Solunum Sistemi Dicle Aras

Benzer belgeler
SOLUNUM SİSTEMİ VE EGZERSİZ

SOLUNUM SİSTEMİ VE EGZERSİZ

Solunum Sistemi Fizyolojisi

Solunum: Solunum sistemi" Eritrositler" Dolaşım sistemi"

SOLUNUM SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ 19/11/2015 SOLUNUM SİSTEMİ MEKANİZMASI SOLUNUM SİSTEMİ MEKANİZMASI SOLUNUM SİSTEMİ MEKANİZMASI

Burun, anatomik olarak, yüz üzerinde alınla üst dudak arasında bulunan, dışa çıkıntılı, iki delikli koklama ve solunum organı. Koku alma organıdır.

AKCİĞER HACİM VE KAPASİTELERİ. Prof. Dr. H. Oktay SEYMEN 2006

SOLUNUM SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ

Solunum Sistemi Ne İş Yapar?

SOLUNUM SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ. Yrd.Doç.Dr. Önder AYTEKİN

Solunum Sistemi Fizyolojisi

Dolaşım Sistemi Dicle Aras

EGZERSİZDE SOLUNUM SİSTEMİ DEĞİŞİKLİKLERİ

Solunum Sistemi Fizyolojisi

SOLUNUM SİSTEMİ FİZYOLOJİSİ PROF.DR.MİTAT KOZ

Gaz Alışverişi, İnsanda Solunum Sistemi

Solunum Fizyolojisi ve PAP Uygulaması. Dr. Ahmet U. Demir

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ. Doç Dr Tunçalp Demir

7 Solunum Sistemi Fizyolojisi

EGZERSİZ FİZYOLOJİSİNDE TEMEL KAVRAMLAR

ADIM ADIM YGS LYS Adım DOLAŞIM SİSTEMİ 2 DAMARLAR

Yüzmenin Faydaları \ Kas-İskelet Sistemi \ Kas-İskelet Sistemi YÜZMENİN KAS-İSKELET SİSTEMLERİ ÜZERİNE ETKİLERİ

METABOLİK DEĞİŞİKLİKLER VE FİZİKSEL PERFORMANS

Solunum, genel anlamda canlı organizmada gaz değişimini ifade etmek için kullanılır.

Solunum Sisteminde Ventilasyon, Difüzyon ve Perfüzyon

Apertura thoracis superior (göğüs girişi) Apertura thoracis inferior (göğüs çıkışı) Toraks duvarını oluşturan tabakalar

SOLUNUM DĠLĠMĠ 1. Bu Dilimde, çoktan seçmeli test, beceri labarotuvarında simule hasta uygulaması, yapılandırılmış sözlü sınav vb

ADI SOYADI : OKUL NO : SINIFI : 4/ NOTU : FEVZİ ÖZBEY İLKOKULU FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ 1. DÖNEM 1. YAZILISI

ANTRENMANA UYUM DOÇ.DR. MİTAT KOZ. Ankara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu

solunum >solunum gazlarının vücut sıvısı ile hücreler arasındaki değişimidir.

DÖNEM 2- I. DERS KURULU AMAÇ VE HEDEFLERİ

T.C AFYONKARAHİSAR KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ SAĞIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YAŞ GRUBU ERKEK FUTBOLCULARLA AYNI YAŞ GRUBU SEDANTER

Solunum Fonksiyon Testleri. Prof Dr Mustafa Erelel İstanbul Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları

Genel Amaç : İnsanda oksijenli solunumun hangi organda ve nasıl yapıldığını öğrenciye kavratma

Doku kan akışının düzenlenmesi Mikrodolaşım ve lenfatik sistem. Prof.Dr.Mitat KOZ

SPORTİF DALIŞ VE ETKİLERİ HYPERBARIA

SOLUNUM SİSTEMİ VE EGZERSİZ

Dr. Öğr. Üyesi Yetkin Utku KAMUK

SİNİR SİSTEMLERİ. SANTRAL SİNİR SİSTEMİ Beyin. Anatomik Olarak PERİFERİK SİNİR SİSTEMİ His Motor

İskelet Kasının Egzersize Yanıtı; Ağırlık çalışması ile sinir-kas sisteminde oluşan uyumlar. Prof.Dr.Mitat KOZ

Solunum Sistemine Ait Tıbbi Terimler. Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire

Kalbin Kendi Damarları ve Kan kaynakları; Koroner Damarlar

Artikülasyon. Artikülatör Yapılar

Temel Solunum Fonksiyon Testi Uygulamaları. Dr. Şermin BÖREKÇİ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı

Dayanıklılık ve antrenman

EGZERSĠZDE SOLUNUM SĠSTEMĠ DEĞĠġĠKLĠKLERĠ

SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİNDE TEMEL KAVRAMLAR

Egzersiz sırasında kasların enerji üretimi için daha fazla oksijene ihtiyaç duymaktadır

4- Solunum Sisteminin Çalışması : Solunum sistemi soluk (nefes) alıp verme olayları sayesinde çalışır.

