EKO-VERİMLİLİK VE ENDÜSTRİYEL SİMBİYOZ ve Proje Tanıtımı AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Açılış Toplantısı 04.05.2016 Ferda Ulutaş İşevi TTGV Proje Danışmanı ÖTE Ar-Ge Öngörü Eğitim Danışmanlık Ltd. Şti.
Kapsam Eko-verimlilik Endüstriyel Simbiyoz Eko-endüstriyel Parklar Proje Örnekleri (Türkiye) AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi
Eko-verimlilik nedir? Daha az çevresel etki ve tüketimle daha fazla değer yaratmaya yönelik bir stratejidir. Ekonomik ve çevresel verimliliğin birlikte sağlanmasıdır.
Eko-verimlilik nedir? Ekonomik kalkınma ve refahın kaynak tüketimi ve kirlilikten bağımsızlaştırılmasıdır. (Kaynak: EEA) Gelecek Zaman
Eko-verimlilik nedir? HP (California) atıklarını %95 oranında azaltırken yıllık 870.000 $ tasarruf sağladı. STMicroelectronics 10 yıllık süre içinde gerçekleştirdiği enerji ve su tasarrufu ile toplam 900 milyon kazanç sağlandı. SC Johnson 5 yıllık dönemde üretimini %50 artırırken atık miktarını yarıya düşürdü; toplam 400 milyon $ tasarruf etti. (Kaynak: WBCSD)
Eko-verimlilik nedir? Kaynak (hammadde, enerji, su) verimliliğinin sağlanması Atıkların kaynağında önlenmesi/azaltımı Geri kazanım, geri dönüşüm, yeniden kullanım, atıkların değerlendirilmesi Yenilenebilir kaynaklarının kullanımı Tehlikeli kimyasal madde kullanımının azaltılması Çevreye duyarlı tasarım Ürün dayanıklığının ve ömrünün artırılması
Eko-verimlilik nedir? Kavram olarak ilk kez 1991 yılında iş dünyası tarafından kullanıldı. 2000 den itibaren sürdürülebilir kalkınma ve ilgili diğer kavramların (yeşil büyüme, yeşil ekonomi, eko-inovasyon, endüstriyel simbiyoz, eko-endüstriyel park, vb.) gelişmesine paralel olarak temel bir prensip olarak önemini korudu.
Neden eko-verimlilik? Verimlilik işletmeler için önceliklerden biri Çevresel etki ile katma değer artışı Uzun dönemli karlılık ve sürdürülebilirlik için anahtar Optimum prosesler Ekoinovasyon Eko-verimlilik Atık geri dönüşümü İşbirliği ağları Yeni hizmetler
Neden eko-verimlilik? Almanya daki bir veri tabanına göre ekoverimlilik uygulamaları: tipik geri ödeme süresi 13 ay civarı Küçük firmalarda tasarruf oranı yüksek, yıllık cironun %11 i civarı Büyük firmalarda oran daha düşük, yıllık 350.000 Euro seviyelerine çıkabilir Getiriler yatırım miktarlarına da bağlı (EIO, EC)
Endüstriyel simbiyoz nedir? Kavram olarak 1990 larda, uygulama olarak ise çok daha öncesinde gelişmeye başladı. Endüstriyel işletmeleri ve bağlantılı oldukları diğer faaliyetleri bir eko-sistem olarak ele alır. İşletmeler arası işbirliklerinin geliştirilmesi ile kaynak verimliliği ve atık azaltımı yönünde etkin çözümler sağlar.
Endüstriyel simbiyoz nedir? Geleneksel Üretim Süreci ENDÜSTRİYEL SİSTEMLERDE Döngüsel Süreç/ Sürdürülebilir Üretim İşbirliği yaklaşımıyla maliyetlerin azaltılması ve çevresel performansın geliştirilmesi
Endüstriyel simbiyoz nedir? Temiz Üretim Yaşam Döngüsü Yönetimi Endüstriyel Simbiyoz Endüstriyel simbiyoz: Kaynak: Professor Annik Magerholm Fet, Norwegian University of Science and Technology En yaygın kullanımı ve ilk tanımı birbirine yakın işletmeler arasındaki madde (atık, yan ürün, su) ve enerji değişimi ve yeniden kullanımıdır.
