ASPİR (Carthamus tinctorious, L.) TOHUMLARININ AERODİNAMİK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ASPİR (Carthamus tinctorious, L.) TOHUMLARININ AERODİNAMİK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ"

Transkript

1 T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ASPİR (Carthamus tinctorious, L.) TOHUMLARININ AERODİNAMİK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ Hazırlayan Sedat BERBER Tarım Makinaları Anabilim Dalı Yüksek Lisans Danışman Doç. Dr. Sefa TARHAN Tokat 2007

2 T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ASPİR (Carthamus tinctorious, L.) TOHUMLARININ AERODİNAMİK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ Hazırlayan Sedat BERBER Tarım Makinaları Anabilim Dalı Yüksek Lisans Danışman Doç. Dr. Sefa TARHAN Tokat 2007

3 ASPİR (Carthamus tinctorious, L.) TOHUMLARININ AERODİNAMİK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ Sedat BERBER YÜKSEK LİSANS TEZİ TARIM MAKİNALARI ANABİLİM DALI TOKAT

4 T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ASPİR (Carthamus tinctorious, L.) TOHUMLARININ AERODİNAMİK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ SEDAT BERBER YÜKSEK LİSANS TEZİ TARIM MAKİNALARI ANABİLİM DALI Bu tez, / /2007 tarihinde aşağıda belirtilen jüri tarafından oy birliği ile kabul edilmiştir. Ünvanı, Adı ve Soyadı İmza 1.Başkan: Doç. Dr. Sefa TARHAN... 2.Üye: Yrd. Doç. Dr. Sedat KARAMAN... 3.Üye: Yrd. Doç. Saadettin YILDIRIM... ONAY: Bu tez tarih ve sayılı Enstitü yönetim Kurulu tarafından belirlenen jüri üyelerince kabul edilmiştir. / /2007 Fen Bilimleri Enstitüsü Müdürü

5 (PROJE NO: 2005/41) BU ARAŞTIRMA GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA PROJELERİ KOMİSYONU TARAFINDAN DESTEKLENMİŞTİR Tokat-2007

6 ÖZET ASPİR (Carthamus tinctorious, L.) TOHUMLARININ AERODİNAMİK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ Sedat BERBER Gaziosmanpaşa Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Makinaları Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi 2007, 47 sayfa Danışman: Doç. Dr. Sefa TARHAN Jüri: Yrd. Doç. Dr. Sedat KARAMAN Jüri: Yrd. Doç. Dr. Saadettin YILDIRIM Aspir (Carthamus tinctorius, L.) tohumları, yüksek yağ oranına ve insan beslenmesine uygun yağ bileşenlerine sahip olan kurağa dayanıklı bir yağ bitkisidir. Bu sebeple, Türkiye nin yemeklik yağ açığını kapatılmasında ve biyodizel üretimini artırmada önemli bir potansiyele sahiptir. Aspir tarımında kullanılan tarım makinelerinin ve aspir tohumlarını işleme sanayiinde kullanılan makinelerin tasarımında aspir tohumunun fiziksel özelliklerinin bilinmesi gerekmektedir. Remzibey 05 çeşidi aspir tohumlarının şekilsel özellikleri, gravimetrik özellikleri ve aerodinmaik özellikleri iki farklı nem içeriğinde (% 6,5 ve % 19,5 y.b.) belirlenmiştir. Aspir tohumu yığınlarının hava akımına karşı gösterdiği direnç ve aspir tohumlarının hava ortamındaki son hız değeri ölçülmüştür. Bu amaçla kurulan deney düzeneği; elektronik varyatör, elektrik motoru, santrifüj fan, hava dağıtım odası ve silindirik depodan meydana gelmiştir. Son hız denemelerinde silindirik depo sistemden çıkartılarak yerine 8,5 cm çapında ve 1 uzunluğunda şeffaf boru takılmıştır. Son hız deney düzeneğinin doğru sonuç verdiğini test etmek amacıyla standart masa tenisi topunun son hız değeri ölçülmüş ve literatürde verilen eşitlikler kullanılarak bulunan değerlerle kıyaslanmıştır.

7 Aspir tohumlarının % 6,5 nem içeriğinde uzunluğu ortalama 7,94 mm olarak bulunmuştur. Nem içeriğinin % 19,5 a çıkması durumunda uzunluk 8,13 mm ye çıkmıştır. Aspir tohumlarının uzunluğu, genişliğinin 1,8 katı ve kalınlığının 2,2 katıdır. Aspir tohumunun kabuk kalınlığı 0,46 mm olarak ölçülmüş ve nem içeriğinden etkilenmemiştir. İzdüşüm yüzey alanı, 1000 tane ağırlığı, gerçek hacim ağırlığı, yığılma açısı ve porozite nem içeriğindeki artışla artmışken yığın hacim ağırlığı azalmıştır. Küresellik değeri % 63 olarak ölçülmüş ve nem içeriğinden etkilenmemiştir. Sonuç olarak, boyutsal ve gravimetrik özelliklerin çoğunun tohum nem içeriğine bağlı olduğu bulunmuştur. Fan sekiz farklı devirde ayarlanarak, 0,03 ile 1,0 m s -1 aralığında hava hızları elde edilmiştir. Bu hızlara karşılık gelen basınç düşüş değerleri belirlenmiştir. Basınç düşüş değerleri hava hızının artmasıyla logaritmik bir eğilimle artış göstermiştir. Bu eğilim literatürde sıklıkla kullanılan Shedd eşitliği ve Hukill-Ives eşitliği ile tanımlanmıştır. Her iki eşitlikte eğilimi yüksek oranda temsil etmiş olup Shedd eşitliğinin kısmen daha iyi sonuçlar verdiği tespit edilmiştir. Shedd eşitliğinin kısmen daha iyi sonuç vermesi ve daha basit bir matematiksel ifade olması sebebiyle aspir havalandırma ve kurutma sistemlerinin tasarımında kullanılması uygundur. Aspir tohumlarının nem içeriğindeki artış hava akımına gösterilen dirençte % 35 oranında azalmaya sebep olduğu belirlenmiştir. Nem içeriğindeki artışla hava direncinin azalması yığın hacim ağırlığındaki azalma ve porozite değerindeki artışla ilgilidir. Aspir tohumlarının son hız değerleri % 6,5 (y.b.) nem içeriğinde 9,18 m s -1 değerinde ve % 19,5 (y.b.) nem içeriğinde 9,09 m s -1 olduğu belirlenmiş ve nem içeriğinin son hız değerlerine önemli bir etkisinin bulunmadığı tespit edilmiştir. Sürüklenme katsayısı değeri ürün nem içeriğinden çok az etkilenmiş ve 0,648-0,659 arasında olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Kelime: Aspir, fiziksel özellikler, son hız, hava direnci, Shedd Eşitliği, Hukill-Ives Eşitliği

8 ABSTRACT Determination of Aerodynamic Properties of Safflower (Carthamus tinctorious, L.) Seeds Sedat BERBER Department of Agricultural Machinery Institute of Natural and Applied Science University of Gaziosmanpasa Master Thesis 2007, 47 pages Supervisor: Doç.Dr. Sefa TARHAN Jury: Yrd. Doç. Sedat KARAMAN Jury: Yrd. Doç. Saadettin YILDIRIM Safflower (Carthamus tinctorius, L.) is a drought resistant oil plant whose seeds have high oil content and oil components recommended as healthy human nutrition. Therefore, it has an important potential to close the palatable oil deficit of Turkey and to increase the production of biodiesel. The technical data about the physical properties of safflower seeds are needed to design the necessary agricultural machines and processing machines. The dimensional properties, gravimetric properties and aerodynamic properties of the Remzibey 05 variety of safflower were determined at two different moisture content (6,5% and 19,5%, w.b.). The airflow resistance and terminal velocity of safflower seeds were measured in this study. The Experimental setup were composed of an electronic revolution control unit, an electric motor, a centrifuge fan, an air distribution room, a cylindrical container. During the terminal velocity experiments, the cylindrical container was replaced with a plastic tube whose diameter and length were 8,5 cm and 115 cm, respectively. The average length of safflower was 7,94 cm at 6,5 % (w.b.) and 8,13 mm at 19,5 % moisture content. The length of safflower was 1,8 times bigger than its width and 2,2 time bigger than its thickness. The hull thickness of safflower seed was 0,46 mm and was not affected by the moisture content. The projected area, 1000 seed mass, kernel density, repose angle and porosity increased with moisture content while the bulk density decreased

9 with moisture content. The sphericity of safflower seeds was found to be % 63 and did change with moisture content. The revolution of fan was adjusted at eight different levels. They gave the airflow speed in the range of 0,03 ile 1,0 m s -1. The pressure drop at each airflow speed was measured and recorded. The values of pressure drop increased with airflow speed in a logarithmic trend. This trend was modeled by two different equations (Shedd equation and Hukill-Ives equation). Both equation gave good prediction; however, Shedd equation predicted the experimental data slightly better than Hukill-Ives Equation. Shedd equation was recommended in this study because of its slightly better predictions and mathematical simplicity. The increase of moisture content of safflower seeds from 6,5 % (w.b.) to 19,5 % (w.b.) decreased the airflow resistance by 35%. The terminal velocity of safflower seeds was 9,18 m s -1 at 6,5% (w.b.) and 9,09 m s -1 at 19,5 % (w.b.). The value of terminal velocity was not affected by moisture content. The drag coefficient of safflower seeds were slightly affected by moisture content and found to be 0,648-0,659. Keywords: Safflower, physical properties, terminal velocity, airflow resistance, Shedd equation, Hukill-Ives equation

10 TEŞEKKÜR Yüksek lisansımın ilk gününden bu yana yardım ve hoşgörüsünü benden hiç esirgemeyen danışman hocam Doç. Dr. Sefa Tarhan, jüri üyeleri Yrd. Doç. Dr. Sedat Karaman, Yrd. Doç. Dr. Saadettin Yıldırım a desteklerini benden esirgemeyen çalışma arkadaşlarım Arş. Gör. Hakan Polatcı ya, Yüksek lisans öğrencisi Ömer Faruk Yeşildağ a teşekkürü bir borç bilirim. Ayrıca her şeyimi borçlu olduğum fedakar aileme, varlıkları ve sevgileriyle bana büyük destek veren diğer arkadaşlarıma sonsuz teşekkür ve sevgilerimi sunuyorum. Sedat BERBER 2007

11 İÇİNDEKİLER Sayfa ÖZET..... ABSTRACT... TEŞEKKÜR... İÇİNDEKİLER.. ŞEKİLLER LİSTESİ. ÇİZELGELER LİSTESİ... i iii v vi viii ix SEMBOLLER LİSTESİ... x 1. GİRİŞ LİTERATÜR ÖZETİ MATERYAL VE METOD Materyal Metod Yığın Halindeki Aspir Tohumlarının Hava Akımına Karşı Gösterdiği Direncin Belirlenmesi Aspir Tohumlarının Son Hız Değerlerinin Belirlenmesi Aspir Tohumlarının Nemlendirilmesi ve Nem Tayini Aspir Tohumlarının Fiziksel Özelliklerinin Belirlenmesi Aspir Tohumu Yığınlarının Hava Akımına Gösterdiği Direncin Matematiksel Modellenmesi Aspir Tohumlarının Sürüklenme Katsayılarının Hesaplanması SONUÇLAR Aspir Tohumu İle İlgili Bazı Fiziksel Özellikler Aspir Tohumları Yığınlarının Hava Akımına Gösterdiği Direnç Değerleri Aspir Tohumlarının Son Hız Değerleri... 36

