A LYS GENEL 3 COĞRAFYA-1 (TM - TS) 1. Bu testte Coğrafya-1 ile ilgili 24 soru vardır. 2. Cevaplarınızı, cevap kâğıdının Coğrafya-1 Testi için ayrılan kısmına işaretleyiniz. 3. Bu testteki süreniz 35 dakikadır. 4. Puanınızın hesaplanabilmesi için optik formunuza T.C. Kimlik Numaranızı kodlamayı unutmayınız.
COĞRAFYA-1 TESTİ 1. Bu testte Coğrafya-1 ile ilgili 24 soru vardır. 2. Cevaplarınızı, cevap kâğıdının Coğrafya-1 Testi için ayrılan kısmına işaretleyiniz. 3. Bu testteki süreniz 35 dakikadır. 1. Aşağıda Dünya Ocak ayı basınç dağılış haritası verilmiştir. YB AB AB YB Buna göre, haritada verilmiş olan basınç dağılışında etkili olan temel faktör hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir? A) Günlük hareket B) Eksen eğikliği C) Yükselti D) Dünya nın şekli E) Yerçekimi AB YB YB 2. Coğrafya, insan-doğa arasındaki etkileşimi inceleyen bir bilimdir. Yeryüzündeki doğal olayları ve insan faaliyetlerini incelerken bunlar arasında ilişki kurar. Coğrafya insanın doğayı tanımasını ve doğa ile uyumlu bir yaşam sürmesini amaçlar. Buna göre aşağıdakilerden hangisi insanın doğa ile uyumlu bir yaşam sürmesinin kanıtı olabilir? A) Nükleer denemeler ve patlamalar sonucunda ozon tabakasının incelmesi. B) Ormanlık alanların tarım ve yerleşmeye açılması. C) Fosil yakıt tüketiminin azaltılarak yenilenebilir kaynaklara yönelmesi. D) Verimli ovalara sanayi kuruluşları inşa edilmesi E) Akarsular ve nehirler üzerine baraj ve bentlerin kurulması (GNL-3/1516) 2
3. I. Demir-çelik fabrikası II. Şeker fabrikası III. Seramik fabrikası 5. BM 32 15 0 10 17 67 Yukarıda verilmiş olan sanayi kollarından hangileri ham maddeye yakın olmak zorunda değildir? A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III 0 EK 23 D) I ve II E) I ve III 54 Bir alanın matematik konumu belirlenirken o alandan teğet geçen paralel ve meridyenler değerlendirilir. Buna göre yukarıda verilmiş olan alanın Kuzeydoğu ve Güneydoğu koordinatları hangi seçenekte doğru verilmiştir? A) 15 BM 23 GP / 10 DM 54 GP B) 17 DM 67 KP / 17 DM 54 GP C) 10 DM Ekvator / 15 BM 23 GP D) 32 BM 54 GP / 17 DM 67 KP E) 32 BM 67 KP / 32 BM 54 GP 4. Aşağıda verilen doğal afetlerden hangisinin benzeri Türkiye de görülmez? A) Hindistan ın kuzeyindeki kütle hareketinin B) Avusturya daki kar yığınlarının düşey hareketinin C) ABD deki hızı saatte 160 km yi bulan rüzgarların D) İtalya da sıkça görülen yer sarsıntılarının E) Bangladeş te görülen sel ve taşkınlarının 6. Ülkemizin ortalama yükseltisi ve engebesi fazladır. Karadeniz ve Akdeniz de dağlar kıyıya paralel uzandığı için iç bölgeler ile kıyı bölgeler arasında ulaşım geçitlerle sağlanır. GEÇİT BAĞLANTI YERLERİ Zigana Trabzon Gümüşhane Kop Kahramanmaraş Silifke Gülek İç Anadolu Adana Belen İskenderun - Antakya Çubuk Burdur - Antalya Yukarıdaki tabloda verilmiş olan geçitlerden hangisinin bağlantı yerleri yanlış verilmiştir? A) Zigana B) Kop C) Gülek D) Belen E) Çubuk (GNL-3/1516) 3
