Gemi Sağlık Operasyonları Kılavuzu" (Vessel Sanitation Operations Manual) oluşturmuştur ve aslında bu, yolcu ve yolcu gemilerinin sağlık denetlemeleri için kaynak oluşturması amacı ile kullanılır. Oldukça detaylıdır ve hijyen standartlarının sürekliliğiyle ve gelişmesiyle ilgilenenler için iyi bir referanstır. WHO'nun Gemi Sağlık Rehberi (Guide to ship sanitation) kitabı da yine benzer bir örnektir. Bu kitabın son baskısı gemilerimize gönderilmiştir. 23 of 208

24 Bölüm 2 Yönetmelikler ve Yönergeler YİYECEK TERÖRİZMİ 2003'de, Dünya Sağlık Örgütü, "Gıda Terörizmi" adı verilen ve sivil topluma kasten zarar vermek amacıyla, besin stoklarına enjekte edilen kimyasal veya biyolojik maddelerin teröristler tarafından nasıl kullandıkları ile ilgili bir rapor yayınladı. ABD'nin Oregon eyaletindeki kült restoranların salata barlarından yiyen 750'den fazla kişinin salmonelladan hastalandığı bu olay, kasti ve planlı yiyecek saldırılarına örnek olarak raporda verildi. Uzak ihtimal olmasına rağmen, gemi mürettebatı ve yolcularına karşı kullanılabilme ihtimali olan bu gibi silahlar göz önüne alınmalıdır ancak büyük bir olasılıkla, gerçek bir fiziksel saldırıdansa şantajla karşı karşıya gelinecektir. WHO, denetimin kuvvetlendirilmesi için baskı yapıldığını bildirir ve aslında, Uluslararası Gemi ve Liman Tesisleri Güvenlik (ISPS) Kodu, güvenlik tehdidi seviyesi bildirimine göre değişkenlik gösteren yoğunlukta yapılan gemi storları denetlemesi için gerekenleri içermektedir. Bu konuyla ilgili özellikle gemi içme suyu tankları korunmalıdır (İskandil borularının ana güvertede olması bir tehdittir.) 24 of 208

25 Bölüm 2 Yönetmelikler ve Yönergeler EĞİTİM Gemi aşçıları, açık deniz kariyerlerinden önce genellikle karada eğitilirler. Aslında birçok ulusal kural altında, yeterlik sertifikaları, karadaki onaylı eğitim kursları esas alınarak verilir ve daha sonraki deniz hizmetinde ya da karadaki hazır yemek sektöründe, uygun eğitimi yeterli zamanda alarak eksikleri tamamlanır. Bazıları, ulusal idarenin gerekliliklerine bağlı olarak, ehliyetlerini yükseltmek adına yüksekokula geri dönebilir. Alışagelmiş kargo gemilerinde, yiyecek emniyeti ve hijyeni ile ilgili sürekli eğitimler, son yıllara kadar kısmen daha nadir yapılmaktaydı. Ancak bireysel yeterliliğe karşı artan odaklanma ile bu gibi eğitimler önemli olmaya başladı. Mürettebatın bireysel olarak yetenek ve bilgisinin en yüksek standartta olması gerektiği anlamına gelen besin zehirlenmesi olaylarının yoğunluğu, bu aralar araştırılmakta ve rapor edilmektedir. Aslında bütün hazır yemek personelinin, karadaki güncellenmiş kurslara ve gemideki yemek personeline yönelik mevcut eğitim programlarına katılması gerekmektedir. MLC 2006 Sözleşmesi'ne göre bu artık şarttır. Yiyeceklerin elleçlenmesi ve hazırlanmasında görev alan herkesin, temiz ve itinalı bir tutum içerisinde görevini yerine getirmekle yükümlü olduğu kavramını oluşturmaktayız. Bu sorumluluk, temel bilgilerin periyodik olarak tazelenmesi ve besin güvenliğindeki yeni gelişmeler ile ilgili eğitimlerin verilmesi mantalitesini oluşturur. 25 of 208

26 Bölüm 2 Yönetmelikler ve Yönergeler EĞİTİM KAYITLARI Bireysel yeterliliğe odaklanma kapsamında, enspektörler ve işverenler, sürekli eğitimin ispatını arayacaklardır. Karadaki kurslardan alınan bütün sertifikaların kopyaları taşınmalıdır ve detaylar, uygulanabilinen yerlerde kişisel kayıtlara girilmelidir. Sorumlu zabit, gemide eğitimin (on-board training) uygun bir şekilde belgelendiğinden emin olmalıdır ve bu kayıtlar uygun olan durumlarda yetkili enspektöre sunulabilmelidir. 26 of 208

27 Bölüm 3 Kişisel Hijyen KİŞİSEL HİJYEN Mutfak personeli, daima korunması gereken kişisel sağlığın en yüksek standartlarını sürekli olarak sağlamakla yükümlüdür. Önceki slaytlarımızda diğer insanların sağlığının buna ne kadar bağlı olduğunu anlatmıştık. Bir mutfağın sıcak ortamında çalışmak genellikle rahatsız edicidir ve birçok mutfak personeli düzenli duş almaları konusunda teşvik edilmelidir. 27 of 208

28 Bölüm 3 Kişisel Hijyen UYGUN GİYİM Yiyeceklerin hazırlanması veya servis edilmesinde yer alan bütün personel, düzgün bir şekilde giyinmelidir. Birçok durumda, üniforma temin edilmelidir. Mutfakta günlük kıyafetler giyemezsiniz. Mutfakta giydiğiniz üniformanızı da görevli olduğunuz zamanlar dışında giyemezsiniz. Bunun için geçerli nedenler vardır; eğer mutfakta günlük kıyafetlerinizi giyerseniz, özellikle kızartma gibi yemek kokuları, üzerinize sincektir ve böylece uyuduğunuz ortama da geçecektir. Mutfakta kendi kıyafetlerinizi giymeniz ya da buradan başka bir yerde üniforma giymeniz ve daha sonra mutfağa geri dönmeniz halinde, daha az hijyenik olan yerlerdeki mikroplar, buraya ulaşacaktır. Mutfak üniforması, %100 pamuktan yapılmalıdır. Bunun nedeni; pamuğun, emici, dayanıklı, rahat ve sıklıkla yüksek sıcaklıkta yıkamaya dayanıklı olabilmesidir. Sıcak sıvıların, pantolonu parçalayabilmesine karşın, yaralanmayı önlemek veya daha az yaralanmayı sağlamak için paçaları bol olmalıdır. Uygun bir başlık giyilmelidir. Yemek kokularının emilmesini önlemek ve saç tellerinin ya da saçtaki kepeğin yemeklerin içine düşmesini engellemek adına, bu başlığın, rahat olması ve saçları çevrelemesi gerekmektedir. 28 of 208

29 Bölüm 3 Kişisel Hijyen Önlük takılmalıdır ve yine koruyucu bir tedbir olarak dize kadar olmalıdır. Ayakkabılar, giyen kişinin düşmesini önlemek ve sıcak sıvıların dökülmesinden ve ağır cisimlerin düşmesinden minimum hasar almayı sağlamak amacıyla, ağır hizmete uygun olarak dayanıklı, kaymaz tabanlı, ayağı tamamen kavrayacak tipte ve burun kısmı sağlamlaştırılmış olmalıdır. Hiçbir surette, sandalet, "tokyo", spor ayakkabı ya da lastik ayakkabı giyilmemelidir. Fakat, uzun çalışma saatleri boyunca giyilecek ayakkabılar rahat olmalıdır; ayakkabılar yeni ise, mutfakta giyilmeden önce "esnetilmeli"dir. Dışarıda giyilebilecek uygun kıyafetler ve yönetmelik hükümleri gereğince uygun görülen baret ve iş eldivenlerinin de dahil olduğu kişisel koruyucu ekipmanlar, ön tedarik hazırlığı olarak sağlanmalıdır. 29 of 208