12 5. TARTIŞMA VE ÖNERİLER KAYNAKLAR ÖZGEÇMİŞ

13 ŞEKİLLER LİSTESİ Şekil 3.1. Aspir bitkisi 13 Şekil 3.2. Aspir tohumu.. 14 Şekil 3.3. Yığın halindeki Aspir tohumlarının hava akımına karşı gösterdiği direnci belirleme deney düzeneği. 15 Sayfa Şekil 3.4. Aspir tohumlarının siloya doldurulması.. 16 Şekil 3.5. Şeffaf boru.. 17 Şekil 3.6. Aspir nemlendirme bidonları.. 19 Şekil 4.1. Kuru aspir örneklerinin hava akımına gösterdiği dirence ait deneysel veriler ve Shedd eşitliği ile yapılan tahminler.. 29 Şekil 4.2. Nemlendirilmiş aspir örneklerinin hava akımına gösterdiği dirence ait deneysel veriler ve Shedd eşitliği ile yapılan tahminler.. 31 Şekil 4.3. Kuru aspir örneklerinin hava akımına gösterdiği dirence ait deneysel veriler ve Hukill-Ives eşitliği ile yapılan tahminler 33 Şekil 4.4. Nemlendirilmiş aspir örneklerinin hava akımına gösterdiği dirence ait deneysel veriler ve Hukill-Ives eşitliği ile yapılan tahminler... 35

14 ÇİZELGELER LİSTESİ Sayfa Çizelge 4.1. Aspir tohumuna ait bazı fiziksel özellikler Çizelge 4.2. Kuru Aspir tohumları için Shedd eşitliğine ait varyans analiz Sonuçları Çizelge 4.3. Kuru Aspir tohumları için Shedd eşitliği parametreleri Çizelge 4.4. Nemlendirilmiş Aspir tohumları için Shedd eşitliğine ait varyans analiz sonuçları Çizelge 4.5. Nemlendirilmiş Aspir tohumları için Shedd eşitliği parametreleri Çizelge 4.6. Nemlendirilmiş Aspir tohumları için Hukill-Ives eşitliği varyans analiz sonuçları Çizelge 4.7. Kuru Aspir tohumları için Hukill-Ives eşitliği parametreleri Çizelge 4.8. Nemlendirilmiş Aspir tohumları için Hukill-Ives eşitliğine ait varyans analiz sonuçları Çizelge 4.9. Nemlendirilmiş Aspir tohumları için Hukill-Ives eşitliği parametreleri Çizelge Aspir tohumunun hava akımına gösterdiği dirence ait modellerin iyilik dereceleri Çizelge Aspir tohumları son hız deneyi sonuçları Çizelge Aspir tohumlarının hava akımına gösterdiği dirence ait modellerin iyilik dereceleri... 38

15 SEMBOLLER LİSTESİ Sembol Açıklama Birim N Yaş baza göre nem içeriği % W i Kurutma öncesi ürün ağırlığı g W s Kurutma sonrası ürün ağırlığı g N f Son nem içeriği % N i İlk nem içeriği % P Porozite % Y y Yığın hacim ağırlığı kg m -3 Y g Gerçek tohum hacim ağırlığı kg m -3 YA Yığılma açısı ( ) KY Koni yüksekliği cm KYÇ Koni yarı çapı cm D g Geometrik ortalama çap mm L Uzunluk mm W Genişlik mm T Kalınlık mm A p Hava akımına gelen iz düşümü yüzey alanı mm 2 K Küresellik % P 1 m yığın derinliği için basınç düşüm değeri Pa m -1 V Hava hızı m s -1 a1, b1 Shedd eşitliği parametreleri a2, b2 Hukill-Ives eşitliği parametreleri OTH Ortalama taraflılık hatası OKHK Ortalama kareler hatası kökü OYH Ortalama yüzde hata X i i inci ölçülen değer i inci hesaplanan değer Y i n Toplam örnek sayısı G Aspir tohum ağırlığı kg Y h Havanın hacim ağırlığı kgm -3 V t Kritik hız Ms -1 R 2 Belirleme sayısı

16 1. GİRİŞ Aspir (Carthamus tinctorious, L.) bitkisi, yalancı safran, Amerikan safranı ve boyacı safranı gibi isimlerle bilinen, geniş yapraklı tek yıllık, sarı, kırmızı, turuncu, beyaz ve krem renklerinde çiçeklere sahip dikenli ve dikensiz tipleri olan, kuraklığa dayanıklı ve ortalama yağ oranı %30-45 arasında değişebilen bir yağ bitkisidir. Aspir tohumlarından elde edilen yağ, yemeklik olarak kullanılmaktadır ve kalitelidir. İnsan sağlığı açısından önemli bir unsur olan toplam doymamış yağ asitleri oranı çok yüksektir. Bu oran %90 93 civarındadır. Son yıllarda oleik asit (Omega 9) oranı yüksek bitkiler üzerinde de çalışmalar artmıştır. Günümüzde, oleik yağ asidi oranı %85 in üzerinde olan bitki çeşitleri de geliştirilmiştir. Zeytinyağındaki oleik asit yağ oranının %65 85 arasında olduğunu düşünürsek, oleik tipteki aspir yağının beslenme açısından en az zeytinyağı kadar önemli olduğu açıkça görülmektedir. Diğer yağ bitkilerinde de olduğu gibi, aspir bitkisinden elde edilen yağda (özelliklede Oleik tipte olanlar) biodizel yapımında kullanılmaktadır. Aspir yağı içerdiği yüksek orandaki linoleik asit (Omega 6) nedeniyle çabuk kuruyan yağlardan olduğu için, boya sanayi kullanımına uygundur (Babaoğlu, 2005). Ülkemizde her yıl toplam 1,000,000 1,200,000 ton civarı yağ tüketilmektedir. Ülkemiz genelinde yetiştirilen değişik yağ bitkilerinden elde edilen yağ miktarı yaklaşık 600,000 ton kadardır. Diğer bir ifadeyle ancak tükettiğimizin yarısı kadar yağ üretebilmekteyiz. Açık olarak ortaya çıkan, geri kalan ihtiyacımız ise, her yıl yüz milyonlarca döviz ödenerek ithal edilmektedir. Aspir bitkisi kuraklığa dayanıklı olduğundan ülkemizin hemen hemen her tarafında, özellikle verimsiz olan alanlarda, ekonomik olarak getirisi fazla olan diğer bitkilerin yetiştirilemeyeceği alanlarda rahatlıkla yetiştirilebilecek bir bitkidir (Babaoğlu, 2005). Yağı alındıktan sonra geriye kalan aspir küspesi, içerdiği %25 e varan ham protein oranıyla hayvancılıkta da iyi bir yem kaynağıdır. Tohum kabukları sanayide pek çok

17 alanda kullanılmaktadır. Örneğin, daha yoğun ve sert yüzeyli kâğıt yapımında; hafif ve gözenekli fırınlanmış tuğla ve seramik yapımında; yalıtım işlerinde dolgu maddesi olarak; kolay kırılabilir hassas eşyalar için ambalaj paketi yapımında başarılı bir biçimde kullanılır. Aspir bitkisi, yeşilken hayvanların direkt olarak otlatılmasına da uygundur. Bununla birlikte, silaj veya kuru ot (yem) yapımına da elverişlidir. Yem olarak çok lezzetli ve besleyici olup, besin değeri en az yulaf ve yonca kadar yüksektir. Tohumları, büyükbaş hayvanlara 2 kg ı geçmemek üzere, kırılmadan, bütün halinde arpa gibi yedirilebilir. Yağlı bir tohum olduğu için bu şekilde beslenen süt hayvanlarında süt veriminde artış tespit edilmiştir. Aspir bitkisinin Anadolu ya gelişi, Orta Asya dan göç eden Türkler vasıtasıyla olmuştur. Bulgaristan dan gelen göçmenlerle bazı dikenli tipler Marmara bölgesinde (Balıkesir yöresine) yıllarında getirilerek tarımı yapılmıştır. Ülkemize girişi bu kadar eski olmasına rağmen, maalesef bugüne kadar gerekli önem verilmediğinden aspir bitkisi Türk tarımındaki yerini alamamıştır. Ülkemizde, bazı yörelerde dikenli ayçiçeği ve zerdeçal olarak da bilinmektedir. Bugün yalnızca Isparta, Eskişehir ve Balıkesir gibi geçit yörelerinde çiftçiler tarafından belli miktarlarda ekilen aspir bitkisi, el preslerinde veya diğer yöntemlerle yağı alınarak bölgesel olarak tüketilen, piyasaya arz edilmeyen bir bitki konumundadır. Tarımsal ürünlerin aerodinamik özellikleri, birçok tarım makinesinin tasarımı için gereklidir. Tarımsal ürünlerin aerodinamik özellikleri iki grupta incelenebilir. Birincisi, yığın halindeki ürünlerin hava akımına gösterdiği dirençtir. İkincisi de, tarımsal ürünlerin son hız değerleridir (Yağcıoğlu, 1996). Havasız ortamda, bütün cisimler yer çekimi dolayısıyla eşit olan ivmeyle yere düşerler. Gerçek atmosferik şartlarında serbest düşme yapan bir cismin ivmesi hava direnci sebebiyle bir süre sonra durur ve cismin sabit bir hızla düşmeye devam eder. Düşen cismin eriştiği maksimum hıza son hız (terminal velocity) denir. Tarımsal ürünlerin birbirlerinden

18 veya başka yabancı cisimlerden ( taş parçacığı, toz, sap, kavuz, saman, v.b.) ayrılmasında kullanılacak makinelerin tasarımında ve pnomatik iletim sistemlerinin tasarımında son hız özelliklerinden yararlanılmaktadır. Kurutma ve havalandırma işlemlerinden beklenen yarar yeterli miktarda havanın ürün yığınından geçebilmesine bağlıdır. Kurutma sırasında tane neminin azaltılması, havalandırma sırasında ise yığın ilk sıcaklığının yükselmesini önlemek amacıyla geçirilmek istenen hava akımı, tanelerin arasından geçerken doğal olarak bir dirençle karşılaşır. Yığından geçirilmek istenen hava, karşılaştığı bu direnci yenecek statik basınca sahip olmak zorundadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye için yüksek ekonomik ve teknik öneme sahip bir yağ bitkisi olan aspir (Carthamus tinctorious, L.) tohumları yığınının içerisinden geçen hava akımının karşılaştığı direnç ve tohumlarının son hız değerlerinden oluşan aerodinamik özelliklerinin belirlenmesi ve deneysel verilerin matematiksel modeller ile açıklanmasıdır.