Homeostazis. O 2 CO 2 ph. Akciğerler. Böbrekler

ERKEKLERDE SİGARA İÇİMİNİN NEDEN OLDUĞU OLUMSUZ AKCİĞER FONKSİYONLARI ÜZERİNE MEYVE TÜKETİMİ VE FİZİKSEL AKTİVİTENİN ETKİSİ

SOLUNUM SİSTEMİ HASTALIKLARI. Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire

Solunum Sistemi Dicle Aras

TORAKS DUVARI ANATOMİSİ (Kemik yapılar ve yumuşak dokular) Dr. Recep Savaş Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji AD, İzmir

EGZERSİZ VE TOPARLANMA SÜRECİ

9.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği. 7.Ünite Yaşam Bulguları SOLUNUM 20.Hafta ( / 02 / 2014 )

Solunum Sistemi Fizyolojisi. Doç. Dr. Sinan CANAN

YAŞLILARDA FİZİKSEL AKTİVİTE VE FİZİKSEL UYGUNLUK PROF. DR. ERDAL ZORBA

PULMONES (AKCİĞERLER) DOÇ.DR.M.CUDİ TUNCER D.Ü.TIP FAKÜLTESİ ABD

Solunum Fizyolojisi. Prof. Dr. Taner Dağcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji Ab. D.

Ameliyat Riskinin Değerlendirilmesinde Akciğer Kapasitesi Akif Turna

FEN VE TEKNOLOJİ. İskeletin Görevleri İskeletin Kısımları 4. SINIF. Soru 1: Vücuda şekil veren ve harekete yardımcı olan sert yapılar nelerdir?

FONKSİYONEL PARAMETRELERİN TANIMLARI. Prof Dr Sevgi BARTU SARYAL AÜTF Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı

DOLAŞIM SİSTEMİ. Kalp ve kan damarlarından oluşan sistemdir. Kardio (kalp)- vascüler (damar sistemi)

Akciğer ve Dokularda Gazların Değişimi ve Taşınması

HÜCRE MEMBRANINDAN MADDELERİN TAŞINMASI. Dr. Vedat Evren

1.ÜNİTE: VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM. Fen ve Teknoloji-4.sınıf

Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler

Solunum Fizyolojisi. Solunum Fizyolojisi

Sunu planı. Solunum yetmezliği NON-İNVAZİV MEKANİK VENTİLASYON NIMV

EGZERSİZ SONRASI TOPARLAMA

AKIŞKAN STATİĞİNİN TEMEL PRENSİPLERİ

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI

MEKANİK VENTİLASYON - 2

VÜCUDUMUZUN BİLMECESİNİ ÇÖZELİM

Kalp Fonksiyonları KALP FİZYOLOJİSİ. Kalp Fonksiyonları. Kalbin Lokalizasyonu ve Ölçüleri. Kalbin Lokalizasyonu ve Ölçüleri. Dolaşım Sistemleri

ÇOCUKLARDA SOLUNUM FONKSİYON TESTLERİ. Dr Fazilet Karakoç Marmara Üniversitesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Bilim Dalı

Soluk Alıp Verme Konu Anlatımı

DEĞİŞİK KOŞULLARDA SOLUNUM (İRTİFA VE SUALTI)

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ BİYOMEDİKAL MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİYOMEDİKAL BAKIM-ONARIM VE KALİBRASYON LABORATUVARI DENEY NO: 8 VENTİLATÖR TESTİ

Dolaşımın Sinirsel Düzenlenmesi ve Arteryel Basıncın Hızlı Kontrolü. Prof.Dr.Mitat KOZ

SU VE HÜCRE İLİŞKİSİ

Mekanik zedelenmelerde nazik olan solunum yüzeylerinin korunması

BASINCA SEBEP OLAN ETKENLER. Bu bölümü bitirdiğinde basınca sebep olan kuvvetin çeşitli etkenlerden kaynaklanabileceğini fark edeceksin.

