RESPUBLİKA FƏNN OLİMPİADALARI RESPUBLİKA MƏRHƏLƏSİ YARIMFİNAL TUR 11.03.2017 KİMYA 9-cu SİNİF
1. a,b və c-ni üəyyən edin. a b c I. 0 2 +2 II. +2 0 2 III. +4 +2 +6 A) II, III В) I, III C) I, II, III D) yalnız I E) yalnız III 4. Reduksiya olunan eleentlərin sayı Oksidləşən eleentlərin sayı 1 2 Uyğunluğu üəyyən edin. t I. FeS2 + O2 t II. KMnO4 III. KNO3 + C + S A) yalnız I В) yalnız II C) yalnız III D) I, III E) II, III 2. 1. Zn + HCl 2. MnO2 + HCl 3. HCl + HClO НСl-un oksidləşdirici (I) və reduksiyaedici (II) xassə göstərdiyi reaksiyaları üəyyən edin. I II A) 1, 2 3 В) 2 1, 3 C) 1, 3 2 D) 3 1, 2 E) 1 2, 3 5. Maddə Donor atoun rabitələrin əələ gələsində iştirak edən elektron sayı СО olekullarının sayı CO n X X-i üəyyən edin. A) 4n B) 2n C) n 2 D) n 4 E) n 3 3. Qaz halında olan XY2 birləşəsində X 2+ ionu n sayda elektrona və n+2 sayda neytrona alikdir. Əgər Ar(X):Ar(Y)=1:2 olarsa, XY2 birləşəsinin hidrogenə görə nisbi sıxlığını üəyyən edin. A) 5(n+2) B) 4(2n+5) C) 2(n+1) D) 4n+4 E) n+2 6. Birləşələrdə +2 oksidləşə dərəcəsi göstərən etaldan eyni kütləli iki eyni lövhə hazırlanışdır. Lövhələri eyni olyar qatılıqlı güüş və is duzları əhlullarına salırlar və üəyyən vaxtdan sonra çıxardıb qurudurlar (ayrılan etal taailə lövhənin üzərinə çökür). Lövhələrin kütlələrini ölçdükdə əlu olur ki, birinci lövhənin kütləsi 0,8%, ikinci lövhənin kütləsi isə 16% artıb. Lövhələrin hazırlandığı etalın nisbi ato kütləsini hesablayın. Ar(Cu)=64, Ar(Ag)=108 A) 24 B) 56 C) 65 D) 112 E) 40
7. Aoniu nitrat və karbaid azot gübrəsi kii istifadə olunur. Karbaidin 1 kq-ı a anat, aoniu-nitratın 1 kq isə b anatdır və a>b. Bitkilərin azotu taailə ənisəəsini nəzərə alsaq, hansı a : b nisbətində aoniu nitratın istifadəsi daha sərfəli olar? A) a : b = 3 : 7 B) a : b = 4 : 3 C) a : b = 20 : 7 D) a : b = 15 : 7 E) a : b = 7 : 4 10., Birərhələli çevrilə sxeində 1 və 3 - birləşə reaksiyası, 2 - əvəzetə reaksiyası, 4 - übadilə reaksiyasıdır. Bu sxeə uyğun gələn addələr ardıcıllığını seçin: A) Fe, FeBr3, Br2, ZnBr2, Zn B) FeCl2, FeCl3, Fe, FeI2, FeS C) Fe, Fe3O4, Fe2O3, Fe2(SO4)3, FeCl3 D) Fe3O4, FeO, Fe, FeCl2, Fe(NO3)2 E) Fe3O4, Fe, Fe(NO3)2, FeO, FeCl2 8. XNO3+ H2O elektroliz X + O2 + HNO3 YCl + H2O elektroliz H2 + Cl2 + YOH XNO3 v ə YCl duzlarının suda əhlullarında olan ühiti üəyyən edin. XNO3 YCl A) neytral turş B) turş əsasi C) neytral əsasi D) əsasi neytral E) turş neytral 9. 60 q H 2O 300 q 16%-li duz əhlulu Əgər üəyyən teperaturda su buxarlandıqdan sonra doyuş əhlul alınırsa, hansı ifadələr doğrudur? 1. Veriliş teperaturda duzun həllola əsalı 200 q/l-dir. 2. Doyuş əhlulda duzun kütlə payı 20%-dir. 3. Doyuş əhlulda 48 q duz var. 4. Doyuş əhlulda 224 q su var. A) 1, 4 B) 3, 4 C) 1, 3 D) 1, 2 E) 2, 3 11. Böyük olayan nazik aqneziu lövhəsi С1 qatılıqlı xlorid turşusunun böyük həcində 1 dəqiqə ərzində həll olur. Həin lövhə eyni həc С2 qatılıqlı duru sulfat turşusu əhlulunda 2 dəqiqə ərzində həll olur. Turşu əhlullarını qarışdırsaq, lövhə neçə saniyəyə həll olar? А) 40 В) 80 C) 90 D) 150 E) 60 12. Həci 2 litr olan qabda 10 ol А və 6 ol В arasında reaksiya baş verir. 2x ol А addəsi reaksiyaya daxil olduqdan sonra 2A(bərk) + B(qaz) C(qaz) tarazlığı yaranır. Tarazlıq sabiti 2 olarsa, С addəsinin tarazlıq qatılığını (ol/l) üəyyən edin. A) 0,2 B) 0,4 C) 2 D) 4 E) 6 13. Güüş nitrat və bariu karbonat qarışığını qızdırdıqda arqondan 6% ağır olan qaz qarışığı əələ gəlir. Qızdırdıqdan sonra ilkin bərk qarışığın kütləsi neçə dəfə azalır? (cavabı onluqlara qədər yuvarlaqlaşdırın) Ar(O)=16; Ar(Ba)=137; Ar(N)=14; Ar(Ag)=108; Ar(C)=12; Ar(Ar)=40 A) 1,2 B) 1,4 C) 1,6 D) 1,8 E) 2,4
