V. DOĞU AKDENİZ TURİZM SEMPOZYUMU

Transkript

1 Editör: Ali ÖZTÜREN

2 V. DOĞU AKDENİZ TURİZM SEMPOZYUMU I. ULUSLARARASI DOĞU AKDENİZ TURİZM SEMPOZYUMU BİLDİRİ KİTABI NİSAN 2016 DÜZENLEYEN TURİZM FAKÜLTESİ, DOĞU AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ GAZİMAĞUSA, KUZEY KIBRIS (KKTC) Copyright 2016 Doğu Akdeniz Üniversitesi Rektörlüğü Her hakkı saklıdır. Bu yayının tümü ya da bir bölümü önceden izin almaksızın hiçbir şekilde çoğaltılamaz, basılıp yayınlanamaz, kaynak gösterilmeden alıntı yapılamaz. i

3 V. DOĞU AKDENİZ TURİZM SEMPOZYUMU I. ULUSLARARASI DOĞU AKDENİZ TURİZM SEMPOZYUMU BİLDİRİ KİTABI TURİZM FAKÜLTESİ, DOĞU AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ GAZİMAĞUSA, KUZEY KIBRIS (KKTC) TEL: FAKS: E-POSTA: ii

4 Dr. Sibel SİBER Fikri ATAOĞLU Dr. Faiz SUCUOĞLU Dr. Özdemir BEROVA Mehmet Bayram Prof.Dr. Necdet OSAM İsmail ARTER Katip DEMIR Hasan SADIKOĞLU Ahmet SENNAROĞLU Cemil SARIÇIZMELİ Suphi COŞKUN Aziz KAYA Mesut YIKICI Prof.Dr. Hasan KAYA Prof.Dr. Ahmet ÇAMSARI Prof.Dr. Mustafa KİBAR Prof.Dr. Çetin BEDESTENCİ V. DOĞU AKDENİZ TURİZM SEMPOZYUMU ONUR KURULU KKTC Meclis Başkanı KKTC Turizm ve Çevre Bakanı KKTC Sağlık Bakanı; KKTC Turizm Eski Bakanı Bakanı KKTC Milli Eğitim ve Kültür Bakanı Doğu Akdeniz Üniversitesi Vakıf Yöneticiler Kurulu Başkanı Doğu Akdeniz Üniversitesi Rektörü Gazimağusa Belediyesi Başkanı Yeniboğaziçi Belediyesi Başkanı İskele Belediyesi Başkanı Büyükkonuk Belediyesi Başkanı Mehmetçik Belediyesi Başkanı Dipkarpaz Belediyesi Başkanı Lefke Belediyesi Başkanı Yenierenköy Belediyesi Başkanı Mustafa Kemal Üniversitesi Rektörü Mersin Üniversitesi Rektörü Çukurova Üniversitesi Rektörü Çağ Üniversitesi Rektörü iii

5 V. DOĞU AKDENİZ TURİZM SEMPOZYUMU DANIŞMA KURULU *Danışma Kurulu üyeleri alfabetik sıralama ile listede yer almıştır. Prof.Dr. A.Celil ÇAKICI Mersin Üniversitesi Doç.Dr. Adnan ÖZYILMAZ Mustafa Kemal Üniversitesi Prof.Dr. Ahmet AKER Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi Prof.Dr. Ahmet AKTAŞ Girne Amerikan Üniversitesi Prof.Dr. Ahmet Fazıl ÖZSOYLU T.C. Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Akif ALTINBIÇAK Mersin Üniversitesi, Anamur MYO Prof.Dr. Akın AKSU Akdeniz Üniversitesi Prof.Dr. Alp TİMUR Dokuz Eylül Üniversitesi Abdullah SOYSAL Kahramanmaraş Sütçü İmam Doç.Dr. Üniversitesi Doç.Dr. C.Kaya GÖKÇEK Mustafa Kemal Üniversitesi Prof.(FH) Mag. Claudia Bauer-Krösbacher University of Applied Sciences Krems Prof. Dr. Doğan GÜRSOY Washington State Üniversitesi Doç.Dr. Ebru GÜNLÜ Dokuz Eylül Üniversitesi Doç.Dr. Fatma Nur İPLİK Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Prof.Dr. Fikret DÜLGER Çukurova Üniversitesi Prof.Dr. Füsun İSTANBULLU DİNÇER T.C. İstanbul Üniversitesi Prof.(FH) Dr. Georg Christian STECKENBAUER IMC University of Applied Sciences Krems, Austria Prof. Dr. Habib ALİPOUR Doğu Akdeniz Üniversitesi Doç.Dr. Halil DEMİRER Mustafa Kemal Üniversitesi Prof.Dr. Halis OĞUZ Selçuk Üniversitesi, Silifke Taşucu Hasan KARLITAŞ Lefke Turizm Derneği Başkanı Prof. Dr. Hasan KILIÇ Doğu Akdeniz Üniversitesi Hüseyin AKTIĞ Kıbrıs Türk Otelciler Birliği Başkanı İbrahim ALTINER Kıbrıs Türk Rehberler Birliği Başkanı Prof.Dr. İbrahim CENGİZLER Çukurova Üniversitesi Prof.Dr. İge PIRNAR Yaşar Üniversitesi iv

6 Prof. Dr. İrfan Arıkan FH Krems University, Austria Yrd. Doç.Dr. İsmet ESENYEL Girne Amerikan Üniversitesi Prof.Dr. Kemal BİRDİR Mersin Üniversitesi Kemal Deniz DANA KKTC Turizm Bakanlığı Müsteşarı Prof.Dr. Meryem AKOĞLAN KOZAK Anadolu Üniversitesi Prof.Dr. Mustafa BAŞARAN Çağ Üniversitesi Prof.Dr. Mustafa TÜMER Doğu Akdeniz Üniversitesi Prof.Dr. Nazmi KOZAK Anadolu Üniversitesi Prof.Dr. Orhan İÇÖZ Yaşar Üniversitesi Orhan TOLUN Kıbrıs Türk Seyahat Acentaları Birliği Başkanı Prof.Dr. Osman Mübin KARATEPE Doğu Akdeniz Üniversitesi Prof.Dr. Ozan BAHAR Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Prof.Dr. Özkan TÜTÜNCÜ Dokuz Eylül Üniversitesi Prof.Dr. Raif PARLAKKAYA Necmettin Erbakan Üniversitesi Süleyman GÜRCAFER Kıbrıs Türk Restorancılar Birliği Başkanı Yrd.Doç.Dr. Tahir YEŞILADA Lefke Avrupa Üniversitesi Doç.Dr. Tülen SANER Yakın Doğu Üniversitesi Prof. Dr. Turgay AVCI Doğu Akdeniz Üniversitesi Turgut MUSLU KKTC Turizm Bakanlığı Planlama Daiesi Müdürü Prof.Dr. Yasemin ARBAK Dokuz Eylül Üniversitesi Prof. Dr. Yusuf DUMAN Zekai ALTAN Zeynep ASLAN Karpaz Eko Turizm Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Kıbrıs Türk Eko-Agro Turizm Kooperatifi Başkanı Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi v

7 V. DOĞU AKDENİZ ULUSLARARASI TURİZM SEMPOZYUMU BİLİM KURULU Prof.Dr. A.Celil ÇAKICI Mersin Üniversitesi Doç.Dr. Adnan ÖZYILMAZ Mustafa Kemal Üniversitesi Prof.Dr. Ahmet AKER Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi Prof.Dr. Ahmet AKTAŞ Girne Amerikan Üniversitesi Doç.Dr. Ahmet BÜYÜKŞALVARCI Necmettin Erbakan Üniversitesi Prof.Dr. Ahmet Fazıl ÖZSOYLU T.C. Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Prof.Dr. Ahmet ÖZER Toros Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Akif ALTINBIÇAK Mersin Üniversitesi Prof. Dr. Alan FYALL University of Central Florida, USA Yrd.Doç.Dr. Doç. Dr. Yrd.Doç.Dr. Emeritus Professor Dr. Alev DÜNDAR ARIKAN Ali ÖZTÜREN Alper BOZKURT Antti Haahti Anadolu Üniversitesi Doğu Akdeniz Üniversitesi T.C. Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi University of Lapland, Finland Doç. Dr. Aydın AKIN Selçuk Üniversitesi Silifke Öğr. Gör. Ayhan Varol BAYER Mustafa Kemal Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Aziz Gökhan ÖZKOÇ Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Prof.Dr. Bahar TANER Mersin Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Bilge AKSAY T.C. Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Bülent ÖZER Çağ Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Burçin Cevdet ÇETİNSÖZ Mersin Üniversitesi Doç.Dr. C.Kaya GÖKÇEK Mustafa Kemal Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Caner ATIŞ Mersin Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Cemil SÜSLÜ Mustafa Kemal Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Deniz Karagöz YÜNCÜ Anadolu Üniversitesi vi