19 2. LİTERATÜR ÖZETİ Yağcıoğlu ve Servi (1990) nin çeşitli tarım ürünlerinin hava akımına gösterdikleri direncin belirlenmesi üzerine yaptıkları çalışmada, tarım ürünlerinin kurutma ve havalandırma işlemlerinde, amaca uygun fan seçilerek enerji tüketiminin en aza indirilmesinde ürün yığınının hava akımına karşı gösterdiği direncin bilinmesi gerektiğini ifade etmişlerdir. Bu amaçla beş değişik ürün yığınından beş değişik hızda hava akımı geçirilerek, ürünlerin gösterdiği direnç belirlemişlerdir. Elde edilen verilere göre, ürün yığınının hava akımına gösterdiği direnç hava hızına bağlı olarak artmakta, eşdeğer çapı 5 mm nin üzerindeki ürünlerde, dane şekilleri küreselliğe yaklaştıkça azalmaktadır. Yağcıoğlu ve Bozkurt (1985) un, NK PX 616 çeşidi tanelenmiş mısır yığınının hava akımına gösterdiği direncin saptanması üzerine yaptıkları bir araştırmada; herhangi bir tarım ürünü yığınından geçirilen hava akımının uğrayacağı basınç düşümünün değerinin bilinmesi, uygulamada birçok kazançlar sağlayacağını ifade etmişlerdir. Bu kazançların en önemlisi, mümkün olan en küçük gücü tüketerek işe en uygun hava basıncını sağlayarak fanın seçimine olanak sağlamasıdır. Çünkü genel olarak fanın havaya kazandıracağı statik basıncın bir kat artması için güç tüketimi 8-10 kat arasında artmaktadır. Işık ve Yüksel (1991) ın ikinci ürün fasulyenin hava akımına karşı gösterdiği direncin belirlenmesi üzerine yaptıkları araştırmada; temizlenmiş ve temizlenmemiş fasulyeler üzerinde, değişik hava akımlarında gerçekleştirilen ölçümler, hava akım hızının artmasının, statik basınç düşümünü arttırdığı ve bu artışın ürünün nem içeriğine ve yabancı madde oranına bağlı olarak değişik boyutlarda oluştuğunu göstermişlerdir. Yıldız ve ark. (1985) nın mısır, soya fasulyesi ve yerfıstığı yığınlarının hava akımına karşı gösterdikleri direncin değişimi konusunda yaptıkları araştırmada ele alınan ürünlerin hava akımına karşı gösterdikleri direnç yükleme derinliğine bağlı olarak artmıştır. Bu artış yüksek hava hızlarında daha büyük değerdedir. Yerfıstığına kıyasla daha

20 az, soya fasulyesine kıyasla köşeli tane yapısına sahip olan mısırın hava akımına gösterdiği direnç daha fazladır. Mısır ve soyada nem içeriğinin artmasıyla hava akımına gösterilen direnç azalmıştır. Bu nedenle vantilatör seçiminde minimum nem içeriği dikkate alınmalıdır. Aktaş ve Akdemir (1997), akışkan yatak ortamında kuru soğanın ve soğan arpacığının temizlenmesi ve sınıflandırılmasıyla ilgili karakteristiklerin belirlenmesi üzerine bir çalışmada materyallerin fiziksel özelliklerindeki farklılıkların bunların aerodinamik özelliklerini etkilediğini bildirmişlerdir. Aynı gruptaki materyallerin özelliklerinin değişik olmasının bir diğer sebebinin de bazı materyallerin kendi eksenleri etrafında dönmeleri ve bundan dolayı farklı konumlarda yani sürekli değişen izdüşüm alanlarında asılı kalmalarından kaynaklandığını saptamışlardır. Dursun ve Güner (1997) in portakal ve elmanın hava akımına gösterdiği direncin belirlenmesi üzerine yapıkları bir çalışmada ürün fiziksel özelliklerinin ve yığın özelliklerinin hava akımının karşılaşacağı direnç üzerine etkilerini incelemişlerdir. Ürün çapının artmasıyla yığının hava akımına gösterdiği direncin azaldığını bildirmişlerdir. Bunun nedeni, ürün çapının artmasıyla yığının boşluk hacminin artması ve buna bağlı olarak hava akımına gösterilen direncin azalmasıdır. Ürün yükleme biçimiyle basınç düşmesi arasındaki ilişki ise, ürünün silo içerisine yüklenme biçimine bağlı olarak porozitesi ve hacim ağırlığı değişmektedir. Yığın hacim ağırlığının ve porozitesinin değişmesi ise hava akımına gösterilen direncin değişmesine neden olmaktadır. Ürün yükleme biçimi (rasgele yığma ve dizme) ile basınç düşmesi arasındaki ilişki hem portakal hem de elma çeşitlerinde ürünün, siloya dizilerek yüklenmesi durumunda hava akımına gösterilen direncin yığma şeklindeki yüklemeye göre daha yüksek olduğu görülmüştür. Hava hızına bağlı olarak yığma şekline göre silonun dizilerek doldurulması ile basınç düşmesi, portakalda %12,2 ile %18,7; Golden çeşidi elmada %20,2 ile %25,8; Starking çeşidi elmada ise %12,2 ile %12,9 arasında artmıştır. Sokhansanj ve ark. (1990) yaptıkları çalışmada mercimek yığının hava akımına göstermiş olduğu direnci incelemişlerdir. Kullandıkları hava hızı değerleri ile

21 m 3 m -2 s -1 arasında değişmiştir. Temiz mercimeğin hava akımına göstermiş olduğu direncin değeri tane mısırın direncinden 2,5 kat daha fazla olduğu ve buğdayın havaya göstermiş olduğu direncin 0,7 katı olduğunu bulmuşlardır. Mercimeğin nem içeriğinin %1 artması mercimeğin hava akımına gösterdiği direnci % 2,5 kat artırmıştır. Mercimeğin tane boyutları artıkça hava akımına gösterdiği direncin düşük ve orta hava hızı değerlerinde (0,0028 ile 0,0272 m 3 m -2 s -1 ) azalırken, yüksek hava hızı değerlerinde (0,0272 ile 0,5926 m 3 m -2 s -1 ) artış göstermiştir. Sıkıştırılarak mercimek yığınının hacim ağırlığının % 9 artırılması hava akımına gösterdiği direnci hava hızına bağlı olarak % 34 ile % 69 oranında artırmıştır. Yığın içerisindeki küçük kırık tane parçacıklarının artması hava akımına gösterilen direnci artırmıştır. Mısır yığının yatay yöndeki hava akışına gösterdiği direnç düşey yöndeki hava akışına gösterdiği direncin yaklaşık yarısına eşittir. Shedd (1953), tarımsal ürünlerin hava akımına gösterdiği direnç ile hava hızı arasındaki ilişkinin doğrusal olmadığını göstermiş ve bir üstlü fonksiyon geliştirmiştir. Kural ve Çarman (1997) nın bazı daneli ürünlerin aerodinamik özellikleri üzerine yaptıkları çalışmalarında; son hızın çavdarda 11,29-11,33 ms -1, aspirde 11,94-12,00 ms -1, nohutta 14,09-14,14 ms -1 ve fasulyede 14,11-14,20 ms -1 arasında değiştiğini belirtmişlerdir. Bu ürünlerin sürüklenme katsayıları ise çavdarda 0,27-0,31, aspirde 0,23-0,3, nohutta 1,22-1,29 ve fasulyede 0,44-0,50 değerleri aralıklarında olduğunu belirtmişlerdir. Son hızın, danenin ağırlığı, izdüşüm alanı ve küreselliğinden etkilendiğini tespit edilmiştir. Yıldız ve ark. (1992) nın bazı tarımsal ürünlerde son hız ve dane boyut özellikleri üzerine yaptıkları çalışmada kritik hız değeri, soya çeşitlerinde ms -1, mısırın PX çeşidinde 9-13 ms -1, Decalp XL72-AA çeşidinde ms -1, Balcalı-85 buğday çeşidinde ise 7-9 ms -1 arasında değiştiğini bildirmişlerdir. Belirlenen değerlerin altındaki hava hızlarında, üründen daha hafif materyallerin temizlenmesi olasıdır. Ayrıca bazı sürtünme kayıpları dikkate alınarak seçilecek hava hızlarında ürünler pnömatik sistemlerle bir yerden başka bir yere taşınabileceğini ifade etmişlerdir. Ürün nem içeriğindeki değişime bağlı olarak son hızın belirli oranlarda değiştiği ifade edilmiştir.

22 Beyhan ve Erol (1993) nın bazı fındık çeşitlerine ait dane ve zuruflu meyvelerin aerodinamik özellikleri üzerine yaptığı çalışmada; zuruflu fındık örneklerinin göz önünde alınan karakteristik boyutları ile aerodinamik özellikleri arasındaki ilişkiler düşük bulunmuştur. Buna, zuruflu fındıkların şekil özelliklerinden kaynaklanan, eksenleri etrafında dönme, yuvarlanma, hava akımına karşı izdüşüm alanlarının değişmesi ve aynı örnek gruplarının özgül ağırlıklarındaki farklılığın neden olduğu anlaşılmıştır. Nimkar ve Chattopadhyay (2002), yeşil Gram (Vigna radiata L.) bitkisinin tohumlarının hava akımına gösterdiği direnci farklı çalışma şartları için belirlemişlerdir. Dikkate alınan çalışma şartları % 8,16-16,65 (kuru baz) nem içeriği, 0,0104-1,0875 m 3 s - 1 m -2 hava hızı, 0,2-0,6 m yığın derinliği ve kgm -3 yığın hacim ağırlığıdır. Yeşil gram ın hava akım direnci, yüksek hava hızında, yüksek yığın derinliğinde ve düşük nem içeriğinde artmıştır. Sonuçlar, %1 oranında nem içeriğindeki artışın %2,43 civarında hava direncini azalttığını göstermiştir. %1 oranında yığın hacim ağırlığının artması hava direncini % 6,6 oranında artmıştır. Deneysel veriler üç farklı eşitlikle (Shedd eşitliği, Hukill-Ives eşitliği ve değiştirilmiş Ergün eşitliği) tanımlanmıştır. Üç eşitlikte iki parametreye sahiptir. Sıkı doldurulmuş yeşil gramın hava akım direnci seyrek doluma göre %50,4 oranında daha fazla olmuşken hacim ağırlığında sadece % 7,8 oranında artmıştır. Güner (2006), bazı bitki tohumlarının pnömatik taşıyıcı özellikleri hakkında yapmış olduğu çalışmasında pozitif bir alçak basınç pnömatik taşıyıcısı tasarlamıştır. Buğday tohumlarının, arpa tohumlarının, ayçiçeği tohumlarının ve mercimek tohumlarının pnömatik iletim sistemiyle taşınması için gerekli olan özellikler belirlenmiştir. Ayrıca tohumlarda meydana gelen mekanik zararlar, filizlenme oranı ve kuvvet endeksi deneysel olarak tespit edilmiştir. Buğday %55,06 oranında en yüksek küresellik değeri alırken, arpa %46,10 oranında en düşük sırada yer almaktadır. Buğdayın, arpanın, ayçiçeğinin ve mercimeğin hacimleri sırasıyla 35,76 mm³, 38,37 mm³, 71,29 mm³, ve 39,76 mm³ şeklindedir. Buğday, arpa, ayçiçeği ve mercimeğin bir tohumluk kütlesi yaklaşık, 47,38 g, 38,18 g, 57,80 g ve 56,54 g şeklindedir. Buğday, arpa, ayçiçeği ve mercimek için yığın hacim ağırlığı ve gerçek tohum hacim ağırlığı yaklaşık, kgm - ³, kgm - ³,

