Doğru yol yapımı, doğru yerin tespit edilmesiyle mümkündür. Sürekli kullanılacak

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Doğru yol yapımı, doğru yerin tespit edilmesiyle mümkündür. Sürekli kullanılacak"

Transkript

1 6. TOPRAK MÜHENDİSLİĞİ 6.1 Orman Yolları Yapımında Toprak Mühendisliği Doğru yol yapımı, doğru yerin tespit edilmesiyle mümkündür. Sürekli kullanılacak orman yollarının, yapım ve bakım masraflarının minimize edilmesi ve doğru yerin seçini için zeminin yapı ve özelliği ile davranışının bilinmesi gerekir. Zemin özeliklerinin tespitinde zemin etütleri şu yararları sağlar; - Taşıma gücü zayıf, drenajı yetersiz ve potansiyel heyelan alanlarından kaçınmak mümkün olur, - Uygun dolgu malzemesi ile üst yapı için gerekli stabilize malzemesinin temin edilebileceği yerlerin ve ocakların belirlenmesine yardımcı olur, - Yol yapımı sırasında güvenle uygulanabilecek kazı ve dolduru şev eğimi değerlerinin belirlenmesi ile dolduruların stabilizesi ile ilgili konularda yol gösterir, - Taban zemininin taşıma gücü ile buna bağlı olarak üst yapı dizaynı (kalınlığının hesabı) konusunda yardımcı olur, - Yeterli drenaj tesislerinin dizaynında faydalı olur. - Erozyonu önleyici tedbirlerin planlanmasında etkili olur, - İnşaatın yürütülesi sırasında yol yapım malzemesinin niteliklerinin kontrol edilmesini mümkün kılar, - Orman transportunun planlanması yanında sivikültürel amaçlar için faydalar sağlar, - Yol yapım masraflarının gerçeğe en yakın şekilde belirlenmesine yardımcı olur(bayoğlu, 1997). Zeminlerin yollarda alt yapı ve üst yapı malzemesi olarak kullanılabilirliğini belirleyen faktörlerin başında tane büyüklüğü ile bunların dağılımı (gradasyon) ve nem içeriği gelmektedir. Bunların yanında toprak tanecikleri arasındaki iç sürtünme (kohezyon),

2 kapillarite, elastisite, sıkıştırılabilme (komprehensibilite) ve geçirgenlik (permabilite) gibi özellikler de bu konuda bu konuda büyük önem taşımaktadır (Bayoğlu, 1997). 6.2 Taşıtların Yol Üzerindeki Etkileri Statik Etkileri Yol üzerinde seyreden taşıtlar yola tekerlekleri veya paletleri,ile yüklenmeyi aktarırlar. Zemine isabet eden basınç palet tekerlekli araçlarda lastik tekerlekli araçlardan daha azdır. Yükü yol yüzeyine ileten lastik tekerlekli iki yönlü statik etki yapar. Birincisi; yolun hemen üst yüzeyine etki yapan zımbalama kuvvetleri dir. İkincisi ise lastik ile donatılmış bir tekerleğe gelen toplam yükten yolun içinde alt yapının altına, doğal zemin yüzeyine kadar dağılan Basınç Kuvvetleridir. Yolun görevi, doğal zemine gelen bu basıncın belirli bir sınırı aşmamasını sağlamaktır Dinamik Etkiler Yol üzerinde hareket eden taşıtlar yolu; - Frenleme veya hızlanma sırasında - Motor gücünü lastik aracılığı ile zemine iletme sırasında - Hareket anında rendeleme etkisi yaparak Dinamik kuvvetlerle zorlar. Böylece yolda sökülmeler, çukurlar, çatlamalar ile aşınmalar meydana gelir. Bunlar ise, yolun daha da bozulmasına ve taşıtların arızalanmasına neden olurlar. Bu nedenle, yapılacak orman yolları taşıtlardan doğan statik ve dinamik etkilere karşı yeterli direnç ve stabiliteyi gösterecek şekilde planlanmalıdır. 6.3 Yol Jeotekniği Daha önce açıklandığı gibi taşıtlar gelen yüklerin etkileri üst ve alt yapı aracılığıyla yollara ve zemine iletilir. Bu nedenle doğal zeminlerin gerek yolların yapımı sırasında gerekse yol işletmeye açıldıktan sonra taşırlara ait tekrarlanmış yük etkileri altındaki davranışlarını etüt etme zorunluluğu vardır. Yüklerin doğurduğu basınç altında zemin sıkışmasının önemine ve zeminin cinsine göre zeminin davranışının etüdü, yol jeotekniğinin konusudur.

3 Yol jeotekniği yönünden zemin denince, kolay ayrışabilen mineral parçalarından oluşan bir karışım anlaşılır. Dolayısıyla yüzeyde bulunan bitkisel humus toprağı hiçbir zman söz konusu değildir. Ayrıca çok yüksek taşıma gücüne sahip, ayrışmaz ve homojen masif kayalarda yol jeotekniği açısından zemin sayılmaz. Orman yolları yapımında zeminin gerek yol tabanı olarak gerekse yol yapı malzemesi olarak kullanılabilme özelliklerin çok iyi bilinmesi gerekir. Bir orman yol projesinin hazırlanmasında gerekse yol yapımı sırasında yapılması gereken jeoteknik araştırmalar şöyle özetlenebilir. - Yol geçkisini yerinde incelemek; kazı ve dolduru bölgelerinde zeminin yapısını ve durumunu, bitki örtüsünü, mevsimsel etkileri belirlemek - Jeolojik haritalardan veya hava fotoğraflarından yararlanarak arazinin stabilizesi hakkında bilgi edinmek - Yol geçkisi boyunca yeterli sayıda sondajlar yaparak zemin tabakalarının kalınlığı hakkında kesin bilgi edinmek - Daha önce köy ve il yolları yapımı gerçeklemişse bunu yapan idarelerle bağlantı kurarak yol geçkisi boyunca jeoteknik bulgular edinmek. Yapılacak sondajların sayısı, yol geçkisi boyunca edinilecek izlenimler ve jeolojik harita ve hava fotoğraflarından çıkarılacak sonuçlar tamamen yol yapımından sorumlu orman mühendisinin isteği ve bilgisi içinde kalan tasarruflardır (Erdaş, 1997, s ) TABLO 1 VE TABLO 2 İLAVA EDİLECEK 5.4 Orman Yolları Açısından Zeminin İncelenmesi Orman yolları ormanlık alanlarda değişik yapıdaki zeminler üzerine inşa edilmektedir. Orman yolu da bir kara yoludur. Bunun için malzemeler ile zemin yapı ve özelliği ile davranışlarının incelenmesi gerekir. Kavram ve Tanımlar Orman yollarında yol yapımı ile ilgili hususların iyice anlaşılabilmesi için önce yol ve yol yapım ile ilgili kavramların tanımlanması gerekir (Şekil ).

4 Şekil : Tipik bir orman yolu en kesiti Yol: Teknik yönden bir çok defa tanımlanmasına rağmen burada yol; kara ulaştırma araçlarının gidiş gelişini temin amacıyla ortaya konulan yapının bütünüdür. Kamulaştırma Alanı: Yol yüzeyi, hendekleri, şevleri, sanat yapıları, köprüler, malzeme ocakları ve güvenliği için kamulaştırılan arazidir. Platform: Yolun banket dışı sınırları arasında kalan yüzeyidir. Kaplama: Motorlu araçların ve özel hallerde diğer taşıt ve yayaların geçmesine ayrılan şeritlerin yapımında kullanılan (asfalt, beton, parke, kum-çakıldan oluşan) en üst tabakadır. Banket: Yolun yüzeyinin motorlu araçların gidiş gelişine ayrılan kısım dışında kalan, yerine göre malzeme koymaya, yaya, hayvan vs. geçişine ve araçların durmasına ayrılan kısımdır. Şev: Herhangi bir kazı veya dolduruda platform kenarı ile doğal zemin arasında ki eğik yüzeye şev adı verilir. Temel Tabakası: Kaplama tabakası ile ince tesviye yüzeyi veya alt temel tabakası arasına konulan tabakadır. Üst Yapı: Kaplama, temel, alt temel tabakalarını içine alan yol yapısıdır. Alt Yapı: Yolun üst yapısı altında kalan, kazı ve kazı dolduru çalışmalarıyla sanat yapılarının tümü orman yolu inşaatında alt yapı olarak karakterize edilebilir. Hendek: Su akım amacıyla kazı şevi ile platform arasında kalan üçgen kesitli ve tabanı boyunca eğimi olarak açılan kanallara hendek adı verilir. Menfez: Akarsu, diğer bir yol ve benzeri engelleri aşmak üzere inşa edilen ve gözlerden herhangi birinin dayanak eksenleri arasındaki açıklığı eksen boyunca m den (OGM 202 Sayılı Tebliğde 6 m den) küçük açıklıklı yapılardır.

5 Köprü: Aynı amaç için yapılan açıklığı 10 m den (OGM 202 Sayılı Tebliğine göre 6 m den büyük olan yapılardır. Köprü Üst Yapısı: Köprünün ayakları üstünde kalan kısımdır. Köprü Alt Yapısı: Köprü üst yapısı altında kalan ayak ve temel kısmıdır. Anlaşılacağı üzere orman yollarında önemli olan yolun dikey yapısı yönünden alt yapı ve üst yapının birbirinden ayrılması gerektiğidir. Çünkü bunlar gerek inşaat tarz ve şekillerinin farklı olması, gerekse gördükleri ödevlerin farklı olması ve inşaat zamanlarının farklılığı ve birinin diğerini takip etmesi nedeniyle birbirinden ayrılır veya birbirine bağımlıdır. Alt yapı, kazı, dolduru ve sanat yapıları (İstinat duvarı, büzler vs.)çalışmalarını içerir. Üst yapı ifadesinde de yol trafiği yüzünden doğrudan doğruya yüklenmeye terk olunan yol tabakası ile banketler anlaşılır (Şekil ). Şekil : Yol Enkesitinde Üst Yapı ve Alt Yapı Alt yapının en üstü toprak tesviye yüzeyi olarak adlandırılır. Bunun üzerine sırasıyla üst yapı tabakaları olan alt temel, temel ve kaplama (alınma) tabakaları gelir. Yolun dikey olarak incelenmesi sırasında alt yapı ile zemin kavramlarını birbirine karıştırmamak gerekir. Zemin doğal olarak alt yapıda (kazılarda)veya alt yapının altında (dolduru altında) rastlanılan topraktır. Alt yapı çalışmaları doğrudan doğruya zeminle ilgili olduğundan zeminin daha yakından tanınması gerekir.

