T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) İNŞAAT TEKNOLOJİSİ AHŞAP KEPENK-PANJUR ANKARA 2006
Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller; Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 02.06.2006 tarih ve 269 sayılı Kararı ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında kademeli olarak yaygınlaştırılan 42 alan ve 192 dala ait çerçeve öğretim programlarında amaçlanan mesleki yeterlikleri kazandırmaya yönelik geliştirilmiş öğretim materyalleridir (Ders Notlarıdır). Modüller, bireylere mesleki yeterlik kazandırmak ve bireysel öğrenmeye rehberlik etmek amacıyla öğrenme materyali olarak hazırlanmış, denenmek ve geliştirilmek üzere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında uygulanmaya başlanmıştır. Modüller teknolojik gelişmelere paralel olarak, amaçlanan yeterliği kazandırmak koşulu ile eğitim öğretim sırasında geliştirilebilir ve yapılması önerilen değişiklikler Bakanlıkta ilgili birime bildirilir. Örgün ve yaygın eğitim kurumları, işletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modüllere internet üzerinden ulaşılabilirler. Basılmış modüller, eğitim kurumlarında öğrencilere ücretsiz olarak dağıtılır. Modüller hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz ve ücret karşılığında satılamaz.
İÇİNDEKİLER AÇIKLAMALAR...ii GİRİŞ...1 ÖĞRENME FAALİYETİ 1...3 1. Kepenk Panjur kasası...3 1.1 Kepenk-Panjur Doğrama Elemanlarını Birleştirme...3 1.1.1:Birleştirme Elemanları...3 1.1.1.1:Ağaç Tutkalı:...3 1.1.1.2 Çiviler...4 1.1.1.3 Vidalar...4 1.1.1.4 Kavelalar...5 1.1.2 Birleştirme Şekilleri...5 1.1.3 Birleştirme Kuralları...8 1.1.4 Dikkat Edilecek Hususlar...8 1.2 Kepenk-Panjur Kasa Çerçeveleri Gönyesinde Sabitleme...9 1.2.2 Çapraz Köşelere Çıta Çatmak...9 1.2.3 Birleştirme Yerlerindeki Fazlalıkları Kesme ve Ölçüsüne Getirme...9 UYGULAMA FAALİŞYETİ...10 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME...15 ÖĞRENME FAALİYETİ 2...17 2. Kepenk Panjur Kanatları...17 2.1 Kepenk Panjur Kanat Doğrama Elemanlarını Birleştirme...17 2.1.1 Birleştirme Elemanları...17 2.1.2 Birleştirme Şekilleri...17 2.1.3 Birleştirme Kuralları...22 2.1.4 Dikkat Edilecek Hususlar...22 2.2 Kepenk-Panjur Çerçeveleri Gönyesinde Sabitleme...22 2.2.1:Gönyeye Bakma...22 2.2.2 Çapraz Köşelere Çıta Çatmak...22 2.3 Birleştirme Yerlerindeki Fazlalıkları Kesme ve Ölçüye Getirme...22 UYGULAMA FAALİYETİ...23 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME...30 MODÜL DEĞERLENDİRME...32 CEVAP ANAHTARLARI...35 KAYNAKLAR...36 i
