COMPARATIVE STUDY OF COMMERCIAL STRUCTURAL ANALYSIS PROGRAMS IN VIEW OF SEISMIC ASSESSMENT PROCEDURES IN TURKISH EARTHQUAKE CODE 2007

Transkript

1 COMPARATIVE STUDY OF COMMERCIAL STRUCTURAL ANALYSIS PROGRAMS IN VIEW OF SEISMIC ASSESSMENT PROCEDURES IN TURKISH EARTHQUAKE CODE 2007 TİCARİ PROĞRAMLARIN TDY DEPREM PERFORMANSI DEĞERLENDİRMESİ UYGULAMALARININ KARŞILAŞTIRILMASI SUAT YILDIRIM İnşaat Yük. Müh. Supervisor: Prof. Dr. Uğurhan Akyüz Co-Advisor:Prof. Dr. Ahmet Yakut JANUARY 2011

2 GİRİŞ Yeni Türk Deprem Yönetmeliğine mevcut binaların deprem performansının değerlendirilmesi amacı ile yeni bir bölüm eklendi TDY de bu amaçla doğrusal elastik ve doğrusal elastik olmayan olmak üzere iki yöntem verilmiştir. Yeni bir konu olması, işlemlerin uzun ve hesaplamalar, modellemeler gerektirmesi ve İnşaat Mühendisliğinin bu dalında da diğer dallarda olduğu gibi yasal bir uzmanlaşma oluşmaması gibi sebeplerden mühendislerimiz hazır paket programlar kullanmayı tercih etmektedirler. Burada ana sorumuz gelmektedir. Paket proğramları nasıl kullanmalı ve onlara ne kadar güvenmeliyiz?

3 Türkiye de yaygın alarak kullanılan üç paket program Proğram A, Proğram B ve Proğram C de ortak olan yöntem, doğrusal elastik yapı performansı analizidir. Bu çalışmanın amacı bu üç proğramın performans analiz sonuçlarını birbirleri ile ve el ile yapılan hesaplar ile karşılaştırmaktı. Yine bu çalışmada maksat, A proğramı iyidir B proğramı kötüdür sonucuna ulaşmak değildir. Mühendisin proğramları kullanırken sorgulayıcı bir gözle yaklaşması, sonuçları mutlaka mantık, bilgi ve tecrübe süzgecinden geçirerek kullanması gerekliliğini ifade etmektir. Bu amaçla değişik malzeme, plan ve yapı özelliklerinde 4 adet yapı üzerinde Elastik Performans Analizi Yöntemi ile çalışılmıştır.

4 Elastik Yapı Performans Analizi Yöntemi İşlem Şeması MODELLEME EĞİLME DAVRANIŞI GÖSTEREN ELEMANLARA ÇATLAMIŞ KESİT RİJİTLİKLERİ ATAMA YAPI AĞIRLIK VE DEPREM YÜKLERİNİN HESAPLANMASI ANALİZ. DÜŞEY YÜK ANALİZİ(G+nQ). DEPREM ANALİZİ ELEMAN KESİT KAPASİTELERİNİN HESAPLANMASI KUVVETLİ KOLON-KONTROLÜ ELEMANLARIN SÜNEKLİK KONTROLÜ Ve < Vr ELEMANLARIN PERFORMANS KONTROLÜ YAPININ PERFORMANS KONTROLÜ

5 Çalışılan Örnek Yapıların Genel Özellikleri Kat Sayısı Beton Malzeme Çelik Malzeme Deprem Bölgesi Yapısal Sistem Dizayn Kodu Rijit Kat Sayısı Bina A 2 C20 S420 1 Frame TEC Bina B 6 C30 S420 1 Frame TEC Bina C 6 C25 S420 1 Frame + shear wall TEC Bina D 4 C16 S220 1 Frame ABYYHY Bu çalışmada kullanılan proğramlar: Analiz için Sap2000 ver 14, kapasite hesaplamaları için Response 2000, performans analizi, ara hesaplamalar ve tablolamalar için Excel.

