1 İçindekiler İçindekiler İçindekiler...1 Yükleme ve Kurulum...2 Teşekkür...3 Başlangıç...4 Kullanıcı Arayüzü...5 İlk Adımlar...6 Proje Parametreleri...8 Pafta Çerçevesi Seçimi... 13 Kat Bilgilerinin Girilmesi... 14 Yeni Kat Ekleme... 14 Kat Seçim Yöntemleri... 16 Eleman Seçim Yöntemleri... 18 Yakınlaşma/Uzaklaşma (Zum) ve Kaydırma (Pan) İşlemleri... 19 Aks Sistemi Oluşturulması... 20 Kolonların Tanımlanması... 22 Perdelerin Tanımlanması... 24 Kirişlerin Tanımlanması... 26 Döşemelerin Tanımlanması... 29 Döşeme Tiplerinin Otomatik Belirlenmesi... 32 Nervür Döşeme Tanımlanması... 33 Kat Bilgilerinin Türetilmesi... 34 Eğimli Elemanların Tanımlanması... 35 Döşeme Tasarım ve Detayları... 42 Ölçüler... 46 Kesitler... 46 Döşeme Yükleri... 47 Döşeme Boşlukları... 48 Modele 3-Boyutlu Bakış... 48 Bina Analizi ve Tasarımı... 50 Analiz Sonuçlarının İncelenmesi... 55 Bina Analizi Sonuç Raporlarının İncelenmesi... 58 Kolon/Perde Donatı Hesabı... 58 Kiriş Donatı Hesapları ve Çizimleri... 61 Rapor Yöneticisi... 63 Sırada Ne Var?... 64
Yükleme ve Kurulum 2 Yükleme ve Kurulum Orion Bina Tasarım Sistemi, tüm 32-bit Microsoft Windows İşletim Sistemleri ile uyumludur. Kurulumu başlatmak için Orion Bina Tasarım Sistemi CD sini sürücüye yerleştirin. Kurulum yazılımı otomatik olarak başlayacaktır. Bu aşamadan sonra ekrana gelen iletileri izleyerek kurulumu tamamlayabilirsiniz. Donanım Kilidi Orion Bina Tasarım Sistemi nin güvenliğini yazılım ile birlikte gelen donanım kilidi sağlamaktadır. Yükleme ve kurulum işlemlerini tamamladıysanız donanım kilidinizi bilgisayarınızın paralel çıkışına (veya USB çıkışına) yerleştirerek Orion Bina Tasarım Sistemi ile çalışmaya başlayabilirsiniz. Önemli Not Orion Bina Tasarım Sistemi nin ürettiği sonuçlar sayısız örnek ve gerçek yapı üzerinde denenmiştir. Yine de, modelleme hatalarından ve /veya programın içeriyor olabileceği hatalardan oluşabilecek olumsuz sonuçlardan yalnızca kullanıcı sorumludur. Tüm kolaylık sağlayıcı özelliklerine rağmen Orion Bina Tasarım Sistemi, yalnızca İnşaat Mühendisi sıfatına sahip kişilerce kullanılabilir. Burada esas olarak Orion Bina Tasarım Sistemi kullanıcılarının: Proje yaptıkları bölgeler hakkında ve teknik esaslar ile kullanılan hesap yöntemleri konusunda bilgi sahibi olmaları, Orion Bina Tasarım Sistemi, sayısız örnek üzerinde denenip kontrol edilmiş olmasına rağmen, program ve kullanım hatalarından doğabilecek problemlere karşı gerekli kontrolleri yapmaları, MicrosoftWindows İşletim Sistemi ni, Orion Bina Tasarım Sistemi ni çalıştıracak kadar bilmeleri gereklidir. Telif Hakları Orion Bina Tasarım Sistemi programının tüm hakları PROTA Yazılım Ltd. Şti. ne aittir. Orion Bina Tasarım Sistemi programının ve dökümanlarının yetkisiz olarak kopyalanması, çoğaltılması, kullanılması ya da üretilmesi yasaktır.
3 TTTeşekkür Teşekkür Orion Bina Tasarım Sistemi ni satın aldığınız için teşekkür ederiz. Hep daha iyiye ulaşma çabası içindeki seçkin Orion Ailesi ne hoşgeldiniz. Bu seçiminizle en doğru kararı vermiş bulunuyorsunuz. Sizi aramızda görmekten mutluluk duyuyor, gelecekte ilişkilerimizin daha da gelişeceğini ümit ediyoruz. Bu yazılımı kullanırken, en az zamanda en fazla verimi almanızı hedeflemekteyiz. Elinizde bulunan Başlarken Kılavuzu bu amaçla oluşturulmuştur. Bu kılavuzu takip ederek basit bir modelin oluşturulması, analizi, sonuçlarının irdelenmesi ve tasarımı işlemlerini 1 saat gibi bir sürede bitirebilirsiniz. Daha karmaşık modellerin oluşturulması, bir dereceye kadar, tekrar edilen işlemlerden ibaret olmaktadır. Orion Bina Tasarım Sistemi, yapısal modeli kolay ve hızlı bir şekilde oluşturabilmeniz için güçlü ve kullanışlı araçlar içermektedir. Deneyimli bir Orion kullanıcısı olduğunuz zaman, karmaşık yapıların en iyi şekilde nasıl modellenmesi gerektiği konusunda daha çok bilgi sahibi olmak isteyeceksiniz. Bu kılavuzdan sonra, Orion Eğitim Kılavuzu, Orion Teknik Notları, Orion Kullanım Kılavuzu ve Orion Sesli Eğitim Sistemi nden oluşan Orion Yardım Sistemi ne başvurmanızı tavsiye ederiz. Ayrıca, telefonla destek hattımızı arayarak, merak ettiğiniz konuları Orion Destek Ekibi ne sorabilirsiniz. Son olarak, Orion hakkındaki görüş ve önerilerinizin, kullanıcılarımızın beklentilerini ne derecede karşıladığımızı anlayabilmek açısından, çok değerli olduğunu hatırlatmak isteriz. Orion, bugünkü düzeyine kullanıcılarının önerileri, yönlendirmeleri ve etkileşimleriyle ulaşmıştır. Orion Bina Tasarım Sistemi nin güncel ve modern şartlara uygun özelliklerde tutulabilmesi için, siz değerli kullanıcılarımızın katkıları büyük önem taşımaktadır. Orion Bina Tasarım Sistemi ni seçmiş olduğunuz için tekrar teşekkür ederiz Orion Ekibi
Başlarken 4 Başlarken İlerleyen sayfalarda, aşağıdaki resimde gösterilen modelin oluşturulması, analiz edilmesi ve elemanların tasarlanması konuları ele alınacaktır. Burada kullanılan model, kılavuzun amacına uygun olarak, oldukça basitleştirilmiştir. Başından sonuna kadar, fazla detaya girmeden, Orion Bina Tasarım Sistemi nin genel kullanımı hakkında genel fikir sahibi olmanıza yardımcı olacaktır.
5 Başlarken Kullanıcı Arayüzü Orion arayüzüne ait çeşitli unsurlar aşağıdaki resimde açıklanmıştır: Herhangi bir elemanı seçmek için kullanılacak olan Seç ikonunun 1 dışında, Eleman Araç Çubuğu mantıksal bir sıra içerisinde organize edilmiştir. Yapılar genellikle, akslar, düşey taşıyıcılar ve yatay taşıyıcılar olmak üzere, bu araç çubuğu kullanılarak modellenmektedir. Eleman seçeneklerine, aynı zamanda Çekmenüleri kullanarak da erişebilirsiniz. Fakat araç çubuklarını kullanmak size hız kazandıracaktır. Başlarken Kılavuzu Yazım Şekilleri 1 Bir ikondan bahsedildiği zaman, o ikonun resmi, metinin sağ tarafında yer alacaktır.