Endüstriyel simbiyoz nedir? Doğadaki simbiyoz kavramının endüstriyel işletmelere uyarlanmasıdır. Endüstriyel sistemler arasındaki simbiyotik ilişkileri ifade eder. 2000 li yıllardan itibaren artan çalışmalar ve uygulama deneyimleri doğrultusunda kavramın tanımı tekrar yapılmıştır.
Endüstriyel simbiyoz nedir? Buradaki en kritik iki husus işbirliklerinin madde ve enerji değişimi ile sınırlı olmaması ve işbirliği için fiziksel yakınlığın şart olmamasıdır.
Hammadde/ Malzeme Endüstriyel simbiyoz Olası İşbirliği Alanları - ortak satın alma - müşteri/ tedarikçi ilişkileri - yan-ürün uygulamaları - yeni hammadde/ malzeme pazarları Hayat Kalitesi/ Halkla ilişkiler - Entegre iş ve rekreasyon - Ortak eğitim fırsatları - Sosyal sorumluluk programları - Bölgesel planlamaya dahil olma Ulaşım/ Lojistik - ortak tedarik - ortak sevkiyat - araçların birlikte bakım ve onarımı - alternatif paketleme - saha içi ortak nakliye - entegre lojistik Üretim Süreçleri - kirlilik önleme - fire azaltımı ve firelerin yeniden kullanımı - üretim tasarımı - ortak altyükleniciler - ortak ekipman/ teçhizat kullanımı - teknoloji paylaşımı ve entegrasyonu
Endüstriyel simbiyoz Olası İşbirliği Alanları İnsan Kaynakları Bilgi ve İletişim Sistemleri Pazarlama - - eleman alımı - ortak fayda programları - sağlık programları - ortak hizmetler (güvenlik vb.) - eğitim - esnek çalışan atamaları - iç iletişim sistemleri - dışarı ile bilgi paylaşımları - izleme sistemleri - bilgisayar çözümleri - yönetim bilgi sistemleri Yeşil Etiket - Yeşil Markete Erişim - Ortak Pazarlama - Ortak Girişim - Yeni Şirketler Çevre/ Sağlık/ Güvenlik Enerji - - kazaların önlenmesi - acil durum müdahalesi - atık azaltımı - çevre dostu tasarım - çevre bilgi sistemleri paylaşımı - ortak idari izinler Yeşil Binalar - Enerji Denetimi - Ortak Üretim - Enerji Firması Yan Ürünleri - Alternatif Yakıtlar
Neden endüstriyel simbiyoz? Kaynak tüketiminde azalma Depolamaya giden atık ve tehlikeli atık miktarında azalma CO 2 salımında azalma Su tasarrufu Üretim maliyetlerinde düşüş Ek satışlar Yaratılan iş, istihdam Özel sektör yatırımları İnovasyon ve girişimciliğe katkı Çevresiyle uyumlu/rekabetçi endüstriyel bölgeler İşbirliği kültüründe gelişme, vs.
Neden endüstriyel simbiyoz? İngiltere Örneği (NISP) NISP in yaklaşık 15.000 Üyesi bulunmaktadır.
Neden endüstriyel simbiyoz? İngiltere Örneği (NISP) NISP 2005-2011 Dönemi Kazanımlar Yıllık kazanç Toplam kazanç (5 yıllık) Depolamaya giden 8 milyon ton 39 milyon ton atık azaltımı CO 2 azaltımı 7 milyon ton 35 milyon ton Hammadde azaltımı 11 milyon ton 53 milyon ton Tehlikeli Atık azaltımı 0,4 milyon ton 2 milyon ton Su tasarrufu 13 milyon ton 64 milyon ton Maliyet tasarrufu 196 milyon 982 milyon Ek satışlar 205 milyon 1027milyon Yaratılan iş 10.000+??? Özel sektör yatırımı 337 milyon???
Eko-endüstriyel Parklar Kaynak ve çevre yönetiminde işbirliği yaparak ekonomik ve çevresel performansını artırmak isteyen, üretim ve hizmet sektörlerindeki şirketlerin oluşturduğu topluluk olarak tanımlanır. Eko-verimlilik ve endüstriyel simbiyoz kriterlerinin uygulandığı OSB ler, endüstri bölgeleri, diğer sanayi bölgeleri bu kapsama girer.