Aylin Özgen Alpaydın

FEN BİLİMLERİ TESTİ 6. SINIF

VÜCUDUMUZDA SISTEMLER. Destek ve Hareket

AKCĠĞER GRAFĠSĠNĠN DEĞERLENDĠRĠLMESĠ UZM.DR.UMUT PAYZA KATİP ÇELEBİ ÜNV. ATATÜRK EAH ACİL TIP ANABİLİM DALI

Solunum yolları Solunum yolları

T.C. ERCİYES ÜNİVERSİTESİ BİYOMEDİKAL MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİYOMEDİKAL BAKIM-ONARIM VE KALİBRASYON LABORATUVARI DENEY NO: 8 VENTİLATÖR TESTİ

Akciğerin yapısı ve görevleri

BÜYÜME. Vücudun ya da vücut bölümlerinin boyut olarak artması Yaşamın ilk 20 yılında görülen en önemli biyolojik süreçtir.

11. SINIF KONU ANLATIMI 48 DOLAŞIM SİSTEMİ 1 KALP KALBİN ÇALIŞMASI

Anestezi Esnasında ve Kritik Hastalıklarda Ortaya Çıkan Hipoksinin Tedavisinde Normobarik/Hiperbarik Ek Oksijen Tedavisinin Kullanımı FAYDALIDIR

DİNAMİK VE STATİK AKCİĞER VOLÜMLERİ

Endotrakeal Entübasyon

Testlerinin Değerlendirilmesierlendirilmesi. A.Ü. Tıp Fakültesi ACİL TIP A.B.D. Dr. Murat BERBEROĞLU

Fizyoloji. Vücut Sıvı Bölmeleri ve Özellikleri. Dr. Deniz Balcı.

11. SINIF KONU ANLATIMI 42 SİNDİRİM SİSTEMİ 1 SİNDİRİM SİSTEMİ ORGANLARI

MAKEDONYA BİYOLOGLAR BİRLİĞİ. Çözümler

Transkript:

Solunum Sistemi Dicle Aras Solunum sistemi, solunum yolları anatomisi, akciğerlerin temel anatomisi, akciğer hacim ve kapasiteleri, akciğerlerde gaz değişimi, gazların kısmi basınçları 3.9.2015 1

Solunum Sistemi Solunum sisteminin temel görevi dış ortam ile vücut arasındaki gaz değişimini sağlamaktır. Bunun için O 2 temin eder ve metabolizma sonucu kanda biriken CO 2 yi dışarı atar. CO 2 nin kandan uzaklaştırılması ve O in kana karışması işlemleri akciğerlerde gerçekleşir. 3.9.2015 2

Solunum Sistemi Solunum sistemi; solunum yolları (ağız, burun, larinks, trakea, bronşlar, bronşioller, alveoller), akciğerler ve solunum kaslarından oluşmuştur. Solunum sisteminin diğer görevleri ise; Ses oluşumu sağlamak, Balon şişirme, üfleme, gülme, hapşırma gibi günlük aktiviteler, Vücut ph ının sabit tutulması ve Solunum kaslarının urinasyon, defekasyon, doğum gibi faaliyetlerde karın kaslarına yardımcı olmak. 3.9.2015 3

Solunum Sistemi Akciğerler ile kan arasındaki O 2 ve CO 2 değişimi ventilasyon ve difüzyondur. Havanın akciğerlere mekanik olarak girip çıkmasına ventilasyon denir. Difüzyon ise moleküllerin yüksek konsantrasyondan düşük oldukları konsantrasyona doğru yaptıkları rastgele hareketlerdir. 3.9.2015 4

Solunum Sistemi Ventilasyon ile akciğerlere alınan havadaki O miktarı, venöz kandaki O miktarından daha yüksek olduğu için O, akciğerlerden kana doğru difüze olur. Venöz kandaki CO 2 de akciğerlerinkinden fazla olduğundan, CO 2 kandan akciğerlere doğru difüze olur ve ekspirasyon ile dışarı atılır. 3.9.2015 5

Solunum Sistemi Egzersizle birlikte ventilasyon hacminde artış olur. Dinlenik hacim 6 L/dk iken egzersiz ventilasyon hacmi 160 L/dk ya hatta elit sporcularda daha yüksek değerlere ulaşabilir. 3.9.2015 6

Solunum Sistemi Akciğerlerdeki bu büyük ve ani değişiklikler hassas ve karmaşık bir kontrol sistemi gerektirir. Bu kontrol sistemi; alveollerdeki hava ile kan arasındaki gaz değişiminin ve normal kan ph ının en iyi şekilde devam ettirilmesini sağlar. Farklı şiddetteki egzersizler akciğer fonksiyonlarını geliştirir. 3.9.2015 7