30 Bölüm 3 Kişisel Hijyen EL TEMİZLİĞİ Kullanıcıya özel tahsil edilen bir lavabo, bir bakteriyel sıvı sabunluk ve sıcak hava kurutma makinesi veya tek kullanımlık peçete ile mutfağa yerleştirilmelidir. Ellerin yıkanmasının özellikle önemli olduğu durumlar: - Çalışmaya başlamadan önce; - Tuvaleti kullandıktan sonra; - Burnunuzu sildikten sonra; - Artıklara veya çöplere dokunduktan sonra; - Çiğ ürünleri - et, kümes hayvanları, balık ve sebzeler elledikten sonra; - Pişirilmeyi gerektirmeyen soğuk besinleri hazırladıktan sonra; - Sigara içtikten sonra. Cilanın, yiyeceklerin hazırlanması sırasında ince tabakalar halinde dökülebilme ihtimaline karşın oje sürülmemelidir. Yiyeceklere dokunulurken takı takılmamalıdır. Taşlı yüzükler, bakteri barındırabilirler ve hatta bu taşlar, yerlerinden çıkıp hazırlanmakta olan yemeğin içine düşebilirler. 30 of 208

31 Bölüm 3 Kişisel Hijyen EL YIKAMA TEKNİĞİ Eller sadece durulanmamalı, tamamen yıkanmalıdır. Varsa, bol miktarda sıcak su kullanılmalıdır. Temiz suyun sürekli kullanılabilmesi için suyun musluktan akması ve tapanın, lavabonun dışında olması gerekmektedir. Yıkama, dikkatli ve usulüne uygun olarak yapılmalıdır. Bu işlem en az 20 saniye sürmelidir. Sabun iyice köpürtülmeli ve başparmaklar, avuç içleri ve bilekler de dahil olmak üzere elin bütün yüzeyine yayılmalıdır. Tırnak içleri fırçalanmalıdır. Temiz su ile durulanmalıdır ve tek kullanımlık bir peçeteyle veya sıcak hava kurutma makinesinin altında iyice kurutulmalıdır. El yıkama tekniğinizi test etmek için, her iki elinize de gıda boyası ile karıştırılmış parfümlü bir krem ya da jel sürünüz. Ellerinizi, her zaman olduğu gibi yıkayıp durulayınız. Renkten hiçbir iz görmemeli, parfümden hiç koku almamalısınız. Mutfak personeli, teftiş ve denetlemelerde, el temizliği ile ilgili olarak sorgulanabilirler. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), el yıkama tekniği ile ilgili özel kılavuzlar yayımlamaktadır. 31 of 208

32 Bölüm 3 Kişisel Hijyen SİGARA KULLANIMI Mutfak, kiler, kumanyalık ve yiyeceklerin hazırlandığı veya dokunulduğu diğer alanlarda sigara içmek yasaktır. Mutfak personeli sigara içmek istediği takdirde, mutfaktan ayrılmalı ve sigara içilmesine izin verilen bir alana gitmelidir. Buruna çekilen veya çiğnenen tütünü mutfağa ve ilgili alanlara sokmayınız. Bakteriler, burun ve ağızdan parmaklara ve daha sonra da ellenilen besin maddelerine geçebilirler. Tütünü burna çekmek, hava yoluyla bulaşan mikropların bulaşmasına yol açabilecek hapşırmaya neden olur. 32 of 208

33 Bölüm 3 Kişisel Hijyen UYGUNSUZ ALIŞKANLIKLAR VE DAVRANIŞLAR Ellendiği esnada yiyeceklere geçebilme ihtimalinden dolayı, oldukça kokulu ter önleyici vücut spreyleri ve parfümlerden kaçınılmalıdır. Tükürme, her zaman için bakterilerin bulaşması ile sonuçlanır ve kesinlikle yasaklanmalıdır. Mürettebat, uygunsuz davranış sergilediği veya mutfak ya da benzer alanlarda, diğer mürettebatın sağlığını tehdit edecek kişisel alışkanlıklar ile meşgul oldukları takdirde, derhal yetkili birine rapor edilmelidir. Unutmayınız ki; yemek ve çatal bıçak takımlarına, bütün mürettebat tarafından dokunulur. 33 of 208

34 Bölüm 3 Kişisel Hijyen HASTALIKLAR Hastaysanız, örneğin mideniz bozulmuşsa, öksürüyorsanız, boğazınız ağrıyorsa, ateşlenmişseniz veya üşüyorsanız, bu sorununuzu derhal bildirmelisiniz. Mikropların, bulaşma riski olduğu aşikardır. Bu durum ortadan kalkıncaya kadar, yemek hazırlamaktan ve yiyeceklere dokunmaktan kaçınmalısınız ve güvertedeki uygun bir zabitten tıbbi yardım almalısınız. Gemideki tek aşçı siz olabilirsiniz ve sizin yerinize görevinizi geçici olarak yapacak bir kişiyi bulmak zor olabilir ancak Kaptan, geri kalan mürettebatın sağlığının son derece önemli olduğunu göz önünde bulundurarak, elindeki kişilerden ve kaynaklardan en iyi şekilde yararlanmak zorundadır. 34 of 208

35 Bölüm 3 Kişisel Hijyen CİLT ENFEKSİYONLARI VE YARALANMALARI Yanıklar, açık yaralar, kızarıklıklar, tahrişler, mikrop kapmış kesikler ve iltihaplı yaraların hepsi potansiyel birer enfeksiyon kaynağıdır ve bunlardan mağdur olanların, tam anlamıyla iyileşinceye kadar besin maddelerine, mutfak ekipmanlarına ve yemek takımlarına dokunmaları geçici olarak engellenir. 35 of 208

36 Bölüm 3 Kişisel Hijyen YETKİSİZ KİŞİLER Başkalarından gelen enfeksiyonu ve kirleticileri kontrol altına almanın en iyi yolu; mutfağa ve ilgili bölgelere girişin yasaklanmasıdır. Birçok durumda bu, işi olmayanın mutfağa hiçbir şekilde girmemesi anlamına gelir. Diğer departmanlardaki belirli personellerin, istifleme operasyonları için ya da bakım amaçlı bu alanlara girmesi gerekebilir ancak bunu yaparken de hijyen gereksinimlerinin yerine getirilmesi gerekmektedir. 36 of 208

37 Bölüm 4 Mutfak, Soğutucu, Derin Dondurucu ve Kumanyalık Emniyeti GİRİŞ Bu alandaki özel ekipmanlar ve çalışma uygulamalarının belirli emniyet ve işletimsel prosedürleri olacağı için mutfak, soğutucu, derin dondurucu ve kumanyalıkların, geminin herhangi bir bölümünden farkı yoktur. 37 of 208

38 Bölüm 4 Mutfak, Soğutucu, Derin Dondurucu ve Kumanyalık Emniyeti YANGINLA MÜCADELE EKİPMANLARI Mutfak ve kumanyalıklardaki yangın söndürme araçları, bu bölüm için yeterli sayıda ve doğru tipte olmalıdır. Düzgün bir şekilde yerleştirilmeli ve uygun renkler ve semboller ile markalanmalıdır. 38 of 208

T.C KONYAALTI KAYMAKAMLIĞI. İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü

T.C KONYAALTI KAYMAKAMLIĞI. İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü T.C KONYAALTI KAYMAKAMLIĞI İlçe Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü GIDA GÜVENLİĞİ Gıdalarda oluşabilecek fiziksel, kimyasal ve biyolojik her türlü zararın ortadan kaldırılması için alınan tedbirlerin

Detaylı

bekletilme ünitesi Sebze yıkama ünitesi Bulaşık yıkama ünitesi

bekletilme ünitesi Sebze yıkama ünitesi Bulaşık yıkama ünitesi MUTFAK HİJYENİ VE KİŞİSEL HİJYEN ENFEKSİYON KONTROL KURULU MUTFAK HİJYENİ Mutfakta fiziki iki alanlar; l Yemek pişirilme ünitesi Hazırlanan yemeklerin bekletilme ünitesi Sebze yıkama ünitesi Bulaşık yıkama

Detaylı

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No 14.08.2014 Madde 5.1.3 teki Personel Kılık ve Kıyafet Prosedürü ne 01 yapılan atıf kaldırılarak, mutfak/kafeterya personelinin sakal ve bıyıklı olmaması

Detaylı

Gıda Zehirlenmesi ve Önlenmesi

Gıda Zehirlenmesi ve Önlenmesi (16.12.2001) İçindekiler... 1 Gıda Zehirlenmesi Nasıl Oluşur?... 1 Gıdalara Nasıl Bulaşma Olur?... 2 Gıda Zehirlenmesi Nasıl Önlenir?... 3 Bazı Yaygın Gıda Zehirleyen Bakteriler... 3 Salmonella... 3 Bacillus...