6 ÇALIŞMA I: BİNA A K103 S105 T (sn) Total Mass Proğram A X Y Proğram B X Y Proğram C X Y Sap 2000 X Y Storey height : 3.1 m. Concrete : C20 Steel : S420 Bina A: Düzensizlikler sebebiyle oluşacak farklılıkları elimine etmek amacıyla mümkün olduğunca basit bir yapı alındı. Proğram B nin yüksek kütle hesaplamasının sebebi olarak döşeme ölçülerini akstan aksa alması görülmektedir.

7 TDY 2007 gereği Yapı Performans Analizinde Kullanılan faktörler: R=1 Spectrum: 50 yılda olma olasılığı % 10 olan deprem. S (T) 4 2% in 50 years DESIGN ACCELERATION SPECTRUM % in 50 years 1 50% in 50 years 0 0 0,5 1 1,5 2 2,5 3 3,5 T (sec)

8 Deprem Yükü Hesaplama faktörleri λ = 1: 2 storey building W = 170 t Ao= 0.4 I = 1 S(T) = 2.5 : From Response Spectrum R(T) = 1 Eşdeğer Deprem Yükü Hesabı: Vtx=Vty=λ * W *Ao * I * S(T) / R(T) Vtx= Vty= 1*170*0.40*1*2.5/1=170 t # of Storey Wi (t) Hi (m) WiHi wihi/σwihi Vxi (t) Vyi (t) ΣwiHi = 790.5

9 Çekme dayanımı (f ctk ) ve Elastik modulus (E c ) TS-500 de verilen yöntemle hesaplanır. f ctk = 0.35 fck f ctk = 0.35 = 1.56 MPa E c = 3250 f ck E c = MPa Elemanların çatlamış kesit rijitlikleri TDY 2007 bölüm de verilmiştir. (EI)c =0.40(EI)0 Nd / (Ac fcm) 0.10 (EI)c =0.40(EI)0 : kiriş : kolon Nd / (Ac fcm) 0.40 (EI)c =0.80(EI)0

10 Bina A kolonları için hesaplanan rijitlik azaltma katsayıları. Nd (kn) b h Ac fcm (KN/m2) Nd/Acfcm EI reduction. S S S S S S S S S

11 ÖRNEK KOLON VE KİRİŞ İÇİN DEĞERLENDİRME BİNA A Kiriş K103, +X Yön Deprem Analiz Sonuçları Ast Asb Moment Artık Moment Kap. +X I (cm2) (cm2) Etki (t.m) (t.m) Ve (t) Vr (t) r Proğram A K I Proğram B K I Proğram C K I THIS STUDY K I X J Proğram A K J Proğram B K J Proğram C K J THIS STUDY K J Proğram C nin hesapladığı düşük artık kapasite kiriş ve kolonlarda yüksek r(etki/kapasite) yol açmaktadır Me (tm) Mk(tm) Ve(t) Proğram A Proğram B Proğram C THIS STUDY Vr (t) r (Me/Mk) Proğram A Proğram B Proğram C THIS STUDY

12 Kolon S105 Analiz Sonuçları +X I Moment Etki (t-m) Artık Moment Kap.(t-m) Ve (t) Vr (t) Proğram A S Proğram B S Proğram C S THIS STUDY S r Me (tm) Mk (tm) Ve(t) Proğram A Proğram B Proğram C THIS STUDY Vr (t) r (Me/Mk) Proğram A Proğram B Proğram C THIS STUDY

