BNA OTOMASYON SSTEM ÖRNEK PROJE 1/19
GENEL Bina Otomasyon Sistemi (BYS), birbirleriyle iletiim özellii olan, ancak baımsız olarak da çalıabilen dijital programlanabilir kontrol cihazları, giri/çıkı modülleri, bilgisayar sistemi, grafik kullanıcı arabirim yazılımı ile enerji yönetimi, ekipman/sistem izleme ve kontrolü ilevlerini gerçekletiren tam entegre bir yönetim sistemidir. Bina Otomasyon Sistemi aaıdaki kısımlardan olumaktadır: Saha ekipmanları (Sensörler/duyar elemanlar, vana-damper motorları v.b.) Baımsız çalıabilir (Stand alone) Programlanabilir DDC Kontrol Üniteleri Uygulama/ekipman özel kontrolörler (FCU kontrol üniteleri vb.) Merkezi Bina Otomasyon Sistemi Bilgisayarı - Grafik tabanlı merkez kullanıcı arabirimi yazılım ve donanımı. KAPSAM.. Bina Otomasyon Sistemi projesi, merkezi bir bilgisayar üzerinden binadaki tüm mekanik sistemlerin kontrol edilmesini kapsamaktadır. Bina Otomasyon Sistemi ile kontrol edilen mekanik sistemler unlardır : 1 ) HAVALANDIRMA SSTEM KS-1 : BODRUM VE ZEMN KAT KLMA SANTRAL KS-2 : 1.NORMAL KAT KLMA SANTRAL KS-3 : 2.NORMAL KAT KLMA SANTRAL KS-4 : MUTFAK TAZE HAVA SANTRAL EF-1 : BULAIKHANE EGZOST ASPRATÖRÜ EF-2 : HAMUR HAZIRLIK EGZOST ASPRATÖRÜ EF-3 : BODRUM KAT WC EGZOST ASPRATÖRÜ EF-4 : ÖN MUTFAK DAVLUMBAZ EGZOST ASPRATÖRÜ EF-5 : BÜYÜK MUTFAK DAVLUMBAZ EGZOST ASPRATÖRÜ EF-6 : KÜÇÜK MUTFAK DAVLUMBAZ EGZOST ASPRATÖRÜ EF-7 : IZGARA EGZOST ASPRATÖRÜ EF-8 : PZZA FIRINI EGZOST ASPRATÖRÜ EF-9 : FAST FOOD EGZOST ASPRATÖRÜ EF-10 : GENEL WC EGZOST ASPRATÖRÜ 2 ) ISITMA SSTEM KAZAN HWP01.1/2 : KAZAN SRKÜLASYON POMPALARI 2 ADET HWP02.1/2 : KS ISITMA SRKÜLASYON POMPALARI 2 ADET HWP03.1/2 : BOYLER SRKÜLASYON POMPALARI 2 ADET HWP04.1/2 : FCU ISITMA SRKÜLASYON POMPALARI 2 ADET 2/19
3 ) SOUTMA SSTEM CHILLER (SOUTMA GRUBU) 1/2 CWP01.1/2/3 : CHILLER SRKÜLASYON POMPALARI 3 ADET CWP02.1/2 : KS ISITMA SRKÜLASYON POMPALARI 2 ADET CWP03.1/2 : FCU ISITMA SRKÜLASYON POMPALARI 2 ADET 4 ) FAN COIL SSTEM BODRUM KAT FAN COIL ÜNTELER 8 ADET ZEMN KAT FAN COIL ÜNTELER 10 ADET 1.KAT FAN COIL ÜNTELER 23 ADET 2.KAT FAN COIL ÜNTELER 11 ADET 5 ) YANGIN POMPALARI VE HDROFOR SSTEM HDROFOR YANGIN POMPALARI SU TANKI SEVYES Fan Coil Sistemi dıında tüm sistemlere ait bilgiler, ilgili programlanabilir kontrol ünitelerinin bulunduu Kazan Dairesi Otomasyon Panosu ve Çatı Katı Otomasyon Panosu nda toplanmıtır. Fan Coil Sistemi için ise her fan coil ünitesi için baımsız bir programlanabilir kontrol ünitesi ve sıcaklık kontrol ünitesi fan coil ünitesinin içine monte edilmitir. 3/19
2) BNA OTOMASYON SSTEM PROGRAMI NA GR. nde kurulu olan Bina Otomasyon Sistemi programının adı ORCA3.30 dur. Merkezi otomasyon bilgisayarının üzerinde bulunan ORCAview 3.30 logosuna tıklandıında önce ; penceresi açılır ve program çalımaya balar. Daha sonra kullanıcı girii için kullanıcı adının (username) ve kullanıcı ifresinin (password) girildii pencere açılır : Kullanıcı adı ve ifre giri ekranı Burada, en yüksek seviyedeki yönetici kullanıcının tanımladıı operatör kullanıcı ismi ve ifresi girilerek OK tuuna basılır ve programa giri yapılır. Kullanıcı hatalı 5 defa hatalı giri yaptıında o kullanıcıya ait isim ve ifre 1 gün süre ile kilitlenerek bir daha giri yapması engellenir. 4/19
Açılı Ekranı Açılı ekranı sadece bir geçi ekranıdır. Mouse ile ekran üzerinde yazan Bina Otomasyon Sistemi yazısının üzerine gelindiinde bir el ekli çıkar. Bu iaret buradan baka bir grafik sayfaya geçi yapılabileceini gösterir. Buraya tıkladıımızda sisteme ait Ana Sayfa ekranı açılır : 5/19
