SLOTLAR HAZIRLAYANLAR: SEVGİ DEMİRCİ 165511064 PINAR KAPLAN 165511044
İçindekiler SLOT NEDİR?...1 PS/2 PORTU...2 PARALEL PORT...3 COM PORTU...4 DİSPLAY CONNECTÖR...5 USB...6 LAN RJ-45 PORTU...7 GÜÇ BAĞLANTI PORTU...8 MİKROFON, SES GİRİŞİ- ÇIKIŞI...9 PCI... 10 PCI EXPRES... 11 PCI EXPRES X16... 12 AGP... 13 IDE- ATA PORTU... 14 ISA PORTU... 15 SORULAR... 16
SLOT NEDĠR? Bir anakart satın alındığında üzerine takılması gereken birçok geniģleme kartı (ekran kartı, ses kartı, modem kartı, radyo kartı vb.) bulunmaz. Bu kartlar kullanıcının isteğine göre seçilir ve sonradan ilave edilir. ĠĢte geniģleme kartlarının anakart ile bağlantısını yapabilmek için slotlara (geniģleme yuvalarına) gereksinim vardır. Modem anakartlar üzerinde ISA, PCI ve AGP adındaki farklı yapıdaki slotlar bulunur. Anakart üzerine bakıldığında daha küçük ve açık renkli olan yuvalar PCI, bunların yanında daha büyük ve koyu renkli olanlar ISA yuvalarıdır. Pentium ll anakartlarda ayrıca ekran kartının takılabileceği AGP yuvası vardır. ISA ve PCI yuvalar arasındaki farklar; veri yolu geniģliği ve veri iletiģimindeki yöntemdir. ISA veri yolu; 8 veya 16 bittir. PCI veri yolu ise 64 bittir ve aynı zamanda 32 bit veri yolunu da destekler. PCI veri yolları ISA veri yollarına göre çok daha hızlıdır.
SLOT ÇEŞİTLERİ Mikrofon GiriĢi PCI (Peripheral Component Interconnect) PCI Expres PCI Expres x16 Portu AGP (Accelerated Graphics Port) IDE ATA Portu SATA SATA2 SATA3 Portu ISA (Industry Standart Architecture) PS/2 PARALEL PORT COM(COMMUNĠCATĠONS) PORTU DĠSPLAY CONNECTÖR USB (UNĠVERSEL SERĠAL BUS) LAN (RJ-45) PORTU SES GĠRĠġĠ-ÇIKIġI GÜÇ BAĞLANTI PORTU
PS/2 PORTU PS/2 portu fare ve klavye için 2 adet üretilmiş 6 pinli konektörden oluşan, düşük hızlı bir seri porttur. 1984 yılında IBM tarafından tasarlanmıştır. Bu portun kullanımında genellikle klavye ve fare girişleri karıştırıldığı için kullanıcı problemleri çıkmaktadır. Şekil 1.2.4.1 de gösterildiği üzere mor olan klavye için yeşil olan fare içindir. Bu portlara bilgisayar açıkken bağlantı yapılması durumunda bilgisayar anakartına zarar verilebilir. Böyle bir durumda klavye veya fare kısmı çalışmayacağından bilgisayar kullanılamaz duruma gelebilir. Gerekli olan arızanın giderilmesini bekleyebilir ya da USB klavye veya USB fare takarak çözüm üretebilirsiniz. Kablo girişleri fare ve klavye için farklı renktedirler. Bunlara takılacak donanım girişleride farklı renkleri içerirler; böylece karışıklık önlenir. PS/2 Portları IBM tarafından geliştirilmiştir. Yeni çıkan bazı anakartlar ps/2 yi desteklemiyor onun yerine usb kullanıyorlar.
PARALEL PORT Paralel port veya paralel kapı, bilgisayarın kasasının arkasında bulunan 25 pinlik D şeklindeki konnektördür. Genellikle yazıcı bağlanmak için kullanılır. Seri porta göre hızlı olmasına rağmen aynı stabiliteyi sağlayamaz. Bu baglantı noktasına aynı zamanda LPT (LinePrinTer) de denmektedir. Bu port bir seferde 8 bit veri gönderebilir. Gönderim ve alım pinleri ayrı olduğu için aynı anda 8 bit veri de alabilir. DB25 isimli portu kullanır. DB25 ismindeki 25 rakamı kablo girişindeki pin sayısını ifade etmektedir. Yazıcı ve tarayıcı bu portu kullanmaktadır. Paralel port, seri port gibi yerini USB'ye bırakmaya başlamıştır. Doğabilecek sorunlardan kaçınmak için uzunlukları 6 metreyi aşan kablolar kullanılmamalıdır. Hedef aygıt sadece PC tarafından gönderilen komutları işlemekle kalmaz PC'ye kendisi de veri gönderebilir.