8 Yrd.Doç.Dr. Deniz KARAÖMERLİOĞLU Çukurova Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Diğdem ESKİYÖRÜK Çukurova Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Dilek ATÇI Mersin Üniversitesi Öğr. Gör. Dilek EFE Mustafa Kemal Üniversitesi Doç.Dr. Doğan ÜNLÜCAN Doğu Akdeniz Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Ebru GÜNEREN Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Doç.Dr. Ebru GÜNLÜ Dokuz Eylül Üniversitesi Prof.Dr. Elmira FAIZOVA Taraz State University, Kazakhstan Doç.Dr. Erdinç KARADENİZ Mersin Üniversitesi Doç.Dr. Erkan SEZGIN Anadolu Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Fatih ÖZDEMİR Mustafa Kemal Üniversitesi Doç.Dr. Fatma Nur İPLİK Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Prof.Dr. Fikret DÜLGER Çukurova Üniversitesi Öğr. Gör. Fikret GÖKÇE Mustafa Kemal Üniversitesi Prof.Dr. Füsun İSTANBULLU DİNÇER T.C. İstanbul Üniversitesi Doç.Dr. Göknil Nur SEVER Mersin Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Gürkan AKDAĞ Mersin Üniversitesi Prof. Dr. Habib ALİPOUR Doğu Akdeniz Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Hakan YILMAZ Anadolu Üniversitesi Doç.Dr. Halil DEMİRER Mustafa Kemal Üniversitesi Prof.Dr. Halis OĞUZ Selçuk Üniversitesi, Silifke Taşucu MYO Prof. Dr. Hasan KILIÇ Doğu Akdeniz Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Hilmi Rafet YÜNCÜ Anadolu Üniversitesi Prof.Dr. Hüseyin ARASLI Doğu Akdeniz Üniversitesi Prof.Dr. İbrahim CENGİZLER Çukurova Üniversitesi Doç.Dr. İlhan DALCI Doğu Akdeniz Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. İlkay YORGANCI MALONEY Doğu Akdeniz Üniversitesi vii

9 Prof. Dr. İrfan Arıkan FH Krems University, Austria Yrd.Doç.Dr. İsmet ESENYEL Girne Amerikan Üniversitesi Doç.Dr. Kamil UNUR Mersin Ünviersitesi Prof. Dr. Kemal BİRDİR Mersin Üniversitesi Prof. Dr. Yrd.Doç.Dr. Kurtuluş KARAMUSTAFA Erciyes Üniversitesi M. Güven ARDAHAN Doğu Akdeniz Üniversitesi Prof.Dr. Mehmet Cihan YAVUZ Çukurova Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Mine HAKTANIR Doğu Akdeniz Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Murat İ. HASEKİ Çukurova Üniversitesi Prof.Dr. Mustafa BESİM Doğu Akdeniz Üniversitesi Prof.Dr. Mustafa KARADUMAN Selçuk Üniversitesi, Silifke Taşucu MYO Prof.Dr. Mustafa TÜMER Doğu Akdeniz Üniversitesi Prof.Dr. Nazmi KOZAK Anadolu Üniversitesi Prof.Dr. Osman Mübin KARATEPE Doğu Akdeniz Üniversitesi Doç.Dr. Oya Berkay KARACA Çukurova Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Ozan AKSÖZ Anadolu Üniversitesi Prof.Dr Ozan BAHAR Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Prof.Dr. Özkan TÜTÜNCÜ Dokuz Eylül Üniversitesi Assoc. Prof. Dr. Qadir BAYRAMLI Azerbaijan State Economics University Prof.Dr. Raif PARLAKKAYA Necmettin Erbakan Üniversitesi Doç.Dr. Remzi GEMCİ Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Rüçhan KAYAMAN Doğu Akdeniz Üniversitesi Prof.Dr. Sami FETHİ Doğu Akdeniz Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Serhat HARMAN Batman Üniversitesi Assoc. Prof. Dr. Sonia Ferrari University of Calabria, Italy Prof.Dr. Süleyman TÜRKEL Toros Üniversitesi Yrd.Doç.Dr. Tahir YEŞILADA Lefke Avrupa Üniversitesi viii

10 Doç.Dr. Tülen SANER Yakın Doğu Üniversitesi Prof. Dr. Turgay AVCI Doğu Akdeniz Üniversitesi Doç.Dr. Umut AVCI Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Prof. Dr. Valentino PARISI Università degli Studi di Cassino e del Lazio Meridionale, Cassino, Italy Prof. Dr. Zeynep ASLAN Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi ix

11 SEMPOZYUM YÜRÜTME KURULU Adı-Soyadı Prof. Dr. Hasan KILIÇ (Sempozyum Başkanı, Turizm Fakültesi Dekanı) Prof. Dr. Hüseyin ARASLI (Yürütme Kurulu Başkanı) Doç. Dr. Ali ÖZTÜREN (Yürütme Kurulu Eş Başkanı) Yrd. Doç. Dr. M. Güven ARDAHAN (Dekan Yardımcısı) Yrd. Doç. Dr. Rüçhan KAYAMAN (Yürütme Kurulu Başkan Yardımcısı) Arş. Gör. Nazanin N. ALPLER Arş. Gör. Cihan ALPHUN Arş. Gör. Arash AKHSHIK Arş. Gör. Ardalan ETEMADANSARI E-posta x

12 OTURUM BAŞKANLARI Prof. Dr. Ahmet AKTAŞ, Girne Amerikan Üniversitesi Prof. Dr. Hüseyin ARASLI, Doğu Akdeniz Üniversitesi Prof. Dr. Levent ALYINAY, Oxford Brookes Unıversıty Prof. Dr. Turgay AVCI, Doğu Akdeniz Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Rüçhan KAYAMAN, Doğu Akdeniz Üniversitesi Prof. Dr. Osman KARATEPE, Doğu Akdeniz Üniversitesi Prof. Dr. Kemal BİRDİR, Mersin Üniversitesi Prof. Dr. A. Celil ÇAKICI, Mersin Üniversitesi Doç. Dr. Ali ÖZTÜREN, Doğu Akdeniz Üniversitesi Doç. Dr. Tülen SANER, Yakın Doğu Üniversitesi Prof. Dr. Orhan İÇÖZ, Yaşar Üniversitesi Prof. Dr. Doğan GÜRSOY, Washington State University Prof. Dr. Habib ALIPOUR, Doğu Akdeniz Üniversitesi Prof. Dr. Sami FETHİ, Doğu Akdeniz Üniversitesi xi

13 ÖNSÖZ Türkiye Cumhuriyeti nin Doğu Akdeniz Bölgesini oluşturan illerinin yanı sıra, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti nin de içinde bulunduğu bölgede, turizm ile ilgili konuların kamu ve özel sektör paydaşlarının katılımıyla tartışılması, turizm potansiyelinin kullanımının önündeki sorunlara ışık tutulması ve hemen her konuda güç ve işbirliği yollarının araştırılmasına zemin hazırlamak amacıyla, 2011 yılından bu yana Türkiye Cumhuriyeti bölge üniversiteleri tarafından düzenlenen Doğu Akdeniz Turizm Sempozyumu nun beşincisini, Özel İlgi Turizmi temasıyla Nisan 2016 tarihlerinde Doğu Akdeniz Üniversitesi Turizm Fakültesi ev sahipliğinde Kıbrıs ta gerçekleştirmiş bulunuyoruz. Bu kapsamda; bölgesel turizm potansiyelinin bilimsel veriler ve profesyonellerin uygulama sonuçları ışığında tartışılması, uygulanabilir öneriler geliştirilerek potansiyel farkındalığın artırılması ve harekete geçirilmesi, sorunların turizm akademisyenleri, ilgili kamu bürokratları ve sektör temsilcileri gözüyle irdelenmesi ve çözüm önerileri geliştirilmesi, Doğu Akdeniz Turizm Sempozyumunun en önemli hedefleri arasındadır. 5. Doğu Akdeniz Turizm Sempozyumu nun, özelde Kuzey Kıbrıs genelde Türkiye Cumhuriyeti Doğu Akdeniz Bölgesi illerinin sahip oldukları özel ilgi turizmi kaynaklarının tanıtımına imkan sağlayacağı düşünülmektedir. Bahse konu bölge ile ilgili çalışmalar yapan bilim insanlarını ve turizm sektörü paydaşlarını bir araya getiren sempozyum kapsamında mevcut sorunlar belirlenmiş, dünyadaki, bölgedeki ve ülkemizdeki uygulamalar anlatılmıştır. Bununla birlikte, gerek Kuzey Kıbrıs gerekse Türkiye Cumhuriyeti nde faaliyet gösteren turizm fakültelerinin / yüksek okullarının / bölümlerinin işbirliği yaparak, ülkemiz turizmi için bilimsel veriler ve profesyonellerin uygulama sonuçlarına dayanan alternatif çözüm önerileri tartışılmıştır. Sempozyum kapsamında, özel ilgi turizmi olarak belirlenen ana tema ile başta Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ve Türkiye Cumhuriyeti özel ilgi turizmi kaynaklarının tanıtılması olmak üzere, bilgi ve deneyimlerin paylaşılması, kazanımların sağlanması, özel ilgi turizmi potansiyelinin değerlendirilerek geliştirilmesi amaçlanmıştır. Sempozyumumuza bildiri gönderen, sunum yapan veya konuk olarak katılan tüm katılımcılara teşekkür ederim. Prof. Dr. Hasan KILIÇ Sempozyum Başkanı Doğu Akdeniz Üniversitesi Turizm Fakültesi Dekanı xii

