ACIDITHIOBACILLUS FERROOXIDANS KULLANARAK KAOLENDEKİ SAFSIZLIKLARIN UZAKLAŞTIRILMASINDA KATI ORANININ ETKİSİ
|
|
- Kelebek Irmak Sarıkaya
- 6 yıl önce
- İzleme sayısı:
Transkript
1 Madencilik, Cilt 50, Sayı 4, Sayfa 39-43, Aralık 2011 Vol.50, No.4, pp 39-43, December 2011 Teknik Not/Technical Note ACIDITHIOBACILLUS FERROOXIDANS KULLANARAK KAOLENDEKİ SAFSIZLIKLARIN UZAKLAŞTIRILMASINDA KATI ORANININ ETKİSİ The Effect of Pulp Density on the Removal of Impurities from Kaolin Using Acidithiobacillus ferrooxidans Geliş (received) 07 Kasım (November) 2011; Kabul (accepted) 28 Haziran (June) 2011 Volkan ARSLAN(*) Oktay BAYAT(**) ÖZET Bu çalışmada, Kale Maden A.Ş. (Çan/Çanakkale) den temin edilen kaolen numunesine biyoliç yöntemi uygulanmıştır. Biyoliç deneylerinde Deutsche Sammlung von Mikroorganismen und Zellkulturen (DSMZ) kültür koleksiyonundan temin edilen Acidithiobacillus ferrooxidans kullanılmıştır. Deneysel çalışmalarda katı-sıvı oranının demir giderimi işlemi üzerindeki etkileri araştırılmıştır. Deneyler sırasında; ph, bakteri sayısı ve çözeltiye geçen Fe derişimi ölçülmüştür. Biyoliç deneylerinde katı oranı arttıkça demir giderimi düşmektedir. En iyi demir giderimi %1 katı oranında %59,44 olarak elde edilmiştir. Anahtar Sözcükler: Kaolen, Biyoliç, Acidithiobacillus ferrooxidans. ABSTRACT In this study, bioleaching method was used for kaolin sample taken from Kale Maden A.Ş.(Çan/ Çanakkale). Acidithiobacillus ferrooxidans bacteria, used in bioleaching experiments, were obtained from Deutsche Sammlung von Mikroorganismen und Zellkulturen (DSMZ). The effect of solids ratio on iron removal from the kaolin sample was investigated. ph, bacteria quantity and Fe concentration were measured in the experiments. Dissolution rates of Fe decreased with increasing solids ratio. The best iron removal was obtained as 59.44% Fe 2 at 1% solids ratio. Keywords: Kaolin, Bioleaching, Acidithiobacillus ferrooxidans. (*) Çukurova Üniversitesi, Maden Mühendisliği Bölümü, ADANA, varslan@cu.edu.tr (**) Prof. Dr., Çukurova Üniversitesi, Maden Mühendisliği Bölümü, ADANA. 39
2 1. GİRİŞ Kaolen, kil mineralleri içinde bir grup kil mineraline verilen isimdir. En önemli minerali Kaolinit (Al 2 Si 2 (OH) 4 ) olan grubun diğer mineralleri dikit, nakrit ve halloisiddir (DPT, 2005). Yeraltı ve yerüstü sularının veya asidik termal çözeltilerin etkisi ile feldspatlar içerdikleri potasyumun tamamını ve SiO 2 nin bir kısmını kaybedip, bunların yerine bir miktar H 2 O alarak bileşimi % 3956 Al 2, % 46,50 SiO 2 ve % 13,94 H 2 O olan kaolen mineraline dönüşürler. Buna göre kaolenleşme, alüminyum alkali silikatlardan alüminyum hidro silikatların meydana gelmesi demektir (Kırıkoğlu, 1990). Kaolenlerde esas yapıcı eleman alüminyum silikattır. Bunun azalması halinde, bileşime az miktarda demir, kükürt veya potasyum karışır. Potasyumun varlığı, ortamda bir miktar alunitin (K 2 O) varlığı demektir ki bu da ısıl işlemlerde ateş kaybının artmasına yol açtığı için istenmemektedir. Buna rağmen feldspat içeriğinde asıl istenmeyenler demir ve kükürttür. Kükürt ateş kaybını artırmakla birlikte demir ile beraber hem seramiğin rengini bozmakta hem de ısıl işlemlerde başka istenmeyen kimyasal değişmelere yol açmaktadır (Önem, 1997). Kaolinit, elektrik olarak nötrdür. Su ile temas edince hafif negatif yüklenir. Isıtıldığı zaman orta derecede bir plastisite kazanır ve içsel sürtünmesi diğer kil minerallerinden daha fazla olur. Özgül ağırlığı 2,6-2,7 gr/cm 3 dür. 800 o C de sertleşir, 1000 o C a kadar ısıtıldığında mullite dönüşür o C sıcaklıkta ergir. Sülfürik asitte tamamen, kaynar haldeki K ve Na eriyiğinde ise kısmen çözünür. Saf halde iken beyaz renklidir. Fe ve Mn bileşikleri tarafından boyanır (Temur, 2001). Metalürjide biyoteknolojik prensiplerin uygulanması giderek artan bir önem kazanmaktadır. Mikroorganizmaların mineral kaynaklarının oluşması ve çözülmesinde önemli rol oynadığı çok eski zamanlardan beri bilinmektedir. Son zamanlarda biyoteknolojik yöntemler mineral zenginleştirilmesinde popüler bir araştırma konusu olmuştur. Geleneksel yöntemlerin çok pahalı ve çevreye oldukça zararlı olmasından dolayı daha ekonomik ve çevreye karşı daha duyarlı yöntemler geliştirilmesine gereksinim duyulmuştur. Son yıllarda geliştirilen mikrobiyolojik liç yöntemleri metalik hammaddeler için çok önemlidir. Klasik yöntemler ile çözeltiye alınamayan veya parçalanamayan düşük tenörlü cevherler ve endüstri atıkları bakteriler ile ekonomik biçimde geri kazanılmaktadır. Bakterilerin yaptığı iş suda çözünmeyen mineralleri suda çözünür hale getirmektir. Endüstriyel ölçekte bakteriyel liç daha çok uranyum ve bakır kazanılmasında, ince taneli kömürden kükürdün uzaklaştırılmasında, sülfürlü cevherlerden demir ve kükürdün uzaklaştırılmasında kullanılmaktadır (Lundgren vd., 1986; Haddadin vd., 1995; Telofoncu, 1995; Leveille, 2000; Billiton, 2000; Nemati ve Harison, 2000; Sampson vd., 2000; Sand vd., 2001). Biyoliç normal basınç altında ve 5-60 o C sıcaklık aralığında, mikroorganizmaların katalizör etkisini kullanarak cevher veya konsantrelerden metallerin çözündürülmesi işlemlerini kapsamaktadır (Seifelnassr ve Abouzeid, 2000). Biyoliç ile metal kazanım işlemlerinin ekonomik olarak diğer işlemlere rekabet edebilir durumda olmasının en önemli nedeni mikroorganizmaların kemolitotrofik olarak gelişebilmeleridir (Brierley, 1982). 2. MALZEME VE YÖNTEM Kale Maden A.Ş. (Çan-Çanakkale) den temin edilen yaklaşık 100 kg lık kaolen numunesi Ç.Ü. Maden Mühendisliği Bölümü Cevher Hazırlama Laboratuvarına getirilmiş ve konileme-dörtleme yöntemi ile yaklaşık 10 kg a indirilmiştir. Numune %100 ü -2 mm olacak şekilde çeneli kırıcıdan geçirildikten sonra seramik bilyalı değirmende öğütülerek -63 µm ye, indirilmiştir. Deneylerde kullanılan kaolen numunesinde yapılan mineralojik analiz (XRD) sonucunda kuvars (SiO 2 ), kaolen (Al 2 Si 2 O 5 (OH) 4 ) ve manyetit (Fe 3 O 4 ) mineralleri belirlenmiştir. Numunenin tane boyu analizleri ise Tübitak ta mastersizer tane boyu dağılım analizine göre yaptırılmış ve analiz sonuçları Şekil 1 de, kimyasal analizleri ise yine Tübitak ta yarı kantitatif element analizine (XRF) göre yaptırılmış ve analiz sonuçları Çizelge 1 de verilmiştir. Çizelge 1. Kaolen Numunesinin Kimyasal Analizi Bileşen % Ağırlık Al 2 18,1 BaO 0,1 CaO 0,2 F 0,5 Fe 2 1,7 K 2 O 0,2 P 2 O 5 0,2 S 0,8 SiO 2 77,1 TiO 2 0,6