7. Dış ticaret Dış ticaret Yıllar İhracat İthalat hacmi açığı 1950 263 400 285 700 549 100 22 300 8. KARADENİZ III Sanayi V Orman 1970 588 500 947 600 1 536 100 359 100 1980 2 910 122 7 909 364 10 819 486 4 999 242 1990 12 959 300 22 302 100 35 261 400 9 342 800 EGE DENİZİ Turizm II AKDENİZ Tarım I Maden IV 2000 27 774 906 54 502 821 82 277 727 26 727 915 2005 73 476 408 116 774 151 190 250 559 43 297 743 2007 107 184 450 170 648 068 277 323 517 62 863 617 Yukarıdaki Türkiye haritasında verilmiş olan bölge ayrımından hangisinde yanlışlık yapılmıştır? A) I B) II C) III D) IV E) V Yukarıdaki tabloda Türkiye nin bazı yıllara ait dış ticaret bilgileri verilmiştir. Verilmiş olan tabloda aşağıdaki bilgilerden hangisine ulaşılamaz? A) 1950 ile 1980 yıllarındaki dış ticaret açığı farkına B) Yıllara göre Türkiye dış ticaret hacmindeki artış miktarına C) 2000 yılında dış ticaret açığını kapatan sektörün üretim miktarına D) Yıllara göre ithalat artış ve azalış miktarına E) 1950 ile 2007 arasındaki toplam ticaret miktarı farkına 9. Troposfer, yerden yansıyan ışınlarla ısındığı için yerden yükseldikçe her 100 m de sıcaklık 0,5 C azalmaktadır. Buna göre aşağıda verilenlerden hangisi üzerinde yukarıdaki durumdan farklı bir neden etkili olmuştur? A) Ekvatordan uzaklıkları farklı olan ve deniz kıyısında yer alan iki farklı merkezin sıcaklıklarının farklı olması. B) Ekvatora yakın alanlarda kalıcı karların görülmesi. C) Bir dağ yamacı boyunca bitki örtüsünün kuşaklar oluşturması. D) Vadilere yağmur yağarken sırtlara kar yağması. E) Türkiye de batıdan-doğuya gidildikçe tarım ürünlerinin olgunlaşma süresinin uzaması. (GNL-3/1516) 4
10. Türkiye de orman dağılışında nemlilik ve yağış etkilidir. Ormanın görülmeye başladığı en alt yükseltiye orman alt sınırı denir. Orman alt sınırını ise nemlilik ve yağış belirler. Buna göre, aşağıdaki merkezlerden hangisinde orman alt sınırı daha düşüktür? A) Çanakkale B) Bayburt C) Muğla D) Yozgat E) Trabzon 12. I II Yaşanan sorunun adı Batı Trakya Sorunu Ege Denizi ile ilgili sorunlar Nedenleri İlgili ülkeler Kıta sahanlığı Türkiye - Yunanistan Sosyal-kültürel tarihi nedenler III Kıbrıs Sorunu Sosyal nedenler IV Irak Sorunu Tarihî-kültürelsosyal-petrol V Orta Doğu Sorunu Türkiye - Yunanistan Türkiye - Yunanistan Irak-ABD- Türkiye Tarihî-sınırdinî-petrol İsrail-Türkiye- Lübnan- Filistin Yukarıdaki tabloda Türkiye yi doğrudan ve dolaylı olarak ilgilendiren sorunlar verilmiştir. Bunlardan hangilerinin nedenlerinin yeri karşılıklı değiştirilirse tablo doğrulanmış olur? A) I ve II B) II ve III C) III ve IV D) I ve IV E) III ve V 11. I. En fazla Ege nde üretilir ve tarımsal ürün ihracatımızda ilk sıralarda yer alır. Kalitesini korumak ve üretiminde yıllara göre dalgalanmaları önlemek için devlet kontrolündedir. Tütün II. En fazla Batı Karadeniz nde (Kastamonu) yetiştirilir. Lifleri dokuma sanayinde kullanılır ve uyuşturucu üretilir. Haşhaş III. En fazla Uşak, Afyonkarahisar, Burdur ve Denizli de üretilir. Afyon sakızı, morfin ve tıpta ilaç yapımında kullanılır. Kenevir. IV. Ege, Akdeniz ve Marmara da üretilir. Alkollü içki sanayisinde içkilere koku vermek için kullanılır. Anason Yukarıda verilmiş olan sanayi bitkilerinden hangilerinin