14 İÇİNDEKİLER TAM METİN BİLDİRİLER Kapadokya yı Ziyaret Eden Turistlerin Ziyaret Motivasyonları ve Tatmin Düzeyleri... 1 A.Celil ÇAKICI, Erşan YILDIZ Anamur İlçesinde Kırsal Turizm Potansiyeli ve Gelişme Olanakları Yrd.Doç.Dr.Akif ALTINBIÇAK Spor Turizmi Bağlamında Mersin ve Adana İllerinde Uçurtma Sörfünün (Kitesurfing) Yapılabilirliği Abdulcelil ÇAKICI, Gülser YAVUZ, Banu Es YILMAZ Türkiye'de Alternatif Turizmin Gelişmesinde Seyahat Aracılarının Rolü Orhan İÇÖZ, Tuğrul GÜNAY, Yiğit Sebahattin BOZKURT Stratejik Bir Güç Olarak KKTC de İnanç Turizmi; Yapılanlar, Yapılması Gerekenler Üzerine Bir Değerlendirme Ulvi Keser, Asporça Melis Keser Etkinliklerin Sınıflandırılması Üzerine Kavramsal Bir Çalışma Ali DALGIÇ, Kemal BİRDİR Turizm Alanyazında Kültürel Mirasla İlgili Çalışmaların Bibliyometrik Profili ( ) Derya TOKSÖZ, Kemal BİRDİR Destinasyon Tercihinde Gastronominin Etkisi ve Otel Menülerinde Yer Alan Yöresel Ürünler: Erdek ve Bandırma Örneği Betül UZGİDİM Diplomatik Bir Güç Olarak KKTC de Mağara Turizmi ve Çanakkale Esirler Mağarası Örneği Ulvi KESER, Asporça Melis KESER Kırsal Alanlarda Gastronomi Turizminin Önemi: Narlıkuyu Kahvaltı Restoranları Örneği Hülya TAŞTAN, Seda OYAN, Gülcan SEZER xiii

15 Kapadokya Bölgesinde Özel İlgi Turistini Güdüleyen Motiflerin Kapsamının Belirlenmesine ve Geliştirilmesine Yönelik Bir Değerlendirme Mehmet CAN Katılımcıların 20. EMITT Fuarına Yönelik Algıları. Participants Perception Toward 20 th EMITT Sevda SAHİLLİ BİRDİR Sağlık Turizmi Türkiye İçin Bir Fırsat Olabilir Mi?: Bir Durum Değerlendirmesi Abdullah SOYSAL, Fedayi YAĞAR Turizmde Akdeniz Bölgesi Yöresel Mutfağı ve Sağlık Açısından Önemi Figen ŞANLI BARAN, Doç. Dr. Gülçin SAĞDIÇOĞLU CELEP xiv

16 BİLDİRİ ÖZETLERİ STRATEJİK BİR GÜÇ OLARAK KKTC DE İNANÇ TURİZMİ; YAPILANLAR, YAPILMASI GEREKENLER ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME ULVI KESER, Asporça Melis KESER TURİZM ALAN YAZINDA KÜLTÜREL MİRASLA İLGİLİ ÇALIŞMALARIN BİBLİYOMETRİK PROFİLİ Prof. Dr. Kemal BİRDİR, Arş. Gör. Derya TOKSÖZ TÜRKİYE'DE ALTERNATİF TURİZMİN GELİŞMESİNDE SEYAHAT ARACILARININ ROLÜ Orhan İçöz, Tuğrul GÜNAY, Yigit S. BOZKURT TARİHSEL SÜREÇ İÇİNDE KONAKLAMA MERKEZLERİ HAN VE KERVANSARAYLARIN GÜNÜMÜZDE İPEK YOLU TURİZM PROJESİNE DÖNÜŞÜMÜ Prof. Dr. Sami KARACAN, Doç. Dr. Esin KARACAN, Yrd. Doç. Dr. Yüksel GÜNGÖR KUZEY KIBRIS EKONOMİSİNDE SÜREGELEN FARKLI HÜKÜMETLERİN TURİZM POLİTİKALARI UYGULAMA ANALİZİ Yrd. Doç. Dr. İsmet ESENYEL DİPLOMATİK BİR GÜÇ OLARAK KKTC DE MAĞARA TURİZMİ VE ÇANAKKALE ESİRLER MAĞARASI ÖRNEĞİ Ulvi Keser, Asporça Melis KESER SERVICE INNOVATION IN IRANIAN HOSPITALITY INDUSTRY Sarvnaz Baradarani, Prof. Dr. Hasan KILIC THE EFFECT OF CITTASLOW CERTIFICATION ON THE LEFKE REGION Nafiya GÜDEN, İ. Nazmi BULDANLIOĞLU DOES CUSTOMER INCIVILITY MODERATE THE EFFECT OF POLYCHRONICITY ON JOB PERFORMANCE? EVIDENCE FROM HOTEL FRONTLINE EMPLOYEES IN NORTH CYPRUS Boshra Hejraty NAMIN - Prof. Dr. Hüseyn ARASLI EDUCATIONAL TOURISM AND SOCIO-CULTURAL CHANGES IN SMALL-SCALE SOCIETIES; THE CASE OF FAMAGUSTA Hamed REZAPOURAGHDAM, Ilkay YORGANCI, Huseyin ARASLI, Habib ALIPOUR PUBLIC ART AND URBAN TOURISM: IMPACTS AND IMPLICATIONS Kamyar FULADLU, Masoumeh ZADMEHR SPECIAL INTEREST ON HOTEL REPUTATION: THE INEVITABLE EFFECT OF SERVICE SABOTAGE Huseyin ARASLI Nazanin N. ALPLER Winifred L. DOH SECOND HOME TOURISM IMPACT AND GOVERNANCE: EVIDENCE FROM THE CASPIAN SEA REGION OF IRAN Habib ALIPOUR, Hossein, G. T, OLYA

17 HALAL TOURISM: NORTHERN CYPRUS AS A POTENTIAL MARKET- OR NOT Azar GHAEDI, Raheleh HASSANNIA, Hamed REZAPOURAGHDAM, Sedigheh SAFSHEKAN KIRSAL TURİZM VE ALTERNATİF KIRSAL TURİZM HİZMETLERİ Prof. Dr. Sami KARACAN, Doç. Dr. Esin KARACAN, Yrd. Doç. Dr. Yüksel GÜNGÖR ANAMUR İLÇESİNDE KIRSAL TURİZM POTANSİYELİ VE GELİŞME OLANAKLARI Yrd.Doç.Dr.Akif ALTINBIÇAK KIRSAL ALANLARA YÖNELIK ÖZEL İLGI TURIZMI POLITIKALARI VE PLANLAMALARINA, KARPAZ'DAKI EKOTURIZM UYGULAMALARINDAN ÖRNEKLER ILE GERIBILDIRIMLER VERILMESI Yusuf DUMAN EKOLOJİK BİR HAREKET OLARAK EKOTURİZM İN KKTC KARPAZ BÖLGESİNDE GELİŞİMİ Yrd. Doç. Dr. Arzu ERÇETİN ECOTOURISM: A MEANS FOR THE SUSTAINABLE EMPOWERMENT OF WOMEN IN RURAL AREAS OF NORTHERN CYPRUS (Kadin Girisimcileri Eko-turizm aktivitesinde bulunmalarina motive eden unsurlar) Öğr. Gör. Mürüde ERTAÇ DOĞA VE MACERA TURİZMİNİN GELİŞTİRİLMESİNE YÖNELİK BİR ARAŞTIRMA: VAN GÖLÜ ÇEVRESİ UYGULAMASI Prof. Dr. Said KINGIR, Öğr. Gör. İlker Salih EBREM, Öğr. Gör. Muhammet Fatih SANCAR, Öğr. Gör. Mesut SOYALIN PALANDÖKEN KAYAK TESİSİNİN KALİTE ALGISI Yrd. Doç. Dr. Hürriyet ÇİMEN, Ömer Faruk ŞENGÜL ÖZEL İLGI TURIZMI DESTINASYONLARINDA FARKLI SERMAYE YAPILARININ GIRIŞIMCILIK ÜZERINE ETKISI Bakiye YALINÇ KATILIMCILARIN 20. EMITT FUARINA YÖNELİK ALGILARI Yrd. Doç. Dr. Sevda SAHİLLİ BİRDİR FUAR ORGANİZASYONLARININ TURİZMDEKİ ÖNEMİ VE DÜNYADAKİ YENİ EĞİLİMLER Öğr. Gör. Soner ARSLAN ETKİNLİKLERİN SINIFLANDIRILMASI ÜZERİNE KAVRAMSAL BİR ÇALIŞMA Ali DALGIÇ, Arş. Gör., Kemal BİRDİR, Prof. Dr. GÜNEYDOĞU ANADOLU BÖLGESİ GASTRONOMİ TURİZMİ POTANSİYELİ VE TURİST REHBERLERİNİN GÖRÜŞLERİNE İLİŞKİN BİR UYGULAMA Prof. Dr. Said KINGIR, Öğr. Gör. Muhammet Fatih SANCAR, Öğr. Gör. İlker Salih EBREM, Öğr. Gör. Mesut SOYALIN i