COM PORTU Com bağlantı noktaları sadece Klavye ve mouse bağlamak için üretilmiģtir ve tasarlanmıstır ancak porta tifliği ve tak çalıģtır özelligi bulunmadığı ıcın tercih edilmez; kullanılmaz genelde veri transfer usb veya ps2 baglantısı ile aynıdır. Tak çıkar özelliğine gelince bilgisayar acıkken com baglantısındakı klavyenızın cıkarırsanız mesela geri taktıgınızda klavyeyi okumayacaktır.. ancak usb böyle bir sorun yok veya ps2 de pc acıkken takıp cıkara bilirisiniz klavye mousenuzu bir de com balgantısında pc acıkken mouse klavye takıp cıkardıgınızda buyuk ıhtımalle mouse veya klavye bozulacaktır Anakart zarar görecektir. Bu zara genelde hemen kendini göstermez önce kalvye mouseyi okumamaya baģlar sonra hatalar oluģur çalıģmama gibi ve hic çalıģmaz(ve ya hiç çalıģmayada bilir) genelde usb tercih ediliyor son zamanlarda mouse kalvye vs için ayrıca usb ye 127 farklı türden cihazi USB HUB lar sayesinde baglayabilirsin hub (çogaltıcı dönusturucu) demek kısacası com baglantı noktaları artık tarihi eser diyebiliriz
DİSPLAY CONNECTÖR DisplayPort, VESA tarafından oluģturulan herkesin kullanımına açık, görüntü ve sesi aynı kablo üzerinden gönderilmesine imklan tanıyan dijital bir arabirim. DisplayPort un en fazla öne çıkan özelliklerinden birisi ise, tek kablo üzerinden çoklu monitöre imkan tanıyor olmasıdır. Monitorü bağlamak için anakart üzerinde onboard olarak bulunur. Genelde harici olanlar tercih edilir.
USB (UNİVERSEL SERİAL BUS) USB, Ġngilizce "Universal Serial Bus" kelimesinin kısaltmasıdır. USB'nin türkçesi "Evrensel Seri Veriyolu"dur. USB dıģ donanımların bilgisayar ile bağlantı kurabilmesini sağlayan seri yapılı bir bağlantı biçimidir. Son sürümü 3.1'dir. 1,22 GByte/sn'lik aktarım hızı vardır. USB, iletiģim standartlarında yeni bir bağlantı Ģeklidir. Geleneksel seri ve paralel portların yerini almak ve evrensel bir standart oluģturmak hedefiyle üretilmiģtir. Evrensel seri veriyolu, çevre birimlerinin bilgisayara takıldıkları anda tanınıp otomatik çalıģmalarını sağlamaktadır. USB, bağlandığı alete güç de verir. 12 Mbit/s ve 1.5 Mbit/s veri transfer hızı sağlar. Günümüzde USB den bağlanarak çalıģan peçok ürün çeģiti bulunmaktadır.
LAN RJ-45 PORTU RJ45 (Registered Jack 45) Üzerinde 8 adet metal bağlantı noktası bulunan bağlayıcı (ing. connector). Bilgisayarlar arası iletiģimde ve bilgisayarların yerel ağa bağlanmasında kullanılan ve eternet olarak isimlendirilen bağlantı kablolarının ucunda yer alır. Telefon bağlantılarında kullanılan ve RJ11 olarak isimlendirilen bağlayıcının daha büyüğüdür. RJ45 jakına kablo takılırken belirli bir standart vardır. Bu standartlar T568A ve T568B olarak adlandırılır. Bir ağ üzerinde kablolama yaparken bunlardan birisi tercih edilir. 8 tane kontak vardır, bunlar: RJ45 pin 1 2 3 4 5 6 7 8 Kablo rengi beyaz/ turuncu Turun cu beyaz/yesil mavi beyaz/mavi yesil beyaz/kah verengi Kahve rengi Sinyal + Geçi ren - Geçi ren + alan Kulla nılma yan Kulla nılma yan - alan Kulla nilma yan Kulla nilma yan
Güç Bağlantı Portu Kasada bulunan güç kaynağından anakarta gerekli olan gücü sağlamak için kullanılan porttur. Sağlam bir Ģekilde karta monteli olup kart için gerekli olan +5v, -5v, +12v güçleri buradan sağlanmaktadır. Mikrofon, ses giriģi- çıkıģı
PCI (Peripheral Component Interconnect) Ġntel tarafından geliģtirilen yerel veriyolu standartıdır. Çoğu modern bilgisayarların anakartında PCI yuvaaları, ISA yuvalarının hemen yanında bulunur. Beyaz renkte ve ISA dan biraz daha kısadır. PCI veriyolu tak çalıģtır desteklidir. PCI TARĠHÇESĠ ĠNTEL in PCI üzerindeki çalıģmaları 1990 yılında baģlamıģtır. 2004 yılında tanıtılan seri PCI-e standartı ile geleneksel PCI ın sonunun yaklaģtığı söylenebilir.