3 K üm ülatif A ğ rl k ( % ) E.A E.Ü Tane İriliği (µm) Şekil 1. Kaolen numunesinin elek analizi. Ayrıca numunenin Scanning Elektron Mikroskobu (SEM) ile fotoğrafı çekilmiş ve Şekil 2 de verilmiştir. Şekil 2. Kaolen numunesine ait SEM fotoğrafı. Deneysel çalışmalar esnasında yapılan tüm kimyasal analizler Atomik Absorbsiyon Spektrometre (AAS) cihazı ile standart çözeltilerdeki (Merck) Fe absorbansları okunarak, liç çözeltisindeki Fe 2 giderim verimleri miktarları hesaplanmıştır. Biyoliç deneylerinde kullanılan Acidithiobacillus ferrooxidans (DSM-583) Deutsche Sammlung von Mikroorganismen und Zellkulturen (DSMZ) kültür koleksiyonundan saf halde temin edilmiştir. Daha sonra stok kültür hazırlamak amacıyla Mikroorganizma öncelikle uygun besiyeri ortamında çoğaltılmıştır (Çizelge 2). Çizelge 2. Acidithiobacillus ferrooxidans İçin Uygun Besiyeri Kimyasal Madde Miktar (gr/l) KH 2 PO 4 0,4 MgSO 4.7H 2 O 0,4 (NH 4 ) 2 SO 4 0,4 FeSO 4.7H 2 3,3 ph (H 2 SO 4 ile) 1, Biyoliç Deneyleri Deneysel çalışmalar Çukurova Üniversitesi Maden Mühendisliği Bölümü Biyoteknoloji Laboratuarında gerçekleştirilmiştir. Biyoliç deneylerine başlamadan önce Çizelge 2 de verilen besi ortamında mikroorganizmaların çoğaltma işlemleri yapılmıştır. Acidithiobacillus ferrooxidans ların çoğaltılması işlemleri 250 ml lik Erlenmeyer flasklarda 150 ml lik çalışma hacminde gerçekleştirilmiştir. 135 ml hacme uygun olarak hazırlanan besi ortamları 121 o C sıcaklıkta, 1 atm basınç altında 20 dakika sterilizasyon otoklavında steril edilmiştir. Sterilizasyon işleminden sonra saf kültürler steril kabinde uygun sterilizasyon şartları sağlandıktan sonra besi ortamına ekimi yapılmıştır. Bakteri ekimi yapılan besi ortamları, bakterilerin çoğalması için 7 gün boyunca 150 dev./dk. hıza ve 30 o C sıcaklığa ayarlanmış orbital çalkalamalı inkübatörde karıştırılmıştır. Bu süre sonunda üremesi gerçekleşen mikroorganizmadan yukarıdaki steril şartlarda alınan 15 ml lik solüsyon, yeni hazırlanan besi ortamına ekilmiştir. Bu işlem aynı şartlarda 4-5 defa tekrarlanmıştır. Daha sonra mikroorganizmanın cevhere adapte olması için besi ortamlarındaki ferros demir yerine kaolen numunesi ilave edilerek ekimler yapılmıştır. Biyoliç deneyleri 250 ml lik Erlenmayer flasklarda 150 ml çalışma hacminde yapılmış ve katı-sıvı oranının etkisi kinetik olarak irdelenmiştir. 21 günlük deney periyodunda her 3 günde bir 5 ml örnek alınarak önce kaba filtre kağıdından daha sonra siyah bant filtre kağıdından ve son olarak da 0,45 µm membran filtreden süzülmüş ve gerekli seyreltmeler yapıldıktan sonra AAS de Fe okumaları yapılmıştır. Ayrıca alınan örneklerin ph değerleri de ölçülmüştür. 41
4 3. BULGULAR Biyoliç deneylerinde katı-sıvı oranının etkisi irdelenmiş ve deney şartları Çizelge 4 de verilmiştir. Çizelge 4. Katı/Sıvı Oranının Etkisini Belirlemek İçin Yapılan Biyoliç Deney Şartları Katı Oranı (%) Başlangıç ph ı Bakteri Konsantrasyonu (%) Sıcaklık ( o C) Karıştırma Hızı (dev/dk) Tane Boyutu (µm) Liç Süresi (saat) ph-katı Oranı İlişkisi Bakterilerin liç faaliyetlerini gerçekleştirmesi sırasında liç işleminin verimli olup olmadığının en önemli göstergelerinden biri ph değerindeki değişimlerdir. Liç işlemi başladıktan sonra ortam ph ı düşmeye başlarsa yani ortam asidik hal almaya başlarsa bu durum ortamda demir oksidasyonunun gerçekleştiğinin bir göstergesi olarak kabul edilir. 21 günlük biyoliç deneyleri sırasında üç günde bir her erlenmayerin ortam ph ı ölçülmüş ve ölçüm sonuçları Şekil 3 de verilmiştir ph %1 %3 %5 %1-Kontrol %3-Kontrol %5-Kontrol Zaman (gün) Şekil 3. A. Ferrooxidans ile farklı katı-sıvı oranlarında yapılan biyoliç deneylerinde ortam ph ındaki değişimler (Başlangıç ph ı 2; Bakteri konsantrasyonu %15; Sıcaklık 30 o C; Karıştırma hızı 150 dev./dk.; Tane boyutu -63 µm; Biyoliç süresi 21 gün). Şekil 3 incelendiğinde ortam ph ının bakterilerin kuluçka evresinin hemen bitiminden sonra düşmeye başladığı ve bakterilerin gelişim ve üreme evreleri boyunca düşüş gösterdiği görülmekte ve bakterilerin ölüm evresine girmesi ile birlikte ph değerlerinin de sabitlendiği görülmektedir. Deney başlangıcında 2 olan ortam ph ı deney sonunda %1 katı-sıvı oranı için 1,65, %3 katı-sıvı oranı için 1,70 ve %5 katı-sıvı oranı için 1,75 seviyelerine düşmüştür. Katı-sıvı oranı arttıkça ortam ph ındaki düşüş de azalmıştır. Yani katı-sıvı oranı ile ortam ph ı değerleri arasında ters orantı olduğu görülmüştür Demir Giderim Verimi-Katı Oranı İlişkisi Tüm yukarıdaki değerlendirmelerin ışığında kaolen numunesi için Acidithiobacillus ferrooxidans ile yapılan biyoliç deneyinde uygun katı-sıvı oranının belirlenmesi için AAS cihazı ile her 3 günde bir alınan numunelerin demir okumaları yapılarak Fe 2 giderim verimleri belirlenmiştir. Fe 2 giderim verimi değerleri Şekil 4 de verilmiştir. Fe2 G iderim i (% ) %1 %3 %5 %1-Kontrol %3-Kontrol %5-Kontrol Zaman (gün) Şekil 4. A. Ferrooxidans ile farklı katı oranlarında yapılan biyoliç deneylerinde elde edilen Fe 2 giderimi (Başlangıç ph ı 2; Bakteri konsantrasyonu %15; Sıcaklık 30 o C; Karıştırma hızı 150 dev./dk.; Tane boyutu -63 µm; Biyoliç süresi 21 gün). Farklı katı-sıvı oranlarında yapılan biyoliç deneylerinde katı-sıvı oranı artıkça demir giderim verimlerinin düştüğü gözlenmektedir. Bunun sebebi biyoliç çözeltisi içerisindeki toksik maddelerin ve bakterilerin metabolik atık 42
5 miktarlarının artmasıdır. Mineral konsantrasyonu artırılarak tanecik toplam yüzeyi büyütülür ve metal çözünme miktarlarının artması beklenir. Fakat bu durumda tanecik kütlesi de artmış olur. Böylece mineral konsantrasyonunun artırılması belirli bileşiklerin konsantrasyonlarının artmasına neden olur ki bunların bazıları bakterilerin üremesi için toksik etki yapar, bundan dolayı metal çözünme verimleri düşer. Şekil 4 den de görüldüğü gibi en fazla Fe 2 giderimi %59,44 ile %1 katı oranında gerçekleşmiştir. 4. SONUÇLAR Bu çalışmada Kale Maden A.