18 DESTİNASYON TERCİHİNDE GASTRONOMİNİN ETKİSİ VE OTEL MENÜLERİNDE YER ALAN YÖRESEL ÜRÜNLER: ERDEK VE BANDIRMA ÖRNEĞİ Betül UZGİDİM GASTRONOMİ TURİZMİ ALANYAZININDA YEREL MUTFAK ARAŞTIRMALARI: KAVRAMSAL BİR İNCELEME Yrd.Doç.Dr. Gürkan AKDAĞ, Seda OYAN OTEL İŞLETMELERİNDE MENÜ PLANLAMADA YENİLİKÇİLİK VE YENİLİKÇİ EĞİLİMLER Zeynep DEMİR, Mehmet Necati CİZRELİOĞULLARI YEMEK FOTOĞRAFÇILIĞININ İŞLETME İMAJINA ETKİSİ Aysu ŞAHİN SAĞLIK TURİZMİ TÜRKİYE İÇİN BİR FIRSAT OLABİLİR Mİ?: BİR DURUM DEĞERLENDİRMESİ Doç. Dr. Abdullah SOYSAL, Araş. Gör. Fedayi YAĞAR TURİZMDE AKDENİZ BÖLGESİ YÖRESEL MUTFAĞI VE SAĞLIK AÇISINDAN ÖNEMİ Figen ŞANLI BARAN, Doç. Dr. Gülçin SAĞDIÇOĞLU CELEP TERMAL OTEL TERCİHİNDE TIP MERKEZİNİN ROLU Doç. Dr. Serkan BERTAN KIRSAL ALANLARDA GASTRONOMİ TURİZMİNİN ÖNEMİ: NARLIKUYU KAHVALTI RESTORANLARI ÖRNEĞİ Hülya TAŞTAN, Seda OYAN, Gülcan SEZER BİR MARKA İMAJI OLARAK GASTRONOMİ TURİZMİ: ADANA ÖRNEĞİ Öğr. Gör. Öznur ŞAHİN NARDALI, Aysu ŞAHİN SEYRÜ SEFER YARDIMCILIĞINDAN TURİZM AMAÇLI KULLANIMA: DENİZ FENERLERİNİN TURİZM POTANSİYELİ A. Celil ÇAKICI, Seçkin ESER, Oya YILDIRIM KIBRIS TA KUŞ GÖZLEM TURIZMI Damla BETON, Robin SNAPE ÇILDIR GÖLÜ NÜN (KARS, ARDAHAN) OLTA BALIKÇILIĞI TURİZMİ AÇISINDAN POTANSİYELİ Hürriyet ÇİMEN, Serkan KÜKRER KAPADOKYA YI ZİYARET EDEN TURİSTLERİN ZİYARET MOTİVASYONLARI VE TATMİN DÜZEYLERİ A. Celil ÇAKICI, Erşan YILDIZ KKTC ÖZEL İLGİ TURİZMİ İÇİN ÖNEMLİ OLAN OTEL İŞLETMELERİNDE TEDARİKÇİ SEÇİM KRİTERLERİ Ahmet Dural KUŞÇU, Yrd. Doç. Dr. Demet B. KALMAZ KUZEY KIBRIS TA KARANLIK TURİZM (HÜZÜN TURİZMİ) BÖLGELERİNDEKİ ZİYARETÇİLERİ GÜDÜLEYEN FAKTÖRLER Doç. Dr. Ali ÖZTÜREN ii

19 RUSYA-TÜRKİYE UÇAK KRİZİNİN AKDENİZ TURİZMİNE ETKİSİ Prof. Dr. Salih YILMAZ KAPADOKYA BÖLGESİNDE ÖZEL İLGİ TURİSTİNİ GÜDÜLEYEN MOTİFLERİN KAPSAMININ BELİRLENMESİNE VE GELİŞTİRİLMESİNE YÖNELİK BİR DEĞERLENDİRME Öğretim Görevlisi Mehmet CAN TURİZM SEKTÖRÜNÜN ÖNEMİ, KENTLERLE OLAN İLİŞKİSİ VE TURİZM POTANSİYELİ AÇISINDAN GAZİMAĞUSA NIN SWOT ANALİZİ Mehmet Necati CİZRELİOĞULLARI, Zeynep DEMİR DOĞU AKDENIZ BÖLGESININ İLERI YAŞ TURIZMI POTANSIYELININ İNCELENMESINE YÖNELIK BIR SWOT ANALIZI Mehmet Cihan YAVUZ, Erdinc BALLI, Zafer BUZCU, Sibel OĞUZ ÖZEL İLGİ TURİZMİNİN CİTTASLOW (SAKİN ŞEHİR) LEFKE YE KATKISI Hasan KARLITAŞ ÖZEL İLGİ TURİZMİNİN SAKİN ŞEHİRLERE KATKILARI BAĞLAMINDA: AKYAKA/MUĞLA ÖRNEĞİ Arş. Gör. Ecem İNCE CARETTA KAPLUMBAĞALARININ ZİYARETÇİLERİNİN ÇEVRECİ DAVRANIŞLARI Cihan ALPHUN, Arash AKHSHIK ÖZEL İLGİ TURİZMİ KAPSAMINDA SOSYAL MEDYA UYGULAMALARININ KUZEY KIBRIS TURİZM SEKTÖRÜNE ETKİLERİ Yrd. Doç. Dr. İsmet ESENYEL, Dr. Ümmü Altan BAYRAKTAR ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN ÖZEL İLGİ TURİZMİ TERCİHLERİNİN BELİRLENMESİNDE; PAZARLAMA VE TANITIM FAALİYETLERİNE SOSYAL MEDYANIN ETKİSİ (KIŞ TURİZMİ SATIN ALMA TERCİHLERİ ÜZERİNE BİR ALAN ARAŞTIRMASI) Yard. Doç. Dr. Hacer Neyir TEKELİ, Öğr. Gör. Tuğba Çedikçi FENER FACEBOOK KULLANAN TURİZM ÖĞRENCİLERİNİN KENDİNİ GÖSTERİM ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ: ESOGÜ TURİZM FAKÜLTESİ ÖRNEĞİ Yrd. Doç. Dr. Üzeyir KEMENT, Arş. Gör. Barış DEMİRCİ AB POLİTİKALARI MEVZUATI VE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ KONAKLAMA SEKTÖRÜ Yrd. Doç. Dr. İsmet ESENYEL RENKLERİN ONURLU YÜRÜYÜŞÜ Yrd. Doç. Dr. Beril DÖNMEZ SPOR TURİZMİ BAĞLAMINDA MERSİN VE ADANA İLLERİNDE UÇURTMA SÖRFÜNÜN (KİTESURF) YAPILABİLİRLİĞİ Abdulcelil ÇAKICI, Gülser YAVUZ, Banu Es YILMAZ YÜKSELTİ ANTRENMANLARININ TURİZM AÇISINDAN ÖNEMİ Yrd. Doç. Dr. Rıdvan ÇOLAK, Yrd. Doç. Dr. Hürriyet ÇİMEN iii

20 BUZ SPORLARI TURİZMİ: ÇILDIR GÖLÜ ÖRNEĞİ Yrd. Doç. Dr. Hürriyet ÇİMEN, Yrd. Doç Dr. Doğan SALTAŞ UÇURTMA SÖRFÜ DENEYİMİNİ MOTİVE EDEN UNSURLARIN İNCELENMESİ Öğr. Gör. Dr. Reyhan ARSLAN AYAZLAR COUCHSURFİNG (KANEPE SÖRFÜ): SOSYAL AĞIN TURİZMDE KULLANILMASI Arş. Gör. Sercan BENLİ GAZİMAĞUSA KÖRFEZİNDE ÖZEL İLGİ TURİZMİ ODAKLI KIYISAL ALAN ENTEGRE YÖNETİM PLANI ÖRNEĞİ: DALIŞ TURİZMİNDE TEKNİK KAPASİTE VE KALİTE STANDARTLARININ ARTIRILMASI PROJESİ Burak Ali ÇİÇEK iv