AÇIKLAMALAR AÇIKLAMALAR KOD ALAN DAL/MESLEK MODÜLÜN ADI MODÜLÜN TANIMI SÜRE ÖN KOŞUL YETERLİK MODÜLÜN AMACI EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 582YIM076 İnşaat Teknolojisi Alanı Ahşap Doğramacılığı ve Kaplamacılığı Ahşap Kepenk-Panjur Ahşap Kepenk-panjur, kasa ve kanadın yerine montajını gösteren öğretim materyalidir. 40/32+(40/32 uygulama tekrarı) Doğrama elemanlarını hazırlama modülünü başarmak. Ahşap kepenk panjur kasası ve kanadını yapmak. Genel Amaç; Bu modül ile uygun ortam sağlandığında ahşap kepenk-panjur kasası ve kanadını montajını, yöntem ve tekniklerine uygun olarak yapabileceksiniz. Amaçlar; Kepenk-panjur kasasını kuralına göre monte edebileceksiniz. Ahşap kepenk-panjur kanatlarını kuralına göre yapabileceksiniz. Ortam: Ahşap atölyesi Donanım: Ahşap el aletleri Kereste Birleştirme elemanları Ağaç işleme makineleri Bu modülün içinde yer alan her faaliyetten sonra verilen, ölçme araçları ile kazandığınız bilgi ve becerileri ölçerek kendi kendinizi değerlendireceksiniz. Öğretmen, bu modül sonunda öğrencilere ölçme aracı uygulayarak kazandığınız bilgi ve becerileri ölçerek değerlendirecektir. ii
GİRİŞ GİRİŞ Sevgili öğrenci, İnsanlar zevklerine göre çeşitli kepenk ve panjur talebinde bulunabilirler. Bize düşen ise isteğe göre pencere kanat ve kasası ile kepenk ve panjur kasasını bütünleştirmektir. Kepenk sistemleri, genelde az katlı apartman tipi uygulamalarında gerçekleştirilebilecek veya villa tarzı binalarda, kullanılabilecek bir üründür. Kepenk ve panjurlar aynı zamanda binalarda güvenlik alanında da fayda sağlamaktadır. Güvenliğin yanında ışık yağmur rüzgâr gibi dış etkilere karşıda koruyucu özelliği vardır. Bütün bunların yanında binaların daha güzel görünmelerini de sağlamaktadır. Kepenk panjur sistemlerini, tek kanatlı, çift kanatlı, katlanır kanatlı olarak değişik şekillerde uygulayabiliriz. Dış cepheden montajları ise; duvar yüzeyinden, ilave kasaya ve kendi kasasına olmak üzere değişik yöntemlerle yapılmaktadır. Sizde bu modülle pencere doğramasının son işlemi olan kepenk-panjur kasasının ve kanadının yapılmasını, takılmasını ve montajını öğreneceksiniz. Eğitim sürecini başarıyla sonuçlandırmak sizin bu konuda göstereceğiniz ilgi ve çabaya bağlıdır. 1
2
ÖĞRENME FAALİYETİ-1 ÖĞRENME FAALİYETİ 1 AMAÇ Bu faaliyetteki bilgiler doğrultusunda ahşap kepenk panjur kasasını kuralına uygun olarak yapabileceksiniz. ARAŞTIRMA Kepenk panjur çeşitlerini ve üreticilerini araştırınız. İnternet ortamından konu ile ilgili araştırmalar yapınız. Çevrenizde kepenk ve panjur uygulamaları ile ilgili bilgiler almak amacıyla üretim yapan işletmeleri ziyaret ediniz. Yaptığınız araştırmalarınızı sınıf ortamında arkadaşlarınızla paylaşınız. 1. KEPENK PANJUR KASASI 1.1 Kepenk-Panjur Doğrama Elemanlarını Birleştirme 1.1.1:Birleştirme Elemanları 1.1.1.1:Ağaç Tutkalı: Ahşap kepenk-panjur doğramalarının köşe ve ara kayıt birleştirmelerinde kullanılan bağlayıcıdır. Beyaz ve pembe ( masif tutkalı) olarak da isimlendirilir. Polivinil asetat esaslı, su bazlı, emülsiyon tutkalıdır. Şeffaflaşmadan kuruyan çeşitleride vardır. Kuruyunca şeffaflaşan çok güçlü ahşap tutkalıdır: İskelet işlerinde, yüzey laminatlarında, sert ağaçlarda, sunta, mdf, lam ve her türlü ahşaptan birinin diğerlerine ve kendi türünden bir malzemeye yapıştırılmasında mükemmel sonuç verir. Resim 1: Plastik tutkal 3