Başlarken 6 Menüler Çekmenü seçeneklerinden bahsederken aşağıdaki söz dizimi kullanılacaktır. Program / Kiriş Donatı Hesapları ve Çizimleri» Kat Kirişleri Yukarıdaki satır, resimde gösterilen seçme işlemini yapmanız gerektiği anlamına gelmektedir. Düğmeler Bir işlemi tamamlamak için hangi düğmeye basacağınız aşağıdaki gibi belirtilecektir. Düğme İsmi düğmesine basınız Uygulanması Gereken Adımlar Uygulanması gereken işlem adımları, diğerlerinden ayırdedilecek şekilde aşağıdaki gibi belirtilecektir. Yönetmelik sayfasında değişiklik yapmadan Analiz sayfasına geçiniz. İlk Adımlar Henüz Orion Bina Tasarım Sistemi ni bilgisayarınıza yüklemediyseniz, Yükleme ve Kurulum bölümündeki talimatları takip ederek programı yükleyiniz. Windows un Başlat menüsündeki Programlar listesinden programı çalıştırınız.
7 Başlarken Orion yüklendiğinde, Proje Aç menüsü karşınıza gelecektir. Bu aşamada, var olan bir projeyi seçebilir ya da yeni bir projeye başlayabilirsiniz. Var olan bir projenin yerini Veri Dizini düğmesini tıklayarak gösterebilirsiniz. 1. Yeni Proje düğmesine basınız. Proje Kodu nu yazarken, şekilde gösterildiği gibi, boşluk karakterleri yerine _ karakterini kullanınız. Türkçe karakter kullanmayınız. 2. Tamam düğmesine basınız. Bu işlem varsayılan veri dizini içerisinde, otomatik olarak, Hizli_Baslangic_Projesi adında bir klasör yaratacaktır. Orion, bu projeyle ilgili tüm bilgileri bu klasör içinde saklayacaktır.
Proje Parametreleri 8 Proje Parametreleri Projeye devam etmeden önce, projede kullanılacak parametreleri belirlemeniz gerekir. 1. Yönetmelikler sayfasında değişiklik yapmadan Analiz sayfasına geçiniz. Analiz Tipleri, Orion Yardım Sistemi nde ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Şimdilik, Analiz Tipi ni şekilde gösterildiği gibi seçiniz. Analizde kullanacağınız yük kombinasyonlarını bu sayfayı kullanarak seçebilirsiniz.
9 Proje Parametreleri 2. Seç düğmesine basınız. TG11 yük kombinasyonunu seçerek Tamam düğmesine basınız. 3. Deprem sekmesini tıklayınız. Deprem Bölgesi ni 2. Bölge olarak belirledikten sonra, Yapının Süneklik Düzeyi ni YÜKSEK seçiniz. 4. Açılan pencerede, Taşıyıcı Sistem Tipi ni 1.4 olarak belirleyip Tamam düğmesine basınız. 5. Diğer parametreleri resimde gösterildiği gibi bırakarak, Spektrum sekmesini tıklayınız.
Proje Parametreleri 10 6. Yerel Zemin Sınıfı nı Z2 olarak seçiniz. Bu sayfada ve bir sonraki Yapı Düzensizlikleri sayfasında yer alan seçenekler Orion Yardım Sistemi nde ayrıntılı olarak açıklanmıştır. Sözü edilen alanlarda değişiklik yapmadan Malzeme sayfasına geçiniz. 7. Kolonlar / Beton Sınıfları düğmesini tıklayınız. C25 beton sınıfını seçiniz ve Tüm Eleman Tiplerine Uygula seçeneğini işaretleyiniz.
11 Proje Parametreleri 8. Tamam düğmesine basarak Malzeme sayfasına dönünüz. Not: Bu işlem, tüm yapısal eleman gruplarının C25 beton sınıfını kullanmasını sağlayacaktır. Bu aşamada, varsayılan değer olarak, perdeler de kolonlarla aynı malzeme sınıfını kullanacaktır. Eleman bazında malzeme özelliklerinin nasıl değiştirildiği konusu Orion Yardım Sistemi nde ayrıntılı olarak açıklanmıştır. 9. Aynı işlem adımlarını Çelik Sınıfları için de uygulayınız. Tüm yapısal elemanlar için çelik sınıfını S420 olarak seçiniz. Bu işlemden sonra, tasarım yapılırken, Orion un her eleman tipinde kullanmasını istediğimiz donatı çaplarını belirleyeceğiz. 10. Kolonlar satırında yer alan Çaplar düğmesini tıklayınız. Bazı çapların otomatik olarak seçilmiş olduğunu göreceksiniz. Orion un kullanmasını istemediğiniz donatı çapları için, yanlarında yer alan işaretleri kaldırınız.
Proje Parametreleri 12 11. Resimde gösterilen ayarları olduğu gibi bırakınız, ya da istediğiniz çapları kapatınız. Not: Burada yapacağınız değişiklikler, tasarım aşamasında bu örnektekinden farklı sonuçlar almanıza yol açabilir. Not: Yukarıdaki işlemleri tüm eleman grupları için ayrı ayrı gerçekleştirebilirsiniz. 12. Malzeme sayfasına dönmek için Tamam düğmesine basınız. Ekran, resimdeki gibi görünmelidir.
13 Proje Parametreleri 13. Projeye ait Antet bilgilerini aşağıda gösterildiği gibi doldurunuz. 14. Proje Aç menüsüne dönmek için Tamam düğmesine basınız. 15. Devam etmek için bir kez daha Tamam düğmesine basınız. Pafta Çerçevesi Seçimi Pafta Çerçevesi menüsü otomatik olarak yüklenecektir. 1. Standart Pafta olarak A0 (1188 x 840 mm) seçiniz ve Tamam düğmesine basınız.
Proje Parametreleri 14 Çizim ve Detay Ölçekleri burada yer alan veri alanları kullanılarak değiştirilebilir. Not: Pafta orijini (0, 0), paftanın sol alt köşesine yerleştirilmiştir. Modelinizi oluşturduktan sonra, çiziminizi orijine çok yakın bulursanız, pafta çerçevesinin yerini Pafta Orijini Göster seçeneğiyle değiştirebilirsiniz. Kat Bilgilerinin Girilmesi Sıradaki diyalog penceresi 1. katın Kat Yüksekliği ni soracaktır. 1. Kat Yüksekliği ni 280 cm olarak giriniz ve Tamam düğmesine basınız. 1. katın yüksekliğini girdikten sonra karşınıza ana çizim ekranı (Grafik Editör) gelecektir. Başlangıçta, çizim alanı tamamen boştur. Yeni Kat Ekleme Yapıya ait toplam kat adedini girerek projeyi oluşturmaya devam edeceğiz.
15 Proje Parametreleri 1. Yapı Ağacı nda yer alan Katlar başlığına sağ tıklayarak (resimde de gösterildiği gibi) Yeni Kat Ekle seçeneğini işaretleyiniz. 2. Toplam Kat Adedi alanına 4 yazarak Tamam düğmesine basınız. Not: Toplam Kat Adedi alanına 4 yazarak, modelinize 4. katı eklemek istediğinizi belirtmiş olursunuz. Orion, modelinizin şu anki haliyle sadece bir kattan ibaret olduğunu bildiğinden, sadece 4. katı oluşturmakla kalmayacak, 2. ve 3. katları da oluşturacaktır. Eğer modelinizde mevcut katlar olsaydı ve girdiğiniz sayı zaten varolan bir kata ait olsaydı, Orion, mevcut katı yukarı kaydırarak araya yeni bir kat ekleyecekti.