21 v

22 TURİZM ALANYAZINDA KÜLTÜREL MİRASLA İLGİLİ ÇALIŞMALARIN BİBLİYOMETRİK PROFİLİ ( ) DERYA TOKSÖZ Mersin Üniversitesi Turizm Fakültesi Turizm İşletmeciliği Bölümü Türkiye ÖZET KEMAL BİRDİR Mersin Üniversitesi Turizm Fakültesi Turizm İşletmeciliği Bölümü Türkiye Amacı: Bibliyometri; herhangi bir alandaki çalışmaların çeşitli özelliklerini niceliksel analizlerle inceleyen bir araştırma tekniğidir ve turizm alanında yapılan çalışmalarda gün geçtikçe kullanımı artmaktadır. Buradan hareketle çalışmanın amacı, Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi nin veritabanında kayıtlı olan kültürel mirasla ilgili lisansüstü tezlerin bibliyometrik özelliklerini ortaya koymaktır. Araştırmanın Yöntemi: Bu amaçla, yıllarına ait lisansüstü tezler kültürel miras ve cultural heritage kelimeleri ile taranmış ve toplam 84 lisansüstü teze erişim sağlanmıştır. Kayıt altına alınan tezler üniversite, enstitü, yayım yılı, alt konu vb. bibliyometrik özellikler baz alınarak incelenmiştir. Taranan lisansüstü tezlerde kültürel miras konusunun genel yapısı ortaya konmaya çalışılmıştır. Bulgular: Çalışma sonucunda en fazla tezin İstanbul Teknik Üniversitesi nde hazırlandığı saptanmıştır. Araştırma konularının en fazla dayandığı disiplin mimarlık, kültürel mirasla en fazla ilişkilendirilen kavramın koruyuculuk olduğu belirlenmiştir. Sonuç ve Öneriler: Alanyazında kültürel mirasla ilgili yapılan çalışmaların temel özelliklerini ve son yıllardaki güncel seyrini belirmeye yönelik çalışmaya rastlanamaması alandaki boşluğu göstermektedir. Bu çalışmanın ilerde kültürel mirasla ilgili yapılacak olan çalışmalara yarar sağlayabileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Kültürel miras, YÖK, bibliyometri BİBLİOMETRİC PROFİLE OF STUDİES İN TOURİSM LİTERATURE RELATED WİTH CULTURAL HERİTAGE ( ) ABSTRACT Purpose of Study: Bibliometrics is a research technique which examines characteristics of publications in a discipline with quantitative analysis and it is used in tourism field progressively. The purpose of the study, is to determine the bibliometric characteristics of postgraduate thesis on cultural heritage registered in the website of Council of Higher Education, National Thesis Center. Research Methodology: For this purpose, postgraduate theses between were searched in related website, with cultural heritage and kültürel miras key words, and a total of 84 theses were included in scope of the study. Theses were examined on the basis of their bibliometric characteristics such as university, institute, publication year, sub-topics, etc. The general structure of cultural heritage in the reviewed graduate theses has been tried to present. 76

23 Study Results: The results show that the highest number of thesis has been prepared in Istanbul Technical University. It is determined that maximum research topics base the disciplines of architecture and the most related concept with cultural heritage is the conservation. Conclusion and Recommendations: The literature on studies of cultural heritage lacks basic features and current trend which examine specific characteristics and structure of cultural heritage literature with bibliometric profile shows the gaps in the field. This study is believed to benefit related works about cultural heritage in the future. Keywords: Cultural heritage, CHE, bibliometrics GİRİŞ Kültürel mirası ifade edebilmek için öncelikle kültürü tanımlamak gerekir. Kültür; bilgi, inanç, sanat, ahlak, kanun, gelenek ve toplumun bir üyesi olan insan tarafından oluşturulan yetenekler ve alışkanlıkların karmaşık bir sonucudur (Tylor, 1871: ). Kültür üzerine yapılan son araştırmalarda kültürün sınırlı ve durağan bir varlık olmadığı ortaya konulmuştur. Ayrıca kültürler biri birinden ayrı değildir ve birbirleri ile etkileşim ve iletişim kurma imkanı sunan bir yapıdır (Csapó, 2012: 202). Göreceli olarak bakıldığında değerler durağan bir yapıda değildir. Onları taşıyan farklı insan gruplarının bakış açısına, kültürlerine, coğrafi konumuna göre zamanla evrilirler (değişirler). Eyfel Kulesi bu duruma örnek olarak söylenebilir. Fransa nın sembolü olan bu yer, 1991 den beri Dünya Miras Listesi nin bir parçası olup en çok ziyaret edilen eserler arasında yer almaktadır. Buna rağmen 19. yüzyılın sonlarına kadar yapımı süren bu eserin birçok güçlüklerle karşılaştığını söyleyebilir. Tüm zamanların en iyi sanatçılarının bile bu eserin yapımına karşı olumsuz makalelerin ve karşı mektupların yazıldığı bilinmektedir. Bu nedenle değerlerin son derece göreceli olduğu söylenebilir (Labadi, 2013: 15). Miras kavramı, daha çok geçmişten geleni ya da geçmişte kalanı işaret eden bir durağanlıkta görülmektedir. Aralarındaki bu paradoksal ilişkiye karşın miras ve kültür sürekli birlikte anılan kavramlardır. Miras kavramının özünde bir yanıyla geçmişte kalanı anımsatan diğer yanıyla geçmişten geleni işaret eden bir anlam vardır (Özünel, 2013: 15). Genel olarak miras, insanlığın belirli topluluklarının değerlerini ve sahipliğini ifade eder. Kültürel miras ise, gelecek nesiller için toplumsal bilgi ve değerlerin derlenerek aktarılmasıdır (Carter ve Grimwade, 1997: 46; Pujol ve Champion, 2012: 87). Turizm; küresel bazda büyümeye devam eden dev bir sektör haline gelmiştir ve birçok defa günümüzün en büyük ekonomik, sosyal, kültürel ve ekolojik güçlerinden biri olduğunu kanıtlamıştır. Her ulusa ve topluluğa direkt ya da dolaylı olarak erişim sağlamaktadır. Turizmin olmadığı bir yerde bile, üst düzeyde alınan ulusal ve uluslararası kararlar o yeri etkilemektedir (Timothy ve Boyd, 2006: 1) Turistleri bir bölgeye çeken unsurların başında, seçilen bölgenin sahip olduğu kültürel değerlerler gelmektedir. İnsanlar tarafından yaratılmış olan bu değerler hem modern hayatla hem de geçmişle bağlantılı somut veya soyut boyutlardaki değerler olabilir. Tarihi anıtlar, müzeler, mimari eserler, folklorik ürünler, efsaneler ve masallar bölgede yaşayan insanların kültürlerini yansıtır (Niemczyk, 2013: 25). Kültürel mirasa yönelik turizmdeki olağanüstü büyüme sosyal yaşamda ve turizm sektöründe yaşanan çeşitli olaylardan kaynaklanmaktadır. Kültürel mirasa yönelik ilginin artması ve bu alanın hızlı büyüme göstermesi aşağıda belirtilen nedenlere bağlanabilir: Medyanın miras alanlarının tanıtımına yönelik olarak gün geçtikçe daha aktif katılım göstermesi, Nüfusun eğitim seviyesinin artmasıyla birlikte kültürel miras tabanlı seyahatlerin ortaya çıkması, Turizm sektörünün aracılık rolü nedeniyle kültürel mirasın tüketilebilir bir ürün haine gelmesi, Yirminci yüzyılın ikinci yarısından sonra kişisel, toplumsal değerlere ve kültürel mirasın turizmde yaşatılmasına destek artmıştır (Berker den (2004: 41) aktaran Csapó, 2012: 211). 77

24 Bölgenin sahip olduğu kültürel unsurlar, turistleri o bölgeye çeken cazibe alanlarıdır. Kültürel ve tarihsel alanları ziyaret, turizm sektörünün en yaygın ve en hızlı gelişen alanlarından birisi haline geldiği söylenebilir (Timothy ve Nyaupane, 2009: 3). Bu noktada, kültürel miras konusunun önem kazandığı ve yapılacak olan akademik çalışmaların alanın ilerlemesine katkı sağlayabileceği ifade edilebilir. LİTERATÜR TARAMASI Yapılan alanyazın taraması sonucunda kültürel mirasa yönelik yapılan lisans üstü tezlerinin bibliyometrik profilini inceleyen bir çalışmaya rastlanamamıştır. Turizm alan yazınında belli bir konu bakımından çeşitli makalelerin bibliyometrik profilini ortaya koyan (Palmer, Sese ve Montano, (2005); Barrios, Borrego, Vilegines, Olle ve Somoza, (2008); Çiçek ve Kozak, (2012); Özel Hale ve Kozak, (2012); Türktarhan ve Kozak, (2012); Evren ve Kozak, (2013); Çakıcı, Yıldırım ve Karacaoğlu, (2013); Temizkan, Çiçek ve Özdemir, (2015), Ruhanen, Weiler, Moyle ve McLennan, (2015)) ve tezleri n bibliyometrik profillerini inceleyen (Cevizkaya, İlsay ve Avcıkurt, (2014); Turan, (2014); Nergiz Güçlü, (2014); Arıca, (2014)) çalışmalara rastlanmıştır. Tablo 1 de turizm alanında yapılan bibliyometrik çalışmaların genel serimini göstermek amacıyla yapılan çalışmalar listelenmiştir. Yazar bilgisi, yapılan araştırmanın amacı, kapsamı, taranan kaynak ve incelenen değişkenler başlıkları altında yapılan çalışmalar incelenmiştir. Tablo1: Turizmde Bibliyometrik Çalışmalara İlişkin Alan Yazın Araştırmanın Yazar Bilgisi Araştırmanın Amacı Kapsamı ve Kaynak Kozak, (2001) Palmer, Sese ve Montano, (2005) Çiçek ve Kozak, (2012) yılları arasında akademik tezlerde turizm pazarlaması literatürünün gelişimini ortaya çıkarmak yılları arasında turizm araştırmalarında kullanılan istatistiki analizlerin bibliyometrik profilini ortaya çıkarmak yılları arasında Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi nde yayımlanan makaleler bibliyometrik özelliklerini ortaya çıkarmak YÖK Veritabanı Türkiye ve Ortadoğu Amme İdaresi Enstitüsü 131 tez 12 tane uluslar arası turizm dergisi 1790 makale Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi 192 makale İncelenen Değişken -Tez türü (yükseklisans/doktora) -Üniversite -Alt sektör -Turizm türleri -Yıl -Kullanılan istatistik teknikleri -Makalenin yayımlandığı yıl - Çalışma konusu -Araştırma yaklaşımı -Yazar sayısı -Yazar profili -Atıf dağılımı - Kurum Özel Hale ve Kozak, (2012) yılları arasında turizm pazarlaması alanında yayımlanan Türkçe makalelerin yılları arasında Türkçe olarak yazılmış olan hakem -Makalenin yayımlandığı yıl -Yazar sayısı -Sayfa sayısı -Derginin adı 78