Detaylı

1. Buzdolabı Kullanımı 6. Ellerin Yıkanması

1. Buzdolabı Kullanımı 6. Ellerin Yıkanması ON DOĞRU MUTFAK UYGULAMASI 1. Buzdolabı Kullanımı 6. Ellerin Yıkanması 2. Donmuş Etlerin Çözündürülmesi 7. Mutfak Bez ve Süngerlerinin Temizliği 3. Etlerin Pişirilmesi 8. Kesme Tahtasının Temizliği 4.

Detaylı

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ BAĞIRSAK PARAZİTLERİ VE KORUNMA YOLLARI BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ?

Detaylı

T.C ÇANAKKALE ONSEKİZMART ÜNİVERSİTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ ÇALIŞAN GÜVENLİĞİ PROSEDÜRÜ

T.C ÇANAKKALE ONSEKİZMART ÜNİVERSİTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ ÇALIŞAN GÜVENLİĞİ PROSEDÜRÜ T.C ÇANAKKALE ONSEKİZMART ÜNİVERSİTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ ÇALIŞAN GÜVENLİĞİ PROSEDÜRÜ KODU: YÖN.PR.09 YAYINLAMA TARİHİ: 21.04.2014 REVİZYON TARİHİ: 00 REVİZYON NO: 00 SAYFA SAYISI:05 1. AMAÇ:

Detaylı

DEPOLAMA UYGULAMALARI. Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi 2006

DEPOLAMA UYGULAMALARI. Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi 2006 DEPOLAMA UYGULAMALARI Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi 2006 1 Gıda Maddelerinin Depolanması Gıda maddeleri canlı kaynaklı maddelerdir. Bu nedenle özel olarak saklanması gerekir. Aksi durumda büyük miktarlarda

Detaylı

Türk Gıda Güvenliği Gereklilikleri

Türk Gıda Güvenliği Gereklilikleri Türk Gıda Güvenliği Gereklilikleri Temmuz 2013 İşbu belge ServSafe Gıda Güvenliği Online Kursu nun bölümlerinden organize edilmiştir. Kurs içeriği ve Türkiye deki gıda güvenliği gereklilikleri arasındaki

Detaylı

HİJYEN VE SANİTASYON

HİJYEN VE SANİTASYON HİJYEN VE SANİTASYON TEMİZLİK+ HİJYEN= SANİTASYON Bulunduğumuz ortamda hastalık yapan mikroorganizmaların hastalık yapamayacak seviyede bulunma durumuna hijyen denir. Sağlıklı (temiz ve hijyenik) bir ortamın

Detaylı

Gıda zehirlenmeleri neden önemlidir?

Gıda zehirlenmeleri neden önemlidir? GIDA KAYNAKLI İNTOKSİKASYON VE ENFEKSİYONLAR Gıda zehirlenmesi nedir? 1 2 İNTOKSİKASYON TİPİ GIDA ZEHİRLENMESİ Bazı bakteriler gıda üzerinde gelişerek toksin üretirler ve toksin içeren gıdanın tüketilmesi

Detaylı

MUTFAK VE DEPOLAMA YAPILAN BİRİMLERDE YAPILACAK ANA KONTROL FORMU (AYLIK RUTİN KONTROLLERDE KULLANILACAKTIR)

MUTFAK VE DEPOLAMA YAPILAN BİRİMLERDE YAPILACAK ANA KONTROL FORMU (AYLIK RUTİN KONTROLLERDE KULLANILACAKTIR) MUTFAK VE DEPOLAMA YAPILAN BİRİMLERDE YAPILACAK ANA KONTROL FORMU (AYLIK RUTİN KONTROLLERDE KULLANILACAKTIR) A.DEPOLAMA ALANLARI TARİH: I.SOĞUK DEPOLAMA EVET HAYIR 1- Soğuk depo ve / veya buzdolabı var.

Detaylı

Lokantaların hepsi insanlara yemek sunarlar; ancak birbirlerinden farklılık gösteririler. Özellikle lokantacılık konusunda mesleki örgütlerin

Lokantaların hepsi insanlara yemek sunarlar; ancak birbirlerinden farklılık gösteririler. Özellikle lokantacılık konusunda mesleki örgütlerin GENEL PROFİL Oteller ve lokantalar, dünyanın her yerinde yaygın olarak bulunmaktadır. Özellikle turizmin geliştiği bölgelerde ve kentlerde otelcilik ve buna bağlı olarak lokantacılık da oldukça çabuk gelişme

Detaylı

DEPOLAMA TALİMATI. Doküman No: İlk Yayın Tarihi: Revizyon Tarihi: Revizyon No: Toplam Sayfa Sayısı: TYG_T01 07.06.2012 02.05.

DEPOLAMA TALİMATI. Doküman No: İlk Yayın Tarihi: Revizyon Tarihi: Revizyon No: Toplam Sayfa Sayısı: TYG_T01 07.06.2012 02.05. REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No 02.05.2013 Madde 5.3.6 eklendi. 01 Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Tesis Yönetimi ve Güvenliği Kurulu Adem Aköl Kalite Konseyi Başkanı Sinan Özyavaş

Detaylı

Bunlara Dikkat - 1 Şişeleri Çöpe Atmayın

Bunlara Dikkat - 1 Şişeleri Çöpe Atmayın Eşek Şakası Hayatını Mahvetti Karlı, Buzlu, Yağışlı Havalar Parmaklara Dikkat Kapılara Dikkat Durakların En Önlerindeki Tehlike Yiyecek ve İçeceklerde Arılar Yüksek Sesle Müzik Dinlemek Plastik Kaplar

Detaylı

TEHLİKELİ MADDE YÖNETİM PROSEDÜRÜ. KOD:STK.PR.02 Y. Tarihi: 31.05.2013 Sayfa No: 5/5 Rev. T.:15.07.2013 Rev. No: 01

TEHLİKELİ MADDE YÖNETİM PROSEDÜRÜ. KOD:STK.PR.02 Y. Tarihi: 31.05.2013 Sayfa No: 5/5 Rev. T.:15.07.2013 Rev. No: 01 1. AMAÇ: Tehlikeli Maddelerin Güvenli Taşınması, Depolanması, Kullanılması, Dökülmesi ile Tehlikeli Maddelere Maruz Kalınması Durumunda yapılması Gerekenler ve Eğitimi İçin Standart Bir Yöntem Belirlemektir.

Detaylı

HİJYEN. Sağlıklı yaşama şartlarını öğreten bir bilim dalıdır.