13 YAPI PERFORMANS DEĞERLENDİRME +X DEPREM BİNA A Kolon Doğrusal değerlendirme: 1. Kat (+X ) Kiriş Doğrusal Değerlendirme: 1. Kat (+X ) +X Direction Proğram A Proğram B Proğram C This Study +X Direction Proğram A Proğram B Proğra m C This Study MEMBERS SATISFYING LIFE SAFETY PERFORMANCE LEVEL (r/r limit <1) MEMBERS NOT SATISFYING LIFE SAFETY PERFORMANCE LEVEL (r/r limit >1) Number of Columns Column Percentage Shear Force Percentage Number of Columns Column Percentage Shear Force Percentage % 100% 100% 100% 100% 100 % 100 % 100 % % 0 % 0 % 0 % 0 % 0 % 0 % 0 % MEMBERS SATISFYING LIFE SAFETY PERFORMANCE LEVEL (r/r limit <1) MEMBERS NOT SATISFYING LIFE SAFETY PERFORMANCE LEVEL (r/r limit >1) Number of Beams Beam Percentage Number of Beams Beam Percentage % 100% 0 % 100% % 0 % 100 % 0 % BUILDING A + X + Y Proğram A OK OK Proğram B OK OK Proğram C NO NO This Study OK OK

14 Bina B Normal Kat Planı

15 Bina B Proğramlar ve bu çalışma tarafından hesaplanan değerler T (sn) Total Weight (t) Base Shear Proğram B X Y Proğram A X Y Proğram C X Y This Study X Y

16 Bina B Örnek Elemanlar Karşılaştırma MEMBER Proğram A (1) Proğram B (2) Proğram C (3) THIS STUDY (4) (1)/(4) (2)/(4) (3)/(4) + X Moment Demand ( tm ) S221 24, X Moment Capacity ( tm ) S X Ve value (t) S X Vr value (t) S X ( r ) S Y Moment Demand ( tm ) S Y Moment Capacity ( tm ) S Y Ve value (t) S Y Vr value (t) S Y ( r ) S Kolan S202 ve benzer kolonlar Proğram B tarafından gevrek eleman olarak tanımlanmaktadır. Bu doğru değildir. Kolonlarda hesaplanan farklı eksenel yük oranları farklı Vr değerlerine yol açmaktadır. + Y Moment Demand ( tm ) K Y Moment Capacity ( tm ) K Y Ve value (t) K Y Vr value (t) K Y ( r ) K X Moment Demand ( tm ) K X Moment Capacity ( tm ) K X Ve value (t) K X Vr value (t) K X ( r ) K

17 Summary of Assessment for + X of Building B + X Proğram A Proğram B Proğram C V Not Satisfying (t) V Total (t) % of Member Not Satisfying LS level V Not Satisfying (t) V Total (t) % of Member Not Satisfying LS level V Not Satisfying (t) V Storey (t) # of Member Not Satisfying LS level Member Type Storey 6 Beams 2 (%9.09) Columns Beams Columns Beams 1 (%4.55) Columns Beams Columns (%3.57) (%1.86) 2 Beams Columns (%3.57) (%1.53) 3.6% 1 Beams Columns % 3.6%

18 Summary of Assessment for + Y of Building B Storey Member Type # of Member Not Satisfying LS level + Y Proğram A Proğram B Proğram C V Storey (t) V(t) Not Satisfying % of Member Not Satisfying LS level V Total (t) V Not Satisfying (t) % of Member Not Satisfying LS level 6 Beams 1 (%5.56) Columns Beams 2 (%11.1) Columns Beams 2 (%11.1) Columns (%10.7) Beams 2 (%11.1) Columns (%10.7) Beams 2 (%11.1) Columns (%17.9) Beams 2 (%10) (%11.9) (%11.5) 3.6% (%19.4) 7.1% Columns (%17.9) (%20.6) 10.7% BUILDING B + X - X + Y - Y Proğram A OK OK OK OK Proğram B OK OK NO OK Proğram C NO NO NO NO

19 ÇALIŞMA III: BİNA C K210 K215 S206 Total T (sn) Weight (t) Base Shear Proğram B X Y Proğram A X Y Proğram C X Y This Study X Y K208 Storey heights for 1,2,3,4,5,6. storey: 3m, 5.6m, 3.2m,3.2m, 4.0m, 4.0m Concrete Steel : C25 : S420