Proje Parametreleri 16 Kat Seçim Yöntemleri 1. K01 seviyesine geçmek için Yapı Ağacı / Katlar» K01 etiketine çift tıklayınız. Aktif kat koyu renk ile gösterilecektir. 2. K02 seviyesine geçmek için Yapı Ağacı / Katlar» K02 etiketinin üzerine sağ tıklayarak Kat Seç seçeneğini işaretleyiniz. 3. K03 seviyesine geçmek için Yapı Ağacı / Katlar başlığına sağ tıklayınız. Kat Seç seçeneğini tıklayınız. Açılan listeden K03 seçiniz.
17 Proje Parametreleri 4. Benzer şekilde K04 seviyesine geçmek için Bina / Kat Seç komutunu kullanınız. Açılan listeden K04 seçiniz. 5. Tekrar K01 seviyesine dönmek için yukarıda anlatılan yöntemlerden birini kullanınız.
Eleman Seçim Yöntemleri 18 Eleman Seçim Yöntemleri Seç düğmesi, Eleman Araç Çubuğu nda yer alan ilk düğmedir. Modelinizde şu an hiçbir eleman olmadığından, seçme işlemini gerçekleştiremeyeceksiniz. Ancak, sonraki aşamalarda lazım olacağından, lütfen bu bölümü okumak için zaman ayırınız. Grafik Editör de yer alan tüm elemanları aynı şekilde, Seç düğmesini kullanarak seçersiniz. Ancak, eleman seçmek için her seferinde Seç düğmesine basmanız gerekmez. Herhangi bir işlem yapılmıyorken de, Orion seçme modunda olacaktır. Seçilen elemanlar Yapı Ağacı nda da gösterilir. Bir eleman seçiliyken işaretleyicinizin sağ tuşuna bastığınızda, o elemana ait işlemleri gerçekleştirmenizi sağlayan Kısayol Menüsü görüntülenir. Birden fazla elemanı aynı anda seçmek için, seçim yaparken klavyeden CTRL tuşunu basılı tutunuz. Seçilen elemanların uçlarında küçük kareler (gripler) belirecektir. Elemanları seçmek için, doğrudan Yapı Ağacı nı da kullanabilirsiniz. Yapı Ağacı ndaki listeden Eleman Etiketi ni işaretleyiniz. CTRL ve SHIFT tuşlarını kullanarak çoklu seçim işlemlerini gerçekleştirebilirsiniz. İşaretleyicinizi (Fareyi) sürükleyerek de aşağıdaki seçim işlemlerini gerçekleştirilebilirsiniz. Fareyi soldan sağa sürükleyiniz. Dikdörtgen bir kutunun çizildiğini göreceksiniz. Farenin sol tuşunu bıraktığınızda kutunun tamamen içinde kalan nesneler seçilecektir. Fareyi sağdan sola sürükleyiniz. Bu kez kutunun içinde kalan ve sınırlarını kesen nesneler seçilecektir. SHIFT tuşunu basılı tutarak fareyi sürükleyiniz. Bu kez kutu yerine bir çizginin çizildiğini göreceksiniz. Çizginin kestiği tüm nesneler seçilecektir.
19 Yakınlaşma/Uzaklaşma (Zum) ve Kaydırma (Pan) İşlemleri 1. Bu örnekteki modelimizi oluşturmaya başladıkça, yukarıda anlatılan seçim işlemlerini (Seç düğmesiyle, Yapı Ağacı ndan ve sürükleme yöntemleriyle) teker teker deneyiniz. Yakınlaşma/Uzaklaşma (Zum) ve Kaydırma (Pan) İşlemleri Orion Bina Tasarım Sistemi ni kullanırken, seçim işlemleri kadar, yakınlaşma/uzaklaşma ve kaydırma işlemleri de gerekli olacaktır. Bu bölümdeki bilgiler de sonraki aşamalarda gerekeceğinden atlamamanızı tavsiye ederiz. Grafik Editör, ekrandaki görünümü kontrol edebilmeniz için değişik yöntemler sunmaktadır. Görüntü kontrol araçlarını Ekran Menüsü nden ya da Araç Çubukları ndan seçebilirsiniz. Yakınlaşma/uzaklaşma ve kaydırma işlemlerini kullanım esnasında fareyi kullanarak da kolaylıkla gerçekleştirebilirsiniz. Tekerleği olan bir fare (mouse) kullanıyorsanız, tekerleği çevirerek yakınlaşma/uzaklaşma işlemlerini gerçekleştirebilirsiniz. Tekerleğin üzerine basıp fareyi sürüklediğinizde kaydırma işlemi gerçekleşecektir. En çok kullanılan yakınlaşma/uzaklaşma işlemleri: Zum Kapsam Seçilen ya da seçilen eleman yoksa, girilen tüm elemanları ekrana sığdıracak şekilde görüntüyü yaklaştırır/uzaklaştırır. Zum Limitler Pafta çerçevesinin içindeki tüm nesneleri ekrana sığdırır. Zum Pencere Ekrana pencere çizerek, pencerenin içinde kalan bölgenin ekrana sığdırılmasını sağlar. Pan İşaretleyicinizle bir nokta gösterip sürükleyerek ekranı kaydırmanızı sağlar.
Aks Sistemi Oluşturulması 20 Aks Sistemi Oluşturulması Şimdiki aşamada, modelimize ait aks (grid) sistemini tanımlayacağız. Eleman Araç Çubuğu nda yer alan Aks ikonunu kullanarak her bir aksı ayrı ayrı çizebilirsiniz. Ancak, bu örnekte tüm akslar bir kerede oluşturulacaktır. 1. Dosya / Ortogonal Aks Editörü komutunu işaretleyiniz. Not: Ekranın sol alt köşesinde yer alan durum çubuğuna bakınız. Burada yer alan uyarılar ve talimatlar size nasıl bir yol izleyeceğinizi anlatacaktır. 2. CTRL tuşunu basılı tutarak çizim alanının sol alt köşesinde bir nokta gösteriniz. Not: CTRL tuşunun basılı olması, referans grubu nokta koordinatlarının tamsayı olmasını sağlayacaktır. 3. Nokta gösterildikten sonra Ortogonal Aks Editörü yüklenecektir. Not: Ortogonal Aks Editörü 1-Yönü akslarını yatay olarak tanımlayacak ve alfabetik karakterlerle isimlendirecektir. Benzer olarak, 2-Yönü akslarını dikey olarak tanımlayacak ve rakamsal karakterler kullanarak etiketlendirecektir. Oluşturacağınız modellerde, belirli bir alışkanlık yaratarak, yataya yakın aksları 1-Yönü; dikeye yakın aksları 2-Yönü olacak şekilde tanımlayınız. 4. Ortogonal Aks Editörü nü aşağıdaki resimde görüldüğü gibi doldurunuz.
21 Aks Sistemi Oluşturulması 5. Tamam düğmesine basınız. Akslar resimde görüldüğü gibi çizilecektir.
Kolonların Tanımlanması 22 Kolonların Tanımlanması 1. Eleman Araç Çubuğu ndan Kolon ikonunu seçiniz ya da Eleman / Kolon komutunu kullanınız. 2. b1, b2, e1 ve e2 değerlerini şekilde görüldüğü gibi giriniz. Not: Her kutuya sağ tıklayarak, açılan listelerden, sıkça kullanılan boyutları hızlı bir şekilde seçebilirsiniz. Bu özellikler, 1-Yönü boyutu 50 cm olan 50x25 cm boyutlarında bir kolon oluşturacaktır. Kolon kenarları, tanımlanmış olduğu 1 ve 2-Yönü akslarına paralel olacaktır. 3. Kolonları yerleştirmek için; farenin sol tuşuyla A-2 aks kesişimini tıklayınız. Sol tuşu basılı tutarak A-3 aks kesişimine doğru sürükleyiniz. 4. Kalan kolonları yerleştirmek için, fare ile, F-2 ve F-3 aks kesişimlerine ayrı ayrı tıklayınız.