23 kgm - ³ ve kgm - ³ olarak elde edildi. En yüksek porozite yaklaşık %45,36 mercimek için elde edilirken, arpa için %31,25 en düşük değer elde edilmiştir. Buğdayın, arpanın, ayçiçeğinin ve mercimeğin izdüşüm yüzey alanları 14,70 mm², 25,10 mm², 61,49 mm² ve 27,70 mm² şeklinde bulundu. Buğday, arpa, ayçiçeği ve mercimeğin son hızları 9,86 dan 10,27 ms -1, 7,44 den 8,25 ms -1, 6,13 den 6,61 ms -1 ve 6,99 dan 7,72 ms -1 e değişkenlik göstermiştir. Buğdayın, arpanın, ayçiçeğinin ve mercimeğin sürüklenme katsayısı 0,490-0,532, 0,359-0,441, 0,345-0,401 ve 0,549-0,670 arasında değişmiştir. Buğday, arpa, ayçiçeği ve mercimeğin boyutları 3,04-7,92 mm, 2,58-9,54 mm ve 3,39-11,33 mm arasında farklılık göstermiştir. % 6,2 (k.b.) lik nem oranında boy, kilo ve ayçiçeği tohumu kalınlıkları 9,52 mm, 5,12 mm ve 3,27 mm olarak ölçülmüştür. Sacilik (2004), haşhaş tohumlarının hava akımına gösterdiği direnci araştırmışlardır. Direncin, yığın derinliğine, nem içeriğine ve yabancı madde oranına bağlı olduğunu rapor etmiştir. Haşhaş tohumlarının hava akım direnci %6,21, %10,03, %14,19 ve %18,37 d.b lik nem içeriğinde belirlenmiştir Çalışır ve ark.(2005), aspir tohumunun fiziksel özelliklerini üç değişik nem içeriği (%5,61, % 14,08 ve %23,32) için incelemişlerdir tane tohum ağırlığı % 5,61 ve % 23,32 nemlerde sırasıyla 36,1 gr ve 47,2 gr olarak bulunmuştur. Yığın hacim ağırlığı % 5,61 ve % 23,32 nemlerde sırasıyla 526,9 ve 488,6 kgm - ³ olarak verilmiştir. Gerçek tohum hacim ağırlığı % 5,61 ve % 23,32 nemlerde sırasıyla 1096,7 ve 1187,6 kgm -3 olarak rapor edilmiştir. Porozite değeri % 5,61 ve % 23,32 nemlerde sırasıyla % 52,0 ve % 56,7 olarak verilmiştir. İzdüşüm alanı değeri % 5,61 ve % 23,32 nemlerde sırasıyla 24,60 mm 2 ve 27,50 mm 2 olmuştur. Kritik hız değerleri % 5,61 ve % 23,32 nemlerde sırasıyla 3,84 ms - ¹ ve 5,02 ms -1 olarak verilmiştir. Gupta ve ark. (2005), ayçiçeği (Helianthus annuus L.) nin aerodinamik özellikleri üzerine yaptıkları çalışmada; üç farklı çeşide ait ayçiçeği tohumlarının (NSFH-36, PSF- 118 ve Hibrid SH-3322) son hız değerlerini % 6,0 ve % 14,0 nem içeriğinde NSFH-36, PSF-118 ve Hibrid SH-3322 ayçiçeği tohumlarının son hızları 2,93-3,28, 2,54-3,04 ve

24 2,98 3,53 ms -1 olarak tespit etmişlerdir. Üç ayrı ayçiçeği çeşidinin son hızı nem oranı ile doğrusal değişkenlik gösteriştir. Sürüklenme katsayısı üzerindeki nem oranı etkisi ise NSFH-36, PSF-118 ve Hibrid SH-3322 ayçiçeği tohumları için sürüklenme katsayısı 0,18 den 0,23 e. 0,20 den 0,31 e ve 0,17 den 0,40 a nem seviyesi % 6,0 dan %1 14,0 d.b. e yükseldiğinde farklılık göstermektedir. Sürüklenme katsayısı nem içerik değeri ile doğrudan bir ilişki içerisindedir. % 6,0 - % 14,0 d.b. lik nem içeriğinde tohumların bütün çeşitlerinde nem içeriğinin artması ile sürüklenme katsayısı azalmaktadır. Saçılık ve Öztürk (1999), biçim özelliklerine göre patatesin hava akımına gösterdiği direnç üzerine yaptıkları çalışmada; patates tipi ve hava akımının direnç üzerine etkisi önemli bulunmuştur. Hava akım hızlarının artmasına bağlı olarak bütün örnek gruplarında direnç değerleri artmıştır. En büyük direnç değerleri uzun patates gruplarında gözlemlenmiştir. Örnek grupların incelenmesi sonucu yuvarlaktan uzun patatese doğru gidildikçe direnç değerlerinde doğrusal bir artış gözlenmiştir. Patates gruplarında boyut dağılımındaki düzensizlik ve porozite değişimi ise patatesin hava akımına gösterdiği direnci etkilemiştir. Tunçer ve Öztekin (1985), bazı tarımsal ürünlerin hava akımına karşı gösterdiği direnç değişimi ile ilgili araştırmalarında mısır, soya ve yer fıstığını ele almışlardır. Denemeleri, 0,08 ve 0,523 m 3 m -2 s -1 arasında değişen 11 farklı hava akımında yapmışlardır. Ele alınan ürünlerin hava akımına karşı gösterdikleri direnç, yükleme derinliğine bağlı olarak artmıştır. Bu artış yüksek hava hızlarında daha fazladır. Yer fıstığına kıyasla küçük, soyaya kıyasla köşeli dane yapısına sahip mısırın hava akımına gösterdiği direnç daha fazladır. Mısır ve soyada nem içeriğinin artmasıyla hava akımına gösterilen direnç azalmıştır. Yağcıoğlu, A. (1986), mısır dane neminin yığından geçen hava akımının statik basınç düşmesine etkisi üzerine yaptığı çalışmada; materyal olarak NKPX 616 çeşidi, içine ortalama boyutlarından daha küçük boyutlarda,ağırlık esasına göre % 2,5 oranında yabancı madde karıştırılmış dane mısır kullanmıştır. 0,05 ve 0,125 m 3 m -2 s -1 arasında dört farklı hava akımı hızı ve % 12,3 ve % 26,1 d.b. arasında beş farklı nem içeriğindeki yığınar

BADEM ÇEKİRDEĞİ YIĞINININ HAVA AKIMI DİRENCİNİN BELİRLENMESİ. Saadettin YILDIRIM1, Sefa TARHAN2

BADEM ÇEKİRDEĞİ YIĞINININ HAVA AKIMI DİRENCİNİN BELİRLENMESİ. Saadettin YILDIRIM1, Sefa TARHAN2 Adnan Menderes Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 2015; 12(1) : 97-102 Journal of Adnan Menderes University Agricultural Faculty 2015; 12(1) : 97-102 Araştırma / Research BADEM ÇEKİRDEĞİ YIĞINININ HAVA

Detaylı

Canıtez Çeşidi Nohutta Aynı Yükleme Hızında Ezilme Direnci Değişiminin Neme Bağlı Olarak Belirlenmesi

Canıtez Çeşidi Nohutta Aynı Yükleme Hızında Ezilme Direnci Değişiminin Neme Bağlı Olarak Belirlenmesi Ulud. Üniv. Zir. Fak. Derg., (2004) 18(1): 25-31 Canıtez Çeşidi Nohutta Aynı Yükleme Hızında Ezilme Direnci Değişiminin Neme Bağlı Olarak Belirlenmesi Eşref IŞIK * Taner GÜLER ** ÖZET Tarım Ürünlerinin,

Detaylı

MAK-LAB007 AKIŞKAN YATAĞINDA AKIŞKANLAŞTIRMA DENEYİ

MAK-LAB007 AKIŞKAN YATAĞINDA AKIŞKANLAŞTIRMA DENEYİ MAK-LAB007 AKIŞKAN YATAĞINDA AKIŞKANLAŞTIRMA DENEYİ 1.GİRİŞ Deney tesisatı; içerisine bir ısıtıcı,bir basınç prizi ve manometre borusu yerleştirilmiş cam bir silindirden oluşmuştur. Ayrıca bu hazneden

Detaylı

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:1 ANKARA NIN ASPİR BİTKİSİ PROFİLİ

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:1 ANKARA NIN ASPİR BİTKİSİ PROFİLİ ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:1 ANKARA NIN ASPİR BİTKİSİ PROFİLİ Hazırlayan Handan KAVAKOĞLU (ATB AR-GE, Gıda Yüksek Mühendisi) Yasemin OKUR (ATB AR-GE, Kimya Mühendisi)

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ BİTKİSEL ÜRETİM BİLGİ NOTU 2015 Yılı Türkiye İstatistik Kurumu 25/12/2015 tarihinde 2015 yılı Bitkisel haber bültenini yayımladı. 2015 yılında bir önceki yıla göre üretim miktarları; Tahıllar ve diğer

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ BİTKİSEL ÜRETİM BİLGİ NOTU 1. TAHMİN 2014 Türkiye İstatistik Kurumu 22/05/2014 tarihinde 2014 yılı 1. Tahmin Bitkisel Üretim haber bültenini yayımladı. 2014 yılında bitkisel üretimin bir önceki yıla göre

Detaylı

BALIKESİR SANAYİCİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ

BALIKESİR SANAYİCİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ BİTKİSEL ÜRETİM 2. TAHMİN 2014 2014 yılında bitkisel üretimin bir önceki yıla göre; Tahıllar ve diğer bitkisel ürünler üretiminin % 6,5 düşüşle 59,6 milyon ton, Sebze üretiminin % artışla 28,7 milyon ton,

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ BİTKİSEL ÜRETİM BİLGİ NOTU 2013 YILI Türkiye İstatistik Kurumu 27/12/2013 tarihinde 2013 yılı Bitkisel Üretim İstatistikleri haber bültenini yayımladı. 2013 yılında bitkisel üretim bir önceki yıla göre

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ BİTKİSEL ÜRETİM BİLGİ NOTU 2. TAHMİN 2016 Türkiye İstatistik Kurumu 28/10/2016 tarihinde 2016 yılı 2. Tahmin Bitkisel haber bültenini yayımladı. 2016 yılında bitkisel üretimin bir önceki yıla göre artacağı;

Detaylı

T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ LABORATUVARI

T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ LABORATUVARI T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ LABORATUVARI BORULARDA VE HİDROLİK ELEMANLARDA SÜRTÜNME KAYIPLARI DENEY FÖYÜ 1. DENEYİN AMACI Borularda

Detaylı

ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUVVET VE HAREKET

ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUVVET VE HAREKET ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUVVET VE HAREKET A BASINÇ VE BASINÇ BİRİMLERİ (5 SAAT) Madde ve Özellikleri 2 Kütle 3 Eylemsizlik 4 Tanecikli Yapı 5 Hacim 6 Öz Kütle (Yoğunluk) 7 Ağırlık 8

Detaylı

14.Şeker Pancarı Ekim Makinaları

14.Şeker Pancarı Ekim Makinaları Pancar tohumları büyüklükleri ve çimlenme yetenekleri farklı tohumlardır. İri tohumlar fazla embriyolu olup çimlenme yüzdeleri yüksektir. Küçük tohumlar ise tek embriyolu olup çimlenme yetenekleri düşüktür.