1.1.1.2 Çiviler Ahşap kepenk-panjur kasalarını köşe ve ara kayıtların birleştirilmesinde kullanılır. Standart çap ve boylarına göre isim alırlar.( Tel çivi, 3 lük, 4 lük çivi vb) 1.1.1.3 Vidalar Resim 2: Çivi örnekleri Ahşap parçalarının birbirine bağlanmasında kullanılan birleştirme elemanlarıdır. Vida üzerindeki dişler iş parçasına ilerlemesini sağlar. Ahşap vidalar piyasada grosa adı verilen içersinde144 adet vida bulunan paketler içinde satılmaktadır. Bunlardan başka içersinde 250, 500, 1000 adet bulunan sunta vidaları paketleri de piyasada bulunmaktadır. Vidaların piyasada kullanılan değişik çeşitleri vardır. Düz başlı vidalar Mercimek başlı vidalar Yuvarlak başlı vidalar Trifon vidalar Resim 3: Vida örnekler 4
1.1.1.4 Kavelalar Ahşap pencere doğramalarının köşe birleştirmelerinde kullanılan ahşap ve metalden yapılan birleştirme elemanlarıdır. Ahşap kavelalar 6 8 10 mm çaplı olarak kavela makinelerinde imal edilirler. Metal kavelalar aynı ölçülerde ucu sivri artı şeklinde imal edilirler. 1.1.1.5 Poli üreten köpük 1.1.2 Birleştirme Şekilleri Resim 4: Ahşap ve metal kavela örnekleri Ahşap kepenk-panjur kasalarında birleştirme işlemi köşe, ara ve orta kayıtlarda aşağıdaki şekillerde yapılır. Birleştirmelerde genelde şu yöntemler uygulanır. Hampaylı zıvana birleştirme Açık zıvana birleştirme Kertme birleştirme 5
Şekil 1: Zıvanalı birleştirme net resim ve perspektifi 6
Şekil 2: Kertme kasa birleştirme net resim ve perspektif görünüş 7
1.1.3 Birleştirme Kuralları Şekil 3: Kaslarda orta kayıt birleştirme yöntemi İşlenmiş kasa doğrama parçaları üzerinde zıvana kalınlıkları iş resmine göre markalanır. Dişi ve erkek zıvana şerit testere makinesinde hazırlanmalıdır. Çerçevenin oturacağı lambaları, pah varsa pahları ( daire testere veya freze makinesinde ) açılmalıdır. İşlem parçalarının iç yüzeyleri alıştırılmalıdır. İşlem parçaları birleştirmeden önce tutkallanmalıdır. Tutkallanan iş parçaları köşelerden çivi ve vidalar ile sağlamlaştırılmalıdır Kertme birleştirmeler çivi ve vidalar ile sabitlenmelidir. 1.1.4 Dikkat Edilecek Hususlar Parçaların yüz-cumba işlemi yapılmış olmalıdır. Parça kalınlıkları birbirinden farklı olmamalıdır. Parçaların markalaması iş resmindeki ölçülere uygun olmalıdır. Parçaların alıştırma işleminde tutkalın kalınlık yapması nedeniyle 1 mm lik çalışma boşluğu bırakılmalıdır. Lamba ve pahların uygulama yönlerine dikkat edilmelidir. 8
1.2 Kepenk-Panjur Kasa Çerçeveleri Gönyesinde Sabitleme 1.2.1 Gönyeye Bakma Tutkallanmış olan parçaları birleştirilir. Marangoz gönyesi ile köşelerin gönyesine bakılır. Büyük kasaların köşegen kontrolü metre yardımı ile yapılır. 1.2.2 Çapraz Köşelere Çıta Çatmak Ahşap kepenk-panjur kasalarının yerine montaj yapılıncaya kadar gönyesinin bozulmasını engellemek için kasa köşelerine 1 x 1,5 cm kesitli çıtalar çakılır. Montaj ve sıkıştırma işleminden sonra kasalara çakılan çıtalar sökülür. Köşe çıtaların çakılmasında kullanılan çiviler mümkün olduğunca küçük olmalıdır ve çiviler tam çakılmamalıdır. 1.2.3 Birleştirme Yerlerindeki Fazlalıkları Kesme ve Ölçüsüne Getirme Köşe birleştirme işlemi yapılıp sabitleme işleminden sonra erkek ve dişi zıvana uçları el testeresi ile veya kasanın büyüklüğüne göre daire testere makinesi ile kesilmelidir. Fazlalıkların kesilmesi ile beraber kasalar kesin ölçüsüne getirilmiş olur. 9
UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİŞYETİ İşlem Basamakları Öneriler Doğramaya Hazırlık Ve Doğrama Elemanlarını Hazırlama modülünden faydalanınız. Hazırladığınız parçaların dar ve geniş yüzeylerini kontrol ediniz. Resim 5: Markalama yapılması Kasa elemanlarının markalamasını yapınız. Temiz ve itinalı olarak çalışınız, iş kıyafetinizi giyiniz Gerekli güvenlik önlemlerini alınız, zamanı ve malzemeyi iyi kullanınız. Resim 6: Zıvana kapaklarının düşürülmesi Kasa elemanlarını hazırlayınız. Makinelerde çalışırken dikkatli olunuz 10
Birleştirme işleminde lamba yapılacak ise lambaların yönüne dikkat ediniz. Resim 7: Zıvananı alıştırılması Uygun köşe birleştirme ek veya geçmeleri uygulayınız. Lambaların içe gelmesi gerekir, dikkat ediniz. Resim 8: Kertme birleştirme uygulaması Köşe birleştirmelerin alıştırmalarını tutkal payını dikkate alarak yapınız. Resim 9: Kesilen yüzeyin alıştırılması 11
Köşe birleştirmelerin alıştırmalarını yapınız Birleştirme işleminde lambaların yönüne dikkat ediniz. Resim 10 Tutkallama işleminden sonra uygun birleştirme elemanı ile birleştirmeyi yapınız. Resim 11: Kepenk-Panjur kasası 12
Resim 12 Köşelerin gönyesine bakılırınız. Kasanın iç köşelerinden gönyesine bakınız. Resim 13 Büyük kasalarda gönye kontrolünü köşegenlerden metre ile yapınız. Resim 14: Çapraz çıtaların çakılması 13
Köşelerin montajda gönyesinin bozulmasını önlemek için çapraz çıta çakılır. Resim 15 Kasa kesin ölçüsüne getirilir. Çapraz çıtaların çakılmasından sonra tutkal kuruyuncaya kadar kasayı düzgün bir yerde bekletiniz. Resim. 16 Birleştirme yerlerindeki fazlalıkları kesiniz. TEBRİKLER KEPENK-PANJUR KASASINI OLUŞTURDUNUZ. 14
ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Bu faaliyette kazanmış olduğunuz bilgileri aşağıda verilen soruları cevaplandırarak değerlendiriniz. A-OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULAR) 1. Aşağıdakilerden hangisi ahşap kepenk-panjur doğrama elemanlarını birleştirme elemanı olarak kullanılmaz? A) Çivi B) Vida C) Ahşap kavela D) Tutkal E) Şakül 2. Kasaların köşelerine çapraz çıta çakılmazsa kasada meydana gelecek olumsuz olay aşağıdakilerden hangisidir? A) Kasanın gönyesi bozulur. B) Kasasının rengi bozulur. C) Kasaya metal aksamlar takılamaz. D) Kasanın gönyesi düzelir. E) Kasaya kanatlar kolay takılır. 3. Kasaların köşelerinde gönyesine bakılmasındaki amaç nedir.? A) Kasa kanadının takılması B) Kasasının renginin hazırlanması C) Kasaya metal aksamlar takılması D) Kasa köşelerinin 90 derece dik olması için bakılır. E) Kasaya kanatlar kolay takılır. 4. Aşağıdaki resimde hangi işlem uygulanmaktadır A) Birleştirme yerlerine tutkal sürülmektedir B) Kasa köşelerinin gönyesine bakılıp çıta çakılmaktadır C) Kasaya metal aksam takılmaktadır. D) Kasanın duvara montajı yapılmaktadır E) Köşe birleştirmelerin alıştırmaları yapılmaktadır. 15
