İNDİRİMLİ KURUMLAR VERGİSİ VE UYGULAMA ÖRNEĞİ TARİH 10.05.2012 BÜLTEN NO 2012/006 Teşvik belgesine bağlanan yatırımlardan elde edilecek kazançların indirimli orana tabi kurumlar vergisine tabi tutulmasına ilişkin kanunun 32/A maddesinde yapılan açıklamalar aşağıdaki gibidir. (1) Finans ve sigortacılık sektörlerinde faaliyet gösteren kurumlar, iş ortaklıkları, taahhüt işleri, 16/7/1997 tarihli ve 4283 sayılı Kanun ile 8/6/1994 tarihli ve 3996 sayılı Kanun kapsamında yapılan yatırımlar ile rödovans sözleşmelerine bağlı olarak yapılan yatırımlar hariç olmak üzere, bu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen ve Hazine Müsteşarlığı tarafından teşvik belgesine bağlanan yatırımlardan elde edilen kazançlar, yatırımın kısmen veya tamamen işletilmesine başlanılan hesap döneminden itibaren yatırıma katkı tutarına ulaşıncaya kadar indirimli oranlar üzerinden kurumlar vergisine tabi tutulur. (2) Bu maddenin uygulamasında yatırıma katkı tutarı, indirimli kurumlar vergisi uygulanmak suretiyle tahsilinden vazgeçilen vergi yoluyla yatırımların Devletçe karşılanacak tutarını, bu tutarın yapılan toplam yatırıma bölünmesi suretiyle bulunacak oran ise yatırıma katkı oranını ifade eder. Bakanlar Kurulu; a) İstatistikî bölge birimleri sınıflandırması ile kişi başına düşen milli gelir ve sosyo-ekonomik gelişmişlik düzeylerini dikkate almak suretiyle illeri gruplandırmaya ve gruplar itibarıyla teşvik edilecek sektörleri ve bunlara ilişkin yatırım ve istihdam büyüklüklerini belirlemeye, b) Her bir il grubu için yatırıma katkı oranını % 25 i, yatırım tutarı 50 milyon Türk Lirasını aşan büyük ölçekli yatırımlarda ise % 45 i geçmemek üzere belirlemeye, kurumlar vergisi oranını % 90 a kadar indirimli uygulatmaya, c) Yatırım harcamaları içindeki arsa, bina, kullanılmış makine, yedek parça, yazılım, patent, lisans ve know-how bedeli gibi harcamaların oranlarını ayrı ayrı veya topluca sınırlandırmaya, yetkilidir. (3) İkinci fıkraya göre yatırıma katkı ve vergi oranı farklı illerde aynı mükellef tarafından yapılan yatırımlarda, toplam yatırımın her bir ile isabet eden oranına göre ilgili ilin yatırıma katkı oranı ve indirimli vergi oranı uygulanır. (4) Tevsi yatırımlarda, elde edilen kazancın işletme bütünlüğü çerçevesinde ayrı hesaplarda izlenmek suretiyle tespit edilebilmesi halinde, indirimli oran bu kazanca uygulanır. Kazancın ayrı bir şekilde tespit edilememesi halinde ise indirimli oran uygulanacak kazanç, yapılan tevsi yatırım tutarının, dönem sonunda kurumun aktifine kayıtlı bulunan toplam sabit kıymet tutarına (devam eden yatırımlara ait tutarlar da dahil) oranlanması suretiyle belirlenir. Bu hesaplama sırasında işletme aktifinde yer alan sabit kıymetlerin kayıtlı değeri, yeniden değerlenmiş tutarları ile dikkate alınır. İndirimli oran uygulamasına yatırımın kısmen veya tamamen faaliyete geçtiği geçici vergi döneminde başlanır. (5) Hesap dönemi itibarıyla ikinci fıkrada belirtilen şartların sağlanamadığının tespit edilmesi halinde, söz konusu vergilendirme döneminde indirimli vergi oranı uygulanması nedeniyle zamanında tahakkuk ettirilmemiş vergiler, vergi ziyaı cezası uygulanmaksızın gecikme faiziyle birlikte tahsil olunur. (6) Yatırımın faaliyete geçmesinden önce devri halinde, devralan kurum, aynı koşulları yerine getirmek kaydıyla indirimli vergi oranından yararlanır. (7) Yatırımın kısmen veya tamamen faaliyete geçmesinden sonra devri halinde indirimli vergi oranından devir tarihine kadar devreden, devir tarihinden sonra ise devralan, aynı koşulları yerine getirmek kaydıyla yatırıma katkı tutarının kalan kısmı için yararlanır. (8) Bu madde gelir vergisi mükellefleri hakkında da uygulanır. (9) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.