Detaylı

3.5. TARIM MAKİNALARI BÖLÜMÜ

3.5. TARIM MAKİNALARI BÖLÜMÜ 3.5. TARIM MAKİNALARI BÖLÜMÜ 3.5.1. TARIM MAKİNALARI ANABİLİM DALI Yürütücü Kuruluş (lar) : Çeşitli Tarımsal Ürünlerin Vakumla Kurutulmasında Kurutma Parametrelerinin Belirlenmesi İşbirliği Yapan Kuruluş

Detaylı

AKM 205 BÖLÜM 3 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ. Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut

AKM 205 BÖLÜM 3 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ. Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut AKM 205 BÖLÜM 3 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut 1. 70 kg gelen bir bayanın 400 cm 2 toplam ayak tabanına sahip olduğunu göz önüne alınız. Bu bayan

Detaylı

MALZEME ANA BİLİM DALI Malzeme Laboratuvarı Deney Föyü. Deneyin Adı: Malzemelerde Sertlik Deneyi. Deneyin Tarihi:

MALZEME ANA BİLİM DALI Malzeme Laboratuvarı Deney Föyü. Deneyin Adı: Malzemelerde Sertlik Deneyi. Deneyin Tarihi: Deneyin Adı: Malzemelerde Sertlik Deneyi Deneyin Tarihi:13.03.2014 Deneyin Amacı: Malzemelerin sertliğinin ölçülmesi ve mukavemetleri hakkında bilgi edinilmesi. Teorik Bilgi Sertlik, malzemelerin plastik

Detaylı

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:2 ANKARA NIN AYÇİÇEĞİ (ÇEREZLİK-YAĞLIK) PROFİLİ

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:2 ANKARA NIN AYÇİÇEĞİ (ÇEREZLİK-YAĞLIK) PROFİLİ ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:2 ANKARA NIN AYÇİÇEĞİ (ÇEREZLİK-YAĞLIK) PROFİLİ Hazırlayan Handan KAVAKOĞLU (ATB AR-GE, Gıda Yüksek Mühendisi) Yasemin OKUR (ATB AR-GE,

Detaylı

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut 1. Yoğunluğu 850 kg/m 3 ve kinematik viskozitesi 0.00062 m 2 /s olan yağ, çapı 5 mm ve uzunluğu 40

Detaylı

BALIKESİR SANAYİCİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ

BALIKESİR SANAYİCİ VE İŞADAMLARI DERNEĞİ BİTKİSEL ÜRETİM 2. TAHMİN Türkiye İstatistik Kurumu 30/10/ tarihinde yılı 2. Tahmin Bitkisel Üretim haber bültenini yayımladı. yılında bitkisel üretimin bir önceki yıla göre artacağı; Tahıl üretiminin

Detaylı

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METOTLAR-II BORU ve DİRSEKLERDE ENERJİ KAYBI DENEYİ 1.Deneyin Adı: Boru ve dirseklerde

Detaylı

Antepfıstığı (Pistacia vera L.) Kabuklu ve İç Meyvesinin Bazı Fiziksel Özelliklerinin Belirlenmesi

Antepfıstığı (Pistacia vera L.) Kabuklu ve İç Meyvesinin Bazı Fiziksel Özelliklerinin Belirlenmesi GOÜ. Ziraat Fakültesi Dergisi, 2007, 24 (1), 19-25 Antepfıstığı (Pistacia vera L.) Kabuklu ve İç Meyvesinin Bazı Fiziksel Özelliklerinin Belirlenmesi Ebubekir Altuntaş Alper Mutlu Gaziosmanpaşa Üniversitesi,

Detaylı

zeytinist

zeytinist 1 T.C. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ EDREMİT MESLEK YÜKSEKOKULU Zeytincilik ve Zeytin İşleme Teknolojisi Programı Öğr. Gör. Mücahit KIVRAK 0 505 772 44 46 kivrak@gmail.com www.mucahitkivrak.com.tr 2 3 4 Kolza

Detaylı

Tohum İşleme ve İyileştirme Teknolojik Çözüm Ortağınız VİBRO ÇÖP SASÖRÜ RADYAL TARAR

Tohum İşleme ve İyileştirme Teknolojik Çözüm Ortağınız VİBRO ÇÖP SASÖRÜ RADYAL TARAR Tohum İşleme ve İyileştirme Teknolojik Çözüm Ortağınız VİBRO ÇÖP SASÖRÜ RADYAL TARAR A C F D G E B A) Ürün Giriş B) Ürün Çıkış C) Aspiratör Hava Emiş Bağlantısı D) Elek üstü Kaba Oluğu E) Elek altı İnce

Detaylı

FİZİK DÖNEM ÖDEVİ KONU: HACİM SINIFI NUMARASI: 9/A 821

FİZİK DÖNEM ÖDEVİ KONU: HACİM SINIFI NUMARASI: 9/A 821 FİZİK DÖNEM ÖDEVİ KONU: HACİM ÖĞRETMENİN ADI SOYADI: FAHRETTİN KALE ÖĞRENCİNİN: ADI SOYADI: ESMA GÖKSAL SINIFI NUMARASI: 9/A 821 1. Çiftliğinde 4000 tane koyun barındıran bir çiftçi, koyunların 8 günlük

Detaylı

ÖZET OTOMATİK KÖKLENDİRME SİSTEMİNDE ORTAM NEMİNİN SENSÖRLERLE HASSAS KONTROLÜ. Murat ÇAĞLAR

ÖZET OTOMATİK KÖKLENDİRME SİSTEMİNDE ORTAM NEMİNİN SENSÖRLERLE HASSAS KONTROLÜ. Murat ÇAĞLAR vii ÖZET OTOMATİK KÖKLENDİRME SİSTEMİNDE ORTAM NEMİNİN SENSÖRLERLE HASSAS KONTROLÜ Murat ÇAĞLAR Yüksek Lisans Tezi, Tarım Makinaları Anabilim Dalı Tez Danışmanı: Doç. Dr. Saadettin YILDIRIM 2014, 65 sayfa

Detaylı

MADDE ve ÖZELLİKLERİ

MADDE ve ÖZELLİKLERİ MADDE ve ÖZELLİKLERİ 1 1. Aşağıdaki birimleri arasındaki birim çevirmelerini yapınız. 200 mg =.. cg ; 200 mg =... dg ; 200 mg =...... g 0,4 g =.. kg ; 5 kg =... g ; 5 kg =...... mg t =...... kg ; 8 t =......

Detaylı

YULAF YETİŞTİRİCİLİĞİ

YULAF YETİŞTİRİCİLİĞİ YULAF YETİŞTİRİCİLİĞİ Yulafın Kökeni Yulafın vatanını Decandolle Doğu Avrupa ve Tataristan; Hausknecht ise orta Avrupa olduğunu iddia etmektedir. Meşhur tasnifçi Kornicke ise Güney Avrupa ve Doğu Asya

Detaylı

HUBUBAT T.C. ÇORUM TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ - 31/12/2016. Tarih: Sayı: 2 Maddelerin Cins ve Nev'ileri

HUBUBAT T.C. ÇORUM TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ - 31/12/2016. Tarih: Sayı: 2 Maddelerin Cins ve Nev'ileri HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK 01/1/016-31/1/016 Sayfa: 1-11 ARPA YEMLİK MTS 0.83 0.757 1,675,898.00 KG 1,16,17.41 45 ARPA YEMLİK TTS 0.8 0.7535 686,580.00 KG 517,349.10 16 ARPA YEMLİK TTS- 0.68 0.75 0.6978

Detaylı

NÖ-A NÖ-B. Adı- Soyadı: Fakülte No:

NÖ-A NÖ-B. Adı- Soyadı: Fakülte No: Şube Adı- Soyadı: Fakülte No: NÖ-A NÖ-B Kimya Mühendisliği Bölümü, 2016/2017 Öğretim Yılı, 00323-Akışkanlar Mekaniği Dersi, Dönem Sonu Sınavı Soru ve Çözümleri 05.01.2017 Soru (puan) 1 (20) 2 (20) 3 (20)

Detaylı

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ Konsolidasyon Su muhtevası Dane dağılımı Üç eksenli kesme Deneyler Özgül ağırlık Serbest basınç Kıvam limitleri (likit limit) Geçirgenlik Proktor ZEMİN SU MUHTEVASI DENEYİ Birim

Detaylı

üretimi mümkündür. Biodizel, bir birim petrol yakıtı için kullanılan enerjiyle 3.2 birim biodizel üretilebilmektedir.

üretimi mümkündür. Biodizel, bir birim petrol yakıtı için kullanılan enerjiyle 3.2 birim biodizel üretilebilmektedir. İnsanoğlu yüzyıllardır, enerjinin tabii unsurlarından olan petrol ve doğalgazla hayatını idame ettirmeye çalışmıştır. Günümüzde, büyük savaşlara neden olan petrolün, bilim adamlarının yapmış olduğu hesaplamaya

Detaylı

T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TARIM MAKİNALARI ANABİLİM DALI Y.LİSANS TEZİ

T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TARIM MAKİNALARI ANABİLİM DALI Y.LİSANS TEZİ T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TARIM MAKİNALARI ANABİLİM DALI Y.LİSANS TEZİ BAZI CEVİZ ( Juglans regia L.) ÇEŞİTLERİNDE FARKLI NEM İÇERİKLERİNİN FİZİKSEL VE MEKANİK ÖZELLİKLERE

Detaylı

MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: SORULAR-CEVAPLAR

MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: SORULAR-CEVAPLAR MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: 1- (24 Puan) Şekildeki 5.08 cm çaplı 38.1 m uzunluğunda, 15.24 cm çaplı 22.86 m uzunluğunda ve 7.62 cm çaplı

Detaylı

2. Basınç ve Akışkanların Statiği

2. Basınç ve Akışkanların Statiği 2. Basınç ve Akışkanların Statiği 1 Basınç, bir akışkan tarafından birim alana uygulanan normal kuvvet olarak tanımlanır. Basıncın birimi pascal (Pa) adı verilen metrekare başına newton (N/m 2 ) birimine

Detaylı

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ MAKĠNA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ SANTRĠFÜJ POMPA DENEY FÖYÜ HAZIRLAYANLAR. Prof. Dr.