20 Bina C Örnek elemanlar karşılaştırma Member Proğram A (1) Proğram B Proğram C (2) (3) THIS STUDY (4) (1)/(4) (2)/(4) (3)/(4) + Y Moment Demand (tm) S Y Moment Capacity (tm ) S Y Ve value (t) S Y Vr value (t) S Y ( r ) S Y Moment Demand ( tm ) K Y Moment Capacity ( tm ) K Y Ve value (t) K Y Vr value (t) K Y ( r ) K X Moment Demand ( tm ) K X Moment Capacity ( tm ) K X Ve value (t) K X Vr value (t) K X ( r ) K Y Moment Demand ( tm ) K Y Moment Capacity ( tm ) K Y Ve value (t) K Y Vr value (t) K Y ( r ) K Proğram C, K208 ve K215 gibi ortogonal olmayan kirişlerde yüksek etki momenti ve bunun sonucunda yüksek r değeri hesaplıyor. K210 iki perde arasına yerleşmiş bir kiriştir. Bu elemanda proğramlar arasındaki farklılığın daha belirgin olduğu görüldü. Bunun sebebi perdeye bağlantı modelinin farklılığıdır. K210 da Proğram C yüksek r değeri hesaplıyor.

21 Summary of Assessments for +X direction of building C + X Proğram A Proğram B Proğram C V Not Satisfying V Total (t) % of Member Not Satisfying LS level V Not Satisfying V Total (t) % of Member Not Satisfying LS level V Not Satisfying V Storey (t) # of Member Not Satisfying LS level Member Type Storey 6 Beams Columns Beams Columns Beams Columns Beams 22.20% Columns Beams 11.10% Columns Beams Columns % %

22 Summary of Assessments for + Y direction of Building C + Y Proğram A Proğram B Proğram C V Not Satisfying V Total (t) % of Member Not Satisfying LS level V Not Satisfying (t) V Total (t) % of Member Not Satisfying LS level V Not Satisfying ( t ) V Storey (t) # of Member Not Satisfying LS level Member Type Storey 6 Beams 33.30% Columns Beams 55.50% Columns Beams 88.80% Columns % % 0.50% 3 Beams 88.90% Columns % % 0.60% 2 Beams 88.90% Columns % % 1 Beams 11.10% Columns % % BUILDING C + X - X + Y - Y Proğram A OK OK OK OK Proğram B NO NO NO NO Proğram C NO NO NO NO

23 ÇALIŞMA IV: BİNA D K224 S210 T (sn) Total Weight (t) Base Shear (t) Proğram B X Y Proğram A X Y Proğram C X Y This Study X Y K215 Storey height: 3.1 m Concrete : C16 Steel : S220 Storey plan views

24 Bina D Örnek Elemanlar Karşılaştırma MEMBER Proğram A (1) Proğram B (2) Proğram C (3) THIS STUDY (4) (1)/(4) (2)/(4) (3)/(4) + Y Moment Demand ( tm ) K Y Moment Capacity ( tm ) K Y Ve value (t) K Y Vr value (t) K Y ( r ) K Y Moment Demand ( tm ) K Y Moment Capacity ( tm ) K Y Ve value (t) K Y Vr value (t) K Proğram C K224 ve K215 kirişlerinde çok düşük artık kapasite sebebiyle çok yüksek r değeri hesaplıyor.. Proğram B yine iki noktadan tanımlı S210 kolonunu gevrek olarak tanımlıyor. + Y ( r ) K Y Moment Demand ( tm ) S Y Moment Capacity ( tm ) S Y Ve value (t) S Y Vr value (t) S Y ( r ) S

