Mevcut Karbon Standartları ve Uygulamaları

Mevcut Karbon Standartları ve Uygulamaları 9 Kasım 2010 Mahmut Genç All rights reserved

İklim Değişikliği ile MücadeledeTemel Döngü BELİRLEME Emisyon kaynakları belirlenir. AZALTIM Emisyon azaltımları gerçekleştirilir. DENKLEŞTİRME Azaltım yapılamayan miktarda emisyon satın alınır. 2

Kyoto Esneklik Mekanizmaları Emisyon ticareti, azaltımı daha ucuza mal edecek şirketin yaptığı azaltımı, bu işi daha yüksek bir fiyata mal edecek firmaya satmasıyla gerçekleşir. 3

Bazı Karbon Piyasa Büyüklükleri Küresel karbon piyasasının 2008 yılında 125 milyar $ üzerinde olduğu tahmin edilmektedir.(2009 yılında da yaklaşık aynı düzeydedir) 2009 a kadar dünya çapında temiz enerjiye yapılan yatırım 100 milyar $ dır. 2015 e kadar karbon piyasasının değeri 2 trilyon $ ile 3 trilyon $ arasında olacağı tahmin edilmektedir. 2050 e kadar düşük karbon enerji piyasasının değeri 500 milyar $ olacağı düşünülüyor. 2030 a kadar sera gazı emisyon kredileri oluşturan projelere olan talep 100 milyar $ olacağı tahmin ediliyor. Gönüllü karbon piyasasının 2013 e kadar 5 milyar $ a kadar büyümesi bekleniyor. Karbon saydamlığı projesine (CDP) katılan 1000 kurumun kontrol ettiği fon büyüklüğü 57 trilyon $ civarındadır. 4

Karbonayak İzi Nedir Bir ürünün/hizmetin sera gazı cinsinden Dünya ya bıraktığı yükü, yani izi izlemeyi ifade eden bir terimdir. Karbon ayak izi için genel tanımlama insan üretim ve tüketim aktiviteleri ile alakalı ve iklimlerin değişmesine sebep olan sera gazların kesin bir miktarının hesaplanması işlemine dayanmaktadır. Bu tanım içine tüm bireylerin, toplumların, hükümetlerin, firmaların, organizasyonların, süreçlerin, endüstriyel sektörlerin aktiviteleri girmektedir. Ürünler ise hem mallar hem de hizmetleri içermektedir. 5

Yayınlanmış ve Yayınlanacak Karbon Standartları Hesaplama ve Raporlama Dogrulama Etiketleme Standart çesitleri Isletmeler Projeler GHG Protocol, sirketler; ve ISO 14064-1 GHG Protocol, projeler ISO 14067-1 (Karbon Ayakizi) PAS 2050 ISO 14064-2 IPCC Rehberleri AB Emisyon Ticareti Standartlari (EU ETS Isletme seviyesinde mecburi raporlamalar) GHG Protocol, Sirketler ISO 14064-3, ISO 14065, ISO 14066 ISO 14067-2, ISO 14025 Ecolabel 6

Sera Gazı Hesaplama Standartların Kısa Tarihi WRI/WBCSD: Sera Gazı hesaplamalarında kullanılabilecek standart bir yöntem hazırlamak için ortaklık kurdular. "The Greenhouse Gas Protocol: A Corporate Accounting and Reporting Standard" "The Greenhouse Gas Protocol: A Corporate Accounting and Reporting Standard (revizyon)" "The Greenhouse Gas Protocol: The GHG Protocol for Project Accounting" ISO ilk çalışma 14067-1 ISO ilk çalışma 14067-2 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 KYOTO ANLAŞMASI ISO sera gazı hesaplanması ve doğrulanması için bir standart gerekliliğini gördü. Yapılan mevcut durum değerlendirmesinde uluslararası tanınmış bir sera gazı hesaplama ve doğrulama metodunun bulunmadığı ortaya çıktı. ISO 14064-1 ISO 14064-2 ISO 14064-3 ISO 14065 PAS 2060 ISO taslak 14066 PAS 2050 7