14. Maddəni flüorun stexioetrik iqdarında yandırırlar. Yana əhsullarını suda həll edirlər. 1:1 nisbətində iki orta qüvvətli turşunun əhlulu alınır. İlkin addəni üəyyən edin. А) SiH4 В) Si2H6 C) Si3H8 D) Si4H10 E) Si5H12 15. Hansı reaksiyalar ükündür? 1. Hidrogenli binar birləşələr arasında 2. Oksigenli binar birləşələr arasında 3. Hidrogenli binar və oksigenli binar birləşələr arasında A) yalnız 2 B) yalnız 1, 3 C) yalnız 2, 3 D) yalnız 3 E) 1, 2, 3 18. Qaz qarışığının tərkibi Qarışığın kütləsi, q Ta yana əhsulları 13 CO2 12 CO2 C2H2,C2H4,C2H6 170 6 ol 6 ol Yana zaanı 164 q su alınışdırsa, izotopunun ol sayını üəyyən edin. ( 1 1 H, 12 6 C ) A) 4 B) 3 C) 1 D) 5 E) 2 2 H 1 19. Müəyyən əhlulda həllolan addənin kütləsi 60 qradır. Doyuş əhlulun alınası üçün bu əhlula həllolan addənin 40 qraını əlavə edirlər. Alınış əhlulun sıxlığı 1,6 q/l, həllolan addənin həllola əsalı isə 1000 q/l olarsa, alınış əhlulun həcini (l) üəyyən edin. A) 62,5 B) 87,5 C) 125 D) 240 E) 100 16. 400 q CaCO3-ün parçalanası zaanı bərk qalıqda qeyri-etal atolarının sayı 1,6 dəfə azalır. Reaksiyanın praktiki çıxıı (%) hesablayın. Mr(CaCO3)=100 20. Reaksiya qarışığı (100 l, n.ş.) SO2 Hava Həc payı (%) 40 60 A) 80 B) 70 C) 60 D) 50 E) 40 17. 27,2 q MeS tərkibli iki etal sulfidinin artıq iqdar duru xlorid turşusu ilə reaksiyasından 4,48 l (n.ş.) qaz ayrılır. Həll olaış qalığın kütləsi isə 9,60 q- dır. Həin ilkin qarışığın yanası zaan 19,2 q qaz (n.ş.) alınır. Metalların nisbi ato kütlələrinin cəini hesablayın. Ar(S)=32 A) 64 B) 88 C) 80 D) 120 E) 129 Reaksiyaya daxil olan SO2-nin iqdarı (%) (katalizator iştirakı ilə) Havada О2-in həc payı (%) Reaksiyadan sonra qaz qarışığının həci (l, n.ş.) x-i üəyyən edin. A) 75 B) 92 C) 100 D) 68 E) 84 40 20 x
21. Bir əhlulu 3 eyni hissəyə bölürlər.bu əhlullara artıq iqdarda addələr əlavə olunur və bunun nəticəsində şəkildə göstərildiyi iqdarda çöküntülər əələ gəlir. İlkin əhlulda KCl-in ol iqdarını üəyyən edin. A) 12 B) 9 C) 15 D) 3 E) 6 22. Bağlı heretik qab noral şəraitdə 72 q su ilə ta doldurulub. Suyun ta elektrolizindən sonra qabda olan təzyiqi (at) üəyyən edin. Mr(H2O)=18; (H2O)=1 q/l A) 2011 B) 3040 C) 2000 D) 1867 E) 1800,6 24. Əsas yarıqrup eleentləri X Y Uyğunluğu üəyyən edin.. Hidrogenli birləşələrinin kiyəvi forulu XH YH2 Eleentlərin yerləşdiyi Əələ gələn birləşənin qruplar kiyəvi forulu X Y 1. I V X3Y 2. I VI X2Y 3. VII II YX2 4. III VI X2Y3 A) 1, 4 B) 1, 2 C) 2, 4 D) 2, 3 E) YALNIZ 3 25. X 2+ və Y 2 ionlarında elektronların sayı bərabər olarsa, hansı üqayisələr doğrudur? 1. radius X 2+ < Y 2 2. proton sayı X 2+ > Y 2 3. nüvənin yükü X 2+ < Y 2 23. Birləşə X2Y3 Birləşədə X-in kütləsinin Y-in kütləsinə nisbəti A)YALNIZ 1 B) YALNIZ 2 C) YALNIZ 3 D) 1, 2 E) 1, 3 n q X-in Y ilə qarşılıqlı təsirindən aksiu neçə qra Х2Y3 alınar? A) n B) +1 n C) n ( +1) D) n E) n