HİJYEN. Sağlıklı yaşama şartlarını öğreten bir bilim dalıdır. HİJYEN HİJYEN Sağlıklı yaşama şartlarını öğreten bir bilim dalıdır. Aynı zamanda birey ve toplum olarak insan sağlığının korunması ve geliştirilmesini hedefler. Yaşamın verimli, sağlıklı düzeyde uzun süre

Detaylı

OKUL ÇOCUKLARI İÇİN BESLENME VE GIDA HİJYENİ EL KİTABI

OKUL ÇOCUKLARI İÇİN BESLENME VE GIDA HİJYENİ EL KİTABI OKUL ÇOCUKLARI İÇİN BESLENME VE GIDA HİJYENİ EL KİTABI SANİTER 2010 GİRİŞ Yaşamımızı sürdürebilmek, büyümek, gelişmek ve birer sağlıklı yetişkin olabilmek için yeterli ve dengeli beslenme şarttır. İçinde

Detaylı

Genel Bağlayıcı Kurallar. Hastaneler, Tıbbi Klinikler ve Veteriner Klinikleri

Genel Bağlayıcı Kurallar. Hastaneler, Tıbbi Klinikler ve Veteriner Klinikleri GBK 4 Genel Bağlayıcı Kurallar Hastaneler, Tıbbi Klinikler ve Veteriner Klinikleri Bu Genel Bağlayıcı Kurallarda (GBK) öngörülen çevresel koşullar, hastane ve kliniklerde insan ve hayvanların tedavileri

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91/155/EC

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91/155/EC 91/155/EC ve ve Müstahzarlara İlişkin Güvenlik Bilgi Formlarının Hazırlanması ve Dağıtılması Hakkında Yönetmelik Yayın Tarihi 01/12/2012 1. Ürün ve Firma Tanıtımı Ürün Adı FAGOR KT-34 L Ürün Tanımı Sebze

Detaylı

Acil Durum, Yangınla Mücadele ve İlkyardım. Mümkün. Orta. TEHLİKEYE MARUZ KALANLAR KİŞİLER VE BÖLÜMLER: İşyerinde çalışan personel, ziyaretçiler

Acil Durum, Yangınla Mücadele ve İlkyardım. Mümkün. Orta. TEHLİKEYE MARUZ KALANLAR KİŞİLER VE BÖLÜMLER: İşyerinde çalışan personel, ziyaretçiler DİŞ PROTEZ LABORATUVARI DEĞERLENDİRMESİ Acil Durum, Yangınla Mücadele ve İlkyardım ÖNCEKİ TEHLİKE ŞİDDET OLASILIK 1.1. İşyerinde acil çıkış yönlendirmesinin yapılmamış olması. 1.2. İşyerinde bulunan yangın

Detaylı

HASTANE TEMİZLİĞİ AYŞEGÜL LİKOĞLU ENFEKSİYON KONTROL HEMŞİRESİ VE EĞİTİM HEMŞİRESİ

HASTANE TEMİZLİĞİ AYŞEGÜL LİKOĞLU ENFEKSİYON KONTROL HEMŞİRESİ VE EĞİTİM HEMŞİRESİ HASTANE TEMİZLİĞİ AYŞEGÜL LİKOĞLU ENFEKSİYON KONTROL HEMŞİRESİ VE EĞİTİM HEMŞİRESİ Amaç Hastanede çalışan personeli ve yatan hastaları hastane enfeksiyonları açısından korumak, bilinçlendirmek, Gerekli

Detaylı

GÜNLÜK HĠJYEN ALIġKANLIKLARI

GÜNLÜK HĠJYEN ALIġKANLIKLARI GÜNLÜK HĠJYEN ALIġKANLIKLARI HĠJYEN NEDĠR? Bir sağlık bilimi olup,temel ilgi alanı sağlığın korunması ve sürdürülmesidi r. KĠġĠSEL HĠJYEN Kişilerin kendi sağlığını korudukları ve devam ettirdikleri öz

Detaylı

DETERJAN VE DEZENFEKTANLAR. Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi 2006

DETERJAN VE DEZENFEKTANLAR. Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi 2006 DETERJAN VE DEZENFEKTANLAR Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi 2006 ÖNEMLİ! Gıdaları insanların sağlıklarını çok ciddi şekilde etkiler. Bu nedenle, gıda üreten kişilerin temizlik kurallarına uyması çok önemlidir.

Detaylı

EL YIKAMA VE ELDİVEN KULLANMA TALİMATI. Yönetim Temsilcisi

EL YIKAMA VE ELDİVEN KULLANMA TALİMATI. Yönetim Temsilcisi Sayfa No Sayfa 1/6 1.AMAÇ Hastalarla ve hastane ortamındaki yüzeylerle el teması sonrasında ortaya çıkan enfeksiyon bulaş riskini önlemeye yönelik el hijyeni ve eldiven kullanım kurallarını ve uygulamalarını

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİSİ SURFECOPLUS. SurfecoPlus

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİSİ SURFECOPLUS. SurfecoPlus 1. ÜRÜN VE ŞİRKET TANIMLAMASI 1.1 ÜRÜN TANITIMI Ürün Adı Ürünün Kimyasal Ailesi SurfecoPlus Polialkilenoksit Modifiye Heptametiltrisiloksan 1.2 ÜRÜNÜN KULLANIMI Yüzey gerilimi düşürücü ajan 1.3 FİRMA BİLGİLERİ

Detaylı

Risk Değerlendirmesi ve Kritik Kontrol Noktaları (TEHLİKE ANALİZİ VE KRİTİK KONTROL NOKTALARI- HACCP)

Risk Değerlendirmesi ve Kritik Kontrol Noktaları (TEHLİKE ANALİZİ VE KRİTİK KONTROL NOKTALARI- HACCP) Risk Değerlendirmesi ve Kritik Kontrol Noktaları (TEHLİKE ANALİZİ VE KRİTİK KONTROL NOKTALARI- HACCP) 1 Ocak 2006 tarihinden itibaren yeni Avrupa Topluluğu Hijyen Yönetmelikleri yürürlükteki 1995 tarihli

Detaylı

Çevremizdeki Kimyasal Maddeler

Çevremizdeki Kimyasal Maddeler Çevremizdeki Kimyasal Maddeler Ana Tema Önerilen Süre Kazanımlar Öğrenciye Kazandırılacak Beceriler Yöntem ve Teknikler Araç ve Gereçler Kimyasal maddeler, çevreyi ve insan sağlığını olumsuz yönde etkileyebilir.

Detaylı

OKUL VE KURUMLARIMIZDA ACİL OLARAK ALINMASI GEREKEN TEDBİRLER

OKUL VE KURUMLARIMIZDA ACİL OLARAK ALINMASI GEREKEN TEDBİRLER OKUL VE KURUMLARIMIZDA ACİL OLARAK ALINMASI GEREKEN TEDBİRLER 1- Okul bahçe kapılarının önüne kara yolları şube şefliği ile irtibata geçilerek OKUL GEÇİDİ TABELASIkonulmalıdır. Okul önünde Okul Geçidi

Detaylı

HASTA DOSYASI VE ARŞİV HİZMETLERİ

HASTA DOSYASI VE ARŞİV HİZMETLERİ HASTA DOSYASI VE ARŞİV HİZMETLERİ Hasta dosyalarına yönelik düzenleme yapılmalıdır. Hasta dosyaları için standart bir dosya içeriği belirlenmeli, o Dosyalarda bulunması gereken bilgi ve dokümanlar belirlenmeli,

Detaylı

ÖZEL YALOVA HASTANESİ EL HİJYENİ TALİMATI

ÖZEL YALOVA HASTANESİ EL HİJYENİ TALİMATI 1. AMAÇ:Hastane enfeksiyonlarının oluşmasının önlenmesi, oluşmuş ise kontrol altına alınması amacıyla doğru el yıkama tekniğinin kullanılmasını sağlamaktır. 2. KAPSAM: Hastanedeki Tüm Birimleri kapsar.

Detaylı

Gıda işletmeleri diğer işletmelerden farklıdır. Bu nedenle belli kurallara uymak ve bu kuralları sürekli işletmek zorundadırlar.