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ MAKĠNA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ SANTRĠFÜJ POMPA DENEY FÖYÜ HAZIRLAYANLAR. Prof. Dr. T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ MAKĠNA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ SANTRĠFÜJ POMPA DENEY FÖYÜ HAZIRLAYANLAR Prof. Dr. Aydın DURMUŞ EYLÜL 2011 SAMSUN SANTRĠFÜJ POMPA DENEYĠ 1. GĠRĠġ Pompa,

Detaylı

AGREGALAR Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi

AGREGALAR Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi AGREGALAR Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi Agregalar, beton, harç ve benzeri yapımında çimento ve su ile birlikte kullanılan, kum, çakıl, kırma taş gibi taneli farklı mineral yapıya sahip inorganik

Detaylı

Adı - Soyadı: Bekir Ergül Sınıf: 9-D No: 977 Öğretmeni: Fahrettin Kale

Adı - Soyadı: Bekir Ergül Sınıf: 9-D No: 977 Öğretmeni: Fahrettin Kale Adı - Soyadı: Bekir Ergül Sınıf: 9-D No: 977 Öğretmeni: Fahrettin Kale HACİM Hacim; bir maddenin kapladığı yerdir. Hacim; a. V harfi ile gösterilir. b. Skaler büyüklüktür. c. Maddeler için ayırt edici

Detaylı

ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU

ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU ADANA İLİ TARIMSAL ÜRETİM DURUMU RAPORU Ağustos 2013, Adana Hazırlayanlar Sabahattin Yumuşak; Adana Güçbirliği Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi Sinem Özkan Başlamışlı; Çiftçiler Birliği Yönetim Kurulu Üyesi

Detaylı

Termodinamik. Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Lütfullah Kuddusi. Bölüm 2 Problemler. Problem numaraları kitabın «5 th Edition» ile aynıdır.

Termodinamik. Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Lütfullah Kuddusi. Bölüm 2 Problemler. Problem numaraları kitabın «5 th Edition» ile aynıdır. Termodinamik Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Lütfullah Kuddusi Bölüm 2 Problemler Problem numaraları kitabın «5 th Edition» ile aynıdır. 1 2-26 800 kg kütlesi olan bir arabanın yatay yolda 0 dan 100 km/h hıza

Detaylı

5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI

5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI h 1 h f h 2 1 5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI (Ref. e_makaleleri) Sıvılar Bernoulli teoremine göre, bir akışkanın bir borudan akabilmesi için, aşağıdaki şekilde şematik olarak gösterildiği gibi, 1 noktasındaki

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB-305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB-305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB-305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I DENEY 2 : BORULARDA BASINÇ KAYBI VE SÜRTÜNME DENEYİ (AKIŞKANLAR MEKANİĞİ) DENEYİN AMACI:

Detaylı

YOĞUNLUK DENEYİ. Kullanılacak Donanım: 1. Terazi. 2. Balon jöje ve/veya piknometre, silindir (tank) Balon jöje. Piknometre. 3. Öğütülmüş ve toz cevher

YOĞUNLUK DENEYİ. Kullanılacak Donanım: 1. Terazi. 2. Balon jöje ve/veya piknometre, silindir (tank) Balon jöje. Piknometre. 3. Öğütülmüş ve toz cevher YOĞUNLUK DENEYİ TANIM VE AMAÇ: Bir maddenin birim hacminin kütlesine özkütle veya yoğunluk denir. Birim hacim olarak 1 cm3, kütle birimi olarak da g alınırsa, yoğunluk birimi g/cm3 olur. Bir maddenin kütlesi

Detaylı

2011 Yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı İstatistikleri

2011 Yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı İstatistikleri Yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı İstatistikleri Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 02/05/2012 tarihinde açıklanan, yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı haber bültenine göre; Hanehalkı

Detaylı

ÖZET. Yüksek Lisans Tezi. Đmge Đ. TOKBAY. Adnan Menderes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı

ÖZET. Yüksek Lisans Tezi. Đmge Đ. TOKBAY. Adnan Menderes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı iii ÖZET Yüksek Lisans Tezi AYDIN EKOLOJĐK KOŞULLARINDA FARKLI EKĐM ZAMANI VE SIRA ARALIĞININ ÇEMEN (Trigonella foenum-graecum L.) ĐN VERĐM VE KALĐTE ÖZELLĐKLERĐNE ETKĐSĐ Đmge Đ. TOKBAY Adnan Menderes

Detaylı

T.C. ÇORUM TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat ÇELTİK ,134, KG 2,865,570.

T.C. ÇORUM TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat ÇELTİK ,134, KG 2,865,570. HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: - ARPA YEMLİK MTS 0.59 0.8 0.6926 4,467,809.00 KG 3,094,466.72 607 ARPA YEMLİK MTS- 0.65 0.72 0.6963 325,05 KG 226,327.44 66 ARPA YEMLİK TTS 0.67 0.77 0.79,074,60 KG

Detaylı

AKM BÖLÜM 11 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı

AKM BÖLÜM 11 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı AKM 205 - BÖLÜM 11 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı 1. Bir arabanın 1 atm, 25 C ve 90 km/h lik tasarım şartlarında direnç katsayısı büyük bir rüzgar tünelinde tam ölçekli test ile

Detaylı

Bir malzeme, mal veya ürünün bir yerden başka bir yere taşınmasına endüstriyel taşıma denir. Endüstriyel taşınma iki sınıfa ayrılmaktadır.

Bir malzeme, mal veya ürünün bir yerden başka bir yere taşınmasına endüstriyel taşıma denir. Endüstriyel taşınma iki sınıfa ayrılmaktadır. ENDÜSTRİYEL TAŞIMA (TRANSPORT) Bir malzeme, mal veya ürünün bir yerden başka bir yere taşınmasına endüstriyel taşıma denir. Endüstriyel taşınma iki sınıfa ayrılmaktadır. İç Taşıma (Kısa mesafeli taşıma)

Detaylı

Yığma yapı elemanları ve bu elemanlardan temel taşıyıcı olan yığma duvarlar ve malzeme karakteristiklerinin araştırılması

Yığma yapı elemanları ve bu elemanlardan temel taşıyıcı olan yığma duvarlar ve malzeme karakteristiklerinin araştırılması Yığma yapı elemanları ve bu elemanlardan temel taşıyıcı olan yığma duvarlar ve malzeme karakteristiklerinin araştırılması Farklı sonlu eleman tipleri ve farklı modelleme teknikleri kullanılarak yığma duvarların

Detaylı

5 kilolitre=..lt. 100 desilitre=.dekalitre. 150 gram=..dag. 1. 250 g= mg. 0,2 ton =..gram. 20 dam =.m. 2 km =.cm. 3,5 h = dakika. 20 m 3 =.

5 kilolitre=..lt. 100 desilitre=.dekalitre. 150 gram=..dag. 1. 250 g= mg. 0,2 ton =..gram. 20 dam =.m. 2 km =.cm. 3,5 h = dakika. 20 m 3 =. 2014 2015 Ödevin Veriliş Tarihi: 12.06.2015 Ödevin Teslim Tarihi: 21.09.2015 MEV KOLEJİ ÖZEL ANKARA OKULLARI 1. Aşağıda verilen boşluklarara ifadeler doğru ise (D), yanlış ise (Y) yazınız. A. Fiziğin ışıkla

Detaylı

ÇEV207 AKIŞKANLAR MEKANİĞİ KİNEMATİK-1. Y. Doç. Dr. Güray Doğan

ÇEV207 AKIŞKANLAR MEKANİĞİ KİNEMATİK-1. Y. Doç. Dr. Güray Doğan ÇEV207 AKIŞKANLAR MEKANİĞİ KİNEMATİK-1 Y. Doç. Dr. Güray Doğan 1 Kinematik Kinematik: akışkanların hareketlerini tanımlar Kinematik harekete sebep olan kuvvetler ile ilgilenmez. Akışkanlar mekaniğinde

Detaylı

METEOROLOJİ. III. Hafta: Sıcaklık

METEOROLOJİ. III. Hafta: Sıcaklık METEOROLOJİ III Hafta: Sıcaklık SICAKLIK Doğada 2 tip denge var 1 Enerji ve sıcaklık dengesi (Gelen enerji = Giden enerji) 2 Su dengesi (Hidrolojik döngü) Cisimlerin molekülleri titreşir, ancak 273 o C

Detaylı

Bernoulli Denklemi, Basınç ve Hız Yükleri Borularda Piezometre ve Enerji Yükleri Venturi Deney Sistemi

Bernoulli Denklemi, Basınç ve Hız Yükleri Borularda Piezometre ve Enerji Yükleri Venturi Deney Sistemi Bernoulli Denklemi, Basınç ve Hız Yükleri Borularda Piezometre ve Enerji Yükleri Venturi Deney Sistemi Akışkanlar dinamiğinde, sürtünmesiz akışkanlar için Bernoulli prensibi akımın hız arttıkça aynı anda

Detaylı

TOHUMCULUK ÜRETİM. Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı,

TOHUMCULUK ÜRETİM. Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı, TOHUMCULUK ÜRETİM Tohumluklar tarımsal üretimin temel girdilerinin başında gelmekte olup, kaliteli tohum kullanımı, verimi ve üretimi artırmasının yanı sıra daha dayanıklı, daha az maliyetli ve rekabet

Detaylı

Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı

Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı Su Debisi Hesabı Sıcak sulu ısıtma sistemleri, günümüzde bireysel ve bölgesel konut ısıtmasında, fabrika ve atölye, sera ısıtmasında, jeotermal enerjinin kullanıldığı ısıtma

Detaylı

Kanola Bitkisi, Yağı ve Özelikleri

Kanola Bitkisi, Yağı ve Özelikleri Kanola Bitkisi, Yağı ve Özelikleri Kanola, kolza bitkisinden geliştirilen ve şifalı özellik gösteren yağa verilen isimdi. Daha sonra, kolza bitkisinin istenmeyen özelliklerini elemeye yönelik bazı bitki

Detaylı

KOLEMANİT FLOTASYON KONSANTRELERİNİN BRİKETLEME YOLUYLE AGLOMERASYONU. M.Hayri ERTEN. Orta Doğu Teknik Üniversitesi

KOLEMANİT FLOTASYON KONSANTRELERİNİN BRİKETLEME YOLUYLE AGLOMERASYONU. M.Hayri ERTEN. Orta Doğu Teknik Üniversitesi KOLEMANİT FLOTASYON KONSANTRELERİNİN BRİKETLEME YOLUYLE AGLOMERASYONU M.Hayri ERTEN Orta Doğu Teknik Üniversitesi ÖZET. Flotasyondan elde edilen kolemanit konsantrelerinin kurutma veya kalsinasyon gibi

Detaylı

Zeminlerin Sıkışması ve Konsolidasyon

Zeminlerin Sıkışması ve Konsolidasyon Zeminlerin Sıkışması ve Konsolidasyon 2 Yüklenen bir zeminin sıkışmasının aşağıdaki nedenlerden dolayı meydana geleceği düşünülür: Zemin danelerinin sıkışması Zemin boşluklarındaki hava ve /veya suyun