Kurumlar Vergisi Kanununun 32/A maddesinde öngörülen indirimli oranlı vergi teşviki ise hem bölgesel teşviklerden yararlanacak yatırımlar hem de büyük ölçekli yatırımlar için öngörülmüştür. Anılan Kararda, teşvik belgesi kapsamında 31.12.2010 tarihine kadar yatırıma başlanması ve 31.12.2010 tarihinden sonra yatırıma başlanması durumlarında, büyük ölçekli yatırımlar ile bölgesel uygulama kapsamında gerçekleştirilen yatırımlara, kurumlar vergisi veya gelir vergisine uygulanacak indirim oranları ile yatırıma katkı oranları aşağıdaki şekilde belirlenmiştir: 31.12.2010 tarihine kadar yatırıma başlanması halinde uygulanacak oranlar Bölgesel Uygulama Büyük Yatırımlar Ölçekli Yatırıma GV/KV İndirim Yatırıma GV/KV İndirim Bölgeler Oranı Oranı Oranı Oranı I %20 %50 %30 %50 II %30 %60 %40 %60 III %40 %80 %50 %80 IV %60 %90 %70 %90 31.12.2010 tarihinden sonra yatırıma başlanması halinde uygulanacak oranlar Bölgesel Uygulama Büyük Ölçekli Yatırıma GV/KV İndirim Yatırıma Yatırımlar GV/KV İndirim Bölgeler Oranı Oranı Oranı Oranı I %10 %25 %25 %25 II %15 %40 %30 %40 III %20 %60 %40 %60 IV %25 %80 %45 %80
İNDİRİMLİ KURUMLAR VERGİSİ UYGULAMA ÖRNEĞİ Karmey Sanayi İşletmesi Ltd.Şti. Firması II. bölgede bulunan bir ilde 2011/1597 Sayılı Karar'la değişik 2009/15199 Sayılı Karar çerçevesinde teşvik belgesi almıştır. Firma 2011 yılında 1.200.000 TL tutarında yatırım harcaması gerçekleştirilmiştir. Firmanın Yatırım Teşvik belgesindeki bölgesel destek unsurları vergi indirim oranı %60, Yatırıma katkı oranı (YKO) %30 olarak belirlenmiştir. Firma; 2011 yılında yapılan yatırımla ilgili olmak kaydıyla 600.000,- TL; 2012 yılında yapılan yatırımlarla ilgili olmak kaydıyla 1.000.000,- TL 2013 yılında yapılan yatırımlarla ilgili olmak kaydıyla 2.000.000,- TL Kazanç elde etmiştir. Firmanın indirimli kurumlar vergisi açısından yatırıma katkı tutarı: (1.200.000 x %30) = 360.000,- TL dir. Yatırıma katkı tutarına ulaşıncaya kadar elde edilen kazanca uygulanacak kurumlar vergisi oranı (indirimli kurumlar vergisi oranının %20 kurumlar vergisi oranından düşüldükten sonra kalan kısım) Kurumlar Vergisi Oranı : %20 İndirim Oranı :%60 İndirimli Kurumlar Vergisi Oranı = %20 (%20 x %60) = %20-%12= % 8 tutarına ulaşıncaya kadar yıllar itibariyle indirimli kurumlar vergisi uygulanabilecek toplam kazanç tutarı 600.000,- / (%20-%8) = 420.000,- / %12 = 3.500.000,- TL Yatırımın başlama yılı ve yatırımdan elde edilen kazanç göz önünde bulundurularak yıllara göre kazançlar üzerinden ödenecek olan kurumlar vergileri ve yatırıma katkı oranları aşağıda düzenlenen tablodaki gibidir. Dönemi Yatırımdan %20 Oranına %8 Oranında Yatırıma Devlet Yatırıma Devlet Yatırıma Devlet Elde Edilen Göre Hesap. Ödenecek İnd. sı Yıllık sı Toplam sı Kalan Kazanç Kur. Vergisi Kurum. Vergisi Tutarı Tutar Tutar 1 2 3 4 5 6 (1 x %20) (1 x %8) (1 x %12) 4 (YKT - 4) * 2011 600.000,00 120.000,00 48.000,00 72.000,00 72.000,00 348.000,00 2012 1.000.000,00 200.000,00 80.000,00 120.000,00 192.000,00 228.000,00 2013 2.000.000,00 400.000,00 172.000,00 228.000,00 420.000,00 0,00 3.600.000,00 720.000,00 300.000,00 420.000,00