yerleri karşılıklı değiştirilirse bilgiler doğrulanmış olur? A) I ve II B) II ve III C) III ve IV D) I ve III E) II ve IV 13. Türkiye arazi kullanımı ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır? A) Ulaşım ağlarının gelişmesi ile birlikte kıyı kesimlerde turizm faaliyetleri canlılık kazanmış, bu kesimdeki araziler turistik tesislerin inşaatı içinde kullanıma açılmaktadır. B) Dilovası, Çayırova, Çukurova, Adana ile Mersin arasındaki kesimler tarıma uygun araziler olmasına rağmen sanayinin geliştiği bölgelerdir. C) Aktif volkanik sahalarda bulunan ova ve platolarda tarım ve yerleşme gelişmemiştir. D) Dağlık sahalardaki bazı araziler maden çıkarma ve işletme amacı ile kullanılmaktadır. E) Orta Anadolu, Doğu ve Güneydoğu daki bozkır alanları ve bazı dağlık ve engebeli alanlar hayvancılık için kullanılır. (GNL-3/1516) 5
14. I. Sanayi faaliyetleri ve solunumla doğaya... salınır. II. Atmosfere fotosentez ve... sonucunda oksijen salınır. III.... ve... ile azot oksijenle birleşerek nitrata dönüşür. IV. Oksijen... ve... ile tüketilir. Yukarıda boş bırakılan yerlere sırası ile aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir? A) Karbondioksit - Fotoliz - Volkanizma - Yıldırım - Yanma - Oksidasyon B) Fotoliz - Volkanizma - Yıldırım - Karbondioksit - Solunum - Yanma C) Solunum - Yanma - Volkanizma - Yıldırım - Karbondioksit - Fotoliz D) Karbondioksit - Fotoliz - Solunum - Yanma - Volkanizma - Yıldırım E) Fotoliz - Karbondioksit - Solunum - Yanma - Volkanizma - Yıldırım 16. 21. yüzyıla iletişim çağı ismi verilmiştir. Haberleşme komünikasyon, telefon, televizyon aracılığıyla bilgi alış-verişi gün geçtikçe kolaylaşmakta ve Dünya nın herhangi bir noktasındaki olaylardan anında haberdar olunmaktadır. V Yukarıdaki bölgelerden hangisinde iletişim teknolojisi daha fazla gelişmiştir? A) V B) IV C) III D) II E) I III I IV II 15. I. Kuzey-Güney yönünde geniş bir ülkedir. V. Yaklaşık ülkenin 1/4 ormanlarla kaplıdır. IV. Ülkenin tamamında Akdeniz iklim özellikleri görülür. II. And Dağları nın yüksek kısımları arasında kalmaktadır. III. Bakır madeni önemli yer altı kaynaklarındandır Yukarıdaki diyagramda Şili ile ilgili bazı özellikler verilmiştir. Bu bilgilerden hangisi yanlıştır? 17. Ülkemiz üç tarafı denizlerle çevrili bir yarımada özelliğindedir. Aynı zamanda Asya, Avrupa ve Afrika kıtaları arasında kavşak noktasındadır. Bu durum ülkemizin diğer ülkeler arasında ulaşımı sağlayan bir köprü görevi üstlenmesine neden olmaktadır. Buna göre aşağıda verilen ülke eşleştirmelerinden hangisi en kısa yoldan karşılıklı ulaşımı sağlamak için ülkemizi geçmek zorunda değildir? A) İran Bulgaristan B) Romanya Suriye C) Rusya Almanya D) Ermenistan Yunanistan E) Azerbaycan İtalya A) V B) IV C) III D) II E) I (GNL-3/1516) 6