B. UYGULAMALI TEST Bir arkadaşınızla birlikte yaptığınız uygulamayı değerlendirme ölçeğine göre değerlendirerek, eksik veya hatalı gördüğünüz davranışları tamamlayınız. DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ DEĞERLE ÖLÇEĞİ DEĞERLENDİRME KRİTERLER İşlem Basamakları Kasa parçalarını hazırladınız mı? Köşe birleştirme uygulamasını belirlediniz mi? Köşe birleştirmesini yaptınız mı? Zıvana yüzeylerinin alıştırmalarını yaptınız mı? Tutkallamayı uygun şekilde yaptınız mı? Bileştirmeleri yaptınız mı? Birleştirme elemanlarını kullanarak birleşimleri yaptınız mı? Kasanın gönye kontrolünü yaptınız mı? Kasa köşelerine çapraz çıtaları çatkınız mı? Takımlarınızı toplayıp çalışma ortamınızı temizlediniz mi? Zamanı iyi kullandınız mı? Evet Hayır DEĞERLENDİRME Yaptığınız değerlendirme sonunda hayır şeklindeki cevaplarınızı bir daha gözden geçiriniz. Kendinizi yeterli görmüyorsanız öğrenme faaliyetini tekrar ediniz. Eksikliklerinizi araştırarak ya da öğretmeninizden yardım alarak tamamlayabilirsiniz. Tüm sorulara doğru cevap vermişseniz diğer öğrenme faaliyetine geçiniz. 16
ÖĞRENME FAALİYETİ 2 ÖĞRENME FAALİYETİ 2 AMAÇ Bu faaliyetteki bilgiler doğrultusunda ahşap pencere kanadı çatmayı kuralına uygun olarak yapabileceksiniz ARAŞTIRMA Ahşap panjur kanatlarının sektörde yapım aşamalarını, yeni teknolojileri araştırınız. İnternet ortamından bilgiler edinmeye çalışınız. Araştırma sonuçlarını sınıf ortamında tartışınız. 2. KEPENK PANJUR KANATLARI 2.1 Kepenk Panjur Kanat Doğrama Elemanlarını Birleştirme 2.1.1 Birleştirme Elemanları Kepenk panjur kasasında kullanılan birleştirme elemanları kullanılır 2.1.2 Birleştirme Şekilleri Kepenk panjur kanatlarında genellikle aşağıdaki birleştirme yöntemleri uygulanır. Hampaylı zıvana birleştirme Açık zıvana birleştirme Yarım açık zıvana birleştirme 17
Şekil 4: Kanat ara kayıt ortada zıvana birleşimi 18
Şekil 5: Sabit yapraklı panjur kayıtları birleşimi 19
Şekil 6: Kanat köşe zıvana birleşimi. 20
Şekil 7: Açık zıvanalı köşe birleştirme 21
2.1.3 Birleştirme Kuralları İşlenmiş kanat doğrama parçaları üzerinde zıvana kalınlıklarını iş resmine göre markalanmalıdır. Dişi ve erkek zıvana şerit testere makinesinde yapılabileceği gibi delik makinelerinde de dişi zıvanalar hazırlanabilir. Ayrıca bu amaçla kullanılan zıvana kesme makineleri de bulunmaktadır. Çerçevenin oturacağı lambaları, pah varsa pahları ( daire testere veya freze makinesin de ) açılmalıdır. İşlem parçalarının iç yüzeyleri alıştırılır. İşlem parçaları birleştirmeden önce tutkallanır. 