25 Türktarhan ve Kozak, (2012) bibliyometrik özelliklerinin saptanması yılları arasında Turizm Yıllığı nda yayımlanan makalelerin literatüre katkısını ortaya çıkarmak denetimli makaleler (27 tane) 286 makale Turizm Yıllığı 150 makale -Yazıldığı alt alan -Kavramsal ya da ampirik bir çalışma olması -Atıf sayısı - Kurum - Yazarların unvanı - Kurum -Yazarların üniversitede çalıştıkları bölüm -Yazar sayısı -Çalışma konusu Evren ve Kozak, (2013) yılları arasında Türkiyede ki turizm literatürünün genel gelişimini ortaya çıkarmak 155 farklı dergi 1217 makale -Çalışma konusu -Yazarların unvanı -Kavramsal ya da ampirik bir çalışma olması - Kurum -Yazar sayısı -Atıf sayısı Çakıcı, Yıldırım ve Karacaoğlu, (2013) Cevizkaya, İlsay ve Avcıkurt, (2014) Turan, (2014) yılları arasında gerçekleştirilen Ulusal Turizm Kongrelerinde yayımlanan bildirilerin bibliyometrik özelliklerini ortaya koymak yılları arasında turizm alan yazınında engellilerle ilgili çalışmaların çeşitli parametreler çerçevesinde bibliyometrik özelliklerini ortaya koymak yılları arasında yayımlanan turizm konulu yüksek lisans tezlerinin bibliyometrik özelliklerini belirlemek Ulusal Turizm Kongresi 337 bildiri YÖK Veritabanı 603 Tez Yerli ve yabancı kaynaklı turizm dergileri 49 makale YÖK Veritabanı 1670 tez -Yazar -Konu -Özet -Yöntem -İstatistik -Atıf yapılan kaynaklar -Tez türü (yükseklisans/doktora) -Yayın yılı --Üniversite -- Enstitü -Çalışma konusu -Tez danışmanının unvanı - Üniversite -Enstitü -Anabilim dalı -Çalışma alanı -Yıl -Uygulama bölgesi -Sayfa sayısı 79

26 -Çalışma konusu Nergiz Güçlü, (2014) Türkiye de yılları arasında turizm alanında hazırlanan yüksek lisans ve doktora tezlerinin genel yapısını ortaya koymak YÖK Veritabanı 2348 tez --Tez türü (yükseklisans/doktora -Yıl -Dil -Üniversite -Enstitü -Anabilim dalı -Konu Arıca, (2014) Temizkan, Çiçek ve Özdemir, (2015) Ruhanen, Weiler, Moyle ve McLennan, (2015) Seyahat işletmeciliği konulu lisansüstü tezlerinin genel yapısını ortaya koymak yılları arasında yayımlanan sağlık turizmi konulu makalelerin genel yapısını ortaya koymak Sürdürülebilir turizmle ilgili alan yazının gelişimini incelemek YÖK Veritabanı 220 tez Türkçe akademik dergiler ile ISI Web of Knowledge veritabanındaki dergiler 246 makale Turizm alanında en üst sırada yer alan 4 dergi 492 makale -Yıl -Konu -Danışman -Üniversite Enstitü -Sayfa sayısı -Program -Paradigma yaklaşımı -Tezdeki işletme sınıflaması -Örneklem sayısı --Yıl -Araştırma yaklaşımı -Yazar sayısı -Kurum -Dergi -Dergilerin yayın alanı -Alt konu -Araştırma türü --Araştırma yaklaşımı -Konu -Yıl -Sürdürülebilir turizmin ilişkilendirildiği konular -Uygulama bölgesi KÜLTÜREL MİRAS 1972 de Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) tarafından oluşturulan Dünya Kültürel ve Doğal Mirasın Korunmasına Dair Sözleşme birçok ülke tarafından imzalanarak kültürel mirası tanımlayan anahtar bir doküman olarak kabul edilmiştir. Madde 1 de kültürel miras ögeleri 3 madde altında tanımlanır ve sınıflandırılır. Bunlar; Anıtlar: Tarihsel, sanatsal ve bilimsel açıdan istisnai (seçkin) evrensel değere sahip mimari eserler, anıtsal heykel ve resim çalışmaları, arkeolojik bir doğal yapı veya unsurları, yazıtlar, mağara konutlar ve benzer özellikteki yapılar, 80

27 Bina grupları: Tarihsel, sanatsal ve bilimsel açıdan istisnai (seçkin) evrensel değere sahip mimarisi, konumu ve arazisi bakımından ayrı ya da birbirine bağlı homojen bina toplulukları, Sit alanları: Tarihsel, estetik, etnolojik ve antropolojik açıdan istisnai (seçkin) evrensel değere sahip arkeolojik yerleşim yerleri ve insanlığın eserleri ya da doğa ve insanın eserleridir (UNESCO, 2005: 10). İstisnai (seçkin) evrensel değer Dünya Mirası Sözleşmesi nin kalbinde yer almaktadır. UNESCO nun dünya mirasına yönelik rehberlik niteliğinde tutumu şu şekilde özetlenebilir: Bazı alanların ve varlıkların olağanüstü olduğunu öne süren ve dünyadaki bütün insanlar için eşit değere sahip olan bu nedenle bu alanların ve varlıkların bir bütün olarak insanlık için korunması gerektiği ilkesidir (Labadi, 2013: 11). Kültürel miras genel olarak 3 büyük kategori altında sınıflandırılabilir: Arkeolojik ve tarihi alanlar, anıtlar ve koleksiyonlar, Kesbahlar gibi inşa edilen şehirsel ve kırsal yapılar, Yaşayan kültürel miras: halk yaşamı (folklife), halk kültürü (folklore), geleneksel sanatlar ve zanaat ve ilgili unsurlardır (The World Bank, 2001: 9). Kültürel miras, Timothy ve Boyd (2003: 327) tarafından şu şekilde tanımlanmış ve sınıflandırılmıştır; Miras, somut taşınmaz varlıklar (binalar, doğal alanlar), somut taşınabilir varlıklar (müze ler, arşivdeki belgeler), değerler, gelenekler, törenler, yaşam tarzları ve bunlara dahil olan festivaller, sanatsal ve kültürel etkinliklerden oluşan somut olmayan varlıklardır. Somut kültürel miras, kültürel nesneleri, tarihi şehirleri, arkeolojik alanları, kültürel peyzajları kapsamaktadır (UNESCO, 2000). Somut kültürel miras değerleri bir binadan tüm şehre kadar hatta ülkeye kadar geniş bir aralıkta ortaya çıkmaktadır. Bu değerler, var olan yapıları, değiştirilmiş yapıları ve belli bir amaçla inşa edilmiş çekicilikleri kapsamaktadır (McKercher, Ho ve Du Cros, 2005: 542). UNESCO somut olamayan kültürel mirası yaşayan miras olarak değerlendirmekte ve şu şekilde tanımlamaktadır; nesilden nesile toplumlar tarafından aktarılan uygulamalar, temsiller, ifadeler, bilgi ve becerilerdir. Bu miras; sözlü gelenek ve görenekleri, dilleri, müziği, dansı, ayin, törenleri ve kutlamaları kapsamaktadır. (UNESCO, t.y). UNESCO, Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi nde, somut olmayan kültürel mirası kuşaktan kuşağa aktarılarak toplulukların ve grupların çevreleriyle, doğayla ve tarihleriyle etkileşimlerine bağlı olarak, sürekli biçimde yeniden yaratıldığını ve bunun onlara kimlik ve devamlılık duygusu verdiğini; böylece kültürel çeşitliliğe ve insan yaratıcılığına duyulan saygıya katkıda bulunulduğunu açıklamaktadır (Özünel, 2013: 21). İnsanlık tarihinin başlangıcından günümüze kadar binlerce yıllık uygarlık tarihi içinde insanin doğa ile birlikte veya doğrudan yaratmış olduğu ve bugün kültürel miras olarak adlandırdığımız değerlerin korunması, sürdürülmesi, yönetimi çağımız insanlığının ortak sorunu olan ve üzerinde durulması gereken önemli bir konudur (Gürpınar, 2000: 185). BİBLİYOMETRİK ANALİZ Belirli bir alanı ve zamanı kapsayan, kişiler ya da kurumlar tarafından üretilmiş yayınların ve bu yayınlar arasındaki ilişkilerin sayısal olarak incelenmesini temel alan bir analiz türüdür (Broadus, 1987: 374). Yayınların konu, yazar, yayınlayan kurum, yöntem, yayın yılı gibi çeşitli özelliklere göre inceleyen ve günümüzde turizm alanında da oldukça yaygın olarak kullanılan bir analiz türüdür (Evren ve Kozak, 2013: 61-67). Bibliyometrik çalışmalar, araştırma yapılan bilim dalına, ülke ve/veya ülke gruplarına, kurumlara veya kişilere ait bilimsel çalışmaların değerlendirilmesine ve mevcut durumunun ortaya çıkarılmasına olanak vermektedir. Elde edilen tespitler ve bulguların ışığında incelenen bilim dalı, kurum, ülke vb. için ilerlemeler ve geçirmiş oldukları aşamalar ile birlikte gelecekteki durumlarına yönelik de çıkarımlar yapabilme imkanı vermektedir (Şakar Denktaş ve Cerit, 2013: 38). Bibliyometri, turizmdeki çalışma alanlarının geliştirilmesinde, araştırmaların kalitesinde, etki faktörlerinin incelenmesi açısından da önemli bir yere sahiptir (Hall, 2011: 16). 81