Solunum Yolları Anatomisi Burun ve burun boşluğu; Burun, kemik ve kıkırdak dokudan oluşan deri ile örtülü bir organdır. Normalde havanın vücuda girdiği yerdir ve 2 burun deliği bulunur. 3.9.2015 8

Solunum Yolları Anatomisi Burun deliklerinde bulunan kıllar hava ile taşınan büyük toz parçacıklarının solunum yoluna girişini engeller. Burun boşluğu veya ağız boşluğu ile solunum yollarına giren hava süzülür, ısıtılır ve nemlenir. Burun boşluğu (nazal boşluk) burnun arkasındaki bölümdür ve nazal septum ile ikiye ayrılmıştır. 3.9.2015 9

Solunum Yolları Anatomisi Burun mukozasında yer alan silia adı verilen epitelyal uzantıların hareketleri ince mukus tabakası ve havadan elimine edilen toz parçalarını farinkse doğru iter. Farinkse ulaşan mukus yutularak mideye ulaşır. 3.9.2015 10

Solunum Yolları Anatomisi Paranazal sinüsler; Kafatası kemikleri içinde (frontal, sifenoid) yer alan içi hava dolu boşluklardır, burun boşluğuna açılırlar. Sinüsler burun mukozası ile devam eden ince bir mukoza ile kaplıdır. 3.9.2015 11

Solunum Yolları Anatomisi Mukus üretir ve bu mukus burun boşluğuna boşalır. Temel fonksiyonları kafatasının ağırlığını azaltmaktır, ayrıca ses için rezonans görevi vardır. 3.9.2015 12

Solunum Yolları Anatomisi Farinks; Burun ve larinks arasındaki geçiş yoludur, ağız boşluğunun arkasındadır. Ayrıca ağız ve özefagus arasında da yemek geçişi için bulunur. 3.9.2015 13

Solunum Yolları Anatomisi Yiyeceklerin ağız boşluğundan özefagusa, havanın ise burun boşluğundan larinkse geçişini sağlar. Vokal ses oluşumuna da yardım eder. 3.9.2015 14

Solunum Yolları Anatomisi Larinks; Treakeanın başlangıç noktasında genişlediği bölümdür. Havanın soluk borusuna geçişini sağlar, yabancı maddelerin soluk borusuna geçişini engeller. Yapısında kas ve kıkırdak doku ile zarlar bulunur. 3.9.2015 15

Solunum Yolları Anatomisi Ses telleri larinksin içerisinde yer alırlar ses üretiminde görevlidirler. Normal solunumda ses telleri gevşek pozisyondadır ve teller arasında kalan boşluğa glottis denir. Yiyecek ve sıvı maddeler yutulduğunda glottis kapanır. 3.9.2015 16

Solunum Yolları Anatomisi Trakea; Trakea 2.5 cm çapında 12.5 cm uzunluğunda esnek silindirik bir tüptür. Göğüs boşluğu içinde ösefagusun önünde uzanır ve aşağıda sağ ve sol ana bronşlara ayrılır. 3.9.2015 19

Solunum Yolları Anatomisi Havayı toraks boşluğuna alır ve dışarı verir, havayı taşıyan en önemli borudur. Yabancı maddeleri filtreleme yapar, yakalar ve dışarı atar. Yapısında kıkırdak halkalar ve bunların arasında kaslar bulunur. 3.9.2015 20

Solunum Yolları Anatomisi Bronkuslar, bronşioller, alveoller; Trakeadan ayrılarak havayı akciğerlere taşıyan hava yollarına bronkus denir. Havayı alveollere taşıyan hava yollarına bronşiol denir. 3.9.2015 21

Solunum Yolları Anatomisi Bronşioller akciğer içinde gittikçe küçülürler, kıkırdak yapılar kaybolur ve sonunda alveoller olarak sonlanırlar. Gaz değişimin gerçekleştiği, akciğerlerin fonksiyonel birimleri ise alveollerdir. 3.9.2015 22

Akciğerlerin Temel Anatomisi Toraks boşluğunda, sağda ve solda iki akciğer (A) bulunur. Her akciğerin bir apeks birde bazal kısmı vardır. Sol akciğer sağdakine göre daha ince ve uzundur. Sağ akciğer üst, orta ve alt olarak üç lob içerir. 3.9.2015 23

Akciğerlerin Temel Anatomisi Sol akciğer üst ve alt olmak üzere 2 ana lob içerir. Her lob, kendi içinde 10 bronkopulmoner segmente ayrılır. Akciğerlerin üzerini viseral ve parietal plevra (iki katlı zar doku) örter. 3.9.2015 24