2.1.4 Dikkat Edilecek Hususlar Parçaların yüz-cumba işlemi yapılmış olmalıdır. Parça kalınlıkları birbirinden farklı olmamalıdır. Parçaların markalaması iş resmindeki ölçülere uygun olmalıdır. Parçaların alıştırma işleminde tutkalın kalınlık yapması nedeniyle 1 mm lik çalışma boşluğu bırakılmalıdır. Lamba ve pahların uygulama yönlerine dikkat edilmelidir. 2.2 Kepenk-Panjur Çerçeveleri Gönyesinde Sabitleme 2.2.1:Gönyeye Bakma Tutkallanmış olan parçaları birleştirilir. Marangoz gönyesi ile köşeleri gönyesine getirip marangoz tezgâhı üzerine işkencelerle sabitlenir. Gönye kontrolünü köşegenlerden metre yardımıyla yapabiliriz. 2.2.2 Çapraz Köşelere Çıta Çatmak Kanatlar çok büyük olmadıklarından dolayı gönyelerinde genellikle kaçmalar olmaz. Bu nedenle köşelere çapraz çıta çakılmaz. 2.3 Birleştirme Yerlerindeki Fazlalıkları Kesme ve Ölçüye Getirme Köşe birleştirme işlemi yapılıp sabitleme işleminden sonra erkek ve dişi zıvana uçları el testeresi ile veya kanadın büyüklüğüne göre daire testere makinesi ile kesilmelidir. Böylece kanat kesin ölçüsüne getirilmiş olur. 22
UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İşlem Basamakları Öneriler Doğramaya Hazırlık ve Doğrama Elemanlarını Hazırlama modülünden faydalanınız. Hazırladığınız parçaların dar ve geniş yüzeylerini kontrol ediniz Resim 17 Kanat elemanlarını işe uygun makinelerde hazırlayınız. Temiz ve itinalı olarak çalışınız, iş kıyafetinizi giyiniz. Gerekli güvenlik önlemlerini alınız, zamanı ve malzemeyi iyi kullanınız. Resim 18 Makinelerde çalışırken dikkatli olunuz Uygun köşe birleştirme ek veya geçmeleri uygulayınız. 23
Birleştirme işleminde lamba yapılacak ise lambalar yönüne dikkat ediniz. Resim 19 Köşe birleştirmelerin alıştırmalarını yapınız Lambaların içe gelmesi gerekir, dikkat ediniz. Resim 20 Köşe birleştirmelerin alıştırmalarını tutkal payını dikkate alarak yapınız. Resim 21 24
Kasanın iç köşelerinden gönyesine bakınız. Resim 22 Köşelerin gönyesine bakılır Yaprak yönlerini belirlendikten sonra uygun kalıp hazırlayarak standart çalışınız Kanat genişliğine göre kepenk parçalarını eşit ölçülerde hazırlayınız. Resim 23 Panjur yapılıyorsa yaprak yönlerini işaretleyiniz. Resim. 24 25
Kepenk yapılacaksa kanat üzerinde gerekli kinişleri açınız. Tutkallama sırasında çok fazla tutkal sürmemeye çalışınız. Kenarlarda gereksiz birikintilere sebep olacağından temizleme güçlüğü olabilir. Resim 24 Dişi ve erkek zıvana yüzeylerini tutkallayınız. Tutkalın kuruma süresince kanadı hareket ettirmeyiniz. Resim 25 Tutkallama işleminden sonra uygun birleştirme elemanı ile birleştirmeyi yapınız. 26
Birleştirme yerlerinden sağlamlaştırmayı unutmayınız. Resim 26 Köşelerin merkezlerini bulunuz Delme işlemini keskin matkaplarla ve dik olarak yapınız. Kalabalık işlerde delikleri delik makinelerinde makine yoksa uygun kalıpla seri olarak deliniz. Resim 27 Kavelaya uygun matkap ucuyla merkezlerden deliniz Delik çapına uygun kavela kullanınız. Resim.28 Deldiğiniz merkezlere kavelayı çakınız. 27