Ana Ekran Bu sayfa üzerinde tüm binayada kontrol ettiimiz sistemlere ait balıklar bulunmaktadır. Örnein; Havalandırma sistemine ait grafiklere gitmek istiyorsak mouse imlecini Havalandırma yazısının üzerine getirip tıklamamız gereklidir : Havalandırma Sistemi Ana Ekranı Bu sayfa üzerinden de ayrıca dier sistemlere ait grafiklere geçi aynı ekilde yapılabilmektedir. Havalandırma sistemi ekranında sistemde bulunan havalandırma cihazlarının açıklamaları ve bu açıklamaların sol tarafındaki lamba ekli ile de o havalandırma cihazının çalııp çalımadıı izlenebilmektedir. 6/19
3) KLMA SANTRAL KONTROLÜ Örnein Havalandırma ana sayfasında mouse ile KS-1 : Bodrum ve Zemin Klima Santrali yazısı üzerine gelip tıkladıımızda bu havalandırma cihazına ait ekran açılır : KS-1 Bodrum ve Zemin Kat Klima Santrali Grafik Ekranı KS-1 Bodrum ve Zemin Kat Klima Santrali grafik ekranında bu klima santralinin ait grafiksel gösterimi, bu santral üzerindeki otomasyon cihazlarının algıladıı deerler, kullanıcının verecei set deerleri, balat-dur kumanda butonları, zaman programı butonu, alarm sayfası butonları bulunmaktadır. Grafik ekranda filtre kirlendiinde Kirli yazısı, donma termostatı alarm verdiinde Alarm yazısı ile kullanıcı uyarılır. Bununla birlikte ekranda termik ve pako bilgileri deitiinde grafiksel olarak da kullanıcı bilgilendirilir. Fanlar çalıtıında ekranda fanlar animasyon olarak dönerek kullanıcıya görsel olarak da fanların çalıtıı bilgisi verilir. Pako otomatik pozisyonda Pako kapalı pozisyonda Termik Normal Termik Alarm 7/19
Donma Alarmı ile ilgili alarm mesajı Kullanıcı alarm ı görüp onayladıı (Acknowledge butonuna basarak) anda sistemin alarm bilgisi alarm listesine aktarılır. Alarm normale döndüünde ekranda yine aynı ekilde bir pencere açılır ve kullanıcıya alarmın normale döndüü bildirilir. Alarm listesini kontrol etmek için ekrandaki alarm butonuna pencere ekranda açılır: basıldıında aaıdaki Alarm Listesi Kullanıcı; alarm listesi ekranında, sistemde oluan tüm alarmları, normale dönen alarm bilgilerini açıklamaları ve detaylı tarihleri görebilir. 8/19
Bununla birlikte kullanıcı bu sayfadan klima santralinin çalımasını balatıp durdurabilir : ; Mouse ile el iaretinin üzerine gelip 1 defa tıkladıımızda sisteme dur komutunu göndermi oluruz ve el iareti ile Bala yazısı aaıdaki gibi deiir : Böylece santrali durdurmu oluruz. Klima santralinin damper açıklık oranını deitirmek için ; grafii üzerinden yukarı ve aaı butonlarına basarak istediimiz minimum açıklık oranlarını deitirebilir veya direkt olarak set deerinin üzerine gelip klavye üzerinden istediimiz deeri girip Enter tuuna basabiliriz. Aynı ekilde istediimiz sıcaklık set deerini girmek için ;.. grafii üzerinde yukarı ve aaı butonlarına basarak istediimiz set deerini girebilir veya direkt olarak set deerinin üzerine gelip klavye üzerinden istediimiz deeri girip Enter tuuna basabiliriz. Klima santralinin çalıma senaryosu u ekildedir : Sistemin çalıabilmesi için öncelikle Zaman Programı nın aktif olması gerekmektedir. Yani klima santrali kullanıcının zaman programında belirledii gün ve saatler arasında çalıacaktır. Zaman Programı butonu 9/19
Kullanıcı ekrandaki zaman programı butonuna bastıında ; Zaman Programı Ekranı Zaman programı ekranında kullanıcı tarafından hangi gün ve saatler arasında sistemin çalıacaı belirlenir. Örnein Salı günü (Tuesday) sistemin çalıacaı saatleri seçmek için günu belirten satırın üzerine gelinir sistemin balangıç saatini belirten hizaya gelinir ve mouse sol butonuna basılır. Mouse sol butonuna basılı tutrarak gri alan saa doru geniletilerek sistemin hangi saatte duracaını belirten hizada mouse sol butonu serbest bırakılır. Böylece sistemin hangi saatten hangi saate kadar çalıacaı (ON durumu) belirlenir. 10/19