2011 Yılı Açıklamaları: İSA KARŞI Yıllar Olarak Tablodaki Hesaplamaların Açıklamaları: 1 2011 Yılı Yatırımdan Elde Edilen Kazanç 600.000,00 2 %20 Oranlı Kurumlar Vergisi 120.000,00 600.000,00 x 20% 3 %8 Oranında Ödenecek indirimli Kurumlar Vergisi 48.000,00 600.000,00 x 8% 4 Yatırıma Devlet sı Yıllık Tutarı 72.000,00 120.000,00-48.000,00 5 Yatırıma Devlet sı Toplam Tutarı 72.000,00 (Yıllık Tutarın Kümülatifi) 6 Yatırıma Devlet sı Kalan Tutarı 348.000,00 420.000,00-72.000,00 2011 Yılı Yatırımla İlgili Elde Edilen Kazanç Tutarı : 600.000,- TL 2011 yılındaki kurumlar vergisi uygulanabilecek kazanç tutarı yıllar itibariyle indirimli kurumlar vergisi uygulanabilecek kazanç olan [(400.000,- / (%20-%8) = 420.000,- / %12 ] 3.500.000,- TL altında olduğundan dolayı tamamı indirimli kurumlar vergisi uygulanabilecektir. Yatırıma devlet katkısı %20 oranlı kurumlar vergisi oranı uygulandığında hesaplanan 120.000,- TL kurumlar vergisinden %8 oranlı indirimli kurumlar vergisi olan 48.000,- TL düşüldükten sonra kalan 72.000,- TL dir. Yatırıma devlet katkı tutarı katkı oranının yapılan yatırım tutarına oranlanması sonucu ortaya çıkan (: (1.200.000 x %35) = 420.000,- TL den Yatırıma devlet katkısı tutarı olan 72.000,- TL düşüldükten sonra kalan 348.000,- TL dir. 2012 Yılı Açıklamaları: 1 2012 Yılı Yatırımdan Elde Edilen Kazanç 1.000.000,00 2 %20 Oranlı Kurumlar Vergisi 200.000,00 1.000.000,00 x 20% 3 %8 Oranında Ödenecek indirimli Kurumlar Vergisi 80.000,00 1.000.000,00 x 8% 4 Yatırıma Devlet sı Yıllık Tutarı 120.000,00 200.000,00-80.000,00 5 Yatırıma Devlet sı Toplam Tutarı 192.000,00 (Yıllık Tutarın Kümülatifi) 72.000,00 + 120.000,00 6 Yatırıma Devlet sı Kalan Tutarı 228.000,00 420.000,00-192.000,00 2012 Yılı Yatırımla İlgili Elde Edilen Kazanç Tutarı : 1.000.000,- TL 2012 yılındaki kurumlar vergisi uygulanabilecek kazanç tutarı (600.000 + 1.000.000) 1.800.000,- TL yıllar itibariyle indirimli kurumlar vergisi uygulanabilecek kazanç olan [(400.000,- / (%20-%8) = 420.000,- / %12 ] 3.500.000,- TL altında olduğundan dolayı tamamı indirimli kurumlar vergisi uygulanabilecektir. Yatırıma devlet katkısı %20 oranlı kurumlar vergisi oranı uygulandığında hesaplanan 200.000,- TL kurumlar vergisinden %8 oranlı indirimli kurumlar vergisi olan 80.000,- TL düşüldükten sonra kalan 120.000,- TL dir. Yatırıma devlet katkısı toplam tutarı 2011 yılındaki yatırıma devlet katkısı olan 72.000,- TL ile 2012 yılında yatırıma devlet katkısı olan 192.000,- TL toplamı olan 192.000,- TL dir. Yatırıma devlet katkı kalan tutarı katkı oranının yapılan yatırım tutarına oranlanması sonucu ortaya çıkan ( (1.200.000 x %35) = 420.000,- TL den Yatırıma devlet katkısı tutarı olan toplam tutarı 192.000,- TL düşüldükten sonra kalan 228.000,- TL dir.