Kavela boyunu kesmemiz gerekirse mümkünse çakmadan kesmeliyiz. Çaktıktan sonra keserken kanat parça yüzeylerine zarar vermeyiniz Resim 29 Kavela fazlalıklarını el testeresi ile kesiniz Fazlalıkların kesilmesi sırasında düzgün olmasına dikkat ediniz. Resim.30 Kayıtların fazlalıklarını el testeresiyle kesiniz. Panjur yapraklarını elyaf ve düzgünlüğüne dikkat ederek sıralayınız. Resim 31 28
Panjur yapraklarını yerleştiriniz. Resim 32 Resim 33 Panjur kanadı oluşturulur. Resim 34 Kepenk kanadını oluşturunuz. 29
ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Bu faaliyette kazanmış olduğunuz bilgileri aşağıda verilen soruları cevaplandırarak değerlendiriniz. A-OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULAR) 1. Aşağıdakilerden hangisi ahşap kepenk-panjur kanadını birleştirme elemanı olarak kullanılmaz? A) Çivi B) Vida C) Ahşap kavela D) Tutkal E) Dübel 2. Kanat köşelerine kavela çakılmazsa kanatta meydana gelecek olumsuz olay aşağıdakilerden hangisidir? A) Kanadın birleşimi ayrılır. B) Kanadın rengi bozulur. C) Kanada metal aksamlar takılamaz. D) Kanadın gönyesi düzelir. E) Kanatlar kolay takılır. 3. Kanatların köşelerinde gönyesine bakılmasındaki amaç nedir. A) Kasa kanadının takılması. B) Kanat elemanlarını ölçüye getirilmesi. C) Kasaya metal aksamlar takılmaması. D) Kanat köşelerinin 90 derece dik olması için bakılır. E) Kanadın yüz-cumba yapılması. 4. Aşağıdaki resimde hangi işlem uygulanmaktadır? A) Birleştirme yerlerine tutkal sürülmektedir B) Kanat köşelerinin gönyesine bakılıp çıta çakılmaktadır C) Kanat köşelerine kavela çakılmaktadır D) Kanadın duvara montajı yapılmaktadır E) Köşe birleştirmelerin alıştırmaları yapılmaktadır. 30
B. UYGULAMALI TEST Bir arkadaşınızla birlikte yaptığınız uygulamayı değerlendirme ölçeğine göre değerlendirerek, eksik veya hatalı gördüğünüz davranışları tamamlayınız. DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ DEĞERLENDİRME KRİTERLER İşlem Basamakları İşe uygun kıyafet giydiniz mi? Kanat parçalarını hazırladınız mı? Köşe birleştirme uygulamasını belirlediniz mi? Köşe birleştirmesini yaptınız mı? Köşe birleştirmelerinin merkezini buldunuz mu? Merkezlere kavela deliği açtınız mı? Zıvana yüzeylerinin alıştırmalarını yaptınız mı? Tutkallamayı uygun şekilde yaptınız mı? Bileştirmeleri yaptınız mı? Merkezlere kavela çaktınız mı? Kavela fazlalıklarını kestiniz mi? Zıvana fazlalılarını kestiniz mi? Köşelerin gönyesine baktınız mı? Kanadın son kontrollerini yaptınız mı? Takımlarınızı toplayıp çalışma ortamınızı temizlediniz mi? Zamanı iyi kullandınız mı? DEĞERLENDİRME Evet Hayır Yaptığınız değerlendirme sonunda hayır şeklindeki cevaplarınızı bir daha gözden geçiriniz. Kendinizi yeterli görmüyorsanız öğrenme faaliyetini tekrar ediniz. Eksikliklerinizi araştırarak ya da öğretmeninizden yardım alarak tamamlayabilirsiniz. Tüm sorulara doğru cevap vermişseniz diğer öğrenme faaliyetine geçiniz. 31
MODÜL DEĞERLENDİRME MODÜL DEĞERLENDİRME PERFORMANS TESTİ (YETERLİK ÖLÇME) Modül ile kazandığınız yeterliği aşağıdaki resmi verilen ahşap kepenk-panjur kasa ve kanadını 1/1 ölçeğinde yaparak değerlendirme ölçeğindeki kriterlere göre ölçünüz 32