All rights reserved Kurumlar için Karbon Ayakizi Hesaplamaları

Faaliyet Sınırlarının Belirlenmesi ANA ŞİRKET ŞİRKET A ŞİRKET B ŞİRKET C ŞİRKET D KURULUŞ SINIRLARI Gemi filosu Elektik üretim santrali Şirketin sahip olduğu şirket binası Araç Filosu Kiralık Fabrika Şirketin sahip olduğu şirket binası FAALİYET SINIRLARI Kiralık Bina Doğrudan ve dolaylı emisyonlar 9

Emisyon Çeşitlerinin Belirlenmesi 10

Doğrudan Sera Gazı Emisyonları KAPSAM 1 Kendi faaliyetlerinden doğan emisyonları ve uzaklaştırmaları hesaplamalıdır İhraç edilen (satılan) enerji ayrı raporlanabilir ama toplamdan düşülemez Biyokütle kaynaklı emisyonlar ayrı raporlanacaktır Elektrik, ısı veya buhar üretimi Fiziksel ve kimyasal işlemler Ürünlerin, malzemelerin, atıkların ve çalışanların taşınması Kaçak emisyonlar. Örneğin: Ekipmandan, paketlerden olan sızıntılar, kömür madenlerindeki metan kaçakları v.b. 11

Enerji Dolaylı Sera Gazı Emisyonları KAPSAM 2 Kuruluşun dışarıdan satın aldığı elektrik, ısı veya buharın üretiminde ortaya çıkan sera gazı emisyonları. 12

Diğer Dolaylı Sera Gazı Emisyonlar KAPSAM 3 Kuruluş, uygulanabilir sera gazı programına, iç rapor etme ihtiyaçlarına veya sera gazı envanteri için hedef kullanıma dayalı diğer dolaylı sera gazı emisyonlarını hesaplayabilir. Satın alınan ürünlerin ve yakıtların üretimi veya çıkartılması Taşıma-ulaşım ile ilgili faaliyetler Kapsam 2 dahilinde olmayan elektrikle ilgili faaliyetler Kiralık mallar, bayiiler, taşere edilmiş faaliyetler Satılmış olan ürün ve servislerin kullanımı Atıkların bertarafı 13

The Greenhouse Gas (GHG) Protokol 2004 Dünya Araştırma Enstitüsü (WRI) ve İş Dünyası ve Sürdürülebilir Kalkınma Derneği (WBCSD) tarafından 1998 de hazırlanmıştır. Başlıca amacı Sera Gazlarının ölçülmesi ve raporlamasıdır. Hükümetler ve iş dünyası tarafından Sera Gazlarını anlamak, ölçmek ve yönetmek için kullanılan en yaygın standarttır. 14

GHG Protokol, Hesaplama ve Raporlama Standardı(2004) Hükümetler ve iş dünyası tarafından Sera Gazlarını anlamak, ölçmek ve yönetmek için kullanılan en yaygın standarttır. 2004 yılında farklı sektör temsilcilerinin deneyimlerinin de hesaplama araçlarının katılması ile revize edilmiştir. Bu standart ın başlıca amaçları şirketlere ve başka organizasyonlara sera gazı envanterlerini standart yaklaşımlar ve prensiplerle doğru ve gerçek hesaplamalarında rehberlik yapmaktır. Sera gazı envanter çıkarma prosesini kolaylaştırmak, ve ucuzlatmak İş Dünyasına sera gazlarını yönetmek ve azaltmak için bilgi sağlamak Sera gazları hesaplamalarının tutarlı ve şeffaf olmasına yardımcı olmak Bu standart iş dünyasının perspektifinden yazılmış bir standart olmasına rağmen kamu kurumları, sivil toplum örgütleri ve üniversiteler gibi farklı alanlarda da sera gazı envanterlerini kapsamaktadır. Bu standart karbon denkleştirme ve karbon kredileri projelerinde kullanılamaz, Sadece sera gazı hesaplama ve raporlamak için hazırlanmıştır, doğrulama sürecinin nasıl yapılacağına dair bilgi içermez. Ayrıca hesaplama için bir çok araç ve metot içermekte ve internette bağlantıları bulunmaktadır. 15

GHG Protokol Hesaplama Araçları GHG Protokol Calculation Tool ile firmalar kendi sera gazı emisyonlarını hesaplayabilmektedir. Her tool bir rehber amaçlı bir pdf dökümanı ve hesaplama amaçlı bir excel dokümanını içermektedir. 16