Ş. (Çanakkale) den alınan kaolen numunesine biyoliç deneyleri yapılmıştır. Seramik hammaddesi olarak kullanılan kaolendeki demir içeriği Acidithiobacillus ferrooxidans kullanılarak azaltılmaya çalışılmıştır. Acidithiobacillus ferrooxidans ile yapılan deneylerde katı oranı arttıkça demir giderimi düşmektedir. %1 katı oranında demir giderimi %59,44 olarak elde edilmiştir. Burada kullanılan cevherin metalik veya sülfürlü cevher olmayışından dolayı Acidithiobacillus ferrooxidans yeteri kadar verimli olamamıştır. Ancak bu mikroorganizmanın kil cevherlerinde bugüne kadar hiç kullanılmadığı göz önüne alınırsa %60 a varan bir demir giderim verimi de başarılı sayılabilir. Son olarak yapılan beyazlık testleri sonucunda ham kaolenin beyazlık değeri %47,2 iken biyoliç sonrası beyazlık değeri %70,9 a yükselmiştir. Bu değer seramik sanayinde kullanılmaya uygundur. TEŞEKKÜR Bu çalışmayı destekleyen Çukurova Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimine ve deney numunelerinin temininde kolaylık gösteren Kale Maden A.Ş. ye teşekkür ederiz. KAYNAKLAR Billiton, A., 2000; Recent Bioleaching Developments: Creating Value Through Innovation, Biotechnology in Mining, Brierley, C.L., 1982; Microbiological Mining, Scientific American, 247(2), DPT, 2005, Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı, Madencilik Özel İhtisas Komisyonu Raporu, , 224 s., Ankara. Haddadin, J., Dagot, C., Fick, M., 1995; Models of Bacterial Leaching Enzyme and Microbial Technology, 17, Kırıkoğlu, S., 1990; Endüstriyel Hammaddeler İstanbul Teknik Üniversitesi Matbaası, 1. Baskı, Sayı: 1418, 272 s., İstanbul. Leveille, S.A., 2000; Identification of Bacteria Recovered from Acid Mine Environments by Reverse Sample Genom Probing MSc Thesis, 154s., Laurentian University, Canada. Lundgren, D.G., Valkova, V.M., Reed, R., 1986; Chemical Reactions Important in Bioleaching and Bioaccumulation Biotechnology and Bioengineering Symp., 16, Nemati, M., Harrison, S.T.L., 2000; A Comparative Study on Thermophilic and Mesophilic Biooxidation of Ferrous Iron Minerals Engineering, 13(4), Önem, Y., 1997; Sanayi Madenleri Kozan Ofset Yayınevi, 368 s., Ankara. Sampson, M.I., Phillips, C.V., Blake, R.C., 2000; Influence of The Attachment of Acidophilic Bacteria During The Oxidation of Mineral Sulfides Minerals Engineering, 13, Sand, W., Gehrke, T., Jozsa, P.G., Schippers, A., Direct Versus Indirect Bioleaching Hydrometallurgy, 59, pp Seifelnassr, A.A.S., Abouzeid, A.Z.M., 2000; Cevher Hazırlamada Bakteriyel Aktivitelerin Kullanımı Ore Dressing, 4, Telefoncu, A., 1995; Biyoteknoloji Ege Üniversitesi Fen Fak. Yayınları, No:152, İzmir. Temur, S., 2001; Endüstriyel Hammaddeler Çizgi Kitabevi, 3. Baskı, 386s., Konya 43
İSKENDERUN DEMİR ÇELİK FABRİKASI ATIK ÇAMURUNA BİYOLİÇ UYGULAMASI * Bioleaching of Iskenderun Iron-Steel Plant Waste Sludge
İSKENDERUN DEMİR ÇELİK FABRİKASI ATIK ÇAMURUNA BİYOLİÇ UYGULAMASI * Bioleaching of Iskenderun Iron-Steel Plant Waste Sludge Efsun SEVER Maden Mühendisliği Anabilim Dalı Oktay BAYAT Maden Mühendisliği Anabilim
KARIŞTIRMALI VE KOLON BİYOLİÇİ YÖNTEMLERİ İLE KOLEMANİT CEVHERİNDEN BORİK ASİT ÜRETİMİ
Madencilik, Cilt 51, Sayı 1, Sayfa 3-12, Mart 2012 Vol.51, No.1, pp 3-12, March 2012 KARIŞTIRMALI VE KOLON BİYOLİÇİ YÖNTEMLERİ İLE KOLEMANİT CEVHERİNDEN BORİK ASİT ÜRETİMİ Production of Boric Acid from
ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ
ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DOKTORA TEZİ Volkan İhsan ARSLAN BİYOLİÇ YÖNTEMİYLE ENDÜSTRİYEL HAMMADDELERDEN SAFSIZLIKLARIN UZAKLAŞTIRILMASININ ARAŞTIRILMASI MADEN MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM
FELDSPATTAKİ DEMİRİN OKSALİK ASİT LİÇİ İLE UZAKLAŞTIRILMASI
FELDSPATTAKİ DEMİRİN OKSALİK ASİT LİÇİ İLE UZAKLAŞTIRILMASI The Removal of Iron from Feldspar by Oxalic Acid Leaching Madencilik, Cilt 47, Sayı 1, Sayfa 35-41, Mart 2008 Vol.47, No.1, pp 35-41, March 2008
BARTIN ÜNİVERSİTESİ METALURJİ VE MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MALZEME LABORATUVARI-I DERSİ OKSİTLİ BAKIR CEVHERİNİN LİÇİ DENEYİ DENEYİN AMACI: Uygun
BARTIN ÜNİVERSİTESİ METALURJİ VE MALZEME MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MALZEME LABORATUVARI-I DERSİ OKSİTLİ BAKIR CEVHERİNİN LİÇİ DENEYİ DENEYİN AMACI: Uygun bir reaktif kullanarak oksitli bakır cevherindeki bakırı
DENEY FİYAT LİSTESİ. MDN.KMY.0001 Kimyasal analiz boyutuna numune hazırlama ( 100 mikron)
BİRİM: LAB.: DENEY FİYAT LİSTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMY Kimya DENEY KODU DENEY ADI BİRİM FİYAT MDN.KMY.0001 Kimyasal analiz boyutuna numune hazırlama ( 100 mikron) 0,00 MDN.KMY.0002 Kimyasal analiz
2. Endüstriyel Hammaddeler Sempozyumu, Ekim 1997 izmir Türkiye
2. Endüstriyel Hammaddeler Sempozyumu, 16-17 Ekim 1997 izmir Türkiye Bilecik (Söğüt) Yöresi Killerin AKW Hidrosiklonu ile Zenginleştirilmesi N. DAY MATEL, BİLECİK İ.TOROGLU Zonguldak Karaelmas Üniversitesi,
ANALİZ LİSTESİ. 150*150*150 ebatlarında 7 veya 28 Günlük Kürü Tamamlanmış Küp Beton Numune
Sayfa 1 / 10 Laboratuvar Birimi : İnşaat Mühendisliği Laboratuvarı 1 Beton Basınç Dayanımı Beton Pres Test Cihazı 150*150*150 ebatlarında 7 veya 28 Günlük Kürü Tamamlanmış Küp Beton Numune TS EN 12390-3
2. MİKRO İNCELEME ( PETROGRAFİK-POLARİZAN MİKROSKOP İNCELEMESİ)
SVS Doğaltaş Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. uhdesinde bulunan Sivas İli, İmranlı İlçesi sınırları dahilindeki 20055289 (ER: 3070586), 20055290 (ER: 3070585), 20065229 (ER: 3107952) ruhsat numaralı II.B
MELASTAN FERMENTASYON YOLUYLA ETANOL ÜRETİMİNE MONTMORİLLONİTİN ETKİSİ
MELASTAN FERMENTASYON YOLUYLA ETANOL ÜRETİMİNE MONTMORİLLONİTİN ETKİSİ A.TOSUN, M.ERGUN Gazi Üniversitesi, Mühendislik Mimarlık Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, Maltepe 06570 ANKARA ÖZET Bu çalışmada,
KOLEMANİT ATIKLARDAN BİYOLİÇ YÖNTEMİ İLE BORİK ASİT ELDESİ * Production of Boric Acid From Colemanite Wastes by Bioleaching tailings 1
KOLEMANİT ATIKLARDAN BİYOLİÇ YÖNTEMİ İLE BORİK ASİT ELDESİ * Production of Boric Acid From Colemanite Wastes by Bioleaching tailings 1 Gökhan SERTKAYA Mimarlık Anabilim Dalı Belgin BAYAT Mimarlık Anabilim
KÜKÜRT DİOKSİT GAZI İLE ÜLEKSİT TEN BORİK ASİT ÜRETİMİ
KÜKÜRT DİOKSİT GAZI İLE ÜLEKSİT TEN BORİK ASİT ÜRETİMİ İbrahim Hakkı Karakaş a*,mehmet Çopur b, M. Muhtar Kocakerim c, Zeynep Karcıoğlu Karakaş d a Bayburt Üniversitesi, Bayburt Meslek Yüksek Okulu, Bayburt
ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ MADEN VE CEVHER HAZIRLAMA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ CEVHER VE KÖMÜR HAZIRLAMA LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU
ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ MADEN VE CEVHER HAZIRLAMA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ CEVHER VE KÖMÜR HAZIRLAMA LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU 1 CİHAZLAR Çeneli Kırıcı (Büyük)... 3 Çeneli Kırıcı (Küçük)...