6 5.5 Zeminin Mekanik Yönden İncelenmesi Orman yolları, orman topraklarının yeterli taşıma yeteneği gösterememesi, belli bir kalınlıkta humus tabakası içermesi veya belli bir doğrultudaki kesiti çok zaman üzerinde bir taşıtın hareketine olanak sağlamayacak dalgalı olması sebebiyle hiçbir zaman doğrudan doğruya zemin üzerine oturtulmazlar. Bunun için doğal zemin yüzeyini kaplayan cm kalınlığındaki humus tabakasını ve bitki örtüsünü kaldırdıktan sonra ortaya çıkan yüzeyi belirli bir kesit biçimini alacak duruma getirmek için düzeltmek gerekir. Bu amaçla ya belirli bir derinliğe kadar bu zemini kazmak yada dışarıdan getirilecek olan toprak materyaliyle doldurmak ve sermek suretiyle belirli bir seviye ye yükseltmek yoluna gidilir. Bu kazı ve doldurma işlemlerinin tümüne yol inşaatında toprak işleri denir Üç fazlı sistem olarak zemin Herhangi bir anda zemine yapılan bir yükleme zeminin dengesini bozar yani zemin içindeki kuvvetler dengesi bozulur. O ana kadar kuvvet taşımayan taneler kuvvet taşır. Eğer zeminde su varsa kuvvetlerden o da etkilenir ancak gaz varsa gazlar zemin içindeki basınca katılır. Anlaşılacağı üzere zemin katı, sıvı ve gaz fazlarından oluşan bir sistemdir (Şekil ). Şekil : Üç fazlı sistem olarak zemin Zemin için; Vk : Katı tanelerin hacmi Vs : Suyun hacmi Vh : Hava hacmi Vt : Toplam hacim Pk: Katı tanelerin ağırlığı Ps : Suyun ağırlığı Ph : Havanın ağırlığı Pt : Toplam ağırlık Boşluk oranı n = [ (Vh + Vs) / Vt ] * 100 (%)

7 Su muhtevası w = (Ps / Pk) * 100 (%) Kuru yoğunluk γd = Pk/Vt (gr/cm 3 ; t/m 3 ) Islak yoğunluk γf = (Pk+Ps) / Vt (gr/cm 3 ; t/m 3 ) Vh=0 Zemin su ile doymuştur. Bu ifadeler zemini ifade etmeye yardımcı olur Zeminin mekanik yönden sınıflandırılması Zeminin sınıflandırılması tüm ulusların kabul ettiği USCS (Unified Soil Classification System) sistemdir. Bu sistem zeminin kalitatif özelliklerine göre 15 ana tipte toplanmıştır. Bu sisteme göre zeminin sınıflandırılması şu kriterler esas alınarak yapılmaktadır. a) Tane dağılım eğrisi b) Plastisite özellikleri c) Organik maddeler a) Tane Dağılım Eğrisi: Zeminin tane dağılım eğrisini çıkarmak amacıyla zemindeki tane büyüklükleri şu şekilde sınıflandırılır mm Kil İnce Taneler mm Silt mm Kum 2-60 mm Çakıl mm Taş >200 mm Blok Kaba Taneler Bu sınıflandırmadaki tane büyüklükleri esas alınarak tane dağılım eğrisine ulaşılır (Şekil ) Şekil: Bir Siltli Kum Zemininde Tane Dağılım Eğrisi

8 a) Plastisite Özellikleri: Bu özellik arazide el denemeleri ile laboratuarda belli deneylerle tespit edilir. b) Organik Maddeler: Arazide zeminin incelemesi sırasında zemin içindeki organik maddeler esmer rengi, kokusu ve süngerimsi yapısı ile tanınır. 5.6 Arazide Zeminin Sınıflandırılması Kaba taneli zeminlerin sınıflandırılması Zemini oluşturan tanelerin %50 den fazlası 0.06 mm den daha büyükse zemin kaba taneli olarak sınıflandırılır. Buna göre zeminde çakıl veya kum hakimdir mm lik tanelerin ağırlık yüzdesinden daha büyükse ana malzemesi çakıl olan zeminler söz konusudur. Eğer mm lik tanelerin ağırlık yüzdesi olarak payı 2-60 mm lik tanelerin ağırlık yüzdesinden büyükse bu defa da ana materyali kum olan bir zemin söz konusudur. Çakıl ve kumun bu kombinasyonundan şu sınıflandırmalar ortaya çıkar. a- İnce tane zemin içinde hiç mevcut değil veya %5 e kadar mevcut ise başka bir ifade ile zemin temiz ise şu dört sınıf mümkün demektir. - İyi bir tane dağılımı gösteren temiz çakıl; hiçbir tane grubu eksik değil veya fazla temsil edilmemiş. - Fena bir tane dağılımı gösteren temiz çakıl; bir veya birkaç tane grubu eksik veya fazla temsil edilmiş - İyi bir tane dağılımı gösteren temiz kum; hiçbir tane grubu eksik değil veya fazla temsil edilmemiş - Fena bir tane dağılımı gösteren temiz kum; bir veya birkaç tane grubu eksik veya fazla temsil edilmiş b- Zemin oldukça ince tane ihtiva ediyorsa (%5-15) plastisite özelliklerinin araştırılması gerektiği yanında aşağıdaki kombinasyonlar mümkündür. Siltli Çakıl: İnce taneler hiç ve çok zayıf bağlayıcı karakterde Killi Çakıl: İnce taneler bağlayıcı karakterde Siltli Kum: İnce taneler hiç ve çok zayıf bağlayıcı karakterde Killi Kum: İnce taneler bağlayıcı karakterde c- Zemin oldukça fazla ince tane ihtiva ediyorsa (%15-49) bu taktirde ince tanelerin plastiklik özelliklerinin araştırılması gerekir.

9 5.6.2 İnce taneli zeminlerin sınıflandırılması İnce taneli zeminler aşağıdaki deneyler sonucu sınıflandırılır. a) Sarsma Deneyi Su ile doygun vaziyetteki zemin örneği iyice yoğrulur ve 2-3 cm çapında bir küre halinde getirilir, avuç içerisine konur. Açık bir durumda bulunan el, yatay vaziyette sağa sola doğru sarsılır. Çok killi bir zeminde üst yüzeye su iletilmesi olmaz ve küre mat bir görünüş alır. Zayıf killi veya kumlu olan bir zeminde su üst yüzeye iletilir. Küre parlak bir görünüş alır. Çok uzun bir süre sarsmadan sonra üst yüzeyde su görünürse bu halde az killi siltli bir zemin düşünülür. Üst yüzey birden bire parlak bir görünüm alıyorsa kumlu bir zemin söz konusu demektir. b) Ezme Deneyi Zemin örneği su ile yoğrulur ve müteakiben kuru bir taban üzerinde 3 mm lik bir çapta kırılmaya başlayıncaya kadar ileri geri hareket ettirilerek avuç içi bir taban arasında yuvarlanır. Bu iş için harcanan zaman plastisite üzerinde bir ölçüdür. Ayrıca 3 mm lik bir çapta kırılmaya başlayan yuvarlanmış bir zeminin bu andaki sertliği plastisite üzerinde bir anlam ifade eder. Bu sertlik ne kadar büyük olursa zemin o kadar plastik demektir. Plastik olmayan zeminler 3 mm lik bir çapa kadar yuvarlanamazlar. Bilindiği üzere killer siltlere oranla daha yüksek plastisite gösterirler. c) Kuru Direnci Tespiti Bu zemin örneği havada, güneşte veya fırında kurutulur ve bu esnada parmaklar arasınsa kırılmaya, dağılmaya tabii tutulur. Killer çok yüksek bir direnç göstermesine karşılık, plastik olmayan siltler çok küçük bir direnç gösterirler Turba ve humus Organik madde muhtevası çık yüksek olan zeminler turba olarak kabul edilir. Bunlar yol inşaatında arzu edilmeyen zeminlerdir. Ayrıca yol yapım malzemesi olarak da kullanılmaz. 5.7 Zeminin Mekanik Özellikleri

10 Zeminin mekanik özellikleri genellikle su muhtevasına bağlıdır. Taşıma yeteneği ve kesme direnci su muhtevası azaldıkça artar. Su muhtevası belli bir değerden sonra artmaya devam ederse sıkıştırılabilme yeteneği azalır, kohezyon düşer. Su muhtevası başta olmak üzere zeminin mekanik özellikleri zeminin plastisite özelliği, zeminin kesme mukavemeti, taşıma yeteneği, sıkıştırılabilme özelliği ve organik zeminler olarak sıralanabilir Zeminin su muhtevası Orman yol yapımı anlatımında iki tür su muhtevası söz konur olacaktır. Bunlar; Wdoğal : Zeminin doğal halde ihtiva ettiği su miktarı Woptimal : Zeminin en iyi sıkıştırılabileceği anda ihtiva ettiği su miktardır. Zeminin su muhtevası (%) olarak ifade edilir. Bir zemindeki su muhtevası tesbitinde kullanılan metotlar, - Kurutma Metodu - Benzin Metodu - CaC2 Metodu dur Zeminin plastisite özellikleri a) Plastik Zeminler Bir zeminin kıvamı onun su muhtevasına bağlı ise de bir durumdan diğer duruma geçmesi zeminin cinsi ile yakından ilişkilidir. İsviçreli Atterberg zeminlerin kıvamlarını ve bu kıvamlar arasındaki sınırları şöyle tanımlamıştır. - Likit durumu : Zeminin bir çamur kıvamında olduğu durumdur (akıcı durum) - Plastik durum : Zeminin elle şekillendirilebilir hamur kıvamına oluğu durumdur. - Katı durum : Zeminin katı, sert durumda olup kurutulunca büzülme gösterdiği veya göstermediği durum. Zeminin durumları şematik olarak şöyle gösterilebilir. KATI PLASTİK LİKİT(şekil çizilecek) Zeminin bu fiziksel durumlarının değişmesi arasındaki sınırlar şu şekilde ifade edilebilir.

11 - Likit Limit : Zeminin kendi ağırlığı altında aktığı minimum su muhtevasıdır. - Plastik Limit : Zeminin kırılmadan el ile yuvarlanarak çapı yaklaşık (3 mm) olan bir silindir iplik biçimine getirilebildiği su muhtevasıdır. Plastik limit ile Likit limit arasındaki farka Plastisite İndeksi (PI) denir ve PI = LL-PL şeklinde gösterilir. PI miktarı zemin içinde ince kil miktarını karakterize ettiği gibi zeminin sınıflandırılmasında da bir faktördür. Eğer PI > 10 ise, bu zeminin oldukça killi, (PI > 20) ise çok killi oluğu söylenebilir. Plastisite İndeksi yüksek olan (PI > 6) zeminler temel altı ve temel tabakası olarak uygulanmaya elverişli değildir. Eğer bir zeminin su muhtevası Wdoğ, palastik limiti (PL) ve plastsite indeksi ile bulunur. Likit İndeksi; LI = (Förmül yazılacak) Formülü ile hesaplanır. Buna göre; LI < 0 zemin katı durumdadır LI=0-1 zemin plastik surumdadır LI > 1 zemin akıcı (likit) durumdadır. b) Plastik Olmayan Zeminler Oldukça temiz bazı kum türleri, bir kısım kaya tozları ve bazı diğer malzemelerin plastik limitleri belirlenemez. Bunlara plastik olmayan zeminler adı verilir. Kural olara bu tür zeminler bir aşınma tabakası ile uygun biçinde kaplandıkları zaman en uygun yol zemini oluştururlar Zeminin kesme mukavemeti Zeminin kesme mukavemeti genel olarak iki elemandan oluşur. 1. İç sürtünme elemanı: Zemini meydana getiren taneler arasındaki kilitlenmeden oluşan mukavemet. 2. Kohezyon elemanı: Zemin içindeki ince taneleri birlikte tutmaya çalışan iç kuvvetlerden doğan mukavemet.