kinci yöntem olarak da istenen günün üzerine gelinerek mouse sol butonuna iki defa tıklanır ve aaıdaki pencere açılır. Bu pencerede balangıç saati (Start Time) ve biti saati (End Time) bilgisayarın klavyesinden el ile girilerek sistemin çalıma saatleri zaman programına girilmi olur. Sistemin çalıabilmesi için kullanıcının ekran üzerinde aç-kapa butonunu Bala konumuna getirmesi gerekmektedir. Balangıçta tüm fanlar ve damperler kapalıdır. Klima santrali nin çalıabilmesi için donma alarmının gelmemesi gerekmektedir. Eer donma alarmı sinyali gelirse sistem ısıtma ve soutma serpantinlerindeki suyun donarak serpantini patlatmasına engel olmak için klima santralini durdurur, damperlerin tam kapatır. Klima santrali çalımaya baladıında, damper motorları minimum taze hava oranında belirtildii yüzde kadar açıklık oranında açılır. stenen sıcaklık set deerine balı olarak ısıtma veya soutma ihtiyacı doduunda, sistem dı hava sıcaklıını kontrol ederek ısıtma veya soutma ihtiyacını dı hava ile karılamak üzere damper motorlarını gerekli oranlarda açar veya kapar. Vantilatör ve aspiratörlerin kayı durumlarını kontrol etmek için klima santralleri üzerine monte edilen fark basınç anahtarları ile de fan kayı koptu alarm bilgisi kontrol edilir. 11/19
4) EGZOST FANLARI KONTROLÜ Havalandırma ana sayfasında tüm egzost fanlarının listesi bulunmaktadır. Örnein mouse ile EF-1 : Bulaıkhane yazısı üzerine gelip tıkladıımızda bu havalandırma cihazına ait ekran açılır : Egzost Fanı grafik sayfası Bu sayfa üzerinde aynen klima santrali sayfasında olduu gibi bir Bala / Dur butonu ve Zaman Programı butonları bulunmaktadır. Buradan kullanıcı egzost fanını çalıtırıp durdurabilir. Egzost fanına ait termik, pako, çalıma durumları ekran üzerinde sembollerle belirtilmitir. Egzost fanına ait damper motoru balangıçta kapalıdır. Sistem devreye girdiinde damper motoru da, damperi %100 açık hale getirir. 12/19
5) SOUTMA SSTEM KONTROLÜ Ana sayfadan Soutma yazısına basıldıında soutma sistemi pompalarına ait grafik sayfaya geçi yapılır. Bu sayfada sistemde bulunan tüm pompalara ait durum, pako ve termik arıza bilgileri ile birlikte fan coil sistemine ve klima santralleri soutma serpantinlerine giden ve bu sistemlerden dönen su sıcaklık bilgileri, soutma gruplarından (chiller) gelen ve soutma gruplarına dönen su sıcaklıkları da izlenebilmektedir. Soutma Sistemi grafik sayfası 2 li pompalar için 1 asıl + 1 yedek programı, 3 lü pompalar için ise 2 asıl 1 yedek programı çalımakta, böylece eit yalandırma yapılarak sistemdeki pompa çalıma ömürlerinin uzaması salanamaktadır. Kullanıcı asıl ve yedek pompa seçimini 2 li pompalar için, o pompa grubuna ait kolektör grafiinin üzerinde bulunan zaman programı seçiminden yapmaktadır. Burada seçili günlerde 1.pompa asıl, seçili olmayan günlerde ise 2.pompa asıl olarak çalımaktadır. Asıl pompada oluacak herhangi bir arıza veya asıl pompanın pakosunun kapalı konumuna alınması durumunda sistem alarm mesajı verecek, yedekte bekleyen pompa derhal devreye girecektir. Arıza düzeltildikten sonra asıl pompa tekrar devreye girmektedir. 3 lü pompalar için ise programda her ay 1 pompa yedek olarak kalmakta, her ayın baında yedek sırası dier pompaya geçmektedir. Aynı ekilde asıl pompalardan birinde arıza olutuunda yedek pompa devreye girmektedir. 13/19