UFALANMA FARKLILIĞINDAN YARARLANILARAK YOZGAT AYRIDAM LİNYİTİNİN ZENGİNLEŞTİRİLEBİLİRLİĞİNİN İNCELENMESİ
DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 3 Sayı: 2 sh. 41- Mayıs 1 UFALANMA FARKLILIĞINDAN YARARLANILARAK YOZGAT AYRIDAM LİNYİTİNİN ZENGİNLEŞTİRİLEBİLİRLİĞİNİN İNCELENMESİ (INVESTIGATION
TKĐ SINIRLI SORUMLU EGE LĐNYĐTLERĐ ĐŞLETMESĐ MÜESSESE MÜDÜRLÜĞÜ LABORATUVAR ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ
Laboratuvar Şube Müdürlüğü bünyesindeki cihazlar, numune hazırlama ve analiz cihazları olarak iki ana gruba ayrılır. 1. NUMUNE HAZIRLAMA 1.1.KIRICILAR : Çekiçli Kırıcı - Çeneli Kırıcı : PRS Makine RETSCH/BB200
Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi
Afyon Kocatepe Üniversitesi Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi Afyon Kocatepe University Journal of Science and Engineering AKÜ FEMÜBİD 13 (2013) 025803 (11-18) AKU J. Sci. Eng. 13 (2013) 025803 (11-18)
SÜLFÜRİK ASİT VARLIĞINDA HAVA OKSİJENİ KULLANARAK KÜRE KALKOPİRİT KONSANTRESİNDEN BAKIRIN EKSTRAKSİYONU
SÜLFÜRİK ASİT VARLIĞINDA HAVA OKSİJENİ KULLANARAK KÜRE KALKOPİRİT KONSANTRESİNDEN BAKIRIN EKSTRAKSİYONU Bayram SİTİL a1, Ercan KESKİN a2, M. Deniz TURAN b,*, H. Soner ALTUNDOĞAN a3 a Fırat Üniversitesi
KİREÇ FABRİKASI BACA TOZUNDAN YANMAMIŞ KARBONUN FLOTASYON İLE GERİ KAZANIMI* Recovery Unburned Carbon From Lıme Kıln Plant Dusts By Flotatıon
KİREÇ FABRİKASI BACA TOZUNDAN YANMAMIŞ KARBONUN FLOTASYON İLE GERİ KAZANIMI* Recovery Unburned Carbon From Lıme Kıln Plant Dusts By Flotatıon Ufuk TOPÇU Maden Mühendisliği Anabilim Dalı Oktay BAYAT Maden
Türkoğlu-Şekeroba (Kahramanmaraş, Türkiye) Baritlerinin Flotasyon ile Zenginleştirilmesi
Türkoğlu-Şekeroba (Kahramanmaraş, Türkiye) Baritlerinin Flotasyon ile Zenginleştirilmesi Zehra Altınçelep 1, Oktay Bayat 2, Seda Demirci 3 1 Atatürk Üniversitesi, Maden Mühendisliği Bölümü, Erzurum, Türkiye;
SINDIRGI ALUNİTLİ KAOLİNİ ZENGİNLEŞTİRME ÇALIŞMALARI
SINDIRGI ALUNİTLİ KAOLİNİ ZENGİNLEŞTİRME ÇALIŞMALARI BENEFICIATION STUDIES OF SINDIRGI ALUNITE KAOLIN İsmail GİRGİN < > Zaf ir EKMEKÇİ (* ) Fatih ERKAL Anahtar Sözcükler: Alunit, Alunitli Kaolin,
KAOLİNİN FLOKÜLASYONU
KAOLİNİN FLOKÜLASYONU Çetin GÜLER(*) Nuran BÖKE(**) ÖZET Bu çalışmada, değişik ph'lı kaolin su sisteminin flokulasyonu değişik türde polıakrılamıd kullanarak incelenmiştir Optimum flokulant konsantrasyonu,
TÜRKİYE PİRİT KÜLLERİNİN MİKROBİYOLOJİK YÖNTEMLE DEĞERLENDİRİLMESİ
TÜRKİYE PİRİT KÜLLERİNİN MİKROBİYOLOJİK YÖNTEMLE DEĞERLENDİRİLMESİ M. Zeki DOĞAN (*) Celal F. GÖKÇAY(**) M. Ender ATABEY (***) ÖZET Bu çalışmada ülkemizdeki sülfat asidi fabrikalarında yılda 00 bin ton
Konsantre Cevher Analizleri / Ore Grade Analysis
Konsantre Cevher Analizleri / Ore Grade Analysis Bu analiz grupları yüksek tenörlü cevher analizleri için uygun metottur. This analysis groups is an appropriate method for high grade ore analyses. AT-11
Bakır Rafinasyon Curufu Flotasyon Atıklarındaki Bakırın Geri Kazanımı
200 Bakır Rafinasyon Curufu Flotasyon Atıklarındaki Bakırın Geri Kazanımı * Murat Çakır, 1 Muhammet Kartal, 2 Harun Gül, 1 Ebru Taşkın, 1 Mehmet Uysal, 3 A.Osman Aydın, 1 Ahmet Alp 1 Sakarya Üniversitesi,
Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Pamukkale University Journal of Engineering Sciences
Pamukkale Univ Muh ilim Derg, 22(6), 46-2, 216 Pamukkale Üniversitesi Mühendislik ilimleri Dergisi Pamukkale University Journal of Engineering Sciences Lateritik nikel cevherinin asidofilik bakteriler
ATIKSULARDAKİ FENOL KİRLİLİĞİNİN BİYOSORPSİYON YÖNTEMİ İLE GİDERİMİNİN KESİKLİ SİSTEMDE İNCELENMESİ
ATIKSULARDAKİ FENOL KİRLİLİĞİNİN BİYOSORPSİYON YÖNTEMİ İLE GİDERİMİNİN KESİKLİ SİSTEMDE İNCELENMESİ Ç. S. KALAYCI *, A. Y. DURSUN *, G. USLU * *Fırat Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği
METAL KAZANIMINDA BAKTERİYEL LİÇ MEKANİZMALARI
MADENCİLİK, Cilt 45, Sayı 4, Sayfa 19-27, Aralık 2006 Vol.45, No. 4, pp 19-27, December 2006 METAL KAZANIMINDA BAKTERİYEL LİÇ MEKANİZMALARI Mechanisms of Bacterial Leaching in Metal Recovery Ata AKÇIL
ÖN ZENGİNLEŞTİRME SONRASINDA OKSALİK ASİT KULLANIMI İLE CAM KUMU TESİSİ YAN ÜRÜNÜNDEN DÜŞÜK DEMİR İÇERİKLİ MİKRONİZE KUVARS ÜRETİMİ
Madencilik, 2018, 57(2), 109-116 Mining, 2018, 57(2), 109-116 Orijinal Araştırma / Original Research ÖN ZENGİNLEŞTİRME SONRASINDA OKSALİK ASİT KULLANIMI İLE CAM KUMU TESİSİ YAN ÜRÜNÜNDEN DÜŞÜK DEMİR İÇERİKLİ
ESKiŞEHiR-MiHALIÇÇIK LiNYiTiNiN YlKANABiLME ÖZELLiKLERiNiN ARAŞTIRILMASI ÖZET
Madencilik, Cilt 47, Sayt 4, Sayfa 35-42, Ara/tk 28 Vo/.47, No.4, pp 35-42, Oecember 28 TEKNiK NOT ESKiŞEHiR-MiHALIÇÇIK LiNYiTiNiN YlKANABiLME ÖZELLiKLERiNiN ARAŞTIRILMASI lnvestigation of the Washability
