HOPARLÖR NEDİR? Donanım mehmethanayli.com 2

Transkript

1 SES DONANIMLARI 1.Hoparlör 1.1. Hoparlör nedir? 1.2. Hoparlörün tarihçesi 1.3. Hoparlörlerin özellikleri 1.4. Hoparlör çeşitleri nelerdir? 1.5. Hoparlörün iç yapısı 1.6. İyi bir hoparlör nasıl olmalıdır? 1.7. Hoparlörün çalışma şekli 1.8. Hoparlör nasıl çalışır? 1.9. Hoparlörün bilgisayarlara bağlantı yerleri Günümüzdeki hoparlör markaları İlginç hoparlör tasarımları Güncel hoparlör haberi 2.Mikrofon 2.1. Mikrofon nedir? 2.2. Mikrofon nasıl çalışır? 2.3. Mikrofon markaları ve fiyatları 3.Mikrofon 3.1. Harici ses kartının tarihçesi 3.2. Harici ses kartı 3.3. Ses kartının çalışma şekli 3.4. Ses kartı çeşitleri 3.5. Ses kartı fiyatları

2 HOPARLÖR NEDİR? mehmethanayli.com 2

3 HOPARLÖR NEDİR? Elektrik akımı değişimlerini ses titreşimlerine çeviren alettir mehmethanayli.com 3

4 İLK HOPARLÖR mehmethanayli.com 4

5 İLK HOPARLÖR İlk hoparlör Rice ve Kellogg tarafından yıllarında yapılmıştır. Bu iki bilim adamının ortaya çıkardığı sistem, günümüzde önemli değişikliğe uğramamıştır mehmethanayli.com 5

6 HOPARLÖR Hoparlörlerin Özellikleri Bilgisayarda işlenen ve depolanan seslerin dış dünyada duyulması için gerekli bileşendir. Hoparlörler analog ve sayısal tabanlı çalışabilmektedirler. Hoparlör gücü sesin kuvvetini ve şiddetini belirler. Hoparlör parametreleri; Güç(watt) Hoparlör sayısı Woofer(bas)/midrange(orta) ve tweeter(tiz) Kasa yapısı gibi parametreleri vardır mehmethanayli.com 6

7 HOPARLÖR mehmethanayli.com 7

8 HOPARLÖR Çalışma Şekillerine Göre Hoparlörler Elektrostatik hoparlör Elektrodinamik hoparlör Elektromagnetik hoparlör Magnetostatik hoparlör mehmethanayli.com 8

9 HOPARLÖR Çalışma Şekillerine Göre Hoparlörler ELEKTROSTATİK HOPARLÖR: Elektrostatik hoparlör çok kullanışlıdır. Elektrostatik hoparlörlerde diyafram hafif, gergin bir metalden veya metal kaplı plastik bir levhadan meydana gelir. Diyafram hareketsiz bir levhaya tutturulur. Ses iletimi için delinmiş olan hareketsiz levhalar arasından çok yüksek doğru akım gerilimi geçer. Mekanik bir kuvvet meydana gelir. Yükselticiden gelen sinyal yalıtıcı bir transformatörden geçer. Sinyal geldiğinde levhalar arasındaki elektriğin hasıl ettiği kuvvet, biçimlendirilerek diyaframın hareket etmesini, böylece sesin meydana gelmesini sağlar mehmethanayli.com 9

10 HOPARLÖR HOPARLÖRÜN İÇ YAPISI Diyaframın ortasında sıkıca tutturulmuş silindir şeklinde bir çekirdek ve üstüne sarılı bir ses bobini bulunur. Bobin ve çekirdek bir mıknatısın kutupları arasına yerleştirilmiştir. Önceleri, bir yükselticiden alınan doğru akımla çalışan elektromıknatıslar kullanılıyordu, günümüzde yumuşak demirden kalıcı mıknatıslar veya seramik maddeler kullanılmaktadır mehmethanayli.com 10

11 HOPARLÖR İyi bir hoparlör nasıl olmalıdır? 1- İyi bir hoparlörün seslerde bozukluk yapmaması gerekir. Günümüzde hoparlörler, genellikle diyaframın arka yüzünden ses yayılmasını önlemek için, ses geçirmeyen maddelerle kaplı kutular içine yerleştirilmiştir mehmethanayli.com 11

12 HOPARLÖR İyi bir hoparlör nasıl olmalıdır? 2- Bir hoparlörün kabin yapısının kalitesi; tasarımı sırasında o hoparlöre gösterilen özene ve konstrüksiyonuna dayanır. Konstrüksiyon kelimesi genelde iskelet anlamına gelse de burası işin içine yüzeyler de girer. Bu yüzeyler genellikle kasanın ağırlığını etkilediğinden, satın alırken kasa ağırlığını göz önünde bulunduranlar bile vardır mehmethanayli.com 12