12 Genel olarak ifade edilirse saf kum-çakıl gibi kaba taneli zeminler hemen bütün kesme mukavemetini taneler arası sürtünmeden, saf kil-silt gibi ince taneli zeminler özellikle kohezyondan aldıkları halde, bunların karışımı zeminlerde kesme mukavemeti sürtünme ile kohezyon elemanlarının birlikte etkisinden oluşur. Kesme mukavemeti esas alınarak üç zemin tipi söz konusu olabilir. 1- Sürtünme zeminleri (Kum-Çakıl) 2- Kohezyon zeminleri (Kil- silt) 3- Karışık zeminler (Kil-silt- kum-çakıl) Yol inşaatı sırasında toprak işlerinde zeminin kesme mukavemetinin oldukça yüksek olması zeminde arzu edilen bir özelliktir. Yol inşaatının yanında bilhassa orman içinde motorlu araçlarla taşıma sırasında zeminin kesme mukavemetinin oynadığı rol orman mühendisliğinde oldukça önemlidir. Zira herhangi bir motorlu aracın bir P yükünü çekebilmesi için aks üzerinde motor gücü arcılığıyla oluşturulan Md dönme momenti lastik tekerlekleri veya paletleri arcılığıyla zemine yatay yönde itici kuvvet uygular (Şekil ) Şekil: Düşey kuvvetler altında zemin içinde kuvvetlerin oluşumu Zeminin kendi bünyesinde oluşturduğu kesme mukavemeti (H) ile buna kaşı koyar. Böylece bir itme doğar. Araç hareket eder. Eğer kesme mukavemeti oldukça zayıf ise (H 0) zemin yük altında yeterli mukavemet göstermeyeceğinden deforme olur ve taşıt patinaj yapar (Erdaş, 1976). Zeminde oluşan (H) kesme mukavemeti oldukça önemli olup büyüklüğü kaba ve ince taneli zeminlerde birbirinden farklıdır. Kesme mukavemetini arttırmak için (F) lastik tekerlek veya palet temas yüzeyini arttırmalıdır. Zeminin kesme mukavemeti serbest basınç deneyi ile ölçülür. Burada bu deneylere ve ilgili detaylara yer verilmeyecektir Zeminin taşıma yeteneği Zeminin taşıma yeteneği zeminin herhangi bir yüklenmeyi deformasyon veya oturmalar belli bir sınır içinde kalmak şartıyla taşıyabilme yeteneğidir şeklinde tanımlanabilir.

13 Gerek alt yapıda veya orman içinde taşıma sırasında taşıtlardan gelen yüklemeyi zeminde deformasyonun belli bir sınır içinde kalarak taşımanın arzu edilmesi gerekse yol üst yapı tabakalarının oturmaması ve böylece yolun zarara uğramaması yönünden zeminin taşıma yeteneği yol yapımında çık önemlidir. Taşıma yeteneği şu metotlarla belirlenir: - CBR deneyi - Plak oturması deneyi - Defeleksiyon ölçmeleri - Zeminin sınıflandırılmasını esas olan tahmine dayalı metot. Orman yollarında yol yapımından önce yol geçkisine isabet edecek arazi taşıma yeteneği yönünden mutlaka etüt edilmelidir. Taşıma yeteneği fena olan zeminlerde transport sırasında gelen yüklenmenin zeminin alt tabakalarına doğru güvenli bir şekilde dağıtılması için yapılacak yollarda üst yapı kalınlığının fazla olası gerekir. Aynı şekilde böyle zeminlerde alt yapı çalışmalarının makine ile yapımı zor olduğu gibi yine böyle zeminlerde yüksek dolduru yapmaktan kaçınılmalıdır. Bu nedenle zeminin taşıma yeteneği değerlerinin mutlaka bilinmesi gerekir. Taşıma yeteneğinin bilinmesi yanında şu özelliklerinin nasıl değiştiğinin de bilinmesi önemlidir. - Taşıma yeteneğinin zamana göre değişimi Taşıma yeteneği, zeminin özelliklerine (kohezyon, su muhtevası, plastisite vb. )bağlı olduğundan bunlardaki değişim taşıma yeteneğini de değiştirir. Yapılan ölçmelere göre ilkbahar ve kış aylarında taşıma yeteneği değerinin en düşük olduğu söylenebilir. Orman yolları açısından değerlendirme en küçük taşıma değeri göz önüne alınarak yapılır. - Taşıma yeteneğinin yol geçkisi boyunca değişimi Taşıma yeteneği yol geçkisi boyunca aynı değerde olmayacağı için zeminin taşıma yeteneğinin düşük olduğu yerlerdeki yol kısımlarında oturma ve çökmeler oluşur. Bu ise orman yollarında transport akışını bozar, yol bakım masraflarını arttırır. Bu nedenle yol geçkisi boyunca taşıma yeteneğinin ortalama değerlerden büyük bir sapma göstermemelidir. -Taşıma yeteneğinin derinlikle değişimi

14 Bilinmesi, yol yapımı için uygun olmayan tabakanın kazılması gerekliliği, kazı derinliğinin tespit edilmesi ve makine ile yol inşaatının yürütülmesinin işletme yönünden değerlendirilmesi açısından önemlidir. Yapılan ölçmelerden belirlendiği üzere zeminin taşıma yeteneği derinlikle birlikte artar. Kazı derinliği arttıkça zeminin taşıma yeteneğinin arttığı görülür. Üst yüzeydeki organik madde miktarının fazlalığı olumsuz yönde etkiler. - Taşıma yeteneğinin su muhtevasıyla değişimi Genellikle derinlik artarken taşıma yeteneği arttığı, su muhtevası arttıkça taşıma yeteneği azalmakta ancak doyma noktasından sonra önem arz edecek kadar değişim olmamaktadır. Anlaşılacağı üzere orman yolları yapımında zeminin iyi drene edilmesi gerek şarttır. Zeminin taşıma yeteneği ile ilgili bu açıklamalar şöyle özetlenebilir. 1. Üst yapının kalınlığı zeminin taşıma yeteneği değerlerine bağlıdır. 2. Taşıma yeteneği değerleri zeminde belli bir değerin altına düşmemelidir. Aksi halde yükseltmek için çeşitli stabilizasyon metotları kullanılarak zeminin mekanik özelliklerinin düzeltilmesi gerekir. 3. En düşük taşıma yeteneği değerleri ilkbahar da donların çözülme periyodunda veya karların erime periyodu ardında belirlenmelidir. 4. Taşıma yeteneği fena olan zeminlerde yüksek dolduru yapılmamalı ve ağır yapım makineleri kullanılmamalıdır. Zeminin cimsi belirlendikten sonra yaklaşık olarak taşıma yeteneği belirlenebilir (Şekil ). Şekil : Zeminin taşıma yeteneğinin yaklaşık olarak tahmin edilmesi Zeminin sıkıştırılabilme özelliği Kısaca maddeler halinde özetleyecek olursak;

15 1. Eğer zeminin doğal su miktarı yaklaşık olarak optimal su miktarına eşit ise zemin doğrudan doğruya sıkıştırılabilir (Wdoğ = Wopt.). 2. Eğer zemin doğal su miktarı optimal su miktarından çık yüksek ile (Wdoğ >Wopt.), zemin ancak kurutulduktan sonra sıkıştırılabilir. 3. Eğer zeminin doğal su miktarından çok düşük ise (Wdoğ < Wopt) zemin sıkıştırılmadan önce uygun oranlarda sulanmalı yani ıslatılmalıdır. Pratik olarak kaba taneli zeminlerin genellikle kuru havalarda sıkıştırılması, buna karşılık ince taneli zeminlerin nemli havalarda veya kısa süreli bir yağmurdan sonra sıkıştırma yapılması uygundur. 6. Organik Zeminler Organik zeminler veya organik madde miktarı fazla olan zeminler dolduru materyali olarak arzu edilmezler. Çünkü bu tip zeminler; - Yüksek su muhtevasına sahiptir - Sıkışılamazlar - Taşıma yetenekleri düşüktür - yükleme altında oturma ve göçmelere neden olur. - Zamanla çürüme sonunda çöküntülere neden olur. 5.8 Alt Yapı Elemanı Olarak Zemin Davranışlarının İncelenmesi Alt yapı, kaplama ve temel tabakasından oluşan yol tabakalarının dayandırıldığı zemin ile sanat yapılarına genel olarak verilen bir kavramdır. Alt yapı kavramı içinde zemin, yol inşaatı içinde iki şekilde yorumlanabilir ve incelenebilir Yol tabanı olarak Yol tabakalarını taşıması ve yol inşaat makinelerinin çalışma alanı olarak görev üstlenmesi yönünden zeminin incelenmesi Dolduru materyali olarak Mevcut doldurular için gerekli materyalin doğrudan doğruya kazı materyali ile doldurulması imkanının araştırılması ve dolduru malzemesi olarak dışarıdan getirilen zeminin dolduru için elverişli olup olmadığının incelenmesi

16 Dört tane grubunun hangisinin zeminin özelliklerinin belirlenmesinde etken rol oynadığının bilinmesi gerekir. Aşağıdaki Tablo zeminin özelliklerinin hangi tane grubunun etkisiyle değişebileceğini ortaya koymaktadır (Tablo ). Tablo : Tane büyüklüklerinin değişimine göre zeminin özelliklerinin değişimi (ok işareti o yöne doğru artışı göstermektedir. Zeminin cinsi ile yol yapım makinelerine çalışma alanı olarak ne ölçüde elverişli olduğu konusunda şunlar özetlenebilir. 1.kaba taneli zeminlerin taşıma yeteneği oldukça yüksek olup alt yapı içinde yol yapım makinelerine çalıma alanı olarak kullanılabilmeye oldukça elverirlidir. 2. Kaba taneli zeminlerden ince taneli zeminlere geçerken zeminin makine ile çalışma alanı olarak kullanılması özelliği sınırlanmakta ve ince taneli zeminlerde ise kuru hallerde iyi iken ıslak tanelerde zorlaşmakta hatta olanaksızlaşmaktadır. 5.9 Orman Yolları Açısından Zeminin Morfolojik Olarak İncelenmesi Orman yolları yapımında esas olarak 3 zemin tipi söz konusu olup bunlar sırasıyla toprak, küskülük ve kaya olarak adlandırılır Toprak: Üç grupta incelenebilir. a) Batak ve Balçık: Su muhtevası yüksek olan ve suyu kolay bırakmayan genellikle akıcı ve yapışkan nitelikteki zeminlerdir. b) Yumuşak Toprak: Bel küreği ve kürekle kazılabilen gevşek toprak, bitkisel toprak, gevşek kum, gevşek silt ve benzeri zeminlerdir. c) Sert toprak: Kazmanın yassı ve ara sıra sivri ucu ile kazılabilen kil; kumlu kil, çakıllı kil ve kürekle atılabilen taşlı torak ve benzeri zeminlerdir Küskülük: İki grupta incelenebilir