ISO 14064:2006 Bir kuruluşun sera gazı emisyonlarının ve uzaklaştırmalarının istikrarlı raporlanması envanterlerinin çıkartılması, sera gazı emisyon azaltımı veya uzaklaştırılması iyileştirme projeleri ve sera gazı bildirimlerinin doğrulanması ve geçerli kılınması için bir rehber olarak kullanılmak üzere önerilen bir standartlar serisidir. Bir denkleştirme protokolüdür. Uluslararası Standartlar Organizasyonu tarafından çıkarılmıştır, gönüllü olarak sera gazı azaltımları amaçlamaktadır ve tarafsız duran bir politikası vardır 17

Tarihçesi ISO da çalışmalara 2002 yılında başlanmıştır Temel amaç İklim değişikliğine karşı artan kamuoyu ilgisi ne karşı iş dünyasında aksiyon almayı sağlayacak uluslararası bir standart eksikliği Sera gazlarını ölçme raporlama ve doğrulama amaçları güden bir standart hazırlamak Teknik olarak sıkı ama politik olarak tarafsız bir standartın yaratılması 45 ülkeden 175 uzman ile hazırlandı Mart 2006 da yayınlandı, Ağustos 2006 da ANSI tarafından ulusal standart olarak kabul edildi. ANAB dan akredite 18

ISO 14064:2006 Üç ayrı kapsamda yayınlanmıştır ISO 14064-1 İsim, Sera Gazı Emisyonlarının ve uzaklaştırmalarının Kuruluş Seviyesinde Hesaplanmasına ve Rapor edilmesine dair Kılavuz ve Özellikler Amaç Organizasyonların baştan aşağı Sera Gazları Envanteri hazırlaması için kural ve gereklilikleri sunmaktadır ISO 14064-2 ISO 14064-3 İsim Sera Gazı Emisyon Azaltmalarının veya Uzaklaştırma İyileştirmelerinin, Proje Seviyesinde Hesaplanmasına, izlenmesine ve Rapor edilmesine dair Kılavuz ve Özellikler Amaç Sera Gazı Emisyon Azaltmaları veya Uzaklaştırma yileştirmeleri için hazırlanmış projeler için kural ve gereklilikleri sağlamaktadır. İsim Sera Gazı Beyanlarının Doğrulanmasına ve Onaylanmasına Dair Kılavuz ve Özellikler Amaç Sera Gazı Envanterlerinin Doğrulanması veya Sera Gazı Projelerinin Geçerli Kılınıp, Doğrulanması için kural ve gereklilikleri sağlamak. 19

ISO 14064 Serisi Temel Yapısı ISO 14064-1 Kurumsal sera gazı envanter tasarımı ve geliştirilmesi ISO 14064-2 Sera gazı projelerinin tasarımı ve uygulanması Sera gazı envanter dökümantasyonu ve raporları Sera gazı proje dökümantasyonu ve raporları Sera Gazı beyanı Doğrulama Gönüllü kullanıcıların ihtiyaçları ile uyumlu güven seviyesi Sera Gazı beyanı Doğrulama ve/veya geçerli kılma Uygulanan sera gazı programı veya hedef kullanıcılar için gereklilikler ISO 14064-3 Doğrulama Süreci Doğrulama ve geçerli kılma süreci Programa Özel Örneğin: ISO 14065 Doğrulama veya geçerli kılma kuruluşları için gereklilikler Programa Özel 20

ISO 14064 Serisi Temel Yapısı Yönetim Aşamaları GHG hedefleri GHG emisyon azaltımları Kaynak Ayrılması Sera Gazı Envanter Tasarımı Planlama Aşaması (Yönetim Aşamaları) Veri Toplanması Sera Gazı Salım Hesaplanması Geliştirme Aşaması Sera Gazı Salım Raporlanması Raporlama Aşaması (Yönetim Aşamaları) Sera Gazı Salım Doğrulanması Doğrulama Aşaması 21