13 HOPARLÖR İyi bir hoparlör nasıl olmalıdır? 3- Hoparlörlerin üzerine uygulanan kaplama içinse genellikle vişne, dişbudak, akgürgen veya gül ağacı tercih edilir. Bu kaplamalar, üreticilere kaplamada kolaylıklar kadar, renk seçeneklerini çeşitlendirme imkanı da sağlar mehmethanayli.com 13

14 HOPARLÖR Hoparlörün çalışma mantığı Müzik seti, tv, mp3 çalar, ev sinema sistemi, kulaklık gibi ses çıkaran araçların hepsinde hoparlör bulunur. Peki ama hoparlör nasıl çalışır? mehmethanayli.com 14

15 HOPARLÖR Hoparlörün çalışma mantığı Bobin, manyetik bir alanda akım taşıyan bir iletkendir. Sinyal geldiğinde elektromanyetik bir kuvvetin etkisi altında kalarak hareket eder. Bobin diyaframa sıkıca tutturulduğundan, diyaframı da hareket ettirir. Diyaframın hareketi elektrik sinyalindeki değişikliklere uyar ve havaya ses dalgaları yayar. Daha yüksek bir ses istendiğinde sinyalin şiddetinin arttırılması yeterlidir mehmethanayli.com 15

16 HOPARLÖR Hoparlörün çalışma mantığı Elektrik akımı bobine ulaşıyor. Bu durum bobinde yapay mıknatıslık oluşturuyor(elektromıknatıs). Yapay ve doğal mıknatıslar birbirlerini itip çekiyor. Bu hareket diyaframa iletiliyor. Ses oluşuyor. Diyafram genellikle sürtünmeyle iyi ses verebilen bir malzemeden yapılır. Bu malzemeye tırnağımızı sürtsek normal maddelere oranla daha çok ses çıkarmaktadır. Bu madde daha çok kartonumsu bir yapıdadır mehmethanayli.com 16

17 HOPARLÖR Hoparlörün Çalışma Mantığı Bir hoparlörün çalışması elektrik akımı ve manyetik alanla alakalıdır. Her hoparlörde bir sabit dairesel mıknatıs vardır. Bir de elektrik akımıyla mıknatıslanan elektromıknatıs bulunur. Elektromıknatıs ve sabit mıknatıs birbirini itip çekerek ortaya bir titreşim çıkmasını sağlarlar mehmethanayli.com 17

18 HOPARLÖR Hoparlörün Çalışma Mantığı Kimi hoparlörler dış kaplamalarının altında kat kat sıkıştırılmış sunta ve/veya MDF(Medium Density Fibre Board, Orta Yoğunlukta Fiber Tahta) kullanırken, kimileri bu malzemeler arasında kumu da presleyerek sıkıştırırlar mehmethanayli.com 18

19 HOPARLÖR Hoparlör İle İlgili Ayarları Pc den Nasıl Yapabiliriz? mehmethanayli.com 19

20 HOPARLÖR Hoparlör İle İlgili Ayarları Pc den Nasıl Yapabiliriz? mehmethanayli.com 20

21 HOPARLÖR Hoparlörlerin Bilgisayara Bağlantı Yerleri mehmethanayli.com 21

22 HOPARLÖR İlginç Hoparlör Tasarımları mehmethanayli.com 22

23 HOPARLÖR Hoparlör Markaları *Avalon *Thiel *Reference 3A *Meridian *Revel *Dynaudio *JMLAB *Vienna Acoustics *Canton *Ascendo *Mark&Daniel *Crea mehmethanayli.com 23

24 HOPARLÖR mehmethanayli.com 24

25 MİKROFON NEDİR? mehmethanayli.com 25

26 MİKROFON NEDİR? Çıplak ses malzemesinin ilk evresi, elektrik enerjisine dönüştürülmesidir. Bu sesin saptanması için gereklidir. Bir sesin saptanması yani depolanması için, çıplak durumdan elektrik enerjisi durumuna getirmek için mikrofon kullanılır. Mikrofonlar ses titreşimlerini elektriksel işarete çeviren araçlardır mehmethanayli.com 26

27 MİKROFON NEDİR? Mikrofon, ses dalgalarını elektriksel titreşimlere çeviren, elektroakustik bir cihazdır. Mikrofon ses dalgalarına göre sinyal gerilimi verdiğinden hoparlörü tamamlayan bir unsurdur mehmethanayli.com 27

28 MİKROFON NEDİR? Çıplak ses malzemesinin ilk evresi, elektrik enerjisine dönüştürülmesidir. Bu sesin saptanması için gereklidir. Bir sesin saptanması yani depolanması için, çıplak durumdan elektrik enerjisi durumuna getirmek için mikrofon kullanılır. Mikrofonlar ses titreşimlerini elektriksel işarete çeviren araçlardır mehmethanayli.com 28