Bu sayfada Chiller 1-2 yazısına basıldıında, Chiller lere ait grafik ekran açılır. Soutma Grupları Chiller ekranında her iki chillere ait durum ve arıza bilgileri, soutma kolektörü gidi ve dönü su sıcaklıkları izlenmektedir. Soutma sistemine bala ve dur komutu bu sayfada ki Bala-Dur butonu ile verilmektedir. Sistemin çalıabilmesi için zaman programının aktif olması gerekmektedir. 14/19
6) ISITMA SSTEM KONTROLÜ Ana sayfadan Isıtma yazısına basıldıında ısıtma sistemi pompalarına ait grafik sayfaya geçi yapılır. Bu sayfada sistemde bulunan tüm pompalara ait durum, pako ve termik arıza bilgileri ile birlikte fan coil sistemine ve klima santralleri ısıtma serpantinlerine giden ve bu sistemlerden dönen su sıcaklık bilgileri, kazandan gelen ve kazana dönen su sıcaklıkları da izlenebilmektedir. Isıtma Sistemi grafik sayfası 2 li pompalar için 1 asıl + 1 yedek programı çalımakta, böylece eit yalandırma yapılarak sistemdeki pompa çalıma ömürlerinin uzaması salanamaktadır. Kullanıcı asıl ve yedek pompa seçimini 2 li pompalar için, o pompa grubuna ait kolektör grafiinin üzerinde bulunan zaman programı seçiminden yapmaktadır. Burada seçili günlerde 1.pompa asıl, seçili olmayan günlerde ise 2.pompa asıl olarak çalımaktadır. Asıl pompada oluacak herhangi bir arıza veya asıl pompanın pakosunun kapalı konumuna alınması durumunda sistem alarm mesajı verecek, yedekte bekleyen pompa derhal devreye girecektir. Arıza düzeltildikten sonra asıl pompa tekrar devreye girmektedir. Bu sayfada Kazan yazısına basıldıında, kazana ait grafik ekran açılır. 15/19
Kazan grafik sayfası Kazan ekranında kazana ait durum ve arıza bilgileri, ısıtma kolektörü gidi ve dönü su sıcaklıkları izlenmektedir. Isıtma sistemine bala ve dur komutu bu sayfada ki Bala-Dur butonu ile verilmektedir. Sistemin çalıabilmesi için zaman programının aktif olması gerekmektedir. 16/19
7) YANGIN POMPALARI, HDROFOR VE DEPO SU SEVYE Ana sayfadan Yangın Pompaları ve Hidrofor yazısına basıldıında bu sistemlere ait grafik sayfa ekrana gelir Burada yangın pompaları ve hidrofora ait durum ve arıza bilgileri ile depo alt su seviye bilgisi bilgisi izlenebilmektedir. Yangın Pompaları ve Hidrofor grafik sayfası 17/19
8) FAN COIL SSTEM Ana sayfa üzerinde kat planları Ana sayfada binadaki Bodrum, Zemin, 1.Kat ve 2.Kat grafikleri görülmektedir. Herhangi bir kata ait fan coil sistemini kontrol etmek için o kata ait yazının üstüne tıklanır. 1.Kat Planı Fan Coillerin daılımı Örnein 1.Kat ın grafiine gittiimizde bu kata ait tüm kat planı, fan coillerin çalıma durum bilgileri, oda isimleri ve fan coillerin adresleri görülmektedir. Bu sayfadaki 1.Kat FCU Kumanda butonundan tüm kata ait fan coiller çalıtırılıp durdurulabilir. 18/19
stenen fan coilin detaylarını görebilmek, set deeri ayarı, fan coil hız ayarı yapabilmek için o fan coili belirten numaraya mouse ile tıklamak yeterlidir. Fan Coil numaraları ve çalıma durum grafii Örnein 38 numaralı fan coile gitmek için 38 yazısının üzerine gelip tıkladıımızda o fan coile ait grafik sayfa açılmı olur : Fan Coil Ünitesi grafik ekranı Bu sayfada kullanıcı fan coili kullanımda veya kapalı olarak ayarlayabilir, istedii sıcaklık set deerini belirleyebilir. Ayrıca fan coilin kaçıncı hızda çalıacaını da (1,2,3.hız veya OFF kapalı) kullanıcı belirleyebilir. Sıcaklık sensöründen algılanan deer, verilen set deerinin altında ise ısıtma vanası %100 açar, soutma tam kapanır. Sıcaklık sensöründen algılanan deer, verilen set deerinin üzerinde ise soutma vanası %100 açar, ısıtma tam kapanır. 19/19