23 Kolonların Tanımlanması Not: Kolon ilk tanımlandığında, alt ve üst uçlarının aks kesişim noktaları (tanım noktaları) aynı olacaktır. Kolonun eğimli olduğu durumlarda, alt ve üst 1 uçlardaki kesişim noktaları da farklı olacaktır. Eğimli kolon tanımlanması için Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz. 1 Alt ve Üst uçların tanım noktaları farklı kesişimlerde olabileceği gibi, bulundukları kat seviyesinden göreceli olarak aşağı ya da yukarı kaydırılabilmektedir. Ayrıntılı bilgi için Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz.
Perdelerin Tanımlanması 24 Perdelerin Tanımlanması 1. Eleman Araç Çubuğu ndan Perde ikonunu seçiniz ya da Eleman / Perde komutunu kullanınız. 2. Perde kalınlığını (b) 25 cm; aksa uzaklığını (b2) 12.5 cm olarak giriniz. I ve J uçlarının uzantılarını 1 ise 12.5 cm olarak giriniz. 3. Farenin sol tuşuna basarak B-1 aks kesişimini tıklayınız. Sol tuş basılıyken C-1 aks kesişimine doğru sürükleyiniz. 4. Aynı işlemi şu aks kesişimleri için tekrarlayınız: D-1 den E-1 e ; B-4 den C-4 e ; D-4 den E-4 e ; C-2 den C-3 e ; D-2 den D-3 e. 5. Çizim alanının son hali resimdeki gibi olmalıdır. 1 Uzantı: Perdenin, yerleşim noktaları dışına taşan bölümleri
25 Perdelerin Tanımlanması Not: Perde ilk tanımlandığında, alt ve üst uçlarının aks kesişim noktaları (tanım noktaları) aynı olacaktır. Perdenin eğimli olması durumunda, alt ve üst 1 kenarlardaki kesişim noktaları da farklı olacaktır. Eğimli perde tanımlanması için Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz. 1 Alt ve Üst uçların tanım noktaları farklı kesişimlerde olabileceği gibi, bulundukları kat seviyesinden göreceli olarak aşağı ya da yukarı kaydırılabilmektedir. Ayrıntılı bilgi için Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz.
Kirişlerin Tanımlanması 26 Kirişlerin Tanımlanması 1. Eleman Araç Çubuğu ndan Kiriş ikonunu seçiniz ya da Eleman / Kiriş komutunu kullanınız. 2. Kiriş Özellikleri menüsünde b: 25 ve h-alt: 50 cm bilgilerini giriniz. Not: H-alt, kirişin döşeme üstünden itibaren derinliği, H-üst ise döşeme üstünden yüksekliğidir. Del-z (i) ve Del-z (j), kirişin (i) ve (j) uçlarının bulunduğu kat seviyesinden göreceli yüksekliğidir. Kirişlerin 3- Boyutlu düzenlemeleri için Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz. Kirişlerin aksa ortalı basmasını istiyoruz. Bu yüzden, b2 değeri b değerinin yarısı olmalıdır.
27 Kirişlerin Tanımlanması 3. Bunu sağlamak için Yerleşim Seçenekleri ( ) ikonunu tıkladıktan sonra Ortala ( ) ikonunu tıklayınız. b2 değeri otomatik olarak 12.5 cm olacaktır. Not: b2 değeri asla b değerinden büyük olamaz. 4. Kirişleri yerleştirmek için, farenin sol tuşuyla A-2 aks kesişimini tutup, A-3 aksına doğru sürükleyiniz. 5. Birden fazla kirişi aynı anda yerleştirmek için, A-2 aks kesişimini tutup F-2 aks kesişimine doğru sürükleyiniz. 3 ayrı kiriş aynı anda yerleştirilmiş olacaktır. 6. Aynı işlemleri (A-3, F-3), (C-1, C-4), (D-1, D-4), (C-1, D-1), (C-4, D-4) aks kesişimleri arasında da gerçekleştiriniz. Çizim ekranının son hali aşağıdaki gibi olmalıdır. Not: Orion, kirişleri, kolon ve perdelerin bulunduğu noktalardan otomatik olarak bölecektir. Ayrıca kolonlar ve perdeleri gibi kirişler de bulundukları kat gözönüne alınarak, otomatik olarak, sırayla numaralandırılacaktır.
Kirişlerin Tanımlanması 28 Orion Bina Tasarım Sistemi nde kirişlerin yerleştirilebilmesi için yerleşim akslarının önceden tanımlanmış olmasına gerek yoktur. Yerleşim aksı olmadan 1 kiriş tanımlayabilmek için: 7. Farenin sol tuşuyla E-1 aks kesişimini tıklayınız. Sol tuş basılıyken F-1 aks kesişimine doğru sürükleyiniz. 8. Aynı işlemi (F-3, E-3), (B-1, A-2), (A-3, B-4) aks kesişimleri arasında da gerçekleştiriniz. Ekranın son görüntüsü aşağıdaki gibi olmalıdır. 1 Yerleşim aksı olmayan kirişler oluşturulurken, bunlara referans olacak akslar da kirişle beraber otomatik olarak oluşturulacaktır. Yapı ağacına baktığınızda, bu aksların @ karakteri ile başlayan etiketleri olacaktır. Kiriş silindiği zaman akslar da silinecektir.
29 Döşemelerin Tanımlanması Döşemelerin Tanımlanması Bu aşamada 1. katın döşemelerini gireceğiz. 1. Eleman Araç Çubuğu ndan Plak Döşeme ikonunu seçiniz ya da Eleman / Plak Döşeme komutunu kullanınız. 2. Döşeme Özellikleri penceresinde, Döşeme Kalınlığı h: 12 cm ve Beton Örtüsü: 1.5 cm değerlerini giriniz. 3. Yükler sayfasına geçerek, 0.1 t/m 2 sabit yük giriniz. 4. Hareketli Yük alanına sağ tıklayınız. Açılan listeden 0.2 Konut/Teras/Oda seçeneğini işaretleyiniz. 5. Kat Diyaframı Oluşturmayan Döşeme 1 seçeneğini işaretlemeyiniz. 1 Orion Bina Tasarım Sistemi nde döşemelerin rijit diyaframa katkıları, bu seçenek kullanılarak ihmal edilebilir. Rijit diyafram modellemesinin ayrıntıları için Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz.
Döşemelerin Tanımlanması 30 Not: Orion Bina Tasarım Sistemi, döşemelerin öz ağırlıklarını otomatik olarak hesaplamaktadır. 6. Genel sayfasına geri dönünüz. Tip kutusunu tıkladığınızda açılan pencereden mevcut döşeme tiplerini görebilirsiniz. Not: Burada yer alan tipler, yönetmelikteki Çizelge 11.1 esas alınarak hazırlanmıştır. Moment Katsayıları Yöntemi kullanılarak yapılan donatı hesabında, burada atanan tipler esas alınacaktır. Şu an için, döşeme tiplerini 1 olarak bırakacağız. Bütün döşemeler tanımlandıktan sonra, Orion Bina Tasarım Sistemi, döşeme tiplerini otomatik olarak belirleyebilir. 7. Döşemeyi yerleştirmek için fare imlecini C-1, D-2 aks kesişimleri arasında kalan bölgeye getirip sol tuşa tıklayınız. Yerleştirdiğiniz ilk döşeme aşağıdaki gibi olmalıdır. Kesik çizgiler, döşemenin kirişlere aktardığı yükü gösteren kırılma çizgileridir.