SINIR TENORUNUN EKONOMİK BAKIR MİKTARI TAHMİN HASTASINA ETKİSİ
SINIR TENORUNUN EKONOMİK BAKIR MİKTARI TAHMİN HASTASINA ETKİSİ THE EFFECT OF THE CUT-OFF GRADE ON THE ESTIMATION ERROR OF ECONOMIC COPPER CONTENT Ercüment YALÇIN (*) ANAHTAR SÖZCÜKLER: u, Tahmin Hatası,
Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı
Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Deney Laboratuvarı Adresi : Ankara Teknoloji Geliştirme Bölgesi, 1605 Cadde, Dilek Binası BİLKENT 06800 ANKARA / TÜRKİYE Tel : 444 50 57 Faks : 0 312 265 09 06
NEFELİNLİ SİYENİT Sodyum & Potasyum Feldspat B & S YATIRIM A.Ş. KIRŞEHİR NEFELİN İŞLETMELERİ
NEFELİNLİ SİYENİT Sodyum & Potasyum Feldspat B & S YATIRIM A.Ş. KIRŞEHİR NEFELİN İŞLETMELERİ B& S YATIRIM A.Ş. Kırşehir Nefelin İşletmeleri w w w. b s ya t i r i m.co m.t r Ankara Merkez Kırşehir Nefelin
DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MÜHENDİSLİK BİLİMLERİ DERGİSİ Cilt: 12 Sayı: 2 sh. 44-54 Mayıs 2010
DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MÜHENDİSLİK BİLİMLERİ DERGİSİ Cilt: 12 Sayı: 2 sh. 44-54 Mayıs 2010 BAKIR İÇEREN DEMİR CEVHERİNİN MANYETİK AYIRMA VE FLOTASYON İLE ZENGİNLEŞTİRİLMESİ (BENEFICIATION OF A COPPER
ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ MADEN VE CEVHER HAZIRLAMA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KİMYASAL ANALİZ LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU
ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ MADEN VE CEVHER HAZIRLAMA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KİMYASAL ANALİZ LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU 1 CİHAZLAR Laboratuvar Etüvü (Memmert)... 3 Desikatör... 3 Analitik Terazi
Siyah Şistin Yığın Liçi
T.C. ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ Fen Bilimleri Enstitüsü Biyoteknoloji Anabilim Dalı Siyah Şistin Yığın Liçi HAZIRLAYAN Soner TOP DANIŞMAN Prof. Dr. Oktay BAYAT ADANA Siyah Şistin Yığın Liçi 7.1. Tanıtım Biyoliç
Toprağın Katı ve Sıvı Fazı Arasındaki Etkileşimler
Toprağın Katı ve Sıvı Fazı Arasındaki Etkileşimler Toprakta bulunan katı (mineral ve organik madde), sıvı (toprak çözeltisi ve bileşenleri) ve gaz fazları sürekli olarak etkileşim içerisindedir. Bunlar
DÜŞÜK TENÖRLÜ MANGAN CEVHERLERİNİN ZENGİNLEŞTİRİLMESİNİN ARAŞTIRILMASI. Investigation of Low Grade Manganese Ores Enrichment
DÜŞÜK TENÖRLÜ MANGAN CEVHERLERİNİN ZENGİNLEŞTİRİLMESİNİN ARAŞTIRILMASI Investigation of Low Grade Manganese Ores Enrichment Sultan ŞİMŞEK Maden Mühendisliği Anabilim Dalı Oktay BAYAT Maden Mühendisliği
Bazı Endüstriyel Hammaddeler İçin Sanayide Aranan Koşullar
Bazı Endüstriyel Hammaddeler İçin Sanayide Aranan Koşullar Maden Y, Müh, Î8MAÎL ALP } Maden Tetkik ve Arama Enstitüsü, Ankara, ÖZ : Jeolojik etüd ve aramaların amacı bir yandan bilimsel olarak konuları
PİRİT KÜLÜNÜN BASINÇ ALTINDA AMONYAKLA ÇÖZÜNDÜRÜLMESİ
PİRİT KÜLÜNÜN BASINÇ ALTINDA AMONYAKLA ÇÖZÜNDÜRÜLMESİ Turan ÇALBAN a,, Nurcan BORULU a, Soner KUŞLU a, Sabri ÇOLAK a a Atatürk Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, 25240-Erzurum
Çorum Yöresi Tuğla Topraklarındaki Çözünebilir Alkali Tuzların Olumsuz Etkilerinin BaCO 3 ve SrCO 3 ile Giderilmesi
Çorum Yöresi Tuğla Topraklarındaki Çözünebilir Alkali Tuzların Olumsuz Etkilerinin BaCO 3 ve SrCO 3 ile Giderilmesi Atilla Evcin a *, Mürüvvet Bıyık a, Abdullah Küçük a ÖZET a Afyon Kocatepe Üniversitesi,
KİLTAŞLARI (Claystone)
KİLTAŞLARI (Claystone) I) Giriş ve Tanımlar: Kil, endüstriyel bir hammaddedir. Sanayide çeşitli alanlarda kullanılır. Kaolinitce zenginlik gösteren killer seramik sanayinde ve ateşe dayanıklı tuğla yapımında
TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI
TOPRAK OLUŞUMUNDA AŞINMA, AYRIŞMA VE BİRLEŞME OLAYLARI Toprak Bilgisi Dersi Prof. Dr. Günay Erpul erpul@ankara.edu.tr Toprak Oluşumunda Kimyasal Ayrıştırma Etmenleri Ana kayanın kimyasal bileşimini değiştirmek
Kimyasal Metalürji (II) (MET312)
KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ Metalürji ve Malzeme Mühendisliği Bölümü Kimyasal Metalürji (II) (MET312) Dersin Sorumlusu: Yrd. Doç. Dr. Saeid Pournaderi 2016 2017 Eğitim Yılı Bahar Dönemi Flaş-Fırın Mat
Eczacıbaşı Topluluğu
Eczacıbaşı Topluluğu Eczacıbaşı Topluluğu toplam 41 kuruluşu, 12.115 çalışanı ve 2013 sonu itibariyle 6,7 milyar TL cirosu ile Türkiye nin önde gelen sanayi toplulukları arasında yer almaktadır. Eczacıbaşı
Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Sol-jel Prosesleri Ders Notları
Alüminyum Alkoksit ve Alümina Üretimi Alüminyum metalinin alkolle reaksiyonu sonucu alkoksit oluşturulması ve bundan elde edilecek jelinde öğütülüp kalsine edildikten sonra alüminaya dönüşmesi beklenmektedir.