28 YÖNTEM Çalışmada, yılları arasında Yükseköğretim Kurumu Ulusal Tez Merkezi (YÖKTEZ) veritabanında yer alan kültürel mirasla ilgili 84 tezin bibliyometrik profilleri incelenerek alanın genel yapısı ortaya çıkarılmak amaçlanmıştır. Bu amaçla çalışma kapsamında ikincil verilerden yararlanılmıştır. Çalışılan alana bağlı olarak tezler, yapılan araştırmaların niteliğine ve niceliğine yönelik önemli bilgiler verdiği söylenebilir. Çalışmanın alt amaçları doğrultusunda cevapları aranan sorular şunlardır: 1. Tezlerin yayım yılları nasıl bir dağılım göstermektedir? 2. Tezlerin türü nedir? 3. Tezlerin yayımlandığı üniversitelere göre dağılımları nasıldır? 4. Tezlerin yayımlandığı enstitülere göre dağılımları nasıldır? 5. Tezlerin araştırma konularının dayandığı disiplinlere göre dağılımları nasıldır? 6. Tezlerin araştırma yaklaşımları nasıldır? (görgül, kavramsal) 7. Tezlerin alt konuları nelerdir? BULGULAR VE TARTIŞMA Çalışmada yılları arasında yayımlanan kültürel miras konulu 84 adet lisansüstü tez belirlenen özellikler bakımından incelenmiş ve elde edilen bilgiler aşağıda sunulmuştur. Grafik 1 de tezlerin yıllara göre dağılımı gösterilmiştir. Grafik 1 incelendiğinde, kültürel miras alanında tez üretilme sayısı en çok 2010 yılında (14 tane), devamında 2011 (12 tane) ve 2012 (10 tane) yıllarını takip ettiği görülmektedir. Grafik 1: Tezlerin Yıllara Göre Dağılımı İncelenen tezlerin 64 ü (%76,2) yüksek lisans, 20 si (%23,8) doktora tezidir. Tezlerin türüne göre dağılımları Tablo 2 de verilmiştir. Tablo 2: Lisansüstü Tezlerin Türüne İlişkin Sayısal ve Yüzdesel Dağılım 8 14 TEZ SAYISI Tez Türü Sayı Yüzde Yüksek Lisans 64 76,2 Doktora 20 23,8 Toplam ,0 82

29 İncelenen tezlerin üniversitelere göre dağılımı Tablo 3 de verilmiştir. Buna göre kültürel mirasla ilgili en çok lisansüstü tezinin yapıldığı üniversiteler arasında birinci sırada İstanbul Teknik Üniversitesi (%16,7), ikinci sırada Orta Doğu Teknik Üniversitesi (%15,5) ve üçüncü sırada Koç Üniversitesi (%8,3) yer almaktadır. Diğer Üniversiteler (%31,0) arasında Yıldız Teknik Üniversitesi, Muğla Üniversitesi, Selçuk Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Afyon Kocatepe Üniversitesi gibi üniversiteler yer almaktadır. Tablo 3: Tezlerin Yayımlandığı Üniversitelere Göre Dağılımları Üniversiteler Sayı Yüzde İstanbul Teknik Üniversitesi 14 16,7 ODTÜ 13 15,5 Koç Üniversitesi 7 8,3 Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi 6 7,1 Gazi Üniversitesi 5 6 Hacettepe Üniversitesi 4 4,8 DEÜ 3 3,6 Atatürk Üniversitesi 2 2,4 Çukurova Üniversitesi 2 2,4 Marmara Üniversitesi 2 2,4 Diğer 26 31,0 Toplam Tablo 4 de tezlerin enstitülere göre dağılımları verilmiştir. Buna göre lisans üstü tezlerinin hazırlandığı enstitülerde en başta 41 tez ile (%48,8) Fen Bilimleri Enstitüsü gelmektedir. Bunu 38 tez ile (%45,2) Sosyal Bilimler Enstitüsü takip etmektedir. Tablo 4: Tezlerin Yayımlandığı Enstitülere Göre Dağılımları Enstitüler Sayı Yüzde Fen Bilimleri Enstitüsü 41 48,8 Sosyal Bilimler Enstitüsü 38 45,2 Eğitim Bilimleri Enstitüsü 3 3,6 Güzel Sanatlar Enstitüsü 1 1,2 83

30 Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü 1 1,2 Toplam Tezlerin hazırlandığı disiplinlere göre dağılımı Tablo 5 de verilmiştir. Buna göre, kültürel mirasla ilgili yapılan lisansüstü tezlerinin %34,5 lik kısmının mimarlık anabilim dalında hazırlandığı görülmektedir. Bunu takiben 8 tez (%9,5) mühendislik anabil im dalında ve 6 tez (%7,1) arkeoloji anabilim dalında yer almaktadır. Diğer disiplinler (%22,6) arasında müzecilik, güzel sanatlar eğitimi, biyoloji, bilgi ve belge yönetimi gibi diğer anabilim dalları yer almaktadır. Tablo 5:Tezlerin Araştırma Konularının Dayandığı Disiplinlere Göre Dağılımları Disiplinler Sayı Yüzde Mimarlık* 29 34,5 Mühendislik 8 9,5 Arkeoloji 6 7,1 Anadolu Medeniyetleri ve Kültürel Miras Yönetimi 5 6,0 Coğrafya 3 3,6 Sanat Tarihi 3 3,6 Türk Halk Bilimi 3 3,6 Bilişim 2 2,4 Kamu Yönetimi 2 2,4 Tarih 2 2,4 Turizm 2 2,4 Diğer 19 22,6 Toplam * Restorasyon, Şehir ve Bölge Planlama anabilim dalları dahil edilmiştir. Tablo 6 da kültürel miras konulu tezlerin araştırma yaklaşımlarına ilişkin genel bir bakış açısı sunulmaktadır. Tezlerde görgül (ampirik) ve kavramsal araştırma yaklaşımlarının kullanıldığı görülmektedir. Yapılan tezlerin büyük bir kısmında (%63,1) görgül araştırma yaklaşımının tercih edildiği bulgulanmıştır. Görgül araştırmalarda daha çok deneysel çalışmalar ve anket tercih edilirken kavramsal çalışmalarda ikincil verilerden yararlanıldığı gözlemlenmiştir. 84

31 Tablo 6: Tezlerin Araştırma Yaklaşımlarına Göre Dağılımları Araştırma Yaklaşımı Sayı Yüzde Görgül* 53 63,1 Kavramsal 31 36,9 Toplam ,0 *Deneysel çalışmalar dahil edilmiştir. Tablo 7 de kültürel mirasın ilişkilendirildiği alt konular verilmiştir. Buna göre kültürel miras alanında yapılan tezlerin 20 tanesi (%23,8) koruma, 13 tanesi (%15,5) bilişim sistemleri, 10 tanesi (%11,9) irdeleme ve değerlendirme, 7 tanesi kültürel miras yönetimi (%8,3), 5 tanesi (%6) sürdürülebilirlik, 4 tanesi (%4,8) aktarım ve sunum, belgelendirme ve kayıt altına alma konularında 3 er tez (%3,6), kentleşme konusunda 2 tez (%2,4) yer almaktadır. Tablo 7: Tezlerin Alt Konulara Göre Dağılımı Alt Konular Sayı Yüzde Koruma 20 23,8 Bilişim Sistemleri 13 15,5 İrdeleme ve Değerlendirme 10 11,9 Kültürel Miras Yönetimi 7 8,3 Sürdürülebilirlik 5 6,0 Aktarım ve Sunum 4 4,8 Belgelendirme 3 3,6 Kayıt Altına Alma 3 3,6 Kentleşme 2 2,4 Diğer 17 20,2 Toplam