17 a) Yumuşak küskülük: Kazmanın sivri ucu ara sıra küskü ve kamayla kazılabilen toprak, sert kil, yumuşak marn ile m³ e kadar büyüklükteki her cins moloz taşları yumuşak küskülük olarak adlandırılır. b) Sert Küskülük: Kazmanın sivri ucu küskü, kama ve kırıcı tabanca ile kazılabilen, çok ayrışmış yapıdaki granit, andezit, dasit, trakit, serpantin ve benzeri; zayıf çimento ve yumuşak yapıdaki gre, koglemera, anglomera vb. konsolide marn, kompact kil, çok çatlaklı siltile m³ büyüklükteki her cins kaya parçaları sert küskülük olarak adlandırılır Kaya: Üç grupta incelenir. a) Yumuşak Kaya: Küskü, kırıcı tabanca veya patlayıcı madde kullanılarak kazılabilen gre, koglomera, şistler, alçı taşı, yumuşak marnlı kalkerler, çatlaklı ve ayrışmış gnays, taşlanmış marn ve kil taşları ile m³ den büyük aynı cins kaya blokları yumuşak kaya olarak adlandırılır. b) Sert Kaya: Patlayıcı madde kullanılarak atılabilen, kırıcı tabanca ile parçalanıp sökülebilen, kalın tabaka ve kitle halindeki gre ve konglemera, andezit, dasit, trakit, gnays ve benzeri ile m³ den büyük aynı cins kaya blokları sert kaya olarak adlandırılır. c) Çok Sert Kaya: Fazla miktarda patlayıcı madde kullanılarak atılabilen kırıcı tabanca ile parçalanıp sökülebilen, ayrışmamış granit ve benzeri kayalar, bazalt, mermer vb. kayalar ile m³ den büyük aynı cins kaya parçalarıdır Orman Yollarının İnşaatı Orman yollarının yapımına öncelikle şantiye oluşturma ile başlanır. Orman yolları genellikle dağlık alanlarda ve yerleşim biriminden uzak yerlerdeki ormanları işletmeye açmak için planlandığından bu yolların yapımını gerçekleştirmek için yol yapım yerinin yakınında bir barınma yeri ile bazı araç gereçlerin korunduğu yerleri içeren dar anlamda bir şantiye kurmak gereklidir. Şantiye kurulumundan sonra, alt yapı çalışmalarının yapılması gerekir. Bunun için inşaat alanının temizlenmesi bağlamında ağaçların kesilmesi, kütüklerin çıkarılması, gerekli

18 olan yerlerde uygun yöntem ve malzeme kullanılarak patlayıcı maddeler ile kayaların parçalanması, değişik kazı metotları kullanılarak platform teşkili için toprak düzlemesi, kazı ve dolduru şevlerinin belirlenmesi ile kontrolü işlemleri sırasıyla gerçekleştirilir. Bütün karayollarında olduğu gibi orman yollarında da çalışmalar 3 aşamada tamamlanır. Bunlardan birinci aşama, yolların planlanması, ikinci aşama planlanan yolların alt yapı çalışmalarının tamamlanması ve üçüncü aşamada ise üst yapı cinsinin seçilmesi, boyutlandırılması ve uygulanmasıdır. Orman yollarının yapı elemanları olarak üst yapı, kaplama tabakası, temel tabakası ve alt temel tabakası olarak verilebilir. Üst yapı, zemin ve alt yapı üzerinde inşa edilmiş yol tabakaları olup kaplama, temel ve alt temel tabakalarından oluşur. Kaplama tabakası, motorlu araçların ve özel durumlarda diğer araçların istenilen hızda, konforda ve emniyette geçmesine yarayan hidrokarbonlu karışımlar, beton, kil-kum vb. gibi malzeme ile yapılan en üst tabakadır. Temel tabakası, taşıt tekerleklerinden önce ince kaplama tabakasına gelen ve oradan alta yayılan dinamik ve statik kuvvetlerin meydana getirdiği gerilmeleri alan ve onların homojen dağılımını sağlayarak bunları alt temele geçiren yolun en önemli tabakasıdır. Alt temel tabakası ise, temel tabakasından gelen gerilmeleri temele göre daha ucuz bir yapı ile alt yapıya geçirmek üzere, alt yapıyla temel tabakası arasına konan tabakadır. Bu tabaka kum, stabilize malzeme, kırmataş gibi materyalden meydana gelir. Alt Temel Temel Kaplama Banket Yol Ekseni Kazı Üst Yapı Dolduru Alt Yapı Zemin Şekil 1. Orman yolu yapı elemanları Orman yollarında yukarıda sözü edilen üç tabakanın hangi malzemelerden ve hangi kalınlıkta seçilmesi gerekliliği bir başka ifade ile boyutlandırılması üst yapının en önemli

19 konusudur. Üst yapının boyutlandırılmasından amaç ise yapı malzemesi, trafik, yöresel koşullar ve zemin gibi boyutlandırma faktörlerinin göz önüne alınarak aynı değerde çeşitli alternatiflerin bulunması ve bunlardan bir tanesinin seçilmesidir. Aynı değerde çeşitli alternatiflerden birisinin seçilmesi ise teknik olanaklara, amaca uygunluğa, taşımadaki konfor ve emniyete, yol bakım ve onarım olanakları ile yol yapım, bakım ve onarım giderlerinin ekonomikliğine bağlıdır (Erdaş, 1997). BOYUTLANDIRMA ŞEMASI ZEMİN Taşıma yeteneği Homojenlik Stabilizasyon olanağı Oturma ve çökmelere karşı duyarlık YÖRESEL KOŞULLAR Hidrolojik koşullar Don olayı TRAFİK Aks yükü Sayısı Büyüklüğü YAPI MALZEMESİ Mukavemeti Stabilitesi Aynı Değerde Eşdeğer Üst Yapı Variyantların Boyutlandırılması Variyantlar Arasında Seçim Kriterleri EKONOMİK KRİTERLER Yapım giderleri Bakım ve onarım giderleri TEKNİK KRİTERLER Amaca uygunluk Yapım ve bakım kolaylığı Konfor ve emniyet Yapı malzemesi temini olanağı Şekil 2. Orman yollarında üst yapının boyutlandırılması ve seçimini etkileyen faktörler (Erdaş, 1997) Bugün üst yapı kalınlıklarının belirlenmesi çoğunlukla amprik yöntemlerle yapılmaktadır. Bu yöntemler esas itibariyle daha önce yapılmış bulunan yolların etüdü ile deneme yollarında yapılan araştırmaların neticesinden ortaya çıkmıştır. Dolayısıyla bu amaçla başvurulabilecek en basit yol evvelce yapılmış bir yolun bozulmamış olmasını esas alarak o yol üzerindeki döşeme kalınlığının diğer yollara da uygulanmasıdır. Ancak bu yöntem her

20 zaman için ekonomik olmaz. Zira iyi cins bir zemin üzerine zayıf zeminde uygulanmış malzeme kalınlığının uygulanması veya aksi her zaman için mümkündür (Bayoğlu, 1997) Üst yapının tayini için kıyaslama, üst yapı sayısı, zemin taşıma yeteneği (CBR) ve grup indeksi metotları kullanılmaktadır. Bunlardan grup indeksi yöntemi sadeliği ve tatbik kolaylığı nedeniyle bugün köy ve il yolları yapımında uygulanmaktadır. Teknik özelikler bakımından birbirine yakınlığı dolayısıyla, orman yolları yapımında da üst yapı kalınlıklarının saptanması için bu yöntemden yararlanmak mümkündür (Aykut, 1978). Grup indeksi esas itibariyle ampirik bir sabitedir ve bir zeminin kendi dahil bulunduğu grup içerisinde temel zemin malzemesi olarak elverişlilik derecesinin ölçüsüdür. Dolayısıyla grup indeksi tek başına bir zeminin hangi gruba dahil olduğunu tayine yaramaktadır. Bir zeminin grubu her şeyden önce elek analizi neticesi ile likit limit ve plastisite indekslerinin değerleri ile ortaya çıkmaktadır. Bir zeminin grup indeksi değeri yükseldikçe buna paralel olarak evsafı da düşmektedir. Grup indeksi bir formül yardımıyla hesap edilmekte olup bu esas itibariyle toprağın 200 nolu standart elekten geçen miktarı ile likit limit ve plastisite indekslerinin bir fonksiyonudur. Toprakların grup indeksleri 0-20 arasında değerler almaktadır (Bayoğlu 1968 b) Orman Yolları İnşaatı Açısından Zeminin İncelenmesi Orman yolları ormanlık alanlarda değişik yapıdaki zeminlerin üzerinde inşa edilmektedir. Bu zeminler ıslak veya kuru halde killi, siltli, kumlu veya çakıllı malzemelerden veya bunların karışımlarından oluşabilmektedir. Orman yollarında yolun dikey yapısı yönünden alt yapı ve üst yapının birbirinden ayrılması gerekmektedir. Bunlar gerek inşaat tarz ve şekillerinin başka olması, gördükleri işlevlerin farklı olması ve gerekse, özellikle orman yollarında yolun bir an önce hizmete açılmasının istenmesi nedeniyle inşata zamanlarının farklılığı ve birinin diğerini takip etmesi nedeniyle birbirlerinden ayrılır. Orman yolları için zeminler mühendislik yönünden çok önem taşımasına rağmen uygulamada orman yolları ile ilgili çalışmalara bir göz atıldığında bu konunun büyük ölçüde göz ardı edildiği açıkça görülmektedir. Gerçekten yolların üst yapı ve tabanında meydana gelen deformasyonlar, heyelanlar, yol gövdelerinin sularla yıkanıp götürülmesi, artan bakım, onarım ve yenileme giderleri ile trafikteki aksamalar hep bu ihmalin sonucu olarak ortaya çıkmaktadır (Bayoğlu, 1997).

ZEMİN MEKANİĞİ. Amaç: Yapı zemininin genel yapısını inceleyerek, zeminler hakkında genel bilgi sahibi olmak.

ZEMİN MEKANİĞİ. Amaç: Yapı zemininin genel yapısını inceleyerek, zeminler hakkında genel bilgi sahibi olmak. ZEMİN MEKANİĞİ Amaç: Yapı zemininin genel yapısını inceleyerek, zeminler hakkında genel bilgi sahibi olmak. Yakın çevrenizdeki yerleşim alanlarında mevcut zemini inceleyerek; Renk, tane yapısı, biçim,

Detaylı

3. ORMAN YOLLARININ ÖNEMİ

3. ORMAN YOLLARININ ÖNEMİ 3. ORMAN YOLLARININ ÖNEMİ Ormancılık faaliyetlerinin gerçekleşebilmesi için alt yapı tesisi olan orman yolları olmalıdır. Orman Yollarının Özelliği Orman yolu bir bilgisayar programı gibidir. Nasıl ki

Detaylı

3. BÖLÜM KAZI İŞLERİ

3. BÖLÜM KAZI İŞLERİ . BÖLÜM KAZI İŞLERİ İNŞ 404 Yapı Yönetimi 2. KAZI İŞLERİ Müteahhide hafriyat ödemesi yapılabilmesi için hafriyatı yapılan arazinin zemin cinsi belirlenmelidir. Birim fiyat tariflerinde zeminler aşağıdaki

Detaylı

ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği

ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği ULAŞIM YOLLARINA İLİŞKİN TANIMLAR 1. GEÇKİ( GÜZERGAH) Karayolu, demiryolu gibi ulaşım yollarının yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği varsayılan eksen çizgilerinin topoğrafik harita ya da arazi üzerindeki

Detaylı

İnşaat Mühendisliği Bölümü. Niğde Üniversitesi Toprak İşleri Ders Notları TOPRAK İŞLERİ. Dersin Amacı

İnşaat Mühendisliği Bölümü. Niğde Üniversitesi Toprak İşleri Ders Notları TOPRAK İŞLERİ. Dersin Amacı TOPRAK İŞLERİ Dersin Amacı Ulaştırma projelerinin yapımında gerekli olan toprak işleri konularında temel kavramların öğretilmesi. 1 Dersin Hedefleri Toprak işlerin hakkında genel bilgiye sahip 1 : olmak