Akciğerlerin Temel Anatomisi Viseral (iç) ve parietal plevra (dış) arsındaki potansiyel boşluğa plevral kavite adı verilir. İçteki zarın iç kısmı A lara, dıştaki zarın dış kısmı da kostalara ve diyaframa bağlıdır. Bu iki zar ve içlerindeki sıvı, ventilasyon sırasında oluşabilecek sürtünmeyi azaltır. 3.9.2015 25

Akciğerlerin Temel Anatomisi 3.9.2015 26

Akciğerlerin Temel Anatomisi Hava, burun ve ağız yoluyla boğaz olarak da bilinen farinks e ulaşır. Farinksten geçen hava, ses tellerini içeren larinks e oradan da trakea ya ulaşır. Trakeadaki hava vücut ısısına göre ayarlanır, filtre edilir, nemlendirilir ve A lara ulaşır. 3.9.2015 27

Akciğerlerin Temel Anatomisi Trakea, A larda bronşlara ve sonra da bronşiollere ayrılır. Bronşioller, gaz değişiminin meydana geldiği hava kesesi şeklindeki alveollerde sonlanır. 3.9.2015 28

Akciğerlerin Temel Anatomisi Konkalar, burun ile sinüslerin arasındaki duvarda yerleşen ve her iki tarafta 3'er tane bulunan kemik ve bunu saran yumuşak dokudan ibarettir. Bu etler burun içi yüzeyini arttırarak nemlendirme ve ısıtma görevini sağlarlar. 3.9.2015 29

Akciğerlerin Temel Anatomisi 3.9.2015 30

Akciğerlerin Temel Anatomisi 3.9.2015 31

Akciğerlerin Temel Anatomisi 3.9.2015 32

Akciğerlerin Temel Anatomisi 3.9.2015 33

Akciğerlerin Temel Anatomisi 3.9.2015 34

Akciğerlerin Temel Anatomisi 3.9.2015 35

Akciğerlerin Temel Anatomisi Vücudumuzda 300 milyondan fazla alveol vardır. Elastik, ince ve zarımsı duvarları gaz değişimi için uygun yüzeylerdir. A larda gaz değişimi burada yapıldığından en çok kapiller damara alveoller sahiptir. Alveol hücreleri ve kapiller kan arasında difüzyon oluşur. 3.9.2015 36

Akciğerlerin Temel Anatomisi 3.9.2015 37

Akciğerlerin Temel Anatomisi 3.9.2015 38

Akciğerlerin Temel Anatomisi Alveollerde bulunan O kapiller kana ve kapiller kanda bulunan CO 2 de alveollere geçer. Dinlenme sırasında yaklaşık 250 ml O alveollerden kana ve 200 ml CO 2 de kandan alveollere geçer. Şiddetli egzersizlerde bu değer yaklaşık 25 kat artar. 3.9.2015 39

Akciğerlerin Temel Anatomisi Gaz değişimine katılmayan; ağız, burun, farinks, larinks, trakea, bronşlar ve bronşiollere iletim bölgesi, Gaz değişiminin oluştuğu alveollere ise solunum bölgesi denir. 3.9.2015 40

Ventilasyon Ventilasyonda, havanın A lara girmesine inspirasyon, A lardan çıkmasına ise ekspirasyon denir. İnspirasyon: Diyafram ve eksternal interkostal kasların çalışmasıyla sağlanan aktif bir harekettir. Bu kaslar kostaları ve sternumu yukarı, ileri veya dışarı doğru kaldırır. Aynı anda diyafram da kasılır ve aşağı doğru düzleşir. 3.9.2015 41

Ventilasyon Diyafram kası kasıldığında karın boşluğundaki organları aşağı ve öne doğru iter. Kaburgalar arasındaki eksternal interkostal kaslar ve pektoralis minör kası kaburgaları yukarı dışa doğru kaldırır. Sternokleidomasteoid kası da sternumu yukarı kaldırır. 3.9.2015 42

Ventilasyon Göğüs kafesi büyüyünce A hacmi genişler ve A lar içindeki intrapulmoner basınç azalarak vücudun dışındaki basınçtan düşük hale gelir. Oluşan basınç farkının azaltılması için basıncın yüksek olduğu dışarıdan, basıncın düşük olduğu A lara hava girişi olur. 3.9.2015 43

Ventilasyon Egzersiz sırasındaki gibi derin inspirasyonlarda, göğüs ve boyun bölgesindeki diğer bazı kaslar da göğüs kafesinin genişletilmesine yardımcı olur. 3.9.2015 44