All rights reserved Ürünler için Karbon Ayakizi Hesaplamaları

Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi 23

Karbon Ayakizi Tüm tedarik zinciri boyunca karbon ayakizini hesaplamak Sera Gazı salımlarını azaltır Maliyet düşürücü fırsatların tanımlanmasını sağlar Tedarikçi seçerken, malzeme ve ürün tasarımlarında, üretim süreçlerinde emisyon etkilerinin de karar mekanizmasına dahil olması sağlanır Çevre ve sosyal sorumluluk konularında liderlikler daha çok tanıtılabilinir Karbon ayakizi ve yeşil ürün talep eden tüketicilerin talepleri karşılanır 24

Karbon Ayakizi PAS 2050 PAS (Publicly Available Specification) 2050 ürünlerin sera gazı salımlarının değerlendirilebilmesinde gerekenleri belirlemek için hazırlandı. Carbon Trust, Defra ve İngiliz standartlar enstitüsü liderliğinde bir komite tarafından hazırlanmıştır. Hazırlanması 6-8 ay sürmüş ve ekim 2008 de yayınlanmıştır. Şu anda UKAS ve Karbon trans arasında bir yıllık bir pilot proje sürmektedir. Karbon etiketleme şirketi ile beraber aralarında Bureau Veritas ında bulunduğu 6 belgelendirme şirketi seçilmiş ve akreditasyon çalışmaları sürdürülüyor ISO 14064 ün aksine bir ürün spesifikasyonu, firmalar organizasyonları için karbon envanteri; hizmet ve ürünleri içinde karbon ayakizini alacaklar Üreticiler, perakendeciler ve alıp satan komisyoncular için uygulama alanı var Tedarikçiden tedarikçiye (B2B) veya tedarikçiden son müşteriye (B2C) şeklinde değerlendirme yapılabiliyor 25

PAS 2050 Karbon Ayakizi Belirlenmesinde 7 Adım... Süreç Haritasının Çıkarılması Sınırların belirlenmesi Ürünün yaşam döngüsü boyunca, hammadeden bertaraf edilene kadar geçen süreçteki tüm maddelerin, enerjinin, atık akımlarının dahil edildiği proses haritasının oluşturulması. Proses içerisinde ilgili emisyon kaynaklarının belirlenmesi Veri Toplanması Verilerin Toplanması Sera Gazı Salım Hesaplanması Ürünün karbon ayak izinin hesaplanması Belirsizlikler Hesaplanan karbon ayak izinin hassasiyetinin belirlenmesi Sera Gazı Salım Raporlanması Sera Gazı Salım Doğrulanması 26

PAS 2060 Karbon Nötr PAS 2060 Karbon denkliğinin gösterilmesi için hazırlanan bir spesifikasyon dur. 15 Nisan 2010 da yayınlanmıştır. Başlıca amaçları Karbon nötr konseptinin tek ve kabul görecek bir tanımını yapabilmek Kurum, kuruluş ve bireylerin kesin ölçülmüş bir karbon ayakizi temeline dayanan karbon nötr olarak çalışmalarını teşvik etmek ve bunu sağlamak için kılavuz olmak Tüm aktivitelerde karbon emisyonlarını düşürmek Şeffaf ve kabul gören bir yöntem geliştirerek toplumun karbon nötr kavramına olan güvenini geliştirmek Karbon denkleştirme projelerinde kalite kriterlerin uygulanmasını sağlamak 27

28 Temel Gereklilikler 1. Uygu lama Per iyo du 2. Uygu lama Per iyo du 3. Uygu lama Per iyo du Kayna ğı tanım la, aya kiz in i ölçme k /be lir leme k Planıuygu la, aza ltımı gerçe kleş t irve hesap la Planıuygu la, aza ltımıgerçe kleş t ir ve hesap la Ana Baş langıç Tar ihi Ha kazanım tar ihi1 Aza ltımas özverme kve kar bon aya kiz iy öne t imp lanınıge liş t irme k 2. Uygu lamaper iyo du iç ins özverme de klerasyonu (Biryı ldan faz lao lmayan bir s üre iç inem isyon larıaza ltma kvegere kli den kleş t irmey iuygu lama k Aza ltımas özverme kve kar bon aya kiz iy öne t imp lanını g ünce leme k /düzen leme k Aya kiz in deuz laş tırmave den kleş t irme Aya kiz in deuz laş tırma ve den kleş t irme Ha kazanım tar ihi2 3. Uygu lamaper iyo du iç ins özverme de klerasyonu Ha kazanım tar ihi3 Aza ltıma /den kleş tirmeye daya lı 2. per iyo t başarım de klerasyonu Aza ltıma /den kleş tirmeye daya lı 3. per iyo t başarım de klerasyonu