PCI EXPRES Bu portlar PCI portunun yerini almak için tasarlanmıģtır. Veri transfer hızları ve ergonomisi sebebiyle PCI ile kıyaslanamaz derecede güçlüdür. PCI serisinde max. 533 mbsp vev pcı-x serisinde max. 4266 mbsp seviyesinde çıkan bantgeniģliği pcı ile 8000 seviyesine ulaģmaktadır. Bu porta pcı portuna da takıldığı gibi ses kartı tv kartı ve ethernet kartı takılmaktadır. PCI Expres 2014 yılında yaratılmıģtır.
PCI Expres x16 Portu Bu port ise AGP ye altarnetif olarak üretilmiģtir. Temelde pcı-e mantığını kullanmaktadır. Ekran kartı bu porta takılmamaktadır
AGP (Accelerated Graphics Port) AGP slotu anakartın üzerinde yer almakta olan bir slottur. Bilgisayarlarda yer alan video kartı veya 3D hızlandırıcıların yerleģtirildiği bir slottur. Ġlk defa intel tarafından tasarlanan ve Ağustos 1997 yılında yayınlanan AGP, paylaģımlı noktadan noktaya kanalları sayesinde doğrudan sistem belleğine eriģebilmektedir. AGP nin günümüze kadar çıkıģ yapmıģ olan üç farklı Ģekli bulunmaktadır. Ġlk olarak 1997 de çıkıģ yapan AGP den sonra AGP 2.0 sürümü 1988 yılında çıkıģ yapmıģ son olarak en güçlü sürümü olan AGP 33.0 2000 yılında çıkmıģtır.
IDE- ATA PORTU IDE (integrated drive electronics ) (dahili sürcü elektriği) portu bilgisayarımıza CD-ROM CD-RW DVD-ROM IDE destekli hard diskleri bağlamak için kullanılmaktadır. SATA SATA2 SATA3 PORTU Sata (serial advanced technology attachment- seri ileri teknoloji bağlantısı) portu bilgisayarımıza CD-ROM, DVD-ROM ve hard diskleri bğlamak için kullanılmaktadır. ATA nın yetersiz kalması üzerine geliģtirilmiģtir.
ISA (INDUSTRY STANDART ARCHĠTECTURE) ISA 1981 yılında ĠBM PC lerinde 8 bitlikbir sistem olarak ortaya çıkmıģ ve XT veriyolu mimarisi olarak geniģletilmiģtir. Çevre kartkarını anakarta bağlamak üzere tasarlanmıģ olan bu protokol ver,yolu idaresi imkanı sağlamaktadır. PCI yuvaları ISA yı anakarttan doğrudan ezip çıkaran ilk fiziksel olarak uyumlu geniģleme portudur UzmanlaĢmıĢ endüstriyel kullanım dıģında ISA bugün neredeyse kaybolmuģtur.
SORULAR 1) Aşağıdaki veri yollarından hangisi sadece ekran kartları içindir? A) ISA B) PCI C) AGP D) PCI-X 2) Resimdeki 16 numaralı port aşağıdakilerden hangisidir? A) LAN B) PS/2 C) VGA D) COM 3) Resimdeki 1 numaralı port aşağıdakilerden hangisidir? A) VGA B) PS/2 C) LAN D) COM
4)Aşağıdakilerden hangisi AGP ye alternatif olarak üretilmiştir? A)PCI B) PCI EXPRES C)IDE-ATA D)PCI EXPRES X16 5)PCI EXPRES ne zaman üretilmiştir? A)1990 B)2004 C)2010 D)1998
Kaynakça http://www.nedir-nedir.com/bilgisayarda-slot-nedir/ https://www.frmtr.com/bilgisayar-bilgileri/1446007-ps-2-portu.html https://tr.wikipedia.org/wiki/paralel_port http://www.freeradionetwork.eu/comport_interface.htm http://www.chip.com.tr/forum/com1-com2-ye-nelerbaglanabilir_t147923.html http://www.bilgisayar-destek.com/displayport-nedir/ https://tr.wikipedia.org/wiki/usb https://tr.wikipedia.org/wiki/rj45 http://bote1146b-omer-savasan.blogcu.com/anakart-anakart-nedir-isa-slotunedir/11231706 http://user.ceng.metu.edu.tr/~erman/kku/bilgisayardonanimi/3hafta/anakart.pdf http://www.bilgisayarkurtu.com/port-nedir-ne-ise-yarar-8811/