Detaylı

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ Konsolidasyon Su muhtevası Dane dağılımı Üç eksenli kesme Deneyler Özgül ağırlık Serbest basınç Kıvam limitleri (likit limit) Geçirgenlik Proktor ZEMİNLERDE LİKİT LİMİT DENEYİ

Detaylı

Ders Notları 2. Kompaksiyon Zeminlerin Sıkıştırılması

Ders Notları 2. Kompaksiyon Zeminlerin Sıkıştırılması Ders Notları 2 Kompaksiyon Zeminlerin Sıkıştırılması KONULAR 0 Zemin yapısı ve zemindeki boşluklar 0 Dolgu zeminler 0 Zeminin sıkıştırılması (Kompaksiyon) 0 Kompaksiyon parametreleri 0 Laboratuvar kompaksiyon

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Selim BARADAN Yrd. Doç. Dr. Hüseyin YİĞİTER

Yrd. Doç. Dr. Selim BARADAN Yrd. Doç. Dr. Hüseyin YİĞİTER Dokuz Eylül Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü İNŞ4001 YAPI İŞLETMESİ METRAJ VE KEŞİF-1 Yrd. Doç. Dr. Selim BARADAN Yrd. Doç. Dr. Hüseyin YİĞİTER http://kisi.deu.edu.tr/huseyin.yigiter KAPSAM Temel

Detaylı

Bir esnek üstyapı projesi hazırlanırken değerlendirilmesi gereken faktörler: - Trafik hacmi, - Dingil yükü, - Dingil yüklerinin tekrarlanma sayısı -

Bir esnek üstyapı projesi hazırlanırken değerlendirilmesi gereken faktörler: - Trafik hacmi, - Dingil yükü, - Dingil yüklerinin tekrarlanma sayısı - BÖLÜM 5. ESNEK ÜSTYAPILARIN PROJELENDİRİLMESİ Yeni bir yol üstyapısının projelendirilmesindeki amaç; proje süresi boyunca, üzerinden geçecek trafiği, büyük deformasyonlara ve çatlamalara maruz kalmadan,

Detaylı

Prof. Dr. Osman SİVRİKAYA Zemin Mekaniği I Ders Notu

Prof. Dr. Osman SİVRİKAYA Zemin Mekaniği I Ders Notu HAFTALIK DERS PLANI Hafta Konular Kaynaklar 1 Zeminle İlgili Problemler ve Zeminlerin Oluşumu [1], s. 1-13 2 Zeminlerin Fiziksel Özellikleri [1], s. 14-79; [23]; [24]; [25] 3 Zeminlerin Sınıflandırılması

Detaylı

YAPI TEKNOLOJİSİ DERS-2

YAPI TEKNOLOJİSİ DERS-2 YAPI TEKNOLOJİSİ DERS-2 ÖZET Yer yüzündeki her cismin bir konumu vardır. Zemine her cisim bir konumda oturur. Cismin dengede kalabilmesi için konumunu koruması gerekir. Yapının konumu temelleri üzerinedir.

Detaylı

Sıkıştırma enerjisi arttıkça optimum su muhtevası azalmakta, kuru birim hacim ağırlık artmaktadır. Optimum su muhtevasına karşılık gelen birim hacim

Sıkıştırma enerjisi arttıkça optimum su muhtevası azalmakta, kuru birim hacim ağırlık artmaktadır. Optimum su muhtevasına karşılık gelen birim hacim KOMPAKSİYON KOMPAKSİYON Zeminlerin stabilizasyonu için kullanılan en ucuz yöntemdir. Sıkıştırma, zeminin kayma mukavemetini, şişme özelliğini arttırır. Ancak yeniden sıkışabilirliğini, permeabilitesini

Detaylı

ULAŞIM YOLLARINA AİT TANIMLAR

ULAŞIM YOLLARINA AİT TANIMLAR ULAŞIM YOLLARINA AİT TANIMLAR Geçki: Karayolu, demiryolu gibi ulaştıma yapılarının, yuvarlanma yüzeylerinin ortasından geçtiği varsayılan eksen çizgisinin harita ya da arazideki izdüşümüdür. Topografik

Detaylı

ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2014 Yılı DÖNER SERMAYE FİYAT LİSTESİ

ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2014 Yılı DÖNER SERMAYE FİYAT LİSTESİ Kullanılıyor Mesai içi 1. AGREGA DENEYLERİ 1.1. Elek analizleri 150 1.2. Agrega özgül ağırlığının bulunması 130 1.3. Agrega su muhtevasının bulunması 130 1.4. Los Angeles deneyi ile aşınma kaybının bulunması

Detaylı

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ Konsolidasyon Su muhtevası Dane dağılımı Üç eksenli kesme Deneyler Özgül ağırlık Serbest basınç Kıvam limitleri (likit limit) Geçirgenlik Proktor ZEMİN SU MUHTEVASI DENEYİ Birim

Detaylı

TEMEL İNŞAATI ZEMİN İNCELEMESİ

TEMEL İNŞAATI ZEMİN İNCELEMESİ TEMEL İNŞAATI ZEMİN İNCELEMESİ Kaynak; Temel Mühendisliğine Giriş, Prof. Dr. Bayram Ali Uzuner 1 Zemin incelemesi neden gereklidir? Zemin incelemeleri proje maliyetinin ne kadarıdır? 2 Zemin incelemesi

Detaylı

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2013 YILI DÖNER SERMAYE FİYAT LİSTESİ İÇİNDEKİLER

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2013 YILI DÖNER SERMAYE FİYAT LİSTESİ İÇİNDEKİLER ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2013 YILI DÖNER SERMAYE FİYAT LİSTESİ İÇİNDEKİLER Kod Deney Adı Sayfa No 1. AGREGA DENEYLERİ 2 2. TAŞ DENEYLERİ 2 3. ÇİMENTO

Detaylı

BSK Kaplamalı Yollarda Bozulmalar P R O F. D R. M U S T A F A K A R A Ş A H İ N

BSK Kaplamalı Yollarda Bozulmalar P R O F. D R. M U S T A F A K A R A Ş A H İ N BSK Kaplamalı Yollarda Bozulmalar P R O F. D R. M U S T A F A K A R A Ş A H İ N Çatlaklar Yorulma çatlağı Blok kırılma Kenar kırılması Boyuna kırılma (tekerlek izinde) Boyuna kırılma (tekerlek izi dışında)

Detaylı

APLİKASYON ve KAZI İŞLERİ

APLİKASYON ve KAZI İŞLERİ APLİKASYON ve KAZI İŞLERİ Zemin hakkında gerekli etütlerin yapılması ve bilgi edinilmesinden sonra yapının projesi hazırlanır. Hazırlanan projenin uygulanabilmesi inşaat sahasının kenarlarının arsa üzerinde

Detaylı

Çizelge 5.1. Çeşitli yapı elemanları için uygun çökme değerleri (TS 802)

Çizelge 5.1. Çeşitli yapı elemanları için uygun çökme değerleri (TS 802) 1 5.5 Beton Karışım Hesapları 1 m 3 yerine yerleşmiş betonun içine girecek çimento, su, agrega ve çoğu zaman da ilave mineral ve/veya kimyasal katkı miktarlarının hesaplanması problemi pek çok kişi tarafından

Detaylı

İŞ GRUPLARININ MALİYETTEKİ ORANLARI

İŞ GRUPLARININ MALİYETTEKİ ORANLARI İŞ GRUPLARININ MALİYETTEKİ ORANLARI İşin Adı : KATLI OTOPARK YAPIM İŞİ No İş Grubunun Adı Tutarı 01 INSAAT 1 İNŞAAT İMALATLARI 41.4519 2 KAZI İKSA VE ZEMİN İYİLEŞTİRME 47.0196 -- INSAAT Toplamı 88.4715

Detaylı

DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 GÜZ YARIYILI

DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 GÜZ YARIYILI DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 GÜZ YARIYILI Yrd. Doç. Dr. Uğur DAĞDEVİREN 2 3 Genel anlamda temel mühendisliği, yapısal yükleri zemine izin verilebilir

Detaylı

Zemin ve Asfalt Güçlendirme

Zemin ve Asfalt Güçlendirme Zemin ve Asfalt Güçlendirme Zemin iyileştirmenin temel amacı mekanik araçlarla zemindeki boşluk oranının azaltılması veya bu boşlukların çeşitli malzemeler ile doldurulması anlaşılır. Zayıf zeminin taşıma

Detaylı

JEOLOJİK ETÜT İŞLERİ JEOFİZİK ETÜT İŞLERİ İŞİN ADI ESKİ POZ NO YENİ POZ NO

JEOLOJİK ETÜT İŞLERİ JEOFİZİK ETÜT İŞLERİ İŞİN ADI ESKİ POZ NO YENİ POZ NO JEOLOJİK ETÜT İŞLERİ Jeolojik etüt ( 1/5000 ölçekli ) 38.1101 Jeolojik rapor yazımı ( 1/5000 ölçekli ) 38.1102 jeoteknik etüt ( 1/1000 ölçekli ) 38.1103 Jeolojik rapor yazımı ( 1/1000 ölçekli ) 38.1104

Detaylı

DİYARBAKIR MERMER TOZ ARTIKLARININ TAŞ MASTİK ASFALT YAPIMINDA KULLANILABİLİRLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI

DİYARBAKIR MERMER TOZ ARTIKLARININ TAŞ MASTİK ASFALT YAPIMINDA KULLANILABİLİRLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI DİYARBAKIR MERMER TOZ ARTIKLARININ TAŞ MASTİK ASFALT YAPIMINDA KULLANILABİLİRLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI 1.GİRİŞ Mermer üretiminde ülkemiz dünyada önemli bir yere sahiptir. Mermer ocak işletmeciliği ve işleme

Detaylı

BETON KARIŞIM HESABI. Beton; BETON

BETON KARIŞIM HESABI. Beton; BETON BETON KARIŞIM HESABI Beton; Çimento, agrega (kum, çakıl), su ve gerektiğinde katkı maddeleri karıştırılarak elde edilen yapı malzemesine beton denir. Çimento Su ve katkı mad. Agrega BETON Malzeme Türk

Detaylı

Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite

Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite Ders Notları 3 Geçirimlilik Permeabilite Zemindeki mühendislik problemleri, zeminin kendisinden değil, boşluklarında bulunan boşluk suyundan kaynaklanır. Su olmayan bir gezegende yaşıyor olsaydık, zemin

Detaylı

YOL İNŞAATINDA GEOSENTETİKLERİN KULLANIMI

YOL İNŞAATINDA GEOSENTETİKLERİN KULLANIMI YOL İNŞAATINDA GEOSENTETİKLERİN KULLANIMI Erhan DERİCİ Selhan ACAR Tez Danışmanı Yard. Doç. Dr. Devrim ALKAYA Geotekstil Nedir? İnsan yapısı bir proje, yapı veya sistemin bir parçası olarak temel elemanı,

Detaylı

DOĞU KARADENĠZ BÖLGESĠNDE HEYELAN

DOĞU KARADENĠZ BÖLGESĠNDE HEYELAN DOĞU KARADENĠZ BÖLGESĠNDE HEYELAN Heyelan ya da toprak kayması, zemini kaya veya yapay dolgu malzemesinden oluşan bir yamacın yerçekimi, eğim, su ve benzeri diğer kuvvetlerin etkisiyle aşağı ve dışa doğru

Detaylı

Mühendislik Mimarlık Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü

Mühendislik Mimarlık Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü ÇEKME DENEYİ 1. DENEYİN AMACI Mühendislik malzemeleri rijit olmadığından kuvvet altında deforme olup, şekil ve boyut değişiklikleri gösterirler. Malzeme özelliklerini anlamak üzere mekanik testler yapılır.