Gıda işletmeleri diğer işletmelerden farklıdır. Bu nedenle belli kurallara uymak ve bu kuralları sürekli işletmek zorundadırlar. Biyolog Bahattin Karlankuş 1 Gıda işletmeleri diğer işletmelerden farklıdır. Bu nedenle belli kurallara uymak ve bu kuralları sürekli işletmek zorundadırlar. Bu eğitimde hjyen olarak tanımlanan sağlık

Detaylı

Laboratuar Tasarımı. Genel Gereksinimler. Yrd. Doç. Dr. Emrah TORLAK

Laboratuar Tasarımı. Genel Gereksinimler. Yrd. Doç. Dr. Emrah TORLAK Laboratuar Tasarımı Genel Gereksinimler Yrd. Doç. Dr. Emrah TORLAK 1. Genel Tehlikeli materyallerin kullanımı ve muhafazasının oluşturduğu riskler nedeni ile laboratuarlar ve laboratuar dışı aktivitelerin

Detaylı

Gıda Servislerinde Enfeksiyon Kontrol Talimatı

Gıda Servislerinde Enfeksiyon Kontrol Talimatı 1. AMAÇ Hastane içerisinde tüketilen gıdaların hijyen kurallarına uygun şekilde hazırlanması, muhafazası ve dağıtımının sağlanması; bu hususlarla ilgili ortam, araç-gereç ve personelin sahip olması gereken

Detaylı

TEHLİKELİ ENERJİNİN KONTROLÜ. ETİKETLEME ve KİLİTLEME SİSTEMLERİ. Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için eğitim Seti

TEHLİKELİ ENERJİNİN KONTROLÜ. ETİKETLEME ve KİLİTLEME SİSTEMLERİ. Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için eğitim Seti TEHLİKELİ ENERJİNİN KONTROLÜ ETİKETLEME ve KİLİTLEME SİSTEMLERİ Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için eğitim Seti NEDEN ENERJİNİN KONTROLÜ? Kontrolsüz Enerji Ölümcüldür! TEHLİKELİ

Detaylı

T A Ş I N I R K E S İ N H E S A P C E T V E L İ

T A Ş I N I R K E S İ N H E S A P C E T V E L İ 150.01 ADI Kırtasiye Malzemeleri Grubu 1 150.01.01 Yazı Araçları 6.293,19 28.614,28 34.907,47 29.790,11 5.117,35 2 150.01.02 Yazım, Çizim ve Ölçüm Araç ve Malzemeleri 955,45 2.117,02 3.072,47 2.602,26

Detaylı

T.C. ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERİSTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ DAHİLİ SERVİSLER TEMİZLİK PLANI

T.C. ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERİSTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ DAHİLİ SERVİSLER TEMİZLİK PLANI T.C. ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERİSTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ DAHİLİ SERVİSLER TEMİZLİK PLANI KODU: ENF.PL.08 YAYINLAMA TARİHİ: 24.06.2014 REVİZYON TARİHİ: 00 REVİZYON NO: 00 SAYFA SAYISI:05

Detaylı

DİŞ KLİNİK VE MUAYENEHANELERİ İÇİN KONTROL LİSTESİ

DİŞ KLİNİK VE MUAYENEHANELERİ İÇİN KONTROL LİSTESİ DİŞ KLİNİK VE MUAYENEHANELERİ İÇİN KONTROL LİSTESİ Zemin kayma veya düşmeyi önleyecek şekilde uygun malzeme ile kaplanmış ve iç ve dış zeminler (salon girişi, merdivenler vs.)düzenli olarak kontrol ediliyor

Detaylı

GGYS TEHLİKELERİN TANIMLANMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ

GGYS TEHLİKELERİN TANIMLANMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ Sayfa No 1/8 B:Özellikle baharatlar, bakliyatlarda (Un,ceviz, fasulye vb) küf ve aflotoksin üreme ihtimali 1 4 4 Güvenilir kaynaklardan tedarik, teslimatta ve kullanım öncesi kont. HAYIR 1 HAMMADDELER

Detaylı

HOTEL VE MOTELLERDE YANGIN ÖNLEMLERİ

HOTEL VE MOTELLERDE YANGIN ÖNLEMLERİ 1 / 6 HOTEL VE MOTELLERDE YANGIN ÖNLEMLERİ Otellerde yangın güvenliği, insan sayısının fazlalığı, özellikle uyku sırasında meydana gelen yangınlarda binanın kısa süre içinde boşaltılmasının güçlüğü nedeniyle

Detaylı

Ürün Güvenlik Bilgi Formu Ante Bulaşık Makinası Parlatıcısı

Ürün Güvenlik Bilgi Formu Ante Bulaşık Makinası Parlatıcısı Sayfa No : 1/4 Bölüm 1. Madde / Müstahzar ve Şirket / İş Sahibinin Tanıtımı 1.1. Madde / Müstahzar Tanıtılması Ürün Adı : Kimyasal Aile : Karışım CAS No : - 1.2. Madde / Müstahzarın Kullanımı Bulaşık makinaları

Detaylı

EMZİREN ANNELERİN BESLENMESİ. Kendiniz ve bebeğiniz için sağlıklı olan gıdaları seçin

EMZİREN ANNELERİN BESLENMESİ. Kendiniz ve bebeğiniz için sağlıklı olan gıdaları seçin EMZİREN ANNELERİN BESLENMESİ Kendiniz ve bebeğiniz için sağlıklı olan gıdaları seçin Bu yayın, FSA nın (Food Standards Agency) izniyle tercüme edilmiştir. Bu kitapçık, bir GAV yayınıdır. GAV Yayın No:

Detaylı

İndirgeyici katalitik konvertörünün sökülmesi. Genel

İndirgeyici katalitik konvertörünün sökülmesi. Genel Genel Genel İndirgeyici katalitik konvertörü vanadyum pentoksit içerir. Vanadyum pentoksit sağlık için tehlike teşkil edebilir. İndirgeyici katalitik konvertörü susturucuya takılır ve normal kullanım ve

Detaylı

Malzeme Güvenlik Bilgi Formu Avrupa Birliği nin 1907/2006 sayılı 18.12.2006 tarihli Yönetmeliği Madde 31 uyarınca

Malzeme Güvenlik Bilgi Formu Avrupa Birliği nin 1907/2006 sayılı 18.12.2006 tarihli Yönetmeliği Madde 31 uyarınca Malzeme Güvenlik Bilgi Formu Avrupa Birliği nin 1907/2006 sayılı 18.12.2006 tarihli Yönetmeliği Madde 31 uyarınca Güncelleme tarihi: 10.01.2008 01.04. 2002 tarihli dokümanın yerine geçer Sayfa 1 / 5 1.

Detaylı

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ HEREKE MESLEK YÜKSEKOKULU TEMİZLİK VE BAKIM HİZMETLERİ PROSEDÜRÜ

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ HEREKE MESLEK YÜKSEKOKULU TEMİZLİK VE BAKIM HİZMETLERİ PROSEDÜRÜ SAYFA 1 / 5 AMAÇ KAPSAM SORUMLULAR : Hereke MYO nun genel temizlik ve tertip-düzeni için standartları, sorumluları, sorumlulukları ve kontrol esaslarını belirleyerek, sürecin kalitesini arttırmak. : Hereke

Detaylı

SINCAN İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

SINCAN İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ SINCAN İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ Bu sunu Sincan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Hayatboyu Öğrenme Programı Grundtvig Öğrenme Ortaklığı Projesi kapsamında düzenlenen Eğitim Toplantıları için hazırlanmıştır.

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU 1. ÜRÜN VE TEDARİKÇİ TANIMLAMA Ürün Adı Üretici : İzocam Ekspande Polistren (EPS) : İzocam Ticaret ve Sanayi A.Ş. 41455 Gebze - Kocaeli TÜRKİYE Telefon Numarası : + 90 262

Detaylı

Güvenlik Bilgi Formu (91/155 EEC)

Güvenlik Bilgi Formu (91/155 EEC) Sayfa 1/6 1. Madde/Müstahzar ve Firma Tanıtımı Ürünün adı: Üretici / Dağıtıcıya ait bilgiler: DESOMED EURO Kimya San. Ve Ticaret A.Ş. Yazıbaşı Beldesi Balkan Cad. No:33 Torbalı / ĐZMĐR Tel: 0.232.853 97

Detaylı

İLAÇLARIN GÜVENLİ TRANSFERİ VE TEHLİKELİ İLAÇ KIRILMALARINDA MÜDAHALE PELİN DÜZENLİ ECZACI

İLAÇLARIN GÜVENLİ TRANSFERİ VE TEHLİKELİ İLAÇ KIRILMALARINDA MÜDAHALE PELİN DÜZENLİ ECZACI İLAÇLARIN GÜVENLİ TRANSFERİ VE TEHLİKELİ İLAÇ KIRILMALARINDA MÜDAHALE PELİN DÜZENLİ ECZACI İLAÇLARIN GÜVENLİ TRANSFERİ Eczanede hazırlanan ilaçların servislere ulaşması veya servis içinde transferi sürecini

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC, 93 / 112 / EC, 2001 / 58 / EC ye göre

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC, 93 / 112 / EC, 2001 / 58 / EC ye göre Düzenleme tarihi 1/12/2012 1. Ürün ve Firma Tanıtımı Ürün Adı FAGOR GT-510 Ürün Kodu FH-002 Ürünün Uygulama Alanı Gıda hijyeni Üretici/Tedarikçi Bayer Kimya Temizlik Hijyen ve Kozmetik Ürünleri San. Tic.