31 Döşemelerin Tanımlanması 8. Yukarıdaki işlemi, 8 adet döşeme daha girmek için tekrarlayınız. Çizim ekranının son hali aşağıdaki gibi olmalıdır.
Döşeme Tiplerinin Otomatik Belirlenmesi 32 Döşeme Tiplerinin Otomatik Belirlenmesi Döşeme tiplerinin yönetmelikteki (TS500) Çizelge 11.1 e göre otomatik olarak belirlenmesi için aşağıdaki işlemleri takip ediniz. 1. Çizim ekranında (Grafik Editör) seçili elemanlar varsa, seçim kümesini boşaltmak için Seçilenler Listesini Boşalt ikonuna tıklayınız. 2. Yapı Ağacı ndaki Döşemeler başlığına sağ tıklayarak, açılan kısayol menüsünden, Döşeme Tiplerini Belirle komutunu veriniz. Döşeme Tipleri Belirleme penceresi ekrana gelecektir. 3. Tamam düğmesine basarak devam ediniz. Orion Bina Tasarım Sistemi, döşeme tiplerini otomatik olarak belirleyecektir.
33 Döşeme Tiplerinin Otomatik Belirlenmesi 4. Bir kez daha Tamam düğmesine basarak Mesajlar penceresini kapatınız. Nervür Döşeme Tanımlanması Plak Döşeme ve Mantar Döşemeye alternatif olarak, Kaset ve Nervür Döşemeler de tanımlanabilir. Ancak bu döşemeler, şu an için, Başlarken Kılavuzu kapsamı dışındadır. Ayrıntılı bilgi için Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz.
Kat Bilgilerinin Türetilmesi 34 Kat Bilgilerinin Türetilmesi Bu aşamaya kadar, sadece 1. katta işlem yaptık. Ancak, modelimizin tam anlamıyla oluşması için, diğer katlara da eleman türetmemiz gereklidir. Katlardan biri boş bırakıldığı zaman, tüm bilgilerini öncelikli olarak bir üstündeki kattan okumaktadır. Böylece, birbirine tamamen benzeyen katların bulunması durumunda, tip katın girilmesi yeterli olmaktadır. Herhangi bir kat ve bunun üstündeki katlar tamamen boş ise, bu kat, tüm bilgilerini (yük ve geometri) bir alttaki kattan okuyacaktır. Bu örnekte 3. ve 4. katlara eleman türeteceğiz. 2. katı boş bırakarak, bilgilerini bir üst kattan almasını sağlayacağız. 1. Yapı Ağacı nda yer alan Katlar başlığına sağ tıklayarak Kat Bilgileri Türet seçeneğini işaretleyiniz. 2. Ekrana gelen Kat Türetme Menüsü nü şekilde görüldüğü gibi doldurunuz.
35 Eğimli Elemanların Tanımlanması Üzerinde eleman tanımlanmış kat etiketlerinin yanında daire işareti belirecektir. Soldaki listeden Kopyalanacak Kat olarak K01 seçiniz. Sağdaki listeden ise Türetilecek Kat olarak K03 ve K04 seçiniz. Çoklu seçim yapmak yapmak için klavyeden CTRL tuşunu basılı tutunuz. Türetilmesini istemediğiniz elemanların yanındaki işareti kaldırarak diğer katlara kopyalanmasını engelleyebilirsiniz. 3. Tamam düğmesine basarak Kat Türetme işlemini tamamlayınız. Kapat düğmesine basarak Kat Türetme Menüsü nü kapatınız. Eğimli Elemanların Tanımlanması 1. Daha önce anlatılan kat seçme işlemlerinden birini kullanarak K04 seviyesine geçiniz. 2. Eleman Araç Çubuğu ndan Düzlem Tanımı ikonunu seçiniz ya da Eleman / Düzlem Tanımı komutunu kullanınız. Düzlem Özellikleri penceresi yüklenecektir. Düzlemlerin yerleştirilmesi de döşemelerle benzerdir. Ancak düzlemler, sadece aks bölgesine yerleştirilebilirler ve yapısal eleman değildirler. Örneğimizdeki A-2-F-1 akslarıyla çevrelenmiş bölgede, kullanabileceğimiz 5 aks bölgesi yer almaktadır. Bu bölgeler aşağıdaki resimde gösterilmiştir.
Eğimli Elemanların Tanımlanması 36 3. Klavyeden CTRL tuşunu basılı tutarak, şekillerde gösterildiği gibi, aks bölgelerine ardı ardına işaretleyicinizin sol tuşuyla tıklayınız. Tıkladığınız aks bölgeleri kırmızı bir çerçeve ile çevrelenerek birbirine eklenecektir. 4. Tüm aks bölgelerini eklemeyi bitirince CTRL tuşunu bırakınız.
37 Eğimli Elemanların Tanımlanması 5. Aynı yöntemle 2-A-3-F akslarıyla ve 3-A-4-F akslarıyla çevrelenmiş bölgelere de düzlem elemanları tanımlayınız. Çizim ekranının son görünümü resimdeki gibi olmalıdır. Düzlem elemanlarının yerleştirilmesinden sonra sıra, bu elemanlara, bulundukları kattan göreceli olarak kot vermeye geldi. Düzlem elemanlarının üç köşesi, sol alt köşeden başlamak suretiyle, saat yönünün tersinde otomatik olarak numaralandırılacaktır. Bu noktaların yerleri, kat planında, istenen herhangi bir nokta olacak şekilde ayarlanabilir. Fakat bu örnekte, noktaların yerlerine (plan koordinatlarına, x ve y) dokunmayıp, sadece kat seviyesinden göreli yüksekliklerini (z) değiştireceğiz. Düzlem elemanlarının detayları için Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz.
Eğimli Elemanların Tanımlanması 38 6. Çizim ekranında (Grafik Editör) seçili elemanlar varsa, seçim kümesini boşaltmak için Seçilenler Listesini Boşalt ikonuna tıklayınız. 7. Grafik Editör ekranının altında yer alan Görüntü Kontrol Butonları ndan Plan+3B Penceresi butonunu tıklayarak, sol tarafta plan, sağ tarafta 3- Boyutlu görünümünün açılmasını sağlayınız. 8. Plan penceresinde, daha önce anlatılan yakınlaşma/uzaklaşma yöntemlerinden birini kullanarak, P1 Düzlemi ne doğru yaklaşınız. 9. İşaretleyicinizin sol tuşuyla P1 Düzlemi ni etiketine tıklayarak seçtikten sonra, işaretleyicinizin sağ tuşuna bastığınızda ekrana gelen Kısayol Menüsü ndeki Özellikler seçeneğini işaretleyiniz.
39 Eğimli Elemanların Tanımlanması 10. Düzlem Özellikleri penceresinde, düzlemin üç tanım noktasının göreceli yüksekliklerini, şekilde görüldüğü gibi giriniz ve Güncelle düğmesine basınız. Not: Böylece, P1 Düzlemi nin 2 aksı kenarında yer alan kısmı, kat seviyesinden 150 cm yukarıya kaldırılmış olacaktır. Noktaları kat seviyesinden aşağı indirmek için negatif değerler giriniz. Ancak, şu an için 3-Boyutlu Bakış penceresindeki görüntüde herhangi bir değişikliğin olmadığını göreceksiniz. 11. P1 Düzlemi seçiliyken, işaretleyicinizin sağ tuşuna bastığınızda ekrana gelen Kısayol Menüsü nden Elemanları Düzleme Göre Ayarla seçeneğini işaretleyiniz. 12. Karşınıza gelen mesaja Evet yanıtını veriniz.