Detaylı

ZEMİN TÜRLERİ VE ÖZELLİKLERİ. Zemin cinsi niçin önemlidir?

ZEMİN TÜRLERİ VE ÖZELLİKLERİ. Zemin cinsi niçin önemlidir? ZEMİN TÜRLERİ VE ÖZELLİKLERİ Zemin cinsi niçin önemlidir? Zeminin sertliği, kohezyonu yarma kazısını, dolayısıyla çalışma yöntemi ve araç seçimini etkiler, Zeminin cinsi, şev eğimini belirlemede önemlidir,

Detaylı

T.C. ULAŞTIRMA DENİZCİLİK VE HABERLEŞME BAKANLIĞI ALTYAPI YATIRIMLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HAVA MEYDANLARI BİRİM FİYAT ANALİZLERİ 2014

T.C. ULAŞTIRMA DENİZCİLİK VE HABERLEŞME BAKANLIĞI ALTYAPI YATIRIMLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HAVA MEYDANLARI BİRİM FİYAT ANALİZLERİ 2014 T.C. ULAŞTIRMA DENİZCİLİK VE HABERLEŞME BAKANLIĞI ALTYAPI YATIRIMLARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ HAVA MEYDANLARI BİRİM FİYAT ANALİZLERİ 2014 MEYDAN YAPIM DAİRE BAŞKANLIĞI 2013 YILI BİRİM FİYATLARI POZ NO 15.001/H

Detaylı

BETON KARIŞIM HESABI (TS 802)

BETON KARIŞIM HESABI (TS 802) BETON KARIŞIM HESABI (TS 802) Beton karışım hesabı Önceden belirlenen özellik ve dayanımda beton üretebilmek için; istenilen kıvam ve işlenebilme özelliğine sahip; yeterli dayanım ve dayanıklılıkta olan,

Detaylı

2.05.2016 ZEMİNLERİN SIKIŞTIRILMASI (KOMPAKSİYON) KOMPAKSİYON ETKİSİ ZEMİNLERİN SIKIŞTIRILMASININ SAĞLADIĞI YARARLAR

2.05.2016 ZEMİNLERİN SIKIŞTIRILMASI (KOMPAKSİYON) KOMPAKSİYON ETKİSİ ZEMİNLERİN SIKIŞTIRILMASININ SAĞLADIĞI YARARLAR 1) Kazı Makineleri : Dozer, greyder, kompresör ve darbeli deliciler, ekskavatörler 2) Yükleyiciler (Loader): Paletli ve lastik tekerlekli loaderler 3) Taşıma Araçları : Damperli kamyonlar 4) Sıkıştırma

Detaylı

10. KONSOLİDASYON. Konsolidasyon. σ gerilmedeki artış zeminin boşluk oranında e azalma ve deformasyon yaratır (gözeneklerden su dışarı çıkar).

10. KONSOLİDASYON. Konsolidasyon. σ gerilmedeki artış zeminin boşluk oranında e azalma ve deformasyon yaratır (gözeneklerden su dışarı çıkar). . KONSOLİDASYON Konsolidasyon σ gerilmedeki artış zeminin boşluk oranında e azalma ve deformasyon yaratır (gözeneklerden su dışarı çıkar). σ nasıl artar?. Yeraltısuyu seviyesi düşer 2. Zemine yük uygulanır

Detaylı

Doç. Dr. Halit YAZICI

Doç. Dr. Halit YAZICI Dokuz Eylül Üniversitesi Đnşaat Mühendisliği Bölümü ÖZEL BETONLAR RCC-SSB Doç. Dr. Halit YAZICI http://kisi.deu.edu.tr/halit.yazici/ SİLİNDİRLE SIKI TIRILMI BETON (SSB) Silindirle sıkıştırılmış beton (SSB),

Detaylı

ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç. Kaldırma Kuvveti

ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç. Kaldırma Kuvveti ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç Kaldırma Kuvveti - Dünya, üzerinde bulunan bütün cisimlere kendi merkezine doğru çekim kuvveti uygular. Bu kuvvete yer çekimi kuvveti

Detaylı

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI. (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI. (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MADEN İŞLETME LABORATUVARI (2014-2015 Bahar Dönemi) BÖHME AŞINMA DENEYİ Amaç ve Genel Bilgiler: Kayaç ve beton yüzeylerinin aşındırıcı maddelerle

Detaylı

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTENİN KONULARI Toprağın Oluşumu Fiziksel Parçalanma Kimyasal Ayrışma Biyolojik Ayrışma Toprağın Doğal Yapısı Katı Kısım Sıvı Kısım ve Gaz Kısım Toprağın Katmanları

Detaylı

YAPI LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU

YAPI LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK VE DOĞA BİLİMLERİ FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ YAPI LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU 1 S a y f a CİHAZLAR Cihazın ismi Sayfa Beton Basınç Dayanımı ve Kiriş

Detaylı

Sathi Kaplamalar. Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN

Sathi Kaplamalar. Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN Sathi Kaplamalar Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN Sathi Kaplama Mevcut BSK kaplama üzerine veya granüler temel tabaka üzerine astar tabakası ve yapıştırma tabakası seriminden sonra, uygun oranda kübik şekle yakın

Detaylı

Prof. Dr. Osman SİVRİKAYA Zemin Mekaniği I Ders Notu

Prof. Dr. Osman SİVRİKAYA Zemin Mekaniği I Ders Notu HAFTALIK DERS PLANI Hafta Konular Kaynaklar 1 Zeminle İlgili Problemler ve Zeminlerin Oluşumu [1], s. 1-13 2 Zeminlerin Fiziksel Özellikleri [1], s. 14-79; [23]; [24]; [25] 3 Zeminlerin Sınıflandırılması

Detaylı

Zeminlerden Örnek Numune Alınması

Zeminlerden Örnek Numune Alınması Zeminlerden Örnek Numune Alınması Zeminlerden örnek numune alma tekniği, örneklerden istenen niteliğe ve gereken en önemli konu; zeminde davranışın süreksizliklerle belirlenebileceği, bu nedenle alınan

Detaylı

AGREGALAR Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi

AGREGALAR Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi AGREGALAR Çimento Araştırma ve Uygulama Merkezi Agregalar, beton, harç ve benzeri yapımında çimento ve su ile birlikte kullanılan, kum, çakıl, kırma taş gibi taneli farklı mineral yapıya sahip inorganik

Detaylı

Üst yapı yüklerinin bir bölümü ya da tümünü zemin yüzünden daha derinlerdeki tabakalara aktaran

Üst yapı yüklerinin bir bölümü ya da tümünü zemin yüzünden daha derinlerdeki tabakalara aktaran Üst yapı yüklerinin bir bölümü ya da tümünü zemin yüzünden daha derinlerdeki tabakalara aktaran temel derinliği/temel genişliği oranı genellikle 4'den büyük olan temel sistemleri derin temeller olarak

Detaylı

ZEMİN İNCELEMELERİ. Yetersiz Zemin İncelemesi Sonucu Ortaya Çıkabilecek Kayıplar. İçin Optimum Düzey. Araştırma ve Deney

ZEMİN İNCELEMELERİ. Yetersiz Zemin İncelemesi Sonucu Ortaya Çıkabilecek Kayıplar. İçin Optimum Düzey. Araştırma ve Deney ZEMİN İNCELEMELERİ Doğal yamaç ve yarmada duraylılığın kontrolü Barajlarda ve atık depolarında duraylılık ve baraj temelinin kontrolü, sızdırmazlık Yapıdan gelen yüklerin üzerine oturduğu zemin tarafından

Detaylı

YAPI MALZEMESİ AGREGALAR

YAPI MALZEMESİ AGREGALAR YAPI MALZEMESİ AGREGALAR 1 YAPI MALZEMESİ Agregalar en önemli yapı malzemelerinden olan betonun hacimce %60-%80 ini oluştururlar. Bitümlü yol kaplamalarının ağırlıkça % 90-95, hacimce %75-85 ini agregalar

Detaylı

AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ATTERBERG LİMİTLERİ DENEYİ Bşluklardaki suyun varlığı zeminlerin mühendislik davranışını, özellikle de ince taneli zeminlerinkini etkilemektedir. Bir zeminde ne kadar su bulunduğunu (ω) bilmek tek başına

Detaylı

AĞAÇLANDIRMA. Yrd. Doç. Dr. Süleyman Gülcü

AĞAÇLANDIRMA. Yrd. Doç. Dr. Süleyman Gülcü AĞAÇLANDIRMA Yrd. Doç. Dr. Süleyman Gülcü İşçi ile Diri Örtü Temizliği Sahanın erozyon durumu ve Çalışmanın ekonomisi göz önüne alınarak ŞERİTLER halinde yapılır İşçi İle Diri Örtü Temizliği Diri örtü

Detaylı

BETON* Sıkıştırılabilme Sınıfları

BETON* Sıkıştırılabilme Sınıfları BETON* Beton Beton, çimento, su, agrega kimyasal ya mineral katkı maddelerinin homojen olarak karıştırılmasından oluşan, başlangıçta plastik kıvamda olup, şekil rilebilen, zamanla katılaşıp sertleşerek

Detaylı

İnce Daneli Malzeme Kalınlığının, Dane Çapının ve Şev Eğiminin Taşıma Gücüne Etkisi

İnce Daneli Malzeme Kalınlığının, Dane Çapının ve Şev Eğiminin Taşıma Gücüne Etkisi Politeknik Dergisi Journal of Polytechnic Cilt: 8 Sayı: 1 s. 95-100, 2005 Vol: 8 No: 1 pp. 95-100, 2005 İnce Daneli Malzeme Kalınlığının, Dane Çapının ve Eğiminin Taşıma Gücüne Etkisi Servet YILDIZ, Oğuzhan

Detaylı

Karayolu Üstyapı Mühendisliğine Giriş. Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN

Karayolu Üstyapı Mühendisliğine Giriş. Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN Karayolu Üstyapı Mühendisliğine Giriş Prof.Dr.Mustafa KARAŞAHİN What is pavement? Bir karayolu üstyapısı, doğal zemin veya dolgu üzerine (taban zemini) üzerine, taşıt yüklerini dağıtma amacıyla yapılan

Detaylı

TEMEL İNŞAATI ŞERİT TEMELLER

TEMEL İNŞAATI ŞERİT TEMELLER TEMEL İNŞAATI ŞERİT TEMELLER Kaynak; Temel Mühendisliğine Giriş, Prof. Dr. Bayram Ali Uzuner 1 2 Duvar Altı (veya Perde Altı) Şerit Temeller (Duvar Temelleri) 3 Taş Duvar Altı Şerit Temeller Basit tek

Detaylı

ZEMİN MEKANİĞİ -1. Ders Notları. Öğr.Grv. Erdinç ABİ

ZEMİN MEKANİĞİ -1. Ders Notları. Öğr.Grv. Erdinç ABİ ZEMİN MEKANİĞİ -1 Ders Notları Öğr.Grv. Erdinç ABİ AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ 2012 1. Bölüm ZEMİNLER HAKKINDA GENEL BİLGİLER Zemin; kaya(ç)ların fiziksel parçalanması (mekanik ayrışma) ve/veya kimyasal