Detaylı

Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti

Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti Ruhen, bedenen ve sosyal bakımdan tam bir iyilik halidir. Sağlığa zarar verecek ortamlardan korunmak için yapılacak uygulamalar

Detaylı

T.C. ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERİSTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ ACİL SERVİS TEMİZLİK PLANI

T.C. ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERİSTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ ACİL SERVİS TEMİZLİK PLANI T.C. ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERİSTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ ACİL SERVİS TEMİZLİK PLANI KODU: ENF.PL.05 YAYINLAMA TARİHİ: 21.04.2014 REVİZYON TARİHİ: 00 REVİZYON NO: 00 SAYFA SAYISI:05 AY/YIL:

Detaylı

ÖZEL BÖLÜMLERİN TEMİZLİĞİ TALİMATI

ÖZEL BÖLÜMLERİN TEMİZLİĞİ TALİMATI DokNo:ENF.TL.29 Yayın tarihi:nisan 2013 Rev.Tar/no:-/0 Sayfa No: 1 / 6 1.0 AMAÇ:ÖzelVitale Hastanesi ndeki özel birimlerde (ameliyathane, yoğun bakım üniteleri, doğumhane ve laboratuarlar, ileri bakım

Detaylı

ŞARAP ENDÜSTRİSİNDE HİJYEN UYGULAMALARI

ŞARAP ENDÜSTRİSİNDE HİJYEN UYGULAMALARI ŞARAP ENDÜSTRİSİNDE HİJYEN UYGULAMALARI İÇERİK Öğretim Görevlisi Burcu ÖZTÜRK 06.11.2013 Sağlıklı bir yaşam için yapılan faaliyetlerin tümü, sağlık bilgisi HIFZISIHHA HİJYEN NEDİR? Sağlıklı yaşama ve sağlığı

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC, 93 / 112 / EC, 2001 / 58 / EC ye göre

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC, 93 / 112 / EC, 2001 / 58 / EC ye göre Düzenleme tarihi 1/12/2012 1. Ürün ve Firma Tanıtımı Ürün Adı FAGOR DAİLY MAT Ürün Tanımı Otomatlar için Günlük Temizlik ve Bakım Maddesi Ürün Kodu ZH-008 Ürünün Uygulama Alanı Zemin Hijyeni Üretici/Tedarikçi

Detaylı

ÖZEL YALOVA HASTANESİ AMELİYATHANE ENFEKSİYON KONTROL TALİMATI

ÖZEL YALOVA HASTANESİ AMELİYATHANE ENFEKSİYON KONTROL TALİMATI 1. AMAÇ:Ameliyathanede mikroorganizmaların yayılımının engellenmesi, enfeksiyonlar açısından hasta ve personelin güvenliğinin azami ölçüde sağlanması. 2. KAPSAM:Ameliyathane birimini kapsar. 3.KISALTMALAR:

Detaylı

9-ZEHİRLENMELERDE İLKYARDIM

9-ZEHİRLENMELERDE İLKYARDIM 9-ZEHİRLENMELERDE İLKYARDIM ZEHİRLENMELER Zehirlenme nedir? Vücuda zehirli (toksik) bir maddenin girmesi sonucu normal fonksiyonların bozulmasıdır. Vücuda dışarıdan giren bazı yabancı maddeler, vücudun

Detaylı

ÜSKÜDAR İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ İSG EĞİTİM SEMİNERİ Sinan Akduman İSG UZMANI

ÜSKÜDAR İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ İSG EĞİTİM SEMİNERİ Sinan Akduman İSG UZMANI ÜSKÜDAR İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ İSG EĞİTİM SEMİNERİ İSG UZMANI 1 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ İş Sağlığı ve Güvenliği Semineri Programı Programın İçeriği Tanışma ve Program Hakkında Bilgilendirme Okullarımızdaki

Detaylı

TARIM İLAÇLARI DEPOLAMA

TARIM İLAÇLARI DEPOLAMA TARIM İLAÇLARI DEPOLAMA TARIM İLAÇLARI AMBARLARINDA YANGINA KARŞI KORUMA A. Teknik tedbirler B. Organize edilebilecek tedbirler C. Yangında alınacak tedbirler D. Yangın sonunda alınacak tedbirler Dr. Selami

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91/155/EC

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91/155/EC 91/155/EC ve Maddeler ve Müstahzarlara İlişkin Güvenlik Bilgi Formlarının Hazırlanması ve Dağıtılması Hakkında Yönetmelik Düzenleme tarihi 01/12/2012 1. Ürün ve Firma Tanıtımı Ürün Adı FAGOR FİNAL-L Ürün

Detaylı

KİMYASAL MADDE DEPOLAMA TALİMATI

KİMYASAL MADDE DEPOLAMA TALİMATI REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Tesis Yönetimi ve Güvenliği Kurulu Adem Aköl Kalite Konseyi Başkanı Sinan Özyavaş Kalite Koordinatörü 1/6 1. AMAÇ

Detaylı

KULLANIM KILAVUZU. SİSTEM İnverter Klimalar

KULLANIM KILAVUZU. SİSTEM İnverter Klimalar KULLANIM KILAVUZU SİSTEM İnverter Klimalar MODELLER Tavana monteli kaset tipi Köşe modeli FXK25LVE FXKQ25MVE FXKQ25MAVE FXK32LVE FXKQ32MVE FXKQ32MAVE FXK40LVE FXKQ40MVE FXKQ40MAVE FXK63LVE FXKQ63MVE FXKQ63MAVE

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TÜRKİYE KAMU HASTANELERİ KURUMU Artvin İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği Artvin Devlet Hastanesi

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TÜRKİYE KAMU HASTANELERİ KURUMU Artvin İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği Artvin Devlet Hastanesi Sayfa No: 1/6 RİSK BÖLÜMLER OLUŞMA NEDENİ KORUYUCU ÖNLEMLER ENFEKSİYON Yoğun bakım, Diyaliz Ünitesi, Laboratuvarlar Ameliyathane, Yoğun bakım, Yeni doğan Yoğun bakım Vücut kan ve sıvı sıçraması Kişisel

Detaylı

23 MAYIS 2015 C SINIFI İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLIĞI SINAVI SORULARI

23 MAYIS 2015 C SINIFI İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLIĞI SINAVI SORULARI 1)Duyma eşiği kaç desibeldir?.0.87.80. 30.50 23 MAYIS 2015 C SINIFI İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLIĞI SINAVI SORULARI 2)işveren kulaklık almakla almamak arasında kalmıştır işyerinde gürültü seviyesi kaç db(a) ise

Detaylı

Doπru Atık Ayrıµtırma Rehberi

Doπru Atık Ayrıµtırma Rehberi Doπru Atık Ayrıµtırma Rehberi Artık Çöp Bidonu Kül Bayan çorapları Bayan petleri Ampul Lastik Kedi kumu Süprüntü artıkları Mum artıkları Tükenmez kalem Deri Plaster, sargı malzemeleri Plastik kova Porselen,

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı MOBİL AKARYAKIT TANKERİ İKMAL MAKİNESİ OPERATÖRÜ YETİŞTİRME KURS PROGRAMI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı MOBİL AKARYAKIT TANKERİ İKMAL MAKİNESİ OPERATÖRÜ YETİŞTİRME KURS PROGRAMI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı MOBİL AKARYAKIT TANKERİ İKMAL MAKİNESİ OPERATÖRÜ YETİŞTİRME KURS PROGRAMI ANKARA 2010 KURUMUN ADI : KURUMUN ADRESİ : KURUCUNUN ADI : PROGRAMIN