Eğimli Elemanların Tanımlanması 40 Not: Elemanları Düzleme Göre Ayarla komutuyla, düzlemin içindeki ve kenarındaki tüm elemanlar, düzlemin köşe noktalarının kotuna bağlı olarak, düzlem ile aynı 3-Boyutlu konuma getirilecektir. 13. Elemanların konumlarındaki değişikliği 3-Boyutlu Bakış penceresinden takip edebilirsiniz. Ekranın son hali aşağıdaki gibi olmalıdır.
41 Eğimli Elemanların Tanımlanması 14. Aynı işlemleri, P2 ve P3 Düzlemleri için de gerçekleştiriniz. Not: P2 Düzlemi nin tüm noktaları 150 cm yukarıdayken, P3 Düzlemi nin sadece 1. noktası 150 cm yukarıda olacaktır. Ekranın son hali aşağıdaki gibi olmalıdır. Not: Düzleme bağlı elemanların düzlem özellikleri, her elemanın kendi özellikler penceresindeki 3D sayfasında görülebilir. Elemanların, bağlı oldukları düzlemden koparılarak, bağımsız şekilde 3-Boyutlu düzenlemelerinin yapılması için Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz.
Döşeme Tasarım ve Detayları 42 Döşeme Tasarım ve Detayları Döşeme donatıları, X ve Y yönlerinde hesap aksları tanımlanarak hesaplanmaktadır. Donatılar, yönetmelik uyarınca hesaplanacaktır. Doğru sonucun elde edilmesi için doğru döşeme tiplerinin belirlenmiş olması gereklidir. Yatay (X eksenine paralel) hesap aksları X1, X2,... şeklinde adlandırılırken, dikey (Y eksenine paralel) hesap aksları Y1, Y2,... olarak adlandırılacaktır. Öncelikle A ve C yatay aksları arasında kalan döşemelere, 1 ve 5 akslarını kesecek şekilde bir hesap aksı tanımlayacağız. Bunun için: 1. Daha önce anlatılan kat seçme yöntemlerinden birini kullanarak K01 seviyesine geçiniz. 2. Eleman Araç Çubuğu ndan Döşeme Hesap Aksı ikonunu seçiniz ya da Eleman / Döşeme Hesap Aksı komutunu kullanınız. Döşeme hesap aksları tanımlarken dikkat edilmesi gereken nokta, başlangıç ve bitiş koşullarının doğru belirlenmesidir. Döşeme Hesap Akslarının başlangıç ve bitiş koşullarını belirleyen üç seçenek bulunmaktadır. Döşeme Hesap Aksı bir döşemenin içinde başlıyor ya da bitiyorsa, bu seçenek kullanılmalıdır. Komşu döşeme açıklıkları tanıtıldığı takdirde, tasarımı yapılan döşemenin mesnet donatıları bu değerlerin dörtte biri kadar uzatılacaktır. Gönye Hesap aksı kiriş ya da duvar kenarında başlıyor veya bitiyorsa, bu seçenek geçerlidir. Döşeme mesnet donatısı kirişin / duvarın içine doğru kırılarak gönyelendirilir. Konsol Hesap Aksı konsol bir döşemenin ucunda başlıyor ya da bitiyorsa, bu seçenek kullanılmalıdır
43 Döşeme Tasarım ve Detayları 3. Hesap Aksı Özellikleri penceresinde, hesap aksı etiketinin X1 olduğuna emin olduktan sonra, başta ve sonda Gönye seçeneklerini işaretleyiniz. 4. İşaretleyicinizin sol tuşuyla B ve C aksları arasında, 1 Aksının soluna doğru, açıkta bir noktayı işaretleyerek basılı tutunuz. Klavyede CTRL 1 tuşu basılıyken, fareyi düz bir çizgi çizecek şekilde sürükleyiniz. 5. 4 Aksının sağ tarafını aşacak şekilde çizgiyi uzattıktan sonra, işaretleyicinizin sol tuşunu bırakınız. Ekran görüntüsü aşağıda görüldüğü gibi olacaktır. Not: Orion un kullanacağı donatı 2 çaplarını Proje Parametreleri menüsünü kullanarak daha önce ayarlamıştık. Döşeme donatı aralıkları ise Ayarlar /Grafik Editör Ayarları»Döşeme Donatıları-1 menüsünden ayarlanabilir. 6. Benzer şekilde C ve D aksları arasındaki döşemelerden de döşeme hesap aksı geçiriniz. 7. X yönünde üçüncü hesap aksını da geçirdikten sonra ekran görüntüsü aşağıdaki gibi olmalıdır. 1 Bu işlem, çizilen hesap aksının tamamen ortogonal olmasını sağlayacaktır. 2 Hesap Aksı Özellikleri menüsünde hiç bir işlem yapılmadan hesap aksı çizildiğinde, döşeme donatıları Moment Katsayıları Yöntemi ile hesaplanarak ekrana çizilecektir. Sonlu Elemanlar Hesap Aksı geçirildiği durumda donatılar, ancak Sonlu Elemanlar Analizi yapıldıktan sonra görülebilecektir. Ayrıntılı bilgi için Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz.
Döşeme Tasarım ve Detayları 44 8. Şimdi de 1 ve 2 aksları arasından ve A aksının altından başlayacak şekilde, F aksının üstüne doğru dikey bir hesap aksı çiziniz. (Dikey hesap akslarını çizerken, Hesap Aksı Özellikleri penceresindeki Y butonuna basınız.) 9. Resimde de gösterildiği gibi Y2 ve Y3 akslarını çiziniz.
45 Döşeme Tasarım ve Detayları 10. Döşeme Donatı Hesabı Raporunu görmek için Program / Döşeme Hesapları seçeneğini işaretleyiniz. 11. Donatı Kontrolü Yap (Mevcut Donatıları Değiştirme) seçeneğinin işaretli olduğundan emin olun ve Hesap düğmesine basarak, aktif kattaki döşemeler için hesap yaptırın. Aşağıdaki resimde görülen rapor ekrana gelecektir.
Ölçüler 46 12. Raporu Kaydet düğmesine bastıktan sonra Kapat düğmesine basarak Rapor Baskı Önizleme penceresini kapatınız. 13. İptal düğmesine basarak Döşeme Hesabı diyalog penceresini kapatınız. Ölçüler Çalışmanızın herhangi bir anında kalıp planındaki herhangi bir öğeyi ölçülendirebilirsiniz. Ölçülendirme konusu da Başlarken Kılavuzu nun kapsamı dışında olduğundan burada ele alınmayacaktır. Orion Yardım Sistemi ndeki Grafik Editör bölümüne başvurarak ayrıntılı bilgi elde edebilirsiniz. Kesitler Oluşturduğunuz kalıp planından istediğiniz doğrultuda kesit alabilirsiniz. 1. Eleman Araç Çubuğu ndan Kesit ikonunu seçiniz ya da Eleman / Kesit komutunu kullanınız. 2. C ve D aksları ortasından, işaretleyicinizin sol tuşuna basıp sürükleyerek yatay bir hat çiziniz. (İşaretleyicinizi sürüklerken CTRL tuşunu basılı tutunuz.) 3. Kalıp planının yukarısında boş bir yere tıklayarak kesitin yerleştirilmesini sağlayınız. Not: Bu işlemleri yaparken, durum çubuğunda yapmanız gereken işlemler belirtilecektir. Ekranın son hali aşağıdaki gibi olmalıdır.