Eko-endüstriyel Parklar İşletmeler arası fiziksel yakınlık ve belli bir bölge yönetiminin olması çok önemli avantajlar getirir ve olası işbirliği alanları çerçevesinde çeşitliliği artırır. Endüstriyel simbiyoz OSB ler ve diğer endüstri bölgeleri için çok önemli bir fırsattır ve sürdürülebilir sanayi bölgesi, eko-park, vb. kriterlerine uygunlukta en önemli adımlardan biridir.
Eko-endüstriyel Parklar Kalundborg (Danimarka) Örneği
Eko-endüstriyel Parklar Kalundborg (Danimarka) Örneği 265.000 ton/yıl CO 2 emisyonu azaltımı 3 milyon m 3 /yıl su geri kazanımı 15 milyon GJ enerji değerinde proses buharı (75.000 evin yıllık elektrik tüketimine denk) 15 milyon m 2 /yıl alçı duvarına denk gelen alçı taşı kazanımı 150.000 ton/yıl biyokütlenin gübreye dönüştürülerek toplam gübre ihtiyacının %60 ının bu şekilde sağlanması 250 milyon $ dan fazla toplam kazanç
Proje Örnekleri (Türkiye) UNIDO Eko-verimlilik (Temiz Üretim) Programı (2008 2011) Türkiye nin İklim Değişikliğine Adaptasyonu BM Ortak Programı kapsamında yürütüldü. Seyhan Havzası na yönelik bölgesel bir program olarak başlayıp ulusal bazda uygulandı. Eko-verimlilik ve temiz üretim kavramlarının Türkiye de yaygınlaşmasını sağladı.
Proje Örnekleri (Türkiye) UNIDO Eko-verimlilik (Temiz Üretim) Programı Su tüketiminin azaltılmasına yönelik 6 pilot eko-verimlilik uygulaması gerçekleştirildi. Gıda ve İçecek Sektörü Adana - PAKYÜREK Tarım San. ve Tic. A.Ş. Kayseri - GÜLSAN Gıda San. ve Tic. A.Ş. (MEYSU) Metal İşleme ve Makine Sektörü Niğde - DİTAŞ Doğan Yedek Parça İma. ve Tek. A.Ş. Ankara - BOSAN Boyama Ltd. Şti. Kimya Sektörü Adana - ADVANSA SASA Polyester San. A.Ş. Tekstil Sektörü Bursa - ÖZEL TEKSTİL San. ve Tic. Ltd. Şti
Proje Örnekleri (Türkiye) UNIDO Eko-verimlilik (Temiz Üretim) Programı Pilot Projeler Sonucunda Toplam Kazanımlar Su Tasarrufu 784.550 m 3 /yıl(%22) Kimyasal Tasarrufu 192 ton/yıl Tuz (NaCl) 7,7 ton/yıl Tiner 5,2 ton/yıl Sodyum Siyanür (NaCN) 1,2 ton/yıl Kadmiyum Oksit (CdO) 1,7 ton/yıl Diğer Enerji tasarrufu 4.681.000 kwh/yıl Doğalgaz (425.545 m 3 ) 265.970 kwh/yıl Elektrik CO 2 azaltımı 978 ton/yıl CO 2
Proje Örnekleri (Türkiye) UNIDO Eko-verimlilik (Temiz Üretim) Programı Pilot Projeler Sonucunda Toplam Kazanımlar Diğer Kazanımlar Üretim sürecinde ve ürün kalitesinde iyileşme Proses süresinin kısalması İş gücünden tasarruf Bakım-onarım, nakliye maliyetlerinin azalması Atıksu arıtma maliyetlerinde azalma Yatırım Tutarı UNIDO Katkısı: 139.800 $ Firmaların Katkısı: 125.000 $ Toplam: 264.800 $ Yıllık Mali Kazanç 1.357.792 $ Geri Ödeme Süresi Yaklaşık 3 ay
Proje Örnekleri (Türkiye) İskenderun Körfezi nde Endüstriyel Simbiyoz Projesi (2011 2014) BTC kurumsal sosyal sorumluluk projesi Proje Bütçesi: 720.000 ABD Doları Uygulayıcı Kuruluş: TTGV Bölge: İskenderun Körfezi Çevresi Finansman: BTC (600.000 ABD Doları) + TTGV ve diğer ayni katkı (120.000 ABD Doları) İşbirliği: International Synergies Ltd. ve Orta Doğu Teknik Üniversitesi
Proje Örnekleri (Türkiye) İskenderun Körfezi nde Endüstriyel Simbiyoz Projesi Endüstriyel Simbiyoz İşbirliği Ağı Endüstriyel Simbiyoz Veri Tabanı Sürdürülebilirlik ve Ulusal Politikalar Çevre Mevzuatına Etkiler İletişim ve Yaygınlaştırma Faaliyetleri Görünürlük ve Ödüller Endüstriyel Simbiyoz Olanakları ve Örnek Projeleri Endüstriyel Simbiyoz Uygulama Ağı