Detaylı

Güvenlik Bilgi Formu 1907/2006/AT, Madde 31'e uygundur

Güvenlik Bilgi Formu 1907/2006/AT, Madde 31'e uygundur Sayfa: 1/9 Ticari adı: 1. Madde/Müstahzar ve Firma Tanıtımı Ürün hakkında bilgiler: Kalem numarası: 42,0411,8042 Maddenin / Müstahzarın Kullanımı Kaynak için ayırıcı madde Üretici / Tedarikçi: Fronius

Detaylı

APARTMANLAR KONTROL FORMU

APARTMANLAR KONTROL FORMU SORU E H ÖNERİ 1. Apartmanın sokak numarası gece ve gündüz görülebilecek durumda mı? 2. Apartman dairelerinin numaraları var mı? 3. Apartmana giren kişiler için geçiş kontrolü var mı? 4. Apartman, site

Detaylı

T.C ERCİYES ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANELERİ ENFEKSİYON KONTROL KURULU. Ameliyathane Organizasyonu ve Giriş Çıkışlarda Uyulması Gereken Kurallar

T.C ERCİYES ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANELERİ ENFEKSİYON KONTROL KURULU. Ameliyathane Organizasyonu ve Giriş Çıkışlarda Uyulması Gereken Kurallar T.C ERCİYES ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANELERİ ENFEKSİYON KONTROL KURULU Ameliyathane Organizasyonu ve Giriş Çıkışlarda Uyulması Gereken Kurallar Mekan: Ameliyathanelerin yoğun bakım ünitelerinden

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC, 93 / 112 / EC, 2001 / 58 / EC ye göre

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC, 93 / 112 / EC, 2001 / 58 / EC ye göre Düzenleme tarihi 01/12/2012 1. Ürün ve Firma Tanıtımı Ürün Adı FAGOR CARP Ürün Tanımı Kuru Köpük Halı Yıkama Maddesi Ürün Kodu GH-011 Üretici/Tedarikçi Bayer Kimya Temizlik Hijyen ve Kozmetik Ürünleri

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91/155/EC

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91/155/EC 91/155/EC ve ve Müstahzarlara İlişkin Güvenlik Bilgi Formlarının Hazırlanması ve Dağıtılması Hakkında Yönetmelik Yayın Tarihi 01/12/2012 1. Ürün ve Firma Tanıtımı Ürün Adı FAGOR POLISH Ürün Tanımı Paslanmaz

Detaylı

Yıkanabilir tüm yüzeylerin ve nesnelerin günlük temizliğinde kullanılır.

Yıkanabilir tüm yüzeylerin ve nesnelerin günlük temizliğinde kullanılır. BÖLÜM 1: MADDE/MÜSTAHZAR VE ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI 1.1. Madde/Müstahzarın Tanıtılması Ürün Adı Ürün Özelliği Öncesinde dezenfekte edilen tüm yüzeylerin ve zeminlerin, hastaneler ve bakımevleri gibi

Detaylı

Güvenli Gıda ve Gıda Güvenliği

Güvenli Gıda ve Gıda Güvenliği Güvenli Gıda ve Gıda Güvenliği Mikroorganizma Nedir? Dünyamızda bizimle birlikte binlerce tür canlı yaşar. Gözle görülen (makroskobik) Gözle görülemeyen (mikroskobik) Bunlara mikroorganizma (m.o.)denilmektedir.

Detaylı

OTOBÜS SÜRÜCÜSÜ KILAVUZU

OTOBÜS SÜRÜCÜSÜ KILAVUZU OTOBÜS SÜRÜCÜSÜ KILAVUZU www.fogmaker.com Art. No. 8012-011 Edition 2.1 1 Genel açıklama Bu otobüs, motor bölmesi ve olası ayrı ısıtma alanları için tam otomatik bir yangın söndürme sistemi ile donatılmıştır.

Detaylı

İŞ YERİ HİJYENİ. Arş. Gör. Reha KILIÇHAN Erciyes Üniversitesi Turizm Fakültesi

İŞ YERİ HİJYENİ. Arş. Gör. Reha KILIÇHAN Erciyes Üniversitesi Turizm Fakültesi İŞ YERİ HİJYENİ Arş. Gör. Reha KILIÇHAN Erciyes Üniversitesi Turizm Fakültesi Gıda işletmelerinde; üretilen gıda maddelerinde kalite ve güvenliği sağlamak, üretilen ürünlerin planlanan özelliklere uygun

Detaylı

Çevre ve Atık Yönetiminde Öncü Kuruluş İSTAÇ A.Ş. Belediyelerde Tıbbi Atık Yönetimi. İSTANBUL ÇEVRE YÖNETİM SAN. VE TİC. A.Ş. www.istac.com.

Çevre ve Atık Yönetiminde Öncü Kuruluş İSTAÇ A.Ş. Belediyelerde Tıbbi Atık Yönetimi. İSTANBUL ÇEVRE YÖNETİM SAN. VE TİC. A.Ş. www.istac.com. Çevre ve Atık Yönetiminde Öncü Kuruluş İSTAÇ A.Ş. İSTANBUL ÇEVRE YÖNETİM SAN. VE TİC. A.Ş. www.istac.com.tr Belediyelerde Tıbbi Atık Yönetimi 1 Belediyelerde Tıbbi Atık Yönetimi Tıbbi atıkların geçici

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU DEMİR SÜLFAT LİKİT 1) MADDE VE ŞİRKET TANIMI Ürünün Tanımı: Demir (II) Sülfat likit Ürün İsmi: TUROKS D2S Üretici/ Tedarikçi Firma: Turoksi Kimyevi Maddeleri San. Tic. Ltd.

Detaylı

ACİL DURUM ASANSÖRÜ ( İTFAİYE ASANSÖRÜ ) M. KEREM FETULLAHOĞLU MAKİNE MÜHENDİSİ

ACİL DURUM ASANSÖRÜ ( İTFAİYE ASANSÖRÜ ) M. KEREM FETULLAHOĞLU MAKİNE MÜHENDİSİ ACİL DURUM ASANSÖRÜ ( İTFAİYE ASANSÖRÜ ) M. KEREM FETULLAHOĞLU MAKİNE MÜHENDİSİ Acil durum asansörü nedir? Acil durum asansörü; bir yapı içinde yangına müdahale ekiplerinin ve bunların kullandıkları ekipmanın

Detaylı

RİSK DEĞERLENDİRMESİ. Necati İLHAN Makina Mühendisi A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı

RİSK DEĞERLENDİRMESİ. Necati İLHAN Makina Mühendisi A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı RİSK DEĞERLENDİRMESİ Necati İLHAN Makina Mühendisi A Sınıfı İş Güvenliği Uzmanı YASAL DAYANAK İşyerinde Çalışanların Sağlık ve Güvenliklerini İyileştirmeye Yönelik Tedbirler Alınmasına İlişkin 12.06.1989

Detaylı

Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı

Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı 1.1. Madde/Müstahzar, Kimyasalın /Malzemenin Tanıtılması Ürün Adı : CAS No : 75-09-2 Kullanım alanları : Plastik sanayisinde, kimyasal ürünlerin

Detaylı

TEMİZLEME TALİMATI NO: 01

TEMİZLEME TALİMATI NO: 01 NO: 01 Kutu Açıcı 1. Donmuş kaba yağları akıtmak için önce sıcak suyun altına tutun ve fırçalayın. 2. Evyeyi ılık su ve önerilen miktarda ki MSS- Kreon Blitz ile doldurun. 3. Islanması için birkaç dakika