47 Kesitler 4. Kesit Özellikleri penceresinde yer alan Kesitte Donatıları Göster seçeneğini işaretleyerek Güncelle düğmesine basınız. Kesitteki donatılar resimdeki gibi görülecektir. Döşeme Yükleri Döşemelerin üzerine noktasal, çizgisel ve alan yükleri tanımlanabilmektedir. Ancak, bu konular Başlarken Kılavuzu nun kapsamı dışında yer almaktadır. Orion Yardım Sistemi bu konuda ayrıntılı bilgi içermektedir.
Modele 3-Boyutlu Bakış 48 Döşeme Boşlukları Döşeme boşlukları da bu kılavuzun kapsamı dışında olduğundan, döşeme boşluk türleri ve tanımlanması hakkında Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz Modele 3-Boyutlu Bakış Orion, modelinizin 3-Boyutlu görünüşünü otomatik olarak oluşturacaktır. Orion un gelişmiş 3-Boyutlu görüntü özellikleriyle plan ve 3-Boyut pencereleri aynı ekranda yanyana görüntüleyebilir, ayrıca, değişik 3-Boyutlu görünümler ayarlayacağınız 3-Boyutlu bakış pencereleri de açabilirsiniz. 1. Grafik Editör ekranının alt tarafında yer alan Plan+3B Penceresi ikonuna tıklayınız. 2. 3-Boyutlu Bakış penceresine tıklayarak, aktif hale getiriniz.
49 Modele 3-Boyutlu Bakış 3-Boyutlu Bakış penceresinin içinde aşağıdaki işlemler gerçekleştirebilmektedir: Görüntüyü döndürmek için işaretleyicinin sağ tuşuna tıklayarak sürükleyiniz. Kaydırma (pan) işlemleri için ise işaretleyicinin tekerleğine basılı tutarak sürükleme işlemini gerçekleştiriniz. Yakınlaşma/uzaklaşma (Zum) işlemleri için işaretleyicinin ortasında bulunan tekerleği ileri/geri çeviriniz. 3-Boyutlu Bakış penceresinde, işaretleyicinizin sağ tuşuna bir kez bastığınızda, 3-Boyutlu bakış ile ilgili seçenekler ekrana gelecektir. Ekranın tamamının plan penceresi ile kaplanmasını istiyorsanız, Yalnızca Plan Penceresi seçeneğini işaretleyiniz. Telçerçeve Görünüm, Gölgelendirilmiş Görünüm, Kenar Konturlu Gölgelendirilmiş Görünüm ve Çubuk Görünüm seçenekleriyle modelin 3-Boyutlu halinin görüntülenme şeklini değiştirebilirsiniz. 3-Boyutlu Bakış Penceresi nde yapılacak işlemlerin detayları için Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz.
Bina Analizi ve Tasarımı 50 Bina Analizi ve Tasarımı 1. Program Araç Çubuğu ndan Bina Analizi ikonunu seçiniz ya da Program / Bina Analizi komutunu kullanınız. Bina Modeli Kontrolü, bina modelinin geçerliliği hakkında ayrıntılı bir kontrol gerçekleştirir. Proje Parametreleri, modeliniz için en başta belirlemiş olduğunuz parametrelerin tekrar gözden geçirilmesini ve değiştirilmesini sağlar. Yük Kombinasyonu Editörü, analizde kullanılacak yük halleri ve kombinasyonlarının kontrol edilmesini ve değiştirilmesini sağlar. Kat Yükleri ve Bilgileri Editörü, katlara etkiye yatay yüklerin görüntülenmesini ve kullanıcı tanımlı yüklerin ve etkime noktalarının değiştirilebilmesini sağlar. Kiriş Tasarım Ayarları ve Parametreleri ile Kolon Tasarım Ayarları ve
51 Bina Analizi ve Tasarımı Parametreleri seçenekleri ise, tasarım ve detaylarda kullanılacak ayarları gerçekleştirmenizi sağlar. 2. Bina Modeli Kontrolü düğmesine tıklayınız. Seçili olan kriterler için kontrol gerçekleştirilecektir. 3. Tüm Katlar seçeneğini işaretleyerek Kontrol düğmesine basınız.
Bina Analizi ve Tasarımı 52 Not: Bu işlem, modelinizde herhangi bir hataya rastlamasa bile, bina modelinin doğru oluşturulduğu garantisini vermez. Modelinizde, bu işlem tarafından belirlenemeyen başka hatalar da bulunabilir. 4. Kapat düğmesine basarak diyalog penceresini kapatınız. 5. Model Seçenekleri sekmesine tıklayınız.
53 Bina Analizi ve Tasarımı Model sayfası, bina analitik modeli oluşturulurken kullanılacak parametrelerin değiştirilmesini sağlar. Detaylar için lütfen Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz. Rijitlikler sayfasındaki katsayılar kullanılarak eleman gruplarının kesit özellikleri ölçeklenebilir. Deprem Yönetmeliği ve Ayarlar sayfasında da mevcut deprem yönetmeliği ayarları ve genel analiz ayarları yer almaktadır. 6. Varsayılan değerleri olduğu gibi bırakarak Analiz sekmesine tıklayınız.
Bina Analizi ve Tasarımı 54 Kiriş Yük Hesabı (Tüm Katlar) işlemi ile, döşemeler üzerinde yer alan yükler, kirişler üzerine aktarılacaktır. Bina Analizi, 3-Boyutlu bina modelini çubuk ve kabuk elemanlar kullanarak hazırlayacak, bağlantı ve yükleme bilgilerini oluşturacak ve 12x12 matrisler yardımıyla bina analizini gerçekleştirecektir. Kolon/Perde Donatı ve Kiriş Donatı Hesabı seçenekleriyle beraber Donatıları Yeniden Seç seçeneği işaretlendiğinde, bina analizinin hemen ardından donatı hesapları gerçekleştirilecektir. 7. Başla düğmesine basarak Bina Analizi işlemini başlatınız.
55 Bina Analizi ve Tasarımı Analiz işlemi tamamlandığında, yukarıdaki pencere ekrana gelecektir. Yapılan tüm işlemler ve kontroller hakkındaki tüm bilgiler bu pencerede yer alır. Bina modeliyle ilgili uyarılar olması durumunda, bu uyarılar, mesaj şeklinde ayrı bir pencerenin içinde bildirilecektir. Analiz Sonuçlarının İncelenmesi Orion, analiz sonuçlarını 3-Boyutlu analitik modelin üzerinde görüntüleyebilen gerçek zamanlı bir son işlemciye sahiptir. 1. Analiz Sonrası sekmesine geçerek Model ve Deformasyon Çizimleri düğmesine tıklayınız.
Bina Analizi ve Tasarımı 56 2. Araç Çubuğu ndan Sonuçlar ikonunu seçiniz. 3. Yükleme listesinden DX+ yük halini seçerek, Ötelenme kutusunu işaretleyiniz. 4. Değerler kutusunu işaretleyiniz. X yönü deplasmanlarının görüntülenmesi için X kutusunu tıklayınız. 5. Otomatik Ölçekle kutusunun işaretini kaldırarak, abartma faktörünü biraz artırınız. Deplasmanlar biraz daha abartılı şekilde çizilecektir. 6. Animasyon düğmesine basarak deplasman animasyonunu başlatınız. Not: 3-Boyutlu Bakışta olduğu gibi, burada da işaretleyicinin sağ/sol tuşları ve tekerleği kullanılarak kaydırma, yakınlaşma, döndürme gibi işlemler yapılabilir. 7. Yükleme listesinden G yük halini seçiniz. Deplasman görüntüsü de buna bağlı olarak değişecektir.