UYGULAMALI TEST Ahşap Kepenk-Panjur modülü, faaliyetleri ve araştırma çalışmaları sonunda kazandığınız bilgi ve becerilerin ölçülmesi ve değerlendirilmesi için kendinizi değerlendirme ölçeğine göre değerlendiriniz. Bu değerlendirme sonucuna göre bir sonraki modüle geçebilirsiniz. Dersin adı Amaç Konu Zaman İnşaat Teknolojisi PERFORMANS TESTİ Bu modül ile uygun ortam sağlandığında ahşap kepenk-panjur imalatını, yöntem ve tekniklerine uygun olarak yapabileceksiniz. 33 Öğrencinin Adı soyadı 1- Ahşabı kepenk-panjur kasasını çatmak Sınıf Nu 2- Ahşap kepenk-panjur kanadını çatmak Başlangıç saati Bitiş saati Toplam süre DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ Evet Hayır 1 İşe uygun kıyafet giydi mi? 2 Kasa parçalarını hazırladınız mı? 3 Köşe birleştirme uygulamasını iş resmine göre belirledi mi? 4 Köşe zıvana birleştirmesini yaptı mı? 5 Zıvana yüzeylerinin alıştırmalarını yaptınız mı? 6 Tutkallamayı uygun şekilde yaptınız mı? 7 8 Kasa elemanlarını lambalarına uygun şekilde birleştirdiniz mi? Birleştirme elemanlarını (çivileri) kullanarak birleşimleri yaptınız mı? 9 Kasanın gönye kontrolünü yaptı mı? 10 Kasa köşelerine çapraz çıtaları çatkı mı? 11 Takımlarınızı toplayıp çalışma ortamınızı temizledi mi? 12 Zamanı iyi kullandınız mı? 13 Kanat parçalarını hazırladınız mı? 14 Köşe birleştirme uygulamasını belirlediniz mi? 15 Köşe birleştirmesini yaptınız mı?
16 Köşe birleştirmelerinin merkezini buldunuz mu? 17 Merkezlere kavela deliği açtınız mı? 18 Zıvana yüzeylerinin alıştırmalarını yaptı mı? 19 Tutkallamayı uygun şekilde yaptınız mı? 20 Kanat elemanlarını lambalarına uygun şekilde birleştirdiniz mi? 21 Merkezlere kavela çaktınız mı? 22 Kavela fazlalıklarını kestiniz mi? 23 Zıvana fazlalılarını kestiniz mi? 24 Köşelerin gönyesine baktınız mı? 25 Kanadın son kontrollerini yaptınız mı? 26 Takımlarınızı toplayıp çalışma ortamını temizlediniz mi? 27 Zamanı iyi kullandınız mı? DEĞERLENDİRME Yapılan değerlendirme sonunda hayır cevaplarınızı bir daha gözden geçiriniz. Kendinizi yeterli görmüyorsanız modülü tekrar ediniz. Bütün cevaplarınız evet ise modülü tamamladınız, tebrik ederiz. Öğretmeniniz size çeşitli ölçme araçları uygulayacaktır. Öğretmeninizle iletişime geçiniz. 34
CEVAP ANAHTARLARI CEVAP ANAHTARLARI ÖĞRENME FAALİYETİ -1 CEVAP ANAHTARI SORULAR CEVAPLAR 1 E 2 A 3 D 4 E ÖĞRENME FAALİYETİ-2 CEVAP ANAHTARI SORULAR CEVAPLAR 1 E 2 A 3 D 4 C 35
KAYNAKÇA KAYNAKLAR ÇAVUŞOĞLU Mustafa; Ahşap Doğrama Meslek Analizi, MEB Yayınları, Ankara, 1970. YAMAN Naim, Ümit YEGÜL, Halim ÖKSÜZOĞLU, Köksal ÖZCAN, Nazım DÜNDAR, Yapıcılık (Ahşap) Bilgi İşlem Yaprakları, MEB yayınları İstanbul, 1979. SAVAŞERİ Orhan, Nihat ÇETİRGE, Cahit GÜCEYÜ, Ahmet; BÜKE, Ağaç İşleri İş Ve İşlem Yaprakları Sınıf.3, MEB yayınları, İstanbul, 1979. http://www.windoormarket.com/teknik_detay http://www.diyshutters.com/interiorhinges.htm 36