Yayınlanması Planlanan Standartlar Ekim 2010 All rights reserved

ISO 14067 Karbon Ayakizi Standartı (2011) Uluslar arası Standartlar Enstitüsü ürünlerin yaşam döngüsü içinde karbon ayakizini ölçen bu standartın taslak çalışmalarını tamamlamıştır. Temel amaç firmaların ve aktivitelerinin karbon ayakizlerinin hesaplanmasında kullanılmak olarak tanımlanmıştır. Karbon ayakizinin doğru ve kesin olarak ölçülmesi karbon azaltılması açısından çok önemli bir adımdır. ISO 14067 uygulayıcılara tedarik zincirleri içindeki firmaları karşılaştırma fırsatı sağlayacaktır. İlk taslak toplam 762 yorum almış, bu sayı bile standartın ne kadar ilgi uyandırdığını göstermektedir. ISO 14067 nin önemli bir parçası da bir firmanın karbon ayakizini diğer firmalara ve müşterilere duyurma yöntemlerini içeren iletişim bölümüdür. Bu bölüm aynı zamanda ürünlerin etiketlenmesini de içermektedir. Düşük karbon ayakizi olan firmalar çabalarını bu sayede duyurabilecekler. Bunun sonucu olarak da sadece üreticiler ürün tasarlarken karbon ayak izini düşürmek için çalışmayacak, aynı zamanda son kullanıcıları da ürünlerinin günlük kullanımları sırasında yönlendirilebilecek ve iklim değişikliğine karşı mücadeleye katkı sağlayacaklardır. 30

GHG Protokol Standartları (2011) 1. Kapsam 3, (Kurumsal Değer Zinciri) Hesaplama ve Raporlama Standartı Başlıca amaçları İşletme/ Organizasyonun seviyesinde Değer Zinciri içindeki Ana Sera Gazı emisyonlarının hesaplanması ve raporlanması Tüm Değer Zinciri Boyunca oluşan Sera Gazı Emisyonlarının anlaşılması, yönetilmesi ve raporlanması Bu standart da GHG Protokol kurumsal standartını temelli olarak almakta ve boşluklarını tamamlamayı hedeflemektedir. 2. Ürün Yaşam Döngü Hesaplama ve Raporlama Standartı Amaçları Ürün bazında emisyonların hesaplanması ve raporlanması İlgili ürünle ilişkili Yaşam döngüsü boyunca oluşan Sera Gazı Emisyonlarının anlaşılması, yönetilmesi ve raporlanması Bu standart şu andaki yaşam döngü analizi standartları (ISO 14040) temelin de geliştirilmektedir. 31

All rights reserved Bureau Veritas

Kabon Hizmetlerimiz Gold ve VCS Gönüllü karbon standartlarda devam eden 33 proje, (10 adet tamamlanmış onaylama ve doğrulama projesi) 5 Türk verifier, BV Networkünde yetkinlik merkezi 1 Adet karbon ayakizi projesi 3 Adet CDM projesi Yeşillenen Oteller 4 adet ISO 14064 Sertifikasyon EN 16001 Belgelendirme Enerji verimliliği Hizmetlerimiz Yeşil Binalar (LEED) Carbon Progress Social Carbon Tüm alanlarda eğitimler, mevcut durum analizi ve rehberlik hizmetleri 33

TÜRKİYE DE BİR İLK- Havaalanları Karbon Akreditasyonu (Dünyada ikinci) Dünyada karbon envanterini çıkaran ikinci havaalanı, TAV İzmir Havaalanı oldu ve tüm dünyada çevre dostu havalimanı olarak kabul gördü Tüm proje BV Türkiye tarafından Türk ekiple yürütüldü. 34

TÜRKİYE DE BİR İLK - ISO 14064-1 karbon envanteri standartı Türkiye de ISO 14064-1 karbon envanterini standartında sertifikalanan ilk kurum İSTAÇ oldu Tüm belgelenme prosedürü BV Türkiye tarafından tamamı Türk ekiple yürütülmüştür Ekip kalifikasyonu, denetim protokolleri ve saha ziyaretleri aynı ekip tarafından geliştirilmiş ve BV teknik bilgi ağına sunulmuştur. 35