Detaylı

AKM 205-BÖLÜM 2-UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ

AKM 205-BÖLÜM 2-UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ AKM 205-BÖLÜM 2-UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ 1 Bir otomobil lastiğinin basıncı, lastik içerisindeki havanın sıcaklığına bağlıdır Hava sıcaklığı 25 C iken etkin basınç 210 kpa dır Eğer lastiğin hacmi 0025

Detaylı

LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ

LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ Mak. Yük. Müh. Emre DERELİ Makina Mühendisleri Odası Edirne Şube Teknik Görevlisi 1. GİRİŞ Ülkelerin

Detaylı

FİZİKOKİMYA I ARASINAV SORU VE CEVAPLARI 2013-14 GÜZ YARIYILI

FİZİKOKİMYA I ARASINAV SORU VE CEVAPLARI 2013-14 GÜZ YARIYILI Soru 1: Aşağıdaki ifadeleri tanımlayınız. a) Sistem b)adyabatik sistem c) Kapalı sistem c) Bileşen analizi Cevap 1: a) Sistem: Üzerinde araştırma yapmak üzere sınırladığımız bir evren parçasına verilen

Detaylı

Çözüm :1. r 3 ÇÖZÜM.3

Çözüm :1. r 3 ÇÖZÜM.3 KONU:MADDE E ÖZELLİKLERİ- 9.Sınıf enbuyufizikci@hotmail.com 0507980746 Hazırlayan ve Soru Çözümleri: AHMET SELAMİ AKSU Fizik Öğretmeni www.fizikvefen.com S.. Üst yüzeyi 000 cm çizgisinde su dolu dereceli

Detaylı

TOHUMCULUK ÜRETİM. Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı,

TOHUMCULUK ÜRETİM. Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı, TOHUMCULUK ÜRETİM Bilindiği üzere, tohumluklar tarımsal üretimin temel girdilerinin başında gelmekte olup, kaliteli tohum kullanımı, verimi ve üretimi artırmasının yanı sıra daha dayanıklı, daha az maliyetli

Detaylı

MANOMETRELER 3.1 PİEZOMETRE

MANOMETRELER 3.1 PİEZOMETRE 18 3 MANOMETRELER Düşük sıvı basınçlarını hassas olarak ölçmek için yaygın bir metot, bir veya birden fazla denge kolonu kullanan piezometre ve manometrelerin kullanılmasıdır. Burada çeşitli tipleri tartışılacaktır,

Detaylı

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METODLAR -I BERNOULLİ DENEYİ FÖYÜ 2014 1. GENEL BİLGİLER Bernoulli denklemi basınç, hız

Detaylı

Ege Sahil Kuşağına Uygun Kavuzsuz Yulaf Çeşidinin Geliştirilmesi Beslenme Yaklaşımı

Ege Sahil Kuşağına Uygun Kavuzsuz Yulaf Çeşidinin Geliştirilmesi Beslenme Yaklaşımı Ege Sahil Kuşağına Uygun Kavuzsuz Yulaf Çeşidinin Geliştirilmesi Beslenme Yaklaşımı 07.10.2016 Özge YILDIZ Gıda Yük. Müh. Aydın İMAMOĞLU, Seda PELİT Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü İzmir Proje:

Detaylı

5-AGREGA BİRİM AĞIRLIĞI TAYİNİ (TS 3529)

5-AGREGA BİRİM AĞIRLIĞI TAYİNİ (TS 3529) 5-AGREGA BİRİM AĞIRLIĞI TAYİNİ (TS 3529) Deneyin Amacı: Agreganın gevşek ve sıkışık olarak işgal edeceği hacmi saptamaktır. Agreganın kap içindeki net ağırlığının kap hacmine bölünmesiyle hesaplanır ve

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4 BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 0 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY İÇİNDE SABİT SICAKLIKTA SİLİNDİRİK ISITICI BULUNAN DİKDÖRTGEN PRİZMATİK SAC KUTU YÜZEYLERİNDEN ZORLANMIŞ TAŞINIM

Detaylı

Silindirik iç ve dış yüzeyler üzerine açılan helisel girinti ve çıkıntılara vida denir.

Silindirik iç ve dış yüzeyler üzerine açılan helisel girinti ve çıkıntılara vida denir. 9. VİDALAR Silindirik iç ve dış yüzeyler üzerine açılan helisel girinti ve çıkıntılara vida denir. Vida Helisi Vida Adımı Bir kenarı silindirin çapına eşit dik bir üçgen, silindirin üzerine sarıldığında

Detaylı

YUMURTA TAVUĞU YETİŞTİRİCİLİĞİ

YUMURTA TAVUĞU YETİŞTİRİCİLİĞİ 2014 2015 YUMURTA TAVUĞU YETİŞTİRİCİLİĞİ Kanatlı Hayvan Yetiştiriciliği 1 YUMURTA TAVUKÇULUĞU Yumurta tavukçuluğu piliçlerde 20.haftadan sonra klavuz yumurta görülmesiyle başlar. Yumurta verimi 23. haftada

Detaylı

F KALDIRMA KUVVETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ) (3 SAAT) 1 Sıvıların Kaldırma Kuvveti 2 Gazların Kaldır ma Kuvveti

F KALDIRMA KUVVETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ) (3 SAAT) 1 Sıvıların Kaldırma Kuvveti 2 Gazların Kaldır ma Kuvveti ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUET E HAREKET F KALDIRMA KUETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ) (3 SAAT) 1 Sıvıların Kaldırma Kuvveti 2 Gazların Kaldır ma Kuvveti 1 F KALDIRMA KUETİ (ARCHİMEDES PRENSİBİ)

Detaylı

Mühendislik Mekaniği Statik. Yrd.Doç.Dr. Akın Ataş

Mühendislik Mekaniği Statik. Yrd.Doç.Dr. Akın Ataş Mühendislik Mekaniği Statik Yrd.Doç.Dr. Akın Ataş Bölüm 9 Ağırlık Merkezi ve Geometrik Merkez Kaynak: Mühendislik Mekaniği: Statik, R. C. Hibbeler, S. C. Fan, Çevirenler: A. Soyuçok, Ö. Soyuçok. 9. Ağırlık

Detaylı

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI. (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI. (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ Amaç ve Genel Bilgiler: Kayaç ve beton yüzeylerinin aşındırıcı maddelerle

Detaylı

Sıkıştırma enerjisi arttıkça optimum su muhtevası azalmakta, kuru birim hacim ağırlık artmaktadır. Optimum su muhtevasına karşılık gelen birim hacim

Sıkıştırma enerjisi arttıkça optimum su muhtevası azalmakta, kuru birim hacim ağırlık artmaktadır. Optimum su muhtevasına karşılık gelen birim hacim KOMPAKSİYON KOMPAKSİYON Zeminlerin stabilizasyonu için kullanılan en ucuz yöntemdir. Sıkıştırma, zeminin kayma mukavemetini, şişme özelliğini arttırır. Ancak yeniden sıkışabilirliğini, permeabilitesini

Detaylı

HUBUBAT T.C. SAMSUN TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ 01/04/ /04/2016. Tarih: Sayı: Sayfa: 1-15 Miktarı Br. Tutarı İşlem Sayısı.

HUBUBAT T.C. SAMSUN TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ 01/04/ /04/2016. Tarih: Sayı: Sayfa: 1-15 Miktarı Br. Tutarı İşlem Sayısı. HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: 1-15 ARPA YEMLİK MTS 0.60 0.70 0.6257 93,240.00 KG 58,344.00 5 ARPA YEMLİK TTS 0.63 0.83 0.6926 5,423,890.00 KG 3,756,614.70 13 ARPA YEMLİK ı: 3,814,958.70 18 ARPA

Detaylı

HELİSEL BORULARDA AKIŞ VE ISI TRANSFERİNİN İNCELENMESİ. Fırat Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makina Eğitimi Bölümü, 23119, Elazığ

HELİSEL BORULARDA AKIŞ VE ISI TRANSFERİNİN İNCELENMESİ. Fırat Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makina Eğitimi Bölümü, 23119, Elazığ TEKNOLOJİ, (2001), Sayı 3-4, 57-61 TEKNOLOJİ HELİSEL BORULARDA AKIŞ VE ISI TRANSFERİNİN İNCELENMESİ İsmail TÜRKBAY Yasin VAROL Fırat Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makina Eğitimi Bölümü, 23119, Elazığ

Detaylı

(b) Model ve prototipi eşleştirmek için Reynolds benzerliğini kurmalıyız:

(b) Model ve prototipi eşleştirmek için Reynolds benzerliğini kurmalıyız: AKM 205 BÖLÜM 7 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut 1. Askeri amaçlı hafif bir paraşüt tasarlanmaktadır. Çapı 7.3 m, deney yükü, paraşüt ve donanım ağırlığı

Detaylı

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ Makine Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü Termodinamik ve Isı Tekniği Anabilim Dalı Akışkanlar Mekaniği Genel Laboratuvar Föyü Güz Dönemi Öğrencinin Adı Soyadı : No : Grup

Detaylı

BASMA DENEYİ MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ. 1. Basma Deneyinin Amacı

BASMA DENEYİ MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ. 1. Basma Deneyinin Amacı 1. Basma Deneyinin Amacı Mühendislik malzemelerinin çoğu, uygulanan gerilmeler altında biçimlerini kalıcı olarak değiştirirler, yani plastik şekil değişimine uğrarlar. Bu malzemelerin hangi koşullar altında

Detaylı

T.C. SAMSUN TİCARET BORSASI YILLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat ARPA İTHAL ,733, KG 740,883.

T.C. SAMSUN TİCARET BORSASI YILLIK BORSA BÜLTENİ. Ortalama Fiyat. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat ARPA İTHAL ,733, KG 740,883. HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: - 30 ARPA YEMLİK MTS 0.25.38 0.365 6,206,99.00 KG 2,265,855.46 8 ARPA YEMLİK OFİS-A 0.40 0.40 0.4028 866,00.00 KG 348,828.7 ARPA YEMLİK TTS 0.24 0.53 0.3778 4,85,53.00

Detaylı

T.C. ÇORUM TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat MISIR , KG 87,569.

T.C. ÇORUM TİCARET BORSASI AYLIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat MISIR , KG 87,569. HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK 0/09/206-30/09/206 Sayfa: - 0 ARPA YEMLİK MTS 0.60 0.84 0.6862 3,700,227.00 KG 2,539,249.9 50 ARPA YEMLİK MTS- 0.64 0.68 0.6674 4,42 KG 94,382.92 20 ARPA YEMLİK TTS 0.69 0.76 0.735

Detaylı

Dumlupınar Gaz Atomizasyonu Ünitesi

Dumlupınar Gaz Atomizasyonu Ünitesi Dumlupınar Gaz Atomizasyonu Ünitesi DPT projesi desteği ile tasalanarak kurulan gaz atomizasyon ünitesinin genel görünümü şekil 1 de verilmiştir. Dumlupınar Gaz Atomizasyon ünitesi altı ana bölümden oluşmaktadır.