25 Summary of Assesments for + X directions of Building D + X Proğram A Proğram B Proğram C V Not Satisfying V Total (t) % of Member Not Satisfying LS level V Not Satisfying (t) V Total (t) % of Member Not Satisfying LS level V Not Satisfying (t) V Storey (t) # of Member Not Satisfying LS level Member Type Storey 4 Beams 2 (15%) 5(38%) 10(76.9%) Columns 1 (5%) (4%) 4(21%) (19%) 100% 3 Beams 6 (46%) 11(85%) 12(92.3%) Columns (26%) (27%) 100% 2 Beams 97(54%) 11(85%) 7(53.9%) Columns (15.8%) (45%) 75.50% 1 Beams 1 (14%) 4 (%25) 1 (25%) Columns (0%) 4(93.7%) %

26 Summary of Assesments for + Y directions of Building D + Y Proğram A Proğram B Proğram C V Not Satisfying V Total (t) % of Member Not Satisfying LS level V Not Satisfying (t) V Total (t) % of Member Not Satisfying LS level V Not Satisfying (t) V Storey (t) # of Member Not Satisfying LS level Member Type Storey 4 Beams 2 (13%) 8 (50%) 12(75%) Columns (5.3%) (14.5%) 100% 3 Beams 6 (38%) 12(75%) 14(88%) Columns (10.5%) (18%) 100% 2 Beams 7(44%) 13(81%) 14(88%) Columns (5.3%) (9.8%) 95.80% 1 Beams 1 (11%) 5 (60%) 3(50%) Columns (13.9%) (86%) 0.20% BUILDING D + X - X + Y - Y Proğram A NO NO NO NO Proğram B NO NO NO NO Proğram C NO NO NO NO

27 Modelleme Farklılıkları -Perdeye Gömülü Kolon- Proğramların perde-çerçeve elemanı bağlantı modelleleri: Proğram A perde içinde kalan kolonu kendi ağırlık merkezinde ve perde ile her SE noktasında bağlı parçalara bölüyor ve her düğüm noktasında rijit elemanlarla bağlantı yapıyor. Proğram C kolonu kendi ağırlık merkezinde ama sadece en üst noktadan rijit link ile bağlıyor. Proğram B kolonu perde ekseninde ve her bir SE noktasından bağlıyor. Hangisi daha doğru?

28 Analiz Farklılıkları -Perde kesme diyagramı- Programlar ve bu çalışma tarafından hesaplanmış rijit diyafram kabulu yapılmış ve yapılmamış perde kesme diyagramları.

29 BINA A KOLON SONUÇLARI GRAFİK KARŞILAŞTIRMA 40,00 35,00 30,00 25,00 20,00 15,00 10,00 5,00 0,00 S101 S102 S103 S104 S105 S106 S107 S108 S109 Figure A_1 Demand Moments of Columns +X direction PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C SUAT 25,00 20,00 15,00 10,00 5,00 PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C SUAT 0,00 S101 S102 S103 S104 S105 S106 S107 S108 S109 Figure A_2 Residual Capacity Moments of Columns +X direction

30 12,00 BINA A KOLON SONUÇLARI GRAFİK KARŞILAŞTIRMA 10,00 8,00 6,00 4,00 PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C SUAT 2,00 0, Figure A_3 Ve of Columns +X direction 40,00 35,00 30,00 25,00 20,00 15,00 10,00 PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C SUAT 5,00 0, Figure A_4 Vr of Columns +X direction

31 BINA A KOLON SONUÇLARI GRAFİK KARŞILAŞTIRMA 5,00 4,50 4,00 3,50 3,00 2,50 2,00 1,50 1,00 0,50 0,00 S101 S102 S103 S104 S105 S106 S107 S108 S109 Figure A_5 ( r ) of Columns +X direction PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C SUAT 4,00 3,50 3,00 2,50 2,00 1,50 1,00 0,50 0,00 S101 S102 S103 S104 S105 S106 S107 S108 S109 Figure A_10 ( r ) of Columns +Y direction PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C SUAT