18. %75.8 Kırsal nüfus %72 %25,2 %28 Kentsel nüfus %35 %65 I. ülke II. ülke III. ülke Yukarıdaki grafikte üç ülkede kırsal ve kentsel nüfus oranları gösterilimiştir. Kırsal ve kentsel nüfus oranlarının gelişmişlik düzeyi ile ilgili etkisi dikkate alındığında aşağıdaki bilgilerden hangisi söylenemez? A) I. ülkede kişi başına düşen milli gelir II. ülkeye göre daha yüksektir. B) III. ülkede okur-yazar oranı en düşüktür. C) II. ülkede tarımda birim alanda elde edilen verim III. ülkeden yüksektir. D) III. ülke altyapı hizmetlerinin en geliştiği ülkedir. E) III. ülkede ekstansif tarım yöntemleri uygulanmaktadır. 20. 11 Mart 2011 de saat 14.45 te Japonya da 8.9 şiddetinde meydana gelen deprem yüzyılın en büyük 5. depremi olarak tarihe geçti. Yerin 10 km altında meydana gelen deprem 125 km yarıçapında hissedilmiştir. Depremden sonra Tokyo da tsunami etkili olmuş, araçlar denize sürüklenmiş, kentte ve ülkenin birçok yerinde yangınlar çıkmıştır. Yaklaşık 4 metre yüksekliğindeki dalgalar tarlalara, çiftliklere ve nükleer santrallere zarar vermiştir. Yukarıda verilmiş olan paragraftan aşağıdaki bilgilerden hangisine kesinlikle ulaşılabilir? A) Tsunami ve depremlerin dünyanın her yerinde aynı etkiyi yarattığına B) Tsunami ve depremlerin yıl içinde yaşanan sel ve taşkınları artırdığına C) Tsunami ve depremlerin sıcaklığın düşmesinde etkili olduğuna D) Tsunami ve depremlerin daha çok tarım arazilerine şekillendirdiğine E) Tsunami ve depremlerin beşeri sistemleri olumsuz etkilediğine 19. Toplam nüfusun fazla, yüz ölçümünün küçük olduğu alanlarda aritmetik nüfus yoğunluğu fazladır. EGE DENİZİ K R AKDENİZ KARADENİZ Buna göre yukarıda verilmiş noktalarda hangisinde aritmetik nüfus yoğunluğu daha azdır? A) K B) L C) M D) N E) R N L M 21. Aşağıdakilerden hangisi canlıların yeryüzüne dağılışına etki eden biyolojik faktörlerdendir? A) Ekvatoral iklim nde fil, şempanze, leopar gibi hayvan türlerinin bulunması. B) Ülkemizin kuzeyinde uzanan Kuzey Anadolu dağlarının Karadeniz ikliminin iç bölgelere girmesini engellemesi. C) Aynı canlı türüne ait fosillerin birbiri ile bağlantısı bulunmayan farklı kıtalarda bulunması. D) Jeolojik zamanlarda meydana gelen büyük iklim değişiklikleri nedeniyle bazı canlı türlerinin yok olması. E) Süveyş Kanalı nın açılmasından sonra Hint Okyanusu ndaki bazı balıkların Akdeniz e geçmesi. (GNL-3/1516) 7
22. I. Avcılık önemli geçim kaynağıdır. II. Tarım faaliyetleri başlamıştır. III. Köyler büyüyerek kentlere dönüşmüştür. IV. Kerpiç evler yapılmıştır. Yukarıda verilmiş olan öncüllerden hangileri Yenitaş Çağ (Neolitik) dönemine ait özelliklerdir? A) Yalnız I B) Yalnız II C) II ve III D) III ve IV E) II ve IV 24. Bir kentin gelişmesinde tarım, sanayi, liman, ticaret, madencilik, turizm, eğitim vb. faaliyetler etkilidir. Tarsus-İnegöl Gölcük-Polatlı Afşin-Elbistan Fonksiyonuna göre şehirler İskenderun-Samsun Yukarıdaki diyagramda verilen kentler aşağıdaki işlevleri ile eşleştirildiğinde hangisi dışarda kalır? A) Tarım B) Liman C) Askeri D) Maden E) Eğitim 23. Kalıcı köyaltı yerleşmelerden olan çiftlikler, yer şekillerinin düz ve sade olduğu alanlarda kurulan genelde tarım ve hayvancılığın yapıldığı yerleşmelerdir. KARADENİZ I IV EGE DENİZİ II V III AKDENİZ Yukarıdaki Türkiye haritasında verilen alanların hangisinde çiftlik yerleşmesi diğerlerine göre daha yaygındır? A) V B) IV C) III D) II E) I (GNL-3/1516) 8