Detaylı

TEHLİKELİ YÜK ELLEÇLEME EĞİTİMLERİNİN LİMAN İŞLETMELERİNDEKİ GEREKLİLİK VE ÖNEMİ

TEHLİKELİ YÜK ELLEÇLEME EĞİTİMLERİNİN LİMAN İŞLETMELERİNDEKİ GEREKLİLİK VE ÖNEMİ TEHLİKELİ YÜK ELLEÇLEME EĞİTİMLERİNİN LİMAN İŞLETMELERİNDEKİ GEREKLİLİK VE ÖNEMİ ALİ UMUT ÜNAL KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ HASAN BORA USLUER GALATASARAY ÜNİVERSİTESİ Tehlikeli Yükler Ve Sınıfları Yapısı gereği

Detaylı

KİŞİSEL KORUYUCU EKİPMANLAR (KKE) EĞİTİMİ

KİŞİSEL KORUYUCU EKİPMANLAR (KKE) EĞİTİMİ KİŞİSEL KORUYUCU EKİPMANLAR (KKE) EĞİTİMİ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNİN GENEL PRENSİPLERİ İŞÇİ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ? ÇALIŞANI KORUMAK ÜRETİM GÜVENLİĞİ SAĞLAMAK İŞLETME GÜVENLİĞİ SAĞLAMAK. KİŞİSEL KORUYUCU

Detaylı

Kalıcı Organik Kirleticiler ve Stockholm (KOK) Sözleşmesi

Kalıcı Organik Kirleticiler ve Stockholm (KOK) Sözleşmesi Kalıcı Organik Kirleticiler ve Stockholm (KOK) Sözleşmesi Kalıcı Organik Kirleticilerin (KOK) özellikleri nelerdir? -Zehirlidirler. - Çevrede kolayca yok olmazlar. -Besin zincirinde birikirler - Hava,

Detaylı

GÜVENLİK VERİ ÇİZELGESİ

GÜVENLİK VERİ ÇİZELGESİ Basım tarihi: 07.05.2012 Sayfa 1 nin 5 BÖLÜM 1: Kimyasal maddenin/karışım ve şirketin/üstlenenin kimlikleri Ürün adı Madde veya karışımın ilgili tespit edilen kullanımları ve tavsiye edilmeyen kullanımları

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU MOIL BLUE

GÜVENLİK BİLGİ FORMU MOIL BLUE 1. MADDE / MÜSTAHZAR VE ŞİRKET / İŞ SAHİBİNİN TANITIMI 1.1 Madde/ Müstahzarın Tanıtılması Ürün adı 1.2 Madde / Müstahzarın Kullanımı Adblue 1.3 Firmanın Tanıtımı MİLAN PETROL SANAYİ VE TİCARET A.Ş. 10013

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU

ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU Sayfa 1/7 ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU Düzenlenme tarihi: 26.09.2007 1 Ürün ve firma tanıtımı Ürün adı: DONA KLOR 90 Ürünün uygulama alanı: Havuz Kimyasalı Üretici/Tedarikçi:UKM Uğur Kimya Makina Bilgi merkezi:

Detaylı

HACCP. Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi

HACCP. Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi HACCP Fırat ÖZEL, Gıda Mühendisi HACCP HACCP teriminin çıkış noktası Hazard Analysis Critical Control Points Kritik Kontrol Noktalarında Tehlike Analizi HACCP nedir? Gıda güvenliği ve tüketici sağlığı

Detaylı

Madde/Müstahzar Adı: SUMA CHLOR D4.4 Hazırlama Tarihi: 11.01.2011 Yeni Düzenleme Tarihi: 11.01.2011 Versiyon: 4 Form No: MSDS3350 Sayfa No: 1 / 7

Madde/Müstahzar Adı: SUMA CHLOR D4.4 Hazırlama Tarihi: 11.01.2011 Yeni Düzenleme Tarihi: 11.01.2011 Versiyon: 4 Form No: MSDS3350 Sayfa No: 1 / 7 Form No: MSDS3350 Sayfa No: 1 / 7 1 Madde/Müstahzar ve Şirket/Đş Sahibinin Tanıtımı Madde/Müstahzarın tanıtılması Müstahzarın adı: SUMA CHLOR D4.4 Madde/Müstahzarın kullanımı Önerilen kullanım alanı: Profesyonel

Detaylı

DOĞUMHANE RİSK DEĞERLENDİRME PLANI ANALİZ RAPORU

DOĞUMHANE RİSK DEĞERLENDİRME PLANI ANALİZ RAPORU DOĞ.YD.02 11/10/2013 0 1/5 ENFEKSİYON RİSKİ Kan ve vücut sıvılarının cilde temas ile bulaş riski Fiziksel ortam kaynaklı bulaş riski Hastalardan inhalasyon yoluyla bulaşan solunum yolu hastalıkları ALINCAK

Detaylı

TRILUBGREASE LX - MSG 692-460 801023

TRILUBGREASE LX - MSG 692-460 801023 Malzeme Güvenlik Bilgi Formu (MSDS) 1 - Madde / Müstahzar ve Şirket / İş Sahibinin Tanıtımı Ürün Adı : TRILUBGREASE LX - MSG 692-460 Artikel Numarası: Firma adı : Trilub Kimya İmalat San. ve Tic. Ltd.

Detaylı

TABLDOT SERVİSİ GÖREV TANIMLARI

TABLDOT SERVİSİ GÖREV TANIMLARI TABLDOT SERVİSİ Kurumumuz merkez teşkilatı ve Ankara İl Müdürlüğü çalışanlarının tabldot ihtiyaçları ile ilgili öğle yemeklerinin hazırlanması, sunumu, gerekli alet, cihaz, makine, mal ve hizmetlerin satın

Detaylı

DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI

DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI Domuz gribi nedir? Domuz gribi, A(H1N1) tipi virüsten kaynaklanan, insanlarda hastalığa yol açan viral bir hastalıktır. Hastalık ilk kez Meksika ve ABD de görülmüş ve

Detaylı

KORUYUCU EKİPMAN KULLANMA TALİMATI

KORUYUCU EKİPMAN KULLANMA TALİMATI YÖN.TL.26 28.05.2013 14.01.2014 01 1/6 1.0 AMAÇ: sağlık hizmetleri ile ilişkili enfeksiyonların ve çapraz bulaşların önlenmesi amacıyla sağlık personeli,hasta,hasta refakatçileri ve ziyaretçiler için uygun

Detaylı

Bu kitap yeni atanan personelin birimine uyumunu sağlamak için yapılmıştır.

Bu kitap yeni atanan personelin birimine uyumunu sağlamak için yapılmıştır. T.C SAĞLIK BAKANLIĞI PENDİK DEVLET HASTANESİ TEMİZLİK HİZMETLERİ BÖLÜM ORYANTASYON REHBERİ Bu kitap yeni atanan personelin birimine uyumunu sağlamak için yapılmıştır. EĞİTİM KOMİTESİ GENEL TANITIM Birim

Detaylı

AMASYA AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞI MERKEZİ TEMİZLİK PLANI KOD YÖN.PL.07 YAY.TR. OCAK 2013 REV TR. TEMMUZ 2014 REV NO 01 SYF NO 1/4

AMASYA AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞI MERKEZİ TEMİZLİK PLANI KOD YÖN.PL.07 YAY.TR. OCAK 2013 REV TR. TEMMUZ 2014 REV NO 01 SYF NO 1/4 YÜKSEK RİSKLİ ALAN ORTA RİSKLİ ALAN DÜŞÜK RİSKLİ ALAN DİŞ PRETEZ LABORATUARI RÖNTGEN TUVALETLER ENTEGRE KLİNİKLER MERKEZİ STERİLİZASYON ÜNİTESİ BÖLÜM BAZINDA TEMİZLİK UYGULAMALARI İDARİ BİRİMLER HASTA

Detaylı

OPERASYONEL ÖN GEREKSİNİM PROGRAMI

OPERASYONEL ÖN GEREKSİNİM PROGRAMI Alınan mutfak malzemeleri, kuru gıda, sebze, donmus ürünler üzerinde ciddi hasar olması sonucu gıdalarda kontaminasyon oluşması satın SatınAlma Şartnameleri ve SATIN ALINAN MALZEME- HAMMADDE LER Ambalaj

Detaylı