Detaylı

ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ

ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ ÖN ÇÖKTÜRME HAVUZU DİZAYN KRİTERLERİ Ön çöktürme havuzlarında normal şartlarda BOİ 5 in % 30 40 ı, askıda katıların ise % 50 70 i giderilmektedir. Ön çöktürme havuzunun dizaynındaki amaç, stabil (havuzda

Detaylı

SINIR TENORUNUN EKONOMİK BAKIR MİKTARI TAHMİN HASTASINA ETKİSİ

SINIR TENORUNUN EKONOMİK BAKIR MİKTARI TAHMİN HASTASINA ETKİSİ SINIR TENORUNUN EKONOMİK BAKIR MİKTARI TAHMİN HASTASINA ETKİSİ THE EFFECT OF THE CUT-OFF GRADE ON THE ESTIMATION ERROR OF ECONOMIC COPPER CONTENT Ercüment YALÇIN (*) ANAHTAR SÖZCÜKLER: u, Tahmin Hatası,

Detaylı

Zemin Suyu. Yrd.Doç.Dr. Saadet BERİLGEN

Zemin Suyu. Yrd.Doç.Dr. Saadet BERİLGEN Zemin Suyu Yrd.Doç.Dr. Saadet BERİLGEN Giriş Zemin içinde bulunan su miktarı (su muhtevası), zemin suyundaki basınç (boşluk suyu basıncı) ve suyun zemin içindeki hareketi zeminlerin mühendislik özelliklerini

Detaylı

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM Prof. Dr. Olcay KINCAY DÜZ TOPLAYICI Düz toplayıcı, güneş ışınımını, yararlı enerjiye dönüştüren ısı eşanjörüdür. Akışkanlar arasında ısı geçişi sağlayan ısı eşanjörlerinden farkı,

Detaylı

T.C. SAMSUN TİCARET BORSASI HAFTALIK BORSA BÜLTENİ. 21/04/ /04/2014 Sayfa: 2-10 Maddelerin Cins ve Nev'ileri. Ençok Fiyat.

T.C. SAMSUN TİCARET BORSASI HAFTALIK BORSA BÜLTENİ. 21/04/ /04/2014 Sayfa: 2-10 Maddelerin Cins ve Nev'ileri. Ençok Fiyat. HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK T.C. Sayfa: 1-10 ARPA YEMLİK MTS 0.58 0.60 0.5896 54,200.00 KG 31,958.20 2 ARPA İTHAL OFİS-S 0.65 0.65 0.6465 1,442,180.00 KG 932,369.37 1 ARPA YEMLİK ı: 964,327.57 3 ARPA ı 964,327.57

Detaylı

TOA06 SÜRÜKLENME KANALLI TAŞKIN YATAKLARDA MİNİMUM TAŞKINLAŞMA HIZININ BELİRLENMESİ

TOA06 SÜRÜKLENME KANALLI TAŞKIN YATAKLARDA MİNİMUM TAŞKINLAŞMA HIZININ BELİRLENMESİ TOA06 SÜRÜKLENME KANALLI TAŞKIN YATAKLARDA MİNİMUM TAŞKINLAŞMA HIZININ BELİRLENMESİ T. Algül, B. Algül, Ö. M. Doğan, B. Z. Uysal Gazi Üniversitesi, Mühendislik Mimarlık Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü

Detaylı

T.C. KIRŞEHİR TİCARET BORSASI YILLIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat ARPA YEMLİK MTS , KG 154,308.

T.C. KIRŞEHİR TİCARET BORSASI YILLIK BORSA BÜLTENİ. Enaz Fiyat. Ençok Fiyat. Ortalama Fiyat ARPA YEMLİK MTS , KG 154,308. HUBUBAT ARPA ARPA YEMLİK 0/0/204-3/2/204 T.C. Sayfa: - 9 ARPA YEMLİK MTS 0.50 0.69 0.5459 282,678.00 KG 54,308.3 22 ARPA YEMLİK ı: 54,308.3 22 ARPA BEYAZ ARPA BEYAZ (. GRUP) MTS 0.32 0.85 0.667 0,838,2.8

Detaylı

şeklinde ifade edilir.

şeklinde ifade edilir. MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 21 CEVHER HAZIRLAMA LAB. I ANDREASEN PIPETTE YÖNTEMİ İLE TANE BOYU DAĞILIMININ BELİRLENMESİ 1. AMAÇ Geleneksel labaratuvar elekleriyle elenemeyecek kadar küçük tane boylu malzemelerin

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 9A GERİNİM ÖLÇER KULLANARAK GERİLİM ANALİZİ YAPILMASI

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 9A GERİNİM ÖLÇER KULLANARAK GERİLİM ANALİZİ YAPILMASI BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 40 MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 9A GERİNİM ÖLÇER KULLANARAK GERİLİM ANALİZİ YAPILMASI TEORİ Bir noktada oluşan gerinim ve gerilme değerlerini

Detaylı

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METODLAR -I TAŞINIM VE IŞINIMLA BİRLEŞİK ISI TRANSFERİ DENEY FÖYÜ 1. Deney Amacı Farklı

Detaylı

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ YAPI MALZEMELERİ ANABİLİM DALI 1. KONU İlgi yazının ekindeki Murat Ayırkan, Fibertaş Prekast Şirketi adına imzalı dilekçede Fibertaş

Detaylı

YUVARLAK ÖRME MAKİNELERİNDE KUMAŞ GRAMAJINA ETKİ EDEN FAKTÖRLER ÖZET

YUVARLAK ÖRME MAKİNELERİNDE KUMAŞ GRAMAJINA ETKİ EDEN FAKTÖRLER ÖZET TMMOB Tekstil Mühendisleri Odası UCTEA The Chamber Of Textile Engineers Tekstil ve Mühendis The Journal Of Textiles and Engineers YIL 15 SAYI 70-71 YUVARLAK ÖRME MAKİNELERİNDE KUMAŞ GRAMAJINA ETKİ EDEN

Detaylı

SORULAR - ÇÖZÜMLER. NOT: Toplam 5 (beş) soru çözünüz. Sınav süresi 90 dakikadır. 1. Aşağıdaki çizelgede boş bırakılan yerleri doldurunuz. Çözüm.1.

SORULAR - ÇÖZÜMLER. NOT: Toplam 5 (beş) soru çözünüz. Sınav süresi 90 dakikadır. 1. Aşağıdaki çizelgede boş bırakılan yerleri doldurunuz. Çözüm.1. SORULAR - ÇÖZÜMLER 1. Aşağıdaki çizelgede boş bırakılan yerleri doldurunuz. Çözüm.1. Gıda Mühendisliği Bölümü, 2014/2015 Öğretim Yılı, Bahar Yarıyılı 0216-Akışkanlar Mekaniği Dersi, Dönem Sonu Sınavı Soru

Detaylı

Makine Mühendisliği İçin Elektrik-Elektronik Bilgisi. Ders Notu-2 Hazırlayan: Yrd. Doç. Dr. Ahmet DUMLU

Makine Mühendisliği İçin Elektrik-Elektronik Bilgisi. Ders Notu-2 Hazırlayan: Yrd. Doç. Dr. Ahmet DUMLU Makine Mühendisliği İçin Elektrik-Elektronik Bilgisi Ders Notu-2 Hazırlayan: Yrd. Doç. Dr. Ahmet DUMLU DİRENÇLER Direnci elektrik akımına gösterilen zorluk olarak tanımlayabiliriz. Bir iletkenin elektrik

Detaylı

T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ISI LABORATUVARI DOĞAL VE ZORLANMIŞ TAŞINIM DENEY FÖYÜ

T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ISI LABORATUVARI DOĞAL VE ZORLANMIŞ TAŞINIM DENEY FÖYÜ T.C. GAZİ ÜNİVERSİTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ISI LABORATUVARI DOĞAL VE ZORLANMIŞ TAŞINIM DENEY FÖYÜ 1. DENEYİN AMACI Doğal ve zorlanmış taşınım deneylerinden elde edilmek istenenler ise

Detaylı

ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FAN SİSTEMİ EĞİTİM ÜNİTESİ FAN

ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FAN SİSTEMİ EĞİTİM ÜNİTESİ FAN ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FAN SİSTEMİ EĞİTİM ÜNİTESİ FAN Döner bir pervane kanatları tarafından hava veya gazları hareket ettiren basit makinalardır. Eksenel fan: Döner bir mil üzerine pervane

Detaylı

MAK-LAB009 DOĞAL VE ZORLANMIġ TAġINIM YOLUYLA ISI TRANSFERĠ DENEYĠ

MAK-LAB009 DOĞAL VE ZORLANMIġ TAġINIM YOLUYLA ISI TRANSFERĠ DENEYĠ MAK-LAB009 DOĞAL VE ZORLANMIġ TAġINIM YOLUYLA ISI TRANSFERĠ DENEYĠ 1. GĠRĠġ Endüstride kullanılan birçok ısı değiştiricisi ve benzeri cihazda ısı geçiş mekanizması olarak ısı iletimi ve taşınım beraberce

Detaylı

2 Hata Hesabı. Hata Nedir? Mutlak Hata. Bağıl Hata

2 Hata Hesabı. Hata Nedir? Mutlak Hata. Bağıl Hata Hata Hesabı Hata Nedir? Herhangi bir fiziksel büyüklüğün ölçülen değeri ile gerçek değeri arasındaki farka hata denir. Ölçülen bir fiziksel büyüklüğün sayısal değeri, yapılan deneysel hatalardan dolayı

Detaylı

YAPILARDA BURULMA DÜZENSİZLİĞİ

YAPILARDA BURULMA DÜZENSİZLİĞİ YAPILARDA BURULMA DÜZENSİZLİĞİ M. Sami DÖNDÜREN a Adnan KARADUMAN a M. Tolga ÇÖĞÜRCÜ a Mustafa ALTIN b a Selçuk Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Konya b Selçuk Üniversitesi

Detaylı

A. PROJE BİLGİLERİ 2 B. DEPO HACMİ 4 C. YAPI BİLEŞENLERİNİN ÖZELLİKLERİ VE ISI İLETİM KATSAYILARI 5 1)DIŞ DUVAR 5 2)İÇ DUVAR 5 3)TAVAN 6 4)TABAN 6

A. PROJE BİLGİLERİ 2 B. DEPO HACMİ 4 C. YAPI BİLEŞENLERİNİN ÖZELLİKLERİ VE ISI İLETİM KATSAYILARI 5 1)DIŞ DUVAR 5 2)İÇ DUVAR 5 3)TAVAN 6 4)TABAN 6 A. PROJE BİLGİLERİ 2 B. DEPO HACMİ 4 C. YAPI BİLEŞENLERİNİN ÖZELLİKLERİ VE ISI İLETİM KATSAYILARI 5 1)DIŞ DUVAR 5 2)İÇ DUVAR 5 3)TAVAN 6 4)TABAN 6 D.ISI YÜKÜ HESABI 7 1. Trasnsmisyon Isı Yükü 7 2- İnfilitrasyon

Detaylı