32 BINA A KİRİŞ SONUÇLARI GRAFİK KARŞILAŞTIRMA 45,00 40,00 35,00 30,00 25,00 20,00 15,00 PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C SUAT 10,00 5,00 0,00 K101 K102 K103 K104 K105 K106 K107 K108 K109 K110 K111 K112 Figure A_11 Demand Moments of Beams +X direction

33 BINA A KİRİŞ SONUÇLARI GRAFİK KARŞILAŞTIRMA 14,00 12,00 10,00 8,00 6,00 4,00 PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C SUAT 2,00 0,00 K101 K102 K103 K104 K105 K106 K107 K108 K109 K110 K111 K112 Figure A_13 Residual Moment Capacity of Beams +X direction

34 BINA A KİRİŞ SONUÇLARI GRAFİK KARŞILAŞTIRMA 8,00 7,00 6,00 5,00 4,00 3,00 2,00 PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C SUAT 1,00 0,00 K101 K102 K103 K104 K105 K106 K107 K108 K109 K110 K111 K112 Figure A_15 Ve of Beams +X direction

35 BINA A KİRİŞ SONUÇLARI GRAFİK KARŞILAŞTIRMA 35,00 30,00 25,00 20,00 15,00 10,00 PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C SUAT 5,00 0,00 K101 K102 K103 K104 K105 K106 K107 K108 K109 K110 K111 K112 Figure A_17 Vr of Beams +X direction

36 BINA A KİRİŞ SONUÇLARI GRAFİK KARŞILAŞTIRMA 50,00 45,00 40,00 35,00 30,00 25,00 20,00 15,00 10,00 5,00 0,00 K101 K102 K103 K104 K105 K106 K107 K108 K109 K110 K111 K112 PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C SUAT Figure A_19 r of Beams +X direction

37 BINA B KİRİŞ SONUÇLARI GRAFİK KARŞILAŞTIRMA 5,00 4,50 4,00 3,50 3,00 2,50 2,00 1,50 PROGRAM A PROGRAM B PROGRAM C 1,00 0,50 0,00 K202 K203 K204 K205 K206 K207 K209 K210 K211 K212 K213 K214 K215 K216 K218 K219 K220 K222 K223 K224 K226 K227 Figure B_15 r of Beams +X direction Bir saplama kirişi olan K211 i ucunda Program B ve C nin burulma rijitliği hesaplamadığından r ler 0 hesaplanıyor.

38 BINA B KOLON SONUÇLARI GRAFİK KARŞILAŞTIRMA 18,00 16,00 14,00 12,00 10,00 PROGRAM A 8,00 PROGRAM B 6,00 PROGRAM C 4,00 2,00 0,00 S201 S202 S203 S204 S205 S206 S207 S208 S209 S210 S211 S212 S213 S214 S215 S216 S217 S218 S219 S220 S221 S222 S223 S224 S225 S226 S227 S228 Figure B_5 r of Columns +Y direction Döşemeye bağlı olmayan S221 ve S222 kolonu Y yönünde, proğramların elemanları rijit diyaframa bağlama yöndemlerindeki Farklılıklar sebebiyle oluşan belirgin farklılık. Kolonlar döşemeye bağlı olmadığı halde Proğram C rijit diyaframa bağlıyor.

39 SONUÇLAR Her üç programda farklı moment etki değerleri hesaplıyor. Bunun sebeplerinden birisi her proğramın kendi modelleme tekniğini kullanmasıdır. Proğram C kısa ve Rijit kirişlerde yüksek etki momenti hesaplıyor. Proğram C özellikle kirişlerin bir ucunda yüksek etki momenti ve düşük artık moment kapasitesi Hesaplıyor. Bu değerlere bağlı olarak da yüksek r (etki kapasite oranı) hesaplıyor. Proğramlar tarafından hesaplanan Ve (kesme etkisi) Vr (kesme kapasitesi) dikkat çekecek Şekilde farklılaşmaktadır. Bu noktada TDY 2007 bazı proğramlar tarafından tam anlaşılamamış veya takip edilmemiş olduğu anlaşılmaktadır. Yapı modeli karmaşıklaştıkca proğramların hesapladıkları değerlerin farkları artmaktadır. Bu Farklılaşma özellikle ortogonal olmayan kolon ve kirişlerde ve döşemelere bağlanmayan kolonlarda Modelleme farklılıkları sebebiyle artmaktadır.