İlk bakışta Bureau Veritas 1828 de kurulmuştur Kalite, Çevre, İş Sağlığı ve Güvenliği ve Sosyal Sorumluluk alanlarında Uygunluk değerlendirmesi yapan kurumlar arasında dünya liderlerinden birisidir 2009 cirosu: 2.65 milyar 2009 karlılığı : 433 milyon Asya Pasifik 25% Coğrafi Dağılımımız EMEA* 34% * Avrupa Fransa hariç Orta doğu Afrika Ciro Açısından Amerika 15% Fransa 26% 140 ülkede 900 den fazla ofis 47.000den fazla yetkin personel Tüm hizmetleri sunabilen 7 küresel iş kolu muayene, test, denetleme, belgelendirme, risk yönetimi, dış kaynak kullanımı, teknik danışmanlık ve eğitim hizmetleri 370,000 müşteriye geniş bir ürün yelpazesinde hizmet edebilmek Yedi Küresel İş Kolumuz Gelir Dağılımı Açısından Hükümet kontratları & Uluslararası Ticaret 6% Tüketici ürünleri 14% Belgelendirme 11% İnşaat 18% Marin 12% Endustri 23% Yerinde Muayene 16% 36

Mesleğimiz : Uygunluk Değerlendirme Referans Standart Aksiyon Ürün Değerlendirme Tasarım / Üretim / Sözleşme / Sigorta Herhangi birinden Tam Bağımsız 37

Dengeli bir hizmet dağılımı Marin Endüstri Muayene & hizmet sırasında Değerlendirme İnşaat Belgelendirme Tüketici Ürünleri Hükümet kontratları& Uluslararası Ticaret Gemi ve denizcilik aletlerinin uygunluk değerlendirmesi İşletmelerin/Cihazların uygunluk değerlendirmesi Mineral analizleri İşletmelerin/Cihazların mevzuatlara uygunluğunu ölçmek için periyodik muayene Yapılar ve tesislerin uygunluk değerlendirmeleri Yönetim sistemlerinin ve ikinci parti denetim sistemlerinin belgelendirmesi Tüketici ürünlerinin analiz, muayene ve belgelendirmesi Ticarete yardımcı hizmetler ve emtia muayene ve analizleri Yedi küresel iş işkolu kuvvetli büyüme çapraz satış olanakları sunabilmektedir 38

Geniş Coğrafi Dağılımımız EMEA (1) (34% gelir) Fransa (26% Gelir) Asya-Pasifik (25% Gelir) America (15% Gelir) 362 ofis, 53 laboratuvar 10,500 personel 87 ülke 178 ofis, 16 laboratuvar 7,300 personel 227 ofis, 78 laboratuvar 13,300 personel 22 ülke 161 ofis, 34 laboratuvar 8,000 personel 30 ülke Küresel ağımız 140 ülkede 900 lokasyondan oluşmaktadır (1) EMEA Avrupa Fransa hariç Orta Doğu Afrika 39

Bureau Veritas Tarihi Wendel Bureau Veritas a yatırım yapıyor Wendel Tüm Bureau Veritası Satın alıyor Halka Arz GSIT Marin Endustri İnşaat Belgelendirme Tüketici Ürünleri Küresel SEÇ platformu Madencilik platformu 1828 1910 1929 1984 1988 1993 1995 1996 1998 2001 2002 2004 2006 2007 2008 2010 Afrika ya Giriş I&F Çin Tüketici Ürünleri ABD ve Çin I&F İngiltere I&F ABD I&F Avusturalya İspanya Lideri Asya ve Doğu Avrupa Giriş I&F Almanya 180 yılda kurulan itibar, ağ ve iş portföyümüz Note: GSIT = Government Services & International Trade division. I&F = Industry & Facilities division. 40