57 Bina Analizi ve Tasarımı 8. Pencerenin sağında yer alan Etkiler kutusunu işaretleyiniz. 9. M3 seçeneğini işaretleyiniz. Böylece, G yük hali altında, elemanların Lokal Eksen-3 1 etrafındaki moment diyagramları çizilecektir. 10. Ötelenmeler ve Etkiler bölümlerindeki Değerler kutularının işaretlerini kaldırarak, deplasman ve diyagram değerlerini görüntüden siliniz. Not: Yukarıdaki işlemler yapılırken, animasyonu hiç kapatmadığınıza dikkat edin. Bina Analizi son-işlemcisinin gerçek zamanlı özellikleri sayesinde, animasyon devam ederken, ilgili detaylar açılıp kapatılabilir, döndürme, kaydırma, yakınlaşma/uzaklaşma gibi işlemler gerçekleştirilebilir. Not: Bina Analizi son-işlemcisinin yetenekleri burada anlatılanlarla sınırlı değildir. Burada yer alan görüntü, her şekilde özelleştirilerek, filtrelenebilir. Ayrıntılı bilgi Orion Yardım Sistemi nde yer almaktadır. 1 Lokal eksen tanımları Orion Yardım Sistemi nde ayrıntılı olarak açıklanmıştır.
Bina Analizi ve Tasarımı 58 11. Son-işlemci penceresinin sağ üst köşesindeki X işaretini tıklayarak pencereyi kapatınız. 12. Kapat düğmesine basarak, Analiz Formu penceresini kapatınız. Bina Analizi Sonuç Raporlarının İncelenmesi Bina analizi sonucunda elde edilen kesit değerleri ve yönetmelik hükümlerince yapılan kontroller, Analiz Formu penceresinin Analiz Sonrası ve Raporlar sayfalarında yer almaktadır. Ancak, bu raporlar, şu an için elinizdeki kılavuzun kapsamı dışındadır. Ayrıntılı bilgi için, Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz. Kolon/Perde Donatı Hesabı 1. Program / Kolon-Perde Donatı Hesapları seçeneğini işaretleyiniz. Not: Burada elde edeceğiniz sonuçlar, mevcut kolon tasarım ayarlarına bağlıdır. Kendi ayarlarınızı Kolon/Perde Tasarım Ayarları ve Parametreleri menüsünü kullanarak oluşturabilirsiniz.
59 Bina Analizi ve Tasarımı Not: Bina Analizi aşamasında kolon/perde donatı hesabı yapılmasını talep ettiğinizden, kolon donatıları seçilmiş olarak karşınıza gelecektir. Dolayısıyla, hemen rapor oluşturabilirsiniz. 2. Dosya / Kolon Donatı Hesabı Raporu seçeneğini işaretleyiniz. 3. Kaydet düğmesine basarak raporu kaydediniz. 4. Kapat düğmesine basarak raporu kapatınız. 5. Kolon/Perde Donatı Hesapları menüsünü, Dosya / Çıkış seçeneğiyle kapatarak, Grafik Editör ekranına geri dönünüz. 6. Yapı Ağacı nın altında yer alan Kolon Aplikasyonu düğmesine basarak, Kolon Aplikasyonu görünümüne geçiniz. 1/50 ölçekle çizilen kalıp planı, 1/20 ölçeğine geçecektir.
Bina Analizi ve Tasarımı 60 7. Araç çubuğunda ya da Kısayol Menüsü nde yer alan Donatıları Düzenle ikonunu/seçeneğini tıklayarak Donatıları Güncelle seçeneğini işaretleyiniz. Kolon ve perdelerin içinde bulunan donatılar tek tek çizilecektir. Not: Kolon Detay Açılımları, Etriye Açılımları, Metraj Tablosu, Kolon Boy Açılımları gibi özellikler, bu kılavuzun kapsamı dışındadır. Ayrıntılı bilgiyi, Orion Yardım Sistemi nde bulabilirsiniz. 8. Kalıp planına dönmek için Kalıp Planı ikonuna tıklayınız
61 Bina Analizi ve Tasarımı Kiriş Donatı Hesapları ve Çizimleri 1. Program / Kiriş Donatı Hesapları ve Çizimleri» Kat Kirişleri seçeneğini işaretleyiniz. Not: Burada elde edeceğiniz sonuçlar, mevcut kiriş tasarım ayarlarına bağlıdır. Kendi ayarlarınızı Kiriş Tasarım Ayarları ve Parametreleri menüsünü kullanarak oluşturabilirsiniz. Not: Bina Analizi aşamasında Kiriş Donatı Hesabı yapılmasını talep ettiğinizden, kiriş donatıları seçilmiş olarak karşınıza gelecektir. Dolayısıyla, hemen rapor oluşturabilirsiniz. Ancak, kolon tasarımı için de geçerli olmak üzere, kiriş tasarımında bir olumsuzluk bulunabilir ya da kiriş donatılarını kendiniz düzenlemek isteyebilirsiniz. Bu durumda, Orion un interaktif tasarım özelliklerini kullanmalısınız. Ayrıntılı bilgi için lütfen Orion Yardım Sistemi ne başvurunuz.
Bina Analizi ve Tasarımı 62 2. Dosya / Kiriş Donatı Hesabı Raporu seçeneğini işaretleyiniz. 3. Kaydet düğmesine basarak raporu kaydediniz. 4. Kapat düğmesine basarak raporu kapatınız. 5. Pafta / Tüm Aksların Donatı Detay Çizimleri (Tek Pafta) seçeneğini işaretleyiniz.
63 Bina Analizi ve Tasarımı 6. Yerleşim Dikey Sıra Adedi ni 3 olarak ayarladıktan sonra Tamam düğmesine basarak çizimi oluşturunuz. 7. Çizimi kapatınız. 8. Dosya / Çıkış seçeneğini kullanarak Kiriş Donatı Hesapları ve Çizimleri menüsünden çıkınız. Rapor Yöneticisi Kaydettiğiniz tüm raporları tek bir rapor haline getirerek tek seferde yazıcıya gönderebilirsiniz. 1. Dosya / Rapor Yöneticisi seçeneğini işaretleyiniz.
Sırada Ne Var? 64 Ayrı ayrı oluşturulmuş ve kaydedilmiş raporları istediğiniz şekilde sıralayabilir ve yazdırabilirsiniz. Sırada Ne Var? Bu basit örnekte, küçük bir bina modelini hazırlayarak analiz ve tasarım işlemlerini gerçekleştirdik. Bundan yola çıkarak, daha karmaşık modeller oluşturup kendi başınıza denemenizi tavsiye ederiz. Orion Bina Tasarım Sistemi ile beraber birçok yardımcı döküman sunulmaktadır. Orion Sesli Demo CD leri Programın kullanımının sesli anlatıldığı CD lerdir. Orion Bina Tasarım Sistemi ni kullanmaya yeni başlayanlar için hazırlanmıştır. Orion Eğitim Kılavuzu Orion Bina Tasarım Sistemi ne yeni başlayanlar için komple bir kılavuz niteliğindedir. (Elinizdeki kılavuzdan sonra uygulanması tavsiye edilmektedir.)
65 Sırada Ne Var? Orion Kullanım Kılavuzu Orion Bina Tasarım Sistemi nin Yardım menüsünden ulaşılabileceği gibi, basılı halde de sunulmaktadır. Programın tüm ayrıntılarının açıklandığı bu kitap, bir başvuru kitabı niteliğindedir. Orion Teknik Notları Bazı özel durumlarda izlenmesi gereken modelleme adımları, dikkat edilmesi gereken noktalar gibi konular ele alınmaktadır. Kullanıcılarla girdiğimiz etkileşim sonucunda zamanla daha geniş kapsama sahip olacaktır.