40 SONUÇLAR Proğram B tüm yapıdaki kirişler için bir çatlamış kesit rijitlik azaltma katsayısı ve kolonlar içinde yine ayrı ama tek bir katsayı kullanmaktadır ve bu katsayı kullanıcıdan istenmektedir. Ancak TDY 2007 ye göre kolonlarda çatlamış kesit rijitlik azaltma katsayısı eksenel yüke bağlı olarak her bir kolon için ayrı ayrı hesaplanmak zorundadır. Diğer proğramlar ve bu çalışmanın aksine Proğram B iki noktadan tanımlanan kolonları gevrek eleman olarak sınıflamaktadır. Kirişlerin Vr değeri, kolonların Ve, Vr, ve Mr hesaplama yöntemleri yönetmelikte daha açık ifade edilmelidir.

41 SONUÇLAR Proğramların Yapı performansı değerlendirme raporları geliştirilmeli ve kullanıcıya yapı hakkında daha fazla bilgi vermelidir. Proğramların analiz sonuçları da oldukça farklılaşmaktadır. Döşemelerde Rijit diyafram kabulu yapılan yapılarda eğer rijit bodrum perdeli kat var ise, kesme perde elemanlarının kesme diyagramlarında umulmayan ve doğru olmayan etkiler oluşmaktadır. Proğramlar bu tip yapılar için rigid diyafram kabulu yapmadan analiz opsiyonunu dahil etmelidir.

42 ÖNERİLER Proğramlar, kullanıcıların girdileri ile yapı modellerini analitik modellere dönüştürerek analiz yaparlar. Kullanıcı her yapı tipi ve her modeli her proğramın doğru analiz yapabileceğini düşünmemelidir. Basit Yöntemlerle bazı kritik değerleri manuel yöntemlerle ve tecrübesi ile kontrol etmeli. (Yapı ağırlığı, yapı titreşim periyodu, kütle ve rijitlik merkezleri gibi vb) Analiz sonrasında mutlaka çerçevelerin moment, eksenel yük, kesme ve burulma diyagramları irdelenmeli, yapı davranışının doğruluğu teyit edilmeli. Mümkünse birden fazla proğram kullanarak karşılaştırma yapılabilmeli.

43 ÖNERİLER Kullanıcı, kullandığı proğramların yeteneklerini iyi öğrenmelidir. Kullanıcının modellediği yapılarda gerekirse analiz ve çizim için ayrı modeller kullanması önerilir. Yapı davranışı ve analizini etkilemeyecek yada önemli bir fark yaratmayacak sadece çizim için önemli olan bir takım detayların analiz modelinde girilmemesi önerilir. Tüm irdelemeler sonucunda analizden emin olduktan sonra alınan plan ve detay çizimleri mutlaka incelenmeli ve gerekli müdahaleler yapılmalıdır. Programlar kullanım ve sonuçları için sorumluluk kabul etmediklerini sözleşmelerinde belirtirler. Sorumluluk tamamiyle kullanıcıya aittir. Bu durumda mühendisler dışında proğram kullanımı ile kırık ve kopya proğram kullanımı da ayrı bir sorun olarak önümüze çıkmaktadır. Odalalarımız ve Yapı denetim firmaları yapıda kullanılan bir torba kirecin TSE sini aradıkları gibi, yapının tamamının güvenliğini teslim ettiğimiz Proğram kullanıcılarından lisans belgelerini de istemelidirler. Mühendislik tecrübesi proğramlardan alınamaz, proğramlar Mühendislik tecrübesi ile kontrol edilip kullanılabilir.

44 Soru, Görüş ve Öneriler Teşekkürler