Monolitik Refrakter Malzemelerde Temel Özelliklerin Detaylandırılması
Monolitik Refrakter Malzemelerde Temel Özelliklerin Detaylandırılması 1.Giriş Monolitik Refrakter Malzemelerin Teknik Bilgi Formları (Data Sheet) malzemelerin laboratuar koşullarında Standardlara uygun
Çift Fazlı Paslanmaz Çeliklerde Yaşlandırma Koşullarının Mikroyapı Özellikleri Üzerindeki Etkisinin İncelenmesi
Çift Fazlı Paslanmaz Çeliklerde Yaşlandırma Koşullarının Mikroyapı Özellikleri Üzerindeki Etkisinin İncelenmesi Alptekin Kısasöz 1,a, Ahmet Karaaslan 1,b 1 Yildiz Technical University, Department of Metallurgical
BOR ENDÜSTRİSİ KATI ATIKLARINDAN BORAKSIN KATI-SIVI ÖZÜTLEME İLE GERİ KAZANILMASI
BOR ENDÜSTRİSİ KATI ATIKLARINDAN BORAKSIN KATI-SIVI ÖZÜTLEME İLE GERİ KAZANILMASI Mine ÖZDEMİR, İlker KIPÇAK, Neşe (UYGAN) ÖZTÜRK Osmangazi Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi, Kimya Mühendisliği
Türkiye Hazır Beton Birliği İktisadi İşletmesi Deney / Kalibrasyon Laboratuvarı. Deney Listesi
REVİZYON GÜNCELLEME DOKÜMAN NO YAYIN L27 01.01.2008 13.01.2014-06 08.05.2014 1/8 GÜNCELLEŞTİRMEYİ GERÇEKLEŞTİREN (İSİM / İMZA / TARİH) : DENEYLERİ A01 İri agregaların parçalanmaya karşı direnci Los Angeles
KÜRE BAKIR CEVHERİNİN BAKTERİYEL LİÇİ
MADENCİLİK, Cilt 42, Sayı 4, Sayfa 15-25, Aralık 23 Vol. 42, No. 4, pp 15-25, December 23 KÜRE BAKIR CEVHERİNİN BAKTERİYEL LİÇİ Bacterial Leaching of Kure Copper Ore Ata AKÇIL Hasan ÇİFTÇİ ÖZET Bakterilerin
ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ MADEN VE CEVHER HAZIRLAMA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİNERAL KARAKTERİZASYONU LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU
ADANA BİLİM VE TEKNOLOJİ ÜNİVERSİTESİ MADEN VE CEVHER HAZIRLAMA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİNERAL KARAKTERİZASYONU LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU 1 CİHAZLAR XRD (X Ray Diffraction) Cihazı (Rigaku MiniFlex 600)...
Pik (Ham) Demir Üretimi
Pik (Ham) Demir Üretimi Çelik üretiminin ilk safhası pik demirin eldesidir. Pik demir için başlıca şu maddeler gereklidir: 1. Cevher: Demir oksit veya karbonatlardan oluşan, bir miktarda topraksal empüriteler
HYDROTERMAL YÖNTEMİYLE NİKEL FERRİT NANOPARTİKÜLLERİN SENTEZİ VE KARAKTERİZASYONU
ÖZET HYDROTERMAL YÖNTEMİYLE NİKEL FERRİT NANOPARTİKÜLLERİN SENTEZİ VE KARAKTERİZASYONU Zeynep KARCIOĞLU KARAKAŞ a,*, Recep BONCUKÇUOĞLU a, İbrahim H. KARAKAŞ b a Atatürk Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi,
Alunit Cevherinden Potasyum ve Alüminyum Sülfat Hammaddelerinin Kazanımı. ] ve alüminyum sülfat [Aİ2(S0 4
5 Endüstriyel Hammaddeler Sempozyumu, 13-14 Mayıs 2004, İzmir, Tıirkiye Alunit Cevherinden Potasyum ve Alüminyum Sülfat Hammaddelerinin Kazanımı E. Kılınç Aksay, A. Ünal, İ. Cöcen, E. Kaya & A. Akar Dokuz
TÜBİTAK-BİDEB Lise Öğretmenleri (Fizik, Kimya, Biyoloji ve Matematik) Proje Danışmanlığı Eğitimi Çalıştayı LİSE-2 (ÇALIŞTAY 2012) SUYUN DANSI
TÜBİTAK-BİDEB Lise Öğretmenleri (Fizik, Kimya, Biyoloji ve Matematik) Proje Danışmanlığı Eğitimi Çalıştayı LİSE-2 (ÇALIŞTAY 2012) SUYUN DANSI Ali EKRİKAYA Teknik ve Endüstri Meslek Lisesi KAYSERİ Ömer
BALIKESİR BÖLGESİ ALUNİTLİ KAOLİNİNİN KABA, TEMİZLEME VE SÜPÜRME FLOTASYONLARI İLE ZENGİNLEŞTİRİLMESİ
BALIKESİR BÖLGESİ ALUNİTLİ KAOLİNİNİN KABA, TEMİZLEME VE SÜPÜRME FLOTASYONLARI İLE ZENGİNLEŞTİRİLMESİ İlknur TATAR 1, Nezahat EDİZ 2*, Ahmet AYDIN 2 1 ETGB Osmangazi Tekno-park, Osmangazi Universitesi,
ELBİSTAN LİNYİTİ VE ATIKLARIN BİRLİKTE SIVILAŞTIRILMASI
ELBİSTAN LİNYİTİ VE ATIKLARIN BİRLİKTE SIVILAŞTIRILMASI Prof. Dr. Hüseyin Karaca İnönü Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Kimya Mühendisliği Bölümü, 44280 MALATYA GİRİŞ Dünya petrol rezervlerinin birkaç
T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK MİMARLIK FAKÜLTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ
T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK MİMARLIK FAKÜLTESİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KOLEMANİT CEVHERİNDEN AMONYUM TUZU YARDIMIYLA BORİK ASİT ELDESİ BİTİRME PROJESİ Hazırlayanlar Ahmet Nuri ŞENSOY
K.T.Ü. MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ANABİLİM DALI CEVHER HAZIRLAMA LABORATUVAR DERSİ DENEY FÖYLERİ
K.T.Ü. MADEN MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ CEVHER ve KÖMÜR HAZIRLAMA ANABİLİM DALI CEVHER HAZIRLAMA LABORATUVAR DERSİ DENEY FÖYLERİ DENEY FÖYÜ KAPAĞI AŞAĞIDAKİ ŞEKİLDE OLMALIDIR. T.C. KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ
İLERİ ARITIM YÖNTEMLERİNDEN FENTON REAKTİFİ PROSESİ İLE ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN ISLAK HAVA OKSİDASYONU
İLERİ ARITIM YÖNTEMLERİNDEN FENTON REAKTİFİ PROSESİ İLE ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN ISLAK HAVA OKSİDASYONU Gülin AYTİMUR, Süheyda ATALAY Ege Üniversitesi Müh. Fak. Kimya Müh. Bölümü 351-Bornova İzmir ÖZET
DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ DEKANLIĞI DERS/MODÜL/BLOK TANITIM FORMU. Dersin Kodu: MMM 3014
Dersi Veren Birim: Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Dersin Türkçe Adı: SERAMİK MALZEMELER Dersin Orjinal Adı: SERAMİK MALZEMELER Dersin Düzeyi:(Ön lisans, Lisans, Yüksek Lisans, Doktora) Lisans Dersin
Dr. Mehmet ÜNSAL Dr. Sönmez DAĞLI, Dr. Özcan CEYLAN, Dr. Özgür AKTAŞ REW 2011 ĐSTANBUL 10/06/2011
TEHLĐKEL KELĐ ATIK ANALĐZĐNDE NDE LABORATUVARLARIN ROLÜ VE ÖNEMĐ Dr. Mehmet ÜNSAL Dr. Sönmez DAĞLI, Dr. Özcan CEYLAN, Dr. Özgür AKTAŞ REW 2011 ĐSTANBUL 10/06/2011 Atık Yönetimi Genel Esaslarına Đlişkin
ATIKSULARDA FENOLLERİN ANALİZ YÖNTEMİ
ATIKSULARDA FENOLLERİN ANALİZ YÖNTEMİ YÖNTEM YÖNTEMİN ESASI VE PRENSİBİ Fenolik maddeler uçucu özellik göstermeyen safsızlıklardan distilasyon işlemiyle ayrılır ve ph 7.9 ± 0.1 de potasyum ferriksiyanür
Küre Bölgesi Sülfürlü Bakır Cevherlerinin Hidrometalurjik Yöntemle Kazanımında Mekanik Aktivasyon ve Hidrojenperoksit İlavesinin Etkisi
2017 Published in 5th International Symposium on Innovative Technologies in Engineering and Science 29-30 September 2017 (ISITES2017 Baku - Azerbaijan) Küre Bölgesi Sülfürlü Bakır Cevherlerinin Hidrometalurjik
PEYNİR ALTI SUYU VE YOĞURT SUYUNDA Zn Ve TOPLAM ANTİOKSİDAN KAPASİTESİ TAYİNİ DANIŞMANLAR. 29 Haziran-08 Temmuz MALATYA
TÜBİTAK -BİDEB Kimya Lisans Öğrencileri Kimyagerlik, Kimya Öğretmenliği, Kimya Mühendisliği- Biyomühendislik Araştırma Projesi Eğitimi Çalıştayı KİMYA-3 (ÇALIŞTAY 2012) PEYNİR ALTI SUYU VE YOĞURT SUYUNDA
N = No [2] t/g. No : Başlangıçtaki m.o. sayısı, N : t süre sonundaki m.o. sayısı, t : Süre, G : Bölünme süresi.