Detaylı

YAPI İŞLETMESİ. Prof. Dr. Zeki GÜNDÜZ Yrd. Doç. Dr. İ. Hakkı DEMİR Yrd. Doç. Dr. Tahir AKGÜL

YAPI İŞLETMESİ. Prof. Dr. Zeki GÜNDÜZ Yrd. Doç. Dr. İ. Hakkı DEMİR Yrd. Doç. Dr. Tahir AKGÜL YAPI İŞLETMESİ Prof. Dr. Zeki GÜNDÜZ Yrd. Doç. Dr. İ. Hakkı DEMİR Yrd. Doç. Dr. Tahir AKGÜL 2016 5 ve 6. HAFTA METRAJ HESAPLAMALARI Metraj; bir yapıyı meydana getiren elemanların ayrı ayrı ölçülerek miktarlarının

Detaylı

Duvarlar ve Duvar Malzemeleri

Duvarlar ve Duvar Malzemeleri Duvarlar ve Duvar Malzemeleri Duvarlar ve Duvar Malzemeler Taş, tuğla, briket vb. gibi malzemelerle değişik şekillerde, taşıyıcı veya bölme amaçlı olarak düşey şekilde örülen elemanlara duvar denir. Duvarlar

Detaylı

BOŞLUK ORANINA GÖRE ZEMİN PRİZMASI ÇİZİLMESİ VE İLGİLİ FORMÜLLERİN ELDE EDİLMESİ

BOŞLUK ORANINA GÖRE ZEMİN PRİZMASI ÇİZİLMESİ VE İLGİLİ FORMÜLLERİN ELDE EDİLMESİ BOŞLUK ORANINA GÖRE ZEMİN PRİZMASI ÇİZİLMESİ VE İLGİLİ FORMÜLLERİN ELDE EDİLMESİ Boşluk oranı tanımından hareket ederek e=v b /V s olduğundan V s =1 alınarak V b =e elde edilmiştir. Hacimler Ağırlıklar

Detaylı

İnşaat Nakliye iş kalemleri/iş grupları için Örnek Analiz Formatı

İnşaat Nakliye iş kalemleri/iş grupları için Örnek Analiz Formatı Format 1 grubu 15.001/2B Örnek Formatı in Adı: Makine ile her derinlikte yumuşak ve sert toprağın kazılması (gevşek ve bitkisel toprak, gevşek silt, kum, kil, siltli kil, kumlu kil, gevşek kil, killi kum

Detaylı

Yığma yapı elemanları ve bu elemanlardan temel taşıyıcı olan yığma duvarlar ve malzeme karakteristiklerinin araştırılması

Yığma yapı elemanları ve bu elemanlardan temel taşıyıcı olan yığma duvarlar ve malzeme karakteristiklerinin araştırılması Yığma yapı elemanları ve bu elemanlardan temel taşıyıcı olan yığma duvarlar ve malzeme karakteristiklerinin araştırılması Farklı sonlu eleman tipleri ve farklı modelleme teknikleri kullanılarak yığma duvarların

Detaylı

TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ

TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ TAHRİBATLI MALZEME MUAYENESİ DENEYİ MAK-LAB15 1. Giriş ve Deneyin Amacı Bilindiği gibi malzeme seçiminde mekanik özellikler esas alınır. Malzemelerin mekanik özellikleri de iç yapılarına bağlıdır. Malzemelerin

Detaylı

YAPI MALZEMESİ OLARAK BETON

YAPI MALZEMESİ OLARAK BETON TANIM YAPI MALZEMESİ OLARAK BETON Concrete kelimesi Latinceden concretus (grow together) ) kelimesinden gelmektedir. Türkçeye ise Beton kelimesi Fransızcadan gelmektedir. Agrega, çimento, su ve gerektiğinde

Detaylı

İnşaat Mühendisliği Bölümü. Toprak İşleri. Ders Notları İŞ MAKİNELERİ 23.12.2014. İş makineleri iki gruba ayrılırlar;

İnşaat Mühendisliği Bölümü. Toprak İşleri. Ders Notları İŞ MAKİNELERİ 23.12.2014. İş makineleri iki gruba ayrılırlar; İŞ MAKİNELERİ İş makineleri iki gruba ayrılırlar; -Sabit konumda çalışan araçlar -Yer değiştirerek çalışan araçlar 1 Sabit konumda çalışan araçlar; Bunlarda aracın toprak işini gerçekleştiren donatısı

Detaylı

GEBZE TEKNİK ÜNİVERİSİTESİ MİMARLIK FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ

GEBZE TEKNİK ÜNİVERİSİTESİ MİMARLIK FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ GEBZE TEKNİK ÜNİVERİSİTESİ MİMARLIK FAKÜLTESİ MİMARLIK BÖLÜMÜ MİM 142 YAPI BİLGİSİ I Prof.Dr.Nilay COŞGUN Arş.Gör. Seher GÜZELÇOBAN MAYUK Arş.Gör. Fazilet TUĞRUL Arş.Gör.Ayşegül ENGİN Arş.Gör. Selin ÖZTÜRK

Detaylı

ATIK BARAJLARINDA UYGULANAN JEOTEKNİK ÇALIŞMALAR; GÜMÜŞTAŞ (GÜMÜŞHANE) ÖRNEĞİ SELÇUK ALEMDAĞ ERDAL GÜLDOĞAN UĞUR ÖLGEN

ATIK BARAJLARINDA UYGULANAN JEOTEKNİK ÇALIŞMALAR; GÜMÜŞTAŞ (GÜMÜŞHANE) ÖRNEĞİ SELÇUK ALEMDAĞ ERDAL GÜLDOĞAN UĞUR ÖLGEN ATIK BARAJLARINDA UYGULANAN JEOTEKNİK ÇALIŞMALAR; GÜMÜŞTAŞ (GÜMÜŞHANE) ÖRNEĞİ SELÇUK ALEMDAĞ ERDAL GÜLDOĞAN UĞUR ÖLGEN Bu çalışmada; Gümüşhane ili, Organize Sanayi Bölgesinde GÜMÜŞTAŞ MADENCİLİK tarafından

Detaylı

Yrd. Doç.. Dr. Selim ALTUN

Yrd. Doç.. Dr. Selim ALTUN İN371 ZEMİN N MEKANİĞİ I Yrd. Doç.. Dr. Selim ALTUN Dersin Amacı ve Hedefi Zemin mekaniği, inşaat mühendisliği öğrencileri için diğer mühendislik derslerinde gereksinim duyacakları araçların öğretildiği

Detaylı

YAPILARDA HASAR. V.Bölüm BETONARME YAPILARDA. Prefabrik Yapılar-I Ögr. Grv. Mustafa KAVAL AKÜ.Afyon MYO.Đnşaat Prog.

YAPILARDA HASAR. V.Bölüm BETONARME YAPILARDA. Prefabrik Yapılar-I Ögr. Grv. Mustafa KAVAL AKÜ.Afyon MYO.Đnşaat Prog. YAPILARDA HASAR TESPĐTĐ-II V.Bölüm BETONARME YAPILARDA Konular 51.ÇATLAKLARIN GENEL ÖZELLĐKLERĐ 5.2. DEPREM ve HASARI 5.1.BETONARME YAPILARDA ÇATLAKLARIN GENEL ÖZELLĐKLERĐ o Hasarlar, betonarme yapı elemanlarında

Detaylı

HEYELAN ETÜT VE ARAZİ GÖZLEM FORMU

HEYELAN ETÜT VE ARAZİ GÖZLEM FORMU HEYELAN ETÜT VE ARAZİ GÖZLEM FORMU İL HEYELAN AKTİVİTE DURUMU Olmuş Muhtemel Her ikisi FORMU DÜZENLEYENİN İLÇE AFETİN TARİHİ ADI SOYADI BELDE ETÜT TARİHİ TARİH KÖY GENEL HANE/NÜFUS İMZA MAH./MEZRA/MEVKİİ

Detaylı

Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları:

Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W623 Agraflı Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W623 Duvar Giydirme Sisteminde, Metal Konstrüksiyon tavan U (TU) ve tavan C (TC) profillerden oluşturulur. Duvarın şakülünde ve terazisinde

Detaylı

KAZI METRAJ VE KEŞFİ 1. METRAJ

KAZI METRAJ VE KEŞFİ 1. METRAJ 1 1. METRAJ KAZI METRAJ VE KEŞFİ 1.1. Metraj: Bir yapıyı meydana getiren elemanların ayrı ayrı ölçülerek miktarlarının bulunması işlemine denilmektedir. Ölçümlerde uzunluklar m, alanlar m 2, hacimler m

Detaylı

Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları:

Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W625 - W626 Duvar C profilli Duvar Giydirme Sistemi Uygulama Detayları: Knauf W625 - W626 Duvar Giydirme Sisteminde Metal Konstrüksiyon, Duvar U (DU) ve sadece 75mm ve 100mm Duvar U ve Duvar C profiller

Detaylı

ZEMİN ÖZELLİKLERİNİN İYİLEŞTİRİLMESİ ZEMİNLERİN KOMPAKSİYONU

ZEMİN ÖZELLİKLERİNİN İYİLEŞTİRİLMESİ ZEMİNLERİN KOMPAKSİYONU ZEMİN ÖZELLİKLERİNİN İYİLEŞTİRİLMESİ ZEMİNLERİN KOMPAKSİYONU Zeminler Yapı temelleri altında taşıyıcı tabaka ve İnşaat malzemesi olarak bütün inşaat projelerinde karşımıza çıkmaktadır. Zeminlerin mühendislik

Detaylı

Çelikle Çay Üretimi. Ayhan Haznedar -Ziraat Mühendisi

Çelikle Çay Üretimi. Ayhan Haznedar -Ziraat Mühendisi Çelikle Çay Üretimi Ayhan Haznedar -Ziraat Mühendisi Nitelikleri, kalitesi ve diğer özellikleri belirlenen çay klonlarının hızlı, yoğun ve ucuz bir şekilde üretilmesi için en uygun yöntemdir. Çelik alınacak

Detaylı

3. Alım için sıklaştırma noktaları (tamamlayıcı nokta, ara ve dizi nirengi),

3. Alım için sıklaştırma noktaları (tamamlayıcı nokta, ara ve dizi nirengi), ÖLÇME BİLGİSİ 2 DERS NOTLARI YER KONTROL NOKTALARI Genel Bilgi Bir alanın ve üzerindeki örtülerin harita veya planının yapılabilmesi için yeryüzünde konumu sabit ve koordinat değerleri belli bir takım

Detaylı

DUVARLAR duvar Yapıdaki Fonksiyonuna Göre Duvar Çeşitleri 1-Taşıyıcı duvarlar; 2-Bölme duvarlar; 3-İç duvarlar; 4-Dış duvarlar;

DUVARLAR duvar Yapıdaki Fonksiyonuna Göre Duvar Çeşitleri 1-Taşıyıcı duvarlar; 2-Bölme duvarlar; 3-İç duvarlar; 4-Dış duvarlar; DUVARLAR Yapılarda bulunduğu yere göre, aldığı yükleri temele nakleden, bina bölümlerini birbirinden ayıran, bölümleri çevreleyen ve yapıyı dış tesirlere karşı koruyan düşey yapı elemanlarına duvar denir.