Kuvvetli Rekabet Avantajımız Verimli Uluslarası Ağ Marka ve itibarı Ulusal ve uluslararası ağların birleşimi Tüm dünyada sunulan hizmetlerin yeknesaklığı Yeni hizmet üretme yeteneklerimiz 180 yıllık hizmet sonunda oluşan Güçlü Marka : Teknik mükemmellik Bütünlük Bağımsızlık Yüksek Katma değerli iş üretme kabiliyeti Yetenekli insanları işe alabilme kabiliyeti Bensersiz deneyim Yetkin personel altyapısı Geniş hizmet portföyü Başarılı Satınalma Geniş kapsamlı akreditasyon portföyü Mevzuat, referans çerçeveler ve standardların iyi bilinmesi Endüstriyel pazarların iyi tanınması Güçlü teknik deneyim: Elektrik, metallurji, elektronik, aşınma, hidrodinamik, vb. Girişimci ve müşteri tarafından yönlendirilen kültür Bir proje/ müşteri QHSE gereksinimlerini içerebilme yeteneği Çapraz satış kabiliyeti Başarılı satınalma deneyimleri Disiplinli entegrasyon dönemleri 41

Kuvvetli Büyüme grafiklerimiz 1996 dan beri satış büyümesi 1996 dan beri Operasyon Karlılığı Gelir ( m) 2.500 2.000 1.500 1.000 500 455 619 695 722 850 1422 1283 1145 1012 Satış ortalama: 14.5% 1647 1846 2067 2648 2549 Operasyon Karlılığı ( m) 450 400 350 300 250 200 150 100 50 36 268 244 204 171 137 106 86 53 59 62 Operasyon Karlılığı ortalama: 21% 312 388 433 0 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 0 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 13 yıllık sürekli büyüme karlılık artışı Satış cirosu 5,8 katı, karlılık ise 12 katı büyüme göstermiştir 42

Küresel iş Alanlarımız Endüstriyel Uygulamalar Bölümleri İş Sağlığı, Güvenliği & Çevre Yerinde Muayene Endüstriyel Hizmetler İnşaat Endüstriyel Hijyen Çalışan Güvenliği Gürültü & Titreşim İç Hava kalitesi Çevresel Due Diligence Asbest, Legionella Sürdürülebilirlik & risk Mevzuatlar Toprak & Yer altı suları Kontaminasyonu Endüstriyel Emisyon Atık Yönetimi HSE Eğitimleri Periyodik Kontroller - Kaldırıclar/ Asansörler - Elektrikli aletler - Yangın ekipmanları - Basınç - Vinçler - Makineler Sorun çözme & Teşhis ilgili Eğitimler Değer Doğrulama Değer Gözetimi Basınçlı Kaplar Direktifi Tedarik Zinciri Gözetimleri ATEX (Explosive atmosphere directive) Makine Direktifi Tasarım Doğrulama Asset Integrity Enerji Verimliliği İlgili Eğitimler Plan Kontrolü İnşaat KG/KK Gözetimleri Uygunluk değerlendirmeleri Mülk durum Değerlendirmeler Mülk izleme Jeoteknik& jeo-çevresel yapı değerlendirmeleri Toprak Analizleri Yapı Malzeme Testleri Belgelendirme Yönetim sistemi standartları, Karbon Standartları, Enerji Performansı, Müşteriye yönelik denetimler, Eğitim 43

Diğer küresel Hizmetlerimiz Denizcilik Tüketici Ürünleri Hükümet Kontratları& Uluslar arası Ticaret Gemi Klaslama - Tasarım inceleme - Yeni inşaa inceleme - Hizmetteki gemi kontrolleri Denizcilik belgelendirmeleri Teknik çalışmalar Ölçme ve analiz Proje Yönetimi Eğitim ARGE Danışmanlığı Tüketici Ürünleri Analizleri Elektrik güvenlik testleri Tedarik zinciri gözetimleri Tedarik zinciri güvenlik değerlendirmeleri Fabrika denetlemeleri Sosyal denetimler Eğitimler Hükümet kontratları: - Ön yükleme gözetimleri - X-Ray tarama kontrol Uygunluk doğrulama Ürün gözetimleri - Yağ & Mineraller - Gıda ve Tarım ürünleri - Deniz Ürünleri Otomotiv & Tedarik zinciri - Araç stok kontrolü - Araç hasar izleme - Araç gözetim hizmetleri Genel ticaret hizmetleri 44

Bureau Veritas İklim Değişikliği Hizmetleri hakkında ayrıntılı bilgi için: +9 0216 518 40 50 pbx bv.karbonhizmetleri@tr.bureauveritas.com www.bureauveritas.com.tr 45