Proje Örnekleri (Türkiye) İskenderun Körfezi nde Endüstriyel Simbiyoz Projesi Endüstriyel Simbiyoz İşbirliği Ağı Endüstriyel Simbiyoz Veri Tabanı Sürdürülebilirlik ve Ulusal Politikalar Çevre Mevzuatına Etkiler İletişim ve Yaygınlaştırma Faaliyetleri Görünürlük ve Ödüller Endüstriyel Simbiyoz Olanakları ve Örnek Projeleri Endüstriyel Simbiyoz Uygulama Ağı
Proje Örnekleri (Türkiye) İskenderun Körfezi nde Endüstriyel Simbiyoz Projesi İskenderun Körfezi nde Endüstriyel Simbiyoz Uygulama Ağı
Proje Örnekleri (Türkiye) İskenderun Körfezi nde Endüstriyel Simbiyoz Projesi
Proje Örnekleri (Türkiye)
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi (2015-2017) Amaç: Antalya OSB de eko-verimlilik ve endüstriyel simbiyoz ile ilgili farkındalığın geliştirilerek bu alandaki faaliyetlerin yaygınlaştırılması OSB genelinde verimliliğin artırılması İşletmelerde işbirliği kültürü ile birlikte çevre performansı ve rekabetçiliğin geliştirilmesi Eko-endüstriyel park olma yolunda adımların atılması
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Hedefler: OSB içinde yer alan işletmelerde eko-verimlilik İşletmeler arası işbirliği ağı ile endüstriyel simbiyoz OSB dışındaki işletmeler ve sanayi dışı sektörlerle etkileşim OSB Yönetimi nde kapasitenin geliştirilmesi, sürdürülebilirliğin sağlanması OSB Yönetimi İşletmeler OSB Dışı
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: 5. AY 6. AY 7. AY 8. AY 9. AY 1. AY 2. AY 3. AY 4. AY 19. AY 20. AY 21. AY 13. AY 22. AY 10. AY 11. AY 12. AY 14. AY 15. AY 16. AY 17. AY 18. AY 23. AY 24.AY Aktiviteler 1. Sektörel ve Çevresel Analiz 1.1. Antalya geneli (ve çevre iller için) mevcut veri ve raporların incelenmesi 1.2. Antalya OSB için mevcut veri ve raporların incelenmesi 1.3. İlave veri ihtiyacının belirlenmesi 1.4. OSB içi ve dışında bazı kurum/kuruluşların ziyareti 1.5. Mevcut veriler çevresinde ES potansiyeli için genel bir çerçevenin oluşturulması 1.6. Sanayi dışı sektörler ile ES olanak ve potansiyelinin genel değerlendirmesi 1.7. Proje planının gözden geçirilmesi 2. Bilgilendirme ve Farkındalık Faaliyetleri 2.1. Açılış toplantısı 2.2. OSB Firmaları ve yönetimine yönelik ES ve TÜ eğitim programı hazırlıkları 2.3. Eğitimin verilmesi 2.4. TÜ Etütleri ile ilgili taleplerin toplanması 3. OSB kapsamında Potansiyel ve Kapasite Belirleme Çalışmaları 3.1. OSB Firmaları ile ilgili detaylı analiz Firmalardan veri toplamaya yönelik anket çalışması, ziyaret ve 3.1.1. görüşmeler 3.1.2. Sinerji Çalıştayı 3.1.3. Çalıştay sonrası raporlama 3.1.4. ES olanaklarının belirlenmesi 3.1.5. TÜ Etüdü yapılacak firmaların belirlenmesi TÜ Etütlerinin gerçekleştirilmesi ve firmalara uygulamaya yönelik 3.1.6. önerilerin iletilmesi 3.2. OSB Yönetiminin İncelenmesi 3.2.1. ES ve TÜ çerçevesinde kriter setinin oluşturulması 3.2.2. Kriterler doğrultusunda OSB Yönetimi ile anket ve görüşmelerin gerçekleştirilmesi 3.2.3. Dünyadaki Eko-park örneklerinin incelenmesi 3.2.4. Değerlendirme ve öneriler geliştirilmesi 4. Uygulama ve Fizibilite Örnekleri 4.1. TÜ ile ilgili olası uygulamaların takip edilmesi 4.2. ES olanaklarının takip edilmesi 4.3. Gerekli bulunan ES olanakları için fizibilite çalışmaları yapılması 4.4. İyi uygulama/fizibilite örneklerinin raporlanması 5. Kapanış 5.1. Tüm çıktıların raporlanması 5.2. Kapanış ve Yaygınlaştırma Toplantısı