Örnek 14 : Bölünme süresi (g) (generation time) m.o. ların çoğalma hızının bir göstergesidir. Ortamdaki canlı m.o ların sayısının (N), zamana (t) göre değişimi aşağıdaki eksponansiyel (üssel) eşitlikle
Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı
Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Deney Laboratuvarının Adres : Davutpaşa Kampüsü Esenler 34210 İSTANBUL / TÜRKİYE Akreditasyon No: Tel Faks E-Posta Website : 0212 383 45 51 : 0212 383 45 57 : kimfkl@yildiz.edu.tr
İş Ortamında İnorganik Toz Ölçüm ve Analiz Yöntemleri. Öğr. Gör. Alpaslan Ertürk Maden Yük. Mühendisi Dokuz Eylül Üniversitesi
İş Ortamında İnorganik Toz Ölçüm ve Analiz Yöntemleri Öğr. Gör. Alpaslan Ertürk Maden Yük. Mühendisi Dokuz Eylül Üniversitesi Tozların Sınıflandırması 1- Fibrojenik Tozlar (solunum sistemine zararlı olanlar)
BESİN MADDELERİNİN KSİLEM VE FLOEMDE UZUN MESAFE
BESİN MADDELERİNİN KSİLEM VE FLOEMDE UZUN MESAFE TAŞINIMI Su, mineral elementler ve küçük molekül ağırlıklı organik bileşiklerin bitkilerde uzun mesafe taşınımları ksilem ve floemde gerçekleşir. Ksilemde
OTEKOLOJİ TOPRAK FAKTÖRLERİ
OTEKOLOJİ TOPRAK FAKTÖRLERİ - Kayaların ayrışması + organik maddeler - Su ve hava içerir - Bitki ve hayvanlar barındırır - Mineral maddeler TOPRAKLARI OLUŞTURAN ANA MATERYAL TİPLERİ - Toprak tipi-ana materyalin
Kırılma Noktası Klorlaması
Kırılma Noktası Klorlaması AMAÇ Farklı oranlarda klor ile amonyağın reaksiyon vermesi sonucu oluşan kalıntı klor ölçümünün yapılması ve verilerin grafiğe aktarılarak kırılma noktasının belirlenmesi. ÖN
DENİZLİ İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI
DENİZLİ İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI Denizli ili gerek sanayi (tekstil, iplik, dokuma, tuğla-kiremit ve mermer vb.) ve ekonomi gerek turizm açısından Batı Anadolu Bölgesinin önemli illerinden biridir
BARTIN ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ METALURJİ VE MALZEME MÜHENDİSLİĞİ MALZEME LABORATUARI II DERSİ AKIMLI VE AKIMSIZ KAPLAMALAR DENEY FÖYÜ
BARTIN ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ METALURJİ VE MALZEME MÜHENDİSLİĞİ MALZEME LABORATUARI II DERSİ AKIMLI VE AKIMSIZ KAPLAMALAR DENEY FÖYÜ Gelişen teknoloji ile beraber birçok endüstri alanında kullanılabilecek
FIRAT ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ METALURJİ VE MALZEME MÜHENDİSLİĞİ 3. SINIF EKSTRAKTİF METALURJİ DERSİ VİZE SINAV SORULARI CEVAP ANAHTARI
FIRAT ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ METALURJİ VE MALZEME MÜHENDİSLİĞİ 3. SINIF EKSTRAKTİF METALURJİ DERSİ VİZE SINAV SORULARI CEVAP ANAHTARI ---------------------------------------Boşluk Doldurma Soru
özet rejenere edilerek tekrar kullanılmaktadır (1). Denizli cevherleri için, bu metodun diğer metodlara karşı üstünlüğü şu noktalarda olmaktadır:
OKSİDE BAKIR CEVHERLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UTKU SADIK* özet Asit yiyici karbonatlar ihtiva eden Denizli bölgesi bakır cevherine amonyak liçing metodu uygulanmış ve lâboratuvar çapta bazı optimum şartlara
SİVAS BÖLGESİNE AİT DEMİR CEVHERİNİ KURU MANYETİK AYIRMA İLE ZENGİNLEŞTİRME ÇALIŞMALARI VE UYGUN TESİS TASARIMI
Madencilik, 218, 57(3), 163-175 Mining, 218, 57(3), 163-175 Orijinal Araştırma / Original Research SİVAS BÖLGESİNE AİT DEMİR CEVHERİNİ KURU MANYETİK AYIRMA İLE ZENGİNLEŞTİRME ÇALIŞMALARI VE UYGUN TESİS
ÇANKIRI İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI
ÇANKIRI İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI Çankırı ili, Orta Anadolu'nun kuzeyinde, Kızılırmak ile Batı Karadeniz ana havzaları arasında yer almaktadır. Çankırı-Çorum havzası İç Anadolu nun Tersiyer deki en
Cevher Zenginleştirme, Ar-Ge ve Analiz Hizmetleri Mineral Processing, R&D And Analysis Services XRF - XRD
Cevher Zenginleştirme, Ar-Ge ve Analiz Hizmetleri Mineral Processing, R&D And Analysis Services XRF - XRD w w w. a r g e t e s t. c o m İçindekiler / Table of Contents XRF-WR - Tam Kayaç Analizi / Whole
HPLC ile Elma Suyunda HMF Analizi
UYGULAMA NOTU Yüksek Performanslı Sıvı Kromatografi L019 HPLC ile Elma Suyunda HMF Analizi HAZIRLAYANLAR Kim. Akın Osanmaz ve Uzm. Kim. Ozan Halisçelik Ant Teknik Cihazlar Ltd. Şti. KONU: Elma suyu numunelerinde,
Yetiştirme Ortamlarında Besin Maddesi Durumunun Değerlendirilmesi
Yetiştirme Ortamlarında Besin Maddesi Durumunun Değerlendirilmesi N, P, K ve Mg un 1:5 ekstraksiyon çözeltisindeki standard değerleri Çok az Az Yeterli Fazla Çok fazla Oldukça fazla N (meq/l)
UŞAK İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI
UŞAK İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI Uşak ili, Ege Bölgesinin İçbatı Anadolu bölümünde Batı ve Orta Anadolu yu birbirine bağlayan bölgede bulunmaktadır. Menderes masifinin kenarında bulunan Uşak ilinde
AFYONKARAHİSAR İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI
AFYONKARAHİSAR İLİ MADEN VE ENERJİ KAYNAKLARI Afyon ili sahip olduğu jeolojik yapı gereği çeşitli maden yatakları oluşumu için uygun bir ortam sunmaktadır. Bu nedenle hem maden rezervleri, hem de maden
Çözelti iki veya daha fazla maddenin birbiri içerisinde homojen. olarak dağılmasından oluşan sistemlere denir.