32 SONUÇ VE ÖNERİLER Bibliyometri belli bir alanda yapılan çalışmaların niteliksel ve niceliksel bakımdan incelenerek ilgili alanın mevcut durumunu değerlendirme yapmaya imkan veren bir tekniktir. Yapılan bu çalışmalarla incelenen disiplinin temel özellikleri ortaya konulabilmektedir. Türkiye de bilimsel gelişimin incelenmesinde önemli bir veritabanı olan Yükseköğretim Kurulu Tez Merkezi nde yer yılları arasında yer alan kültürel miras konulu lisansüstü tezlerinin genel bir değerlendirilmesinin yapılması amaçlanmıştır. Bu çalışmadan elde edilen sonuçlar ve bu sonuçlara yönelik geliştirilen öneriler şu şekilde özetlenebilir: Kültürel miras alanında yapılan lisansüstü tezlerin daha çok yüksek lisans düzeyinde yapıldığı, doktora düzeyinde yüksek lisansa göre daha az sayıda çalışma yapıldığı görülmektedir. Kültürel mirasla ilgili en fazla çalışmanın 2010 yılında yapıldığı (14 tez), yapılan tez sayısının yıllara göre değişkenlik gösterdiği bulgulanmıştır. Son 3 yılda yayınlanan tezlerin erişim kısıtlamasından dolayı çalışmaya dahil edilemediği, ancak kültürel mirasın, farklı disiplinlerin üzerinde durduğu bir konu olduğu, ayrıca son yıllarda kültürel mirasla ilgili yapılan akademik çalışmaların önem kazandığı söylenebilir. İstanbul Teknik Üniversitesi (%16,7) ve ODTÜ nün (%15,5) alana en fazla katkı yapan iki üniversite olduğu bulgulanmıştır. Bu iki üniversite, Türkiye nin en eski üniversiteleri arasında yer almaktadır ve bu üniversitelerin mimarlık bölümlerinin kültürel miras ile ilgili çalışmaları diğer üniversitelere göre daha fazla olduğu bulgulanmıştır. Kültürel miras alanında yapılan tezlerin neredeyse yarısının (%48,8) fen bilimleri enstitülerinde hazırlandığı saptanmıştır. Sosyal bilimler enstitülerinde yayınlanan tezlerin dağılım oranı ise %45,2 olarak tespit edilmiştir. Fen bilimleri enstitüleri altında yer alan mimarlık ve mühendislik disiplinleri kültürel mirasın en fazla konu edildiği disiplinlerdir. Sosyal bilimler enstitüsü altında yer alan turizm disiplininde ise 2 tane tez hazırlandığı saptanmıştır. Tablo 5 sonuçlarından hareketle kültürel mirasın mimarlıktan kamu yönetimine kadar birçok farklı disiplinlerin çalışma konusunu oluşturduğu ve bu farklı disiplinlerin kültürel miras alanının gelişmesine katkı sağladığı ifade edilebilir. Çalışma kapsamına dahil edilen tezlerin %63,1 inde görgül yaklaşım tercih edilirken, kavramsal araştırma yaklaşımının tercih edildiği çalışmalar toplamın %36,9 unu oluşturmaktadır. Tezlerin alt konularına göre dağılımları incelendiğinde özellikle koruma kavramının (%23,8) kültürel mirasla en çok ilişkilendirilen kavram olduğu göze çarpmaktadır. Kültürel mirasın korunması kavramı uluslararası alanda yapılan çalışmalarda önemli bir yer tuttuğu söylenebilir. Küresel bazda kültürel mirasa verilen değerin artması, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) ve Kültür Varlıklarının Korunması ve Onarım Çalışmaları Uluslararası Merkezi (ICCROM) gibi uluslar arası kuruluşların kültürel mirasın korunmasını misyon edinmesi, kültür turlarına olan turistik talebin artması bu alanda daha çok bilimsel çalışmaların yapılacağı beklentisini oluşturmaktadır. Çalışma kapsamına YÖKTEZ de yer alan ve yılları arasında yapılan lisansüstü tezler dahil edilmiştir. Bu tarihler arasında yapılan ancak erişim kısıtlaması olan tezler çalışmaya dahil edilmemiştir. Bu durum çalışmanın başlıca kısıtlarından birisidir. Çalışma kapsamına dahil edilen tezler yıl, tez türü, üniversite, enstitü, disiplin, alt konu değişkenleri bakımından incelenmiştir. İlerde yapılacak olan çalışmalarda, alandaki ilgili dergilerin taranarak daha farklı parametreler çerçevesinde incelenmesi önerilebilir. 86

33 Kaynakça Arıca, R. (04-05 Nisan, 2014). Seyahat İşletmeciliği Literatürünün Gelişim Süreci: Türkiye'de Hazırlanan Lisansüstü Tez Çalışmalarının Bibliyometrik Olarak İncelenmesi. VII. Lisansüstü Turizm Öğrencileri Kongresi, s , Aydın. Bank, T. W. (2001). Cultural Heritage and Development A Framework for Action in the Middle East and North Africa. Washington: World Bank s Middle East and North Africa. Barrios, M., Borrego, A., Vilaginés, A., Ollé, C., & Somoza, M. (2008). A bibliometric study of psychological research on tourism. Scientometrics, 77(3), Broadus, R. N. (1987). Toward a definition of bibliometrics. Scientometrics, 12 (5-6), Carter, B., ve Grimwade, G. (1997). Balancing use and preservation in cultural heritage management. International Journal of Heritage Studies, 3(1), Cevizkaya, G., İlsay, S., ve Avcıkurt, C. (2014). Turizm Alan Yazınında Engelliler İle İlgili Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Profili ( ). Gazi Üniversitesi Turizm Fakültesi Dergisi, 1(2), Csapó, J. (2012). The role and importance of cultural tourism in modern tourism industry. Hungary: INTECH Open Access Publisher. Çakıcı, C., Yıldırım, O., ve Karacaoğlu, S. (2013, Aralık 5-8). Ulusal turizm kongreleri bildirilerinin bibliyometrik profili. 14. Ulusal Turizm Kongresi, s , Kayseri. Çiçek, D., ve Kozak, N. (2012). Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi nde yayımlanan hakem denetimli makalelerin bibliyometrik profili. Türk Kütüphaneciliği, 26(4), Evren, S., ve Kozak, N. (2013). Bibliometric analysis of tourism and hospitality related articles published in Turkey. Anatolia An International Journal of Tourism, 25 (1), Gürpınar, E. (2000). Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Üzerine. I.Ü.Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi 23, Hall, C. M. (2011). Publish and perish? Bibliometric analysis, journal ranking and the assessment of research quality in tourism. Tourism Management, 32(1), Kozak, N. (2001). Türkiye de turizm pazarlaması literatürünün gelişim süreci: yılları arasında hazırlanmış lisansüstü tez çalışmaları üzerine biyo-bibliyografik bir inceleme. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 12, Labhadi, S. (2013). UNESCO, Cultural Heritage, and Outstanding Universal Value. Maryland: The Rowman & Littlefield Publishing Group. McKercher, B., Ho, P., & Du Cros, H. (2005). Relationship between tourism and cultural heritage management: evidence from Hong Kong. Tourism management, 26(4),

34 Nergiz Güçlü, H. (04-05 Nisan, 2014). Türkiye'de Lisansüstü Turizm Tezlerinin Bibliyometrik Proifili ( ). VII. Lisansüstü Turizm Öğrencileri Araştırma Kongresi, s , Aydın. Niemczyk, A. (2013). Cultural tourists: An attempt to classify them. Tourism Management Perspectives, 5, Özünel, E. (2013). "Yeni Miras"lar ve Uluslararası Sözleşmelerde Sürdürülebilir Kalkınma Stratejileri. Milli Folklor, 25(100) Palmer, A. L., Sesé, A., ve Montaño, J. (2005). Tourism and statistics: Bibliometric study Annals of Tourism Research, 32(1), Pujol, L., & Champion, E. (2012). Evaluating presence in cultural heritage projects. International Journal of Heritage Studies, 18(1), Ruhanen, L., Weiler, B., Moyle, B., ve McLennan, C. (2015). Trends and patterns in sustainable tourism research: a 25-year bibliometric analysis. Journal of Sustainable Tourism, 23(4), Şakar, G. D., ve Cerit, A. (2013). Uluslararası Alan İndekslerinde Türkiye Pazarlama Yazını: Bibliyometrik Analizler ve Nitel Bir Araştırma. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 27 (4) Temizkan, P., Çiçek, D., ve Özdemir, C. (2015). Bibliometric profile of articles published on health tourism Sağlık turizmi konusunda yayınlanan makalelerin bibliyometrik profili. International Journal of Human Sciences, 12(2), Timothy, D. J., ve Boyd, S. (2003). Heritage tourism. London: Pearson Education. Timothy, D., ve Boyd, S. (2006). Heritage tourism in the 21st century: Valued traditions and new perspectives. Journal of heritage tourism, 1(1), Timothy, D., ve Nyaupane, G. (2009). Cultural Heritage and Tourism in the Developing World: A Regional Perspective. New York: Routledge. Turan, A. (04-05 Nisan, 2014). Turizm konulu yüksek lisans tezlerinin bibliyometrik profili ( ). VII. Lisansüstü Turizm Öğrencileri Araştırma Kongresi, s. 3-15, Aydın. Türktarhan, G., ve Kozak, N. (12-15Nisan 2012). Turizm Yıllığı'nın Bibliyometrik Profili. VI. Lisansüstü Turizm Öğrencileri Araştırma Kongresi, s Tylor, E. (1871). Primitive Culture: Researches into the Development of Mythology,Philosophy, Religion, Language, Art and Custom. Boston: Harvard University. UNESCO. (2005). Basic Texts of the 1972 World Heritage Convention. Fransa: UNESCO World Heritage Centre. United Nations Educational, (t.y.). Intangible Heritage. UNESCO: tarihinde adresinden alınmıştır. 88