29 MİKROFON NASIL ÇALIŞIR? Bütün mikrofonlar ses dalgalarına tepki gösteren çeşitli şekillerde yapılmış diyafram ya da benzeri bir elemana sahiptir. Mikrofona gelen ses dalgaları diyaframa çarpar ve ses basıncındaki değişikliklere göre diyafram içe veya dışa doğru hareket ederek mekanik titreşim yapar. Bu titreşimler sonucunda mikrofonun çıkış uçlarında bir gerilim meydana gelir. Çıkış uçlarında meydana gelen gerilim, hareket eden parçanın ya hızı ya da titreşimlerinin genliği ile orantılıdır mehmethanayli.com 29

30 HARİCİ SES KARTLARI NEDİR? mehmethanayli.com 30

31 HARİCİ SES KARTLARI Tarihçesi Ses kartları bilgisayar alanında 1989/90'lı yıllarda popülerliğe kavuşmuştur, AdLib ve Soundblaster kartları, konuşmacı adı verilen, sistem içindeki hoparlörün yerine ses işlevlerini üstlenen kartlardır. Daha sonra piyasaya sürülen Roland LAPC-I ile birlikte, bilgisayar büroların dışında oyun amaçlı da kullanılmaya başlanmıştır mehmethanayli.com 31

32 HARİCİ SES KARTLARI Ses kartı nedir? Ses kartı bilgisayardaki dijital ses verilerini analog ses sinyallere, analog ses sinyallerini de bilgisayarda işlenebilecek dijital sinyallere dönüştürür. Ses kartları anakartın genişleme yuvasına takılır. Bilgisayarda ses kartı olmaması bilgisayarın çalışmasını engellemez. Sadece ses ile ilgili işlemler yapılmaz. Ses kartları anakartın PCI veya ISA slotuna takılır. ISA slotuna takılan ses kartları günümüzde kullanılmamaktadır. Günümüzde anakartların çoğunda ses kartlarını anakartla bütünleşiktir(onboard) mehmethanayli.com 32

33 HARİCİ SES KARTLARI SES KARTININ YAPISI mehmethanayli.com 33

34 HARİCİ SES KARTLARI SES KARTININ YAPISI 1. Dijital Sinyal İşlemcisi 2. DAC (Dijital-Analog Çevirici) 3. ADC (Analog-Dijital Çevirici) 4. Rom bellek 5. TAD(Telefon cevaplama aygıtı) 6. AUX_IN mehmethanayli.com 34

35 HARİCİ SES KARTLARI SES KARTI ÜZERİNDEKİ BAĞLANTI NOKTALARI mehmethanayli.com 35

36 HARİCİ SES KARTLARI SES KARTI ÜZERİNDEKİ BAĞLANTI NOKTALARI 1. Line In 2. Line Out 3. Sp 4. Mic 5. Midi (Musical Instrument Digital Interface) 6. Tad 7. Aux mehmethanayli.com 36

37 HARİCİ SES KARTLARI Ses Kartının Çalışması Bilgisayarın çevre birimlerinde girilen analog ses sinyalleri ses kartına aktarılır. Ses kartının analog dijital çeviricisi (ADC) tarafından analog ses sinyallerini dijital sinyallere dönüştürür. Dijital hale dönüştürülmüş ses sinyalleri DSP'ye aktarılır. Bu birim tarafından veriler işlenir. DSP verileri anakartın veri yoluna iletir. Bu dijital veriler mikroişlemci tarafından işlenir ve depolanması için depolama birimlerine aktarılır mehmethanayli.com 37

38 HARİCİ SES KARTLARI Ses Kartının Çalışması Bilgisayardaki ses verilerini dinlemek için dijital ses verileri depolama aygıtlarında okunur, mikroişlemciye aktarılır ve ses kartındaki DSP'ye iletilir. DSP veriyi çözer. Çözülmüş veri ses kartının dijital analog çeviricisi (DAC) tarafından analog ses sinyallerine dönüştürülür ve ses kartının çıkışına aktarılır mehmethanayli.com 38

39 HARİCİ SES KARTLARI Ses Kartı Çeşitleri Veriyolu Standardına Göre ISA PCI PCI-Express Fizik Yapısına Göre Anakartta bir entegre olan (onboard) ses kartı Anakartın genişleme yuvasına takılı olan ses kartı mehmethanayli.com 39

40 HARİCİ SES KARTLARI HARİCİ SES KARTI FİYATLARI Harici ses kartı 50,90 TL Creative SB PLAY USB Harici ses kartı 64,90 TL mehmethanayli.com 40

41 Kaynakça 1. Bilgisayar ı, Ebubekir Yaşar, Ekin Yayınevi(4.Baskı) 2. A+ Bilgisayar, Teknik Eleman Eğitim Notları, Kurulumu, Öğr. Gör. S. M. Fatih APAYDIN, Bülent Ecevit Üniversitesi 4. Bilgisayar ı, Öğr. Gör. Aybike ŞİMŞEK, Düzce Üniversitesi 5. Bilgisayar ı, Öğr.Gör.Murat ŞŞİMŞEK Artvin Üniversitesi mehmethanayli.com 41