Detaylı

Temel sistemi seçimi;

Temel sistemi seçimi; 1 2 Temel sistemi seçimi; Tekil temellerden ve tek yönlü sürekli temellerden olabildiğince uzak durulmalıdır. Zorunlu hallerde ise tekil temellerde her iki doğrultuda rijit ve aktif bağ kirişleri kullanılmalıdır.

Detaylı

Akdeniz Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü

Akdeniz Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Akdeniz Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü DÖNER SERMAYE HİZMETLERİ (2015 Yılı Birim Fiyat Listesi) GENEL HUSUSLAR 1. Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Döner Sermaye İşletmesince, protokollü

Detaylı

ÇELĐK PREFABRĐK YAPILAR

ÇELĐK PREFABRĐK YAPILAR ÇELĐK PREFABRĐK YAPILAR 2. Bölüm Temel, kolon kirişler ve Döşeme 1 1. Çelik Temeller Binaların sabit ve hareketli yüklerini zemine nakletmek üzere inşa edilen temeller, şekillenme ve kullanılan malzemenin

Detaylı

ZENON PANEL YAPI TEKNOLOJİSİ SIVA UYGULAMA KILAVUZU

ZENON PANEL YAPI TEKNOLOJİSİ SIVA UYGULAMA KILAVUZU ZENON PANEL YAPI TEKNOLOJİSİ SIVA UYGULAMA KILAVUZU İÇİNDEKİLER 1. SIVA İMALATI... 3 1.1. Sıva harcının hazırlanması... 3 1.2. Sıva harcının tatbik edilmesi... 3 1.3. Sıvamada yardımcı makine ve aletler...

Detaylı

Geometrik nivelmanda önemli hata kaynakları Nivelmanda oluşabilecek model hataları iki bölümde incelenebilir. Bunlar: Aletsel (Nivo ve Mira) Hatalar Çevresel Koşullardan Kaynaklanan Hatalar 1. Aletsel

Detaylı

ANALİZ YÖNTEMLERİ. Şevlerin duraylılığı kaya mekaniği ve geoteknik bilim dallarının en karmaşık konusunu oluşturmaktadır.

ANALİZ YÖNTEMLERİ. Şevlerin duraylılığı kaya mekaniği ve geoteknik bilim dallarının en karmaşık konusunu oluşturmaktadır. ŞEV STABİLİTESİ VE GÜVENSİZ ŞEVLERİN İYİLEŞTİRİLMESİ Y.Doç.Dr. Devrim ALKAYA PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ŞEVLERİN DURAYLILIĞI Şevlerin duraylılığı kaya mekaniği ve geoteknik bilim

Detaylı

BETON YOL Hasdal-Kemerburgaz

BETON YOL Hasdal-Kemerburgaz BETON YOL Hasdal-Kemerburgaz 1 İçerik 1. Beton yol lokasyonu 2. Beton yol özellikleri 2.1) Beton tabaka kalınlığı 2.2) Yolun enkesitinin şematik gösterimi 3. Mevcut beton karışım dizaynı 4. Beton yol yapım

Detaylı

KİLLİ ZEMİNLERİN KİREÇ ile İYİLEŞTİRİLMESİ

KİLLİ ZEMİNLERİN KİREÇ ile İYİLEŞTİRİLMESİ KİLLİ ZEMİNLERİN KİREÇ ile İYİLEŞTİRİLMESİ Prof. Dr. Adnan Akyarlı 1, Yrd. Doç. Dr. Aydın Kavak 2, Servan Atay 3, Süleyman Alkaya 4 1 Kimtaş A.Ş., Şehit Nevres B. 3/7 İzmir,02324636373, 023246530692, adnan.akyarli

Detaylı

TOKLUK VE KIRILMA. Doç.Dr.Salim ŞAHĠN

TOKLUK VE KIRILMA. Doç.Dr.Salim ŞAHĠN TOKLUK VE KIRILMA Doç.Dr.Salim ŞAHĠN TOKLUK Tokluk bir malzemenin kırılmadan önce sönümlediği enerjinin bir ölçüsüdür. Bir malzemenin kırılmadan bir darbeye dayanması yeteneği söz konusu olduğunda önem

Detaylı

Ders: 4 Zeminlerin Sınıflandırılması. Doç. Dr. Havvanur KILIÇ İnşaat Mühendisliği Bölümü Geoteknik Anabilim Dalı

Ders: 4 Zeminlerin Sınıflandırılması. Doç. Dr. Havvanur KILIÇ İnşaat Mühendisliği Bölümü Geoteknik Anabilim Dalı 0423111 Ders: 4 Zeminlerin Sınıflandırılması Doç. Dr. Havvanur KILIÇ İnşaat Mühendisliği Bölümü Geoteknik Anabilim Dalı Geoteknik Mühendisliği nde Sınıflandırmanın Önemi Genellikle arazi zemin etüdlerini

Detaylı

Bir malzeme, mal veya ürünün bir yerden başka bir yere taşınmasına endüstriyel taşıma denir. Endüstriyel taşınma iki sınıfa ayrılmaktadır.

Bir malzeme, mal veya ürünün bir yerden başka bir yere taşınmasına endüstriyel taşıma denir. Endüstriyel taşınma iki sınıfa ayrılmaktadır. ENDÜSTRİYEL TAŞIMA (TRANSPORT) Bir malzeme, mal veya ürünün bir yerden başka bir yere taşınmasına endüstriyel taşıma denir. Endüstriyel taşınma iki sınıfa ayrılmaktadır. İç Taşıma (Kısa mesafeli taşıma)

Detaylı

Karayolu ve Elemanları ile ilgili Genel Tanımlamalar

Karayolu ve Elemanları ile ilgili Genel Tanımlamalar Karayolu ve Elemanları ile ilgili Genel Tanımlamalar Prof. Dr. Y. Şazi MURAT Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Müh. Bölümü Ulaştırma Anabilim Dalı Denizli/TÜRKİYE Karayolu Elemanları

Detaylı

Prof.Dr.Nilay COŞGUN Arş.Gör. Seher GÜZELÇOBAN MAYUK Arş.Gör. Fazilet TUĞRUL Arş.Gör.Ayşegül ENGİN Arş.Gör. Selin ÖZTÜRK

Prof.Dr.Nilay COŞGUN Arş.Gör. Seher GÜZELÇOBAN MAYUK Arş.Gör. Fazilet TUĞRUL Arş.Gör.Ayşegül ENGİN Arş.Gör. Selin ÖZTÜRK Prof.Dr.Nilay COŞGUN Arş.Gör. Seher GÜZELÇOBAN MAYUK Arş.Gör. Fazilet TUĞRUL Arş.Gör.Ayşegül ENGİN Arş.Gör. Selin ÖZTÜRK Yapının Tanımı Tüm canlıların beslenme barınma ve diğer doğal gereksinimlerini sağlamak

Detaylı

12.163/12.463 Yeryüzü Süreçleri ve Yüzey Şekillerinin Evrimi K. Whipple Eylül, 2004

12.163/12.463 Yeryüzü Süreçleri ve Yüzey Şekillerinin Evrimi K. Whipple Eylül, 2004 MIT Açık Ders Malzemeleri http://ocw.mit.edu 12.163./12.463 Yeryüzü Süreçleri ve Yüzey Şekillerinin Evrimi 2004 Güz Bu materyallerden alıntı yapmak veya Kullanım Şartları hakkında bilgi almak için http://ocw.mit.edu/terms

Detaylı

1. GİRİŞ 2. ETÜT ALANI JEOLOJİSİ

1. GİRİŞ 2. ETÜT ALANI JEOLOJİSİ 1. GİRİŞ 1.1 Raporun Amacı Bu rapor, Ödemiş-Aktaş Barajı Kat i Proje kapsamında yer alan baraj gövde dolgusunun oturacağı temel zeminini incelemek, zemin emniyet gerilmesi ve proje yükleri altında temelde

Detaylı

KARAYOLU ESNEK ÜSTYAPISININ PROJELENDĐRĐLMESĐ; D655-01 KARAYOLU ÖRNEĞĐ

KARAYOLU ESNEK ÜSTYAPISININ PROJELENDĐRĐLMESĐ; D655-01 KARAYOLU ÖRNEĞĐ MYO-ÖS 2010- Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu 21-22 EKĐM 2010-DÜZCE KARAYOLU ESNEK ÜSTYAPISININ PROJELENDĐRĐLMESĐ; D655-01 KARAYOLU ÖRNEĞĐ Ercan ÖZGAN 1, Sercan SERĐN 1, Şebnem SARGIN 1,

Detaylı

RESİMLERLE FORE KAZIK UYGULAMALARI

RESİMLERLE FORE KAZIK UYGULAMALARI İNŞAAT MÜHENDİSLERİ ODASI İZMİR ŞUBESİ SUNUMU RESİMLERLE FORE KAZIK UYGULAMALARI Ramazan YILDIZ İnş.Müh./Şirket Ortağı. FORE KAZIK YAPIM METODU Fore kazık, Sondaj yolu ile delme yolu ile yerinde dökme

Detaylı

GÜLBURNU KÖPRÜSÜ GENEL BİLGİLER

GÜLBURNU KÖPRÜSÜ GENEL BİLGİLER GÜLBURNU KÖPRÜSÜ GENEL BİLGİLER 1997 Yılında imzalanan sözleşme ekindeki projelerde öngörüldüğü üzere Gülburnu Koyu nun estetik bir köprüyle geçilmesi için gerekli araştırmaların yapılmasına başlanmış

Detaylı

JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ

JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ JEOLOJİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ 1. KAYA MEKANİĞİ LABORATUVARI HİZMETLERİ BİRİM FİYAT LİSTESİ (KDV HARİÇ) KOD İŞİN ADI STANDART NO BİRİMİ 1.1. Parça Kayadan Numune Alınması 1.2.

Detaylı

İNŞAAT PROJELERİNİN YAPIM SÜRECİNDE KEŞİF VE METRAJ

İNŞAAT PROJELERİNİN YAPIM SÜRECİNDE KEŞİF VE METRAJ İNŞAAT PROJELERİNİN YAPIM SÜRECİNDE KEŞİF VE METRAJ Yapı Maliyetinin Belirlenmesi Ön Keşif (Burada amaç projeden dolayı firmamızın kazık yememesi ve verilen teklifin ne derece geçerli olduunun belirlenmesi).

Detaylı

2. Bölüm ZEMİNLERİN FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ

2. Bölüm ZEMİNLERİN FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ 2. Bölüm ZEMİNLERİN FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ Zeminler yapıları itibariyle heterojen malzemelerdir. Yani her noktasında fiziksel ve mekanik özellikleri farklılık göstermektedir. Zeminin Öğeleri Birçok yapı

Detaylı

a Şekil 1. Kare gözlü elek tipi

a Şekil 1. Kare gözlü elek tipi Deney No: 3 Deney Adı: Agregalarda Elek Analizi Deneyin yapıldığı yer: Yapı Malzemeleri Laboratuarı Deneyin Amacı: Agrega yığınındaki taneler çeşitli boyutlardadır. Granülometri, diğer bir deyişle elek

Detaylı

KALIP TEKNOLOJİLERİ İP İSKELESİ. Sakarya Üniversitesi,

KALIP TEKNOLOJİLERİ İP İSKELESİ. Sakarya Üniversitesi, KALIP TEKNOLOJİLERİ İP İSKELESİ Sakarya Üniversitesi, Tanım Bina köşe kazıklarının yerlerinin temel kazısı sırasında kaybolmaması, kazı alanının belirlenmesi, temel genişlikleri ile temel duvarına ait

Detaylı