Prof.Dr.Nilay COŞGUN Arş.Gör. Seher GÜZELÇOBAN MAYUK Arş.Gör. Fazilet TUĞRUL Arş.Gör.Ayşegül ENGİN Arş.Gör. Selin ÖZTÜRK 1. Yapım ilkeleri Lento (Üst başlık) Denizlik (Alt Başlık) Söve 2. Boşluğun duvardaki yeri Mekan kullanım amacına göre (parapet) Yapı taşıyıcı sitemine göre Perde, jaluzi, stor vb. öğelere göre Isıtıcılar İç-Dış Mekan İlişkisi Ekonomi (Üretim Mal., İşletme Maliyeti) Duvar Boşluğu-Mekan İlişkisi 2 1
DUVAR BOŞLUĞUNUN ÖRTÜLMESİ 1. Pencereden beklenen görevler Işık Hava Görüş 2. Koruma ve kontrol Güneş Isı Yağmur, kar, nem Gürültü Toz, Duman, Koku Güvenlik (Hırsız, yabancı göz, böcek vb.) *Mekan Güvenliği *Doğrama Güvenliği 3 4 2
3.DOĞRAMA ÖĞELERİ Asal öğeler Kasa Üst Başlık Orta Başlık (Boyundurluk) Alt Başlık Yan Dikme Orta Dikme Kanat Üst Başlık Alt Başlık (Yağmurluk) Yan Kanat Öğeleri Yatay Kayıt Düşey Kayıt Yardımcı Öğeler İç Denizlik (tabla) Çıtalar Çilingir Akşamı (İspanyolet) Menteşe Cam Macun Mastik 5 3.1 DOĞRAMANIN BOŞLUKTAKİ YERİ İÇTE ORTADA DIŞTA 3.2 MALZEME SEÇİMİ Yapı tipi_genel Mimari Doğrama yeri İklim_Çevre Boşluk Boyutu Ekonomi İşçilik Bakım Onarım Yangın.. 3.3 BÖLÜNTÜLER Görüş Taşıyıcılık Mekan kullanımı_tefriş Havalandırma Temizlik-Bakım Perde, Jaluzi, Stor, Panjur 6 3
BOŞLUĞUN DUVAR ÜZERİNDEKİ YERİ Mekanın kullanım amacına göre (parapet) Mekan Manzaralı Oturma odası Büro derslik Kitaplık, Arşiv,Atölye Soyunma, vestiyer, wc, banyo Mutfak h 25~40 cm 100~70 cm 100~125 cm 150 cm 175 ~ 200 cm 120 ~ 135 cm 7 Duvar Boşluğu-Mekan Büyüklüğü Pencere / Döşeme Alanı Oturma odası 1/6 1/8 Derslik 1/3 1/5 Yönetim Binası 1/6 1/7 Hasta odası 1/7 Bakım, tamir atölye 1/4-1/7 Ahır 1/6 Kat yüksekliği Zemin kat 1/8 1.Kat 1/9 2.Kat 1/10 3.Kat 1/11 Sonraki 1/12 8 4
PENCERELER Pencerelerin Sınıflandırılması 1. Mekan ilişkilerine göre; İÇ, DIŞ 2. Malzemeye göre ; DOĞRAMASIZ, AHŞAP, PLASTİK, METAL (Normal ve özel çelik profil, bükme saç, alüminyum), BETON, ALÇI ve KARMA 3. Yapıdaki yerlerine göre ; YAPI YÜZEYİ ÇATI KURANGLEZ 4. Yüzey sırasına göre ; TEK YÜZEYLİ ÇİFT YÜZEYLİ _ Aynı kasada ayrık çift pencereler Aynı kasada birleşik çift pencereler (mıntabık) Ayrık kasalarda çift pencereler Özel yöntem ve gereçlerle çift cam oluşturulması 5. Açılış biçimine göre ; SABİT KANAT DÖNEL VE EKSENLİ (yatay, düşey, çift) SÜRME KANATLI (düşey, yatay) SÜRME KATLANAN ÇEKME KATLANAN 9 IŞIK HAVA 10 5
GÖRÜŞ, Ayakta ve oturma eylemlerinde, göz düzeyi ile bölüntülerin ilişkisine dikkat edilmelidir. Seki yüksekliği fazla pencere, Oturana göre göz düzeyi ve sekinin yüksekliğini oranlamak gerekir. Pencere sekisi bulunmayan düzenlemeler, Dışarıdan görünüş çirkinliği ile iç kesimin güvenlik sorununun çözümlenmesini gerektiren durumlar. Seki yüksekliği az pencereler, Bu tür düzenlemelerde güvenlik için alınması gereken önlem örneği 11 TAŞIYICILIK, Doğrama gerecinin taşıyıcı niteliğine göre uygun bölüntülerin saptanması MEKANIN KULLANIM AMACI VE TEFRİŞİ, Kanatların açılışı ile sarkıntısının süpürme alanı, içerdeki hiçbir şeyi olumsuz olarak etkilememelidir. 12 6
CAM TEMİZLİĞİ VE BAKIM, Durağan camların temizlenmesi ve kol uzantısı. Dış çevredeki manzara nedeni ile, bölüntüsü geniş tutulmuş bir pencerenin;cam temizliği için, üstten menteşeli olarak, özel biçimdeki düzenlenmesi Çok katlı binalarda, asansörle cam temizliği; Üstte denetçisi bulunmayan ve yalnız silicileri tarafından yönetilen, gelişkin tipleri de vardır. MEKANA UYGUN HAVA SAĞLANMASI- HAVALANDIRMA, Mekanın büyüklüğüne göre; genel havalandırma ilkesine uygun ve yeterli havayı sağlayacak bölüntülerin düzenlenmesi gerekir. Pencerenin açılış biçiminin saptanması en uygun havalandırma düzenime göre oluşturulmalıdır. 13 PERDE, JALUZİ, PANJUR, STOR V.B. TOPLANMASI, Perdeler için köşelerde, devinden (düşey eksen üzerinde açılan ya da devirme) kanatlar yapılmalı 14 7
15 Doğramanın duvar boşluğundaki yeri 16 8