Ventilasyon Ekspirasyon: Dinlenme sırasında ekspirasyon pasif bir harekettir. Ekspirasyon, inspirasyon ile kasılan kasların gevşemesi ve A ların elastik geri çekilimi ile gerçekleşir. Değişimler sonucunda başlangıç pozisyonuna gelinince göğüs kafesindeki basınç artar ve içerideki hava dışarı doğru itilir. 3.9.2015 45

Ventilasyon Egzersiz gibi zorlayıcı durumlarda ekspirasyonda aktif hale gelir. İnternal interkostal kaslar kasılarak kostaları aşağı doğru çeker. Ayrıca karın kasları da kasılır ve karın içi intra-abdominal basınç artar. Böylece diyafram dinlenik pozisyonuna daha kolay döner. Karın kaslarının kasılması ayrıca göğüs kafesinin aşağı ve içeri çekilmesini sağlar. 3.9.2015 46

Ventilasyon 3.9.2015 47

Ventilasyon 3.9.2015 48

Ventilasyon 3.9.2015 49

Ventilasyon Solunum sırasında görülen basınç değişiklikleri, intra-torasik ve intra-abdominal, solunuma yardımcı olmanın yanında venöz kanın kalbe geri dönüşünde de etkilidir. Basınçlar artınca kan büyük vene iletilir, ven sıkışarak kanı kalbe boşaltır. Basınçlar azalınca ven genişler ve kan ile dolar. Bu hareketler venöz dönüşün temelini oluşturur. 3.9.2015 50

Maksimum Dakika Ventilasyonu (MDV) Bir dakika içerisinde A lara giren veya çıkan hava miktarına MDV ya da solunum dakika ventilasyonu (SDV) denir. MDV, tidal volüm (TV) veya solunum volümü (SV) ile solunum frekansının (SF) çarpımıdır. MDV= TV (L/soluk) * SF (soluk/dk) 3.9.2015 51

Maksimum Dakika Ventilasyonu (MDV) Dinlenme ventilasyonu: MDV dinlenik durumda, yaşa ve cinsiyete bağlı olarak değişir. Kadınların MDV daha azdır. Dinlenme sırasında ortalama SV 0.50 L/dk ve SF 12 dir. Öyleyse ortalama MDV 6L kadardır. 3.9.2015 52

Maksimum Dakika Ventilasyonu (MDV) Egzersiz ventilasyonu: Egzersizle birlikte MDV artışının en önemli nedeni kasların O ihtiyacının ve vücut tarafından üretilen CO 2 nin artmasıdır. MDV, uzun dayanıklılık egzersizlerde erkeklerde 80-120 L/dk ya ve kadınlarda 45-80 L/dk ya çıkmaktadır. Kısa süreli maksimal egzersizlerde ise erkeklerde 120-140 L/dk ya ulaşmaktadır. 3.9.2015 53

Maksimum Dakika Ventilasyonu (MDV) SF ise özellikle de kısa süreli maksimal egzersizlerde 35-40 soluk/dk ya çıkabilmektedir. SV ve SF nin artmasıyla MDV, erkeklerde 180L/dk ya ve kadınlarda 130 L/dk ya ulaşabilir. Antrenmansız kişilerin egzersiz MDV leri daha düşüktür. Ancak daha yüksek ventilasyon değerlerine sahiptirler. Çünkü ventilasyon verimleri düşüktür. 3.9.2015 54

Alveolar Ventilasyon ve Anatomik Ölü Boşluk Her solukta A lara alınan havanın tamamı alveollere ulaşıp gaz değişimine katılamaz. Bir miktar hava; burun, ağız, farinks, trakea, bronşlar ve bronşiollerde kalır. Bu hava hacmine anatomik ölü boşluk denir. Anatomik ölü boşluğun hacmi erkeklerde 0.15 L, kadınlarda 0.10 L kadardır. 3.9.2015 55

Alveolar Ventilasyon ve Anatomik Ölü Boşluk Alveollere ulaşan ve gaz değişimine katılan havaya alveolar ventilasyon denir. Alveolar ventilasyonun hacmi; SV ye, SF ye ve anatomik ölü boşluğun miktarına bağlıdır. Genellikle 0.50 L lik solunumun, 0.35 L si alveol yüzeylerine ulaşabilir. 3.9.2015 56

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Spirometri; Akciğer ventilasyonunun incelenmesinde akciğerlere giren ve çıkan hava miktarlarının kaydedilmesidir. Spirometre; Spirometri işlemini yapan cihazlar. Spirogram; Spirometre ile elde edilen akciğer hacim ve değişikliklerini gösteren diyagram. 3.9.2015 57