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: Sektörel ve Çevresel Analiz Bilgilendirme ve Farkındalık Faaliyetleri OSB kapsamında Potansiyel ve Kapasite Belirleme Çalışmaları Uygulama ve Fizibilite Örnekleri Kapanış ve Yaygınlaştırma Faaliyetleri
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: Sektörel ve Çevresel Analiz Antalya ili geneli ve Antalya OSB özelinde sektörel, çevresel analiz Endüstriyel simbiyoz potansiyelinin genel bir çerçeve olarak belirlenmesi
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: Sektörel ve Çevresel Analiz Antalya İli Öne Çıkan Sektörler İMALAT - Gıda ürünleri - Metalik olmayan mineral ürünler - Kauçuk ve plastik ürünler - Fabrikasyon metal ürünleri - Mobilya - Kimyasallar ve kimyasal ürünler - Ağaç, Ağaç Ürünleri ve Mantar Ürünleri İMALAT DIŞI - Tarım - Hayvancılık - Madencilik ve taş ocakçılığı - İnşaat - Belediyeler
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: Sektörel ve Çevresel Analiz Antalya İli Öne Çıkan Atıklar - Sera atıkları ve hayvan gübresi - Madencilik atıkları - İnşaat ve yıkım atıkları - Turizm kaynaklı organik atıklar (belediyeler bünyesinde) - Atıksu arıtma tesisi çamurları - Peynir altı suyu, zeytin karasuyu - Diğer imalat sanayi atıkları
Antalya İli Endüstriyel Simbiyoz Potansiyeli
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: Sektörel ve Çevresel Analiz Antalya OSB Sektörler
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: Sektörel ve Çevresel Analiz Antalya OSB Sektörler
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: Sektörel ve Çevresel Analiz Antalya OSB Çevresel Boyutlar (ör: su/atıksu) Su tüketimi Atıksu oluşumu
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: Bilgilendirme ve Farkındalık Faaliyetleri Açılış Toplantısı Eko-verimlilik ve Endüstriyel Simbiyoz Eğitimi
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: Bilgilendirme ve Farkındalık Faaliyetleri Açılış Toplantısı Eko-verimlilik ve Endüstriyel Simbiyoz Eğitimi 16-17 Haziran 2016 (2 gün) AOSB işletmelerine yönelik Sertifikalı Uygulamaya yönelik Başvuruların alınması ve değerlendirilmesi açılış toplantısı sonrası başlayacak.
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: OSB kapsamında Potansiyel ve Kapasite Belirleme Çalışmaları Anket çalışması (başladı) Sinerji çalıştayı Eko-verimlilik etütleri OSB yönetimine yönelik çalışmalar
AOSB Endüstriyel Simbiyoz ve Eko-verimlilik Projesi Faaliyetler: Uygulama ve Fizibilite Örnekleri Eko-verimlilik ve endüstriyel simbiyoz uygulamalarının takip edilmesi Endüstriyel simbiyoz fizibilite örneklerinin yapılması Kapanış ve Yaygınlaştırma Faaliyetleri Kapanış Toplantısı Proje çıktılarının duyurulması
Teşekkürler Ferda Ulutaş İşevi TTGV Proje Danışmanı ÖTE Ar-Ge Öngörü Eğitim Danışmanlık Ltd. Şti.