3. ÇÖZELTİLER VE ÇÖZELTİ KONSANTRASYONLARI Çözelti: Homojen karışımlardır. Çözelti iki veya daha fazla maddenin birbiri içerisinde homojen olarak dağılmasından oluşan sistemlere denir. Çözelti derişimi
YEŞİLDAĞ (BEYŞEHİR-KONYA) KROMİT CEVHERİNİN FLOTASYON İLE ZENGİNLEŞTİRİLME OLANAKLARININ ARAŞTIRILMASI
S.Ü. Müh.-Mim. Fak. Derg., c.21, s.1-2, 2006 J. Fac.Eng.Arch. Selcuk Univ., v.21, n.1-2, 2006 YEŞİLDAĞ (BEYŞEHİR-KONYA) KROMİT CEVHERİNİN FLOTASYON İLE ZENGİNLEŞTİRİLME OLANAKLARININ ARAŞTIRILMASI Tevfik
KİMYA LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU
KİMYA LABORATUVARI CİHAZ KATALOĞU 1 Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Biyomühendislik Bölümü CİHAZLAR: Analitik Terazi(RADWAG AS220 C/2) 3 Analitik Terazi (Denver Instrument).4 Atomic Absorption Spectrometer
ÇİNKO KATKILI ANTİBAKTERİYEL ÖZELLİKTE HİDROKSİAPATİT ÜRETİMİ VE KARAKTERİZASYONU
ÇİNKO KATKILI ANTİBAKTERİYEL ÖZELLİKTE HİDROKSİAPATİT ÜRETİMİ VE KARAKTERİZASYONU SÜLEYMAN ÇINAR ÇAĞAN MERSİN ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ ANA BİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ
DEMİR SİLİKAT ESASLI YERLİ GRİT KUMU (RASPA KUMU) Oretec Mineral Sanayi Ltd. Şti. Bölücek Mahallesi 2 Nolu Sanayi Cad. No:164 Ereğli / Zonguldak
DEMİR SİLİKAT ESASLI YERLİ GRİT KUMU (RASPA KUMU) Oretec Mineral Sanayi Ltd. Şti. Bölücek Mahallesi 2 Nolu Sanayi Cad. No:164 Ereğli / Zonguldak G r it Kumu /Kumla ma Grit, tozuması en az ve kumlama gücü
FARKLI İNCELİKLERDEKİ TRAS VE UÇUCU KÜLÜN ÇİMENTO DAYANIMLARINA ETKİSİ
PAMUKKALE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİ SLİK FAKÜLTESİ PAMUKKALE UNIVERSITY ENGINEERING COLLEGE MÜHENDİSLİK B İ L İ MLERİ DERGİSİ JOURNAL OF ENGINEERING SCIENCES YIL CİLT SAYI SAYFA : 2004 : 10 : 3 : 333-337 FARKLI
Kimyasal Toprak Sorunları ve Toprak Bozunumu-I
Kimyasal Toprak Sorunları ve Toprak Bozunumu-I asitleşme-alkalileşme (tuzluluk-alkalilik) ve düşük toprak verimliliği Doç. Dr. Oğuz Can TURGAY ZTO321 Toprak İyileştirme Yöntemleri Toprak Kimyasal Özellikleri
FARMASÖTİK TEKNOLOJİ I «ÇÖZELTİLER»
FARMASÖTİK TEKNOLOJİ I «ÇÖZELTİLER» Çözeltiler sıvı dozaj şekilleridir. Bir katı, sıvı veya gazın bir başka katı, sıvı veya gaz içinde tektür bir şekilde dağılması ile hazırlanır. Eczacılıkta çok sık tercih
Şartlarında Bakteriyel İnaktivasyon Sürecinin İndikatör
İçme-Kullanma Suları için Farklı Dezenfeksiyon Şartlarında Bakteriyel İnaktivasyon Sürecinin İndikatör Organizmalar için İncelenmesi İ.Ethem KARADİREK, Selami KARA, Özge ÖZEN, Oğuzhan GÜLAYDIN, Ayşe MUHAMMETOĞLU
Grafik 14 - Yıllara Göre Madencilik ve Taş Ocakçılığı Faaliyetlerinin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla İçerisindeki Payı ( )
MADEN Madencilik sektörünün ülke üretimindeki payı giderek artmaktadır. TÜİK Ulusal Hesaplar İstatistiklerine göre 1998 fiyatlarıyla iktisadi faaliyet kollarına göre incelendiğinde; Grafik 14 te de görüldüğü
Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı
Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Deney Laboratuvarı Adresi : Ankara Teknoloji Geliştirme Bölgesi, 1605 Cadde, Dilek Binası BİLKENT 06800 ANKARA/TÜRKİYE Tel : 444 50 57 Faks : 0 312 265 09 06 E-Posta
KOLEMANİT CEVHERİNİN POTASYUM HİDROJEN SÜLFAT ÇÖZELTİSİNDE ÇÖZÜNÜRLÜĞÜNÜN İNCELENMESİ
KOLEMANİT CEVHERİNİN POTASYUM HİDROJEN SÜLFAT ÇÖZELTİSİNDE ÇÖZÜNÜRLÜĞÜNÜN İNCELENMESİ Rövşen Guliyev Atatürk Üniversitesi,Mühendislik Fakültesi, Kimya Bölümü Erzurum,25240 e-mail : rusen1958@yahoo.com.tr
T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ KAOLEN CEVHERİNDEN METALLERİN LİÇ YÖNTEMİ İLE UZAKLAŞTIRILMASI
T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ KAOLEN CEVHERİNDEN METALLERİN LİÇ YÖNTEMİ İLE UZAKLAŞTIRILMASI Selçuk ÇİFTLİK Danışman: Doç. Dr. Ata Utku AKÇIL YÜKSEK LİSANS TEZİ MADEN MÜHENDİSLİĞİ
Malzemeler yapılarının içerisinde, belli oranlarda farklı atomları çözebilirler. Bu durum katı çözeltiler olarak adlandırılır.
KATI ÇÖZELTİ Malzemeler yapılarının içerisinde, belli oranlarda farklı atomları çözebilirler. Bu durum katı çözeltiler olarak adlandırılır. Katı çözeltilerin diğer bir ismi katı eriyiktir. Bir çözelti
E. Sönmez ve S. Yorulmaz
Endüstriyel Hammaddeler Sempozyumu, Kose ve Kızıl (eds) izmir / Turhye / 21-22 Nisan 1995 Kırka Boraks İşletmesi Artık Killerinin Tuğla Yapımında Kullanılabilirliğinin Araştırılması E. Sönmez ve S. Yorulmaz
AYÇİÇEK YAĞI ÜRETİMİ YAN ÜRÜNLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
AYÇİÇEK YAĞI ÜRETİMİ YAN ÜRÜNLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ U. OLGUN, Ö. ÖZYILDIRIM, V. SEVİNÇ Sakarya Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Kimya Bölümü, Mithatpaşa, 54, Sakarya ÖZET Ayçiçek yağı üretim tesislerinden
LİNYİT KÖMÜRÜ ARA ÜRÜNÜNÜN FLOTASYON İLE ZENGİNLEŞTİRİLMESİNİN ARAŞTIRILMASI * Investigation Of Processing of Lignite Middlings By Flotation
LİNYİT KÖMÜRÜ ARA ÜRÜNÜNÜN FLOTASYON İLE ZENGİNLEŞTİRİLMESİNİN ARAŞTIRILMASI * Investigation Of Processing of Lignite Middlings By Flotation Gökçegül GÜLSUNA Maden Mühendisliği Anabilim Dalı Oktay BAYAT
ŞEFTALİ PULPUNUN SAKLANMASI ESNASINDA RENK DEĞİŞİMLERİ VE AMİNOASİT KAYIPLARI
1 ŞEFTALİ PULPUNUN SAKLANMASI ESNASINDA RENK DEĞİŞİMLERİ VE AMİNOASİT KAYIPLARI Filiz KAR*, F. Naime ARSLANOĞLU *Fırat Üniversitesi Mühendislik Fak. Kimya Müh Bölümü, Elazığ ÖZET Şeftali pulpunun enzimatik