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri 3.9.2015 58

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri 3.9.2015 59

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri 3.9.2015 60

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri A. Statik Akciğer Hacimleri; 1. Soluk hacmi 2. İnspirasyon yedek hacmi 3. Ekspirasyon yedek hacmi 4. Rezidüel (artık) hacim B. Dinamik Akciğer Hacimleri; 1. Zorlu ekspirasyon hacmi 2. Maksimum istemli ventilasyon 3.9.2015 61

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Soluk hacmi; normal solunum ile akciğerlere alınan veya akciğerlerden çıkan havanın hacmidir. Ortalama miktarı 500 ml kadardır. 3.9.2015 62

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri İnspirasyon yedek hacmi (İYH); Normalin üstünde, derin bir inspirasyon ile inspire edilebilen havanın volümüdür. Değeri yaklaşık 3000 ml kadardır. 3.9.2015 63

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Ekspirasyon yedek hacmi (EY); Normalin üstünde, derin bir ekspirasyon ile ekspire edilebilen havanın volümüdür. Ortalama miktarı 1100 ml dir. 3.9.2015 64

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Rezidüel (artık) hacim; en zorlu bir ekspirasyondan sonra bile akciğerlerde kalan havanın miktarıdır. Ortalama değeri 1200 ml dir. 3.9.2015 65

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Zorlu ekspirasyon hacmi; akciğer fonksiyonlarının değerlendirilmesinde kullanılan testlerden birisidir. Zamana karşı akciğerlerden çıkartılan hava miktarını tanımlamak için kullanılır. Bunun için ekspirasyonun birinci saniyesinde çıkartılan hava miktarını ölçülür ve buna FEV1 denir. 3.9.2015 66

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri FEV1 in zorlu vital kapasiteye (FEV1/FVC) oranı yaklaşık % 80 kadardır. Solunum yolunda herhangi bir obstruksiyon olduğunda bu değer düşer. 3.9.2015 67

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Maksimum istemli ventilasyon; kişinin bir dakikada alabileceği maksimum hava miktarıdır. Kişi 15 sn süresince hızlı ve derin soluk alıp verir. Bu süre içerisinde alabildiği hava miktarı 4 ile çarpılarak maksimum hava miktarı saptanır. 3.9.2015 68

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Solunum döngüsündeki olaylar tanımlanırken bazen akciğer hacimlerinin iki yada daha fazlasının bir arada ifade edilmesi gerekebilir. Bu tür kombinasyonlar akciğer kapasiteleri olarak tanımlanır. 3.9.2015 69

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri A. Akciğer kapasiteleri; 1. Vital kapasite 2. İnspirasyon kapasitesi 3. Fonksiyonel artık kapasite 4. Toplam akciğer kapasitesi 3.9.2015 70

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Vital kapasite (VK); maksimal inspirasyondan sonra A lardan verilebilen hava hacmidir. VK; solunum hacmi, inspirasyon yedek hacmi ve ekspirasyon yedek hacminden oluşur. Değeri 3000+500+1100= 4600 ml dir. 3.9.2015 71

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri İnspirasyon kapasitesi (İK); normal istirahat ekspirasyon düzeyinden sonra maksimal bir inspirasyonla alınan hava hacmidir. İK, solunum hacmi ve inspirasyon yedek hacminden oluşur. Değeri yaklaşık 3000+500= 3500 ml dir. 3.9.2015 72

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Zorlu vital kapasite (ZVK); maksimal inspirasyon sonrasında, hızla ve zorla yapılan ekspirasyon ile verilebilen hava miktarıdır. 3.9.2015 73

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Fonksiyonel rezidüel kapasite (FRK); normal ekspirasyon sonrasında A larda kalan hava hacmidir. FRK; rezidüel volümden ve ekspirasyon yedek volümünden oluşur. Değeri yaklaşık 1100+1200= 3100 ml dir. 3.9.2015 74

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Total akciğer kapasitesi (TAK); maksimal inspirasyon sonrasında A larda bulunan toplam havanın hacmidir. Vital kapasite + rezidüel hacim ile bulunur. Değeri 4600+1200= 5800 ml dir. 3.9.2015 75

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Yüzme sporu dışında antrenmanın bu A kapasiteleri üzerinde fazla etkisi yoktur. Bu volüm ve kapasiteler vücut büyüklüğü ve pozisyonuna bağlı olarak değişiklik gösterir. 3.9.2015 76

Akciğer Hacim ve Kapasiteleri Tüm akciğer hacim ve kapasiteleri, kadınlarda erkeklerinkinden % 20-25 daha düşüktür. İri ve atletik kişilerde küçük ve zayıf kişilerden daha düşüktür. 3.9.2015 77