2013 Yılı Açıklamaları: 1 2012 Yılı Yatırımdan Elde Edilen Kazanç 2.000.000,00 2 %20 Oranlı Kurumlar Vergisi 400.000,00 2.000.000,00 x 20% 3 Ödenecek indirimli Kurumlar Vergisi 172.000,00 %8 Oranında hesaplanacak Kurumlar Vergisi 1.900.000,00 x 8% %20 Oranında hesaplanacak kurumlar Vergisi 100.000,00 x 20% 4 Yatırıma Devlet sı Yıllık Tutarı 228.000,00 4.000.000,00-172.000,00 5 Yatırıma Devlet sı Toplam Tutarı 420.000,00 (Yıllık Tutarın Kümülatifi) 192.000,00 + 228.000,00 6 Yatırıma Devlet sı Kalan Tutarı 0,00 420.000,00-420.000,00 2012 Yılı Yatırımla İlgili Elde Edilen Kazanç Tutarı : 2.000.000,- TL 2012 yılındaki kurumlar vergisi uygulanabilecek kazanç tutarı (600.000 + 1.000.000 + 2.000.000) 3.600.000 TL yıllar itibariyle indirimli kurumlar vergisi uygulanabilecek kazanç olan [(400.000,- / (%20-%8) = 420.000,- / %12 ] 3.500.000,- TL nin üstünde olduğu için 2013 yılında indirimli kurumlar vergisi uygulanacak tutar [3.500.000 -(600.000 + 1.000.000)] 1.900.000,- TL %20 kurumlar vergisi oranı uygulanacak tutar (2.000.000-1.900.000 ) 100.000,- TL dir. altında olduğundan dolayı tamamı indirimli kurumlar vergisi uygulanabilecektir. Sağlanan 2.000.000,- TL kazanç üzerinden ödenecek vergi: İndirimli Kurumlar Vergisi : 1.900.000,- x %8 = 152.000,- TL Normal Kurumlar Vergisi : 100.000,- x %20 = 20.000,- TL Toplam Ödenmesi Gereken Kurumlar Vergisi = 172.000,- TL dir. Yatırıma devlet katkısı toplam tutarı 2012 yılındaki yatırıma devlet katkısı olan 192.000,- TL ile 2013 yılında yatırıma devlet katkısı olan 228.000,- TL toplamı olan 420.000,- TL dir. Yatırıma devlet katkı kalan tutarı katkı oranının yapılan yatırım tutarına oranlanması sonucu ortaya çıkan ( (1.200.000 x %35) = 420.000,- TL den Yatırıma devlet katkısı tutarı olan toplam tutarı 420.000,- TL gerçekleşmiş olup, indirimli kurumlar vergisine uygulanacak YKO tamamlanmıştır. İndirimli kurumlar vergisi muhasebe defterlerinde NAZIM HESAPLAR da takip edilmesi gerekmektedir. İSA KARŞI YMM