Akciğerlerde Gaz Değişimi Akciğerlerdeki gaz değişimine pulmoner difüzyon denir. İki önemli görevi vardır. Bunlar; 1. hücrelerde oksidatif enerji üretiminde kullanıldığı için kandaki miktarı azalan O seviyesini yükseltmek, 2. venöz kanla gelen CO 2 nin A lara geçişini sağlamaktır. 3.9.2015 78

Akciğerlerde Gaz Değişimi Pulmoner difüzyon; A lara O getiren hava (ventilasyon) ve A lardan O alarak CO 2 yi bırakan kan (perfüzyon) olarak iki bölümden oluşur. Hava pulmoner ventilasyon ile A lara gelir. Kan ise, önce vena kava ile kalbin sağ ventrikülüne buradan da pulmoner artere gelir ve A kapiller damarlarına kadar ilerler. 3.9.2015 79

Akciğerlerde Gaz Değişimi A kapiller damarları, A daki alveollerin etrafını çevreler. Kapiller damarların ve alveollerin duvarları gaz değişimini sağlayacak şekilde incedir. Bu şekilde alveoller ile A kapiller damarları arasında gaz değişimi gerçekleşir ve O kana, kandaki CO 2 de A lara geçer. 3.9.2015 80

Akciğerlerde Gaz Değişimi 3.9.2015 81

Gazların Kısmi Basıncı Solunan hava bir gaz karışımıdır. Gazlar karışımdaki konsantrasyonları oranında belli bir basınca sahiptirler. Bir gaz karışımı içinde her bir gazın uyguladığı bireysel basınca kısmı veya parsiyel basınç denir. 3.9.2015 82

Gazların Kısmi Basıncı Dalton un gaz kanunlarına göre, bir gaz karışımının toplam basıncı karışımdaki gazların kısmi basınçlarının toplamına eşittir. Solunan hava % 79.04 nitrojen, % 20.93 O ve % 0.03 CO 2 den oluşur ve deniz seviyesindeki atmosferik basıncı (barometrik basıncı) 760 mmhg dir. 3.9.2015 83

Gazların Kısmi Basıncı Buna göre havadaki nitrojenin kısmi basıncı 600.7 mmhg, O nınki 159.0 mmhg (PO) ve CO 2 ninki 0.3 mmhg dir (PCO2). 3.9.2015 84

Gazların Kısmi Basıncı Vücuttaki gazlar sıvı içerisinde örneğin kanda çözünürler. Henry nin gaz kanunlarına göre gazlar sıvı içerisinde o sıvıdaki çözünülebilirlik düzeyleri ve ortam ısısına bağlı olarak kısmi basınçları oranında çözünürler. 3.9.2015 85

Gazların Kısmi Basıncı Bir gazın kandaki çözünebilirliği sabittir ve kanın ısısı da genel olarak aynıdır. Bu nedenle alveoller ve kan arasındaki gaz değişimi için en önemli faktör iki alan arasındaki basınç farkıdır. Alveol zarının iki tarafındaki gazların kısmi basınçlarının farklı olması sonucunda gaz değişimi gerçekleşmektedir. 3.9.2015 86

Gazların Kısmi Basıncı Atmosfer havasında; Gazın adı Yüzdesi Basıncı Oksijen % 20.8 159 mmhg Nitrojen (azot) % 79 597 mmhg Karbondioksit % 0.04 0.3 mmhg ve diğerleri Su % 0.50 3.7 mmhg Toplam 100 760 mmhg 3.9.2015 87

Gazların Kısmi Basıncı Solunum yollarında; Gazın adı Yüzdesi Basıncı Oksijen % 19,67 149 mmhg Nitrojen (azot) % 74 564 mmhg Karbondioksit % 0.03 0.4 mmhg ve diğerleri Su % 6,20 47 mmhg Toplam 100 760 mmhg 3.9.2015 88

Gazların Kısmi Basıncı Alveol havasında; Gazın adı Yüzdesi Basıncı Oksijen % 13,6 104 mmhg Nitrojen (azot) % 79.4 596 mmhg Karbondioksit ve diğerleri % 5,3 40 mmhg Su % 6,2 47 mmhg Toplam 100 760 mmhg 3.9.2015 89

Gazların Kısmi Basıncı Ekspirasyon havasında; Gazın adı Yüzdesi Basıncı Oksijen % 15,7 120 mmhg Nitrojen (azot) % 74.5 566 mmhg Karbondioksit % 3,6 27 mmhg Ve diğerleri Su % 6,2 47 mmhg Toplam 100 760 mmhg 3.9.2015 90